Kadernota Cultuurparticipatie 2022-2030.pdf

De Utrechtse cultuur­participatieagenda

5.1.2 Meer culturele activiteiten in de buurt Analyse De vraag naar cultuur in de buurt en in de wijk neemt toe. Wijkcultuurhuizen kunnen niet aan de huidige vraag voldoen, zodat programma’s op de plank blijven liggen. Ook buurt­ centra zien kansen voor uitbreiding en verbetering van het cultuur­aanbod. Een betere afstemming tussen vraag en aanbod zou in samenwerking met culturele organisaties vorm kunnen krijgen. Ook andere domeinen (welzijn, onderwijs, kinder­opvang, sport, welzijnswerk, buurtgericht werk) zouden een rol kunnen spelen in het versterken van cultuur­participatie, maar de mogelijk­heden zijn nog weinig verkend. Initiatief­ nemers geven te kennen dat het zoeken naar financiering een moeizaam proces is. De activiteiten zijn over het algemeen onrendabel en het traject voor fondsenwerving duurt voor de betrokken bewoners vaak te lang. In de praktijk lopen domeinoverstijgende initiatieven, met zowel maatschappelijke als artistieke doelstellingen, vaak stuk op de financiering.

“80% van de mensen in de wijken gaan niet naar de binnenstad. Kijk wat je op maat in de wijk kan doen.” Deelnemer meedenksessie cultuurparticipatie

Ambitie 2030 Cultuurparticipatieactiviteiten voor en door inwoners uit de wijk en buurt krijgen de ruimte. Wat gaan we concreet doen? We willen onderzoeken hoe we de samenwerking tussen buurt­centra, wijkcultuurhuizen en culturele instellingen kunnen bevorderen, zodat er meer culturele activiteiten met professionele kwaliteit hun weg vinden in de buurt. We willen initiatiefnemers in samenwerking met de wijkadviseurs van de gemeente doorverwijzen naar financieringsmogelijkheden van de gemeente en fondsen zoals het Fonds voor Cultuur­ participatie en het VSBfonds. Hiermee sluiten we aan op de landelijke ontwikkelingen rond domeinoverstijgende cultuur­ participatie en de regeling Samen cultuurmaken (2021-2024), die het Fonds voor Cultuurparticipatie uitvoert. De landelijke

31

December 2021

regeling ondersteunt initiatieven op het snijvlak van het sociale en het culturele domein. Het ligt voor de hand om te beginnen in wijken waar de nood het hoogst is. Gaandeweg breiden we uit naar andere wijken in de stad. 5.1.3 Meer verbinders in de wijk Analyse Het aantal cultuurcoaches is onvoldoende meegegroeid met de groei van de stad. De cultuurcoaches zijn actief in zeven van de tien wijken (Vleuten- De Meern, Leidsche Rijn, West, Zuidwest, Noordwest, Overvecht en Zuid) en meer dan elders in het westen van de stad. Dit neemt niet weg dat cultuur­ coaches in alle wijken van toegevoegde waarde zijn. Vooral in wijken met een groter verzorgingsgebied kan de inzet worden vergroot. De behoefte van culturele voorzieningen om met cultuurcoaches te werken stijgt, vooral omdat ze kunnen helpen in de contacten met andere domeinen. Ook in het bereik van specifieke doelgroepen die hinder ervaren om te participeren in cultuur (bijvoorbeeld kinderen met een lichamelijke of verstandelijke beperking) is de inzet van coaches gewenst. Ze leveren maatwerk en investeren idealiter in tijd en geduld waarvoor binnen de bestaande regeling geen ruimte is. Als gevolg van de toenemende vraag is het budget van de subsidieregeling sinds 2019 structureel overvraagd – met respectievelijk 45% in 2019, 50% in 2020 en 77% in 2021.

Ambitie 2030 In alle wijken werken cultuurcoaches met extra aandacht voor het bereik van doelgroepen die belemmeringen ervaren bij deelname aan cultuur. Wat gaan we concreet doen? We stellen een plan op voor een nieuwe regeling voor de periode 2023-2024 in samenwerking met het netwerk van Kadernota Cultuurparticipatie 2022-2030

De Utrechtse cultuur­participatieagenda

cultuurcoaches. We onderzoeken de verlenging van de vervolgregeling van twee naar vier jaar vanaf 2025, parallel aan de nieuwe cultuurnotaperiode 2025-2028, zodat er meer tijd is om een goed aanbod voor diverse doelgroepen te ontwikkelen en te verduurzamen. We kijken hoe er binnen de vervolgregeling meer aandacht kan komen voor een betere spreiding over de stad en het bereik van doelgroepen die afstand ervaren tot cultuuractiviteiten. We kijken ook hoe we de samenwerking met partners in de stad kunnen verbeteren en intensiveren.

5.2 Cultuur in de vrije tijd Beleidsdoelstelling – Het amateurkunst(educatie)aanbod is niet alleen goed, betaalbaar en divers, maar het heeft zich ook vernieuwd. Verspreid over de stad zijn passende activiteiten toegankelijk voor iedereen, dus ook voor kinderen en jongeren die in armoede leven en voor ouderen. De sector floreert en jonge talenten krijgen de professionele begeleiding die ze nodig hebben. We willen bereiken dat er in 2030 een goed, betaalbaar en divers amateurkunst(educatie)aanbod is, verspreid over de stad en toegankelijk voor iedereen. Vooral het aanbod voor ouderen en voor kinderen en jongeren die in armoede leven, krijgt de aandacht. Beide doelgroepen vragen om passende activiteiten en een eigen benadering. We willen dat de kunstpraktijk zo is ingericht dat alle mogelijke initiatieven – ook interdisciplinair en domeinoverschrijdend – ruim baan kunnen krijgen. Innovatie moedigen we aan, terwijl we het traditionele verenigingsleven blijven ondersteunen. We zetten ons in voor structurele ondersteuning van de sector, voor laagdrempelige toegang tot professioneel begeleide opleidingen en voor de beschikbaarheid van meer betaalbare ruimte voor alle disciplines en doelgroepen. 32

December 2021

“Amateurkunst verbindt cultuur met domeinen als onderwijs, zorg en welzijn.”

Deelnemer meedenksessie cultuurparticipatie 5.2.1 Innovatie amateurkunst Analyse Via de regeling Basissubsidies Amateurkunst en de Projectenen Impulsregeling stimuleert de gemeente laagdrempelig participatieve culturele initiatieven van amateurkunst­ organisaties, collectieven en individuen. De budgetten worden jaarlijks besteed, maar nieuwe initiatieven en innovatieve vormen van cultuur­participatie komen nauwelijks bovendrijven. Waar voorheen het traditionele verenigingsleven centraal stond, ontstaan informele werkverbanden en nieuwe, interdisciplinaire initiatieven in de vorm van crossovers tussen zang en dans, cultuur en sport of cultuur en zorg. Dit soort initiatieven willen we aanmoedigen, zoals we ook bestaande organisaties willen prikkelen tot innovatie. Over de hele linie is behoefte aan vernieuwing. Ambitie 2030 Het gesubsidieerde Utrechtse amateurkunstenveld toont een actuele afspiegeling van de dynamische praktijk van amateurkunst­beoefening. Wat gaan we concreet doen? We willen in samenspraak met het werkveld de basisregeling voor de amateurkunst dusdanig vernieuwen dat die beter aansluit op de actuele ontwikkelingen in de amateurkunst. We streven naar meer diversiteit in disciplines en deelnemers, en willen zowel gevestigde spelers als nieuwkomers ondersteunen. De regeling blijft toegankelijk voor bestaande initiatieven, maar biedt ook kansen aan nieuwe instroom.

Kadernota Cultuurparticipatie 2022-2030

De Utrechtse cultuur­participatieagenda

5.2.2 Ondersteuning amateurkunstsector Analyse De amateurkunstensector komt steeds verder onder druk te staan. Er is behoefte aan toekomstbestendige ideeën en plannen, en ondersteuning bij organisatorische en financiële uitdagingen. Amateurkunstorganisaties kunnen deels bij landelijke koepelorganisaties terecht, maar deze organisaties leunen, net als de amateurkunstorganisaties zelf, sterk op de inzet van vrijwilligers. Uit een inventarisatie van het LKCA in opdracht van het ministerie van OCW (oktober 2021) blijkt dat de ondersteuning voor de sector ontoereikend is: op landelijk, regionaal en lokaal niveau. In Utrecht heeft op dit moment vooral ZIMIHC een ondersteunende functie. De amateur­ kunst­educatie-organisaties hebben zich verenigd in het Netwerk Amateurkunsteducatie (NAU). Een volwaardige, overkoepelende stedelijke kennis- en netwerkorganisatie voor amateurkunst, zoals Den Haag (CultuurSchakel) en Tilburg (Art-fact) die hebben, ontbreekt in onze stad. Tijdens de pandemie werd nog eens extra duidelijk hoe belangrijk ondersteuning voor het amateurkunstenveld is. Ambitie 2030 De Utrechtse amateurkunstsector floreert mede dankzij goede ondersteuning. Wat gaan we concreet doen? We gaan in gesprek met het informeel overleg van de wijkcultuurhuizen en met het NAU om te kijken hoe we de ondersteuning van de amateurkunstsector vorm kunnen

33

December 2021

geven. Vooral aan ondersteuning op het gebied van netwerkvorming, kennisuitwisseling en vergroting van de zichtbaarheid blijkt behoefte. In samenwerking met de provincie Utrecht onderzoeken we de mogelijkheden in regioverband. Daarnaast zoeken we contact met landelijke initiatieven.

Improvisatie, Dansatelier42. Foto: M. Stijger.

5.2.3 Innovatie amateurkunsteducatie Analyse De huidige regeling Amateurkunsteducatie loopt in 2024 af. Tot nu toe wordt het budget overvraagd; voor de periode 2022-2024 is 60% meer budget aangevraagd dan voor de periode 2019-2021. Bij de beoordeling van de aanvragen constateerde de Adviescommissie Amateurkunsteducatie dat de voortgang in gevaar komt bij een gelijkblijvend budget in een mogelijke vervolgregeling. Terwijl juist innovatie nodig is: meer spreiding en meer pluriformiteit van het lesaanbod. Er is aanbod in zes van de tien wijken (Leidsche Rijn, Noordwest, Overvecht, West, Zuidwest en Zuid). Dat richt zich nu vooral op muziek, theater en dans. Op het gebied van beeldcultuur en letteren zijn er nauwelijks activiteiten. Daarnaast is het aanbod vooral gericht op kinderen en jongeren; voor volwassenen zijn de mogelijkheden beperkt. Die ongelijkheid zal sterker worden naarmate de vergrijzing toeneemt. Dit houdt in dat de gesubsidieerde amateurkunst­ educatie een steeds grotere groep inwoners overslaat. Binnen het huidige budget is er geen ruimte voor spreiding en innovatie van het aanbod en een betere afstemming op alle doelgroepen. Ambitie 2030 Het lesaanbod op het gebied van amateurkunsteducatie is pluriform, afgestemd op diverse doelgroepen en verspreid over de hele stad.

Kadernota Cultuurparticipatie 2022-2030

De Utrechtse cultuur­participatieagenda

34

December 2021

Wat gaan we concreet doen? We monitoren en evalueren de Amateurkunsteducatieregeling 2022-2024. We onderzoeken hoe er binnen de vervolgregeling meer aandacht kan komen voor de spreiding, pluriformiteit en duurzaamheid van het aanbod. Qua doelgroepenbereik gaat de aandacht vooral uit naar ouderen. 5.2.4 Bereik van kinderen en jongeren in armoede via Jeugdfonds Sport en Cultuur Analyse Het Jeugdfonds Sport en Cultuur richt zich met zijn activiteiten, al dan niet in samenwerking met derden, op kinderen en jongeren in armoede. Hoewel in Utrecht het aantal huishoudens stabiliseert dat in armoede moet rondkomen, neemt de langdurige armoede toe. Tegelijkertijd luidt de verwachting dat de armoedeproblematiek door de coronacrisis verder zal groeien (Utrecht Monitor, Armoede­ monitor en Schuldhulp­verlening). Dit betekent dat de vraag naar ondersteuning van kwetsbare groepen vrijwel zeker zal stijgen en het belang van een vangnet voor kinderen en jongeren alleen maar groter wordt. Bij een toenemende vraag zal het huidige budget ten behoeve van toegang tot culturele activiteiten van het Jeugdfonds Sport en Cultuur ontoereikend blijken.

Wat gaan we concreet doen? We onderzoeken hoe we de samenwerking kunnen versterken tussen het Jeugdfonds Sport en Cultuur en andere partijen die kinderen en jongeren in armoede ondersteunen, zodat we zoveel mogelijk kinderen en jongeren kunnen bereiken. 5.2.5 Toegankelijkheid artistieke opleidingen voor kinderen en jongeren Analyse Dankzij de regeling Instrumentaal Muziekonderwijs krijgen kinderen en jongeren laagdrempelig toegang tot muziek­ onderwijs onder professionele begeleiding. Deze regeling, oorspronkelijk bedoeld voor instrumentale muziek en kinderen en jongeren die lid zijn van een amateurkunst­ verenigingen, sluit niet altijd meer aan op de praktijk. Muziekbeoefening vindt steeds meer plaats in informele verbanden, buiten het verenigings­leven om, en raakt ook aan interdisciplinaire mengvormen. In een stad waar de armoede naar verwachting onder bepaalde groepen verder zal toenemen, is het van belang dat artistiek aanbod – en niet alleen instrumentaal muziek­onderwijs – toegankelijk blijft voor kinderen en jongeren die graag mee willen doen, maar kampen met financiële obstakels.

“Zorg voor gelijke kansen: ieder kind op school muziekles met een stadspas!” Deelnemer meedenksessie cultuurparticipatie

Ambitie 2030 Kinderen en jongeren tot achttien jaar die leven op de armoedegrens krijgen laagdrempelig toegang tot culturele activiteiten via de ondersteuning van het Jeugdfonds Sport en Cultuur.

Kadernota Cultuurparticipatie 2022-2030

De Utrechtse cultuur­participatieagenda

35

December 2021

Ambitie 2030 Kinderen en jongeren laagdrempelig toegang bieden tot artistieke opleidingen onder professionele begeleiding. Wat gaan we concreet doen? We behouden de regeling Instrumentaal Muziekonderwijs voor kinderen en jongeren tot 21 jaar tot en met 2024. We evalueren de toegankelijkheid van deze regeling voor de doelgroep en gebruiken de conclusies van die evaluatie voor een vernieuwde regeling vanaf 2025. Aandachtspunt hierbij is de doelgroep kinderen en jongeren in armoede. 5.2.6 Bemiddelen betaalbare ruimte amateurkunst Analyse De behoefte aan meer geschikte en betaalbare ruimte voor de beoefening van amateurkunst is actueel in alle disciplines. De gemeente krijgt hierover veel vragen van amateurkunst­ organisaties. Speciale aandacht gaat uit naar het tekort aan ruimte voor amateurkunst in Leidsche Rijn en Vleuten-­­ De Meern.

5.3 Cultuur op school Beleidsdoelstelling – Op alle scholen in het primair, voortgezet en (v)mbo-onderwijs is goed cultuuronderwijs geborgd. We willen bereiken dat goed cultuuronderwijs in 2030 op alle scholen in Utrecht vanzelfsprekend is. Op de Brede Scholen in het basisonderwijs bestaat een sterke verbinding tussen binnenschoolse en buitenschoolse cultuureducatie. Op de Brede Scholen in het vmbo- en voortgezet onderwijs is cultuuronderwijs via de Brede-Schoolcoördinatoren ingebed. De creatieve opleidingen van het mbo werken samen met de culturele sector gericht aan de doorstroom van creatief talent. Zo kunnen we zoveel mogelijk kinderen en jongeren in staat te stellen hun talenten te ontwikkelen.

Ambitie 2030 In alle wijken van de stad krijgen amateurkunstorganisaties en -beoefenaars ondersteuning in het vinden van oefenruimtes, studio’s en ateliers dicht bij huis.

“Er zijn te weinig goed geoutilleerde lesruimtes voor klassiek ballet en moderne dans. Goed geoutilleerd is een ruimte met een zwevende vloer, spiegels, barre en schone douches.”

Wat gaan we concreet doen? We blijven het veld zo goed mogelijk informeren en bijstaan in het vinden van geschikte ruimte voor de beoefening van amateurdans, -muziek en -theater. In samenwerking met Vastgoed Gemeente Utrecht (VGU) maken we een inventarisatie van ruimtes die leegstaan of vrijkomen en in aanmerking komen voor kunstbeoefening.

Kadernota Cultuurparticipatie 2022-2030

De Utrechtse cultuur­participatieagenda

Deelnemer meedenksessie cultuurparticipatie

36

December 2021

5.3.1 Verbinding binnen- en buitenschools in het primair onderwijs Analyse Het programma Creatief Vermogen Utrecht stimuleert kinderen zoveel mogelijk om ook de stap te zetten naar buitenschoolse cultuureducatie. Op school maken kinderen kennis met cultuur en vanuit die ervaring kunnen ze zich in de vrije tijd verder ontwikkelen. Een mooi praktijkvoorbeeld is de MuziekRoute. Basisschoolleerlingen in de Utrechtse wijk Overvecht krijgen tijdens schooltijd muziekles van vakdocenten, algemeen (vanaf groep 3) en instrumentaal (in groep 5). Na schooltijd kunnen ze lessen blijven volgen op hun instrument en samenspelen in het MuziekRoute Ensemble, dat ook concerten verzorgt. De verbinding tussen lesprogramma’s op school en buitenschoolse cultuureducatie blijkt een belangrijk middel om kinderen en jongeren te enthousiasmeren.

Filmeducatie. Foto: Hoogt on Tour / Creatief Vermogen Utrecht.

Kadernota Cultuurparticipatie 2022-2030

De Utrechtse cultuur­participatieagenda

Ambitie 2030 Op alle Brede Scholen in het primair onderwijs is een stevige verbinding tussen binnen- en buitenschoolse cultuureducatie. Wat gaan we concreet doen? Samen met Onderwijs onderzoekt Culturele Zaken op welke manier de verbinding tussen binnen- en buitenschoolse cultuureducatie kan worden verbeterd met behulp van de Brede-School­coördinatoren. We kijken wat scholen hier zelf stelselmatig aan kunnen bijdragen. We richten ons op de Brede Scholen omdat zij werken met coördinatoren die feitelijk al een bemiddelingsrol hebben. 5.3.2 Cultuureducatie in het voortgezet onderwijs en op het vmbo Analyse Cultuureducatie is goed ingebed in het voortgezet onderwijs in Utrecht. Cultuuractiviteiten vormen een samenhangend geheel met activiteiten op het gebied van sport en burgerschap, binnen en buiten de school. Kunst en cultuur is een verplicht vak in de onderbouw van het vmbo. Voor de bovenbouw is het onderdeel kunstvakken (inclusief CKV) verplicht. Op bijna alle vmbo-scholen in Utrecht worden cultuureducatieactiviteiten aangevraagd via de regeling Cultuur voor ieder kind. Deze activiteiten zijn goed verbonden met de activiteiten van de combinatiefunctionaris (Onderwijs) en de activiteiten op het gebied van talentontwikkeling. Het innovatieve muziekonderwijs van Vocal Statements is een voorbeeld van kwalitatief cultuuronderwijs in het vmbo dat landelijk aanzien geniet.

“Cultuureducatie is het begin van alles. Die moet nog veel meer worden gestimuleerd.” Deelnemer meedenksessie cultuurparticipatie

Ambitie 2030 Alle Brede Scholen in het voortgezet onderwijs en het vmbo bieden goed cultuuronderwijs aan.

37

December 2021

Wat gaan we concreet doen? Samen met de afdeling Onderwijs blijft Culturele Zaken in gesprek met de vmbo-scholen over de inbedding van goed cultuur­onderwijs. We kijken wat scholen hier zelf stelselmatig aan kunnen bijdragen. We richten ons specifiek op de Brede Scholen omdat zij werken met coördinatoren die feitelijk al een bemiddelingsrol hebben. 5.3.3 Verbinden van creatieve mbo-scholen met de culturele sector Analyse Utrecht zet zich in voor een sterk mbo en focust op de sectoren waar goed inzetbare arbeidskrachten de komende tijd hard nodig zijn: zorg en gezondheid, ICT, bouw en techniek (MBO Uitvoeringsplan 2020-2022). Op de mboopleidingen is er veel aandacht voor cultuur in het kader van de lessen burgerschap en Nederlands. In sommige gevallen is cultuureducatie geïntegreerd in de opleiding. Utrecht kent verschillende creatieve mbo-opleidingen (Herman Brood Academie, Creative College, Grafisch Lyceum, Nimeto). Om de doorstroom van creatief talent van het mbo naar de Utrechtse culturele en creatieve sector te versoepelen is een optimale samenwerking tussen de mbo-opleidingen, de scholen en het culturele veld gewenst. Ambitie 2030 De creatieve opleidingen van het mbo en de culturele sector werken gericht samen aan de doorstroom van creatief talent.

Wat gaan we concreet doen? Samen met Onderwijs en de creatieve opleidingen in het mbo onderzoekt Culturele Zaken hoe het contact tussen de scholen en de culturele sector kan worden verbeterd. We richten ons op de creatieve opleidingen in het mbo, omdat deze opleidingen een belangrijke toeleverancier van arbeidskrachten voor de Utrechtse creatieve en culturele sector zijn. Kadernota Cultuurparticipatie 2022-2030

De Utrechtse cultuur­participatieagenda

“Studenten halen veel energie uit het meedoen aan stedelijke of landelijke producties en projecten in het primair en voortgezet onderwijs. Praktijkervaring maakt ze enthousiast voor het vak.”

5.3.4 Doorgaan met Cultuureducatie met Kwaliteit Analyse In het programma Creatief Vermogen Utrecht werken 45 scholen samen met veertien culturele instellingen in een creatief partnerschap aan de verankering van cultuureducatie in het onderwijs. Hoewel alle basisscholen in Utrecht cultuur­ onderwijs geven, is het nog geen vast onderdeel van het curriculum. De inspanningen van CVU blijven de komende jaren gewenst en van grote waarde, maar het huidige programma in het kader van de landelijke regeling Cultuur­ educatie met Kwaliteit loopt in 2024 af. Mogelijke continuering vanaf 2025 is afhankelijk van de plannen van een nieuw kabinet. Voor de periode 2021-2024 heeft Stichting Cultuur & School extra taken gekregen om scholen te ondersteunen bij het vormgeven van het cultuuronderwijs. Cultuur & School brengt ook in kaart waaruit de behoefte aan ondersteuning van scholen in het voortgezet onderwijs bestaat.

Deelnemer meedenksessie creatieve opleidingen mbo

Ambitie 2030 Op alle scholen in het primair, voortgezet en (v)mbo-onderwijs is goed cultuuronderwijs geborgd. Wat gaan we concreet doen? We willen ook na 2024 doorgaan met Cultuureducatie met kwaliteit (CmK), in elk geval in het basisonderwijs. We evalueren het programma en we bekijken hoe we CVU kunnen voortzetten in de cultuurnotaperiode 2025-2028 in samenhang met het nieuwe rijksbeleid. We onderzoeken de behoefte aan ondersteuning van scholen in het voortgezet onderwijs, het vmbo en het mbo en de behoefte aan uitbreiding van CmK naar deze doelgroepen. 38

December 2021

Bijlage 1

Overzicht bestaand beleid, regelingen en subsidies gemeente Bestaand beleid

Regelingen

Coalitieakkoord 2018-2022 ‘Utrecht: ruimte voor iedereen’ https://www.utrecht.nl/bestuur-en-organisatie/collegevan-b-en-w/coalitieakkoord-2018/

Subsidieregeling Amateurkunsteducatie 2022-2024 Met deze regeling ondersteunt de gemeente een betaalbaar, goed en veelzijdig lesaanbod, verzorgd door professionele docenten in diverse kunst­ disciplines. Medio 2021 heeft de Adviescommissie Amateurkunsteducatie de subsidieaanvragen voor de periode 2022-2024 beoordeeld (Adviesrapport Amateurkunsteducatie 2022-2024).

Cultuurvisie en cultuurnota 2021-2024 ‘Kunst kleurt de stad’ www.utrecht.nl/wonen-en-leven/vrije-tijd/kunst-encultuur/cultuurnota-2021-2024/ Nota Subsidieverdeling. Cultuurnota 2021-2024 https://www.utrecht.nl/wonen-en-leven/vrije-tijd/ kunst-en-cultuur/cultuurnota-2021-2024/ Nota Op weg naar nieuw beleid amateurkunsteducatie voor de periode 2019-2021 www.utrecht.nl/cultuur Eeuwig jong. Naar een cultureel regioprofiel voor de stedelijke regio Utrecht www.utrecht.nl/cultuur

Kadernota Cultuurparticipatie 2022-2030

Bijlage 1

Subsidieregeling Basissubsidies Amateurkunst Amateurkunstorganisaties hebben de mogelijkheid subsidie aan te vragen voor een bijdrage in de vaste kosten. Subsidie kan jaarlijks worden aangevraagd door Utrechtse amateurkunstorganisaties (verenigingen of stichtingen), zoals koren, orkesten en dans- en theatergezelschappen. Subsidieregeling cultuurprogramma jongeren Leidsche Rijn/Vleuten-De Meern 2020-2021 De regeling geeft een impuls aan cultuurparticipatie van jongeren in Leidsche Rijn en Vleuten-De Meern door samenwerking en kennisuitwisseling tussen verschillende organisaties te stimuleren.

39

Regeling Combinatiefuncties Cultuur 2021-2022 Combinatiefunctionarissen cultuur zijn coaches die deelname aan cultuur stimuleren en cultuur verbinden met andere sectoren zoals onderwijs, zorg en welzijn. De gemeente co-financiert de combinatie­ functionarissen cultuur samen met het rijk in het kader van de Brede Regeling Combinatiefuncties via de regeling Combinatiefuncties Cultuur (2021-2022). Van de 73,1 fte’s die in Utrecht vanuit de Brede Regeling beschikbaar zijn voor sport, onderwijs en cultuur worden 7,8 fte’s ingevuld door cultuur. Subsidieregeling Cultuurnota 2021-2024 ‘Kunst kleurt de stad’ De gemeente stelt in de periode 2021-2024 meerjarige subsidies beschikbaar in het kader van de Cultuurnota ‘Kunst kleurt de stad’. Regeling Cultuur voor ieder kind Regeling (ook wel: de beleidsregel Onderwijs Gemeente Utrecht. Goed Onderwijs voor de Utrechtse Jeugd) die scholen actief stimuleert om cultuureducatie in het curriculum op te nemen. Scholen kunnen jaarlijks een plan voor cultuureducatie-activiteiten indienen. De gemeente stelt de subsidie vast op basis van het aantal leerlingen per school die mee kunnen doen aan de activiteiten. De vraag van het onderwijs is leidend.

December 2021

Subsidieregeling Impulssubsidie Cultuur Amateurkunstorganisaties én (groepen van) natuurlijks personen (zonder rechtsvorm) kunnen subsidie aanvragen voor participatieve projecten tot maximaal € 2.500,- per project. Subsidieregeling Instrumentaal Muziekonderwijs Kinderen tot en met 21 jaar die lid zijn van aan amateurkunstvereniging kunnen een bijdrage van maximaal € 187,- per cursusjaar krijgen voor het volgen van instrumentaal muziekonderwijs. Subsidieregeling Projectsubsidies Cultuur Regeling die amateurkunstorganisaties én (groepen van) natuurlijks personen (zonder rechtsvorm) in staat stelt subsidie aan te vragen voor participatieve projecten tot maximaal € 20.000,- per project.

Subsidies Creatief Vermogen Utrecht (CVU)/Cultuureducatie met Kwaliteit (CmK) Cultuureducatie met Kwaliteit (CmK) is een landelijk meerjarig programma (sinds 2013) ten behoeve van goede cultuureducatie voor elk kind, uitgevoerd door het Fonds voor Cultuurparticipatie. De huidige regeling loopt van 2021 tot 2024. Voor de lokale programma’s in het kader van CmK zijn penvoerders aangewezen die fungeren als centraal aanspreekpunt en programma-­ uitvoerder. In de stad Utrecht is TivoliVredenburg penvoerder namens Creatief Vermogen Utrecht, een samenwerkingsverband van 45 scholen in het primair en voortgezet onderwijs en veertien culturele instellingen. Samen ontwikkelen zij een visie op

Kadernota Cultuurparticipatie 2022-2030

Bijlage 1

cultuureducatie en bieden zij een doorlopende leerlijn cultuureducatie aan. CmK is een matchingsregeling. De gemeente draagt hetzelfde gedrag bij als het bedrag dat Creatief Vermogen Utrecht ontvangt van de rijksoverheid op basis van het inwonersaantal van de stad. www.creatiefvermogenutrecht.nl Cultuur & School Stichting Cultuur & School, het onafhankelijk stedelijk coördinatiepunt cultuureducatie, bemiddelt tussen scholen en culturele instellingen. De stichting brengt het aanbod in kaart waarvoor de scholen zich kunnen inschrijven. Cultuur & School organiseert onder meer het vervoer van de scholieren naar de culturele instellingen en netwerkactiviteiten en voert de kwaliteitsbeoordeling uit. https://cultuurenschoolutrecht.nl Harmonie Orkest Vleuten https://harmonieorkestvleuten.nl Jeugdfonds Sport en Cultuur Kinderen en jongeren tot en met 17 jaar uit onbemiddelde gezinnen (de norm is 125% van het wettelijk sociaal minimum) kunnen aanspraak maken op het fonds voor contributie of lesgeld voor creatieve cursussen of opleidingen. Ze kunnen de bijdrage aanvragen bij een intermediair zoals een leerkracht, maatschappelijk werker of cultuurcoach. www.jeugdfondssportencultuur.nl

40

Utrecht Marketing & Culturele Zondagen Wijkgerichte programmering van Culturele Zondagen: Welkom in, Powered by CZ. www.utrechtmarketing.nl Zuilens Fanfare Corps www.zfc-utrecht.nl/home

Wijk- en jongeren­ cultuurhuizen Jongerencultuurhuis BOKS www.bokscultuurhuis.nl Cultuur19 www.cultuur19.nl De Vrijstaat www.devrijstaat.nl Het Wilde Westen www.hetwildewesten.nl ZIMIHC www.zimihc.nl Wijkcultuurhuis in Zuidwest www.kanaal30.com/art-culture

December 2021

Bijlage 2

Budget cultuurparticipatie 2021 Meerjarig gesubsidieerde instellingen (2021-2024) ZIMIHC

Cultuur 19

€ 1.301.259

€ 576.354

De Vrijstaat

€ 304.975

Jongeren Cultuurhuis Kanaleneiland

€ 353.462

Jongeren Cultuurhuis Overvecht

€ 212.386

Het Wilde Westen

Harmonie Orkest Vleuten

€ 230.541

€ 50.275

Zuilens Fanfarekorps

€ 31.899

Subtotaal

€ 3.061.151

Regelingen

Amateurkunsteducatie

€ 1.004.000

Basissubsidie Amateurkunst

Regeling combinatiefunctie cultuur Jeugdcultuurfonds

Lesgeldbijdrage instrumentaal muziekonderwijs Programma Cultuureducatie met Kwaliteit

€ 380.000

€ 252.832

€ 89.000

€ 40.000

€ 278.764

Subtotaal

€ 2.044.596

Totaal

€ 5.105.747

Kadernota Cultuurparticipatie 2022-2030

Bijlage 2

41

December 2021

Bijlage 3 Begrippen

Actieve cultuurparticipatie: actieve cultuur­ beoefening in de vrije tijd, dus zelf doen, zelf maken, zelf leren (in tegenstelling tot passieve cultuur­ participatie: luisteren of kijken naar wat anderen hebben gemaakt).

die naast het schoolcurriculum in samenwerking met partners van zowel binnen als buiten het onderwijs brede talentontwikkeling aanbiedt/stimuleert, hetzij binnen schools hetzij buitenschools. De Brede School vo heeft daarbij indien mogelijk een relatie met de wijk.

Adviescommissie: een door het college van B&W ingestelde onafhankelijke commissie van externe deskundigen, die de aanvragen op integrale wijze inhoudelijk en financieel beoordeelt en het college van B&W adviseert over het wel of niet toekennen van een aanvraag en de subsidiehoogte.

Combinatiefunctie: overkoepelende functie die een brug slaat tussen minimaal twee werkvelden/domeinen (bijvoorbeeld brede school, naschoolse opvang, welzijn, buurtgericht werk). De werknemer is in dienst van één werkgever, maar de taakomschrijving is domeinoverschrijdend.

Amateurkunst: kunstactiviteiten die niet beroeps­ matig worden beoefend.

Cultuurcoach: een andere benaming voor de combinatie­functionaris cultuur.

Amateurkunsteducatie: educatie van amateur­ kunstenaars.

Cultureel ecosysteem of culturele infrastructuur: geheel van onderling verbonden organisaties en voorzieningen in het kunsten- en cultuurveld, ook wel creatieve keten genoemd.

Brede school primair onderwijs (po): samenwerkingsverband van een of meer basisscholen met andere organisaties gericht op een zo optimaal mogelijke ontwikkeling van het kind. Speerpunten binnen deze samenwerking zijn brede talent­ ontwikkeling, een eenduidig pedagogisch klimaat en versterking van ouderbetrokkenheid. Brede school voortgezet onderwijs (vo): een vmbo-school of vo-school met vmbo als onderdeel

Kadernota Cultuurparticipatie 2022-2030

Bijlage 3

Doorgaande leerlijn: verdeling van de lesstof over de schooljaren waarbij leerstof en het onderwijsresultaat van verschillende schooltypen (primair onderwijs, voortgezet onderwijs en vervolgonderwijs) naadloos op elkaar aansluiten.

bundeling en uitwisseling van specialistische kennis en expertises. Participatieve kunsten: hedendaagse term voor ‘community arts’; initiatieven op het gebied van cultuureducatie, cultuurparticipatie en/of amateurkunst waaraan inwoners (ouderen, kinderen, scholieren) een actieve bijdrage leveren. Talentontwikkeling: impliceert de inzet van een (aanvullend) activiteitenaanbod, waarbij de nadruk wordt gelegd op de ontwikkeling van de eigen, unieke talenten van leerlingen. Wijkgerichte cultuurprogrammering: het ontwikkelen, organiseren en faciliteren van kunstzinnig programma voor, door en met de wijk. Wijkcultuurhuis: een laagdrempelige cultuur­ voorziening in de wijk die werkt voor, door en met inwoners en partners uit de wijk en de stad; bezoekers kunnen er actief en passief deelnemen aan kunst en cultuur.

Domeinoverstijgend werken: integrale aanpak van (maatschappelijke) vraagstukken met behulp van

42

December 2021

Bijlage 4 Bronnen

Landelijk Kennisinstituut Cultuureducatie en Amateurkunst (LKCA). Basis voor cultuureducatie. Handreiking voor de toekomst van binnen- en buitenschoolse cultuureducatie, 2016 LKCA. Basis voor cultuurparticipatie. Een agenda voor actieve cultuurparticipatie in de toekomst, 2017 LKCA. Inventarisatie ondersteuning amateurkunst­ groepen. Rapportage en analyse van de landelijke, provinciale en lokale infrastructuur, september 2021 World Health Organization (WHO). What is the evidence on the role of the arts in improving health and well-being? A scoping review, 2019

Uitgaven gemeente Utrecht Coalitieakkoord ‘Ruimte voor iedereen’ 2018-2022 Analyse cultuureducatie Utrecht, april 2018 (BMC Advies) Analyse amateurkunst ‘Het creatieve vermogen van Utrecht in de vrije tijd’, januari 2018 (BMC Advies) Eeuwig jong. Naar een cultureel regioprofiel voor de stedelijke regio Utrecht (Gemeente Utrecht en samenwerkende gemeenten, 2018) Volksgezondheidbeleid Utrecht 2019-2023 ‘Gezondheid voor iedereen’, 2019 Utrechtse Onderwijsagenda 2019-2022 ‘Utrecht groeit met je mee’, 2019 Nota van uitgangspunten. Op weg naar nieuw beleid amateurkunsteducatie voor de periode 2019-2021 Actieplan verbeteringen vraaggericht stelsel cultuureducatie Utrecht, mei 2020 Inhoudelijk verhaal ‘Gezond stedelijk leven voor iedereen’, 24 juni 2020 Nota Subsidieverdeling 2020, juli 2020

Kadernota Cultuurparticipatie 2022-2030

Bijlage 4

43

Bevolkingsprognose 2020. Een rapport van Onderzoek en Advies, december 2020 Actieprogramma ‘Samen stad maken’, 2021 Adviesrapport Amateurkunsteducatie 2022-2024, juni 2021 Armoedemonitor 2021 Utrecht Monitor 2021 Cultuurvisie 2030 en Cultuurnota 2021-2024 ‘Kunst kleurt de stad’, 2021 Ruimtelijke Strategie Utrecht 2040, 2021 Volksgezondheidsmonitor Utrecht. Gezondheid van Utrechters in beeld: cijfers, signalen en uitleg. Gezondheidsverschillen en kansengelijkheid, 2021 Cultuur voor Iedereen in stad Utrecht. Onderzoek naar de bijdrage van wijkcultuurhuizen ter bevordering van inclusieve cultuurparticipatie in de stad Utrecht. Fase 1 - Ontwerpfase (2019). Eindrapportage, HKU, december 2019 Fase 2 - Uitvoeringsfase (2020). Eindrapportage, HKU, januari 2021 Peiling cultuurparticipatie, 2021 Verslag meedenksessie cultuurparticipatie, 2021 December 2021

Colofon Uitgave Gemeente Utrecht Tekst Gemeente Utrecht, afdeling Culturele Zaken Tekstredactie Nikki Timmermans, Nicoline Baartman Coverfoto TheaterKeet, De Vrijstaat Vormgeving Ontwerpwerk, Den Haag Datum December 2021

Contactgegevens Bezoekadres Stadskantoor, Stadsplateau 1, Utrecht Postadres Postbus 16200, 3500 CE Utrecht E-mail secretariaatcz@utrecht.nl www.utrecht.nl/cultuur