Raadsbrief Uitspraak Raad van State online gebiedsverbod

Burgemeester van Utrecht Postadres Postbus 16200, 3500 CE Utrecht Telefoon 14 030 www.utrecht.nl

Aan de gemeenteraad

Behandeld door

J. Baijens

Datum

2 juli 2025

E-mail

j.baijens@utrecht.nl

Kenmerk

30646483

Type brief

Afdoeningsbrief

Onderwerp

Uitspraak Raad van State ‘online gebiedsverbod’

Bijlage(n)

-

Beleidsveld

Openbare Orde en Veiligheid

Geachte raadsleden, Graag informeer ik u over de recente uitspraak van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State over het zogenoemde online gebiedsverbod. De uitspraak is van belang voor de gemeentelijke handhaving en het waarborgen van de openbare orde, ook in de digitale ruimte. Vanzelfsprekend ben ik teleurgesteld dat de rechter de gemeente in het ongelijk heeft gesteld. Tevreden ben ik daarentegen over de constatering van de rechter dat het thans ontbreekt aan een wettelijk voorschrift dat is toegesneden op online aangejaagde verstoringen van de openbare orde. Een duidelijk signaal aan de wetgever. Uitspraak Raad van State De Afdeling heeft geoordeeld dat de gekozen APV-bepaling onvoldoende basis biedt om te gebruiken tegen online aangejaagde verstoringen van de openbare orde. Het probleem van het gevaar van het online domein voor het fysieke domein is er de afgelopen jaren niet minder op geworden, integendeel. Er speelt tegenwoordig heel veel af op het internet wat gevolgen heeft in de fysieke stad. Dat is ook de reden waarom ik mij genoodzaakt voelde om in deze specifieke situatie een maatregel op te leggen gebaseerd op mijn huidige bevoegdheden. Met de uitspraak is er echter wel duidelijkheid gegeven door de hoogste bestuursrechter over de beperkingen van de huidige wetgeving bij online aangejaagde verstoringen van de openbare orde.

Dit toont onmiskenbaar aan dat de huidige wetgeving achterloopt op het huidige digitale tijdperk. Tegelijkertijd spreekt de Afdeling in haar overwegingen begrip uit voor mijn zorgen over de rol van digitale media bij de verstoring van de openbare orde en het zoeken naar mogelijkheden om dergelijke gevolgen voor de openbare orde te beteugelen. Ook wijst zij -impliciet- op de noodzaak van aanvullende wetgeving op dit terrein, waarmee zij een signaal afgeeft aan de wetgever. Dat de Afdeling zich hierover uitspreekt stemt mij positief en sterkt mij in mijn overtuiging dat specifieke wetgeving hierover gemaakt moet worden. Reactie op wetsvoorstel VVD In dit licht ben ik ook positief over het wetsvoorstel van de VVD dat zich richt op het bestrijden van online aangejaagde ordeverstoringen en de burgemeester hier bevoegdheden voor geeft. Het voorstel sluit aan bij de zorgen die ik, en met mij vele collega-burgemeesters, hebben over de invloed van online oproepen op de fysieke openbare orde in de stad.

Burgemeester en wethouders Datum Ons kenmerk

2 juli 2025 30646483

Samen met de burgemeesters van de G4 hebben wij in de consultatiefase van dit wetsvoorstel een gezamenlijke reactie ingediend. Hierin benadrukken wij het belang van een duidelijke en toepasbare bevoegdheid voor burgemeesters in de online context. Tevens hebben we op een aantal aspecten voorgesteld onderzoek te doen naar aanscherping van de voorgestelde bevoegdheid. Stand van zaken toegekende CCV subsidie voor verkenning inzet noodbevelsbevoegdheid Zoals eerder al gemeld in de voortgangsrapportage veiligheidsagenda 2024 en in de beantwoording van SV 2025, 76 is opvolging gegeven aan de motie 246, blijf zoeken naar bestuursrechtelijke mogelijkheden. De verwachting is dat de leidraad die wordt opgesteld voor gemeenten waar het gaat om de inzet van het noodbevel in geval van online aangejaagde ordeverstoringen deze zomer gereed zal zijn. Deze leidraad kan worden gehanteerd zolang nieuwe wetgeving op zich laat wachten. Tot slot De digitalisering van de samenleving stelt ons voor nieuwe uitdagingen. Het bewaken van de openbare orde strekt thans verder dan het fysieke domein van de stad. Ik blijf mij er dan ook voor inzetten dat wij als lokaal bestuur de instrumenten krijgen die passen bij deze (digitale) tijd. Ik vertrouw erop u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd. Hoogachtend, Burgemeester van Utrecht,

Sharon A.M. Dijksma

2/2