Presentatie-RIB-Gemeentelijke samenwerking Eneco-Eneco

SAMENWERKING IN EN BETAALBAARHEID VAN

STADSWARMTE

Raadsinformatiebijeenkomst Utrecht 14 mei 2024

SAMENWERKING

Warmtenet in Utrecht In 2023 al 100 jaar…

Verduurzaming van de warmte Afspraken hierover maakten we in een samenwerkingsovereenkomst

4

•

Eneco heeft ambitieuze doelstelling t.a.v. verduurzaming met het One Planet Plan

• •

Conceptwet collectieve warmtevoorziening: verplichting Verduurzaming van bronnen: Routekaart

• •

Verslimming warmtenet / Temperatuurverlaging Monitoring voortgang: jaarlijks Warmte-etiket

•

Regelmatig overleg over (creëren) randvoorwaarden en bijv. netcongestie (ook samen met Stedin)

•

Afspraken over rapportage BioWarmteInstallatie

Buurtaanpak warmtetransitie Afgelopen jaren met verschillende invalshoeken vooruitgang geboekt •

Overvecht Noord: voorbeeld grootschaliger ‘top-down’ aanpak

•

Onderzoek naar kostenverlaging bij aansluiten ‘bottom-up’, ‘verdichting’-aanpak:

•

5

• •

Meekoppelkansen: ‘Buis naar je Huis’ en ‘Nu We Er Toch Zijn’ Inpassing in onder- en bovengrond: identificatie beleidsconflicten

•

Eerste stapjes verbetering samenwerking betrokken Enecoafdelingen en gemeente-diensten

Visie Eneco, technisch-economisch:

• •

Warmtenetten op veel plekken nog steeds de betere keuze Issue vooral: rijtjeswoningen, particulier eigendom

•

Betere mogelijkheden in –bijvoorbeeld– Utrecht Oost: Omslagpunt stadswarmte / warmtepomp daar ‘verder weg’

Publiek private samenwerking Na jaren intensieve samenwerking nu heroriëntatie door nieuwe positie gemeente •

Brieven uitgewisseld – bekend bij de raad

•

Niet helder hoe en waar het Eneco warmtebedrijf een eventueel op te richten gemeentelijk warmtebedrijf zal raken

•

Verwachtingen omtrent publiek warmtebedrijf vaak onterecht: • •

Veel publieke warmtebedrijven op ACM-tarief, Eneco daaronder Geldt bijv. ook voor de warmte coöperatie Thermobello

•

Niet eigendom bepaalt betaalbaarheid, maar tariefregulering i.c.m. bedrijfsvoering

•

Verplicht publiek eigendom leidt tot hogere kosten door inrichting en beheerkosten van een publiek-private

•

6

samenwerking Mogelijkheden tot regie niet anders dan bij privaat bedrijf

BETAALBAARHEID 7

Betaalbaarheid is complex Eneco herkent huidige algemene sentiment t.a.v. stadswarmte • •

Sterk gestegen energieprijzen, zeker ook voor warmte Bij elektriciteit en gas is er (gevoel van) keuze, bij warmte niet

•

Publieke discussie tussen warmtebedrijf en corporatie Amsterdam over kostenneutraliteit.

• •

Besluit stoppen ontwikkeling warmtetransitie Overvecht Sterk gestegen vaste kosten, in NMDA en bij alle leveranciers

•

Warmteprijs voor het hele jaar vast & aan gas gekoppeld Gasprijzen zijn afgelopen maanden wat lager geworden

→ Hoe werkt tariefbepaling? → Waar zitten de knelpunten? → Welke oplossingsrichtingen ziet Eneco?

→ Wat doet Eneco zelf om betaalbaarheid te verbeteren?

8

Tariefbepaling Warmte

De Autoriteit Consument en Markt NMDA: Tariefregulering en rendementstoets

Maximale tariefbepaling

Tariefcontrole

Rendement-check

Bepaalt het maximale warmtetarief, gebaseerd op Niet Meer Dan Anders-principe. • Niet duurder dan CVketel & gas • Gekoppeld aan tarief contract 1 jaar gas

Controleert de tarieven die warmtebedrijven van hun klanten vragen.

Toetst rendement warmtebedrijf binnen vastgestelde kaders.

Uitdagingen warmte-inkoop Volumes langjarig vastleggen vs tarieven 1 maand vooraf bekend

Leveringszekerheid • • •

Leveringsgarantie voor onbepaalde tijd. 24/7 leveringszekerheid voor alle klanten. Overeenkomsten van 10 tot 30 jaar

Voorspelbaarheid •

•

Voorspelbare marges essentieel voor aangaan investeringen En voor stabiele klant tarieven t.o.v. NMDA

Tarieven in Dec ! • •

NMDA tarief o.b.v. gasprijs 1 maand voor levering Leidt tot onvoorspelbare marges op GJ’s

Warmte vs. gas: op lange termijn gelijk Gaskosten omgerekend naar jaarkosten klant o.b.v. methode ACM € 4.000

€ 3.500

€ 3.000

€ 2.500

€ 2.000

€ 1.500

€ 1.000

€ 500

13

Totaal bij 915 m3 per jaar Incl BTW Euro/jaar Bron: Eneco

Warmte totaal Eneco

Incl BTW Euro/jaar Bron: Eneco

Warmte totaal ACM

Warmte prijsplafond

Incl BTW Euro/jaar Bron: Eneco

Incl BTW Euro/jaar Bron: ACM

apr-24

mei-24

mrt-24

feb-24

jan-24

dec-23

okt-23

nov-23

sep-23

jul-23

aug-23

jun-23

apr-23

mei-23

mrt-23

feb-23

jan-23

dec-22

okt-22

nov-22

sep-22

jul-22

aug-22

jun-22

apr-22

mei-22

mrt-22

feb-22

jan-22

dec-21

okt-21

nov-21

sep-21

jul-21

aug-21

jun-21

apr-21

mei-21

mrt-21

feb-21

jan-21

€0

Knelpunten betaalbaarheid

Maandlasten zijn hoger geworden Maar dat geldt ook voor gas en elektriciteit Bestaande klanten: • Markt / energiecrisis: hoge gas- & elektriciteitsprijzen leiden tot hogere inkoop- en

• •

productieprijzen Verduurzaming warmte leidt tot hogere GJ-kosten Onderhoud / vervanging bestaande net en aansluitingen: sterke inflatie materialen en lonen + complexiteit leiden tot hogere vaste lasten

Nieuwe klanten / transitie bestaande bouw:

•

Dit jaar dalende gasprijs na bepaling GJ-tarief: vergelijking valt nu niet goed uit voor warmte

• •

Verschil warmtepomp is (in Overvecht Noord) vrij klein Voor huurders: introductie kosten afleverset voor huurder,

•

terwijl CV-onderhoudskosten bij verhuurder liggen Voor verhuurders: NMDA referentie aanschaf en onderhoud CV ketel is hoger dan hun inkoopkosten (ivm schaalvoordelen)

16

Investeringen uitbreiding zijn hoog Ondergrond, inflatie, ‘warmtedichtheid’ en ‘level playing field’ zijn factoren • Warmtenetten aanleggen is zeer complex, kostbaar en ook (financieel) risicovol, en extra in bestaande woonwijken

• Financiële risico’s ontstaan ook door onzekerheid over regelgeving, WcW, tariefregulering, positie warmtebedrijf, onteigening investeringen etc. • Die risico’s landen of in de tarieven òf bij de lokale belastingbetaler

• Niet alle maatschappelijke kostenvoordelen komen terug bij warmteklant (bijv. bijdrage verlagen netcongestie). Individueel vs collectief. • Hoge kosten deels te subsidiëren met gelegenheidsregelingen, maar geen enkele regeling is vooralsnog a priori dekkend

17

Oplossingsrichtingen

Oplossingen deels door Rijk te regelen Na jaren intensieve samenwerking nu heroriëntatie door nieuwe positie gemeente

19

•

“Cost+” –tarief snel introduceren, beter uitlegbaar

•

‘Level playing field’ warmte / elektriciteit gelijk trekken

•

Hoge verwachtingen omtrent kosteneffect publiek warmtebedrijf loslaten

Oplossingen vanuit Eneco Eneco richt zich op betaalbaarheid door kosten beheersbaar te houden

•

Goed kiezen waar warmte als oplossing wordt ingezet

•

Inzetten op afstemmen verschillend gemeentelijk beleid op

transitie: keuzes maken

20

•

Efficiëntie warmtenet vergroten

•

Letten op eigen kosten

•

Inzet op Nationaal Akkoord met gezamenlijke visie over betaalbaarheid en governance / transparantie

Energiearmoede Kwetsbare klanten helpen om mee te kunnen doen in de energietransitie

Sociaal incassobeleid

21

Actieplan energiearmoede

Bestrijden energiearmoede

Vragen meldpunt

Meldpunt leverde ca. 1.000 klachten We herkennen enkele categorieën Verreweg grootste deel: •

Hoge energielasten / verhogen vastrecht

•

Monopoliepositie Eneco

Een relatief klein deel met specifieke klachten: •

Onbereikbaarheid klantenservice, rekeningen met onverklaarbaar hoge bedragen

23

27