Raadsvoorstel Tweede bestuursrapportage 2021.docx

Voorstel aan de gemeenteraad

Tweede bestuursrapportage 2021 Beleidsveld Organisatieonderdeel Opsteller Kenmerk Vergaderdatum Raad Geheim

Financiën Bedrijfsvoerings- en Strategienetwerk Simcha Anker 9249255 volgt Ja, een of meer bijlage(n)

Het college van burgemeester en wethouders stelt de raad voor te besluiten: 1. Het verwachte nettoresultaat 2021 van 29,8 miljoen euro vast te stellen en: a. De onvermijdelijke kosten 2021 te onttrekken aan de algemene reserve b. De geraamde rijkscompensatie te doteren aan de algemene reserve c. Een bestemmingsreserve Toegankelijk Vastgoed van 0,715 miljoen euro in te stellen d. Het nettoresultaat 2021 te doteren aan de algemene reserve en i. Het weerstandsvermogen met 4,718 miljoen euro te vergroten ii. 25,106 miljoen euro te betrekken bij de Voorjaarnota 2022. 2. In te stemmen met de uitgaven in 2021 voor de maatregelenpakketten corona zoals opgenomen in hoofdstuk 2.2 en ter dekking een bedrag van 20,560 miljoen euro te onttrekken en een bedrag van 2,051 miljoen euro toe te voegen aan de bestemmingsreserve corona. 3. In te stemmen met de bijsturingsvoorstellen in hoofdstuk 2.4. 4. In te stemmen met de wijzigingsvoorstellen bij de investeringsprojecten in hoofdstuk 3.2. 5. De peilstok 2021 Stedelijke Ontwikkeling vast te stellen. 6. Hiermee de Tweede Bestuursrapportage 2021 vast te stellen en te verwerken in de Programmabegroting 2021. 7. Een Vaste activa reserve nota beheer openbare ruimte in te stellen. 8.

Met ingang van 2021 de volgende saldi in het lopende begrotingsjaar ten gunste of ten laste van de reserve grondexploitatie te brengen: - Het resultaat op afgesloten grondexploitaties - De tussentijdse winstnemingen op lopende grondexploitaties - Stortingen in en onttrekkingen aan de voorzieningen negatieve grondexploitaties - Kosten waarvoor in het MPR binnen de reserve grondexploitatie bedragen zijn bestemd, zoals: o Kosten vooruitlopend op nog te openen grondexploitaties o Kosten voor anticiperende en strategische verwervingen. Burgemeester en wethouders van Utrecht,

de secretaris,

de burgemeester,

Samenvatting Onderdeel van de planning en control cyclus zijn de bestuursrapportages. Voor u ligt de Tweede bestuursrapportage 2021 van de gemeente Utrecht. Hiermee informeert het college over de verwachte afwijkingen per 1 juli 2021 in de uitvoering van de beleidsvoornemens, zoals opgenomen in de door gemeenteraad vastgestelde Programmabegroting 2021. In de Voorjaarsnota 2021 heeft het college al gerapporteerd over de verwachte stand per 1 april 2021. In deze bestuursrapportage wordt in hoofdstuk 2.2 specifiek nog ingegaan op de voortgang van de maatregelpakketten Corona.

Context Aanleiding Met deze bestuursrapportage informeren wij u over de verwachte afwijkingen per 1 juli 2021 in de uitvoering van de beleidsvoornemens, zoals opgenomen in de door uw gemeenteraad vastgestelde Programmabegroting 2021. In de Eerste bestuursrapportage 2021 hebben wij al gerapporteerd over de verwachte stand per 1 april 2021. In deze Tweede bestuursrapportage 2021 neemt de coronacrisis opnieuw een belangrijke plaats in. Wij brengen de actuele onvermijdelijke kosten van de crisis in beeld en rapporteren over de uitvoering van de maatregelenpakketten, gericht op steun van getroffen inwoners, organisaties en bedrijven en op herstel uit de crisis. In vergelijking met het voorjaar ziet het dagelijkse leven in de stad er al een stuk beter uit: veel beperkende maatregelen zijn opgeheven en het economische herstel is krachtig ingezet. Dat blijkt ook uit de ontwikkeling van de onvermijdelijke kosten, die zijn in 2021 naar verwachting 2,0 miljoen euro lager dan we in het voorjaar nog dachten. Toch is het beeld niet over de hele linie rooskleurig. Het ingezette economische herstel geldt nog niet voor alle sectoren en de crisis heeft een groot aantal inwoners verder op achterstand gezet. Met de ingezette maatregelen kunnen wij een deel van hen ondersteunen. De ontwikkelingen in de eerste helft van dit jaar laten zien dat de vastgestelde begroting niet meer actueel is.

Bijvoorbeeld door nieuwe rijksregelingen, tegenvallende kosten of aanpassingen in het kasritme van projecten. Ook doelstellingen zijn soms achterhaald. In het kader van beter begroten doen wij daarom een groot aantal bijsturingsvoorstellen, zodat de begroting aansluit bij de actuele prognose. Naar verwachting leidt dit ook tot een kleiner verschil tussen begroting en jaarrekening. Juridische context Conform de Financiële Verordening van de gemeente Utrecht biedt het college aan de raad in het lopende jaar twee bestuursrapportages aan. De tweede bestuursrapportage wordt uiterlijk 1 oktober aangeboden aan de raad. De bestuursrapportages gaat in op de afwijkingen van de uitvoering en de bijstelling van beleid ten opzichte van de laatste vastgestelde begroting. Beoogd effect Beoogd doel is om de raad inzicht te geven in de mate waarin er afwijkingen plaatsvinden. Daarnaast wordt de begroting 2021 met deze besluitvorming geactualiseerd op basis van art 189 en volgende van de Gemeentewet Eerdere besluitvorming en informatievoorziening aan de raad Eerste Bestuursrapportage 2021 Programmabegroting 2021

Beslispunten, Argumenten en Kanttekeningen/Risico’s Beslispunt 1

Het verwachte nettoresultaat 2021 van 29,8 miljoen euro vast te stellen en in te stemmen: a. De onvermijdelijke kosten 2021 te onttrekken aan de algemene reserve b. De geraamde rijkscompensatie te doteren aan de algemene reserve c. Een bestemmingsreserve Toegankelijk Vastgoed van 0,715 miljoen euro in te stellen d. Het nettoresultaat 2021 te doteren aan de algemene reserve en i. Het weerstandsvermogen met 4,718 miljoen euro te vergroten

2

ii. 25,106 miljoen euro te betrekken bij de Voorjaarnota 2022. Argumenten 1.1

Bij de raadstoets is afgesproken om het saldo tussen de begroting en de jaarrekening te minimaliseren Dit voorkomt dat de in de jaarrekening en de tweede bestuursrapportage deels dezelfde verschillen verklaren

1.2

In het kader van begrotingsrechtmatigheid is het conform de BBV verplicht om afwijkingen die tijdig bekend en gemeld zijn verplicht om een begrotingswijziging te maken Overschrijdingen die tijdig bekend zijn maar niet worden verwerkt in een begrotingswijziging zijn onrechtmatig en tellen mee in de oordeelsvorming van de accountant voor de jaarrekening als geheel

1.3

Het college geeft opvolging aan motie 199 ‘Maak werk van UST’ Met de middelen uit deze bestemmingsreserve maakt het college een substantiële verbeterslag in de toegankelijkheid van het gemeentelijke vastgoed, in lijn met motie 199 ‘Maak werk van UST’. Het moment van indiening en de unanimiteit van de oproep, in combinatie met eerdere toezeggingen zijn voor het college belangrijke redenen om een uitzondering te maken op de spelregel dat nieuwe uitgaven worden betrokken bij de integrale afweging.

1.4

In het coalitieakkoord is afgesproken dat de voorjaarsnota het moment is om dit te behandelen. Het verwachte resultaat is een tussentijdse prognose, bij de jaarstukken volgt het werkelijke resultaat. Het werkelijke resultaat is onderdeel van de integrale afweging bij de voorjaarsnota.

1.5

Vergroten van het weerstandsvermogen maakt de begroting weerbaar voor toekomstige crises. Het weerstandsvermogen is als gevolg van de coronacrisis lager dan gewenst. Door te starten het weerstandsvermogen aan te vullen maken we de gemeentelijke begroting weerbaarder.

Beslispunt 2

In te stemmen met de uitgaven in 2021 voor de maatregelenpakketten corona zoals opgenomen in hoofdstuk 2.2 en een bedrag van 20,560 miljoen euro te onttrekken en een bedrag van 2,051 miljoen euro toe te voegen aan de bestemmingsreserve maatregelen corona.

Argumenten 2.1

Hiermee wordt de begroting voor de maatregelenpakketten geactualiseerd De uitvoering van de maatregelenpakketten wordt via de bestuursrapportages gevolgd, mede gelet op de onzekerheden die de virusuitbraak met zich meebrengt. Uit de rapportage blijkt dat de uitgaven zich anders ontwikkelen dan begroot.

2.2

De bestemmingsreserve maatregelen corona is voor dit doel ingesteld

Beslispunt 3

In te stemmen met de bijsturingsvoorstellen in hoofdstuk 2.4

Argumenten 3

3.1

Met deze bijsturingsvoorstellen wordt de Programmabegroting 2021 geactualiseerd De bijsturingsvoorstellen gaan over onttrekkingen aan reserves, verhogen van baten en lasten, verdelen incidenteel budget over de meerjarige periode van uitvoering. Deze bijsturingsvoorstellen hebben geen impact op de financiële ruimte.

Beslispunt 4

In te stemmen met de wijzigingsvoorstellen bij de investeringsprojecten in hoofdstuk 3.2

Argumenten 4.1

Met deze bijsturingsvoorstellen wordt de Programmabegroting 2021 geactualiseerd In het genoemde hoofdstuk rapporteren wij over de afwijkingen op de investeringen. Door omstandigheden kunnen voorgenomen investeringen niet volledig of volgens planning worden uitgevoerd. Dit kan leiden tot afwijkingen in de geautoriseerde investeringsplanning van 2021. Besluitvorming hierover is de bevoegdheid van de raad.

Beslispunt 5

De peilstok 2021 Stedelijke Ontwikkeling vast te stellen.

Argumenten 5.1

De peilstok geeft de gemeenteraad een actueel beeld. In de Peilstok Stedelijke Ontwikkeling wordt een actueel beeld gegeven van de verdeling van de actuele plancapaciteit woningbouw (lange termijn) en de stedelijke prognose woningbouw (korte termijn 2021-2023), wordt rapporteerd over de stand van de grondexploitatieprojecten (binnenstedelijk, Leidsche Rijn en Stationsgebied) en de stand van zaken van de investeringsimpuls RSU, voor zover deze afwijkt van het Meerjaren Perspectief Ruimte 2021 (MPR 2021).

Beslispunt 6

De Tweede Bestuursrapportage 2021 vast te stellen en te verwerken in de Programmabegroting 2021

Argumenten 6.1

Bijstellen van de begroting is in lijn met het advies van de Adviescommissie Controle en Financiën van de Utrechtse gemeenteraad. De Adviescommissie controle en financiën heeft geadviseerd raadsbesluiten waar nodig direct te vertalen in de begroting en deze niet meer in een aparte begrotingswijziging door de raad te laten bekrachtigen. In 2021 voeren wij dit advies uit voor de cyclusproducten.

Beslispunt 7

Een Vaste activa reserve nota beheer openbare ruimte instellen

Argumenten 7.1

Met de vaststelling van de Nota Beheer Openbare Ruimte begin dit jaar is een nieuwe financiële strategie afgesproken waarbij vervangingsinvesteringen boven € 100.000 worden geactiveerd en de kapitaallasten via een activareserve lopen. Conform de nota Beheer Openbare Ruimte gaan wij vanaf 2021 investeringen boven 0,1 miljoen euro activeren, waardoor deze niet meer in het jaar van aanschaf ten laste van de exploitatie komen. Hierdoor zullen de kosten van investeringen in de eerste jaren lager 4

zijn dan wanneer deze direct ten laste van het resultaat worden gebracht. De ruimte die in de begroting ontstaat, wordt gestort in de vaste activa reserve. Via deze reserve dekken we de kosten van het onderhoud en de vervangingen in de openbare ruimte in de jaren dat de jaarlijks benodigde financiële middelen zijn toegenomen als gevolg van de oplopende kapitaallasten. Beslispunt 8

Met ingang van 2021 de volgende saldi in het lopende begrotingsjaar ten gunste of ten laste van de reserve grondexploitatie te brengen: - Het resultaat op afgesloten grondexploitaties - De tussentijdse winstnemingen op lopende grondexploitaties - Stortingen in en onttrekkingen aan de voorzieningen negatieve grondexploitaties - Kosten waarvoor in het MPR binnen de reserve grondexploitatie bedragen zijn bestemd, zoals: o Kosten vooruitlopend op nog te openen grondexploitaties o Kosten voor anticiperende en strategische verwervingen

Argumenten 8.1

Deze werkwijze is conform het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV), in lijn met vigerende financiële spelregels en zorgt ervoor dat de (technische) verrekening van deze saldi met de reserve grondexploitatie verantwoord kan worden in de jaarrekening. Het resultaat op de grondexploitaties wordt aan het einde van het lopende begrotingsjaar geboekt, direct nadat de grondexploitaties zijn geactualiseerd en de uitkomst hiervan bekend is. In lijn met de nota Grondbeleid wordt het resultaat op de grondexploitaties verrekend met de reserve grondexploitatie om vervolgens bij de integrale afweging te besluiten over de benodigde omvang van de reserve en de inzet van eventueel vrijvallende middelen. Deze verrekening van het resultaat met de reserve grondexploitatie gebeurt momenteel echter niet meer in de jaarrekening, maar in het volgende begrotingsjaar. Het BBV biedt de mogelijkheid om specifiek benoemde saldi nog lopende het begrotingsjaar financieel technisch te verrekenen met een bestemmingsreserve. Daar is een raadsbesluit voor nodig. Met dit voorstel maken wij gebruik van deze Mogelijkheid, zodat de genoemde saldi nog in het lopende jaar kunnen worden verrekend met de reserve grondexploitatie.

Dit leidt er ook toe dat er op dit onderdeel niet langer een afwijking tussen begroot en gerealiseerd resultaat ontstaat, omdat de resultaten via deze technische wijziging in de jaarrekening al in de reserve worden verwerkt.

8.2

De besluitvorming over de benodigde omvang en de inzet van de reserve grondexploitatie blijft onveranderd onderdeel van de integrale afweging bij de voorjaarsnota. Door akkoord te gaan met het verrekenen van de genoemde saldi lopende het begrotingsjaar, worden deze niet langer afzonderlijk bij de resultaatbestemming ter besluitvorming voorgelegd aan de raad. Het gaat hier echter om technische posten, die met de reserve grondexploitatie worden verrekend. De benodigde omvang en inzet van de reserve grondexploitatie wordt toegelicht in het MPR en is onderdeel van de besluitvorming en integrale afweging bij de voorjaarsnota.

Financiën Dit voorstel betreft de tweede bestuursrapportage dat een tussentijdse verantwoording is van de gemeentefinanciën in het lopende jaar.

5

Vervolg Na de eerste bestuursrapportage en de tweede bestuursrapportage volgen de jaarstukken als derde en laatste verantwoordingsmoment over de begroting.

Participatie Er heeft geen participatie plaatsgevonden over dit voorstel

Communicatie Er is over dit voorstel geen specifieke communicatie gepland.

Niet-Referendabel Op dit raadsbesluit is de Verordening raadgevend referendum gemeente Utrecht niet van toepassing omdat het een raadsbesluit betreft over de vaststelling van de gemeentelijke begroting en rekening (artikel 3 lid 2 onder d Verordening tot raadgevend referendum gemeente Utrecht).

Bijlagen Bijlagen besluitvorming - Tweede Bestuursrapportage 2021 Bijlagen informatief

-

6