Raadsbrief Opschorten invoeringsdatum nieuwe regels toegangsbeleid goederenvervoer

Burgemeester en wethouders Postadres Postbus 16200, 3500 CE Utrecht Telefoon 14 030 www.utrecht.nl

Aan de gemeenteraad

Behandeld door E-mail Type brief Bijlage(n)

Stefan van Dorp stefan.van.dorp@utrecht.nl Actualiteit -

Datum Kenmerk Onderwerp Beleidsveld

9 april 2026 34141336 Opschorten invoeringsdatum nieuwe regels toegangsbeleid goederenvervoer Milieu en Emissieloos Vervoer

Geachte leden van de raad, Tijdens uw commissievergadering van afgelopen januari hebben we toegezegd u op de hoogte te houden van ontwikkelingen in de invoering van de nieuwe regels toegangsbeleid goederenvervoer. Daarom sturen wij u deze brief. Dinsdag 24 maart sloot de termijn om een beroep in te dienen tegen de genomen definitieve verkeersbesluiten voor het nieuwe toegangsbeleid goederenvervoer. Vijf partijen maakten gebruik van deze mogelijkheid en zijn naar de rechter gegaan. Een deel van de partijen heeft ook een voorlopige voorziening (spoedprocedure) aangevraagd. We begrijpen de zorgen van de partijen en zijn in gesprek met hen. In overleg met brancheorganisaties hebben we nu besloten de invoeringsdatum van het verkeersbesluit uit te stellen tot 1 januari 2027 met een waarschuwingsperiode van 1 maand. In deze raadsbrief lichten we dit toe. Aanleiding In de voorbereiding om te komen tot het nieuwe toegangsbeleid is er contact geweest met de bedrijven en brancheorganisaties. We voerden gesprekken met verschillende belanghebbenden en partijen konden een zienswijze indienen. Daaruit kwam naar voren dat meer tijd nodig was om tot beter uitvoerbaar toegangsbeleid te komen. Er zijn verschillende aanpassingen gedaan na het ontwerpbesluit in augustus 2025.

Daarbij is altijd gekeken wat we kunnen doen en toestaan, maar ook wat niet kan in verband met het historische erfgoed (werfkelders). Voor ons was en is de urgentie groot om dit snel uit te voeren voor de veiligheid van het kwetsbare erfgoed (werfkelders en bruggen) en duidelijkheid te geven welke voertuigen waar mogen rijden. Op basis van de zorgen over de krappe invoeringstijden, die naar voren kwamen in de zienswijzen en gesprekken met de brancheorganisaties, hebben we eerder al bepaald dat de regels met de grootste impact voor goederenvervoerders (venstertijden binnenstad) uitgesteld worden tot 1 mei 2028. We begrijpen dat deze regels grote impact kunnen hebben op hun bedrijfsvoering. De invoering van de gewichtzones per 1 mei 2026 betekende een verduidelijking van grotendeels bestaande beperkingen, maar partijen die in beroep zijn gegaan hebben aangegeven dat dit alsnog ingewikkeld voor hen is om in korte tijd uit te voeren.

Burgemeester en wethouders Datum Ons kenmerk

1 april 2026

Rechtbank De rechter heeft ons nadrukkelijk gevraagd om met de invoering van de gewichtzones per 1 mei 2026 te wachten tot na de uitspraak van de voorlopige voorziening. In die voorlopige voorziening procedure beoordeelt de rechter of de inwerkingtreding van het besluit vanwege onverwijlde spoed geschorst moet worden tot er een uitspraak is gedaan in de beroepsprocedure. In verband met capaciteitsproblemen bij de rechtbank vindt de voorlopige voorziening niet voor half mei plaats. Op basis van dit verzoek zouden wij de ingangsdatum moeten opschuiven naar 1 juni 2026 of later. Echter lopen we met een mogelijke beroepsprocedure kans dat we nogmaals aanpassingen zouden moeten doen. Daarom hebben we in overleg met de rechtbank besloten om de invoering van de regels voor een langere periode op te schorten. Gesprekken met brancheorganisaties Daarnaast hebben wij de afgelopen twee weken opnieuw intensieve en goede gesprekken gevoerd met de brancheorganisaties. Alle betrokkenen onderstrepen de gezamenlijke doelen: het beschermen van het kwetsbare erfgoed (de werfkelders en bruggen) en de leefbaarheid in Utrecht, maar ook een goede bereikbaarheid voor het verplaatsen van de goederen en genoeg tijd voor vervoerders om zich aan te passen. En om goede afspraken te maken met de ontvangende ondernemers omdat dit van hen ook aanpassing vraagt.

We willen allemaal voorkomen dat de datum dat de regels ingaan nog meerdere keren verzet wordt en het daardoor voor iedereen onduidelijker wordt. We moeten dit samen oplossen en hebben elkaar ook nodig om die doelen te bereiken. De branchepartijen geven aan dat zij nog steeds veel vragen krijgen. Met name vervoerders met grote en zware voertuigen geven aan meer tijd nodig te hebben. Zij vragen nu wel de ontheffingen aan, maar weten toch nog niet goed hoe zij de bevoorrading ook met ontheffing voor elkaar gaan krijgen. Ook geven zij aan dat we een groep bedrijven nog niet bereikt hebben met onze nieuwe regels. We gaan elkaar helpen om met hen deze bedrijven te bereiken en te ondersteunen. Onder andere door onze communicatie beter met elkaar af te stemmen en de criteria voor de ontheffingen samen helder op te schrijven. Met de brancheorganisaties is al gesproken over intrekking van beroep en zij hebben aangegeven dat zij hiertoe bereid zijn wanneer we samen komen tot heldere criteria voor ontheffingen en intensievere communicatie richting vervoerders en ondernemers. Daarnaast lopen er nog twee individuele pro-forma beroepen. Ook met hen zijn we in gesprek om gezamenlijk tot een oplossing te komen. Voorbereidingen tot invoering per 1 januari 2027 We blijven doorgaan met het voorbereiden van de invoering van de nieuwe regels toegangsbeleid per 1 januari 2027.

We zetten de communicatie rondom de regels en de ontheffingen voort en blijven alternatieve manieren van bevoorraden promoten. En we ondersteunen waar nodig bij het aanvragen van de ontheffing of het aanpassen van de bedrijfsvoering met hulp van logistiek makelaars. De ANPR-camera’s voor de handhaving plaatsen we op korte termijn, maar starten alleen met monitoren van goederenvoertuigen. Daarmee krijgen we meer inzicht in de hoeveelheid zwaar verkeer, drukke momenten en dit biedt een nulmeting voor de uiteindelijke effectiviteit van het beleid. Op dit moment zijn er al meer dan 150 bedrijven die een ontheffing hebben aangevraagd en gekregen. Deze ontheffingen blijven gelden, maar worden pas effectief per 1 januari 2027. Wij zijn blij dat deze bedrijven dit al gedaan hebben en helpen hen hierbij als er vragen over zijn. In totaal verwachten we circa 1000 ontheffingsaanvragen te ontvangen. Bedrijven die nog geen ontheffing hebben aangevraagd, vragen wij dit op tijd te doen. Wij adviseren om dit te doen voor 1 oktober, zodat bedrijven voor 1 december uitsluitsel hebben over hun aanvraag. Als veel bedrijven tot het laatst wachten met een aanvraag loopt de beoordelingstijd op tot maximaal 8 weken.

2/3

Burgemeester en wethouders Datum Ons kenmerk

1 april 2026

Ook adviseren we bedrijven contact met ons op te nemen voor alternatieve manieren van bevoorrading, zoals het gebruik van stadshubs, licht elektrische voertuigen of vervoer over water. De kosten van deze verlengde voorbereidingsperiode belopen ongeveer € 200.000,--. We kijken naar mogelijkheden om deze kosten te verlagen door het projectteam en team ontheffingen tijdelijk elders in te zetten of te verkleinen. De meerkosten kunnen gedekt worden uit het programma goederenvervoer. Totdat de nieuwe toegangsregels voor goederenverkeer in de binnenstad van Utrecht ingaan, blijven de bestaande maximale gewichten en lengte in stand. Daar blijven we op dezelfde manier op handhaven zoals we dat tot nog toe deden. Vanaf 1 januari 2027 gaan de nieuwe regels in en dan gaan we één maand waarschuwen. Vanaf 1 februari start de handhaving van de nieuwe regels. Na de zomer informeren we u opnieuw over het uitvoeringsprogramma stadslogistiek, waarbij we de voortgang van het afgelopen jaar rapporteren en dit jaar extra aandacht besteden aan de invoering van het toegangsbeleid en de stand van zaken van de voorbereidingen. Een uitgebreide evaluatie doen we 12 maanden na invoering van het nieuwe beleid. En zullen we dan met uw raad delen. Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Utrecht,

de secretaris,

de burgemeester,

3/3