Raadsbrief Uitvoeringsprogramma oeverpark RSE

Burgemeester en wethouders Postadres Postbus 16200, 3500 CE Utrecht Telefoon 14 030 www.utrecht.nl

Aan de gemeenteraad

Behandeld door

S. van der Hijden

Datum

8 oktober 2024

Doorkiesnummer

030 2864036

Kenmerk

12603936

E-mail

s.van.der.hijden@utrecht.nl

Onderwerp

Uitvoeringsprogramma oeverpark Rondje Stadseiland 2024-2026

Bijlage(n)

2 (waarvan 1 onderaan)

Beleidsveld

Groen

Geachte leden van de raad,

Met Rondje Stadseiland realiseren we een bijzonder oeverpark voor de stad. Het nieuwe park is nodig om als stad op een gezonde manier te kunnen groeien, om groen daadwerkelijk gelijk op te laten lopen met rood en om (nieuwe) Utrechters een stadspark te bieden op 10 minuten wandelen vanaf hun voordeur. Door de realisatie van Rondje Stadseiland laten we zien wat gezond stedelijk leven voor iedereen in de praktijk betekent: een prachtige groen-blauwe natuurlijke omgeving midden in de stad voor alle leeftijden en alle bevolkingsgroepen om te sporten en spelen, ontspannen en om elkaar te ontmoeten. Het park draagt bij aan de klimaatbestendigheid van onze stad. Ook biedt het een fijn onderkomen aan dieren en geeft daarmee een stevige impuls aan de biodiversiteit. In september 2022 heeft u als raad het ontwikkelkader Rondje Stadeiland vastgesteld met de leidende principes voor het nieuwe oeverpark. Met deze brief informeren wij u over de vaststelling van het uitvoeringsprogramma oeverpark Rondje Stadseiland 2024-2026, met een bijlage waarin de leidende principes verder zijn uitgewerkt. Regie en sturing op de uitvoering en extra aandacht voor bekostiging De aanleg van oeverpark Rondje Stadseiland is een langjarige en complexe opgave, met veel deelen raakvlakprojecten, initiatieven en betrokkenen.

We leggen het oeverpark gefaseerd in delen aan, waarbij we aansluiten op logische momenten bij lopende projecten, zoals de woningbouw in Merwedekanaalzone of de rioolvervanging in Welgelegen. Het streven is nog steeds oplevering van het volledige oeverpark in 2035. De aanleg van Rondje Stadseiland vereist een blik op de lange termijn. Tegelijkertijd hebben we op de korte termijn behoefte aan meer regie en sturing om de uitvoering behapbaar te maken. Daarom werken we vanaf nu op basis van een uitvoeringsprogramma met beperkte looptijd. Eind 2026 actualiseren we het uitvoeringsprogramma voor een nieuwe periode. Een belangrijke uitdaging blijft de bekostiging van het oeverpark. Voor de uitvoeringsperiode van medio 2024 tot eind 2026 hebben we middelen voor acties gericht op planvoorbereiding. Het betreft in

Burgemeester en wethouders Datum Ons kenmerk

8 oktober 2024 12603936

totaal € 625.000,- vanuit het Programma Aantrekkelijke, groene leefomgeving en erfgoed. Voor de komende uitvoeringsperiode zijn er ook voldoende middelen voor de uitvoering. Het gaat om de aanleg van delen van het park in deelgebieden 2 t/m 6 (Merwedekanaal) en 11 (AmsterdamRijnkanaal). Indicatief zoeken we de komende 10 jaar nog ca. € 40 mln. voor de inrichting van het volledige oeverpark, inclusief de verbinding tussen deelgebieden. We voorzien het risico van een gebrek aan middelen voor de uitvoering na 2026, onder meer vanwege de moeilijke financiële situatie van de gemeente en achterblijvende afdrachten vanuit gebiedsontwikkelingen. We intensiveren daarom onze lobby-inspanningen gericht op het verkrijgen van subsidies voor groen, ook als voorwaarde voor de groei van de stad. Het uitvoeringsprogramma en nadere uitwerking ontwikkelkader Het uitvoeringsprogramma is een overzicht van acties die we tussen medio 2024 en eind 2026 voortzetten en nieuw opstarten. Het uitvoeringsprogramma zorgt voor focus in de uitvoering. We laten zien wat met voorrang oppakken, en hoe de uitvoering in de deelgebieden vordert. In de bijlage ‘Nadere uitwerking ontwikkelkader RSE’ laten we zien hoe het park in vier stappen wordt opgebouwd en geven we met bijbehorende ontwerpprincipes meer duidelijkheid voor realisatie in deelprojecten.

De ontwerpprincipes vormen het uitgangspunt bij de start van ontwerpprocessen en worden daar verder uitgewerkt en ingepast. Hierbij kan er lokaal aanleiding zijn om iets anders op te lossen waarbij het doel van een robuust groen, samenhangend en herkenbaar oeverpark niet uit het oog wordt verloren. We actualiseren ook de bijlage ‘Nadere uitwerking’ met wat we hebben geleerd, ontwikkeld en afgesproken als we een uitvoeringsprogramma voor een volgende periode opstellen. Bovendien geeft de bijlage antwoord op raadsmoties over erfgoed (2022/M256; antwoord in paragraaf ‘Ontwerpprincipes Water als icoon’), bankjes en watertappunten (2022/M257) en toegankelijkheid (2022/M258; voor beide antwoord in paragraaf ‘Ontwerpprincipes Herkenbare inrichting’) en een motie (2022/M255; antwoord in paragraaf ‘Ontwerpprincipes Robuuste parkzone en biodiversiteit’). Voortgang deelgebieden Vorig voorjaar schetsten we in een raadsbrief (28 maart 2023) een beeld van de vorderingen in de aanleg van het oeverpark. In het uitvoeringsprogramma gaan we nader in op de actuele stand van de uitvoering in de twaalf deelgebieden, met een kaart (zie bijlage) met duiding in welke fase – initiatief, planvoorbereiding of deels uitgevoerd – de deelgebieden zich bevinden, plus een inschatting van het moment van de start van de realisatie. Binnen de deelgebieden kunnen we drie groepen onderscheiden: -

De deelgebieden 10, 11 en 12 aan het Amsterdam-Rijnkanaal zijn eerder heringericht volgens het Ontwikkelkader Parkzone Amsterdam-Rijnkanaal uit 2016. Hierbij is het afgelopen jaar vooral gewerkt aan het ontwerp van parkzone Den Hommel. In de periode tot en met 2026 maken we een start met het toepassen van het parkprofiel (fiets- en wandelpad) uit het ontwikkelkader, en de voorbereiding van een fiets- en wandelbrug over de Leidsche Rijn. We sluiten daarvoor aan bij geplande ingrepen in de openbare ruimte, zoals rioolvervanging en herinrichtingsprojecten in Kanaleneiland.

-

Aan de kant van het Merwedekanaal zijn de deelgebieden 2 tot en met 5 het dichtst bij start realisatie. Het gaat veelal om deelprojecten – gebiedsontwikkelingen of ruimtelijke ingrepen – waarbinnen het park kan worden meegenomen. Het afgelopen jaar is verder gewerkt aan planvoorbereiding, ook samen met andere stakeholders. Zo zijn we in gesprek met de Jaarbeurs over een schetsontwerp (deelgebied 3) en is samen met de roeiverenigingen

2/4

Burgemeester en wethouders Datum Ons kenmerk

8 oktober 2024 12603936

gewerkt aan het ontwerp van een roeicoachpad (deelgebied 5). In de periode tot en met 2026 loopt de planvoorbereiding door en richten we ons ook op verbindingen, zoals de onderdoorgang Sowetobrug en de aansluiting op de Socratesbrug. -

Tenslotte zijn er de deelgebieden 1, 7, 8 en 9. Hier is nog niet gestart met de voorbereiding op planvorming voor de aanleg van het park. Het betreft deelgebieden waar we (nog) niet kunnen aanhaken op gebiedsontwikkelingen of andere ruimtelijke ingrepen. In de A12-zone loopt bovendien nog een MIRT-onderzoek en -verkenning die bepalend zijn voor de toekomst van het gebied. In de periode tot en met 2026 gaan we daar aan de slag met verkenningen, onderzoek en het maken van schetsontwerpen, eventueel voor tijdelijke/gedeeltelijke inrichting of maatregelen. Op basis van dat voorwerk kan na 2026 een begin worden gemaakt met planvorming.

Dilemma’s in de uitvoering Ten slotte benoemen we nog een tweetal dilemma’s die we in de uitvoeringspraktijk tegenkomen en van invloed zijn op de voortgang. Rondje Stadseiland wordt ingepast midden in stedelijk gebied. In veel gevallen proberen we een bestaande situatie te veranderen, waarbij we raken aan de belangen van bewoners en bedrijven. We sturen op het zo consequent mogelijk toepassen van de ontwerpprincipes in het ontwikkelkader, maar ervaren we in de praktijk dat we soms uitzonderingen moeten maken en voorrang moeten geven aan andere ambities of belangen. Een voorbeeld is het voor motorvoertuigen bereikbaar houden van Mobach en het Stedin verdeelstation in deelgebied 5 via het fietspad door het park. Daarnaast loopt de realisatie van het oeverpark via vele deelprojecten over een lange periode. We zijn afhankelijk van de voortgang van deze projecten en medewerking van marktpartijen en tijdens de uitvoering kunnen onverwachte situaties zich voordoen. Daar waar de ontwikkeling van het park gekoppeld is aan gebiedsontwikkelingen, kan bijvoorbeeld vertraging in de woningbouw betekenen dat het park later wordt aangelegd. Hetzelfde geldt voor afhankelijkheid van de financiële afdrachten van marktpartijen, waarbij ruimte in de businesscase en het wel of niet rondkomen daarvan effect heeft op de aanleg van het park. Dit geldt bijvoorbeeld voor deelgebied 6.

Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Utrecht,

de secretaris,

de burgemeester,

3/4

Burgemeester en wethouders Datum Ons kenmerk

8 oktober 2024 12603936

BIJLAGE Status deelgebieden & prognose realisatie

4/4