Petitie Maak biologisch eten mogelijk voor mensen met smalle beurs (NL)

Maak biologisch eten mogelijk voor mensen met smalle beurs Petitie aan de Utrechtse gemeenteraad – commissie Energie(transitie), Duurzaamheid, Vastgoed en Wonen Stadhuis, 8 februari 2024 Geachte leden van de Utrechtse gemeenteraad, In het initiatief Duurzaam Utrecht 2030 hebben we in 2022 en 2023 honderden inwoners van de stad Utrecht met een smalle beurs gesproken over hun wensen om duurzaam te leven. Veel mensen zeiden dat ze graag biologisch of duurzaam wilden eten, maar dat biologische boodschappen te duur waren. Van september 2022 tot februari 2023 ontwikkelden vijf studenten milieukunde van de HAS Hogeschool in Den Bosch daarom drie opties voor een systeem waarmee duurzame groenten en fruit van lokale aanbieders naar een centraal punt in de wijk Lunetten gebracht konden worden en daar uitgedeeld aan mensen met smalle beurs. Uit gesprekken met de doelgroep bleek dat ze liever een bon wilden waarmee ze zelf biologische producten konden uitzoeken. Daarom hebben we van juni t/m november 2023 een proef gedaan met gesubsidieerde biologische boodschappen in Lunetten. We deelden bonnen ter waarde van 10 euro uit, waarmee buurtbewoners met smalle beurs biologische producten van de biologische winkel Ekovers (125 bonnen) en stadsboerderij Koppelsteede (40 bonnen) konden uitproberen.

Het project werd gefinancierd door de gemeente Utrecht (Initiatievenfonds), de Katholieke Caritas Utrecht en een deel van de derde prijs van de Mantel van Sint-Maarten 2022. De bonnen werden voornamelijk uitgedeeld in de weggeefwinkel van Stichting Limoenz, Treek 15 in Utrecht-Lunetten. De minimaal 50 verschillende deelnemers waren zeer betrokken bij het project, en toonden veel belangstelling voor duurzaam leven, met de nadruk op de kwaliteit en gezondheidsvoordelen van biologische producten. De belangrijkste uitdagingen zijn de prijs en toegankelijkheid van biologische producten, de sfeer van biologische winkels en de behoefte aan onderwijs en transparantie. 1) Prijs: De betaalbaarheid van biologische boodschappen was een terugkerende zorg. De deelnemers wilden hun idealen in evenwicht brengen met budgettaire beperkingen. 2) Toegankelijkheid en gemak: Deelnemers benadrukten dat biologische boodschappen niet makkelijk toegankelijk zijn. Er lijkt behoefte te zijn aan meer beschikbaarheid in grotere supermarktketens. 3) Sfeer: Sommigen waren niet tevreden over de visuele aantrekkingskracht en sfeer van biologische winkels. Dit wijst op een voorkeur voor een gastvrije uitstraling.

4) Educatie en transparantie: Een belangrijk thema was een gebrek aan informatie over duurzaam leven en de herkomst van producten. Er lijkt behoefte te zijn aan meer educatie en transparantie in winkels. Meer informatie en de rapportages over de proef met gesubsidieerde biologische boodschappen vindt u hier: https://duurzaamutrecht2030.nl/bioboodschappen. Verzoek aan de gemeenteraad: De deelnemers aan de proef verwachten zeker niet dat de gemeente Utrecht alle genoemde belemmeringen weg kan nemen. Toch kan de gemeente wel degelijk het voortouw nemen om te zorgen dat ook Utrechters met smalle beurs regelmatig biologische of duurzame boodschappen kunnen kopen. Dit past in de gemeentelijke Voedselagenda (2022) en inspanningen om de Duurzame Ontwikkelingsdoelen te realiseren (Utrecht and the Global Goals, 2023). Wij vragen u het volgende: 1) Voedselpas-project: Neem succesvolle modellen zoals de Rotterdamse voedselpas over. Hierdoor krijgen mensen met een laag inkomen de flexibiliteit om zelf hun boodschappen te kiezen, wat voedselverspilling helpt verminderen. Dit sluit mooi aan bij een mondelinge vraag in de Utrechtse gemeenteraad op 7 oktober 2021.

2) Betrek winkeliersverenigingen erbij: Werk samen met winkeliersverenigingen om bonuskaarten te verstrekken voor biologische producten, mogelijk gefinancierd uit het ondernemersfonds, en om duurzame bedrijven te promoten en individuen met een lager inkomen te ondersteunen. 3) Breid duurzame activiteiten in buurtcentra uit: Verhoog indien nodig de financiering voor buurtcentra voor activiteiten die verder gaan dan weggeefacties. Voorbeelden zijn educatieve evenementen over duurzaam leven, kooklessen en workshops. 4) Pak versnippering van beleid aan: onderzoek mogelijkheden om de versnippering van middelen te overwinnen en ervoor te zorgen dat ook mensen die net boven bepaalde inkomensdrempels zitten toegang hebben tot steun voor duurzaam leven. Wij zijn zeer benieuwd wat u met deze aanbevelingen gaat doen. Tegelijkertijd gaan we zelf ook in gesprek met partners in Lunetten over een lokaal vervolg op onze proef met gesubsidieerde biologische boodschappen, en willen we een soortgelijke proef doen in een of meer andere wijken. We willen ook daar bewoners met smalle beurs de kans geven om biologisch en duurzaam eten uit te proberen, waarna we hun wensen en suggesties in kaart willen brengen. Volg ons via de website duurzaamutrecht2030.nl!