Conceptverslag VOWE VJN
Tekst van het document
Verslag openbare commissie Volksgezondheid Onderwijs Werk en Economie 5
10
15
20
Datum Locatie Verslag door Vaststelling verslag
28 juni 2023 Raadzaal, stadhuis mw G. Buruma (Notuleerservice Nederland)
Aanwezigen
De voorzitter, mw. I. Hornsveld, de wethouders, dhr. E. Eerenberg, mw. L. Voortman, mw. S. Schilderman, mw. E. Oosters, de leden, mw. M. Vermeulen (GroenLinks), mw. B. van der Wilt (D66), dhr. R. Peters (D66), mw. M. Ramaker (VVD), mw. M. Al-Saqaff (VVD), mw. H. Assen (PvdA), mw. I. Raaijmakers (PvdA), dhr. J. van den Broek (CDA), dhr. R. Brouwer (CDA), mw. L. de Vries (PvdD), mw. W. Hoenkamp (PvdD), dhr. A. Stam (Volt), mw. E. Kendir (S&S), dhr. V. Stevens (S&S), dhr. D. van Bergen (ChristenUnie), dhr. I. Şimşek (DENK), mw. S. Nolten (BIJ1), dhr. J. Otto (EenUtrecht), dhr. C. Nyqvist (SBU), Griffie: dhr. W. Overbeek, mw. W. Kok.
Afwezigen Verslag openbare commissie Volksgezondheid Onderwijs Werk en Economie
25
1. Opening en mededelingen .........................................................................................................41 2. Voorjaarsnota 2021 en 1e Bestuursrapportage 2023 ................................................................41 LIJST VAN TOEZEGGINGEN......................................................................................................67 6
1. Opening en mededelingen 30
35
De voorzitter opent de vergadering om 20:35 uur en heet iedereen die meekijkt en op de publieke tribune van harte welkom. Er zijn geen mededelingen vanuit de commissie of het college. De voorzitter deelt mee dat de voorjaarsnota wordt behandeld en dat er geheime bijlagen zijn bij de raadsvoorstellen. Er is een verzoek gekomen om te spreken over de geheime bijlage waarin wordt ingegaan op de portefeuille onderwijs. Tijdens de raadsvergadering van 6 juli besluit de raad over de voorjaarsnota en de bijbehorende raadsvoorstellen.
Pagina 1 van 27
2. Voorjaarsnota 2023 en 1e Bestuursrapportage 2023 5
10
15
20
25
30
35
40
45
50
55
De voorzitter stelt voor te beginnen met het besloten deel waarin de geheime bijlage besproken wordt. De commissie stemt in, overeenkomstig artikel 23 lid 2 van de gemeentewet, te bespreken de geheime bijlage bij de voorjaarsnota 2023. De vergadering wordt voor enkele ogenblikken geschorst om het besloten gedeelte technisch mogelijk te maken. Waarna het besloten gedeelte plaatsvindt. De voorzitter heropent om 20:53 het openbare deel van de vergadering. Mevrouw Ramaker (VVD) vraagt of de vragen aan de wethouder uit het besloten deel eerst behandeld kunnen worden. De voorzitter zegt dit toe. Wethouder Eerenberg over de International School de vraag of het project toegevoegd kan worden aan de Regeling Risicovolle Projecten. De raad beslist hierover bij meerderheid. De wethouder zegt toe de commissie regelmatig te informeren over de stand van zaken van de International School, bij elke kwartaalbrief komt een update ISU. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) constateert dat er in de voorjaarsnota zorgvuldig terug dat het college een reëel beeld wil geven en op wil passen voor planningsoptimisme. Voor werk en inkomen is dit van belang, een deel van de financiële risico’s wordt gelopen op de dossiers van armoede. Utrecht staat bekend om zijn ruime armoederegelingen, 7,7 miljoen per jaar boven op het wettelijke takenpakket is fors.
Er moet reëel gekeken worden voor wie regelingen gelden en waarom deze voor hen bestemd zijn. Mevrouw Kendir (Student&Starter) zegt dat de commissie onlangs een mail heeft gekregen waarin de armoede coalitie aangeeft dat Utrecht het goed doet, er is wel hulp nodig. Wil de VVD dan kijken welke groepen en regelingen het zelf wel kunnen? Mevrouw Al-Saqaff (VVD) antwoordt dat de regelingen zeker noodzakelijk zijn maar waar de nood nu precies zit, dat is niet altijd helder. Utrecht hanteert verschillende percentages waarop mensen in aanmerking komen voor een armoederegeling. De partij is benieuwd naar de onderbouwing hiervan en waarom er van het landelijke percentage zoveel wordt afgeweken. Bij een aantal regelingen is het niet duidelijk hoeveel mensen hier gebruik van maken. Daar moet kritisch naar gekeken worden. Mevrouw Raaijmakers (PvdA) vraagt de PvdA dan duidelijk te maken welke regelingen dat zijn en waar er te bezuinigen valt. Daarnaast vindt ze de VVD niet consequent, want de week ervoor is die nog akkoord gegaan met 2,5 miljoen extra voor studentenarmoede. Hoe kritisch kijkt de VVD dan naar zichzelf, dan moet het stemgedrag van de partij ook in overeenstemming zijn met de uitspraak van nu. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) zegt de 7,7 miljoen niet te willen schrappen, maar wel te kijken waar er nog wat te plussen en te minnen valt.
De 2,5 miljoen was al geoormerkt voor studenten, het is niet meer dan fair om het daar dan aan te besteden. De heer Peters (D66) vraagt of de VVD dan alleen kritisch wil kijken, maar niet persé wil bezuinigen. Waar moet er dan op bezuinigd worden volgens de VVD? Mevrouw Al-Saqaff (VVD) wil kijken wat er nog van de 7,7 miljoen af kan. bij bepaalde regelingen zitten best veel schommelingen, in Utrecht wordt er veel opgeplust, is dit echt nodig vraagt ze zich af. Bijvoorbeeld hoe de gemeente parkeerkosten compenseert, niet alleen wordt er gecompenseerd, de parkeervergunning wordt gratis, niet alleen voor autobezitters, maar ook voor mensen die geen eigen auto hebben. Zo gaat de gemeente ruim om met middelen waar er ook gerust wat af kan. De heer Stam (Volt) zegt dat wanneer er in de nota wordt bezuinigd op armoede, dan kan de VVD niet argumenteren dat er op armoede in de raad een taboe ligt. Armoede en kansengelijkheid, waar de nota over spreekt zijn niet dezelfde begrippen. Wel wordt er binnen werk en inkomen gekeken naar bezuinigingen. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) verwijst naar de voorjaarsnota, er zijn drie gebieden waar het college niet naar wil kijken, wat bezuinigingen betreft, dat zijn wonen, klimaat en armoede. Voorjaarsnota pagina 45 geeft dit aan.
De heer Şimşek (Denk) zegt dat er veel geld naar allerlei gebieden gaat waar best bezuinigd zou kunnen worden, zoals cultuur, het moderne prostitutiebeleid. Waarom heeft de VVD primair de focus op armoederegelingen? Pagina 2 van 27
5
10
15
20
25
30
35
40
45
50
55
60
Mevrouw Al-Saqaff (VVD) zegt dat bij de commissie VBF een lijst met onderwerpen vanuit de VVD aan bod gekomen is, werk en inkomen maken deel uit van de focus van de commissie. De heer Şimşek (Denk) vindt dat ook bij de commissie VBF de focus van de VVD op armoede lag. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) zegt dat er een lijst met focuspunten van de VVD voorgelezen is, waar ook interrupties op zijn geweest. Er is dus aandacht voor geweest. Mevrouw Nolten (Bij1) zegt dat er geen taboe is op armoede, het merendeel van de commissie is het alleen niet met de VVD eens. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) zegt kritisch naar de 7\,7 miljoen te willen kijken en dat de commissie dit niet omarmt. De raad blijft zoals bij het voorbeeld met de parkeervergunningen snel bij de plussen en kijkt niet gauw naar de minnen. Mevrouw Nolten (Bij1) zegt dit niet te willen omarmen omdat het merendeel van de raad vindt dat mensen op een goede manier fatsoenlijk in Utrecht moeten kunnen zijn. Mevrouw Vermeulen (GroenLinks) zegt dat er in Utrecht niet heel veel armoederegelingen zijn. Bijzondere bijstand, de U-pas, de individuele inkomenstoeslag, Wil de VVD dan de U-pas afschaffen? Mevrouw Al-Saqaff (VVD) geeft aan dat bij onder andere deze regeling niet duidelijk is waarom dat bepaalde bedrag op de pas is komen te staan, welke mensen er gebruik van maken, de armoedemonitor is niet duidelijk in deze.
Hoe moet dit gecontroleerd worden als niet duidelijk is m welke bedragen het gaat. De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) denkt niet dat mevrouw Al-Shaqqaf onder een steen geleefd heeft, ze was de afgelopen jaren bij het vaststellen van het beleid en kan nu niet zeggen dat ze niet weet hoe hoog die bedragen zijn. StadsbelangUtrecht is het eens met de VVD dat het best een tandje lager kan. Wanneer een inwoner met een bijstandsuitkering evenveel verdient als een hbo’er die al 2 jaar werkzaam is, dan kan het best wat minder. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) zegt dat het vreemd is dat het onduidelijk is hoeveel mensen gebruik maken van de regelingen. Gaat verder met de bijdrage. Het ruime armoedebeleid zorgt niet alleen voor een tekort, de voorwaarden zijn ook verwarrend. De U-pas is 125% van het wettelijk sociaal minimum loon, bijzondere bijstand 200% en de inkomenstoeslag 110%. Voor de armoedemonitor is niet duidelijk hoeveel mensen van het laatste gebruik maken. Het coalitieakkoord geeft aan dat voorkomen van stapelen van regels en wetgeving. De mens staat centraal en niet de regelingen, armoede moet geen dagtaak zijn. Mevrouw Raaijmakers (PvdA) zegt dat de mens in het Utrechtse inderdaad centraal staat, daar is ze ook trots op. Er zijn verschillende regelingen omdat niet iedereen gelijk is. Ze wil wel weten welke mensen in armoede de VVD nou gesproken heeft.
Mevrouw Al-Saqaff (VVD) zegt dat er signalen zijn dat mensen door het bomen het bos niet meer zien. Het is goed dat regelingen bekend gemaakt worden, maar maak het aanvragen dan ook makkelijker. De signalen blijken uit wat de armoedecoalitie aangeeft. De VVD wil graag hierover het gesprek voeren. Ze vervolgt de bijdrage. Het lijkt de VVD goed dat Utrecht niet steeds vooruit wil lopen op wet- en regelgeving, die is er namelijk niet voor niets. De VVD wil graag kritisch kijken naar de keuzes die gemaakt worden en het gesprek erover voeren in de commissie. In eerdere commissiebesprekingen van JWCS en VBF heeft collega Meerding het gehad over de inhoud van sekswerk. Het volledige bedrag van 645.000 euro gereserveerd voor drie jaar hulpverlening, handhaving en toezicht op het Nieuwe Zandpad wordt zonder berekening in een keer overgeheveld naar nieuw beleid modernisering sekswerk. Dit verbaast de VVD, graag van de wethouder een toelichting met de vraag of het geld wat over is daarna terug kan naar de veiligheid op het Nieuwe Zandpad. Over Economie. Ondernemers hebben het de afgelopen jaren niet gemakkelijk gehad, de VVD is blij met Ondernemers Centraal waarbij kwetsbare ondernemers geholpen worden. Helaas ziet de VVD in de voorjaarsnota dat de toegezegde ton extra geschrapt is.
De gemeente geeft, in vergelijking met andere gemeenten al zeer weinig uit aan economie, de VVD had meer verwacht van het college. Vooral op bedrijventerreinen, waar het nu flink knelt. De heer Peters (D66) deelt het belang van economie voor de stad, maar vraagt waar de VVD het op baseert dat het college hier minder aan uitgeeft. Onlangs is een Actieagenda Utrechtse Economie gestuurd, dan staat het toch hoog op de agenda? De VVD klaagt nu veel, dat past niet echt bij de partij, en vraagt waar zij trots op zijn. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) zegt dat vergeleken met andere grote gemeenten Utrecht weinig uit geeft aan economie. Ze is erg trots op Ondernemer Centraal, maar niet op de voorjaarsnota. Verder met de inbreng. De VVD kijkt buiten de binnenstad, het programma Morgen Mooier wordt voortgezet, maar enkel dit project. De VVD vindt dit jammer en zou graag zien dat de gemeente een soortgelijke samenwerking tussen ondernemersorganisaties stimuleert. Ook het Leidsche Rijncentrum heeft haar eigen uitdagingen, ook leegstand. Over de kinderopvang zegt de VVD dat Pagina 3 van 27
5
10
15
20
25
30
35
40
45
50
55
het college de tekorten van de kinderopvang wil ondervangen, daar is onlangs een waardevolle RIB over geweest. Het college houdt rekening met de situatie bij kinderopvang, met betrekking tot handhaving en in te zetten op het gesprek als het niet gaat zoals het hoort. Het college geeft nu al aan dat het inkomsten uit boetes gaat genereren. Wanneer het uitgangspunt een dialoog is, is dit niet passend, graag een reactie van de wethouder. De heer Stam (Volt) zegt dat het normaal is om te begroten uit inkomsten zoals leges en boetes. Waarom is de VVD op dit moment hier zo verbaasd over? Is het een soort principiële reden om nu af te wijken van iets heel gewoons in de begrotingssystematiek? Mevrouw Al-Saqaff (VVD) zegt dat in de kinderopvang zijn boetes iets raars zijn. De insteek van het college is bij voorbaat om hier direct al boetes te heffen en met de inkomsten andere uitgaven te compenseren. Een betere of nettere insteek zou zijn om te streven naar nul boetes. Mevrouw Vermeulen (GroenLinks) constateert dat de gemeente financieel lastige tijden tegemoet gaat en haar uitgaven inzet op een groene economie. GroenLinks kijkt uit naar de komst van locatieprofielen, waarbij weloverwogen een keus voor een locatie gemaakt kan worden met het oog de omgeving en het soort evenement. Hier kan het principe van ongelijke investeringen voor gelijke kansen toegepast worden.
Dat begint met bestaanszekerheid, de basis voor een eerlijke stad. Bestaanszekerheid is belangrijk om gezondheidsverschillen in Utrecht te verkleinen. Wat de partij betreft blijft het college inzetten op het bereik van de armoederegelingen, ze kijken uit naar de aanpak die aan het einde van het jaar komt. Het college wil het gemakkelijker maken om de bijzondere bijstand aan te vragen. GroenLinks is blij hierom en benieuwd naar de verder uitwerking. In de voorjaarsnota zit een indicator over beschermingsbewind bijzondere bijstand. De vraag aan de wethouder is of er een indicator op te nemen over het gebruik en de eenvoud van de aanvraag bijzondere bijstand. Over de brief rondom de risico’s op de armoedebegroting. Het is wezenlijk voor mensen om gebruik van armoederegelingen te kunnen maken. De partij vraagt het college om te blijven sturen op bereik en doelstellingen en niet op het budget. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) constateert dat het college meermalen met bepaalde regelingen tegen de wet in is gegaan en wil weten wat GroenLinks hiervan vindt. Tegen de wet ingaan, is wat anders dan het randje van de wet opzoeken. Mevrouw Vermeulen (GroenLinks) vindt dat de doelstelling van beleid is om mensen te helpen, dat kan betekenen dat het randje van de wet opgezocht wordt. Hoe bereik je de mens. Bij de participatiewet ging het om leeftijden.
In dat geval was het geoorloofd om de wet te omzeilen. Als de wet niet helpt, dan moet je kritisch kijken of de wet nog past en stappen zetten om te kijken of het anders te doen is. De heer Van der Broek (CDA) zegt moeite te hebben met de uitspraak van GroenLinks om dan maar tegen de wet in te gaan. Er zijn voorbeelden uit Den waaruit blijkt dat dit niet handig is, blijf in het kader van de wet. Mevrouw Vermeulen (GroenLinks) weet niet welke voorbeelden uit Den Haag hier bedoeld worden. Gaat verder met de inbreng over onderwijs. GroenLinks ziet in de begroting dat er goede dingen gebeuren, zoals de steun voor de bibliotheek dit jaar. En de stappen in G4 verband in de voorschoolse educatie. Zorgen zijn er om kansengelijkheid, het tegengaan van segregatie en het leerlingenvervoer. De prioriteit ligt bij kinderen en jongeren die het het hardst nodig hebben. Kijk naar gezinnen met een lage sociaaleconomische score en kinderen met een beperking. Zet in op preventie, sluit aan bij lopende partijen. Kijk kritisch in de praktijk wat echt het verschil maakt. In het onderwijs zijn er subsidieregelingen die wel worden begroot, maar waar weinig gebruik van wordt gemaakt, zoals voor onderwijs ondersteunende activiteiten of voor talentontwikkeling. GroenLinks kiest voor subsidies passen bij ongelijk investeren voor gelijke kansen, zoals het jeugd educatie fonds.
Graag een reactie van de wethouder hierop. De heer Stam (Volt) zegt dat gezinnen die laag sociaaleconomisch scoren en het leerlingenvervoer in een adem werden genoemd. Zou GroenLinks dan bij leerlingvervoer deze gezinnen voorrang willen geven? Mevrouw Vermeulen (GroenLinks) zegt dat het niet de bedoeling was deze aan elkaar te linken. Mevrouw van der Wilt (D66) vraagt GroenLinks meer toe te lichten over subsidies die niet benut worden en hoe de partij dat ziet. Als de subsidie stopt, moet het fonds dan weg? Mevrouw Vermeulen (GroenLinks) zegt dat er diverse regelingen zijn die die niet gebruikt worden. Het jeugdeducatie fonds krijgt dit jaar minder geld, scholen geven aan zeer tevreden te zijn hierover. Daarover wil de partij graag een reflectie van de wethouder. De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) zegt dat wanneer onderwijsinstellingen de pot met geld niet opmaken dat ze het dan niet direct nodig hebben. Wanneer een pot geld ongebruikt blijft dient dat Pagina 4 van 27
terug te gaan naar Algemene Zaken. Dan dient per voornemen van het college, dan wel per amendement van de raad het geld toe geleid te worden naar de pot waar ze in horen. 5
10
15
20
25
30
35
40
45
50
55
Mevrouw Vermeulen (GroenLinks) constateert dat over meerdere jaren bepaalde subsidiepotjes ongebruikt blijven. En vraagt de wethouder om een reactie. De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) vraagt of GroenLinks per amendement het geld uit ongebruikte potjes leiden naar andere potjes of verwacht ze van het college dat zij kritisch kijken, onderzoeken doen. Daarnaast valt het de heer Bos op dat GroenLinks de laatste dagen weinig stappen zet. Wel veel vragen en kritische kanttekeningen plaatst, maar geen daden stelt. De voorzitter zegt dat er bij een interruptie een vraag aan een andere partij gesteld kan worden en wijst de commissie op de tijd en dat de vergadering nu bij de tweede inbrenger is, zij herinnert de commissie aan korte vragen, korte antwoorden. Mevrouw Vermeulen (GroenLinks) constateert dat in de voorjaarsnota geen aandacht is voor het tegengaan van segregatie in het onderwijs. Kan de wethouder toezeggen dat doelen opgesteld worden om segregatie tegen te gaan ingebed in de kwaliteitscyclus, zoals wettelijk verplicht is? Mevrouw Assen (PvdA) zegt dat er in de vorige raad al aangenomen is dat er een segregatiemonitor moet komen. Mevrouw Vermeulen (GroenLinks) zegt die er inderdaad moet komen, als onderdeel van de kwaliteitscyclus, er zijn meer onderdelen. De heer Şimşek (Denk) vraagt op welke manier de segregatie bedoeld wordt.
Mevrouw Vermeulen (GroenLinks) legt uit dat het bij segregatie in het onderwijs gaat om woonsegregatie in wijken, dat in onderwijs kinderen van de ene wijk in de andere naar school gaan, hoe om te gaan met gemengde scholen. Ze refereert aan artikel 161van het primair onderwijs, over het onderwijsachterstandenbeleid. Mevrouw van der Wilt (D66) zegt dat er een brief is geweest over de segregatiemonitor met de toezegging dat hier dit voorjaar een resultatenanalyse gedeeld zou worden. Mevrouw Vermeulen (GroenLinks) gaat verder met de inbreng over het leerlingenvervoer. Er wordt meer gebruik gemaakt van leerlingenvervoer tegen hogere kosten. Voor dit jaar is het gedekt, voor de komende tijd moet dit anders georganiseerd worden. Een kader met minimumvoorwaarden kan ouders en kinderen beschermen die veel op hun bord hebben. Kan de wethouder met een plan komen, zodat de raad aan de hand van scenario’s kan kiezen voor het juiste kader. Met een soort stoplichtsysteem, vergelijkbaar met de huishoudelijke hulp om zo inzicht te krijgen in de situatie en mogelijke oplossingen daarbij. De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) vindt het fijn dat de raad kaders wil stellen, maar vindt dat de raad dan ook zelf met voorstellen moet komen en niet dat het college dan gevraagd wordt naar scenario’s.
Mevrouw Vermeulen (GroenLinks) zegt dat het college de randvoorwaarden aangeeft, daarbinnen kan de raad dan het scenario kiezen. Mevrouw van der Wilt (D66) zegt dat er een plan van aanpak zal komen in het najaar. Ze vindt het wenselijk om inzicht in de kosten te hebben. Mevrouw Vermeulen (GroenLinks) legt uit deze vraag tijdig te willen stellen, met ervaringsdeskundigen in gesprek gaan, anders ontstaan onnodig problemen. Verder met de bijdrage. Bij eerdere sessies is gezien dat ervaringsdeskundigen veel input geven in de rol van scholen, afstemmen met ouders etc. het is belangrijk dat ze betrokken worden, hoe ziet de wethouder dat? Duurzame oplossingen zoeken betekent inclusief onderwijs. Meedoen in de samenleving is meedoen in het onderwijs. Schoolbesturen moeten overstijgend werken als het gaat om huisvesting organiseren, een brede school opzetten en zorgen dat zorg en onderwijs op elkaar aansluiten. Wat is de visie van de wethouder op inclusief onderwijs en de rol van de gemeente hierin, GroenLinks zou graag een brief van de wethouder hierover willen, zodat die meekan naar gesprekken in de stad en naar een komend RIB overleg. Mevrouw Assen (PvdA) vraagt welke inclusiviteit bedoeld wordt, passend onderwijs of multiculturele inclusiviteit. Mevrouw Vermeulen (GroenLinks) zegt dat deze inclusiviteit gaat over speciaal en regulier onderwijs. Ze vervolgt de inbreng.
GroenLinks streeft naar inclusief onderwijs en strijdt tegen segregatie en prestatiedruk. Welzijn van kinderen en jongeren staat voorop. GroenLinks komt met een initiatiefvoorstel over de betekenis van Utrecht mensenstad voor het onderwijs.
Pagina 5 van 27
5
10
15
20
25
30
35
40
45
50
55
60
Mevrouw Al-Saqaff (VVD) zegt dat ze een brief, een plan en initiatiefvoorstel hoort, maar geen actie. Ze geeft het voornemen voor planningsoptimisme aan en zou graag wat meer uitvoering zien. Mevrouw Vermeulen (GroenLinks) zegt dat het initiatiefvoorstel juist praktisch is, omdat het beleid wat versplinterd is zo bijeen kan worden gebracht. De heer Van der Broek (CDA) mist de visie van GroenLinks op economie en vraagt waarin deze afwijkt van het college. De economie in bredere zin, ondernemen, banen. Mevrouw Vermeulen (GroenLinks) zegt dat deze aansluit bij het college en over bestaansminimum, welzijn, en groene leefbaarheid gaat. Daarom het voorbeeld van locatieprofielen, dat geeft de balans tussen levendigheid en rust in de stad goed aan. Dat de stad een plek is van welzijn, waar jonge makers zich kunnen ontwikkelen. De heer Peters (D66) noemt banen, werk, ondernemen, voorzieningen, horeca en vraagt hoe GroenLinks dat ziet. Mevrouw Vermeulen (GroenLinks) zegt dat economie niet alleen maar gaat over groei groei groei, maar juist over een prettige woon en ontwikkelomgeving, in de donuteconomie vindt de partij veel waardevolle zaken die in Utrecht terug komen in het collegebeleid. De heer Nyqvist (StadsbelangUtrecht) zegt dat hij aan de ene kant theorie hoort en de andere kant praktijk. Hij citeert ‘Bij inspraak zonder inzicht, volgt een uitspraak zonder uitzicht’.
En vraagt GroenLinks wat zij nu wil. Mevrouw Vermeulen (GroenLinks) wil een leefbare stad, zoals beschreven in de voorjaarsnota. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) vraagt hoe GroenLinks de voorjaarsnota dan aan ondernemers uitlegt. Mevrouw Vermeulen (GroenLinks) legt uit dat er in de nota bezuinigd moet worden en dat de keuzes lastig zijn, dat er voor ondernemers wel ondernemers Centraal als regeling is en dat er ook bij hen bezuinigd gaat worden, net als op een aantal armoederegelingen. Dat er ook in het sociaal domein gekeken moet worden. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) ziet toch andere dingen in de nota terugkomen, vooral veel plussen. De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) vraagt over het sociale domein of daar via scenario 2 op bezuinigd moet worden. Hij zegt dat ondernemers uit een vervelende periode van corona komen, zij noodzakelijk zijn om werkgeverschap te verzorgen, waardoor mensen uit de armoederegelingen kunnen komen. Mevrouw Vermeulen (GroenLinks) legt uit dat het sociale domein ook gaat over werk en inkomen, het zijn lastige tijden, dat heeft ook met landelijke regelgeving te maken. Er is veel vraag omdat mensen in armoede leven, er is veel jeugdzorg, dat maakt dat er veel kosten zijn en die keuzes moeten ergens gemaakt worden. Ze geeft aan dat het belangrijk is dat Utrecht een ondernemende stad is.
De voorzitter merkt op de heer Bos zijn derde interruptie heeft gehad De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) geeft aan dat het de tweede is op dit onderwerp en dat hij graag zijn vraag afmaakt. De heer Peters (D66) vraagt de voorzitter om het bij 3 interrupties per partij te houden Mevrouw Nolten (Bij1) zegt dat het reeds 22:00 uur is en de 2e inbreng nu klaar is, zij spreekt de commissie aan op haar collectieve inzet om de vergadertijd kort te houden De voorzitter ziet bij veel aanwezigen instemmend geknik. De heer Stam (Volt) zegt dat de inbreng van mevrouw Vermeulen al voorbij was, de interrupties daarna zijn wel toegestaan door de voorzitter, dit had niet gehoeven De voorzitter geeft aan dat fracties niet op elk onderwerp in hoeven zetten. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) zegt dat de gezamenlijke afspraak van de commissie is dat de voorzitter spreekrecht toewijst, dat er maximaal 3 interrupties zijn, maar dat de voorzitter daarover beslist. De spreker heeft wel zelf de vrijheid om te bepalen waar de interrupties over gaan. De heer Brouwer (CDA) constateert dat de bezuinigingen de onderwerpen raken in de commissie. De kosten van het leerlingenvervoer worden nog 1,5 jaar opgevangen voordat het in 2025/2026 onduidelijk wordt en afhankelijk is van ontwikkelingen in het bredere sociale domein.
Wat betekent dit voor ouders en leerlingen? Is dit terug te zien in het plan wat na de zomer komt? Graag een reactie. In de raadstoets is te zien dat voor volksgezondheid de ambities niet worden gehaald. Toch wordt er 180.000 minder vrijgemaakt. De wethouder heeft beloofd om aanbevelingen uit de raad over te nemen, hoe past dit in een krimpend budget? Uit de voorjaarsnota blijkt dat er middelen nodig zijn voor de locatieprofielen terwijl deze al opgesteld zijn. Dit lijkt tegenstrijdig en overstijgt het budget van het coalitieakkoord. Pagina 6 van 27
5
10
15
20
25
30
35
40
45
50
55
Mevrouw Al-Saqaff (VVD) vindt het opmerkelijk dat er dubbel werk lijkt te zijn rond de locatieprofielen. De eerste keer werd gevraagd wat willen jullie en hoe zien jullie dat? De tweede keer werd hetzelfde nog eens gevraagd. De heer Brouwer (CDA) zegt dat hij het daarom ook inbrengt. De eerste keer werd er 250.000 uitgetrokken voor onderzoek, de tweede keer 4 ton. Hij vervolgt zijn inbreng. Zorgen voor Vitale winkelgebieden door het project Morgen Mooier, in 2023/2024 is er geld beschikbaar, in 2025/2026 is er geen geld beschikbaar, terwijl de wethouder aangeeft dat er een lange adem nodig is, graag een reactie. De heer Brouwer vindt het goed de binnenstad te steunen maar vraagt ook aandacht voor de winkelgebieden daarbuiten zoals Lunetten en het Smaragdplein. Vindt de wethouder dat er daar genoeg gedaan wordt om vitale winkelgebieden te realiseren? Graag een toezegging. De heer Peters (D66) snapt de wens en geeft aan dat vooruitblikken op een ander moment besproken wordt. De voorjaarsnota draait om 2023 en 2024. De heer Brouwer (CDA) zegt benieuwd te zijn naar de lange termijn visie op dit punt, aangezien het budget nog op nul euro staat. Hij gaat verder met zijn inbreng en zegt over het reïntegratiefonds dat, nu er 1 miljoen op wordt gekort, wat dit dan betekent voor de armoede regelingen en wanneer er minder mensen werken welk effect dit dan heeft. Graag een reactie.
De heer Van der Broek (CDA) constateert dat er interessante keuzes in de nota zijn gemaakt. Het CDA vindt het jammer dat er op de economische uitvoerkracht wordt bezuinigd, vorig jaar is hier een rekenkamerrapport over verschenen, wethouder kan dit anders? Economische keuzes daar heeft het CDA moeite mee, die ziet zij als elementair. Een goed idee is bijvoorbeeld het burgerberaad, maar dit is niet elementair voor uitvoeren, economie is dat wel. De basis moet eerst op orde zijn zegt het CDA. De heer Peters (D66) zegt dat het coalitieakkoord extra geld al beschikbaar gesteld had, nu moet er een ton ingeleverd worden, maar investeert Utrecht nog steeds meer in economie dan voorgaande jaren. De heer Van der Broek (CDA) zegt dat alles wat er van economie afgaat vindt het CDA zonde. Hij vervolgt zijn inbreng. Ondernemer Centraal, daarvoor wordt eerst 2,5 miljoen uitgetrokken, wat gebeurt er op de lange termijn? In het ondernemersdebat heeft de wethouder een lange termijn toegezegd, graag een reactie. Het CDA heeft waardering voor het opvangen van het financiële tekort bij de bibliotheek. Go College! Maar vraagt zich ook hierbij af, hoe zit het met de lange termijn dekking? Wordt er in verdere nota’s rekening mee gehouden? In de nota is er sprake van het beleidsrijker maken van onderwijsvestigingen.
Betekent vaak meer rompslomp, nu niet, er is extra geld om bovenwettelijke eisen in te bouwen. Het CDA steunt dit en is er dankbaar voor. Van der Broek sluit af met zijn mening dat er in de Rijnenburg woningen gebouwd moeten worden. De heer Peters (D66) constateert dat het mooi is dat het Utrecht, ondanks de hoge inflatiecijfers toch lukt om inwoners te ondersteunen die het nodig hebben. De fractie wil graag dat er nog meer gezocht gaat worden naar preventieve ene duurzame oplossingen. Met de nadruk op bestaanszekerheid door werk of een passende bijdrage te leveren aan de samenleving. De kans verkleint dan dat er een beroep moet worden gedaan op financiële regelingen. De arbeidsmarkt in beweging, Artificial Intelligence (AI) maakt een hele snelle en grote ontwikkeling door, hier moet op geanticipeerd worden. Kan de wethouder toezeggen te gaan onderzoeken met organisaties de impact, kansen en bedreigingen voor de arbeidsmarkt? Met de informatie rondom de energietoeslag voor studenten werd de raad verrast. De effecten daarvan komen de stad niet ten goede. De financiële uitdagingen worden de komende tijd alleen nog maar groter. Kan de wethouder toezeggen dat, zodra er extra incidentele financiële middelen zijn vanuit het rijk, dat de raad die direct over wordt geïnformeerd. De meest passende bestemming samen met de raad te vinden.
Daarnaast ook toezeggen dat de raad, voorafgaand aan een besluit tot investering met een omvang van 500.000 of hoger te de raad te informeren en indien nodig bij te sturen? Dan, complimenten van D66 over de Actie Agenda Utrechtse Economie. Visie en actie komen bijeen en geven duurzame bedrijven een warm bad. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) zegt verbaasd te zijn dat D66, die erg bij ondernemers betrokken is, hier zo complimenteus is, terwijl er een ton bezuinigd is, de VVD kan dit niet rijmen. Het is een tegenslag voor ondernemers. De heer Peters (D66) in het coalitieakkoord is er al veel geld voor ondernemers vrijgemaakt, de stad doet veel voor ondernemers, juist meer door de Actie Agenda. De bezuinigingskeuze had D66 misschien liever anders gezien, maar zo is het in de coalitie bepaald. Utrecht is de meest competitieve economische regio van Europa, D66 wil dit graag zo houden. Pagina 7 van 27
55
De heer Stam (Volt) zegt dat het klinkt alsof de raad er al mee heeft ingestemd, dit is nog niet het geval. De heer Peters (D66) merkt op dat de keuze bij D66 al gemaakt is, nog niet in de raad. Hij vervolgt zijn inbreng. Grote ambities van het college over de levendige wijk komen nog niet van de grond. Uit gesprekken met ondernemers blijkt dat ze tegen een muur aan lopen of ze weten niet waar te beginnen of ze lopen tegen bureaucratie op. D66 doet een voorstel voor een reuringsarchitect. Een persoon in de gemeentelijke organisatie aanwijzen met voelsprieten die mooie ideeën koppelt aan mooie plekken. Wat vindt de wethouder hiervan? Mevrouw Al-Saqaff (VVD) vindt dat alle ambtenaren dat zouden moeten hebben. Een nieuwe functie, nieuwe bureaucratie, wanneer er al flinke tekorten zijn, dat lijkt de VVD niet een handige klus nu. Bovendien mist de VVD de verontwaardiging van D66 over die ton. De heer Peters (D66) zoekt niet een nieuw persoon, veeleer een ambtenaar die al op verschillende terreinen kennis en gesprekken heeft. Iemand van Economische Zaken of Ruimtelijke Ordening, iemand van het horecaloket. Bij cultuur heb je deze mensen ook, kan net even de boost geven aan nieuwe initiatieven. De heer Peters ziet het Paardenveld of het Smakkelaarsveld -die liggen nu braak- als plekken waar wat moois mee kan.
De heer Van der Broek (CDA) zegt dat er al 45 reuringsarchitecten bij de gemeente werken, namelijk de ambtenaren. De heer Peters (D66) vervolgt zijn bijdrage. Tijdelijke horecaconcepten dragen ook bij aan levendigheid in de wijk. De pingpongclub zit tijdelijk op grond van de NS, die tijdelijkheid is ook de charme. D66 vraagt de wethouder is er een andere plek waar nieuwe concepten naar toe kunnen? En kan de wethouder een inventarisatie maken van plekken voor tijdelijke concepten? Met een prijsvraag per locatie voor een leuk initiatief. Mevrouw Kendir (Student&Starter) zegt dat tijdelijkheid charme kan hebben, maar hoe zit het met de ondernemer? Die wenst zekerheid. De heer Peters (D66) antwoordt dat er ondernemers zijn die juist de tijdelijkheid fijn vinden. Als de tijdspanne en de plek maar duidelijk zijn. De heer Nyqvist (StadsbelangUtrecht) is benieuwd naar de keuzebeslissingen die nu voor D66 onder de streep zijn gevallen. Stel dat er geen belemmerende factoren waren geweest, waar had D66 dan voor gekozen om het als eerste weer boven de streep te krijgen? En vraagt de heer Peters of hij zich bewust is wat er nu onder de streep zit en wat boven de streep kan worden gebracht. De heer Peters (D66) verwijst voor die keuze naar het verkiezingsprogramma van D66 en is zich hier bewust van. De heer Stam (Volt) zegt dat niets zo permanent is als tijdelijke maatregelen.
Noemt als voorbeeld horecaconcept Roast die langer dan afgesproken op de plek bleef en vraagt of D66 vindt dat dit voorkomen had kunnen worden. Dit heeft draagvlak in de stad gekost. De heer Peters (D66) geeft aan dat aan de voorkant goede afspraken gemaakt moeten worden. Toen Roast wegging was er niets op het Paardenveld. Mensen misten de invulling, dus heeft hij niet de indruk dat het draagvlak gekost heeft. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) vraagt hoe legt D66 uit dat bij de standplaatsen iedereen zich moet houden aan alle regelgeving die er is en bij bijvoorbeeld armoederegelingen, zoals de participatiewet, dat dit dan niet hoeft. De heer Peters (D66) denkt niet dat hij zich hoeft te verantwoorden. D66 wil zich aan de wet houden. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) vraagt of dit betekent dat de verruiming die het college nu gaat uitvoeren om jongeren eerder aan het werk te krijgen, dat dit nu teruggedraaid wordt. De heer Peters (D66) antwoordt ontkennend. Het is een selectieve vraag van de VVD die, rondom de standplaatshouders, ook op een motie heeft gestemd die juridisch iets onhaalbaars deed. Het is wat meten met dubbele maten van de VVD. De heer Nyqvist (StadsbelangUtrecht) is benieuwd waarom de betreffende motie niet uitvoerbaar bleek. De heer Peters (D66) zegt dat het juridisch onhaalbaar zou zijn. De heer Van Bergen (ChristenUnie) geeft aan dat er van het onderwerp afgedwaald wordt.
De voorzitter geeft aan dat het standplaatsendebat niet over wordt gedaan.
60
Mevrouw van der Wilt (D66) constateert dat D66 erg blij is met de steun aan de bibliotheek die tot stand is gekomen met spoedmiddelen van het rijk. Ze is benieuwd naar visie en het besluit wat in het najaar komt en sluit zich aan bij de wens dat dit een doorkijk wordt naar meerdere jaren. Geen tussentijdse oplossing. Dat geeft de organisatie de mogelijkheid weer te gaan bouwen. D66
5
10
15
20
25
30
35
40
45
50
Pagina 8 van 27
5
10
15
20
25
30
35
40
45
50
55
is voorts erg blij met de ontwikkelingen rond de rijke schooldag en -lunch. Ze zou dit het liefs zo snel mogelijk implementeren op andere scholen, maar begrijpt dat hier, gezien de financiële situatie, geen ruimte voor is. Er zijn veel organisaties en bedrijven dit graag willen bijdragen aan dit mooie initiatief. D66 stelt voor om via publiek-private samenwerking vorm te geven aan de rijke lunch. Wil de wethouder dit toezeggen op zich te nemen? Op het gebied van onderwijs is er ook een zorg, het leerlingvervoer. Er is geen sprake van de bezuiniging, zo blijkt uit de voorjaarsnota en een brief, maar wel van financiële problemen doordat er meer gebruik wordt gemaakt. Er zijn mooie rondetafelgesprekken geweest. Het vraagt juist om een grotere investering vooraf, is er genoeg budget om het plan zelf te kunnen realiseren? D66 komt met een motie. Op volksgezondheid begint D66 met een compliment voor het college, dat ze altijd oog heeft voor de integraliteit ervan. Naar aanleiding van de raadstoets zal D66 met een motie komen. De partij is blij met de opening van de transzorgkliniek, maar ziet dat er bij de SOA poli en bij pepmiddelen nog wel verbeteringen nodig zijn. Landelijk staat de verdeelsleutel seksuele gezondheid ter discussie. D66 heeft de hoop dat het college en een aantal partijen inzetten op een sterke lobby over een eerlijke verdeling richting het rijk.
De heer Brouwer (CDA) vraagt over de raadstoets, hoe denkt D66 over de 180.000 euro die wordt bezuinigd op de volksgezondheid? Mevrouw van der Wilt (D66) gaat verder met de bijdrage. Besluitvorming over beleidsvorming aangaande modernisering van het sekswerk is gemaakt. De partij is blij met de stappen die zijn gemaakt en wil nu met de voorjaarsnota het geld vaststellen. Voor nu is een beperkt bedrag gereserveerd, de hoop is dat er in de toekomst meer geld beschikbaar zal zijn. De heer Stam (Volt) zegt dat in het Sorgdragerdebat gehad het ook gegaan is over de middelen, afkomstig van het Nieuwe Zandpad, deze zijn voor een jaar extra beschikbaar. Hoe kijkt D66 daar tegenaan? Mevrouw van der Wilt (D66) is erg benieuwd naar de uitwerking ervan en wil dit er graag in meenemen. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) vindt dat als het geld overgeheveld wordt van het Nieuwe Zandpad naar beleid voor sekswerk, dat dit dan beter onderbouwd moet worden. Er is nu geen onderbouwing. Mevrouw van der Wilt (D66) zegt dat de onderbouwing belangrijk is, maar deelt niet dat dit beter had gemoeten. Mevrouw De Vries (PvdD) constateert dat de PvdD geen voorstander is van grote evenementen in ecologisch waardevolle gebieden. Er komen problemen van voor dier, natuur en milieu. Recentelijk nog bij het Verknipt festival. Het wachten is op de locatieprofielen.
Besluitvorming door de raad wordt niet voor het voorjaar 2024 verwacht, maar dat is te laat voor het broedseizoen. De partij wil dan ook tijdens het komende broedseizoen geen evenementen van de zwaarste categorie laten plaatsvinden bij natuurgebieden, parken, plassen. Kan de wethouder hiervoor zorgen? Graag een toezegging. Tot de locatieprofielen door de raad zijn. De partij is geen voorstander van citymarketing. Een promotiecampagne ‘Utrecht, hart of Health’ is niet iets waar de PvdD warm van wordt. De partij ziet de campagne liever helemaal niet. De heer Van der Broek (CDA) merkt op dat citymarketing en toerisme niet simpelweg te reduceren zijn tot ‘het kost wat toeristenbelasting’. Veel ondernemers zijn afhankelijk van de campagnes. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) zegt dat citymarketing ook niet draait om toerisme alleen, het gaat ook om het economisch profiel en de positionering van Utrecht. Mevrouw De Vries (PvdD) zegt dat het toeristisch profiel en het economisch profiel wat haar fractie betreft, niet hoeven. De heer Peters (D66) zegt dat het gaat om banen, in toerisme, in economie. Wat zegt de partij dan tegen mensen die volgens de PvdD dan morgen op straat staan? Mevrouw De Vries (PvdD) legt uit dat wat de PvdD betreft het geld van de citymarketingcampagnes beter besteed kan worden. Aan campagnes voor een duurzamere toekomst, een veggiedag bijvoorbeeld.
De heer Peters (D66) zegt dat citymarketing juist ook door campagnes Utrecht als duurzame stad laat zien. Mevrouw De Vries (PvdD) geeft aan dat de PvdD zich dan wel in die marketingcampagnes kan vinden. Gaat verder met de bijdrage. De fractie vindt het erg jammer dat er in de voorjaarsnota niet meer stilgestaan wordt bij het belang van duurzaam eten. Ze is blij met de aandacht voor gezonde voeding in de klas. Als de aanpak van de klimaatcrisis een van de hoofdtaken van het Pagina 9 van 27
5
10
15
20
25
30
35
40
45
50
55
college is, hoort dit belangrijker te zijn. In Groningen is de wethouder Eiwittransitie hard bezig om Groningen koploper op dit gebied te maken. De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) vraagt wat eiwittransitie is. Mevrouw De Vries (PvdD) legt uit dat eiwittransitie het gaan van natuurlijke naar plantaardige eiwitten is, voor een duurzame toekomst en om de klimaatcrisis tegen te gaan. Mevrouw Assen (PvdA) vraagt wat de insteek van de PvdD is, gezonder worden of dat mensen meer plantaardig gaan eten. Er zijn in Utrecht grote gezondheidsverschillen tussen inwoners van bepaalde wijken. Ze denkt alleen niet dat dit voorstel hen zal bereiken. Mevrouw De Vries (PvdD) denkt dat dit samen kan gaan, gezonder en plantaardiger eten. De partij vindt dat iedere Utrechter ook gezond en duurzamer moet kunnen eten. Mevrouw Assen (PvdA) denkt dat juist die groep inwoners niet bezig is met zoiets als de eiwittransitie. Mevrouw De Vries (PvdD) denkt dat de gemeente duidelijke taal en betere bewoordingen uit moet leggen wat de eiwittransitie is. Ze vervolgt haar bijdrage. Met de vraag of het college wil zorgen dat Utrecht koploper wordt op eiwittransitiegebied. Wordt de wethouder ook enthousiast? Kan het college inzetten op een marketingcampagne waarbij wordt ingezet op een stedelijke Veggie-dag. De partij vindt het erg fijn dat er voor de bibliotheek een oplossing is.
De fractie hoopt wel op duidelijkheid op structurele plannen. Ze wacht de visie af. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) zegt over het evenementenbeleid dat de locatieprofielen inderdaad lang op zich laten wachten. Klopt het dat de PvD dan het bevrijdingsfestival in het Transwijkpark dan ook niet meer mag? Mevrouw De Vries (PvdD) zegt dit na te gaan. De voorzitter herinnert de partijen eraan dat het voornemen is om de vergadering deze dag nog af te sluiten. En vraagt om met elkaar te letten op de interrupties. Mevrouw Assen (PvdA) constateert dat het bestrijden van gezondheidsverschillen kan, als armoede verschillen ook bestreden worden. Dat bleek uit de raadstoets op gezondheid die recentelijk uitgevoerd is. De partij wil graag dat geëxpliciteerd wordt binnen volksgezondheid welke resultaten er gemeten worden, maar ook waarom dat soms niet meetbaar is. Gelukkig gebeurt op dit terrein meer dan in andere steden. Er is niet te voorkomen dat Utrechters zorgen en stress hebben om hun inkomen. Kijken naar andere domeinen die gezondheid bevorderen, want de verschillen zijn nog steeds gigantisch. Sport, spelen, bewegen, openbare ruimte groen, luchtkwaliteit, aanwezige zorg, voeding. Alle zeilen bijzetten. Hoe zorgt de wethouder dat al deze dingen benut worden? De PvdA stelt voor een verplichte paragraaf hoe nieuw beleid gezondheidsverschillen verkleind, of is dat niet helpend.
Over de ‘eerste duizend dagen’ zegt de PvdA dat ze gelooft in de aanpak maar dat er opgepast moet worden iets te tevreden te zijn. Er moet gekeken worden naar verstevigen, verbeteren. Hoe kijkt het college daar tegenaan? De heer Şimşek (Denk) merkt op dat het een interessant idee is. Hij is benieuwd naar de eigen redenering van de PvdA. Mevrouw Assen (PvdA) geeft aan dat ze twijfelt of dit misschien kan helpen en het zodoende graag voorlegt bij de wethouder. Mevrouw van der Wilt (D66) is blij met de aandacht voor de ‘eerste duizend dagen’. Dit verdient blijvend aandacht en ze twijfelt of dit wel landt bij de mensen zelf. Mevrouw Assen (PvdA) vraagt of er ook kansen liggen bij de verloskundigen en bij het consultatiebureau. Zou dit voor iedereen moeten worden doorgevoerd? Wat denkt het college daarvan? Ze gaat verder met de inbreng. Landelijk zijn er zorgen om huisartsen, er is een tekort vooral in wijken met een hogere zorgzwaarte. Dit raakt aan gelijke kansen op goede gezondheid. Er spelen problemen bij huisartsen met huisvestiging, het PvdA vraagt van de wethouder om informatie over specifieke wijken, of het huisartsenprobleem daar speelt, of dit met de HUS, de huisartsenvereniging, aan te leveren is. Zodat in de zorgzware wijken de rode loper voor huisartsen klaar ligt.
Onderwijs, in mei werd de Staat van het onderwijs gepubliceerd, waarin zorgen zijn om taal, rekenen en toenemende segregatie. Heeft de wethouder deze staat gelezen met de bril van Utrecht op? Over voorschoolse educatie zegt de PvdA blij te zijn met de update van het Utrechts kwaliteitskader. Wanneer komt er een stand van zaken naar de raad? Over het lerarentekort, het PvdA gaf eerder aan dat parkeren niet een obstakel moet zijn voor hen, hoe is het daarmee? Mevrouw van der Wilt (D66) vraagt waarom juist deze vraag hier genoemd wordt en niet in de commissie mobiliteit? Pagina 10 van 27
5
10
15
20
25
30
35
40
45
50
55
60
Mevrouw Assen (PvdA) zegt dat dit meer macht der gewoonte is. Gaat verder met de inbreng. Wijkgerichte samenwerking gaat voor onderwijs het beste als er school overkoepelend wordt gewerkt bij voorbeeld in de ontwikkelingen van basisscholen in de wijk. Hoe werkt dit in Utrecht? De segregatievraag is al gesteld, PvdA sluit zich daarbij aan. Met betrekking tot de referentieniveaus en laaggeletterdheid zegt mevrouw Assen dat in 2021 een motie ingediend is over de Jaarlijkse staat van het onderwijs in Utrecht. Wat is de stand van zaken hierin? Over de groene schoolpleinen zegt de partij dat de aanvragen voor 1 mei ingediend moesten zijn, maar dat in de toekenning nog niet te zien is dat er ongelijk geïnvesteerd wordt. In verband met het niet openbare karakter van schoolpleinen, krijgt de PvdA signalen dat vergroende schoolpleinen afgesloten worden. Hoe zit dit, wat denkt de wethouder hiervan? De partij vraagt de wethouder om inzicht te geven wanneer scholen en schoolconcepten in Utrecht starten. De partij sluit aan bij de eerder genoemde punten van JEF, de rijke schooldag, de bibliotheek en leerlingenvervoer. Over economie geeft de partij aan dat in de voorjaarsnota aandacht is voor de binnenstad.
Kan de wethouder ook aandacht schenken aan de winkelgebieden darbuiten die niet vallen onder de aanpak vitale winkelgebieden? Hen benaderen, samen met wijkbureaus en ondersteuning bieden bijvoorbeeld uit het ondernemersfonds of initiatieffonds? Mevrouw Raaijmakers (PvdA) constateert dat over werk en inkomen dat bestaanszekerheid belangrijk is in de armoedestrijd. Armoede is een groeiend probleem, steeds meer mensen weten armoederegelingen te vinden. Dat is het doel ook, er ontstaat wel economische druk hierdoor. De PvdA zegt stel deze mensen niet teleur, bij hen is het vertrouwen in de overheid mal laag, houd deze regelingen beschikbaar voor hen. Door groter bereik zijn er meer mensen in beeld bij organisaties. Wordt er rekening gehouden, bijvoorbeeld in de subsidies naar die organisaties, dat zij meer capaciteit nodig zijn nu? Niet alles als gemeente zelf willen doen. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) haakt in op wat de PvdA zegt, niet teleurstellen van deze groep mensen, terwijl de omvang van deze groep onbekend is. Wie zijn deze mensen, hoeveel zijn het er vraagt de VVD zich af. Mevrouw Raaijmakers (PvdA) geeft aan dat het gaat om de mensen die al eerder aanspraak hebben gemaakt, die stel je nu teleur wanneer er een plafond op regeling komt. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) stelt dat bij drie armoederegelingen het onbekend is om hoeveel mensen het gaat.
Dat is niet te verkopen, het uitvoeren van de controlerende taak is dan niet mogelijk wanneer geen inschatting te maken is. Mevrouw Raaijmakers (PvdA) zegt dat de mensen wel steeds beter in beeld zijn. Ze vraagt zich wel af of de microdata al verwerkt zijn in de armoedemonitor. Is de data meegenomen van nieuwe mensen in armoedebeleid. Ze gaat verder met de inbreng over Tong geld. In 2022 was de kledingpas een groot succes, hierdoor zijn meer gezinnen inbeeld gekomen. Waarom wordt dit niet in 2023 voortgezet? Denkt het college nog aan maatregelen voor deze winter? Ze komt terug op de motie over minimumloon voor iedereen die voor de gemeente werkt, 1,5 jaar geleden is dit toegezegd, er is vaak naar gevraagd, maar het blijft stil. De vraag omvat portefeuilles van verschillende wethouders. Nu bij bestaanszekerheid haakt ze dit punt aan, met de vraag om een toezegging dat er snel een brief over komt. Het blijkt dat het tegoed op de U-pas voor kinderen niet besteed kan worden in het openbaar vervoer, waarom is dat? Kan de wethouder dit uitzoeken? De PvdA sluit aan bij GroenLinks over de bijzondere bijstand. De heer Brouwer (CDA) vraagt aan het PvdA wat zij ervan vinden dat er 9 ton bij het reïntegratiefonds vandaan wordt gehaald, die naar armoede en schulden gaat. Mevrouw Raaijmakers (PvdA) geeft aan op dit uur even geen technische kennis hierover paraat te hebben.
Voorzitter merkt op dat mevrouw Al-Shaqaff vandaag recordhouder interrupties is. Graag hierop letten. Mevrouw Al-Saqaff (VVD) zegt dat PvdA mensen die het nodig hebben niet in de steek wil laten. Parkeervergunningen zijn gratis voor minima. Hoe is dit te verkopen dat dit geld wel beschikbaar is, maar dat er wel 72 miljoen tekort is bij de gemeente? Moeten de middeninkomens dit dan wel ophoesten? Mevrouw Raaijmakers (PvdA) geeft aan dat bestaanszekerheid het belangrijkst is, daar is de partij ook trots op. Dat mensen niet in financiële problemen komen, maar dat de gemeente helpt. Dit wordt uitgebreid in diverse commissies besproken. Ze deelt de vraag over middeninkomens niet. Mevrouw Kendir (Student&Starter) vraagt om een moment voor schorsing in te plannen. Voorzitter zegt dat dit na de inbreng van de heer Stam kan. De heer Stam (Volt) constateert dat recent een brief ontvangen is over de kostenoverschrijding van het budget. Er is een buffer van 6 miljoen, daarmee is er eerst lucht. De overschrijding bij de Pagina 11 van 27
5
10
15
20
25
30
35
40
45
50
55
60
studietoeslag vindt de heer Stam wat vreemd, de doelgroep is stabiel waarom is er dan nu een overschrijding, waar zit dat in. In welke groep? Volt wil niet dat deze overschrijding afgedekt wordt met middelen uit de bijzondere bijstand voor studenten. Na het debat heeft de wethouder aangegeven toezicht te houden op wat overblijft dit jaar. Het verzoek van Volt om deze middelen niet naar Algemene Zaken te laten gaan, maar ze in deze pot te houden, aangezien de doelgroep heel specifiek is. Mevrouw Raaijmakers (PvdA) geeft aan dat afgelopen donderdag dit debat hierover is geweest. Toen heeft Volt een motie ingediend die niet door de raad kwam. Nu vraagt Volt het college, is dit niet dubbel werk? De heer Stam (Volt) zegt dat een aantal fracties aangaf bij het debat dat deze motie eerder bij de voorjaarsnota thuishoorde en dat zij daarom niet instemden. Vandaar nu opnieuw de vraag. De heer Stam vervolgt de inbreng over sekswerk. De middelen uit het Sorgdragerdossier houden op na 2025. Volt heeft de hoop dat, wanneer een proeftuin een looptijd van drie jaar heeft, dat de middelen dan ook voor 3 jaar gedekt zijn. Nu het Nieuwe Zandpad zorgt voor een structurele bron van middelen, moet het gemakkelijk zijn om te verlengen. Hoe ziet het college dat? Mevrouw van der Wilt (D66) zegt dat over de energietoeslag, dat deze week een brief kwam waaruit blijkt dat de kosten hoger zijn.
Er is meer gebruik gemaakt van de individuele toeslag. De overschrijding bij werk en inkomen laat zien dat er al best een groot deel naar studenten gaat. De voorzitter verzoekt om korte vragen en korte antwoorden. De heer Stam (Volt) zegt dat er ook andere groepen zijn die aandacht behoeven en studenten ook. Tijdens de afgelopen winter moest de verwarming bij een aantal terug naar 16 graden, wat zorgde voor kou en schimmel op de muren. Volt vraagt om het geld dat voor hen gereserveerd is, bij deze doelgroep te houden. Die studietoeslag is alleen bij een medische omstandigheid. Volt vraagt om de bijzondere bijstand studenten niet anders in te zetten. Het kan wel bij de individuele studentenbijstand. De heer Stam vervolgt de inbreng met Economie. De uitvoering van bezuinigingen is niet goed geweest voor het standplaatsenbeleid. De gemeente heeft hier te laat beleid op gemaakt, daardoor is schade in de stad ontstaan, investeringen zijn gedaan die niet terug te verdienen zijn. Vanwege capaciteit op de afdeling economie heeft het ontwikkelen van dit beleid langer geduurd. De capaciteit is laag in vergelijking met andere gemeenten. Welke maatregelen neemt het college om opnieuw fouten te voorkomen? Recent is een mail ontvangen over het Jeugd Educatie Fonds. De subsidie kan niet gecontinueerd worden, daardoor kan in 2024 de ondersteuning niet geboden worden.
Het JEF verdrievoudigd de subsidie van de gemeente, het is zonde om dit niet voort te zetten. Wat is hierin de overweging? Het leerlingenvervoer is verbeterd na het debat in november 2022. Nog steeds zijn er ’s morgens 20% van de busjes te laat. Bij het raadplegen van de monitor hierover toont de wethouder een grafiek waarop geen assen en geen cijfers te zien zijn, het is niet duidelijk wat de grafiek toont. Het verzoek om bij de volgende monitor weer gebruik van percentages te maken. De klachtenprocedure bij het leerlingvervoer is anders gaan werken, elke melding wordt nu als klacht geteld, toch is het aantal klachten naar beneden gegaan. De heer Stam vraagt de wethouder hoe dit zit. Uit de voorjaarsnota blijkt dat met deze middelen enkel het huidige niveau kan worden betaald. Als er een groter beroep gedaan wordt op het leerlingvervoer is dit niet haalbaar met deze middelen. Sinds oktober 2022 zijn er 30 leerlingen in het leerlingvervoer bijgekomen. Dat zijn er niet heel veel, waar komt het tekort van 1 miljoen dan vandaan? Als wel alle nodige chauffeurs gevonden zijn, gaan de kosten dan verder omhoog? Wordt het tekort ook groter als er nu onvoldoende chauffeurs zijn? In de voorjaarsnota staat ‘Het college overweegt de kosten van het leerlingenvervoer mee te nemen in het brede sociale domein’.
Deze zin staat er ongeveer 5 keer in, zou de wethouder kunnen aangeven wat ermee bedoeld wordt. Mevrouw Assen (PvdA) vraagt of Volt meeneemt in bij de inschatting van de behoefte aan leerlingvervoer, dat niet alleen gekeken wordt naar het aantal aanvragen, maar ook naar de hoeveelheid leerlingen die op het speciaal onderwijs zit. De heer Stam (Volt) beaamt dit en geeft aan uit te kijken naar de brief hierover die na de zomer komt. Waarin de knop voor de beleidsregel uitgewerkt is. Hij vraagt zich af, wanneer het Amsterdamse model gehanteerd zou worden hoeveel minder aanvragen zouden dit dan zijn? De huisvesting van de VSO scholen draagt ook bij aan het leerlingvervoer. De kwaliteit van het vervoer was en is te laag, dit moet beter. Nu er eerst keuzes gemaakt moeten worden, zorg dan dat de leerlingen die de zorg het meest nodig hebben ook het meest betrouwbare vervoer krijgen. Over de locatieprofielen geeft de heer Stam aan dat deze nuttig maar duur zijn. Amsterdam werkt met een vermakelijkhedenretributie, waarin grote evenementen extra belast worden omdat handhaving en toezicht ingezet moet worden. Is dit iets voor Utrecht? Pagina 12 van 27
5
10
De heer Peters (D66) geeft aan dat alle private evenementen zorgen voor hun eigen handhaving en toezicht. De volksfeesten, zoals koningsdag, pride die voor iedereen toegankelijk moeten zijn, daar worden kosten voor toezicht gemaakt. Zou Volt daar dan de toegangsprijzen of consumpties willen verhogen? De heer Stam (Volt) zegt dat bij grotere evenementen zoals Verknipt en Central Park er toch ook handhavings- en toezichtskosten gemaakt worden. En als de tickets dan duurder worden, dan is dat een eerlijke prijs en is dat maar zo. Mevrouw Assen (PvdA) merkt op dat de burgemeester in de commissie VBF een andere lezing gaf. De voorzitter schorst de vergadering tot 23:15 uur.
15
20
25
30
35
40
45
50
55
60
Mevrouw Kendir (Student&Starter) constateert dat Utrecht op de ranglijst gezonde steden gedaald is. Bij de GGD is het nog steeds bijna onmogelijk een afspraak te maken, schurft wordt een steeds groter probleem en de toegang tot hulpverleningsinstanties voor seksuele en mentale gezondheid is moeilijk. De weg naar de instanties is moeilijk en de ondersteuning zit vol. Kan er van de wethouder een toezegging komen om de hulp makkelijker te maken. Mevrouw Kendir noemt in dit verband Wachtverzachter en de SOA poli. Bij de landelijke oproep tot HPV vaccinatie voor de doelgroep tussen 18 en 27 jaar, is 20% op komen dagen. Heeft Utrecht een eigen campagne om dit cijfer omhoog te halen? Jaarlijks sterven onnodig veel mensen aan een hartaanval, sommige zelfs op straat. Dit kan volgens Student&Starter voorkomen worden door reanimatielessen op scholen. Zo komt er een hele generatie mensen die tegen een lage prijs veel levens kan redden. Wil de wethouder dit onderzoeken of als suggestie meenemen? De heer Şimşek (Denk) merkt op dat reanimaties ook uitgebreid kan worden tot EHBOles in brede zin. Mevrouw Kendir (Student&Starter) zegt dat als de heer Şimşek dat belangrijk vindt hij dit zelf mag indienen. De heer Brouwer (CDA) vraagt Student&Starter om te reflecteren op 180.000 euro minder voor volksgezondheid in de voorjaarsnota. Mevrouw Kendir (Student&Starter) heeft nog geen reactie hierop.
Ze vervolgt haar inbreng. Voor het onderwijs zijn er veel regelingen die kansengelijkheid bevorderen. Het zijn veel losse eindjes. De gemeente Amsterdam heeft hiervoor de Verordening Lokaal Onderwijs Amsterdam, voor een gecoördineerde en effectieve aanpak, graag een reactie. De heer Stam (Volt) merkt op dat Utrecht dit al heeft in de Utrechtse Onderwijs Agenda. Mevrouw Kendir (Student&Starter) zegt dat de Utrechtse Onderwijs Agenda visie en en agenda heeft, maar dat het gemakkelijk schakelen tussen regelingen ontbreekt. Ze vervolgt de bijdrage. Buiten spelen is voor kinderen is belangrijk, dit komt uit het gesprek met de kinderraad. Student&Starter vindt het belangrijk dat kinderen zelf inspraak krijgen op de plannen door middel van kinderdemocratie. De partij vindt het positief dat de bibliotheek eerst weer verder kan, complimenten aan de wethouder. Werk en Inkomen. Op het terrein van armoedebeleid gaat het goed, de schuldhulpverlening gaat goed, er is minder stigma op armoede. Het signaal van de armoedecoalitie dat een groot percentage moeilijker kan rondkomen, energierekeningen, zorgkosten, boodschappen, zijn allemaal zorgenposten voor een nieuwe categorie mensen. Ouderen, jongeren en mensen met een inkomen net boven het minimum. De partij vindt dat jongeren gesteund moeten worden met geld uit de reserve. Studenten zijn financieel in nood.
Wil de wethouder uitzoeken hoeveel studenten deze financiële nood hebben, welke doelgroep dat is. In een gesprek met van Student&Starter met een Mbo leidinggevende werden een aantal mogelijke oorzaken genoemd. Kan de wethouder dit beter uitzoeken en kijken naar structurele oplossingen hiervoor? De omvang van het tekort in de voorjaarsnota moet er niet toe leiden dat de reserve uitgeput raakt. Kan hier een gedetailleerd plan voor komen met concrete maatregelen die de financiële stabiliteit verbeteren? Kan de wethouder de ontwikkelingen nauwlettend volgen en de raad op de hoogte houden? De heer Şimşek (Denk) constateert dat Denk twee moties heeft ingediend waar nog geen reactie op gekomen is. Over de motie bidden op scholen zegt de heer Şimşek dat inclusiviteit op scholen slechts een theoretisch begrip is, als dit niet op steun kan rekenen. De motie over stagediscriminatie daarbij wacht de partij op antwoorden van wethouder De Vries, die nu afwezig is. Kansengelijkheid is er niet zolang er gediscrimineerd wordt. Het college zal de aanpak van HBO en WO stagediscriminatie meenemen in het bredere plan inclusieve arbeidsmarkt. Denk wil Pagina 13 van 27
5
10
15
20
25
30
35
40
45
50
55
hier graag een nadere toelichting van de wethouder op. Welke maatregelen worden er dan genomen tegen bedrijven die discrimineren? Mevrouw van der Wilt (D66) merkt op dat wethouder De Vries afwezig is, voorafgaand aan de vergadering is gecheckt of iedereen het ermee eens is. Nu wordt het benoemd. Het punt over stagediscriminatie past in het debat over onderwijs in september. De heer Şimşek (Denk) merkt op dat wethouder De Vries gaat over MBO, terwijl dit punt over stagediscriminatie HBO en WO aangaat. Hij vervolgt de inbreng met een schokkend bericht over DUO die in 10 jaar 10.000 studenten heeft beschuldigd van fraude en expliciet student met een migratieachtergrond beschuldigt. Een aantal studenten heeft via de rechter de beschuldiging weer terug kunnen draaien. Veel studenten nemen deze stap niet, soms omdat ze niet weten hoe in beroep te gaan, soms omdat het kwetsbare jongeren zijn. Verantwoordelijk minister Dijkgraaf zegt grondig na te gaan of DUO de controles op fraude wel eerlijk doet. De heer Şimşek herinnert zich de toeslagenmisdaad en hoelang dit soort procedures kan duren. Hij vraagt de wethouder van onderwijs in kaart te brengen hoe groot het aantal beschuldigde studenten in Utrecht is en om dit terug te koppelen aan de raad. Mevrouw Kendir (Student&Starter) vraagt of de lokale politiek wel invloed heeft op dit landelijke probleem.