ConceptverslagCommissieVBF2022-12-15.doc
Tekst van het document
Griffie Gemeenteraad Utrecht Secretariaat raadscommissie Mens & Samenleving Postadres Postbus 16200 3500 CE Utrecht Telefoon 030 - 286 10 69 Fax 030 - 286 15 18 www.utrecht.nl/gemeenteraad
VERSLAG OPENBARE VERGADERING COMMISSIE VEILIGHEID, BESTUUR EN FINANCIËN D.D. 15 DECEMBER 2022 [Typ hier]
Datum verslag Locatie Verslag door Vaststelling verslag
10
18 december 2022 Stadhuis, de raadszaal Geertjan Benus (Notutekst) januari 2022
Aanwezigen: Avondvergadering De voorzitter, de heer H. Bakker, en van het college de wethouder mevrouw Schilderman mevrouw R. Streefland, en voorts de leden: mevrouw M. Hellevoort (GroenLinks), de heer M. Koning (D66), de heer R. van der Zweth (PvdA), mevrouw H. Assen (PvdA), mevrouw A. Oudejans (Student & Starter), de heer B. van Steeg (CDA), mevrouw M. Ramaker (VVD), de heer R. Maas (VOLT), mevrouw L. Bode (VOLT), de heer C. Bos (Stadsbelang Utrecht), de heer I. Simşek (DENK), en van de griffie de commissiegriffier de heer J. Schueler en de commissiesecretaris. Verslag openbare vergadering commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën d.d. 15 december 2022
20
30
Aanwezigen: ............................................................................................................- 1 1. Opening en mededelingen...................................................................................- 1 2. Vaststellen van de agenda van 24 november ...................................................- 2 3. Vaststellen van ingekomen agenderingen.........................................................- 2 3.1 zichtbaar dragen van religieuze uitingen handhavers – ervaringen in het buitenland ................................................................................................................- 2 3.2 Raadsvoorstel tweede wijziging van de gemeenschappelijke regeling BghU ...- 2 4. Vaststellen verslagen ........................................................................................- 5 5. Toezeggingen/moties ........................................................................................- 5 6. Ingekomen stukken (afdoeningsvoorstellen) onder het werkterrein van de commissie ................................................................................................................- 5 7. Raadsvoorstel Tweede wijziging van de Gemeenschappelijke Regeling BgHU- 5 8. Raadsvoorstel Verordening Onroerende Zaakbelasting 2023 ..........................- 6 9.
Raadsvoorstel Verordening kwijtschelding gemeentelijke belastingen en heffingen ..................................................................................................................- 8 Avondvergadering 15 december 2022
1. Opening en mededelingen De voorzitter, de heer Bakker, opent de vergadering omstreeks 20.00 uur en heet iedereen welkom. 40
Mededelingen vanuit de commissie Mevrouw Oudejans (Student & Starter) vervangt mevrouw Kendir De heer Koning (D66) vervangt de heer Vasters omdat de heer Vasters in een andere commissie aanwezig is. Pagina 1 van 17
Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare fysieke vergadering van de Commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën d.d. 15 december 2022
Mededelingen vanuit het college Geen. 2. Vaststellen van de agenda van 15 december 2022 Agendapunt 7 krijgt in de vergadering de A. status en gaat zonder discussie door naar de raad. De commissie kan met de aldus gewijzigde agenda instemmen. 50
60
70
80
90
3. Vaststellen van ingekomen agenderingen De voorzitter leidt de bespreking in. 3.1 Raadsvoorstel Beleidskader cameratoezicht 2022 - 2026 De commissie wijzigt ter vergadering het voorstel bij nader inzien in 120 minuten. De voorzitter legt de vraag voor aan de commissie of er behoefte is aan een Raadsinformatiebijeenkomst en/of een technische sessie. De heer Van Steeg (CDA) merkt op dat hierover al een debat gevoerd is. De raad heeft ook een bezoek gebracht aan cameratoezicht. Hij heeft geen behoefte aan een Raadsinformatiebijeenkomst. De heer Koning (D66) vindt een Raadsinformatiebijeenkomst niet nodig; hij denkt voldoende informatie te hebben om te kunnen besluiten over het voorstel. De voorzitter stelt voor via de app nog even contact hierover te hebben. 3.2 Agenderingen ter plaatse op basis van de lijst ingekomen raadsbrieven en brief Rekenkamer 3.2.1 Raadsvoorstel zienswijze kadernota 2024 van de Veiligheidsregio Utrecht. De zienswijze hierop volgt nog. De voorzitter vraagt de commissie of zij dit raadsvoorstel voor de volgende keer wenst te agenderen, verneemt daarop de bevestiging en besluit na afstemming met de commissie 45 minuten te reserveren voor de bespreking. 3.2.2 Zienswijze op de Veiligheidsagenda 2023 – 2026. Het voorstel is 120 minuten. De voorzitter vraagt of er behoefte is aan een Raadsinformatiebijeenkomst.
De heer Van Steeg (CDA) lijkt het goed hierover nog even contact te hebben. Hij vindt 150 minuten cameratoezicht niet in verhouding staan tot deze 120 minuten. Hij stelt voor de geraamde tijdsbesteding om te draaien. De voorzitter stelt voor voor Cameratoezicht 120 minuten te reserveren en voor de Zienswijze op de veiligheidsagenda 150 minuten te reserveren. De heer Maas (VOLT) sluit zich hierbij aan. Wat hem betreft mag voor beide onderwerpen afzonderlijk ook 120 minuten uitgetrokken worden. De heer Koning (D66) heeft behoefte aan een Raadsinformatiebijeenkomst. De voorzitter neemt ervan kennis dat de agenderende partijen D66, PvdA, CDA, VOLT, en de VVD zijn. Dit wordt nog definitief vastgesteld. In ieder geval zal hierover een Raadsinformatiebijeenkomst georganiseerd worden. De heer Maas (VOLT) stelt voor voor beide onderwerpen zoals genoemd 120 minuten uit te trekken. De commissie gaat daarmee in tweede instantie akkoord bij monde van de heer Van Steeg (CDA). 3.3 Agenderingen ter plaatse op basis van de ingekomen raadsbrieven De voorzitter attendeert erop dat hierin een lijst van deze commissie is opgenomen met daarin de opvolging van de heisessie die de raad had aan het begin van het Pagina 2 van 17
Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare fysieke vergadering van de Commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën d.d. 15 december 2022
100
110
120
130
140
politieke jaar. Hij vraagt de commissieleden en hun collega's naar aanvullingen/ reflectie/wensen op het overzicht en of zij die kunnen melden aan de commissiegriffier. Hij stelt voor dit te doen voordat de raad met kerstreces gaat. De idee is om ook als raad goed te kijken naar de onderwerpen die aanstaande zijn en wanneer de commissie daarover wil spreken. Hij stelt ten tweede de agenderingen ter plaatse aan de orde. 3.3.1. Rekenkamerbrief met zienswijze op het Coaltieakkoord Mevrouw Bode (VOLT) wil graag de Rekenkamerbrief bij zijn zienswijze op het coalitieakkoord over de uitvoering van het coalitieakkoord agenderen. Desgevraagd licht zij toe dat deze brief in relatie staat tot de navolgbaarheid van de uitvoering en de verantwoording. De conclusies zijn een herhaling uit eerdere rapporten; onder meer wordt geconcludeerd dat de concreetheid van ambities en doelen te verbeteren zijn en dat de aansluiting van ambities en maatregelen niet volledig is. Haar fractie vindt het van belang dat de gemeenteraad het beleid goed kan volgen zo dat de raad in staat wordt gesteld om de voortgang op dossiers te kunnen volgen en na te gaan of de juiste dingen gedaan worden en de juiste resultaten behaald worden. Zij wil graag het debat voeren over hoe dit structureel te verbeteren. Omdat dit alle beleidsvelden raakt, wil zij graag dat het hele college aanwezig is.
Zij raamt voor de bespreking 90 minuten. VVD, CDA, Een Utrecht hebben verklaard dit mede te willen agenderen. De heer Van der Zweth (PvdA) agendeert niet mee. Hij merkt op dat dit onderwerp voorbijwam bij de commissie ROG waar gesuggereerd werd dit niet in zes commissies te doen maar dit in één keer te bespreken in Bestuurlijke Zaken VBF dan wel in de Adviescommissie Financiën. Hij stelt voor dit te agenderen onder een bepaalde portefeuille. Hij legt de vraag voor of het eigenlijk wel nodig is alle wethouders uit te nodigen om aanwezig te zijn. De voorzitter kan zich daarbij aansluiten. Hij nodigt mevrouw Bode uit dit mee te nemen in haar voorbereiding. Mevrouw Bode (VOLT) vindt het prima. Zij deelt mee dat het college op zijn aanwezigheid voorbereid is. Zij verwacht dat voorbeelden alle wethouders zullen raken. De discussie zal het fundamentele gesprek zijn over waar gestuurd wordt en hoe en hoe daarop te verantwoorden. Zij geeft dit alvast mee. De voorzitter concludeert dat dit agendapunt voor de bespreking van 90 minuten in de boeken staat. 3.3.2. Raadsinformatiebijeenkomst over de Raadsbrief de Digitale Stad De heer Koning (D66) stelt deze Raadsinformatiebijeenkomst voor namens zijn collega de heer Van Vliet mede namens GroenLinks, PvdA, CDA, ChristenUnie, VVD, Partij voor de Dieren, VOLT, en Student en Starter.
De voorzitter concludeert dat deze Raadsinformatiebijeenkomst zal worden georganiseerd. 3.3.3. Procesbrief over Sturen en Verantwoorden Mevrouw Ramaker (VVD) stelt een commissievergadering voor over deze brief mede namens VOLT. Zij noemt in dit verband ook de Voorjaarsnota. Zij merkt op dat in dit verband het college in de eerste twee weken van februari de uitgangspuntenbrief zal ontvangen met de inhoudelijke uitgangspunten. Ze krijgt graag meer tijd om zich inhoudelijk voor te bereiden. De heer Maas (VOLT) licht toe dat de VVD en zijn fractie zich zorgen maken over de korte spanne tijds tussen de ontvangst van de brief en de behandeling ervan in de commissie. Het gaat om een complex onder-
Pagina 3 van 17
Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare fysieke vergadering van de Commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën d.d. 15 december 2022
150
160
170
180
werp. Zij zoekt naar een manier om voldoende tijd hebben voor de voorbereiding van de bespreking. Wethouder Schilderman licht toe dat vanuit de raad het signaal kwam dit onderwerp eerder politiek te bespreken voordat het in de adviescommissie zou komen. Om dat mogelijk te maken is deze extra brief toegevoegd. De inhoud zal deels besproken worden in de adviescommissie. Wellicht helpt dat in de voorbereiding van de uitgangspuntennotitie. Zij begrijpt de behoefte aan voorbereidingstijd. Zij heeft geen ruimte voor de versnelling. Zij deelt met VOLT dat uitstellen geen goed idee is. Zij stelt voor een ander moment te kiezen voor de commissievergadering en een commissiedag te ruilen met een andere commissie. Mevrouw Ramaker (VVD) stelt voor deze procesbrief te agenderen voor januari. Zij vraagt de wethouder dan inbreng te leveren op zaken die al bekend zijn als het gaat om de uitgangspunten. Zo dat in januari de discussie ook over de inhoud gevoerd kan worden terwijl de uitgangspuntennotitie er nog niet is. Zij benadrukt dat de adviescommissie niet politiek is. Zij wil graag de politieke discussie voeren met de wethouder over de inhoud. Wethouder Schilderman handhaaft haar advies over het moment van de discussie in de commissie.
De voorzitter licht toe dat het voorstel van mevrouw Ramaker is de procesbrief die inmiddels is ontvangen in januari te behandelen met alvast enige inhoudelijke inbreng vanuit het college als schot voor de boeg. Hij legt de vraag voor of het mogelijk is het besprokene in de adviescommissie als werkdocument/uitgangspunt voor te leggen aan deze commissie. Wethouder Schilderman antwoordt ontkennend. Zij kan iets toesturen waarover het college heeft gesproken, waarvan duidelijk is dat bestuurlijk is uit te voeren met draagvlak. Zij verwacht niet die besluitvorming zo snel te kunnen afronden in het college. De voorzitter concludeert dat de procesbrief die de commissie inmiddels heeft ontvangen te agenderen is. Na te gaan is of de commissievergadering te verzetten is. De heer Van der Zweth (PvdA) wil het debat op een goede manier voeren. Hij sluit zich daarbij aan. De uitgangspuntenbrief geeft de mogelijkheid te discussiëren over of het college de goede richting uitgaat. Dat is het beïnvloedingsmoment. Hij is voorstander van het voorgestelde tempo van het college, al heeft hij begrip voor de inbreng van zojuist. Mevrouw Ramaker (VVD) stelt voor als raad alvast zaken mee te geven aan het college bij de bespreking van de procesbrief. Haar fractie heeft daarover ideeën. Zij stelt voor de procesbrief die al is ontvangen in januari te bespreken vanuit dit perspectief.
De voorzitter concludeert aldus. Mevrouw Hellevoort (GroenLinks) is er voorstander van na te gaan of de commissievergadering over de uitgangspunten later te houden is. De voorzitter merkt op in afstemming met de commissiegriffier dat later dan februari niet mogelijk is omdat de geplande vergadering plaatsvindt op 23 februari, twee weken na de ontvangst van de uitgangspuntenbrief van het college. Hij vraagt mevrouw Ramaker te reageren op de inbreng van de heer Van der Zweth. De heer Van Steeg (CDA) kan zich aansluiten bij de inbreng van de heer Van der Zweth. Hij denkt dat februari een prima moment is voor de bespreking van de Uitgangspuntenbrief. De voorzitter concludeert vooralsnog dat mevrouw Ramaker de procesbrief wil bespreken in de bijeenkomst op 26 januari van deze commissie. Pagina 4 van 17
Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare fysieke vergadering van de Commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën d.d. 15 december 2022
190
200
210
De heer Van der Zweth (PvdA) doet een collegiaal beroep op zijn collega van de VVD. Alle leden van de commissie willen vroegtijdig iets meegeven. Hij vindt februari het logische moment om die discussie te voeren. Hij stelt voor februari als moment te kiezen voor iedereen. Wat moet de wethouder ermee wanneer de andere leden van de commissie die inbreng niet leveren? Mevrouw Ramaker (VVD) denkt dat er een discussie mogelijk is in januari om zaken mee te geven aan de het college naar aanleiding van een procesbrief gericht op de uitgangspuntenbrief. Zij neemt aan dat de wethouder doorgaat met voorbereiden na het kerstreces. De voorzitter concludeert aldus. Hij vraagt of andere partijen hierbij willen aansluiten. De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) merkt op dat of hij wil aansluiten, afhangt van de inhoud van de uitgangspuntenbrief. De voorzitter licht toe dat de uitgangspuntenbrief begin februari komt en wordt twee weken daarna besproken in de commissie. De VVD deed het voorstel de procesbrief van deze week te bespreken eind januari. Hij vraagt wie met die agendering wil meedoen. Hij concludeert dat de agendeerders VOLT en VVD blijven. Hij raamt voor de bespreking 45 minuten. 4. Vaststellen verslagen Conceptverslag vergadering 24 november 2022 Het verslag wordt conform vastgesteld. 5. Toezeggingen/moties Lijst toezeggingen-moties-brieven VBF d.d. 15 december 2022.
Geen opmerkingen; aldus vastgesteld.
220
6. Ingekomen stukken (afdoeningsvoorstellen) onder het werkterrein van de commissie Openbare lijst van ingekomen stukken voor commissie VBF d.d. 15 december 2022 Geen opmerkingen; aldus het afdoeningvoorstel. Korte schorsing en hervatting van de vergadering 7. Raadsvoorstel Tweede wijziging van de Gemeenschappelijke Regeling BgHU
230
Wethouder: Schilderman, Beleidsterrein: Financiën Dit voorstel bevat zowel een zienswijze over de voorgenomen wijziging van de gemeenschappelijke regeling als een beslispunt over toestemming verlenen aan het college om de wijziging van de gemeenschappelijke regeling BghU aan te gaan. Beide besluiten zijn voor de BghU nodig om, in juridisch kader te blijven functioneren. De voorgenomen wijziging van de gemeenschappelijke regeling betreft een noodzakelijke technische wijziging die past binnen het beleidsneutrale karakter van de bedrijfsvoeringorganisatie.
Het voorstel was dit agendpunt de A-status mee te geven aan de raad. Aldus is vastgesteld bij de bespreking van punt 2 van deze agenda. 8. Raadsvoorstel Verordening Onroerende Zaakbelasting 2023 Wethouder: Schilderman, Beleidsterrein: Financiën Jaarlijks wordt de verordening onroerende-zaakbelastingen geactualiseerd. In de tarieven is de besluitvorming van het coalitieakkoord 2022 (verhogen met 18%) en de waardeontwikkeling verwerkt. Met dit voorstel wordt de raad voorgesteld om de tarieven voor 2023 vast te stellen. De nieuwe tarieven gaan in per 1 januari 2023.
Pagina 5 van 17
Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare fysieke vergadering van de Commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën d.d. 15 december 2022
240
250
De voorzitter leidt de bespreking in aan de hand an de annotatie bij de agenda. (zie hierboven). De bespreking vindt plaats in twee termijnen. De commissie Mevrouw Ramaker (VVD) vindt dat het college de OZB niet met een hoger percentage mag verhogen dan de inflatie. Utrecht is haars inziens koploper in de OZBverhoging en tarieven vergeleken met de G4 gemeenten. Zij verwijst naar de nota Lokale Heffingen die niet méér verhoging toestaat dan de inflatie. Dit college maakt daarop een uitzondering. Zij beschouwt deze verhoging als nivellerend inkomensbeleid. Zij refereert aan haar inbreng bij de begrotingsbehandeling. Uit de inkomensplaatjes van het CBS is te zien dat alle groepen in 2023 in koopkracht achteruit gaan, behalve de uitkeringsgerechtigden en de gepensioneerden. Zij legt de vraag voor waarom deze verhoging nu wordt voorgesteld. Haar voorstel is de begroting aan te passen op de krimp van de portemonnee van de hardwerkende Utrechters en de OZB te verhogen met de inflatie. De voorzitter constateert dat geen van de andere fracties inbreng levert.
260
270
280
Beantwoording Wethouder Schilderman licht toe dat het college deze verhoging noodzakelijk vindt gezien de investeringen die het college moet doen en de grote uitdagingen die op de stad afkomen. Zij noemt de woningnood, de klimaatcrisis, de groeiende kansenongelijkheid. Het college vindt dit de juiste keuze al begrijpt zij dat die verhoging voor veel mensen als ongewenst en niet leuk zal worden ervaren. Tweede termijn Mevrouw Ramaker (VVD) had verwacht dat het college de broekriem zou aantrekken vanwege de veranderende tijden en dat het college eerst zou kijken naar wat het kan doen aan de uitgavenkant. Zij beseft dat het college onveranderd door blijft gaan. Zij kondigt een amendement aan. De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) merkt op dat hij het begrip nivelleren niet heeft vernomen van de VVD in dit verband. Dat waren zijn woorden bij de begroting. Hij neemt aldus stelling tegen deze inbreng van de VVD. De heer Van der Zweth (PvdA) herhaalt zijn bij een eerder debat gestelde vraag aan de VVD wat deze fractie minder gaat uitgeven of meer aan inkomsten gaat doen om te compenseren. Hoe zal mevrouw Ramaker het aangekondigde amendement gaan dekken? Mevrouw Ramaker (VVD) zal dat niet dekken; zij vindt dat dat niet aan de raad is. Zij vraagt het college na te gaan wat te schrappen is. Zij benadrukt dat de tijden veranderd zijn. Haar fractie zou de verhoging niet willen doorvoeren.
De heer Van der Zweth (PvdA) merkt op dat met het voorstel van de VVD een enorm gat geslagen wordt; hoe voorkomt de VVD een niet-sluitende begroting? Mevrouw Ramaker (VVD) zou voorstellen de investeringsimpuls te verlagen. Zij benadrukt dat dit niet gedekt hoeft te worden omdat er voldoende geld is. De heer Van der Zweth (PvdA) begrijpt dat de raad straks een ongedekt amendement ontvangt. De voorzitter attendeert de commissie op de gemeenteraadsvergadering volgende week. Daar wordt dan het amendement ingediend. Wellicht moet dan het debat over
Pagina 6 van 17
Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare fysieke vergadering van de Commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën d.d. 15 december 2022
290
300
310
320
330
sec dat argument gevoerd worden. Hij nodigt de commissie uit nader te reageren op de inbreng van mevrouw Ramaker. De heer Koning (D66) vindt het te gemakkelijk van de VVD om na een democratisch genomen besluit, de belasting te verlagen. De VVD staat solide begrotingen voor. Hij vindt dat de VVD dan ook consequent moet zijn. Hij vraagt nogmaals naar de ideeën van de VVD. Mevrouw Ramaker (VVD) herhaalt dat zij die verhoging niet zou hebben voorgesteld wanneer de VVD in de coalitie zou zitten omdat die verhoging niet nodig is. Zij benadrukt en herhaalt de verhoging niet noodzakelijk te vinden. Dit is een wens van dit college. De heer Koning (D66) herhaalt zijn standpunt. Uit een tegenbegroting van het CDA is gebleken dat het CDA slechts 4% van de 18% zou schrappen en dat 14% overeind zou blijven. Hij heeft daarvoor respect. Dat verhaal was financieel solide. Hij vraagt een dergelijke presentatie ook van de VVD. Mevrouw Ramaker (VVD) houdt vast aan haar standpunt met betrekking tot de inflatiecorrectie en houdt vast aan haar verwijzing naar de Nota Lokale heffingen. Alles wat extra is, is wat haar betreft niet nodig omdat de gemeente Utrecht genoeg geld heeft. De heer Van Steeg (CDA) deelt met mevrouw Ramaker dat deze verhoging exorbitant is, zeker in verhouding tot wat in het afgelopen jaar is gedaan.
Hij bevestigt dat ieder jaar blijkt dat er voldoende geld is; hij vindt dat pijnlijk wanneer een dergelijke verhoging wordt voorgesteld. Hij hoopt op een amendement met een solide dekking om de spelregels van de raad geen geweld aan te doen. Hij vraagt of de VVD dat met hem deelt. Mevrouw Ramaker (VVD) herhaalt haar standpunt. De heer Van Steeg (CDA) gaat het om de dekking van het amendement. Hij neemt andermaal aan dat de dekking volgt. De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) vraagt naar de peilmaand van de VVD als het gaat om de hoogte van de inflatie waar het de bepaling van de correctie betreft. Mevrouw Ramaker (VVD) antwoordt dat dat hetzelfde peilmoment is van ieder jaar. De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) herhaalt zijn vraag. Mevrouw Ramaker (VVD) vindt dit een technische vraag. Zij is het eens met een verhoging, maar dan alleen met die van de inflatiecorrectie. Zij kan niet zeggen welke maand de peilmaand is. De voorzitter houdt het voor mogelijk deze vraag te beantwoorden in het raadsdebat. De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) vindt dit van wezenlijk belang. Het percentage inflatie was in juni een heel andere dan de inflatie nu. Wanneer dan iets gedekt moet worden, is er sprake van verschillen van miljoenen. Hij roept mevrouw Ramaker op zich in te spannen om hierop een antwoord te geven.
Wethouder Schilderman ziet het amendement tegemoet en zij schetst haar verwachtingen ten aanzien van de gevraagde dekking ervan in de al door de raad vastgestelde begroting. De voorzitter concludeert voor de bespreking in de raad van dit agendapunt 15 minuten te ramen voor de eerstvolgende raadsvergadering. 9. Raadsvoorstel Verordening kwijtschelding gemeentelijke belastingen en heffingen Wethouder: Schilderman, Beleidsterrein: Financiën Met de vaststelling van de verordening kwijtschelding gemeentelijke belastingen en heffingen worden de kwijtscheldingsmogelijkheden maximaal verruimd conform het wettelijk maximum. Pagina 7 van 17
Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare fysieke vergadering van de Commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën d.d. 15 december 2022
340
350
360
370
380
Op 10 november jl. is motie M2022/299 “kwijtschelden belastingen minima” aangenomen. In deze motie verzoekt de raad het college op om de vermogensgrens voor kwijtschelding gelijk te trekken met de vermogensgrens van de bijstand. Die is hoger dan de wettelijk toegestane grens. Op dit moment worden de implicaties van de motie onderzocht. Die zijn op deze korte termijn nog niet voldoende in beeld. Inzet is de reactie van het college op motie M2022/299 vóór de commissiebehandeling van dit voorstel aan de gemeenteraad aan te bieden zodat deze bij de behandeling betrokken kan worden.
De voorzitter licht toe dat met dit onderwerp de commissie in de gelegenheid wordt gesteld met elkaar en met het college in debat te gaan over de maximale verruiming van de kwijtscheldingsmogelijkheden De bespreking vindt plaats in twee termijnen. De voorzitter attendeert de commissie op de raadsbrief die 12 december is ontvangen over de uitvoering van de motie 299 die bij de afgelopen programmabegroting was ingediend. Deze brief kan betrokken worden bij de behandeling van dit agendapunt. De commissie Mevrouw Hellevoort (GroenLinks) brengt haar inbreng mede namens mevrouw Chirino van de ChristenUnie; haar fractie vraagt voor de verruiming van de vermogensgrens al jaren aandacht in de raad en ook landelijk is GroenLinks daarop acief. Zij vindt het problematisch blijven dat mensen geen enkele vorm van spaargeld kunnen hebben, willen zij in aanmerking komen voor kwijtschelding, met alle gevolgen vandien. Zij prijst zich gelukkig dat hierin nu beweging is gekomen en dat de vermogensnorm nu verhoogd is naar 2000 euro. Dat is niet genoeg. Hiermee is de vermogensgrens nog steeds niet gelijk aan die van de bijstand, waardoor ook voor die groep geen automatische kwijtschelding mogelijk is. Haar fractie heeft met vele anderen daarom recentelijk een motie ingediend om de vermogensgrens nog verder op te hogen. Afgelopen dinsdag ontving zij een brief over de uitwerking daarvan.
Zij dankt het college voor de uitvoerige brief met de heldere toelichting. Zij leest in die brief dat wanneer de grens nu wordt verhoogd, heel veel mensen in de problemen komen omdat ze dan helemaal geen kwijtschelding krijgen. Dat is niet de bedoeling van haar fractie. Haar fractie blijft streven naar een doorbraak, vooral ook landelijk. Zij vraagt de wethouder het aankomend jaar te benutten om na te gaan of dit toch mogelijk is; haar fractie wil dit graag voor volgend jaar geregeld hebben. Als het landelijk niet wordt gewijzigd, stelt zij voor dit zelf te doen. Zij ontvangt hierop graag de toezegging van de wethouder. Zij verneemt graag van de wethouder hoe zij de lobby verder zal brengen om tot de landelijke doorbraak te komen. De heer Van Steeg (CDA) brengt in dat de motie is aangenomen met de ontrading ervan door het college, omdat die motie het college dwingt om in juridisch opzicht onmogelijke acties te ondernemen. Hij vraagt mevrouw Hellevoort hoe zij zich de praktijk voorstelt in het komend jaar. Mevrouw Hellevoort (GroenLinks) denkt dat het in dit geval goed is om de regel iets ruimer te interpreteren. Zij denkt ook dat die ruimere interpretatie mogelijk is en dat de problemen waar mensen tegenaan lopen daarom vragen. De heer Van Steeg (CDA) las een gedegen analyse waarom dit niet mogelijk is. GroenLinks wil dit nog steeds.
Dan moet het stadsbestuur concreet weten wat in de toekomst te gaan doen. Hij verwacht dat de gemeente hiermee ellende over zich afroept. Mevrouw Hellevoort (GroenLinks) overweegt dat het de vraag is hoe heet de soep gegeten zal worden. Het moet nu allemaal op stel en sprong en snel; haar voorstel is Pagina 8 van 17
Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare fysieke vergadering van de Commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën d.d. 15 december 2022
390
400
410
420
430
in een jaar extra dat na te gaan - daarvoor heeft het stadsbestuur nu extra ruimte: uit te zoeken welke extra opties er zijn. Zij denkt dat die opties er zijn. De heer Van Steeg (CDA) vindt het heel vaag blijven. Hij verwacht dat “de betrouwbare overheid” hiermee geen dienst bewezen wordt, en die dienst ook de mensen niet wordt bewezen die afhankelijk zijn van dit soort regelingen. Hiermee wordt alleen onzekerheid gecreëerd en hoop die er niet is. Hij pleit ervoor hiermee niet door te gaan. De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) merkt op dat wanneer een besluit vernietigbaar is, dat besluit niet uit te voeren is. Hij bepleit andere instrumenten in te zetten dan het ontraden instrument wanneer het doel duidelijk is. Hij vraagt of GroenLinks voorstelt dit instrument toch te gaan hanteren en de rafelranden van het recht op te zoeken. Of zegt GroenLinks dat het doel haar helder is en of de fractie bepleit dit doel op een andere manier te realiseren. Mevrouw Hellevoort (GroenLinks) zegt beide en refereert aan een aangenomen motie; ook de raad zegt dit te gaan doen. Wanneer landelijk te regelen is dat de grens wordt opgehoogd, is dat het maximale. Daarvan is zij voorstander. Zij voegt daaraan toe dat landelijk druk is uit te oefenen. Zij vervolgt haar betoog met in te gaan op de brief waarin aandacht is voor mensen die nu al in de problemen komen.
Voor hen is op dit moment nog geen oplossing. Zij vindt het fijn dat dat op dit moment wordt uitgewerkt. De brief is nog wel vrij vaag. Zij vraagt of de wethouder kan toelichten aan welke mogelijkheden het college denkt en wanneer de raad daarover meer gaat vernemen. Het compenseren van belastingen is ingewikkeld; dat is wat haar fractie betreft nog steeds een optie om naar te kijken. Zij vraagt of de wethouder dat kan toezeggen. Zij vraagt over de verruiming die nu geregeld wordt of mensen daarover goed worden geïnformeerd; zij vraagt of het mogelijk is mensen die vorig jaar niet in aanmerking kwamen, wel actief te informeren over de verruiming over dat zij mogelijk voor volgend jaar wel daarvoor in aanmerking komen. De heer Van der Zweth (PvdA) sluit zich aan bij het betoog van GroenLinks. Hij ziet in het raadsvoorstel dat het college ruimte zoekt om zoveel mogelijk Utrechters te helpen en hen die kwijtschelding te bieden en dat de stap die vanuit het Rijk te zetten is, de gemeente direct zet. Zijn fractie vindt dat heel goed en vindt dat dit stadsbestuur daarin het maximale moet doen. Hij ziet het risico dat wanneer dit zo gedaan wordt, dat in januari mensen met een laag inkomen de kwijtschelding verliezen. Dat is het hem niet waard.
Hij vraagt het college volgend jaar te benutten om de verruiming wel op een goede manier te regelen; de nu bestaande grens is niet hoog genoeg. Wat zijn fractie betreft gaat het stadsbestuur verder, maar nu niet zo vlak voor de jaarwisseling in de huidige tijd bestaat de onzekerheid van de hoge energierekening; veel mensen sparen daarvoor vanuit de angst voor een naheffing waarmee zij hun kwijtschelding kunnen verliezen. Dat is het probleem van nu en het probleem van deze jaarwisseling. Hij is benieuwd te vernemen welke eerste gedachterichting het college heeft, specifiek voor de door hem geschetste casus. Hij vraagt het college na de jaarwisseling, februari/maart, bij de raad hierover terug te komen en te laten weten hoe het college dit heeft ingevuld en het hieraan een vervolg wil geven. De heer Maas (VOLT) vraagt of de PvdA voor een motie heeft gestemd maar nu niet wil dat die wordt uitgevoerd. Hij vraagt verheldering.
Pagina 9 van 17
Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare fysieke vergadering van de Commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën d.d. 15 december 2022
440
450
460
470
480
De heer Van der Zweth (PvdA) wil dat de motie wordt uitgevoerd. Zijn fractie staat anders in in de juridische argumenten. Maar zijn fractie wil niet dat mensen met een laag inkomen hun kwijtschelding verliezen. Dat heeft te maken met het moment waarop het stadsbestuur dit besluit gaat nemen. Om die reden vraagt de PvdA het college volgend jaar te benutten om de gewenste verruiming te regelen en daarmee dan ook druk te zetten op het Rijk omdat de huidige regeling onvoldoende is. De heer Maas (VOLT) begrijpt dat de PvdA voorstander is van een motie waarvoor geen juridische dekking is. Hij vraagt of het juist is. De heer Van der Zweth (PvdA) is voorstander van een motie die vraagt om alles op alles te zetten om mensen met een laag inkomen te helpen. De heer Maas (VOLT) concludeert dat daarvoor dan geen juridische dekking is en dat die als zodanig dan ook is afgeraden. De heer Van der Zweth (PvdA) doet dit niet wanneer de argumentatie opgaat dat mensen met een laag inkomen hun kwijtschelding kwijtraken op het moment van dit raadsbesluit. Hij herhaalt zijn standpunt; wanneer het Rijk zegt het liever niet te doen, hij zich niet laat leiden door deze regering. De heer Van Steeg (CDA) vraagt of de heer Van der Zweth nu zegt het Rijk nodig te hebben om dit op goede manier te doen, of zegt de PvdA dat wanneer het Rijk het niet doet, de gemeente het dan maar in haar eentje moet doen.
De heer Van der Zweth (PvdA) hoopt op het eerste, maar hij denkt dat het het laatste wordt. De heer Koning (D66) is vóór verruiming van de vermogensnorm. Zijn fractie vindt het belangrijk dat juist inwoners met een laag inkomen in staat worden gesteld om stressvrij iets van vermogen op te bouwen. Dat helpt hen om een steviger financiële positie te ontwikkelen en daarmee worden veel persoonlijk leed en maatschappelijke kosten voorkomen. Zijn fractie stemt in met het voorstel van het college voor de verruiming tot het wettelijk maximum. De vraag is dan of Utrecht verder moet gaan dan dat. Zijn eerdere antwoord was bevestigend, mits het wettelijk mogelijk was en uitvoerbaar. Zijn fractie heeft de wethouder en de burgemeester bij het slotdebat goed gehoord. Ook de recente reactie van het college op motie 299 is wat hem betreft kraakhelder. Op dit moment is een verdere verhoging niet mogelijk. Hij blijft daarom bij het standpunt het college nu niet te vragen om tegen de wet in met een nog hogere vermogensnorm te werken, maar steunt in alle opzichten de strijd om dat in de toekomst mogelijk te maken. In die zin steunt zijn fractie het college alles op alles te zetten om richting de minister, richting de Tweede Kamer de lobby stevig te voeren. De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) vindt dit gratuit klinken: achter een motie te staan die niet uitgevoerd gaat worden.
In reactie op de inbreng van de heer Koning oppert hij een postzegelmotie in de plaats van deze motie neer te leggen waar meer steun is dan nu met deze motie waarmee het college niets kan. Hij vraagt wat D66 daarvan vindt. De heer Koning (D66) vindt dat het stadsbestuur alles op alles moet zetten om in eerste instantie bij het Rijk ervoor te zorgen dat de vermogensnorm omhoog gaat; daarmee zijn de meest kwetsbare Utrechters te helpen. Na deze motie nog eens te komen met een postzegelmotie lijkt hem totaal overbodig. Hij begrijpt die suggestie niet. De heer Bos (StadsbelangUtrecht) licht toe dat de motie niet uitvoerbaar is, dus komt hij op de plank te liggen en gaat er niets mee gebeuren. Het enige dat rest is Pagina 10 van 17
Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare fysieke vergadering van de Commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën d.d. 15 december 2022
490
500
510
520
530
een pleidooi bij het Rijk om dezelfde vrijstelling te hanteren zo dat mensen kunnen sparen. Vanuit dat perspectief pleit hij voor een postzegelmotie; die geeft veel meer kracht aan de boodschap dan wat het bestuur zich nu voorneemt. De heer Koning (D66) licht toe dat zijn fractie zelf een afweging heeft gemaakt bij het niet steunen van de motie. Die motie is democratisch aangenomen in deze raad. Daarop kwam er een reactie van het college. Het college geeft aan in hoeverre de motie juridisch gezien uitvoerbaar is, en het college geeft aan alles op alles te willen zetten om de lobby te gaan uitvoeren. Daarin steunt D66 het college van harte. De heer Van der Zweth (PvdA) vraagt of D66 met zijn fractie bereid is om volgend jaar de grenzen op te zoeken van wat het Rijk toestaat om dit wel op een goede en fatsoenlijke manier te regelen. De heer Koning (D66) antwoordt beslist bevestigend. Dat stond niet ter discussie in zijn fractie. Zijn fractie vindt meer ruimte hiervoor heel belangrijk. Zij ziet heel goed de afweging die het college heeft gemaakt als het gaat om de uitvoering hiervan. D66 ondersteunt het college daarin. Hij vindt het ook hoopvol om te zien dat de minister voor het armoedebeleid heeft gezegd meer harmonisatie te willen in het armoedebeleid. Zijn fractie is hoopvol gestemd als het gaat om meer mogelijkheden in de toekomst.
De heer Van der Zweth (PvdA) vindt dit fijn om te horen. Hij vraagt of D66 meegaat met zijn fractie om soms een beetje over die grens heen te gaan. De heer Koning (D66) zal dat steeds afwegen ten opzichte van het grotere belang: of hiermee mensen geholpen zijn of dat ze daarmee meer in de put geholpen worden. De basis is dat D66 dit opgelost wil zien. Daarin blijft hij samen optrekken met geestverwanten in dat opzicht. Mevrouw Ramaker (VVD) vraagt D66 hoeveel die lobby mag kosten en of deze fractie daarvoor dekking heeft. De heer Koning (D66) heeft zich laten vertellen dat de gemeente ambtenaren heeft die dagelijks bezig zijn met het vertegenwoordigen van het college, van de raad, van de stad richting Den Haag, richting andere gemeenten, naar andere bestuursorganen. Het lijkt hem uitstekend dat dit één van die onderwerpen is waarvoor zij aan de bel trekken in Den Haag. Mevrouw Ramaker (VVD) vraagt of D66 weet hoeveel steun dit voorstel voor het leggen van deze koppeling nog meer heeft in Nederland. De heer Koning (D66) weet dat niet. Hij vermoedt dat het minstens om een aantal steden gaat. Mevrouw Ramaker (VVD) vraagt of dat vermoeden gebaseerd is op het aantal mensen dat daarvoor in aanmerking komt of de politieke kleur, of hoe gespekt de Utrechtse portemonnee is. De heer Koning (D66) licht toe dat dit gebaseerd is op zijn sociaal liberale onderbuik.
De heer Van Steeg (CDA) probeert helderheid te krijgen in de discussie tussen de PvdA en D66. Daartussen zit zijns inziens licht. Hij vraagt of de heer Koning op het standpunt staat dat de gemeente geen verdere stappen gaat zetten zonder dat het Rijk die stap als eerste zet. De heer Koning (D66) merkt op dat buitenwettelijk handelen consequenties kan hebben. De consequenties zal het stadsbestuur steeds weer moeten wegen ten opzichte wat de gemeente kan betekenen voor Utrechtse inwoners met de te nemen maatregelen.
Pagina 11 van 17
Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare fysieke vergadering van de Commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën d.d. 15 december 2022
540
550
De heer Van Steeg (CDA) merkt op dat heer Koning tegen de motie heeft gestemd en hij deed dat omdat met de motie buitenwettelijk zou worden gehandeld. Hij overweegt nu na te gaan of buiten de wet nog gaten te vinden zijn om de vermogensnorm op te hogen. De heer Koning (D66) refereert aan de ontrading van de motie door het college met daarin de mogelijke heftige consequenties bij onverkorte uitvoering van de motie. Het college heeft dat duidelijk toegelicht. Het college heeft aangegeven wat het wel kan doen. Wanneer dat tot niets leidt, zal de raad alles op alles zetten om via andere wegen uiteindelijk hetzelfde doel te bereiken. De heer Van Steeg (CDA) merkt op dat het college zegt geen stappen te kunnen zetten zonder landelijke regelgeving; hij trekt de conclusie dat D66 datzelfde standpunt heeft. De heer Koning (D66) licht toe dat zijn fractie daarom denkt dat het verstandig is om tijd te kopen. Feitelijk geeft de raad hiermee het college de gelegenheid daartoe. Hij kaatst de bal terug naar het CDA met te hopen dat de fractie ook het sociale hart heeft waarmee het CDA zegt dat het goed zou zijn om de vermogensnorm op te hogen. Dat is een lobby van meerdere gemeenten; de G4 ondersteunt deze lobby. Het zou fantastisch zijn wanneer ook het CDA daaraan kan bijdragen zo dat de gemeente dit voor elkaar kan krijgen.
De heer Simşek (DENK) sluit zich volledig aan bij betoog van de PvdA. Juist in deze tijd is het belangrijk de vermogensbelasting op te hogen en daarbij de grens op te zoeken met zo nu en dan het risico er een beetje overheen te gaan. Hij roept het college op stevig te blijven lobbyen.
560
570
580
De heer Maas (VOLT) stemde tegen deze motie omdat het juridisch niet haalbaar is. Hij is voorstander van ophogen van de norm. Hij vraagt de wethouder of zij mogelijkheden ziet om de groep die daarbij baat zou hebben actiever te benaderen, als zijnde de groep die nog geen kwijtschelding heeft aangevraagd. De heer Van der Zweth (PvdA) vraagt de heer Maas of dat betekent dat wanneer het Rijk het afraadt of het eigenlijk niet wil, de heer Maas vindt dat de gemeente het nooit moet doen. De heer Maas (VOLT) gaat in op de uitspraken van de heer Van der Zweth als zou dit te maken hebben met de kleur van de regering; hij stelt dat het daarmee niets te maken heeft maar wel met het juridisch kader. Ook zijn fractie is van mening dat de gemeente zich aan de wet moet houden. De heer Van der Zweth (PvdA) ziet bij de kostendelersnorm ook de grenzen opgezocht door de gemeente, en dat dat uiteindelijk kan en wordt toegestaan. Hij pleit ervoor datzelfde te bewerkstelligen in de ruimte voor de ophoging van het vermogen in het komend jaar wanneeer dat zwaard niet direct boven de gemeente hangt. Hij vraagt of de heer Maas hem daarin kan volgen. De heer Maas (VOLT) kan de PvdA daarin volgen. Hij zal niet instemmen met een motie die vraagt om buiten het juridisch kader te gaan.
De heer Van der Zweth (PvdA) refereert aan het op het Stadhuisplein getekende manifest door D66, GroenLinks, PvdA, en ook de heer Maas en zijn partij VOLT waarin stond buiten die regels te gaan. Hij vraagt wat nu veranderd is voor de heer Maas dit vóór de verkiezingen wel te hebben gekund, maar nu niet meer. De heer Maas (VOLT) antwoordt met “het wettelijk kader”. Pagina 12 van 17
Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare fysieke vergadering van de Commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën d.d. 15 december 2022
Mevrouw Ramaker (VVD) steunt het voorstel van het college B&W voor het handhaven van de uniformiteit in de kwijtschelding van belastingen voor inwoner die daarvoor in aanmerking komen. In de lijn van die redenering vraagt de VVD zich wel af waarom niet één lijn wordt getrokken met kwijtschelding van de hondenbelasting binnen de BgHU. In de gemeente De Bilt telt één hond voor kwijtschelding van belasting, bij de overige gemeenten 2. Zij vraagt of de wethouder het eens is met de VVD dat voor het bezit van maximaal één hond kwijtschelding gerechtvaardigd is. 590
600
610
620
De heer Van Steeg (CDA) kan het voorstel van het college goed volgen. Zijn fractie vindt de betrouwbaarheid van de overheid belangrijk en dat er duidelijke richtlijnen moeten zijn voor kwijtschelding van belastingen. Hij is blij met de duidelijkheid van het Rijk en dat het college die volgt. Hij ziet de oproep vanuit de raad. Hij begrijpt dat juist in deze tijd het ontzettend belangrijk is regelingen te treffen tegen armoede; hij ziet op dat vlak echt problemen in de stad. Hij ziet problemen op heel veel vlakken. Hij vindt het ook belangrijk mensen te activeren. Ook daarop moet worden ingezet. Daarin is het stadsbestuur niet succesvol. De balans dreigt nu wel heel sterk door te slaan naar de armoedebestrijding. Dat betekent voor hem niet dat dit niet gedaan moet worden. Over het voorstel merkt hij op dat de regering de mogelijkheid biedt om met terugwerkende kracht voor 2022 deze regeling in te zetten. Het college kiest ervoor dat niet te doen omdat een aantal mensen de mogelijkheid dan mist; hij vraagt de wethouder of de mogelijkheid voor mensen die daarop recht hebben, opweegt tegen het gegeven dat mensen die mogelijkheid ook kunnen mislopen. Hij vraagt daarop de reactie van de wethouder. Hij vraagt hoe andere gemeenten dit doen binnen de BgHU in het licht van de zijns inziens goede argumentatie zoveel mogelijk te werken volgens het principe gelijke monniken gelijke kappen.
Mevrouw Ramaker (VVD) vraagt of zij goed begrijpt dat het CDA zoals de VVD van mening is dat voor alle gemeenten in de BgHU hetzelfde moet gelden; dus ook voor inwoners die het minder breed hebben en daarvoor niet per se in de stad Utrecht hoeven wonen. De heer Van Steeg (CDA) licht toe dat dat zijn pleidooi was, zeker met dit soort regelingen. Mevrouw Ramaker (VVD) vraagt of het CDA dan denkt dat in de grote lobby richting het Rijk ook de overige gemeenten in de BgHU moeten worden meegenomen. De heer Van Steeg (CDA) weet niet waarop mevrouw Ramaker doelt. Mevrouw Ramaker (VVD) vindt eigenlijk dat wat de gemeente Utrecht wil, voor heel Nederland zou moeten gelden. De heer Van Steeg (CDA) vindt het onverstandig wanneer Utrecht hierin als een Einzelgänger zou optrekken. Dat is de reden waarom hij de motie niet heeft gesteund. Hij vervolgt zijn betoog met op te merken dat hij de motie begrijpt vanuit het coalitieakkoord. Daarin staat in algemene bewoordingen dat het college de vermogensnorm wil gaan verhogen. Daarover zijn geen nadere afspraken gemaakt. Gezien de discussie in de raad, begint hem dit duidelijk te worden. Hij hoopt dat de gemeente hiermee er is, tenzij het Rijk een ander signaal geeft, een andere stap zet; hij hoopt dat het college niet in de richting van de motie gaat bewegen. Die ruimte biedt het coalitieakkoord wel.
Pagina 13 van 17
Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare fysieke vergadering van de Commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën d.d. 15 december 2022
630
640
650
660
De heer Koning (D66) vraagt wat het CDA Utrecht vindt: is de vermogensnorm hoog genoeg voor mensen om uit de problemen te blijven, of is die vermogensnorm daartoe niet hoog genoeg. De heer Van Steeg (CDA) is blij met het optrekken van de vermogensnorm. Hij kan zich voorstellen dat die eigenlijk nog hoger zou moeten. Hij waakt voor een snelle verhoging hierna. Hij vindt wel dat hier goed naar gekeken moet worden. Hij begrijpt dat mensen in de problemen komen. Hij kan zich voorstellen dat die een keer omhoog gaat, maar niet zonder het Rijk. De heer Koning (D66) begrijpt dat het CDA in de basis voelt voor de intentie die partijen hebben uitgesproken, maar dat het CDA het Rijk als belemmering ziet omdat die dat niet wil. De heer Van Steeg (CDA) antwoordt bevestigend in de basis. Aan de andere kant ziet hij dat het gemeentebestuur mensen op alle vlakken probeert financieel te ondersteunen. Hij vindt dat de balans scheef is tussen enerzijds het activeren van mensen en anderzijds financieel compenseren. De heer Koning (D66) merkt op dat zijn fractie en het CDA daar hun opvatting delen: die balans moet goed zijn. Hij deelt de opvatting dat de vermogensnorm te laag is. Hij hoort de heer Van Steeg dat zeggen in voorzichtige bewoordingen. Hij vraagt of het CDA samen met D66 zich wil inzetten de vermogensnorm op te trekken. De heer Van Steeg (CDA) handhaaft zijn opvatting.
Hij kan zich voorstellen dat het stadsbestuur hier in de toekomst naar kijkt. De dekking van het voorstel kost 71.000 euro die dan weggehaald wordt bij de egalisatiereserve van de afvalstoffenheffing. Hij vraagt zich af of dat de financiële spelregels zijn die gezamenlijk zijn afgesproken. Op basis waarvan gaat deze 71.000 euro daaruit gehaald worden? En hij vraagt naar de financiële spelregels. Wanneer de raad dit zou voorstellen zou dit zijns inziens worden afgewezen. Hij vraagt de reactie van de wethouder hierop. Mevrouw Oudejans (Student & Starter) sluit zich aan bij de inbreng van GroenLinks en van de PvdA. Ook haar fractie heeft de motie ondertekend. Zij vindt dat iedereen in Utrecht gesteund moet worden en dat daarvoor de randen opgezocht moeten worden en soms die randen overschreden moeten worden. Deze motie is daarvan een mooi voorbeeld. Zij heeft de reactie van het college gehoord. Zij is ervan overtuigd dat de directe invoering veel Utrechters zal schaden. Ook haar fractie kijkt uit naar wat volgend jaar mogelijk is met deze motie. De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) kan zich goed aansluiten bij de woorden van de heer Van Steeg.
670
Beantwoording Wethouder Schilderman lijkt het goed eerst in te gaan op de doelstelling van de motie, namelijk om te werken aan een kwijtscheldingsnorm die gelijk is aan die voor de bijstand. Er zijn nog een aantal specifieke punten waarop zij zou willen ingaan. De doelstelling die in de motie zat, deelt het college ten zeerste; dat is de reden waarom het college met de G4 hiervoor gelobbyd heeft; hoewel die niet naar het niveau is waarop het college de norm wilde hebben, is deze verhoging mogelijk Pagina 14 van 17
Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare fysieke vergadering van de Commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën d.d. 15 december 2022
680
690
700
710
720
mede dankzij deze lobby. Met de meerderheid van de raad deelt het college dat de kwijtscheldingsnorm hoger zou moeten zijn. Het zou duidelijker zijn wanneer overal dezelfde grens gehanteerd werd. De wethouder nam nota van de gevoelde urgentie in de raad, zeker nu inwoners van Utrecht in een spannende tijd zitten in deze winter. Meerderen van de commissieleden vroegen hoe het college met de lobby verder gaat. Het college vindt deze lobby belangrijk om door te zetten. Het merkte dat deze lobby zowel vanuit financiën als vanuit Werk & Inkomen gedaan wordt. De echte wetmatige beweging moet zitten bij Binnenlandse Zaken. Die gaat over de gemeentebelastingen. Het is belangrijk de lobby op beide te richten. Dat zal het college ook doen. Het college trok eerder op met de G4. Het college ziet geen enkele reden om dat niet opnieuw te doen. Ook merkt het college dat in de regio mogelijk animo is om hierin gezamenlijk op te trekken. Ook in VNG-verband trok het college hierop en kan het college zich voorstellen dat die samenwerking helpt. Daarnaast loopt er een IBO (een onderzoek naar de vereenvoudiging van de sociale zekerheid). Dat zou logische aanknopingspunten kunnen bieden voor deze verdere lobby. Het college zal deze mogelijkheden niet nalaten. Enkele vragen werden gesteld over of dit komend jaar alsnog anders te doen is.
In de brief van het college las de commissie dat een gedeelte van het probleem afkomstig is van de automatische kwijtschelding al in janurari en dat dat op gespannen voet staat met de schorsing van de verordening die zal plaatsvinden na het aannemen van een eventuele ongeldige verordening. Dat zou ruimte bieden om daar eventueel anders naar te kijken. Het college zal steeds de wet moeten volgen; wellicht moet de raad dan alsnog een oproep daartoe doen. Zij stelt voor deze lobby uitgebreid voort te zetten langs de lijnen zoals eerder is beschreven en dat zij daarop bij de commissie terug zal komen in het tweede kwartaal en dat het college dan ook een beeld heeft van of het college de idee heeft dat te kunnen oplossen via de landelijke regelgeving voor 2023; wanneer de raad dan het gevoel heeft dat het toch belangrijk is om de andere ruimte van de wet te gaan zoeken, stelt de wethouder zich voor dat dat het moment is om daartoe te besluiten. In relatie tot het onderwerp wat deze winter te doen, omdat veel mensen nu gespaard hebben voor de energierekening, zet de wethouder uiteen dat het college heeft aangegeven dat dat een zoektocht is, maar wel degelijk een zoektocht van het college. Het college onderzoekt verschillende opties, zoals compensatie in de de zin van gebruikmaking van de bestaande regeling, de communicatie te versterken op wat al mogelijk is.
De wethouder benadrukt dat het niet eenvoudig is, zeker gezien de korte spanne tijds die het college is gegeven. Zij zet uiteen dat zij met haar collega Voortman hard werkt om oplossingen te zoeken voor deze groep. Zij refereert aan de brief en haalt aan dat het voor het college belangrijk is om te kijken naar de uitvoerbaarheid. Het college wil geen woud aan regelingen optuigen. Het college wil toegankelijke maatregelen die ook echt helpen bij deze groep. Zij haalt de discussie aan over of een extra regeling ook echt de mensen bereikt en zet uiteen dat het voor het college een belangrijke afweging is hoe dit aan te vliegen. Zij zegt de gevraagde brief toe over de mogelijkheden die het college deze winter nastreeft mensen alsnog te helpen, in februari/maart en zoveel eerder wanneer het college er eerder uit is. De wethouder vindt het tot nog toe beantwoorde het belangrijkste in relatie tot de vragen over de motie en de lobby. Volt vroeg naar het actiever benaderen van mensen die geen kwijtschelding hebben aangevraagd. De wethouder beantwoordt die vraag met op te merken dat de meeste Pagina 15 van 17
Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare fysieke vergadering van de Commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën d.d. 15 december 2022
730
740
750
760
770
mensen een automatische kwijtschelding krijgen. Voor het overige voert het college verdere communicatie specifiek naar de groep over een aantal kanalen. Het college zal nagaan of daaraan extra kracht is bij te zetten, ook deze winter. Het college heeft de indruk dat de meeste mensen die hiervoor in aanmerking komen al in de automatische kwijtschelding zitten. De VVD vroeg één lijn te trekken als het ging om kwijtschelding van de hondenbelasting. De wethouder zet uiteen dat daarin beleidsvrijheid zit per gemeente. Dat is ook de reden waarom de gemeente Utrecht de verordening vaststelt voor de eigen gemeente. De kwijtschelding voor twee honden is het vigerende beleid. Recentelijk is die verordening ook vastgesteld. Die vaststelling lijkt haar het moment wanneer de raad daarin een wijziging wil aanbrengen. Het voorstel dat nu voorligt gaat alleen over de vermogensgrens. Die ziet niet toe op deze onderdelen van kwijtschelding van de hondenbelasting. Het CDA had inbreng op de terugwerkende kracht. In G4 verband heeft het college daarover ook gesproken: welke mogelijkheden daartoe zijn. De wethouder zet uiteen hoe dat is ontvangen door de G4: dit is in een zo laat stadium bekend geworden, dat de gemeenten niet in staat waren om dit met terugwerkende kracht te realiseren. De aanslagen zijn al vastgesteld en betaald. De kwijtschelding die mogelijk was, is automatisch verleend.
De BgHU kan dit op dit moment niet uitvoeren. Er zijn verschillende scenario’s bekeken. Lastig is dat het college de groep niet in beeld heeft. De BgHU mag alleen de gegevens verwerken van mensen die voor kwijtschelding in aanmerking komen. In de regio voert niemand dit met terugwerkende kracht uit omdat er geen zicht is op deze groep. Dat heeft de minister niet bewogen om de regeling aan te passen. Dat kon ook niet meer in dat stadium. Het CDA stelde vragen over de egalisatie bij de afvalstoffenheffing en waarom het daarop moet rusten. Normaliter worden lagere belastingopbrengsten doorberekend in de tarieven van de afvalstoffenheffing. Dat leidt dan tot een tariefstijging. Dat zou de koninklijke weg zijn om dit te doen. De mogelijkheid tot verruiming van de regeling komt na de tariefstelling van de afvalstoffenheffing. Daarmee is het niet meer mogelijk om dit te doen in een verhoging van de tarieven. De vraag waarvoor de egalisatiereserve is, beantwoordt de wethouder met mee te delen dat die bestemd is voor het opvangen van schommelingen. Het college zal dit niet permanent financieren uit de egalisatiereserve; uiteindelijk zal dit terug moeten komen in de tariefstelling. De raad zal dit volgend jaar weer terugzien in de tariefstelling.
Wanneer het college dit eerder had kunnen doen, had het college het eerder gedaan en had de raad dit in één keer kunnen meenemen in de tariefstelling. De egalisatiereserve is wel om te egaliseren. Meestal is dat vanwege iets dat onverwachts gebeurt. Het onverwachte in dit geval was dat de landelijke wetgeving meer ruimte bood dan eerder het geval was. Hiermee rondt de wethouder haar beantwoording af. Gemiste vragen Mevrouw Assen (PvdA) verneemt desgevraagd van de wethouder dat zij een brief heeft toegezegd in het eerste kwartaal van 2023 aan de raad om terug te koppelen hoe de extra maatregelen eruit gaan zien om mensen te helpen die hebben gespaard voor de energierekening. Daarbij benadrukt de wethouder te hebben gezegd nog zoekende te zijn naar hoe dit te kunnen doen. Verder geen gemiste vragen. Pagina 16 van 17
Griffie Gemeenteraad Utrecht Verslag van de openbare fysieke vergadering van de Commissie Veiligheid, Bestuur en Financiën d.d. 15 december 2022
780
790
Tweede termijn Mevrouw Hellevoort (GroenLinks) dankt de wethouder voor de beantwoording. Zij hoort de wethouder zeggen dat zij meer ruimte heeft nu er tijd is om na te gaan wat nog meer mogelijk is. Zij heeft goed gehoord dat de wethouder daartoe een oproep van de raad nodig heeft. Het is goed om dat te doen. Mevrouw Assen (PvdA) sluit daarop aan, vooruitlopend op de raadsvergadering, en zij stelt dit punt nog wel te willen doorgeleiden naar de raad. De voorzitter bevestigt dat dat aan de orde is omdat dit raadsvoorstel is.Hij verneemt dat geen van de commissieleden nog een bijdrage heeft voor de tweede termijn. De voorzitter concludeert dat hij één aangekondigde motie heeft gehoord. Hij schat in dat dit onderwerp te bespreken is in 15 minuten. De commissie gaat daarmee akkoord. Hij recapituleert de gedane toezeggingen: De voorzitter concludeert om 21.36 uur hiermee aangekomen te zijn een het einde van dit agendapunt en aan het einde van deze vergadering. TOEZEGGINGENLIJST Naar aanleiding van het Raadsvoorstel verordening kwijtschelding gemeentelijke belastingen en heffingen zegt wethouder Schilderman toe:
800
• De lobby voor een verruiming van het kwijtschelden van belastingen voort te zetten en de raad over de voortgang in Q2 2023 te informeren. • De raad in Q1 2023 te informeren over de mogelijkheden om inwoners deze winter te helpen ten aanzien van de stijging van de energierekening in relatie tot de kwijtscheldingsgrens van de gemeentelijke belastingen.
Pagina 17 van 17