Nota van Uitgangspunten Scharlakendreef 3
Tekst van het document
Bij transformatie streven we naar een actieve begane grond, waar onder andere werk een plek krijgt. Elke buurt heeft ruimte voor een eigen (maatschappelijk) voorzieningencluster (zie kaart “Verschillend en voor iedereen”). • Parkeren: Bij kleinschalige toevoegingen is parkeren maatwerk, waarbij parkeren in principe niet in de openbare ruimte wordt opgelost. We streven naar een forse reductie van parkeerplaatsen in de openbare ruimte. Deze ontwikkeling is kleinschalig qua omvang echter wordt ingezet om al het parkeren op de kavel op te lossen. • Groen/ openbare ruimte: Bij elk initiatief groeit groen mee. Openbare en particuliere ruimte wordt sterk vergroend en verkeersluwer. Ontwikkelingen houden rekening met waardevol groen en dragen bij aan het versterken van het groen/de groenstructuur in de buurt. In principe groene gevels en daken toepassen (motie). De ontwikkeling volgt deze uitgangspunten. • Duurzaamheid: Herbestemming tenzij sloop-nieuwbouw de enige haalbare mogelijkheid is (motie). Door het beperken van materiaal- Referentie: aantrekkelijke buitenruimte 35 - Nota van Uitgangspunten Scharlakendreef 3 Bomen aan de Rapenburchdreef 2.3 Buitenruimte 2.3.1 Stedelijke groenstructuur Uitgangspunten • Het plangebied is niet gelegen in de stedelijke groenstructuur. • De groene waarden van de Stedelijke Groenstructuur worden niet aangetast.
Onderbouwing Dit project ligt niet in de stedelijke groenstructuur, wel is het belangrijk dat hier verschillende groene schakels op buurt- en wijkniveau worden vormgegeven voor mens, plant en dier. Er zijn kansen om het gebied als groene plek in een stenige omgeving te versterken en de ruimtelijke samenhang en kwaliteit van het gehele plein te versterken. Een multi- functioneel gebouw met een uitnodigende uitstraling dat goed aansluit op de bestaande bebouwing kan de ruimte verder activeren en de functie als hart van de buurt versterken. Dit kan door het toevoegen van functies en door het maken van een aantrekkelijke buitenruimte waar mensen graag zijn. Stedelijke groenstructuur De groene waarden van de stedelijke groenstructuur worden door de planontwikkeling niet aangetast.
36 - Nota van Uitgangspunten Scharlakendreef 3 Wet- en regelgeving en SoortenManagementPlan (SMP) Het realiseren van groen als voortplantingsplekken en andere leefgebiedfuncties is ook onderdeel van het Soortenmanagementplan (SMP). Door met dit plan aan te laten sluiten op het SMP is er minder ecologisch onderzoek nodig en zijn de procedures makkelijker. Omdat er minder geld gaat naar onderzoek en meer naar maatregelen is het ook nog eens beter voor de dieren. De initiatiefnemer en ontwikkelaar zullen gebruik maken van de gemeentelijke ontheffing flora en fauna voor de sloop van het huidige gebouw. Het is nodig dat de gemeentelijke ecoloog de plannen controleert en een maatwerkprotocol schrijft. Daarin staan eisen met betrekking tot periodes waarin gewerkt mag worden, voorzorgsmaatregelen en welke verblijfplaatsen gecompenseerd moeten worden. Werken met het SMP houdt in dat er in het nieuwe gebouw verplicht verblijfplaatsen voor dieren worden gerealiseerd. De aantallen en types worden in het maatwerkprotocol SMP bepaald. Voor de biodiversiteit is het van belang dat alle leefgebiedfuncties die voor dieren van belang zijn aanwezig zijn in een gebied. Naast bovengenoemde groene verbinding gaat het dan ook om voedsel, veiligheid, voort- plantingsplekken en variatie.
Voortplantingsplekken voor gebouw- bewonende soorten als mus, vleermuis en gierzwaluw dienen in het pand gerealiseerd te worden. In de RSU is de ambitie vastgelegd om te werken aan een natuurinclusieve stad met een goede biodiversiteit. Er is al een quickscan flora fauna uitgevoerd. Hierin zijn de steenmarter en iepenpage als aandachtsoorten naar voren gekomen. Naar deze soorten dient nader onderzoek gedaan te worden, om te bepalen wat het effect is van de ontwikkeling op deze soorten. Mogelijk is er een vergunning van de provincie nodig voor een flora en fauna activiteit. Deze vergunningen zijn redelijkerwijs verkrijgbaar. Groen in het algemeen In het plangebied worden zoveel mogelijk oplossingen onderzocht om te vergroenen, zodat er ruimte ontstaat voor flora en fauna, waterinfiltratie en het tegengaan van hittestress. Zorg voor verbonden groen. Groen op daken, gevels en in tuinen staat niet op zichzelf maar sluit zo veel als mogelijk aan bij het groen in de openbare ruimte en de stedelijke groenstructuur. Het groene raamwerk is belangrijk in een groeiende stad. Het nodigt bewoners en bezoekers uit om te bewegen en er op uit te gaan. Elke bewoner dient makkelijk gebruik te kunnen maken van het groen in de buurt. Vanuit de voordeur kan je als bewoner via de recreatieve routes door het buurtgroen richting de stadsgrenzen.
Er werd al genoemd dat het gebied een open ruimte is dat centraal binnen de stempel ligt. Dit kan een groene plek zijn waardoor het een fijne plek is om elkaar te ontmoeten. In de RSU is de ambitie vastgelegd om het groen mee te laten groeien met andere functies in de wijk (groeien in balans). Denk hierbij aan meer oppervlakte groen (m 2) en extra bomen. De ambitie is dat groen in balans groeit met het aantal woningen, in het project moet duidelijk worden wat realistisch is op deze plek. Het groen dat in het plan wordt gerealiseerd alsook het te behouden groen moet robuust en gevarieerd zijn. Dit betekent dat het op een toekomstbestendige manier wordt aangelegd waarbij bomen voldoende ruimte hebben zowel boven de grond als onder de grond. Voor struiken geldt bijvoorbeeld dat een plantvak voldoende grootte moet hebben om de struiken uit te laten groeien. Het is van belang dat er zowel struiken, bomen als bloeiende planten en gras aanwezig is en verschil- lende soorten bomen en struiken. Dit noemen we gevarieerd groen. 37 - Nota van Uitgangspunten Scharlakendreef 3 Onderbouwing Kwaliteit en beheer Utrecht streeft naar een gezonde groei van de stad. Dit gaat gepaard met verdichting. Daarmee is de beschikbaarheid van voldoende buitenruimte cruciaal voor een gezonde leefomgeving. In de RSU 2040 en de bijbe- horende Stedenbouwvisie is dit verwoord.
Naast de buitenruimte in eigendom van de gemeente is het nodig om buitenruimte in eigendom van derden mede hiervoor in te zetten. Het kwaliteitsniveau van de inrichting van de openbare ruimte is gekoppeld aan de betekenis van een openbare ruimte voor de stad. Is de betekenis stedelijk of bovenstedelijk, dan moet de kwaliteit relatief hoog zijn. Voor plekken met een lokale betekenis wordt een basiskwaliteit aangehouden. Plekken met een betekenis voor de buurt of wijk krijgen een plus bovenop de basiskwaliteit. In de Kadernota Kwaliteit Openbare Ruimte is dit verwoord onder de begrippen Domstad, Domstad Bijzonder en Utrechtse Allure. Het beheerniveau voor de openbare ruimte en de beschikbare financiële middelen zijn gekoppeld aan deze kwaliteits- niveaus voor de inrichting en zijn vastgelegd in de Nota Beheer Openbare Ruimte. Met de groei van de stad neemt de gebruiksintensiteit van de openbare ruimte en soms ook de omvang van het areaal toe. De toegenomen beheerkosten worden in principe gedekt uit het Referentiekader Groei van de Stad. Soms is een besluit over aanvullende dekking noodzakelijk, als uit een raming van de beheerkosten blijkt, dat de middelen op basis van het Referentiekader Groei van de Stad niet voldoende zijn.
Voor het beheersen van de beheerkosten en het streven naar hergebruiken van materialen moet de inrichting van de openbare ruimte voldoen aan gemeentelijke standaards en eisen. Deze zijn neergelegd in het Handboek Openbare Ruimte (HOR). Dit document wordt meegegeven als uitgangspunt voor het opstellen van inrichtingsplannen. 2.3.2. Ontwerp, inrichting en kwaliteit buitenruimte Uitgangspunten Kwaliteit en beheer • Buitenruimten zijn zo veel mogelijk voor het publiek opengesteld met aandacht voor veiligheid en voldoende privacy. De toekomstige eigendomssituatie van de buitenruimte binnen het plangebied wordt hierop afgestemd. • Het kwaliteitsniveau voor de inrichting van de openbare ruimte binnen het plangebied sluit aan bij de betekenis voor de stad: lokaal niveau/ buurt- en wijkniveau/ stedelijk en bovenstedelijk niveau. • De kosten voor het beheer van de openbare ruimte binnen het plan- gebied passen bij het kwaliteitsniveau voor de inrichting en passen binnen de beschikbare financiële dekking. • De inrichting van de toekomstige openbare ruimte voldoet aan de gemeentelijke standaards en eisen. Deze eisen zijn neergelegd in het Handboek Openbare Ruimte (HOR ). Uitzonderingen hierop zijn eventuele afwijkingen, die met de gemeente zijn overeengekomen.
We zorgen voor een goede afstemming met het project Neckardreef- noord, waarbij het gebied heringericht wordt in het kader van rioleringsvervanging. We zorgen er bijvoorbeeld voor dat we dezelfde materialen gebruiken. Kunst in de openbare ruimte • Het huidige kunstwerk van de kip dient terug te komen in de nieuwe ontwikkeling. 38 - Nota van Uitgangspunten Scharlakendreef 3 2.4 Mobiliteit 2.4.1 Verkeer en parkeren Uitgangspunten Parkeren auto • Het auto parkeren binnen het plan voldoet aan de Parkeervisie ‘Fiets- en autoparkeren in een groeiend Utrecht’ (vastgesteld op 21 november 2021) inclusief onderliggende modules en de Beleidsregel Parkeernormen Auto 2021 gemeente Utrecht (gepubliceerd op 23 december 2021). Zie Parkeerbeleid fiets en auto | Gemeente Utrecht - Omgevingsvisie . • Gezien de ligging van het plan zijn hier de regels en normen voor gebied B1 ‘stedelijke gebied met betaald parkeren’ van toepassing. Omdat de realisatie van deze ontwikkeling na de invoering van betaald parkeren plaatsvindt • De gebruikers en bewoners van het plangebied maken géén aanspraak op een door de gemeente uitgegeven parkeervergunning. • Bezoekers van het gezondheidscentrum en appartementen kunnen in de bestaande omliggende openbare ruimte parkeren • Het parkeren voor bewoners en gebruikers van de nieuwbouw vindt binnen het plangebied en (bij voorkeur) inpandig plaats.
• Het uitrijden hiervan moet op een veilige manier plaatsvinden, conflicten met fietsers of voetgangers moet door een goede inrichting worden voorkomen. • De in-/ uitrit van de parkeervoorziening heeft een vlakstand op eigen terrein. Dit draagt bij aan voorkomen van onveilige situaties met kruisend verkeer. • Door het toepassen van verschillende maatregelen met extra fiets- parkeerplekken en deelmobiliteit, is het mogelijk om de parkeereis anders in te vullen. Dit wordt aangetoond in het mobiliteitsbeheerplan, zie hieronder. Deze inrichtingsplannen worden aan de hand van het HOR getoetst door de Commissie Beheer Inrichting Gebruik (BInG). Deze commissie checkt of een inrichtingsplan aan het HOR voldoet en geeft een ambtelijk advies over eventueel voorgestelde afwijkingen. Voor een uitgangspunten en de onderbouwing van een circulaire buitenruimte wordt verwezen naar Energie en Circulair (2.10.2) Kunst in de openbare ruimte Er staat een kunstwerk in de buitenruimte voor de voormalige kleuter- school aan de Scharlakendreef 3. Voor het schoolplein ontwierp Wout Maters in 1967 een bontgekleurde kip . Het huiselijke dier staat op een halfhoge sokkel en komt daarmee op ooghoogte van de kleuters. De inzet is dat dit kunstwerk wordt hersteld en in de nieuwe situatie terugkeert in of aan de openbare ruimte.
Foto van het kunstwerk op de kavel van Scharlakendreef 3 39 - Nota van Uitgangspunten Scharlakendreef 3 grond van het bouwbesluit verplicht zijn bij zelfstandige woningen Fietsparkeren | >50 m2 GBO, zullen – mede vanwege de (collectieve) fietsvoorziening) • Goede stallingsmogelijkheden dragen bij aan het gebruik van de fiets. | – worden geïntegreerd in de woningen op de verdieping. Om te bereiken dat er voldoende, veilige en comfortabele fiets- parkeerplaatsen zijn, voldoet de gebiedsontwikkeling aan | Mobiliteitsbeheerplan de kwaliteits- en kwantiteitseisen zoals gesteld in de Parkeervisie | • Initiatiefnemer levert een Mobiliteitsbeheersplan op, om te zorgen dat ‘Fiets- en autoparkeren in een groeiend Utrecht’ (vastgesteld op | mobiliteit ook in de toekomst goed geregeld is, en (toekomstige) 21 november 2021) inclusief onderliggende modules en | bewoners en gebruikers weten wat de mogelijkheden zijn voor de Beleidsregel Parkeernormen Fiets 2021 gemeente Utrecht | parkeren of mobiliteitsalternatieven (zie onder andere artikel 14 en 15 (gepubliceerd op 23 december 2021). Zie Parkeerbeleid fiets en auto | | van de Beleidsregel Parkeernormen Auto). Bij de aanvraag omgevings- Gemeente Utrecht - Omgevingsvisie. | vergunning wordt hierop getoetst.
In dit plan staat opgenomen hoe • De fietsparkeervoorzieningen bij de woningen voldoen in kwantiteit en | mobiliteit voor de gebiedsontwikkeling structureel en duurzaam is kwaliteit (locatie, toegankelijkheid, helling et cetera) aan de uitgangs- | georganiseerd, waarom de gekozen mobiliteitsoplossing(en) passend punten zoals beschreven in Bijlage 1 ‘Fietsparkeren bij Woningbouw’. | is/zijn voor de gebiedsontwikkeling (met aandacht voor • Aanvullende kwaliteitskaders voor inpandige fietsparkeerplaatsen van | toegankelijkheid en betaalbaarheid), welke voorzieningen voor welke de gemeente Utrecht waar het beleid niet in voorziet, zijn | doelgroepen toegankelijk en beschikbaar zijn, en hoe hierover (ook in geformuleerd in het document ‘Kwaliteitskader voor veilige, | de toekomst) gecommuniceerd wordt.
toegankelijke en toekomstbestendige inpandige | • Met dit beheerplan tonen zij onder andere de duurzame en structurele fietsparkeervoorzieningen | beschikbaarheid (financieel en juridisch) van de parkeerplaatsen aan, • Dit betekent onder andere dat fietsparkeren grotendeels inpandig | gedurende 10 jaar vanaf het moment van ingebruikname voor zijn (>80% van de totale fietsparkeerbehoefte) is en op de begane grond | bouwontwikkeling voor de verschillende doelgroepen (bewoners, van ieder bouwblok plaatsvindt, betreedbaar vanaf maaiveld en op | werknemers en bezoekers) voor de tijdstippen dat deze nodig zijn maximaal 125 meter van de entrees. Het fietsparkeren van bezoekers | vanaf het eerste moment van ingebruikname. Maar ook de van de woonfuncties mag in de openbare ruimte worden opgelost. | geschiktheid van de gekozen parkeeroplossing (parkeerbalans, • Het aantal fietsplekken per woning voldoet aan het betreffende | doelgroepen, toewijzing et cetera) en de wijze waarop deelmobiliteit schema uit bijlage 1 ‘Fietsparkeren bij Woningbouw’. Het is daarbij | ingezet wordt. toegestaan om hoog-laag fietsenrekken toe te passen, mits per | • Naleving van de afspraken in het mobiliteitsbeheerplan wordt geborgd woning ten minste twee plekken in een laag rek beschikbaar zijn.
| door deze vast te leggen in de anterieure overeenkomst tussen Ook zijn er voldoende plekken voor afwijkende fietsformaten en | gemeente en initiatiefnemer. komen er oplaadpunten voor elektrische fietsen. • Alle woningen krijgen een makkelijk toegankelijke (collectieve) fietsvoorziening zoveel als mogelijk gelegen op de begane grond en direct betreedbaar vanaf maaiveld. De individuele bergingen die op 40 - Nota van Uitgangspunten Scharlakendreef 3 het zogenaamde ‘Wiel met Spaken’ (OV), de Zuidpoort en aanleg van doorfietsroutes van en naar de regio. Deze maatregelen zijn beschreven in het door de raad vastgestelde gemeentelijk Mobiliteitsplan 2040. De gebiedsontwikkeling leidt niet tot significant meer verkeersbewegingen ten opzichte van de huidige situatie. Dat doen we onder andere door op het niveau van de gebiedsontwikkeling prioriteit te geven aan langzaam verkeer en minder ruimte te bieden aan de auto. Door het realiseren van voldoende, veilige en comfortabele fietsparkeerplaatsen op korte loop- afstand van de entrees. Door goede voetgangersverbindingen naar de OV-haltes en door een aantrekkelijk aanbod van deelmobiliteit passend bij de doelgroepen. Samen met een slim en efficiënt gebruik van de schaarse parkeerplaatsen waarin een eigen parkeerplaats niet langer vanzelfsprekend is, draagt dat bij aan minder autobezit en -gebruik.
Hiermee lossen we het (auto)bereikbaarheidsprobleem weliswaar niet op, maar zorgen we er wel voor dat de bijdrage van onderhavige plan daaraan per saldo minimaal is of liever zelfs nog wat afneemt, in ieder geval in de spitsen. Voor dat laatste zullen ook de huidige gebruikers een gedrags- verandering moeten ondergaan van autogericht naar meer fiets en OV-gebruik. Op eigen terrein (bij voorkeur inpandig) parkeren De ontwikkeling Scharlakendreef 3 valt onder de ‘kleine ontwikkelingen in een bestaande (sociale) buurt’ zoals geformuleerd in de omgevingsvisie Overvecht. Dat betekent voor mobiliteit dat de ontwikkeling het auto- parkeren op eigen terrein oplost en er vooral ingezet wordt op comfortabel en veilig langzaam verkeer en openbaar vervoer. Bovendien zal start bouw niet eerder zijn dan het planjaar van invoering betaald parkeren in de omgeving. Dit betekent ook dat bewoners van de nieuwe ontwikkeling geen parkeervergunning krijgen voor parkeren in de openbare ruimte. Elektrisch laden • Initiatiefnemer realiseert - indien mogelijk i.v.m. netcongestie - bij de parkeervoorzieningen oplaadpunten voor elektrische voertuigen en houdt rekening met de uitbreidbaarheid daarvan. Tenminste 1 op 20 parkeerplaatsen is voorzien van een smart charging ready laadpunt. Tenminste 1 op 10 parkeerplaatsen is daarop technisch voorbereid.
• Alle parkeerplaatsen in de garages hebben leidingdoorvoeren voor elektrische oplaadpunten. • Netaansluiting voor de slimme laadpunten heeft voldoende vermogen om minimaal 20% van de laadpunten waarvoor een parkeerplaats beschikbaar is, gelijktijdig te kunnen laden. Ontsluiting Rutenberchdreef De Rutenberchdreef wordt heringericht als logistieke ontsluiting van de bestaande winkels en voor de nieuwe ontwikkeling aan de Scharlaken- dreef. Onderbouwing Om de groeiende stad, en regio, ook voor toekomstige generaties gezond en bereikbaar te houden is een mobiliteitstransitie nodig. De gemeente wil dat het autoverkeer niet verder groeit, maar wil de groei van de mobiliteit opvangen met schone manieren van vervoer die weinig ruimte innemen: lopen, fietsen, openbaar vervoer en deelvervoer. We maken de openbare ruimte aantrekkelijker door minder plaats te bieden aan geparkeerde en aan rijdende auto’s. Zo krijgen we meer ruimte voor groen, verblijven en spelen. De auto minder gebruiken zorgt bovendien voor een gezonde toekomst, voor schonere lucht, minder geluidsoverlast en hogere verkeersveiligheid (zie Mobiliteitsplan 2040). Een goede autobereikbaarheid voor noodzakelijk bestemmingsverkeer moet mogelijk blijven, maar niet altijd via de kortste of snelste route. Andere vervoermiddelen dan de auto krijgen prioriteit.
Om dit voor elkaar te krijgen zijn grootschalige ingrepen in het verkeersysteem nodig die deze gebiedsontwikkeling veelal overstijgen. Te denken valt aan 41 - Nota van Uitgangspunten Scharlakendreef 3 Rutenberchdreef Er is nu sprake van een te smalle weg voor tweerichtingsverkeer. Functioneel is de weg een logistieke route voor de bevoorrading van de winkels aan de Theemsdreef. Daarnaast wordt er (foutief) geparkeerd op de laad- en losstrook en worden er vuilniscontainers en andere zaken door de winkels op de openbare stoep en weg gestald. Dit zorgt voor onduidelijke verkeerssituaties en beïnvloedt de leefbaarheid van de buurt, onder ander door sociale onveiligheid en vervuiling. Een nieuw wegprofiel moet blijven voorzien in de huidige logistieke functie en de nieuwe parkeeroplossingen ontsluiten. Door het wegprofiel te minimaliseren ontstaat meer ruimte voor de herontwikkeling van de Scharlakendreef en ruimte voor groen. Met deze doelen ontwerpen we een nieuw wegprofiel. Er wordt nog nader uitgezocht of er aanvullende maatregelen nodig zijn om ongewenst en huidige criminaliteit in de Rutenberchdreef te voorkomen, bijv. met beweegbare poorten. Zie afbeelding van het bestaande en nieuwe wegprofiel van de Ruten- berchdreef.
Rapenburchdreef De Rapenburchdreef wordt binnen het project Neckardreef onderzocht of deze kan worden heringericht naar een veilig profiel, passend in het beeld van de ‘molenwiek’-dreven rondom het buurtcentrum. Bij deze locatie liggen nu circa 10 haaksparkeerplekken die – mits toegestaan voor parkeerbeleid en uitkomst parkeerdrukonderzoek – vervangen worden door circa 4 langsparkeerplekken, een stoep en bomen. Als laatste blijkt uit de meest actuele parkeerdrukmeting (november 2024) dat op het maatgevende moment voor woningen, namelijk de nachturen, er een parkeerdruk aanwezig is van 90,8%. Dit heeft tot gevolg dat er geen parkeerplaatsen kunnen worden opgeheven, en in het verlengde daarvan dat de parkeereis van de nieuwe ontwikkeling op eigen terrein dient te worden opgelost. Het betekent ook dat er overdag wel ruimte voor parkeren blijft. Bezoekers van het gezondheidscentrum en appartementen kunnen in de bestaande omliggende openbare ruimte kunnen parkeren, omdat uit de parkeerdrukmeting volgt dat de bezetting overdag 77,5% is. Mobiliteitsbeheerplan Door het opstellen van een mobiliteitsbeheerplan is het mogelijk om de parkeereis anders in te vullen. Hier is een voorbeeld. Bij een programma van 900-1.000 m 2 maatschappelijk (gezondheids- centrum) plus 40 appartementen (sociaal/ middenhuur) hoort een parkeereis van 23 parkeerplaatsen.
Door het toepassen van de volgende maatregelen, is het mogelijk om de parkeereis anders in te vullen en in dit rekenvoorbeeld naar 20 parkeerplaatsen te krijgen. • Op eigen terrein hoeven 15 parkeerplaatsen voor bewoners georganiseerd te worden, wanneer 6 normale fietsparkeerplaatsen extra worden gerealiseerd. • Bezoekers van het gezondheidscentrum en de appartementen kunnen in de openbare ruimte parkeren (zie onderbouwing hierboven), waarvoor 5 parkeerplaatsen worden aangehouden. 42 - Nota van Uitgangspunten Scharlakendreef 3 Het bestaande (boven) en nieuwe (onder) Rutenberchdreef profiel 43 - Nota van Uitgangspunten Scharlakendreef 3 Openbare gebouwen • Enkel bij gemeentelijke gebouwen wordt de uitgangspunten van Utrecht Standaard Toegankelijk (2017) toegepast. Onderbouwing Met de Agenda en het Uitvoeringsprogramma ‘Utrecht voor iedereen Toegankelijk’ geven we invulling aan het VN-verdrag handicap. De essentie van dit programma is om gebouwen en openbare ruimte voor iedereen goed en vrij toegankelijk te maken, dus ook voor mensen met een beperking. Dit heeft onder andere geresulteerd in de notitie ‘Voetpaden voor iedereen’. Bij de uitwerking van deze gebieds- ontwikkeling wordt getoetst of de gebiedsontwikkeling conform de Agenda ‘Utrecht voor iedereen toegankelijk’ is.
2.4.2 Toegankelijkheid Uitgangspunten Verkeer en vervoer • De buitenruimte moet goed toegankelijk zijn voor voetgangers en ook voor mensen die minder goed ter been zijn. • Voor woningen, gebouwen met appartementen en voorzieningen geldt dat de entrees een primaire oriëntatie hebben op de voetgangers- en fietsontsluiting. Alle entrees zijn goed vindbaar en te voet bereikbaar. • (Collectieve) fietsenbergingen zijn – zoveel als mogelijk – op de begane grond en hebben een ontsluiting direct naar het maaiveld. • Conform het beleid beleid ‘Utrecht voor iedereen toegankelijk’ moet iedereen – ook mensen met een beperking – in staat zijn om woningen en voorzieningen te bereiken en gebruiken. • Voor de openbare ruimte gelden hiervoor de richtlijnen uit de notitie ‘Voetpaden voor iedereen’ en voor gebouwen het bouwbesluit. • Alle gebouwen zijn bereikbaar voor nooddiensten. Wonen • Naast de eisen uit het bouwbesluit voor de toegankelijkheid wordt aanvullend aandacht gevraagd voor de toegankelijkheid van de woningen voor mensen met een beperking. Alle woningen zijn rolstoel en rollator toegankelijk en bezoekbaar. Iedereen – ook als hij of zij gebruikmaakt van een rolstoel – kan alle nieuwe of verbouwde woningen bezoeken. • Zoveel mogelijk woningen zijn bewoonbaar voor mensen in een rolstoel of met een rollator.
44 - Nota van Uitgangspunten Scharlakendreef 3 • Het project is sociaal veilig door in het ontwerp van de buitenruimte rekening te houden met open zichtlijnen, goede verlichting, een levendige plint van het gezondheidscentrum en vanuit de woningen zicht op straat. In de programmering van de verschil- lende functies over de verdiepingen van het gezondheidscentrum wordt hier rekening mee gehouden. De ramen van de receptie, ontvangstruimte en wachtkamer van het gezondheidscentrum worden niet afgeplakt, om zo zicht op straat te houden. Sporten, spelen en bewegen • De gebiedsontwikkeling voldoet aan de speelnorm: er is minimaal 5% van de openbare ruimte voor spelen. Hierbij wordt nog nader uitgewerkt hoe deze norm in te vullen voor de doelgroep ouderen, en de al nabije locaties van spelen voor kinderen. • De gebiedsontwikkeling voldoet aan de sportnorm: er is minimaal 1 m2 voor sport en bewegen per woning. 2.5 Gezondheid 2.5.1 Gezond stedelijk leven Uitgangspunten Gezondheid • Voldoen aan de afstandsnormen uit de Nota Samen gezondheids- verschillen verkleinen 2024 – 2027).
• De gezondheid van toekomstige bewoners en bezoekers wordt beschermd door woningen te creëren die een gezond binnenklimaat hebben, voldoende ventilatiemogelijkheden, minstens één luwe zijde hebben, een buitenruimte hebben, waar hittestress wordt tegen- gegaan door een groene, schaduwrijke, buitenruimte en eventueel zonwering. De buitenruimte wordt ingericht volgens het principe ‘groen, tenzij’. Het gezondheidscentrum heeft een ventilatiesysteem dat zorgt voor een prettig binnenklimaat. • In het project wordt sporten spelen en bewegen gefaciliteerd door hier in het ontwerp van de buitenruimte rekening mee te houden. Op deze locatie valt te denken aan een sportvoorziening die aansluit bij de partijen in het gezondheidscentrum en de bewoners van de woningen boven het gezondheidscentrum. • Gezonde mobiliteit door te kiezen voor voetganger en fiets in het ontwerp van de buitenruimte. Bijvoorbeeld door aantrekkelijke voetpaden aan te leggen in het groen. • De gezondheid van toekomstige bewoners en bezoekers wordt bevorderd door mogelijkheden voor ontmoeting te creëren in de buitenruimte en in het gezondheidscentrum. • Sociale kracht van bewoners en bezoekers wordt versterkt door ontmoeting te faciliteren in en om het gezondheidscentrum.
Activiteiten die in/vanuit het gezondheidscentrum worden georganiseerd kunnen hier verder aan bijdragen, en zullen later nog uitgewerkt moeten worden. 45 - Nota van Uitgangspunten Scharlakendreef 3 2.5 Gezondheid 2.5.1 Gezond stedelijk leven Uitgangspunten Gezondheid • Voldoen aan de afstandsnormen uit de Nota Samen gezondheids- verschillen verkleinen 2024 – 2027). • De gezondheid van toekomstige bewoners en bezoekers wordt beschermd door woningen te creëren die een gezond binnenklimaat hebben, voldoende ventilatiemogelijkheden, minstens één luwe zijde hebben, een buitenruimte hebben, waar hittestress wordt tegen- gegaan door een groene, schaduwrijke, buitenruimte en eventueel zonwering. De buitenruimte wordt ingericht volgens het principe ‘groen, tenzij’. Het gezondheidscentrum heeft een ventilatiesysteem dat zorgt voor een prettig binnenklimaat. • In het project wordt sporten spelen en bewegen gefaciliteerd door hier in het ontwerp van de buitenruimte rekening mee te houden. Op deze locatie valt te denken aan een sportvoorziening die aansluit bij de partijen in het gezondheidscentrum en de bewoners van de woningen boven het gezondheidscentrum. • Gezonde mobiliteit door te kiezen voor voetganger en fiets in het ontwerp van de buitenruimte. Bijvoorbeeld door aantrekkelijke voetpaden aan te leggen in het groen.
• De gezondheid van toekomstige bewoners en bezoekers wordt bevorderd door mogelijkheden voor ontmoeting te creëren in de buitenruimte en in het gezondheidscentrum. • Sociale kracht van bewoners en bezoekers wordt versterkt door ontmoeting te faciliteren in en om het gezondheidscentrum. Activiteiten die in/vanuit het gezondheidscentrum worden georganiseerd kunnen hier verder aan bijdragen, en zullen later nog uitgewerkt moeten worden. Onderbouwing In Utrecht wordt gestreefd naar ‘Gezond Stedelijk Leven voor Iedereen’. Een van de speerpunten van het Utrechtse Volksgezondheidsbeleid 2024-2027 “Samen gezondheidsverschillen verkleinen” is een gezonde leefomgeving. Gezondheid Met de uitgangspunten uit de nota Samen gezondheidsverschillen verkleinen 2024-2027 wordt de leefomgeving zo ingericht dat: Utrechters beschermd zijn tegen negatieve milieufactoren • Inwoners ademen schonere lucht in en ondervinden minimale geluidshinder, doordat iedere woning een luwe zijde heeft. • We voorkomen zoveel mogelijk gezondheidsschade als gevolg van hittestress en zon, door te zorgen dat de woningen en het gezond- heidscentrum een gezond binnenklimaat hebben, voldoende ventilatiemogelijkheden, minstens één luwe zijde, een buitenruimte hebben en hittestress wordt tegengegaan door een groene, schaduwrijke buitenruimte en eventueel zonwering.
De fysieke leefomgeving ondersteunt gezonde leefgewoonten: • Meer (passende) mogelijkheden voor sport, spelen en bewegen in de openbare ruimte, door de mogelijkheden te onderzoeken om in de buitenruimte van het gezondheidscentrum ruimte te maken voor een sport/speelgelegenheid die aansluit bij de behoeftes van de bewoners en gebruikers van het gezondheidscentrum. De fysieke leefomgeving versterkt sociale kracht: • Meer Utrechters ervaren hun buurt als leefbaar en veilig, door de gebouwen en de buitenruimte zo te ontwerpen dat mensen de leefomgeving als sociaal veilig ervaren. Denk hierbij aan een levendige plint van het gezondheidscentrum die niet afgeplakt is, zicht op straat vanuit de woningen, goede verlichting en open zichtlijnen. Referentie: ontmoetingsplek voor de buurt (De Nijl) Referentie: gezamenlijke moestuin 46 - Nota van Uitgangspunten Scharlakendreef 3 2.5.2 Milieueffectrapportage Uitgangspunten Op basis van de aanmeldnotitie plan-mer-beoordeling wordt gecon- cludeerd dat er geen aanzienlijke milieueffecten te verwachten zijn waarvoor een milieueffectrapport gemaakt hoeft te worden. Onderbouwing Deze NvU is een plan of programma zoals bedoeld in de mer-wetgeving. Omdat met de NvU kaders worden gesteld voor een stedelijk ontwikke- lingsproject (categorie J11 van bijlage V van het Omgevingsbesluit) is deze plan-mer-plichtig.
Het plangebied voor deze NvU is 0,2 hectare. Dit is minder dan 1 procent van het oppervlakte van de gemeente Utrecht (9.921 hectare). Dit kan worden gezien als een klein gebied. Voor een klein gebied geldt dat er een milieueffectrapport gemaakt moet worden als het plan aanzienlijke milieueffecten kan hebben. Om dit te beoordelen is een plan-mer- beoordeling uitgevoerd. De concept plan-mer-beoordeling is ter raadpleging gedeeld met de wettelijke adviseurs. Dit zijn: • Ministerie IenW • Ministerie LNV • Ministerie OCW (via RCE) Anders dan bij de project-mer-beoordeling hoeft er geen expliciet mer-beoordelingsbesluit te worden genomen. De resultaten van de beoordeling moeten met motivatie worden opgenomen in het plan of programma. • Meer en betere plekken voor ontmoeting en voldoende voorzieningen op het gebied van zorg, welzijn, cultuur, sport en onderwijs, door het toevoegen van een gezondheidscentrum waar ook voorzieningen vanuit het sociaal domein een plek in zullen krijgen, zodat beiden elkaar versterken. De precieze invulling hiervan wordt nog uitgewerkt. Naast deze notathema’s wordt in dit project breed gewerkt aan gezond- heid, door het toevoegen van een gezondheidscentrum om zo het zorg- aanbod in Overvecht te versterken.
Sporten, spelen en bewegen In dit project wordt er ruimte voor sporten spelen en bewegen gemaakt, door de mogelijkheden te onderzoeken om in de buitenruimte van het gezondheidscentrum ruimte te maken voor een sport/speelgelegen- heid die aansluit bij de behoeftes van de bewoners en gebruikers van het gezondheidscentrum. Referenties: sporten in de buitenruimte 47 - Nota van Uitgangspunten Scharlakendreef 3 2.5.3 Bedrijven en milieuzonering Uitgangspunten • Er is sprake van een aanvaardbaar woon- en leefklimaat. • Op basis van een quickscan is geconcludeerd dat omliggende bedrijven geen onacceptabele hinder veroorzaken voor het beoogde programma. Ook worden de bedrijven niet in hun bedrijfsvoering beperkt. • Met toepassing van de systematiek van functiemenging kunnen woningen en lichte bedrijfscategorieën (A en B1) binnen het plan- gebied in elkaars nabijheid worden gerealiseerd. Onderbouwing De gemeente Utrecht streeft naar een situatie waarin wonen en werken in de stad op een goede manier samengaan. Beide functies zijn zeer belangrijk voor Utrecht, maar ook dient te worden voorkomen dat milieuhinder van bedrijven een negatieve invloed heeft op de woon- omgeving, of dat omgekeerd de bedrijvigheid wordt belemmerd door de aanwezigheid van woningen in de directe nabijheid.
Van belang zijn in dit kader de invloed van geluid, geur, veiligheid en stof van het bedrijf op de gevoelige functies in het plangebied. Voor deze situatie waar in hetzelfde gebouw zowel woningen als bedrijfsmatige functies komen, wordt toepassing gegeven aan de VNG- systematiek van functiemenging. Dat houdt in dat in het pand alleen bedrijfsactiviteiten zijn toegestaan die zijn opgenomen in de categorieën A of B1 van de Lijst van Bedrijven functiemenging. Dit zijn activiteiten met een geringe milieu-impact die in- of aanpandig aan woonfuncties kunnen bestaan. Deze zijn daarmee ook aanvaardbaar ten opzichte van de bestaande woningen in de omgeving. Rekening houdend met de criteria van bijlage II van de Smb-richtlijn kan op basis van de aanmeldnotitie plan-mer-beoordeling worden geconcludeerd dat er geen aanzienlijke milieueffecten te verwachten zijn waarvoor een milieueffectrapport gemaakt hoeft te worden. De aanmeldnotitie plan-mer beoordeling is als opgenomen als bijlage 3 (losse bijlage) bij deze Nota van Uitgangspunten.
De belangrijkste conclusies zijn: • Er zijn geen aanzienlijke negatieve effecten te verwachten voor de thema’s: verkeer, parkeren, geluid, lucht, water en klimaatadaptatie (wanneer de uitgangspunten worden toegepast), bodem, archeologie, geur, natuur (bij gebruik elektrisch materieel), omgevingsveiligheid, trillingen, ruimtelijke kwaliteit en sociale veiligheid. • Er zijn juist positieve effecten te verwachten voor de thema’s: water en klimaatadaptatie, ruimtelijke kwaliteit en sociale veiligheid. 48 - Nota van Uitgangspunten Scharlakendreef 3 2.5.4 Geluidshinder Uitgangspunten • Uit verkennend akoestisch onderzoek ( Akoestisch onderzoek Scharlakendreef 3 - ten behoeve van een ruimtelijke procedurenaam d.d. 13 juni 2025) blijkt dat vanwege het gemeentelijke wegverkeer overal aan de standaardwaarde van 53 dB voldaan kan worden. De woningen hebben daarmee allen automatisch een geluidsluwe gevel. • Het geluideffect van het plan op de omgeving – door bijvoorbeeld verkeersaantrekkende werking en geluidsreflecties – dient nog in beeld te worden gebracht door initiatiefnemer. Hiertoe zal een vergelijk dienen te worden gemaakt van de plansituatie met de autonome situatie. Onderbouwing Geluid kan de kwaliteit van de leef- en woonomgeving beïnvloeden. De Omgevingswet geeft regels voor het geluid van wegverkeer, railverkeer en bedrijven/industrieterreinen.
De regels zijn van toepassing bij nieuwe woningen, onderwijs- en zorgfuncties in de buurt van deze geluids- bronnen (binnen een zogeheten geluidaandachtsgebied). Het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) van de Omgevingswet hanteert twee soorten toetswaarden voor de hoeveelheid geluid: de standaard- waarde en de grenswaarde. Voldoen aan de standaardwaarde is de hoofdregel. Als het geluid op een geluidgevoelig gebouw voldoet aan de standaardwaarde, is het geluid in ieder geval aanvaardbaar en de kans op gezondheidsschade klein. Verder gelden er vanuit het lokale geluid- beleid (Beleidsnota Geluid en Trillingen 2024) aanvullende eisen. Zo geldt voor gemeentelijke wegen in Utrecht een ambitiewaarde en een strengere grenswaarde. Daarnaast zijn er aanvullende compenserende voorwaarden van toepassing, zoals opgenomen in de uitgangspunten. Er kan verder geconcludeerd worden dat de omliggende bestaande bedrijven (onder andere detailhandel, lichte horeca, wasserette) geen onacceptabele hinder veroorzaken voor de beoogde woningen. Het gaat slechts om bevoorrading via de Rutenberchdreef aan de achterzijde van de winkels aan de Theemsdreef; dezelfde route als het inpandig parkeren voor de nieuwbouw. Bovendien liggen nu ook al woningen boven deze winkels.
Referentie: gezonde en actieve buitenruimte met plukfruit 49 - Nota van Uitgangspunten Scharlakendreef 3 2.5.5 Trillingen Uitgangspunten • Bij het ontwerp moeten maatregelen worden getroffen om trillings- hinder te voorkomen, omdat de grenswaarde wordt overschreden. De initiatiefnemer moet in de volgende fase laten onderzoeken welke maatregelen het meest effectief zijn om aan de gestelde grens- waarden te voldoen en om zo hinder van spoortrillingen voor toekomstige bewoners te voorkomen. Onderbouwing Om trillingshinder voor nieuwe bewoners nabij spoor- en tramlijnen te voorkomen, zijn in de Beleidsnota Geluid en Trillingen grenswaarden voor trillingssterktes opgenomen. Deze zijn gebaseerd op de SBR-richtlijn B ‘Hinder voor personen in gebouwen’. Bij het nieuwe ontwerp moet rekening worden gehouden met de ambitie van de gemeente om te voldoen aan de SBR-B grenswaarden die gelden voor ‘nieuwe situaties’ volgens de richtlijn en, indien dat niet haalbaar blijkt, met inzet van alle mogelijke maatregelen een zo laag mogelijke Vmax die echter niet hoger is dan de streefwaarde voor ‘bestaande situaties’. De regels zijn van toepassing voor bouwaanvragen binnen 100 meter naast hoofdspoorwegen. Voor aandachtszones van lokale spoorwegen (tram- en of metro) wordt uitgegaan van de Omgevingsverordening provincie Utrecht .
In deze verordening wordt via artikel 4.47 een beperkingengebied aangeduid. In het proces houdt de gemeente de Handreiking Nieuwbouw en Spoortrillinge n aan. Het plangebied ligt binnen de geluidsaandachtsgebieden van gemeentewegen Rapenburchdreef, Theemsdreef, Neckardreef, Einsteindreef en de Noordelijke Randweg Utrecht (NRU: Karl Marxdreef en Albert Schweitzerdreef). Ten behoeve van dit project is daarom een akoestisch onderzoek verricht naar de toekomstige geluidbelasting. Uit dit onderzoek blijkt dat met een hoogst berekende geluidsbelasting van 52 dB de standaardwaarde voor geluid (53 dB) niet wordt over- schreden en daarmee aanvaardbaar is. Verdere maatregelen hoeven niet te worden onderzocht. Ook het geluideffect van het plan op de omgeving dient in beeld te worden gebracht. Hiertoe wordt een vergelijk gemaakt van de plansituatie met de autonome situatie. Indien het effect van het plan minder is dan 1.5 dB (40% groei van verkeersintensiteit), is dit aanvaardbaar. Ook als er bebouwing wordt gesloopt of toegevoegd moet het effect hiervan op de omgeving in beeld worden gebracht. De verwachting is dat de effecten van het plan aanvaardbaar zijn, in de volgende fase wordt dit onderzocht. 50 - Nota van Uitgangspunten Scharlakendreef 3 2.5.7 Omgevingsveiligheid Uitgangspunten • Het plangebied bevindt zich niet binnen een aandachtsgebied (explosie, brand of gifwolk).
Er zijn daarom geen maatregelen nodig voor het waarborgen van de omgevingsveiligheid. Onderbouwing De overheid heeft wetten en kaders gesteld om onze veiligheid te waarborgen. Daarnaast hebben gemeenten bepaalde vrijheden om zelf invulling te geven hoe ze haar inwoners en bezoekers willen beschermen tegen de mogelijke gevaren van risicobronnen. In het Besluit kwaliteit leefomgeving staat (artikel 5.15) dat rekening moet worden gehouden met de kans op een ramp waarbij 10 of meer slachtoffers vallen. Hoe de gemeente hier invulling aan geeft is vastgelegd in beleidskeuzes. In Utrecht vinden we het bijvoorbeeld belangrijk om grote groepen mensen in omgeving van een risicobron te beschermen. Dit doen wij door bij elk nieuw (bouw)plan, binnen een aandachtsgebied of waarbij een aandachtsgebied mogelijk wordt gemaakt, het gesprek te voeren over het thema omgevingsveiligheid. Op basis van de Atlas Leefomgeving wordt geconcludeerd dat de locatie zich niet binnen een aandachtsgebied (explosie, brand of gifwolk) bevindt. Aanvullend onderzoek is daarom niet nodig. 2.5.6 Geur Uitgangspunten • De gemeente moet in het omgevingsplan rekening houden met de geur door activiteiten op geurgevoelige gebouwen. De verwachting is dat er geen maatregelen nodig zijn om te voldoen aan het geur- beleid. In de volgende fase wordt dit nader onderzocht door initiatiefnemer.
Onderbouwing Uit artikel 5.92 lid 1 van het Besluit kwaliteit leefomgeving (Bkl) volgt dat de gemeente rekening moet houden met de geur door activiteiten op geurgevoelige gebouwen. In de gemeente Utrecht hebben we alleen eigen geurbeleid voor het industrieterrein Lage Weide. Voor de rest van de stad moet worden voldaan aan de wettelijke eisen zoals opgenomen in de Omgevingswet (Bkl en Bal) en het Omgevingsplan (inclusief de bruids- schat). Er moet zowel getoetst worden bij het toestaan van nieuwe activiteiten die geur emitteren als bij het toevoegen van geurgevoelige objecten nabij een geurbron. Voor dit project geldt dat er niet sprake is van het toevoegen van een geuremitterende bron danwel het toevoegen van een geur- gevoelig object nabij een geurbron. Er moet daarom geen onderzoek geur uitgevoerd worden door de initiatiefnemer. 51 - Nota van Uitgangspunten Scharlakendreef 3 Daarom willen we geen gevoelige bestemmingen realiseren binnen 300 meter van een snelweg en/ of binnen 50 meter van een drukke weg (meer dan 10.000 motorvoertuigen/ etmaal). In deze ontwikkeling komen geen van de genoemde functies binnen genoemde afstand tot een snelweg of drukke weg. 2.5.8 Luchtkwaliteit Uitgangspunten • Er wordt voldaan aan de wettelijke grenswaarden en de ontwikkeling staat de ambitie van de gemeente om in de toekomst de WHO- advieswaarden 2021 te halen, niet in de weg.
• Er zijn geen rookkanalen voor houtkachels in het project. Onderbouwing Voor de haalbaarheid van een stedelijke ontwikkeling in relatie tot de luchtkwaliteit zijn twee aspecten van belang. Allereerst of de bestaande luchtkwaliteit voldoet aan de eisen voor een goed woon- en leefklimaat en daarnaast welke effecten de voorgenomen ontwikkeling op de luchtkwaliteit heeft. Voor de ontwikkeling moet gekeken worden of de luchtkwaliteit in betekenende mate toeneemt in de nieuwe situatie. Als het project in betekenende mate bijdraagt aan de luchtverontreiniging, moet getoetst worden aan de omgevingswaarden (grenswaarden). Vanuit een evenwichtige toedeling van functies aan locaties moet ook getoetst worden aan de grenswaarden. Daarnaast moet gekeken worden of de ontwikkeling het halen van de WHO-advieswaarden 2021 niet in de weg zit. Dit is een ambitie van de gemeente die is opgenomen in de beleidsnota Gezonde lucht voor iedereen. Het project is getoetst aan de wettelijke grenswaarden en de WHO-advieswaarden. Dit heeft niet geleid tot maatregelen. Kinderen, ouderen en mensen met een longaandoening, zijn extra gevoelig voor luchtverontreiniging. Plekken waar deze groepen verblijven worden gevoelige bestemmingen genoemd. Hieronder vallen scholen, kinderdagverblijven, ziekenhuizen, verzorgingstehuizen, et cetera. We willen deze kwetsbare groepen extra beschermen.
52 - Nota van Uitgangspunten Scharlakendreef 3 Sociale veiligheid • Door het inrichten van de Rutenberchdreef als enkel logistieke (en mogelijkafsluitbare) éénrichtingsweg, het voorkomen van onover- zichtelijke hoekjes bij de nieuwbouw en daarbij strategische zichtlijnen vanuit de nieuwbouw naar de parkeeroplossing te realiseren wordt de sociale veiligheid in het plangebied geborgd. • Er zijn voorzieningen toegevoegd die zowel overdag als ’s avonds levendigheid aan het gebied toevoegen. • De buitenruimte dient robuust en goed verlicht te worden ingericht in verband met overlast. Verlichting en lichthinder • Door zorgvuldig ontwerp door architect van het gebouw en gemeente van de openbare ruimte wordt lichthinder voorkomen en een hoge sociale veiligheid bereikt. • In de volgende fase wordt het gebouw en verlichtingsplan uitgewerkt. Onderbouwing Wind Wind en zon zijn elementen die vooral bij hogere bebouwing van belang zijn daarom stelt de gemeente Utrecht windhinderonderzoek verplicht bij een hoogteaccent ten opzichte van de omgeving (hoger dan 30 meter) of hoogbouw (>70 meter). Er is hier spraken van maximaal vijf bouwlagen, wat resulteert in een gebouw van circa 16 m hoog. Hiermee is een wind- onderzoek niet benodigd.
2.5.9 Kwaliteit leefomgeving Uitgangspunten Wind • Windonderzoek is niet verplicht vanwege de beperkte hoogte van deze ontwikkeling en vergelijkbare situaties naar oordeel van de gemeente Utrecht. Bezonning Bij de nieuwe bebouwing is sprake van een gezond woon- en leefklimaat. Bezonning op de nieuwe woningen en bijbehorende (gezamenlijke) buitenruimte is vroegtijdig meegenomen in het ontwerp. De bezonning van de voorgestelde bouwenvelop is getoetst op het effect op omliggende bestaande woningen. Voor elke ontwikkeling geldt dat de bezonning op omliggende bestaande woningen tenminste twee bezonningsuren per dag moet bedragen. De toetsingsdatum is 21 maart of 21 september. Hierbij mag de bezonning van alle gevels met ramen (waarachter gewoond wordt) van een woning wordt opgeteld. Als meetpunt geldt het midden van de buitengevel op 75 cm hoogte ten opzichte van het maaiveld. De voorgestelde nieuwe bouwmassa in deze nota is onderzocht met een bezonningsstudie en voldoet, zie hiervoor de onderbouwing. Initiatiefnemer voert in de volgende fase aan de hand van het ontwerp (nogmaals) een bezonningsstudie uit. Voor het overzicht is daarin ook de situatie in de winter (21 december en zomer (21 juni) in beeld gebracht op de tijdstippen 9.00 uur, 12.00 uur, 15.00 uur, 18.00 uur (behalve op 21 december) en 20.00 uur (alleen voor 21 juni).
53 - Nota van Uitgangspunten Scharlakendreef 3 Bezonning | Als gevolg van de nieuwe bouwmassa van het bouwblok treedt op De effecten op de bezonning van naastliggende woningen zijn onderzocht | 21 maart of 21 september na 15u nieuwe schaduw op bij de voorzijde van door op de meetdatum 21 maart of 21 september (op deze dagen staat | de drie woningen aan de hoek Scharlakendreef- Neckardreef 153-155. de zon op vergelijkbare hoogte) inzichtelijk te maken dat de bestaande | Vervolgens is om 17:00 te zien dat de schaduw is verschoven naar woningen minimaal 2 uur zon ontvangen. Dit onderzoek laat zien dat de | de vier woningen aan de Neckardreef 147-155. Deze woningen ontvangen omgeving ook in de nieuwe situatie goed bezond is en er vanuit | echter in alle overige tijdsvakken zonlicht en voldoen daarmee ruim aan Scharlakendreef 3 geen grote langdurige slagschaduw wordt geworpen | de richtlijn van tenminste twee bezonningsuren op deze peildatum. op omliggende woningen of openbare ruimte. | Het zuidwestelijke deel van de nieuwe openbare ruimte, langs de Rapenburchdreef is eveneens goed bezond. Wat betreft de nieuwe schaduwwerking is er zodoende geen noemenswaardige negatief effect op de omliggende aanwezige bebouwing.
Bezonningsstudie bestaande (boven) en nieuwe (onder) bouwmassa 54 - Nota van Uitgangspunten Scharlakendreef 3 2.6 Bodem 2.6.1 Niet Ontplofte Oorlogsresten Uitgangspunten • Het plangebied ligt niet in een verdacht gebied, er is daarom geen vervolgonderzoek nodig. Onderbouwing Arbowetgeving: elke opdrachtgever moet zorgen voor veilige werkplek voor interne en externe opdrachtnemers. Er is daarom onderzoek gedaan naar ontplofbare oorlogsresten binnen de gemeente Utrecht. Op de bommenkaart is aangegeven of het plangebied in een verdacht gebied ligt. Uit deze kaart blijkt dat er geen maatregelen nodig zijn. Op de bommenkaart is aangegeven of het plangebied in een verdacht gebied ligt. Uit deze kaart blijkt dat er geen maatregelen nodig zijn. Sociale veiligheid Een sociaal veilige omgeving is een omgeving waarin mensen zich vrij van dreiging of confrontatie met geweld moeten kunnen bewegen. De gemeente heeft het rapport De Verkennende studie Veiligheid Overvecht (november 2020) op laten stellen, waarin de fysieke situatie in beeld is gebracht en kan als leidraad worden gehanteerd als het gaat om het veilig(er) inrichten van renovatie en nieuwbouwprojecten. Inmiddels is een aantal renovatieprojecten uitgevoerd en zijn er zichtbare verbeteringen.
De uitgangspunten van het rapport gelden nog altijd en kunnen leiden tot een groter (gevoel van) sociale veiligheid in een gebied: onder andere zichtbaarheid; toegankelijkheid, diversiteit, herkenbaarheid, functiemenging en flexibiliteit. Het rapport heeft daarmee het karakter van een ‘atlas’ en kan worden gebruikt bij het maken van plannen in de wijk. Daarnaast kan het implementeren van Politie Keurmerk Veilig Wonen (PKVW) een aantoonbare bijdrage leveren aan de sociale veiligheid in- en rond woningen en woonwijken. Meer informatie via website: Politiekeurmerk Veilig Wonen voor projectontwikkelaars - Politiekeurmer k. Aandachtspunten specifiek voor Scharlakendreef: De parkeerplaats aan de voorzijde van de winkelstrip aan de Theemsdreef is een locatie waar in de late avond/nacht jongvolwassenen in auto’s verblijven. Deze locatie heeft vaak ook een aanzuigende werking tijdens de jaarwisseling en is ook vaak een verzamelplek voor jeugd/jongvolwassenen. In de nacht van 1 januari 2022 is het pand (the Box) middels een vuurwerkbom compleet vernield. 10 maart 2026 vond hier ook een geweldsexplosie plaats richting de politie. De achterzijde van de winkelstrip (Rutenberchdreef) is bedoeld als bevoorradingsroute met laad- en losplekken en is eveneens een plek waar regelmatig ongewenst gedrag en verblijf plaatsvindt.
De ondernemers dragen met de stalling van bedrijfsafval in de openbare ruimte niet bij aan een overzichtelijk en fijn straatbeeld. Er is diverse keren door de hand- having van VTH verzocht om afvalcontainers inpandig te stallen. 55 - Nota van Uitgangspunten Scharlakendreef 3 Met de uitgangspunten in deze nota wordt invulling gegeven aan de beleidsnota Ondergrond. Hierin zijn ten aanzien van ruimtegebruik de volgende twee ambities opgenomen: • De ondergrond is integraal onderdeel van ruimtelijke keuzes. We gaan uit van één openbare ruimte die bestaat uit de bovengrond én de ondergrond. In onze plannen voor de stad houden we vanaf het begin rekening met de ondergrond. En we maken zoveel mogelijk gebruik van de kwaliteiten ervan. We werken daarin samen met netbeheerders. Ook gebruiken we een 3D-ondergrond model. Daarmee kunnen we zien wat er in de grond ligt en daar rekening mee houden. • Gebruik van de ondergrondse ruimte ordenen voor het gezamenlijk realiseren van de opgaven van de stad. We gaan zorgvuldig om met de ruimte onder de grond. We bepalen op welke plekken we voorrang geven aan een specifieke functie, zoals de waterleiding of het riool. Ook kijken we waar we functies kunnen combineren om ruimte te besparen. We bundelen bijvoorbeeld kabels en leidingen in kabel- goten.
2.6.2 Ruimtegebruik ondergrond Uitgangspunten • De ondergrond is integraal onderdeel van ruimtelijke keuzes in de verdere uitwerking van het ontwerp. • Bovengrond en ondergrond moeten tijdig op elkaar worden afgestemd zodat er voldoende ruimte wordt gemaakt voor alle ambities. Er moet een masterplan voor de ondergrond in relatie tot de bovengrond gemaakt worden waarin integrale keuzen en de onderbouwing daarvan worden vastgelegd. • Ruimtebeslag in de bodem en ondergrond wordt beperkt. In de volgende fase worden de maatregelen hiertoe uitgewerkt. • Gebruik van de ondergrond voor publieke doelen gaat boven gebruik voor private doelen. Meervoudig ruimtegebruik in de ondergrond heeft de voorkeur boven het gebruik van de ondergrond voor één functie of doel. Onderbouwing Het is druk in de ondergrond en Utrecht groeit. Tegelijkertijd maken we de stad klaar voor de toekomst. Die ontwikkelingen hebben ruimte nodig in de stad, zowel boven de grond als in de bodem. Bijvoorbeeld een warmtenet aanleggen, het riool vervangen, meer groen, of nieuwe woningen bouwen. De ondergrond raakt overvol. Steeds vaker zitten soorten gebruik elkaar in de weg. Boomwortels zoeken een plek naast kabels en leidingen of een ondergrondse container. Er kan schade ontstaan, bijvoorbeeld aan boomwortels of aan leidingen. Of er is overlast, omdat de straat vaker open moet.
We kunnen niet alles meer kwijt onder de grond. We moeten dus goed nadenken hoe we de ondergrond inrichten. 56 - Nota van Uitgangspunten Scharlakendreef 3 2.6.3 | Kabels en leidingen Uitgangspunten | Onderbouwing • Bestaande kabels en leidingen moeten worden ingepast in | K&L het ontwerp of de gemeente moet een verzoek indienen bij | De ordening van de kabels en leidingen (K&L) in de ondergrond is de netbeheerders om de kabels en leidingen te verleggen. | vastgelegd in de Verordening Ondergrond: kabels leidingen en • Leidingen die niet verlegd kunnen worden vanwege grote | boomwortels met bijbehorende Nadere regel (Handboek kabels en maatschappelijke waarde moeten worden ingepast in het ontwerp. | leidingen). Dit betreft bijvoorbeeld landelijke hoogspanningskabels, hogedruk gas, transportleidingen van warmte of water. | Leidingen met grote maatschappelijke waarde • De richtlijnen voor minimale afstanden van kabels en leidingen tot | Sommige leidingen zijn maatschappelijk gezien zo waardevol dat bomen, zoals beschreven in het HOR moet worden gevolgd. | verleggen geen optie is, aanvullend is er (ook) vaak opstal of erfpacht Bij een herinrichting van de ondergrond moeten deze normen | gevestigd. Naast de landelijke hoogspanningskabels van TenneT en aangehouden worden.
De buffers zijn weergegeven in onderstaande | gasleidingen van Gasunie gaat het om transportleidingen van Eneco tabel. De afstanden zijn bepaald vanaf het hart van de kabel of leiding | warmte (bv Merwedekanaalzone naar Overvecht) of grote transport- (naar beide zijdes). | verbindingen van Stedin en Vitens. De transformatorhuisjes en stations van onder andere Stedin in de openbare ruimte staan normaliter op grond Kabel of leiding | Bufferafstand (m) | waar Stedin een zakelijk recht heeft gevestigd (volledig eigendom, erfpacht of opstal). Riool - vrijverval | 0,50 - 2,50 (afhankelijk van diameter buis) Riool - onder druk | 0,50 - 2,50 (afhankelijk van diameter buis) Water | 0,50 Elektra | 0,50 Gas lage druk | 0,50 Data | 0,30 Warmtenet | 0,50 (thermische beïnvloeding 1,5) Indien aan die richtlijnen wordt voldaan is geen afstemming nodig. In alle andere gevallen is maatwerk noodzakelijk. 57 - Nota van Uitgangspunten Scharlakendreef 3 Principedoorsnede ondergrondse infrastructuur 2.6.4 Bodemkwaliteit Uitgangspunten Chemische bodemkwaliteit • Het ontstaan of veroorzaken van bodemverontreiniging moet worden voorkomen. • De bodemkwaliteit moet geschikt zijn voor het beoogde gebruik (wonen). • Beleidsregels en uitgangspunten voor grondverzet en hergebruik grond staan in de Nota bodembeheer 2017-2027 en de aanvulling ‘Gemeentelijk beleid inzake PFAS’.
• Beleidsregels voor het onttrekken van grondwater zijn opgenomen in het Gebiedsplan gebiedsgericht grondwaterbeheer en visie op duurzaam gebruik van de ondergrond 2016. De ontwikkellocatie ligt in de dynamische zone. Dit houdt in dat niet in of door de kleilaag op circa 50 m onder het maaiveld geboord mag worden. • Het ontstaan of veroorzaken van bodemverontreiniging moet worden voorkomen. De bodemkwaliteit moet geschikt zijn voor het beoogde gebruik. Ook bij het toepassen van grond of baggerspecie. Gezien de ligging en de historische functie van het plangebied is de verwachting dat er wel ernstige bodemverontreiniging aanwezig is. Er is bodem- onderzoek uitgevoerd voor het plangebied. Op basis van het uitge- voerde bodemonderzoek moeten eventueel benodigde maatregelen worden getroffen. • Graven in grond is meldings- of vergunningsplichtig. Fysische bodemkwaliteit • De (beoogde) inrichting wordt afgestemd op de eigenschappen van de bodem en ondergrond. Het principe Water- en Bodem sturend is hierbij leidend. • Bij voorkeur werken met een gesloten grondbalans. Bomen en K&L Om de bomen te beschermen zijn er algemene richtlijnen die minimale afstanden leidingen tot bomen voorschrijven. Deze staan beschreven in het Handboek Openbare Ruimte (HOR) en zijn gebaseerd op het Hand- boek bomen.
Indien aan die richtlijnen wordt voldaan is geen afstemming nodig, in alle andere gevallen is maatwerk noodzakelijk waarin de gemeente met de netbeheerders maatwerkafspraken maakt voor de uitvoering binnen een bepaald project. De BInG commissie (beheer, inrichting en gebruik) toetst het ontwerp. Voor een gehele herinrichting volgens het huidige HOR (Handboek Openbare Ruimte) men kijken naar de gewenste groeiplaats en “obstakelvrije zone” voor boomwortels. Dit houdt meestal in dat leidingen niet dichter dan 1,8 m bij bomen kunnen liggen (zie afbeelding hieronder). Ook zal de BInG commissie (beheer, inrichting en gebruik) het ontwerp toetsen op de richtlijnen uit het HOR (handboek openbare ruimte).
58 - Nota van Uitgangspunten Scharlakendreef 3 Onderbouwing Met de uitgangspunten in deze nota wordt onder meer invulling gegeven aan de beleidsnota Ondergrond. Hierin is ten aanzien van de bodem- kwaliteiten de volgende ambitie opgenomen: • Bodemkwaliteiten beschermen en verbeteren. We maken de bodem schoon als deze ernstig vervuild is en voorkomen verdere vervuiling. Daarnaast beschermen we de kwaliteiten van de ondergrond om ze te kunnen gebruiken voor bijvoorbeeld biodiversiteit, klimaatadaptatie, drinkwater en bodemenergie. Gezonde, levende bodem Er wordt geadviseerd zo veel mogelijk gebiedseigen grond te hergebruiken bij een herinrichting wanneer dit aan de (chemische) bodemkwaliteitseisen voldoet. Voornamelijk bij grond uit groenstroken of boomplantgaten is het zinvol om grond her te gebruiken zodat een levende bodem ook het fundament is voor nieuw groen. Hierbij moet wel rekening worden gehouden met invasieve exoten die in de grond voorkomen, maar deze zijn niet aanwezig in het projectgebied. In gebieden waar deze soorten voorkomen is hergebruik van grond verboden. Waar het kan, is het beter de bodem zo min mogelijk te verstoren zodat ook het groen zo goed mogelijk kan groeien. Daarnaast is het aan te raden om zoveel mogelijk groen met elkaar verbinden bij het toevoegen van groen.
Biologische bodemkwaliteit Een goed functionerend bodemecosysteem draagt bij aan biodiversiteit, klimaatadaptatie, infiltratie van water, goed groeiend groen, et cetera. Fysische bodemkwaliteit Door rekening te houden met de natuurlijke eigenschappen van de bodem zijn minder ingrepen nodig om de ondergrond geschikt te maken voor de ontwikkeling. Biologische bodemkwaliteit • De ambitie is om de natuurlijke eigenschappen van de bodem en ondergrond zo veel mogelijk in stand gehouden en waar nodig te verbeteren. Initiatiefnemer onderzoekt of de huidige bodem- eigenschappen passend zijn voor de toekomstige bodemfunctie en stelt waar nodig een verbeterplan op. Er is nog geenonderzoek gedaan naar de bodemgezondheid in het plangebied. • Voorkomen van verspreiding invasieve exoten. Grond afkomstig van locaties waar invasieve exoten zijn aangetroffen mag niet worden hergebruikt en moet worden afgevoerd. Grondwaterkwaliteit • De grondwaterkwaliteit in en rondom het plangebied mag niet verslechteren als gevolg van activiteiten op of in de bodem. Dit geldt voor zowel het freatische grondwater als voor het grondwater in de diepere watervoerende pakketten. • Specifiek voor het tweede watervoerend pakket (WVP 2) geldt dat in Utrecht de prioriteit ligt bij de bescherming van de grondwaterkwaliteit boven andere functies als deze de grondwaterkwaliteit onevenredig aantasten.
• Scharlakendreef en omgeving ligt in de dynamische zone van het Gebiedsplan Gebiedsgericht Grondwaterbeheer. Dit betekent dat de locatie in een gebied ligt waar in het grondwater van watervoerend pakket 1 grootschalige verontreinigingen voorkomen. De ligging in de dynamische zone betekent dat bij grondwateronttrekkingen (ook voor OBES) rekening gehouden moet worden met beperkingen uit het gebiedsplan, waaronder: - Beperking voor boringen: niet dieper boren dan 50 m-mv (geldt dus ook voor WKO) 59 - Nota van Uitgangspunten Scharlakendreef 3 gemonitord als onderdeel van de grootschalige monitoring van het gebiedsplan gebiedsgericht grondwaterbeheer. Als gevolg van de bodemverontreiniging zijn er een aantal voorwaarden voor nieuwe ontwikkelingen binnen het plangebied: • Geen kruipruimte onder nieuwbouw (aan de Scharlakendreef 3) om blootstelling aan ophoping van VOCL als gevolg van uitdamping uit te sluiten. • Nieuwbouw aan de Scharlakendreef 3 moet inpandig worden voorzien van een duurzame aaneengesloten vloer om uitdamping naar binnen- ruimte te voorkomen.