Raadsbrief Uitvoeringsprogramma WenI ‘Een zeker bestaan; samen aan de slag’

Burgemeester en wethouders Postadres Postbus 16200, 3500 CE Utrecht Telefoon 14 030 www.utrecht.nl

Aan de gemeenteraad

Behandeld door

Moniek Bredenhoff

Datum

11 december 2024

Doorkiesnummer

14030

Kenmerk

12862222

E-mail Bijlage(n)

moniek.bredenhoff@utrecht.nl 1

Onderwerp

Uitvoeringsprogramma Werk en Inkomen ‘Een zeker bestaan; samen aan de slag’

Beleidsveld

Werk en Inkomen

Geachte leden van de raad, We werken aan een toekomst waarin Utrechters schuldenzorgvrij zijn, kunnen rondkomen en betekenisvol kunnen meedoen. In de vastgestelde beleidsnota’s ‘Gelijke kansen voor een zeker bestaan’ en ‘Met vertrouwen en focus richting een zeker bestaan' wordt toegelicht welke ambities en doelstellingen we hebben om dit te bereiken. Ook in de nota ‘Samen gezondheidsverschillen verkleinen’ zetten we hierop in. In het bijgevoegde uitvoeringsprogramma vindt u de concrete acties die we de komende 2 jaar gaan oppakken om dit te verwezenlijken. Op 17 oktober jongstleden hebben wij u via een raadsbrief een eerste doorkijk gegeven. De belangrijkste speerpunten voor de komende twee jaar zijn: 1.

We maken onze regelingen en dienstverlening eenvoudiger en bekender We herzien regelingen, vereenvoudigen procedures voor alle inwoners en passen onze dienstverlening zo aan dat we specifieke doelgroepen extra aandacht kunnen bieden;

2.

We maken onze hulp op maat voor specifieke doelgroepen: jongeren, gezinnen met kinderen, werkzoekenden met een structurele arbeidsbeperking en inburgeraars en statushouders In de nota’s hebben we de keuze gemaakt om extra in te zetten op bepaalde doelgroepen; namelijk jongeren, gezinnen met kinderen, werkzoekenden met een structurele arbeidsbeperking, en inburgeraars/statushouders. Daarmee investeren we ongelijk voor gelijke kansen. In het uitvoeringsprogramma lichten we toe hoe we deze groepen extra gaan ondersteunen;

3.

We versterken onze samenwerking met partners en werkgevers Door de samenwerking te verbeteren vergroten we de kans dat Utrechters duurzaam werk vinden en zich kunnen ontwikkelen richting de arbeidsmarkt.

Moties, amendementen en toezeggingen Tijdens de behandeling van de nota’s (en daarna) zijn er toezeggingen gedaan en moties en amendementen aangenomen. Hieronder wordt toegelicht hoe we hier uitvoering aan hebben gegeven. M135 Meer kinderen laten meedoen aan sport en cultuur De motie verzoekt het gereserveerde bedrag zo in te zetten dat het ten goede komt aan het vergroten van de sport- en cultuurdeelname van kinderen die opgroeien in armoede. Daarnaast geeft de motie de opdracht een doel te formuleren dat de U-pas door alle sportverenigingen wordt geaccepteerd. Het

Burgemeester en wethouders Datum Ons kenmerk

11 december 2024 12862222

grootste deel, €600.000, van de extra impuls van €900.000 wordt toegevoegd aan de U-pas. Een ander deel, €300.000, wordt via een subsidie beschikbaar gesteld aan fondsen die kinderen die opgroeien in armoede ondersteunen met sport- en cultuurdeelname. Hiermee kan sport- en cultuurdeelname extra worden gestimuleerd. (Sport)aanbieders kunnen zich vrijblijvend aansluiten op de U-pas. Het merendeel van de sportaanbieders is al aangesloten bij de U-pas. Nog lang niet alle cultuuraanbieders zijn aangesloten. Met het uitvoeringsprogramma zetten we extra in om alle sporten cultuuraanbieders aan te sluiten bij de U-pas. M138 Lobby studietoeslag door DUO De motie draagt het college op een lobby te starten bij het Rijk om de uitvoering van de studietoeslag bij de DUO te beleggen. Naar aanleiding van de motie is een gezamenlijke lobby gestart tussen de Utrechtse en landelijke Voltfractie, waarbij gesprekken zijn gevoerd met Volt-fractievoorzitter Laurens Dassen en Kamerleden over de wens om de uitvoering van de IST bij DUO onder te brengen. De fractie van Volt heeft tijdens de SZW-begrotingsbehandeling de overheveling naar DUO aangekaart. De hierover ingediende motie is verworpen. . Daarnaast is er overleg geweest met andere studentensteden verenigd in het Netwerk Kennissteden Nederland (NKN). Zij hebben zich achter de lobby voor overheveling naar DUO geschaard.

In een aantal studentensteden waar Volt actief is, zijn inmiddels vergelijkbare moties ingediend. We zijn thans aan het onderzoeken hoe we de lobby verder kunnen voortzetten. M250 Betrek werkgevers bij de uitvoering Er worden doorlopend gesprekken gevoerd met werkgevers om te kijken wat er nodig is. De acties die zijn opgenomen in het uitvoeringsprogramma zijn mede tot stand gekomen op basis van input van werkgevers. Gedurende de uitvoering van het programma blijven we in nauw contact met werkgevers en organiseren waar nodig aanvullende (thema)sessies naast de doorlopende, reguliere, contacten. M137 Extra steun bij zorgkosten De motie heeft de opdracht gegeven om de gevolgen van de nota te monitoren voor mensen met hoge zorgkosten en bij te sturen als deze groep in de rode cijfers komt en daarnaast binnen de bijzondere bijstand een regeling op te zetten voor mensen met een inkomen tot 125% van het sociaal minimum met zorgkosten, waarbij een brede definitie van zorgkosten geldt en die jaarlijks kan worden aangevraagd en voor permanente kosten kan worden ingezet. We hebben een deel van de extra investering in de bijzondere bijstand, samen met de extra middelen die zijn vrijgekomen door het aangenomen amendement 2024A28, gebruikt om een eenvoudige regeling binnen de bijzondere bijstand te maken.

Minima met bepaalde zorgkosten die voor eigen rekening blijven kunnen daarvoor jaarlijks tot een bedrag van maximaal € 200 vergoed krijgen. Onder andere zullen hier de eigen bijdrage Wmo, eigen bijdrage voor medicatie en kosten voor de tandarts onderdeel van uitmaken. We zullen breed communiceren over deze nieuwe regeling om het bereik zo groot mogelijk te maken. In het bijzonder zal dat gericht zijn op inwoners die eerder de RTZ ontvingen. De regeling is bedoeld voor inwoners met of zonder aanvullende verzekering, die ondanks het uitgangspunt dat ze zich zo passend mogelijk (aanvullend) verzekeren, toch kosten hebben die voor eigen rekening blijven. We dragen hiermee direct bij aan de bestaanszekerheid van deze groep. Toezegging bouwdepot Tijdens de behandeling van de nota financiële bestaanszekerheid is toegezegd het initiatief van het Bouwdepot in overweging te nemen voor het uitvoeringsprogramma. We hebben onderzocht in hoeverre dit kan. Het Bouwdepot behelst behalve een financiële verruiming ook een component dat gericht is op zorg, begeleiding en onderdak. Gezien de beperkte financiële middelen die beschikbaar zijn is in de beleidsnota Financiële Bestaanszekerheid enkel gekozen voor een verruiming van de jongerentoeslag. Dit draagt bij aan eenvoud, omdat de jongerentoeslag een bestaande regeling binnen de bijzondere bijstand is.

Dit is opgenomen in het uitvoeringsprogramma. Toezegging toegang fondsen Tijdens de behandeling van de nota financiële bestaanszekerheid is toegezegd om te onderzoeken of het vinden van de juiste ondersteuning makkelijker kan worden gemaakt door het opzetten van één loket voor o.a. sport. In samenwerking met verschillende fondsen in de stad wordt op dit moment een keuzehulp ontwikkeld om de informatievoorziening over regelingen voor sport te verbeteren, daarover informeren wij de raad voor de zomer van 2025. Op dit moment werken we aan een sociaal

2/4

Burgemeester en wethouders Datum Ons kenmerk

11 december 2024 12862222

partnerportaal. Dit portaal geeft fondsen de mogelijkheid om hun regelingen aan inwoners aan te bieden via de U-pas, waardoor inwoners geen declaraties meer in te hoeven dienen bij de fondsen. Hierdoor staat al het tegoed van zowel de U-pas als dat van andere fonds(en) op één pas. Dit zorgt voor meer cohesie in het armoedebeleid en draagt bij aan het verder vergroten van het bereik van de U-pas. Afgelopen zomer zijn we gestart met een eerste pilot met het zwemtegoed van St. Leergeld, daarnaast is ook het Paul Verweel Sportfonds begonnen met het gebruiken van het sociaal partnerportaal. Met het Jeugdfonds sport en cultuur onderzoeken we hoe zij met hun processen het beste aan kunnen sluiten bij het sociaal partnerportaal. ID772 Toezegging eenouderproblematiek: In de dashboardbrief Werk en Inkomen van 22 november j.l.is uw raad geïnformeerd over hoe we het knelpunt welke co-ouders ervaren bij de individuele inkomenstoeslag (IIT) kunnen oplossen. Vanaf 1 januari 2025 zijn de voorwaarden die de Belastingdienst hanteert voor co-ouders opgenomen in de verordening IIT. ID721 Toezegging begeleiding mannen en vrouwen naar werk Tijdens de commissie JWCZ van mei 2024 is toegezegd te onderzoeken hoe het beleid over begeleiding naar werk voor inburgeraars verschilt tussen mannen en vrouwen. De man-vrouw verhouding tussen de inburgeraars die de gemeente Utrecht begeleidt is bijna gelijk.

Bij gezinsmigranten zien we aanzienlijk meer vrouwen dan mannen in begeleiding. In Utrecht bieden we aan vrouwen een positiviteitstraining aan en verschillende trainingen vanuit Vesta. De trainingen vergroten het zelfvertrouwen van vrouwen en versterken de mentale gezondheid. Naast deze trainingen bestaat er geen onderscheid in de begeleiding tussen mannen en vrouwen. Uit onderzoek blijkt dat vrouwelijke statushouders, nog meer dan mannelijke statushouders, tegen praktische belemmeringen (zoals kinderopvang en vervoer) aanlopen die werken lastiger maken. Om die reden onderzoeken we of we de kosten van kinderopvang (eigen bijdrage en bovenwettelijk) kunnen vergoeden. Toezegging werkgevers zonder tussenkomst van de gemeente toegang geven tot cv's van werkzoekenden, zoals in de gemeente Peel en Maas gebeurt. Tijdens de commissiebehandeling van de nota Werk en Re-integratie is toegezegd om te onderzoeken of het mogelijk is werkgevers toegang te geven tot cv’s van werkzoekenden, zoals in de gemeente Peel en Maas. Uit navraag blijkt dat werkgevers in Peel en Maas geen directe toegang hebben tot cv’s. De gemeente werkt met een kleine pool van kandidaten en brengt (video)cv’s gericht onder de aandacht van werkgevers via accounthouders van het werkgeversservicepunt. Het beeld dat werkgevers zelfstandig cv’s kunnen inzien, klopt niet.

Wij achten het onwenselijk om werkgevers directe toegang tot cv’s van werkzoekenden te geven, om de volgende redenen: 1. Bestaande toegang via werk.nl: Werkzoekenden met een bijstandsuitkering zijn al verplicht een online cv te maken op werk.nl, zichtbaar voor werkgevers. Extra toegang via de gemeente is overbodig en inefficiënt. 2. In het verleden bood Hallo Werk een vergelijkbare mogelijkheid waarbij werkgevers profielen van werkzoekenden konden inzien. Zowel inwoners als werkgevers maakten hier echter nauwelijks gebruik van. Daarnaast kwamen inwoners soms onvoorbereid of onverwacht in contact met werkgevers, wat voor hen een belastende ervaring was. Mede hierom hebben we inmiddels afscheid genomen van Hallo Werk en zijn we overgestapt naar CompetenSYS, een systeem dat beter aansluit bij de behoeften van onze werkzoekenden, werkgevers en de organisatie Vervolg en monitoring Voor de aanpassing van de individuele inkomenstoeslag is besluitvorming apart voorgelegd aan uw raad. De nieuwe beleidsregels voor de studietoeslag zijn al op 1 oktober 2024 in werking getreden. Ons streven is om per 1 januari 2025 wijzigingen door te voeren in de beleidsregels voor de bijzondere bijstand, specifiek voor de medische regeling en de jongerentoeslag. In de subsidieverordening U-pas is de bevoegdheid om het U-pasbudget te wijzigen gedelegeerd aan het college.

Tegelijkertijd zullen we een subsidieregel opstellen waarin we sport- en cultuurdeelname stimuleren, eenvoud bevorderen, stresssensitiviteit en goede onderlinge samenwerking tussen de fondsen en de U-pas voorwaardelijk zijn.

3/4

Burgemeester en wethouders Datum Ons kenmerk

11 december 2024 12862222

Voortgang In het uitvoeringsprogramma leest u hoe we monitoren en (bij)sturen om de resultaten te behalen. In het eerste kwartaal van 2026 rapporteren we op de voortgang waarin we aangeven wat we hebben gerealiseerd, welke successen we hebben behaald, welke activiteiten we hebben moeten bijstellen en op hoe we hier in een volgend uitvoeringsprogramma op voortbouwen. In de tussentijd informeren we u via de dashboardbrieven Werk en Inkomen over lopende ontwikkelingen, resultaten of activiteiten die we gaan starten. Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Utrecht,

de secretaris,

de burgemeester,

4/4