Raadsvoorstel Verordening leges omgevingsvergunning 2023 (november 2022).docx

Voorstel aan de gemeenteraad

Verordening leges omgevingsvergunning gemeente Utrecht 2023 Beleidsveld Organisatieonderdeel Opsteller Kenmerk Vergaderdatum Raad Geheim

Financiën Vergunningen Toezicht en Handhaving Leonard van den Houten 10418936 volgt Nee

Het college van burgemeester en wethouders stelt de raad voor te besluiten: 1. De Verordening leges omgevingsvergunning 2023 vast te stellen, met daarin de volgende aanpassingen: a. In artikel 3.1 van de Tarieventabel de percentages van de bouwkosten, die gehanteerd worden als tariefstelling voor de leges voor de omgevingsvergunning activiteit bouw, te verhogen met 32,5%; b. In artikel 4.3 van de Tarieventabel het maximumbedrag aan vermindering duurzame leges, naast aan te passen aan de inflatie, te verhogen met 32,5%; c. De overige tarieven aan te passen aan de inflatie (3,5%); d. In paragraaf 5 Teruggaaf van de Tarieventabel de omgevingsvergunning activiteit vellen toe te voegen aan de artikelen (5.1 tot en met 5.4) voor teruggaaf van een percentage van de leges bij intrekken van de aanvraag en bij weigeren of intrekken van de vergunning; e. In de Tarieventabel in artikel 2 leges vast te stellen voor het vooroverleg, in artikel 3.17 te bepalen dat, indien vooroverleg heeft plaatsgevonden, geen leges verschuldigd zijn voor het aanvragen van een omgevingsvergunning en in artikel 5 een teruggaaf van 5% vast te stellen indien de vergunning, na vooroverleg, wordt verleend. f. In artikel 3 van de Verordening tekstuele wijzigingen aan te brengen.

Burgemeester en wethouders van Utrecht,

de secretaris,

de burgemeester,

Samenvatting Jaarlijks wordt de Verordening leges omgevingsvergunning geactualiseerd. Als gevolg van een geringer aantal grote bouwprojecten ontstaat druk op de mate van kostendekkendheid van deze verordening. Om, overeenkomstig het uitgangspunt in de Nota lokale heffingen, maximaal kostendekkend te blijven wordt het percentage van de bouwkosten, dat gehanteerd wordt als tariefstelling voor de leges voor de omgevingsvergunning activiteit bouw, verhoogd met 32,5%. Ook het maximumbedrag aan vermindering duurzame leges wordt met datzelfde percentage verhoogd. De overige legestarieven worden aangepast aan de inflatie van 3,5%. Vooruitlopend op de inwerkingtreding en in de geest van de Omgevingswet wordt het vooroverleg, voorafgaand aan het indienen van de vergunningaanvraag, gestimuleerd met een percentage teruggaaf op de verschuldigde leges. Tenslotte wordt de omgevingsvergunning voor de activiteit vellen toegevoegd aan bestaande teruggaafbepalingen voor een deel van de verschuldigde leges. Met dit voorstel wordt de gemeenteraad gevraagd deze verordening en de bijbehorende tarieventabel voor 2023 vast te stellen.

Context Aanleiding Jaarlijks worden, tegelijk met de programmabegroting, de belastingverordeningen voor het komende kalenderjaar aan de raad aangeboden, waarmee de nieuwe tarieven worden vastgesteld. De legestarieven omgevingsvergunning worden jaarlijks geactualiseerd op basis van de verwachte aantallen vergunningaanvragen voor grote en kleine bouwprojecten en de verwachte interne kosten die daarvoor worden gemaakt. De Nota lokale heffingen van de gemeente Utrecht hanteert als uitgangspunt dat leges maximaal kostendekkend zijn. Als gevolg van een geringer aantal grote bouwprojecten ontstaat druk op de mate van kostendekkendheid van deze verordening. Om maximaal kostendekkend te blijven wordt het percentage van de bouwkosten, dat gehanteerd wordt als tariefstelling voor de leges voor de omgevingsvergunning activiteit bouw, verhoogd met 32,5%. De overige legestarieven worden aangepast aan de inflatie van 3,5%. Vooruitlopend op de inwerkingtreding en in de geest van de Omgevingswet wordt het vooroverleg, voorafgaand aan het indienen van de vergunningaanvraag, gestimuleerd met een percentage teruggaaf op de verschuldigde leges. Tenslotte wordt de omgevingsvergunning voor de activiteit vellen toegevoegd aan bestaande teruggaafbepalingen voor een deel van de verschuldigde leges. Juridische context De leges worden geheven op grond van artikel 229 Gemeentewet.

Beoogd effect Hiermee kan een vergoeding worden gevraagd voor gemeentelijke dienstverlening. Eerdere besluitvorming en informatievoorziening aan de raad Jaarlijks wordt de legesverordening geactualiseerd.

Beslispunten, Argumenten en Kanttekeningen/Risico’s Beslispunt 1

De Verordening leges omgevingsvergunning 2023 vast te stellen, met daarin de volgende aanpassingen: a. In artikel 3.1 van de Tarieventabel de percentages van de bouwkosten, die gehanteerd worden als tariefstelling voor de leges voor de omgevingsvergunning activiteit bouw, te verhogen met 32,5%; b. In artikel 4.3 van de Tarieventabel het maximumbedrag aan vermindering duurzame leges, naast aan te passen aan de inflatie, te verhogen met 32,5%; c. De overige tarieven aan te passen aan de inflatie (3,5%); d. In paragraaf 5 Teruggaaf van de Tarieventabel de omgevingsvergunning activiteit vellen toe te voegen aan de artikelen (5.1 tot en met 5.4) voor

2

teruggaaf van een percentage van de leges bij intrekken van de aanvraag en bij weigeren of intrekken van de vergunning; e. In de Tarieventabel in artikel 2 leges vast te stellen voor het vooroverleg, in artikel 3.17 te bepalen dat, indien vooroverleg heeft plaatsgevonden, geen leges verschuldigd zijn voor het aanvragen van een omgevingsvergunning en in artikel 5 een teruggaaf van 5% vast te stellen indien de vergunning, na vooroverleg, wordt verleend. f. In artikel 3 van de Verordening tekstuele wijzigingen aan te brengen. Argumenten 1.1

Met de verhoging van de percentages blijft, overeenkomstig het uitgangspunt in de Nota lokale heffingen, de verordening kostendekkend en wordt voorkomen dat er een groter beroep op de algemene middelen wordt gedaan. De legestarieven omgevingsvergunning worden jaarlijks geactualiseerd op basis van de verwachte aantallen vergunningaanvragen voor grote en kleine bouwprojecten. Als gevolg van een geringer aantal grote bouwprojecten ontstaat druk op de mate van kostendekkendheid van de verordening. Enerzijds heeft dit te maken met de doorwerking van de problematiek rond PFAS- en stikstof en de gestegen energiekosten, anderzijds met schaarste aan personeel en materiaal. Dit leidt tot stijgende bouwkosten en onzekerheid over financiering in de bouw. Dit vertaalt zich in een geringer aantal aanvragen voor grote bouwprojecten, terwijl het aantal kleine bouwprojecten al een aantal jaar een stijgende lijn laat zien. In de huidige systematiek dekken de leges voor de grote bouwprojecten voor een groot deel de kleinere bouwprojecten. De geschetste ontwikkeling heeft grote invloed op de mate van kostendekkendheid van de verordening. Om, overeenkomstig het uitgangspunt in de Nota lokale heffingen, maximaal kostendekkend te blijven worden de tarieven verhoogd met 32,5%. Met deze verhoging blijven de baten en lasten in evenwicht en blijft de legesverordening maximaal kostendekkend.

1.2

Met de verhoging van het maximumbedrag houdt de vermindering duurzame leges gelijke tred met de toename van de leges als gevolg van de verhoging van de percentages van de bouwkosten. Omdat de percentages van de bouwkosten, die gehanteerd worden als tariefstelling voor de leges voor de omgevingsvergunning activiteit bouw, worden verhoogd met 32,5%, wordt ook het maximumbedrag met datzelfde percentage (én inflatie) verhoogd. Hiermee blijft de vermindering op hetzelfde niveau en even aantrekkelijk als in 2022 en wordt het stimuleren van het doorvoeren van duurzame maatregelen in de bouw verder gecontinueerd. Het maximumbedrag wijzigt van 50.000,00 euro naar 68.568,75 euro.

1.3

Hiermee worden de tarieven, conform de Nota lokale heffingen, aangepast aan de inflatie. Jaarlijks wordt de verordening leges omgevingsvergunning geactualiseerd. De tarieven zijn aangepast met de inflatie, met uitzondering van de percentages van de bouwkosten en het maximumbedrag aan vermindering duurzame leges. Voor 2023 bedraagt de inflatie 3,5%.

1.4

Met de mogelijkheid tot gedeeltelijke teruggaaf van de leges voor een aanvraag voor de activiteit vellen wordt de regelgeving geconformeerd aan de praktijk. De aanvraag om een velvergunning moet voorzien zijn van een aantal belangrijke bijlagen, bijvoorbeeld met het oog op de herplantplicht. Daarnaast is de beoordeling van de velvergunningaanvraag en het daadwerkelijke gebruik ervan afhankelijk van het verkrijgen van andere vergunningen (m.n. voor de activiteit bouw). In de praktijk leidt dit regelmatig tot het intrekken van de aanvraag (al dan niet op gemeentelijk advies), teneinde eerst de benodigde bijlagen te verzamelen dan wel in tijd beter aan te laten sluiten op (het proces van) de aanvraag voor 3

een andere vergunning. In die situaties passen wij de teruggaafregeling al toe. Ook bij weigeren of intrekken van de vergunning is het reëel om gedeeltelijke teruggaaf toe te passen, omdat geen kosten worden gemaakt voor toezicht. 1.5

Met deze bepalingen stimuleren wij, vooruitlopend op de inwerkingtreding én in de geest van de Omgevingswet, het gezamenlijk met de aanvrager voeren van vooroverleg, om zo tot een direct ontvankelijke, betere en haalbare vergunningaanvraag te komen. Een van de belangrijke wijzigingen onder de Omgevingswet is het grote belang van omgevingsoverleg. Het omgevingsoverleg is de fase die voorafgaat aan het formeel aanvragen van de omgevingsvergunning. Het belang van omgevingsoverleg neemt toe in verband met de, onder de Omgevingswet, kortere beslistermijn op aanvragen voor een omgevingsvergunning (standaard 8 weken, eenmalige verlenging met 6 weken). Doel van het omgevingsoverleg is dat de in te dienen vergunningaanvraag direct ontvankelijk is, adequater en sneller te toetsen en daarmee binnen de (kortere) termijn tot een beslissing leidt. Het voeren van omgevingsoverleg / vooroverleg is zowel in het belang van de initiatiefnemer als in dat van de gemeente. Wij willen deze werkwijze dan ook nu al, onder de Wabo, stimuleren. De leges worden in rekening gebracht voor het vooroverleg en zijn gelijk aan die van een vergunningaanvraag (artikel 2). Het voeren van voorafgaand omgevingsoverleg betekent immers dat werkzaamheden die plaatsvinden in het kader van de vergunningaanvraag, nu worden uitgevoerd gedurende het vooroverleg. Hiermee verschuiven de gemeentelijke kosten naar de voorfase.

Voor het daadwerkelijk indienen van de vergunningaanvraag zijn, na voorafgaand vooroverleg, geen leges verschuldigd (artikel 3.17). Wanneer de aanvraag wordt vergund bestaat aanspraak op teruggaaf van 5% van de voor het vooroverleg verschuldigde leges (artikel 5).

1.6

Kanttekeningen en risico’s 1.1

Hiermee wordt de legesverordening technisch bijgesteld conform de VNG modelverordening In artikel 3 Belastingplicht is een technische wijziging doorgevoerd aan de hand van de bepaling in de modelverordening.

De verhoging van de percentages van de bouwkosten, die gehanteerd worden als tariefstelling voor de leges voor de omgevingsvergunning activiteit bouw, zorgen voor een toename van de financiële lasten voor aanvragers van een vergunning. Overeenkomstig het uitgangspunt in de Nota lokale heffingen wordt voorgesteld om de verordening maximaal kostendekkend te laten blijven, waardoor de percentages worden verhoogd met 32,5%. Dat is de grootste tariefverhoging tot nu toe in Utrecht voor bouwleges. Voor initiatiefnemers komt dit vaak bovenop de stijgende bouwkosten. Daarnaast hebben alle inwoners op dit moment te maken met een hoge inflatie. Het risico is dat initiatiefnemers hun initiatief uitstellen of intrekken, terwijl Utrecht de ambitie heeft te groeien in balans. Daarnaast kan het risico van imagoschade voor de gemeente Utrecht optreden. Alternatief: Als de raad de tarieven voor bouwleges met minder dan 32,5% wil verhogen, dan daalt de kostendekkendheid van de leges en moet een beroep worden gedaan op de algemene middelen van de gemeente om de kosten voor de vergunningverlening te dekken.

4

Financiën De gemeente Utrecht brengt voor verschillende dienstverlening aan burgers leges in rekening. De baten en lasten van deze leges zijn in de paragraaf lokale heffingen opgenomen. Dit voorstel heeft geen financiële consequenties voor de gemeente. Met deze voorstellen is maximale kostendekkendheid van de Verordening leges omgevingsvergunning geborgd.

Vervolg Nadat de raad de verordening heeft vastgesteld wordt deze gepubliceerd op overheid.nl. Het nieuwe tarief wordt met ingang van 1 januari 2023 in rekening gebracht.

Participatie Over dit voorstel heeft geen participatie plaatsgevonden.

Communicatie De nieuwe tarieven worden naast publicatie op overheid.nl gemeld op de website van de gemeente.

Niet-Referendabel Het betreft een raadsvoorstel over de vaststelling van gemeentelijke tarieven en belastingen (artikel 3 lid 2 onder e Verordening raadgevend referendum gemeente Utrecht).

Bijlagen Bijlagen besluitvorming - Verordening leges omgevingsvergunning gemeente Utrecht 2023 Bijlagen informatief -

5