Conceptverslag Voorjaarsnota 2023 28 juni 2023

Wil de wethouder uitzoeken hoeveel studenten deze financiële nood hebben, welke doelgroep dat is. In een gesprek met van Student&Starter met een Mbo leidinggevende werden een aantal mogelijke oorzaken genoemd. Kan de wethouder dit beter uitzoeken en kijken naar structurele oplossingen hiervoor? De omvang van het tekort in de voorjaarsnota moet er niet toe leiden dat de reserve uitgeput raakt. Kan hier een gedetailleerd plan voor komen met concrete maatregelen die de financiële stabiliteit verbeteren? Kan de wethouder de ontwikkelingen nauwlettend volgen en de raad op de hoogte houden? De heer Şimşek (Denk) constateert dat Denk twee moties heeft ingediend waar nog geen reactie op gekomen is. Over de motie bidden op scholen zegt de heer Şimşek dat inclusiviteit op scholen slechts een theoretisch begrip is, als dit niet op steun kan rekenen. De motie over stagediscriminatie daarbij wacht de partij op antwoorden van wethouder De Vries, die nu afwezig is. Kansengelijkheid is er niet zolang er gediscrimineerd wordt. Het college zal de aanpak van HBO en WO stagediscriminatie meenemen in het bredere plan inclusieve arbeidsmarkt. Denk wil Pagina 53 van 67

5

10

15

20

25

30

35

40

45

50

55

hier graag een nadere toelichting van de wethouder op. Welke maatregelen worden er dan genomen tegen bedrijven die discrimineren? Mevrouw van der Wilt (D66) merkt op dat wethouder De Vries afwezig is, voorafgaand aan de vergadering is gecheckt of iedereen het ermee eens is. Nu wordt het benoemd. Het punt over stagediscriminatie past in het debat over onderwijs in september. De heer Şimşek (Denk) merkt op dat wethouder De Vries gaat over MBO, terwijl dit punt over stagediscriminatie HBO en WO aangaat. Hij vervolgt de inbreng met een schokkend bericht over DUO die in 10 jaar 10.000 studenten heeft beschuldigd van fraude en expliciet student met een migratieachtergrond beschuldigt. Een aantal studenten heeft via de rechter de beschuldiging weer terug kunnen draaien. Veel studenten nemen deze stap niet, soms omdat ze niet weten hoe in beroep te gaan, soms omdat het kwetsbare jongeren zijn. Verantwoordelijk minister Dijkgraaf zegt grondig na te gaan of DUO de controles op fraude wel eerlijk doet. De heer Şimşek herinnert zich de toeslagenmisdaad en hoelang dit soort procedures kan duren. Hij vraagt de wethouder van onderwijs in kaart te brengen hoe groot het aantal beschuldigde studenten in Utrecht is en om dit terug te koppelen aan de raad. Mevrouw Kendir (Student&Starter) vraagt of de lokale politiek wel invloed heeft op dit landelijke probleem.

De heer Şimşek (Denk) merkt op dat het lokaal speelt. In beeld krijgen is van belang om lokaal te kijken wat er gedaan kan worden. Het is niet verstandig om te wachten op het rijk. Hij vervolgt zijn inbreng door aan te sluiten bij de PvdA over het belang en het beschikbaar houden van armoederegelingen die nu meer dan nodig zijn. Ten slotte geeft Denk aan dat het plan van Student&Starter voor reanimatielessen wel uitgebreid mag worden met EHBO-lessen. De heer Van Bergen (ChristenUnie) constateert dat het over het algemeen goed gaat met de volksgezondheid in Utrecht. Er zijn grote verschillen binnen de Utrechtse bevolking en tussen de wijken. Het principe van ongelijk investeren voor gelijke kansen kan ook toegepast worden op de beweegprogramma’s in scholen. De beperkte middelen zo efficiënt mogelijk inzetten. In de breedte komt de houdbaarheid van de Utrechtse voorzieningen onder druk te staan. Er wordt veel gebruik gemaakt van de voorzieningen en dat kent vele oorzaken; prestatiedruk, de vele crises en social media spelen een grote rol. Vandaag is een onderzoek gepubliceerd waaruit blijkt dat vooral meisjes en jonge vrouwen geraakt worden. Het is belangrijk dat iedereen die hulp nodig heeft, deze ook krijgt en dat niet op elke schram een pleister wordt geplakt. Het is goed om te weten dat het leven niet maakbaar is.

Het beeld wat er nu ontstaan is, onder invloed van social media, dat het leven altijd gelukkig moet zijn, klopt niet, tegenslagen horen bij het leven. Niet iedere pijn hoeft direct bestreden te worden, dit zorgt voor onnodige druk op de voorzieningen. Graag een reactie. Mevrouw Assen (PvdA) vraagt of dit nu een pleidooi is voor zelfredzaamheid of voor meer weerbaarheid onder jongeren. En waar ziet de ChristenUnie dan oplossingen, bij de samenleving, ouders, jongeren zelf? De heer Van Bergen (ChristenUnie) pleit voor een mentale verandering, dat er ruimte is voor pijn. Het is een breed maatschappelijk probleem, waar er niet direct een schuldige is. Er moet een breed uitgedragen signaal uitgaan om dit probleem tegen te gaan. Dan Drugs. Het standpunt van de ChristenUnie hierover is wel bekend. In het kader van de overlast bij het Lucasbolwerk deed de burgemeester een interessante uitspraak, namelijk dat de recreatieve gebruiker zorgt voor overlast in de rest van de keten. De ChristenUnie ondersteunt dit standpunt. Over sekswerk is er al veel besproken de laatste weken. Er zijn veel problemen in de sector en er is een sterke correlatie met mensenhandel. De fractie zet zich in voor een schone, veilige en transparante sector, waar zorg en veiligheidsdiensten nabij zijn. De fractie kijkt uit naar de toegezegde brief in Q1 van 2024.

Het bedrag dat gerealiseerd is voor uitvoering van de commissie Sorgdrager komt uit het nieuwe Zandpad. Het is bedoeld voor hulpverlening, toezicht en handhaving, de ChristenUnie zou graag zien dat de middelen hier binnen de Sorgdrager ontwikkelingen ook voor besteed worden. Graag een reflectie van het college. Onderwijs dat past bij de levensovertuiging dromen en ambitie van de leerlingen, daar gaat de ChristenUnie voor. Dat kwam dit jaar in gevaar door de problemen die het leerlingvervoer door overbelasting van een onderbezette dienst. De gemeente stijgt uit boven het wettelijke minimum met haar inspanningen. CU sluit zich aan bij GroenLinks en PvdA, kijk voor oplossingen buiten de gebaande paden. Mevrouw van der Wilt (D66) vraagt of de ChristenUnie dit nu als positief ziet dat de gemeente meer doet dan het wettelijk minimum. De heer Van Bergen (ChristenUnie) geeft aan dat ze voorstander is, maar dat de middelen wel moeten komen bij mensen die het meest nodig hebben. Pagina 54 van 67

5

10

15

20

25

30

35

40

45

50

55

60

Mevrouw Vermeulen (GroenLinks) zegt dat veel gemeentes extra doen, het is maar net hoe de verordening geïnterpreteerd wordt. De heer Van Bergen (ChristenUnie) noemt als voorbeeld dat een indicatie + een afstand van 5 kilometer tot de school leidt tot recht op vervoer. Utrecht heeft de afstand ingekort tot 3 kilometer. Mevrouw Vermeulen (GroenLinks) zegt dat dit niet een wettelijk minimum is, maar een verordening van de VNG. De heer Van Bergen (ChristenUnie) neemt dit aan. En gaat veder met zijn bijdrage. Genoemde punt over de bibliotheek sluit de CU zich aan bij GroenLinks en CDA. De ChristenUnie vraagt zich af of er nog wel op dezelfde ruime voet geleefd kan worden in tijden van economische bezuinigingen en milieutransitie. Het moet minder. In de toekomst zal er nog steeds in luxe en rijkdom geleefd kunnen worden, maar wel nu kritisch kijken hoe we leven. Wat de fractie betreft mag het consuminderen ook nadrukkelijk het doel zijn van de gemeente. Is het college bereid om hiermee aan de gang te gaan? Mevrouw Assen (PvdA) zegt dat Utrecht gemiddeld een rijke stad is in, gemiddeld, een rijk land. Hoe zit het met de mensen die het minder hebben, waar mogen die een onsje minder doen? De heer Van Bergen (ChristenUnie) zegt dat het om de mentaliteit gaat. Om mensen bewust te maken dat ze best toe kunnen met bijvoorbeeld minder vliegvakanties.

De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) zegt dat de ChristenUnie aangeeft dat de gemeente zelf ook mag consuminderen en vraagt zich af op welk vlak dit dan moet. Het aanspreken van de burger op zijn vliegreizen is niet iets waarvan de heer Bos vindt dat de gemeente zich mee moet bemoeien. De commissie is hier om te kijken naar de jaarcijfers en om de begroting sluitend te krijgen. Mevrouw Nolten (Bij1) constateert dat het recht op onderwijs voor iedereen bij ongedocumenteerde jongeren stopt op hun 18e. Ze doorlopen het basisonderwijs, voortgezet onderwijs, op hun 18e stopt het onderwijs abrupt, terwijl klasgenoten met papieren wel door kunnen gaan. Bij1 vindt dat onderwijs een mensenrecht is en in Utrecht als mensenrechtenstad moet dit beter. In 2022 is in Amsterdam een pilot gestart het hoger onderwijs heeft een convenant gesloten om deze jongeren te helpen. Scholen helpen jongeren door middel van contactonderwijs of met een alternatieve studiefinanciering of verblijfsvergunning. In samenwerking met de ombudsman en de IND. Dit kan de toegang versnellen voor jongeren om een opleiding te doen in een krapteberoep. Alle leerlingen moet perspectief geboden worden. Is de wethouder het eens met Bij1 dat onderwijs niet opeens stoppen met 18 jaar.

Is de wethouder op de hoogte van de pilot in Amsterdam en Den Haag en wil de wethouder zich inspannen voor een dergelijke pilot in Utrecht? Door met de contacten in het MBO, HBO en wo de samenwerking aan te gaan. Bij1 vindt dat iedereen gratis toegang tot het openbaar vervoer moet hebben, met een fijnmazig OV. Het is een doeltreffende manier om mensen uit de auto te krijgen en uitstoot te beperken. Met de invoer van betaald parkeren zijn minima vooral getroffen. Het voorstel van Bij1 is dat elke Utrechter het recht heeft zonder drempels deel te kunnen nemen aan het maatschappelijke leven. Vervoersarmoede hoort hier niet bij. Het verhogen van de U-pas is een middel, Bij1 ziet liever in navolging van de pilot ‘Vrij reizen in het OV voor 66+ met een krappe beurs’, een pilot vrij reizen voor U-pas houders in het OV’. En vraagt de wethouder samen met de wethouder mobiliteit samen vervoersbedrijven te benaderen. Mevrouw Al-Shaqaff (VVD) vraagt zich af, met een tekort van 72 miljoen, waar denkt Bij1 dan het geld voor de pilot vandaan te halen? Met een ieniemienie dekking waar nog geen ritje van gemaakt kan worden redt Bij1 het niet. Mevrouw Nolten (Bij1) vindt het bezuinigen op citymarketing wel een idee. Bovendien wordt er verkend of de U-pas verhoogd kan worden, dus er zit al ruimte. Wie weet wil het bedrijfsleven hier wel een bijdrage leveren.

Daarnaast heeft Bij1 de prioriteiten volkomen anders liggen dan de VVD, er mag nooit een gekort worden op mensen, daar mag extra voor gelopen worden. Bovendien is mevrouw Nolten fel tegenstander van het kapitalisme en ze vindt dat het bedrijfsleven en de rijke Utrechter meer mag opdraaien voor mensen die het minder hebben. De financiële zwaarte ligt bij de mensen die het kunnen dragen. De heer Otto (EenUtrecht) start met een citaat uit de raadsbrief staatszekerheid. “Dit betekent dat we minder inzetten op de curatie, dus het oplossen van schulden, met andere woorden, we focussen op het voorkomen van bestaanszekerheid en minder op het plakken van pleisters als het leed is geschied.” Hij vraagt de wethouder of zij het echt eens is met de stelling dat de gemeente Utrecht bij schulden het beleid heeft om pleisters te plakken. Vraag 2: heeft de commissie het hier echt over bezuinigingen? Kan de wethouder Utrecht garanderen dat mensen met grote schulden Pagina 55 van 67

5

10

15

20

25

30

of in de bijstand dat die dezelfde zorg en hulp uit de gemeente ontvangen dan tot nu toe het geval was? Zijn het gemarginaliseerde groepen; mensen met schulden en mensen in de bijstand? EenUtrecht sluit zich aan bij het CDA voor wat betreft ondernemer centraal en het voorstel om woningen te bouwen in de Rijnenburg. De partij sluit aan bij Student&Starter als het gaat om kinderen meer invloed geven op het schoolbeleid en bij Bij1 als het gaat om je nek uitsteken voor ongedocumenteerde jongeren. De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) constateert dat mobiliteit de beweging en dynamiek is die de gemeente drijft. De manier van voortbewegen fysiek en in de symbolische betekenis van vooruit naar een betere toekomst bewegen. Door samenwerking kan er een gemeente vormgegeven worden die zich soepel voortbeweegt. Mevrouw Kendir (Student&Starter) vraagt of het hele stuk over mobiliteit niet in de vergadering hoort van de commissie Mobiliteit Groen en openbare Ruimte. De heer Bos (Stadsbelang Utrecht) zegt dat er dan niet geluisterd is en gaat door met zijn betoog. Veel inwoners in de stad zijn niet mobiel, zij hebben geen tijd en middelen om te verhuizen, soms geen zin. En dat is hun goed recht, het is hun woning. Dat betekent dat er in de binnenstad ook rekening gehouden moet worden met hun wensen. De binnenstad niet omtoveren tot een pretpark voor dagjesmensen, mensen zonder binding.

Een gezonde mix. En gezond betekent ook, zonder geluidsoverlast. De binnenstadsbewoner verdient evenveel respect als de bezoeker. Het college spreekt vaak van een goede ruimtelijke onderbouwing, daar hoort ook volksgezondheid bij. Niet dat er met geluidsnormen een loopje wordt genomen. Geen bouwplannen die de eigen norm overschrijden, geen windmolens binnen honderden meters van woonwijken, geen uitbreiding van terrassen zonder geluidswerende maatregelen. Verantwoordelijkheid nemen voor de impact van beslissingen op de leefomgeving. Hij vraagt het college wanneer zij stopt met het handlichten van de geluidsnormen. En in het ruimtelijke domein normen toe gaat passen en kiest voor plannen die geen afbreuk doen aan gezondheid van Utrechters. Het toepassen van de geluidsnorm en hierop handhaven bij horecagelegenheden, evenementen. Open staan voor feedback bij het maken van beleid en transparant communiceren. Betrekken van inwoners en door samenwerking de geluidsoverlast naar beneden krijgen zodat het voor ieder aangenaam en rustig is. Veel signalen krijgt StadsbelangUtrecht over het niet ontvankelijk verklaren van klachten en het in een hoek zetten van de burger. Dat schaadt het vertrouwen, wat gaat het college hieraan doen? De voorzitter schorst de vergadering voor 5 minuten.

35

40

45

50

55

De heer Stam (Volt) zegt het is laat. Voorstel. De beantwoording per wethouder, dan kunnen zij daarna naar huis. Wethouder Voortman begint met de VVD die een kritisch verhaal heeft over armoederegelingen. De wethouder geeft aan ook na de zomer het debat t e willen opvoeren op basis van de leidende principes uit de nieuwe nota financiële zekerheid. Ook het dilemma van gerichte inzet van schaarse middelen, wat kan er wel, wat kan er niet, komt daarin aan bod. Mevrouw Al-Shaqaff (VVD) vraagt uit te splitsen wat wettelijk moet en wat de gemeente extra doet. Dit kon de gemeente niet geven bij deze nota, dan graag wel bij de financiële nota. Wethouder Voortman legt uit dat dit simpel is, er zijn 4 armoederegelingen, waarvan alleen de eerste twee verplicht zijn; 1) de bijzondere bijstand, 2) individuele inkomenstoeslag 3) U-polis 4) U-pas. Mevrouw Al-Shaqaff (VVD) vraagt om een overzicht waarbij percentages aangeven wat wettelijk verplicht is ook binnen de verplichte regelingen. En kan er ook een lijst aan voorwaarden en kosten komen van de regelingen. Wethouder Voortman zegt dat alle extra’s door de VVD afgeschaft kunnen worden, mocht ze dat willen. De U-pas, de U-polis, de grens van de bijstand kan omlaag. Allerlei keuzes die gemaakt kunnen worden.

Ingaand op de vraag hoe komt het college aan de voorwaarden en bedragen van de armoederegelingen, zegt de wethouder dat dit aan de hand van de minima-effectrapportage is te zien welk type huishouden niet rond kan komen. Op basis daarvan worden de regelingen gemaakt, waardoor meer huishoudens kunnen rondkomen. De raad beslist hier vaak zelf over, bij de verordening van de U-pas, de studietoeslag, de IIT. De gemeente blijft in gesprek met partners in de stad, de armoedecoalitie en mensen zelf, aan de hand daarvan worden aanpassingen gemaakt. Dan geeft de VVD een aantal malen in het debat aan dat de totale doelgroep niet in alle gevallen bekend is binnen de armoederegelingen. Dit klopt niet. Bij de regelingen is het niet Pagina 56 van 67

5

10

15

20

25

30

35

40

45

50

55

60

duidelijk hoeveel inwoners nu in de doelgroep zitten, er is geen spreadsheet van inkomens om zo uit te draaien. Het is wel duidelijk hoeveel Utrechters gebruik maken van de regeling. Aangaande de regelingen eenvoudiger en duidelijker te maken zegt de wethouder, het is al vrij simpel. Je hebt de U-pas weer nodig om voor de U-polis in aanmerking te komen. Het is wel goed om kritisch te blijven, hoe kan het logischer en duidelijker. Graag praat de wethouder hier verder over in het debat na de zomer. Wat betreft afwijken van de wet, dat is geen doel op zich. Bij uitzondering is het nodig om grotere financiële problemen voor inwoners te voorkomen, wat weer grotere maatschappelijke kosten met zich meebrengt, zwaardere problematiek leiden tot grotere kosten. Met de afschaffing van de 4 weken zoektermijn voor jongeren tot en met 27 jaar. In dit soort gevallen wordt er van de wet afgeweken. Over het idee om een indicator voor gebruik en eenvoud van de aanvraag op te nemen in de begroting, geeft de wethouder aan dat ze onderzoekt hoe de aanvraag toegankelijker kan worden gemaakt. Het is bij de bijzondere bijstand niet een doel op zich. Het zijn bijzondere situaties, het is niet te zeggen hoe groot de doelgroep hierbij is. Bereik is wel een thema bij de nota financiële zekerheid. De wethouder zegt toe de toegankelijkheid van de bijzondere bijstand hierin mee te nemen.

Het CDA had gezien dat er een miljoen bij het reïntegratiefonds weggehaald wordt. Dit klopt niet helemaal, het is het anders inzetten van een restant van de reserve van het reïntegratiefonds. Deze reserve was bedoeld voor de Social Impact Bonds en de kosten van de re-integratie dienstverlening van uitzendbureaus mee te financieren. De Social impact bonds zijn afgesloten, de kosten van de re-integratie dienstverlening is ondergebracht bij het reïntegratiebudget. Bij werk en inkomen wordt een vrij ruime vraag gesteld; wanneer er vanuit het rijk incidentele middelen komen, dan moet het college de raad informeren hierover bij investeringen vanaf een half miljoen. De heer Peters (D66) vraagt of de wethouder wil toezeggen dat voorafgaand aan een investering de raad actief te informeren. De raad kan dan zelf besluiten om indien nodig bij te sturen. Wethouder Voortman kan dit niet toezeggen. Ze noemt als voorbeeld dat de raad vorige week een besluit heeft genomen naar aanleiding van een brief die twee maanden daarvoor verstuurd was. Dat is niet werkbaar. Voorts noemt de wethouder hoe de normale gang van zaken is bij aanvullende middelen. Deze worden via circulaires, de zogenaamde corresponderende posten gecommuniceerd met de raad. Via de voorjaarsnota, de programmabegroting en de resultaatbestemmng worden alle uitgaven aan de raad voorgelegd.

Elke drie maanden komt er daarnaast nog een dashboardbrief. De wethouder is hier niet voor. De heer Peters (D66) vraagt of de wethouder dan ziet dat er misverstanden kunnen ontstaan. Hoe moet dat dan? Het voorstel is bedoeld om deze misverstanden te verhelpen. Wethouder Voortman zegt over de week het budget wat van het rijk kwam, het is gecommuniceerd dat dit conform de richtlijnen van het rijk besteed zou gaan worden. In het najaar is er een brief over gestuurd. Toen bleek dat dit niet was besteed, in maart of april, is de raad direct geïnformeerd. Het is voor de raad belangrijk om te sturen op doelen. De PvdA wil regelingen beschikbaar houden, ook als mensen ze niet gebruiken. De wethouder is het met de PvdA eens en maakt zich er hard voor. De toegenomen druk op de uitvoering, of hier genoeg rekening mee wordt gehouden. De wethouder ziet dat organisaties in de stad meer kwetsbare inwoners vinden, bij ‘big brothers big sisters’ bijvoorbeeld of stichting leergeld. Deze organisaties krijgen subsidie vanuit de regeling ‘vrije inzet voor elkaar’. Die pot is beperkt, daarbinnen moeten er keuzes gemaakt worden. Dus als de raad wil dat er de komende jaren meer geld naar deze organisaties gaat, dan moeten er keuzes gemaakt worden bij het nieuwe beleid financiële bestaanszekerheid. Het kader daarvoor is niet ruim.

Mevrouw Raaijmakers (PvdA) vraagt of het ook meegenomen wordt bij de nota. Kan de raad dit wat meer inzien, nu is dat moeilijk te zien over de uitvoering niet. Wethouder Voortman antwoordt dat ze vorige week de brief over de leidende keuzes heeft gestuurd, daarvan kan de raad aangeven of ze dit wel of niet de juiste kaders vindt. Dan wordt er gekeken hoe dit uit te voeren is. Op die manier wordt dit bij de raad getoond. Over de kledingpas. De PvdA vroeg of dit voortgezet kon worden in 2023. De pas kostte de gemeente in 2022 ruim een miljoen euro. In 2023 heeft het rijk veel geïnvesteerd om de koopkrachtcrisis te dempen en de minima effectrapportage die toen gemaakt is liet zien dat de pas toen, in combinatie met de bestaande regelingen werkte. De wethouder weet nu nog niet wat het rijk dit komende jaar beschikbaar gaat stellen. Komend najaar wordt er opnieuw een minima effectrapportage opgesteld om te zien of huishoudens met weinig geld ook mee kunnen doen. In het nieuwe beleid financiële bestaanszekerheid wordt er dan een nieuwe keuze gemaakt. De kledingpas zou hier deel van uit kunnen maken. Daar is nu nog niet op vooruit te lopen. Mevrouw Raaijmakers (PvdA) vraagt wanneer de minimaeffectrapportage komt. Pagina 57 van 67

5

10

15

20

25

30

35

40

45

50

55

60

Wethouder Voortman antwoordt dat dit ergens in het najaar is, rond november. In het vierde kwartaal. Ten aanzien van de studietoeslag meldt de wethouder dat er vanaf 21 april een wetswijziging is geweest rondom de studietoeslag, overigens zonder dat er budget meekwam van het rijk. Een aantal voorwaarden is veranderd, zo is er geen vermogenstoets meer. Het doel was dat het bereik van de regeling te vergroten, dit is gelukt, er is een toename ten opzichte van 2022. Na de coronacrisis zijn er steeds meer jongeren die psychische problemen kregen. Als zij daardoor niet meer kunnen werken naast hun studie hebben ze ook recht op studietoeslag. Over de vraag of de wethouder wil toezeggen dat het restant van de 2 miljoen alsnog niet naar de reserve armoede gaat, dat kan de wethouder niet doen. De week ervoor is de motie van Volt hierover verworpen. Er zijn twee moties over student en energie, die gaat de wethouder uitvoeren. Daarnaast moet er voor 2023 en daarna, voor Utrecht en andere studentensteden, een oplossing komen via DUO. Daar zet de wethouder zich voor in. Er wordt nog wel veel uitgegeven aan een ander vorm van bijzondere bijstand voor studenten, de studietoeslag. Dit dekt de begroting. Dat is iets wat ook meeweegt. De heer Stam (Volt) vraagt over de overschrijding op de individuele studietoeslag, of dit uit de 2,7 miljoen gedekt kan worden.

Wethouder Voortman antwoordt dat de regeling voor studenten wordt nu uit de armoedebegroting betaald. Het kan ook via deze 2,7 miljoen. Dit kan een keuze zijn. De raad maakt keuzes. Mevrouw van der Wilt (D66) geeft aan dat wanneer er een landelijke regeling zou komen, dan komt er veel druk van de ketel. Komt de landelijke regeling niet, dan is er wel een serieuze situatie. Is de wethouder bereid om dat in het najaar met studentenorganisaties te bekijken, of het dan toereikend genoeg is. Dat neemt ook druk weg voor 2024. Wethouder Voortman hoopt vurig dat de landelijke oplossing er komt. Verder heeft de raad de motie aangenomen om het te kunnen monitoren of studenten ook gebruik maken van de verruiming. Mevrouw Kendir (Student&Starter) geeft aan dat de wethouder in de uitleg over de studietoeslag studenten in het algemeen benoemt, maar de regeling is voor studenten die een bepaalde beperking hebben. Dat gaat niet om studenten in financiële nood. Wethouder Voortman geeft aan dat het om studenten die door medische problemen niet in staat zijn om te werken naast de studie, die worden hiermee gecompenseerd. Je mag op basis van de wetgeving bijvoorbeeld jongere studenten minder uitkeren dan oudere, Utrecht kiest voor de ruimere benadering, daar zijn andere keuzes in te maken.

Mevrouw Kendir (Student&Starter) vat samen dat het dus niet is voor de student die moeite heeft om maandelijks rond te komen. Daarmee loopt de gemeente een hele hoop studenten mis. Wethouder Voortman geeft aan dat de eerdere vraag van mevrouw Kendir hierover ging. In kaart brengen van studenten die in financiële nood zitten, daarover is ze duidelijk: deze gegevens zijn er niet. De wethouder sprak hier een tijdje terug met de directeur van het NIBUD over, zelfs die kunnen dit niet. DUO heeft studenten wel in beeld, daarover gaat de lobby naar het rijk ook, dat DUO dit op zich neemt. Wat de wethouder wel doet is de komende tijd extra communicatie richting studenten inzetten, zodat zij weten waar ze terecht kunnen. Onderwijsinstellingen bieden ook financiële nood aan studenten. De individuele bijzondere bijstand wordt daarnaast versoepeld. Zodat studenten in schrijnende situaties net als andere inwoners, terecht kunnen bij deze regeling. De wethouder zegt ook toe de raad op de hoogte te houden van het gebruik van de reserve. Dat gebeurt via de PNC cyclus, zoals de Bestuursrapportage. Het financiële beeld komt ook terug in het beleid van de nieuwe financiële nota. De ophoging van het mobiliteitsbudget zorgt dat U-pashouders een groot deel van de vergunning kunnen betalen. U-pashouders zonder auto kunnen het extra te goed vrij besteden.

Alle U-pas houders krijgen een extra tegoed die ze vrij mogen besteden. Mevrouw Al-Shaqaff (VVD) vraagt waar de ontmoediging zit om de auto te gebruiken, als de vergunning bijna gratis wordt. De mensen die al geen auto hebben, die zijn goed bezig, is de ophoging daar dan wel bij nodig. Wethouder Voortman zegt dat het niet mogelijk was om een onderscheid te maken tussen mensen met en zonder auto. Vandaar dat het op deze manier doet, dat dan de U-pashouders die geen auto hebben, beloond worden voor hun goede keuzes. Mevrouw Al-Shaqaff (VVD) vraagt of middeninkomens dan ook een beloning krijgen. Wethouder Voortman antwoordt ontkennend. Het starten van een pilot voor U-pas houders om vrij te reizen, iedere volwassene U-pashouder heeft de mogelijkheid om te kiezen voor besteding van het tegoed aan openbaar vervoer. Daarbij wordt ook gekeken naar voorbeelden uit andere delen van het land. Een aparte pilot lijkt de wethouder niet nodig. Pagina 58 van 67

5

10

15

20

25

30

35

40

45

Mevrouw Nolten (Bij1) vraagt of de wethouder dan ook doelt op Amsterdam, waar iemand die onder de armoederegelingen valt vrij kan reizen. Wethouder Voortman geeft aan niet van de Amsterdamse regeling op de hoogte te zijn. In Utrecht is het ongeveer 75 euro van het U-pas tegoed wat eraan besteedt kan worden. De heer Otto vroeg of de wethouder schuld hulpverlenen pleisters plakken vindt. Dat klopt, zo zegt de wethouder, daarom voert de wethouder de lobby dat het minimumloon en de uitkering omhoog moet. Dit is de oorzaak dat mensen niet rond kunnen komen. De geruststelling dat mensen met schulden en mensen in bijstand dezelfde zorg kunnen blijven ontvangen, die zal uit de raad moeten komen. Die bepaalt waar het budget naartoe gaat. De heer Otto (EenUtrecht) zegt benieuwd te zijn waar dit dan precies van afhangt. Wethouder Voortman legt uit dat een brief gestuurd is, meer inzetten op preventie, of meer inzet op kinderen. Dat zijn de gesprekken, daar hangt het vanaf. De wethouder doet een aanzet voor kaders, de raad beslist daarover. De heer Otto (EenUtrecht) vraagt dat wanneer de kaders die wethouder Voortman aangegeven heeft, als die gevolgd worden, dat deze groep mensen toch minder hulp gaan ontvangen. Wethouder Voortman zet zich er voor in, dat bewoners in Utrecht volop mee kunnen doen. De raad heeft ook keuzes te maken.

Of deze groep mensen een gemarginaliseerde groep is, dat zal niet aan de inzet van de wethouder liggen. Een eerder gemiste vraag van de PvdA; kan het Upasbudget ook voor de kinder-OV worden ingezet, dat is op dit moment niet mogelijk. Kinderen kunnen wel tot een bepaalde leeftijd gratis reizen of met korting. Mevrouw Raaijmakers (PvdA) vraagt of de wethouder wil onderzoeken of de U-pas dan ook voor kinderen ingezet kunnen worden, aangezien ouders er nu wel gratis mee kunnen reizen. Wethouder Voortman geeft aan dat de vraag ook is welke afweging mensen maken. Gratis met de bus of dat het kind naar voetbal gaat. Er hangt een financieel plaatje aan. De wethouder wil het wel in kaart brengen en maakt de opmerking erbij dat het ergens anders dan wel weer financieel effect zal hebben. Gemiste antwoorden Wethouder Voortman D66 vraagt naar incidentele financiële middelen van het rijk, zodra deze verstrekt worden, of de wethouder de raad dan wil informeren en de mogelijkheid geboden wordt om op dat moment de meest passende bestemming ervoor te vinden. Wethouder Voortman antwoordt dat deze vraag niet anders te begrijpen dan wat eerder al beantwoord is over incidenteel een half miljoen van het rijk. Het lijkt de wethouder niet uitvoerbaar en in het kader van dualisme ook niet wenselijk. De heer Peters (D66) zegt dat juist in het kader van dualisme dit wenselijk is.

De raad moet iets te zeggen hebben over incidentele middelen vanuit het rijk. Wethouder Voortman antwoordt dat dit zo is, dat dit al via circulaires, de resultaatbegroting, de voorjaarsnota’s en de programmabestemming dit ook doen. De raad moet kaders stellen. De heer Peters (D66) zegt dat dit juist duaal kaderstellend is. Wethouder Voortman antwoordt dat wanneer de raad wenst om over elke 5 ton geïnformeerd te worden dat dat niet het stellen van kaders is. Bovendien zou dit uitdraaien op zoveel voorstellen dat de raad bedolven zou worden onder de voorstellen. De wethouder voegt toe dat er een passage uit het coalitieakkoord is, waaruit blijkt dat het in strijd is met financiële spelregels uit het coalitieakkoord. Tweede Termijn

50

55

60

Mevrouw Al-Shaqaff (VVD) wil toch graag bij de volgende brief een duidelijke tabel met welke regelingen zijn er, wat is wettelijk verplicht. Zodat de controlerende taak beter uit te voeren is. Verder hoort mevrouw Al-Shaqaff dat er steeds keuzes gemaakt moeten worden, dat een beloning voor het niet hebben van een auto wel een raar verhaal is. Compenseer de mensen die het hardst nodig hebben. Mevrouw Raaijmakers (PvdA) overweegt een motie bij het U-pas budget. En misschien een motie om de minimaeffectrapportage wat eerder te laten doen. De heer Otto (EenUtrecht)vraagt specifiek naar, als de het voorstel wat het college doet, als dat door de raad komt, betekent dat concreet dat deze twee groepen er dan op achteruit gaan. Wethouder Voortman vraagt welk voorstel de heer Otto bedoelt. De heer Otto (EenUtrecht) zegt dat in de raadsbrief staat dat het college gericht voorrang geeft aan specifieke groepen. Dat dit betekent dat er daardoor minder gedaan kan worden voor andere Pagina 59 van 67

5

10

15

20

25

30

35

40

45

50

55

groepen. Betekent dat minder doen, dan dat mensen met grote schulden en mensen in de bijstand qua hulpverlening erop achteruit gaan? Wethouder Voortman legt uit dat de brief gestuurd is, daarin staan kaders en dilemma’s. De raad voert de discussie over de dilemma’s en kaders en beslist. Wanneer de raad of EenUtrecht aangeeft dat de wethouder voor een groep meer moet doen, dan betekent dat dat voor een andere groep minder kan worden gedaan. De armoede monitor staat ook tot in detail om hoeveel mensen het gaat, wat er aan geld in gaat. Dat staat er allemaal in. Mevrouw Al-Shaqaff (VVD) wil heel helder hebben: wat moet er in een wettelijke regeling, wat plust de gemeente Utrecht bij die regeling op. Wethouder Voortman herhaalt dat de niet wettelijk verplichte regelingen door de raad zo weer afgeschaft zouden kunnen worden. De wethouder zegt dat ze een De tabel met regelingen die er zijn wel wil plaatsen in een dashboardbrief. Een raadsinformatiebijeenkomst over ambtelijk zou ook kunnen, dat er een toelichting komt over hoe regelingen in elkaar zitten. Mevrouw Al-Shaqaff (VVD) herhaalt een voorbeeld van zojuist; de wethouder zegt over de studietoeslag, ‘we doen meer dan er wettelijk zou moeten’. Mevrouw Al-Shaqaff wil weten wat dan. In een tabel; dit moet verplicht, dat doen we extra. Dat gaat niet over de U-pas.

Wethouder Schilderman geeft aan dat verschillende partijen hebben gevraagd om te reflecteren op de vermindering van het budget voor de uitvoeringskracht. De wethouder deelt met deze partijen dat het jammer is dat deze maatregel nodig is. Het heeft te maken met het krappe financiële beeld. Na de besparing, voor volgend jaar 9 ton en in 2025 1,4 miljoen structureel beschikbaar is. Het is een vermeerdering ten opzichte van wat het was. VVD, CDA en PvdA gaven aan niet alleen op de binnenstad te letten, maar ook op de winkelcentra erbuiten. Korte greep uit de programma’s die er zijn; programma’s van aanpak voor de Amsterdamse straatweg en Kanaalstraat, subsidieregeling voor 9 vitale winkelgebieden buiten de binnenstad, keurmerk veilig ondernemen, ondernemersfonds, adviseren bij nieuwbouw ontwikkelingen en de Wijkontwikkelmaatschappijen. Over de vitale winkelgebieden is kortgeleden een debat geweest, de vertaling hiervan staat in de voorjaarsnota. Het CDA vraagt specifiek naar de toekomst, tot 2024 is er financiering, de wethouder geeft aan dat dit klopt. Na 2024 zal het college met de raad opnieuw moeten kijken naar structurele financiering hierin. De heer Brouwer (CDA) vraagt wanneer de wethouder dit zou willen doen. Wethouder Schilderman zegt dat de beide begrotingsmomenten in het jaar zich daar goed voor lenen.

De voorjaarsnota en de programmabegroting, dat zijn de momenten dat dit wordt geregeld. Ondernemers Centraal, er zijn complimenten, maar ook vragen over hoe daarmee aan de slag te gaan. De middelen die er zijn worden in 2023 en 2024 besteedt. Het leeuwendeel gaat over de subsidieregel, de lastigste vraagstukken gaan naar de doorbraaktafel. Hier worden de middelen voor gebruikt. Voor deze twee jaar wordt Ondernemers centraal voortgezet met de middelen die in de voorjaarsnota staan. Er volgt een evaluatie waarna besloten wordt over structurele inbedding. De evaluatie in q4, dat is toegezegd. Over AI en ontwikkelingen op de arbeidsmarkt geeft de wethouder aan dat vanuit de marktgroepaanpak gekeken wordt naar de arbeidsmarkt. De U-tech Community richt zich specifiek op ICT zoals AI. In het derde kwartaal start er een programma van uit de U-tech Community, de hogeschool en de HKU om ondernemers bewust te maken van digitale vernieuwingen zoals AI. Een pleidooi voor de reuringsarchitect. Er wordt op dit vlak al veel gedaan, als voorbeeld noemt de wethouder het team Utrecht in Business, die begeleidt ook met vestigingsvraagstukken en de nieuwe economie. Daar wordt specifiek gewerkt met bedrijven die passen in de nieuwe economie, die zich hard maken voor verduurzaming.

De heer Peters (D66) het gaat ook over huidige ondernemers, die een wijnwinkel hebben en daar een horecazaak van willen maken. De gemeente weet dat dit moeilijk is, want dan moet het bestemmingsplan gewijzigd worden en dat gaat niet. Eigenlijk niemand bij de gemeentelijke organisatie vertelt hun wat ze wel kunnen doen, dus een proactief meedenker. Wethouder Schilderman zegt dat er verschillende plekken zijn in de gemeente waarop de gemeente daaraan werkt. Op het moment dat een ondernemer niet goed weet wat hij aan het ondernemen is, dan kan hij terecht bij ondernemers centraal, daar zijn meer ondernemers die wellicht ervaringen hebben. Als de partij zegt, er moet nog meer worden gedaan, dan staat dit bij de wethouder in deze lastige financiële tijd eerst nog niet bovenaan de prioriteitenlijst. De heer Peters (D66) wil ernaartoe dat de lege plekken in de stad weer opgevuld worden met mooie creatieve ideeën. Het idee van ondernemers, dat dat ook uitvoering kan krijgen met hulp van de gemeente. Pagina 60 van 67

5

10

15

20

25

30

35

40

45

50

55

Wethouder Schilderman zegt dat de gemeente altijd open staat voor goede ideeën van ondernemers. Op het moment dat er een goed plan ligt, dan wordt er gekeken waar er medewerking verleend kan worden. Daarnaast is het uitgangspunt bij herontwikkeling dat er gezocht wordt naar tijdelijke projecten. Daarnaast kunnen mensen zich melden bij de gemeente en daar suggesties doen. De heer Peters (D66) geeft aan dat mensen niet weten waar ze zich moeten melden en ze lopen tegen bureaucratie aan. Wethouder Schilderman wil best nogmaals aangeven waar partijen zich kunnen melden. Er is een regulier overleg met Koninklijke Horeca Nederland, dit is niet het signaal dat zij afgeven. Als blijkt er een probleem is, dan wordt dat opnieuw bekeken. Er zijn wel veel nieuwe horecagelegenheden bijgekomen in de stad. Dat is leuk en het idee ontstaat daarbij niet dat men De wethouder benoemt de positionering van de stad en de regio om het kloppend hart van een gezonde samenleving te zijn. Dat is de positionering van de economic board. Om de stad op een maatschappelijk verantwoorde manier neer te zetten. Een gezonde en verduurzamende samenleving. De positionering is geen doel op zich, zoals ook de PvD aangeeft, deze insteek wordt ook gekozen om duurzame en gezonde bedrijven aan de stad te binden. Hen laten helpen met de lobby om de doelen te bereiken die belangrijk zijn.

Daarom kan de wethouder niet toezeggen om hiermee te stoppen. Een concrete vraag om een stadscampagne voor een Veggiedag. Met koninklijke horeca is hier wel eens over gesproken, horecaondernemers pakken dit al aan, niet elke gelegenheid heeft dezelfde vorm werkt. De wethouder zegt toe nogmaals met hen te bespreken of KHN kansen hierin ziet. Mevrouw De Vries (PvdD) vindt het fijn dat de wethouder het gesprek opnieuw aan wil gaan. Als er kansen liggen, kan er dan een stadscampagne komen. Wethouder Schilderman als de gemeente extra campagnes gaat voeren, dan zal dat extra middelen kosten, daar is op dit moment geen ruimte voor. Dan het minimumloon, dat ligt rond de €14,00. Vanuit de portefeuille inkoop beantwoordt de wethouder de vraag. De wethouder verwacht op korte termijn een brief hierover te sturen naar de raad. De wethouder is het helemaal eens met de fractie van Denk dat discriminatie een groot probleem is op de arbeidsmarkt. De arbeidsinspectie speelt er een belangrijke rol in. Er komt een plan aangaande een inclusievere arbeidsmarkt. Het is de verwachting dat de raad hier rond de zomer over te informeren, daar zal ook op stagediscriminatie worden ingegaan. De heer Şimşek (Denk) vraagt of de wethouder kon duiden waarom hbo en wo stagediscriminatie op te nemen in de brede aanpak inclusieve arbeidsmarkt.

Wethouder Schilderman zegt dat het een brede aanpak is, stage is daar een onderdeel van. Een los debat hierover is geweest. Het leek de wethouder logisch om dit samen te voegen. Het komt ook voort uit een toezegging die eerder is gedaan. Gemiste antwoorden Tweede Termijn De heer Peters (D66) beraadt zich over een motie om het stadskantoor dichterbij ondernemers met creatieve ideeën kunnen brengen. De heer Van der Broek (CDA) zegt over ondernemers centraal dat eind 2023 het college komt met een verder evaluatie over hoe dit voortgezet gaat worden. Dat is laat in het jaar, vooral als er voor 2024 nog geen duidelijkheid is. Kan de wethouder toezeggen dit wat eerder te doen? Er wordt gekeken naar de lange termijn investeringen van ondernemers centraal. De heer Van der Broek is benieuwd waarom dit niet in de voorjaarsnota is opgenomen. Mevrouw De Vries (PvdD) beraadt zich over moties Wethouder Schilderman zegt uit te kijken naar alle vormen van creatieve voorstellen. Over ondernemer centraal klopt het dat de middelen op 2023 staan. Deze zijn voldoende om nog een heel eind mee toe te kunnen in 2024. Het houdt niet bij de jaargrens op. Het eerder toezeggen van de evaluatie lukt organisatorisch niet. Het is nog niet in deze nota opgenomen, omdat eerst nog een goede evaluatie plaats moet vinden en de kaders nog door de raad gesteld moeten worden.

Ondernemers centraal is gestart vanuit de coronamiddelen. Ingespeeld op wat er nodig was in de stad. Een structurele plek in de begroting kan alleen nadat de raad hierin beslist heeft.

60 Pagina 61 van 67

5

10

15

20

25

30

35

40

45

50

55

Wethouder Oosters constateert dat het 01:05 uur is en dat het onderwerp evenementen is. Over de locatieprofielen zegt de wethouder dat dit niet sec de locatieprofielen zijn, maar ook de structureel uitvoeringsbudget, vergunningsverlening, communicatie en ICT. De heer Brouwer (CDA) vraagt waarom dit dan nu pas bekend wordt. Wethouder Oosters geeft aan dat dit nog niet bij de programmabegroting bekend was, bij de voorjaarsnota wel, dus staat het er nu tussen. Dan kan het voor 2024 gaan werken. Over de vraag of er dit jaar dingen dubbel gedaan worden kan de wethouder kort zijn. Nee. Van 2018 tot 2020 zijn er veel onderzoeken geweest, die worden nu geactualiseerd. Onderzoeken op het gebied van ecologie en geluid. Op deze onderzoeken wordt verder gebouwd. Toen was het nodig om opnieuw te beginnen, nieuwe bewoners, participatie die erbij kwam. Er wordt zoveel als mogelijk haast gemaakt met de profielen. De raad weet dit. Voor het volgende evenementenseizoen wordt er gekeken naar wat er mogelijk is, ook al zijn de locatieprofielen niet op tijd voor de vergunningverlening vastgesteld. In het najaar stuurt de wethouder een verdere brief over de mondelinge vragen die zijn gesteld, over hoe de flora en fauna nog beter beschermd kan worden op de evenementenlocaties. De toezegging die de PvD vraagt gaat te ver, dat wil en kan de wethouder niet doen.

Mevrouw De Vries (PvdD) zegt de redenering niet helemaal te volgen dat de evenementen dan niet zouden kunnen plaatsvinden. Het gaat alleen over de festivals uit de zwaarste categorie. Wethouder Oosters zegt dat dit juist de festivals zijn waar tienduizenden Utrechters heen gaan, die wil het college niet op die manier verbieden. Na twee jaar corona heeft de evenementenbranche een herstart gemaakt. Het is belangrijk dat evenementen betaalbaar blijven voor bezoekers, dus is het een nee tegen de vermakelijkheidsretributie. De betaalbaarheid staat onder druk. De nota geluid en trillingen is opgesteld en eind mei aan de raad gestuurd. De wethouder kijkt uit naar het gesprek hierover. Het is van belang, ook voor de volksgezondheid. De heer Stam (Volt) zegt dat Amsterdam deze retributie heeft daar kunnen evenementen doorgaan. Hij vraagt of de wethouder bang is dat evenementen daardoor ineens onbetaalbaar worden, de stad is erg aantrekkelijk, dat kunnen de evenementen toch aan? Wethouder Oosters hoort in de gesprekken met evenementenorganisatoren dat de kosten en kostenstijgingen erg drukken op de begroting. Lastenverzwaring voor deze ondernemers gaat echt impact hebben. Het zijn niet alleen de grote festivals, het is lastig differentiëren daartussen. Dan worden kleinere festivals ook zwaarder belast. Het antwoord blijft nee.

Gemiste antwoorden Tweede Termijn Mevrouw Kendir (Student&Starter) heeft een vraag gesteld in de commissie JWCS, die vraag is doorgeschoven naar wethouder Eerenberg. Ze herhaalt de vraag. Kan het college toezeggen om met zorginstellingen in gesprek te gaan om hen te stimuleren stagevergoedingen uit te keren. Vraag 2 Om met een algemeen plan te komen om arbeidsomstandigheden van mensen in de zorg en onderwijsinstellingen te verbeteren. Wethouder Eerenberg geeft aan dat hij weliswaar kort van stof kan zijn, maar dat hij verreweg de meeste vragen heeft en een aantal pleidooien met grote woorden waarna een reflectie van de wethouder gevraagd wordt. Over het leerlingvervoer zegt de wethouder dat uiteraard wordt er naar de monitor gekeken. Dat de getallen bij de grafieken komen. Waar komt het tekort door, dat heeft et maken met leerlingen en met toegenomen afstanden. Dat er wel of niet chauffeurs genoeg zijn is niet van invloed op de kosten van de gemeente, die betaalt per rit. Meldingen worden nu als klacht geregistreerd, in het volgende dashboard is dit verwerkt. Hoe zit het met leerlingvervoer in de voorjaarsnota, dat is de vraag van veel partijen. Het leerlingenvervoer heeft een te verwachten te kort. Langs 5 punten wordt er gezocht naar dekking. Daarmee is niet gezegd dat voor 400.000 op leerlingvervoer bezuinigd gaat worden, maar ook niet dat dit niet gebeurt.

De zoektocht naar welke onderdelen de bezuiniging dan het beste kunnen dragen, de richting daaraan wordt meegegeven in het debat. Mevrouw Vermeulen (GroenLinks) vraagt wanner het duidelijk wordt welke keuzes hierin gemaakt worden. Pagina 62 van 67

5

10

15

20

25

30

35

40

45

50

55

60

Wethouder Eerenberg legt de tweetrapsraket uit, donderdag 6 juli bepaalt de raad hoe de zoektocht in het sociaal domein eruit gaat zien. De wethouder maakt dan een verbeterplan voor het leerlingenvervoer. Er lopen al gesprekken voor, in het najaar ontvangt de raad dit plan. De wethouder herhaalt een eerder toezegging om dit in hetzelfde format te gieten als de huishoudelijke hulp. De heer Stam (Volt) herhaalt de toon van het verbeterplan, roeien met de riemen die we hebben. Het leerlingvervoer is niet opgenomen in de taakstelling in de voorjaarsnota. De heer Stam vraagt de wethouder wat de riemen dan zijn. Wethouder Eerenberg zegt het leerlingvervoer tijdelijk met geld uit algemene middelen leerlingenvervoer te hebben betaald, je moet ook een remweg organiseren, zo geeft hij aan. Aan het eind telt het hele budget van 400.000 mee voor de opgave in het sociaal domein. De heer Stam (Volt) vraagt naar de taakstelling bevat niet de ongeveer 500.000 euro extra die in een eerder tabel wel voorkwamen. Hier zou op teruggekomen worden. De uiteindelijke taakstelling was 16 miljoen, die is nu 15,5 miljoen. Daar zit een verschil in. Wethouder Eerenberg geeft aan dat uit de algemene middelen het eerste tekort is betaald, dat nu bij de voorjaarsnota dit tekort op de stapel met meer tekorten is gekomen.

De verdere invulling van deze tabellen wil de heer Eerenberg graag met de heer Stam doornemen. Een aantal reflectievragen zijn aan de orde. Gezondheidsverschillen zijn belangrijk en zijn erg taai. Het feit dat ze in de stad gelijk zijn gebleven is misschien iets om blij mee te zijn. In veel steden zijn de verschillen verder uit elkaar gaan liggen. Hoe verankert de wethouder gezondheidsverschillen in elk beleid? De wethouder gelooft niet in verplichte paragrafen, dat worden afvinklijsten. Ongelijk investeren voor gelijke kansen, dat werkt echt. Daar zit een club op, een aanjaagteam, die houdt gesprekken in de ambtelijke organisatie, die daagt collega’s uit. Die kunnen gevraagd worden om door de bril van gezondheidsverschillen, waar het in die groep al veel over gaat, te bekijken. Heel veel kansenongelijkheid en gezondheidsverschillen zijn communicerende vaten. Het zit in het DNA van Utrecht om een manier te vinden hieruit, maar met gebruik van de genoemde structuren, daar gaat al veel goed. Mevrouw Assen (PvdA) gelooft in het DNA en voelt dit ook bij mensen. Moet er dan niet nog meer in armoedebestrijding geïnvesteerd worden om hier echt uit te komen. Of hebben beweging en voeding dan toch significant zin. Wethouder Eerenberg geeft aan dat het niet het enige is, het gaat over voedsel en gezondheid en over bestaanszekerheid.

De opmerking dat de duizenddagen aanpak steviger kan, signalen dat aanpak niet bij mensen terechtkomt. De wethouder verzoekt degene die signalen opvangt deze ook te delen in de debatten, dan kijkt de wethouder ernaar. Het zou een droom zijn wanneer kansrijke start uit te breiden in doelgroep, bereik en stevigheid, maar het geld is er niet. Mevrouw Assen (PvdA) vraagt of er misschien winst zit in consultatiebureaus, wanneer zij aandacht aan voeding besteden, ongeacht de situatie. Wethouder Eerenberg zegt dat het al heel erg verweven zit in de hele aanpak. Bijvoorbeeld de posters die op het consultatiebureau hangen, tot aan de gesprekken die er gevoerd worden. Het kan altijd beter. Het kan wel collectiever. Ongelijk investeren voor gelijke kansen gebeurt zeker bij de eerste duizenddagen aanpak. Daar zijn de meest kwetsbare jonge gezinnen, jonge kinderen. De wethouder is grote fan van collectief aanpakken en gelijkheid hierin, maar hij kan het niet betalen. Huisartsentekort, kan er informatie komen uit de HUS? Ja dat zegt de wethouder toe. In het vierde kwartaal, komt er een brief met informatie uit de Hus. Daarin ook informatie over de rode loper aanpak voor huisartsen. Eerst het probleem in kaart. Een rode loper aanpak betekent voorrang, dan moet een ander wachten. Financieel is alles is op in de stad. De wethouder heeft liever de insteek; gelijke gevallen behandelen we gelijk.

De financiële kant bij sekswerk, er is een plan voor drie jaar, dus is er financiering voor drie jaar. De heer Stam (Volt) zegt dat er ook een aanloop van een jaar is, daardoor is er maar twee jaar voor de uitvoering, terwijl iedereen driejaar wenst. Wethouder Eerenberg zal collega Schilderman verzoeken om het budget voor het ene jaar, over te zetten naar het andere jaar. De heer Stam (Volt) vraagt of er dan middelen overblijven die incidenteel worden doorgeschoven of wordt er een jaar van het structurele Zandpad overgezet naar de middelen voor de proeftuin. Wethouder Eerenberg zegt nee, wanneer het plan gemaakt is, dan is er budget voor drie jaar. Wanneer het niet lukt om het budget voor het eerste jaar op te maken, dan dient er bij de jaarrekening een verzoek ingediend te worden om dat ene jaar er aan de achterkant aan vast te plakken. Niet een extra greep uit algemene middelen, dat bedoelt de wethouder niet. Mevrouw Assen (PvdA) vertelt dat er een week eerder afgesproken is om dit project 6 jaar te doen. Pagina 63 van 67

5

10

15

20

25

30

35

40

45

50

55

60

Wethouder Eerenberg beantwoordt dit bevestigend. Hij sprak in de verleden tijd. Er is na de voorjaarsnota een knelpunt ontstaan, die bij de lijst met knelpunten weer verder besproken gaat worden. Er zit geen doordachte begroting bij dit plan. Wel een inschatting. Er komt een brief, een bestemmingsplan en een APV in Q1 van 2024 naar de raad. De moties zijn er dan in verwerkt. In die brief wordt een projectbegroting verweven. Het CDA maakt zich zorgen over 180.000 euro, de wethouder verwijst naar bladzijde 39 van de voorjaarsnota, het digitale kind dossier. Het zijn incidentele implementatiekosten die gedekt worden vanuit een onderbesteding. Het totale budget van volksgezondheid tussen 2023/2024 daalt niet, stijgt zelfs iets. De heer Brouwer (CDA) blijft wat zoekende. Hij vraagt waarom er gekozen wordt om die 180.000 daar weg te halen. Wethouder Eerenberg geeft aan dat er geen technische vragen tijdens de vergadering behandeld zouden gaan worden, dus wil dit buiten de vergadering graag bespreken. Dan over meer integraal werken. Valt daar winst te halen? Ja, ja ja, sluit u aan bij de lobby, aldus de wethouder. Er zijn zorgen over schurft, hier komt de wethouder op terug, alvast geeft hij mee dat zorgelijke proporties aan begint te nemen. Een lokale campagne gaat niet heel veel doen tegenover een landelijke campagne.

De afweging bij een HPV vaccinatie is net wat anders en zit niet zo in de crisis modus als bij de corona. Wanneer hier steviger op ingezet moet worden, is de kanttekening dat dit heel erg duur is. Dus dan moet de raad het college helpen met middelen. Een reflectie over het leven van de ChristenUnie deelt de wethouder, dat het leven soms ook lijden is en dat dit niet direct betekent dat je ziek bent en geholpen moet worden. De gezondheid in het onderwijs. De gezonde schoollunch. Een van de private partijen wordt betrokken bij de ambitie. Er wordt verkend of er een fonds te starten is. Mevrouw van der Wilt (D66) is erg blij met het werk wat er gedaan gaat worden. Wil de wethouder hier misschien een streven aan hangen? Wethouder Eerenberg zegt dat dit in de kwartaalbrief over onderwijs komt, daar stopt de wethouder de zijn ei voor de gezonde schoollunch in. Mevrouw Assen (PvdA) vraagt of er ook nog kansen zitten in projecten die al gestart zijn, bijvoorbeeld met het Rode Kruis over schoolmaaltijden. Wethouder Eerenberg beaamt dit. En ook het jeugd educatie fonds. Dat wordt bij elkaar gebracht. De heer Stam (Volt) hoopt op prozaïsche notulen. Wethouder Eerenberg zegt over subsidies en het overzicht van subsidies. Het is niet zo dat er bij talentontwikkeling heel veel geld overblijft. Dat is 36.000 euro, op 2,6 miljoen euro dat is best aardig.

De onderwijsondersteunende activiteiten die is ondergebracht bij vrijwillige inzet voor elkaar. Die is ergens anders in de begroting teruggekomen. De wethouder heeft dezelfde zoektocht en gaat met het onderwijsteam aan de slag om de regelingen onder de loep te nemen. Het voorbeeld van Amsterdam is niet zaligmakend, er zitten ook subsidieplafonds in de regeling in Amsterdam. Dit is wel een klus, dus richting de volgende voorjaarsnota zal hier informatie naar de raad komen, dat heeft ook met capaciteit te maken. In de context van het jeugd educatie fonds, in de laatste kwartaalbrief is aangegeven hoe het college met de toezegging is omgegaan. Het JEF weet dit ook. De gemeente financiert het JEF, die doen standaard 12 scholen. Het is eenmalig gelukt om 10 extra scholen eenmalig te financieren. Het geld is niet beschikbaar, zeker niet structureel. Er zit een grote overlap tussen JEF en het werk wat wethouder Voortman doet met allerlei regelingen. Bij de brief leidende principes bij de nieuwe nota financiële zekerheid, dat is het moment om te kijken hoe de ondersteuning van kinderen gedaan moet worden, welk deel de school doet, welk deel doet het JEF dan. Wordt dat als specifiek fonds aangegeven of als nadere regel, waar zij zich op in kunnen schrijven.

Mevrouw Vermeulen (GroenLinks) zegt te willen reageren op het punt van regelingen, dat schoolleiders op dit punt graag geïnformeerd willen worden welke regelingen er zijn. Het JEF vult de gaten die andere regelingen hebben. Andere fondsen zijn gericht op onderdelen. Het JEF wordt door scholen als erg positief ervaren. Wethouder Eerenberg zegt dat het JEF al heel lang hele mooie dingen in de stad doet. Geld is de motor achter vele keuzes. Als de raad het structureel wil doen, dan zal er naar de onderwijsbegroting gekeken moeten worden. Of kinderen die op school zitten vanuit armoede ondersteunen. Mevrouw Vermeulen (GroenLinks) vraagt als het JEF niet meer ondersteund wordt, wat betekent dat dan voor de armoedefunctionaris, die betaald wordt vanuit het JEF. Wethouder Eerenberg zegt dat het niet zo is dat het JEF niet meer ondersteund gaat worden door de gemeente. Er blijven 12 scholen die gebruik mogen maken van het JEF. De 10 extra scholen, dat gaat niet meer lukken. De segregatiemonitor komt vlak na het zomerreces en gaat Pagina 64 van 67

5

10

15

20

25

30

35

40

45

50

55

heel veel aanknopingspunten geven over het beleid rondom segregatie. De wet geeft aan dat er eenmaal per jaar met scholen hier over gesproken moet worden, dat heeft wethouder ondertussen gedaan. De hele beleidstak van onderwijs past thuis op de bank. De visie van het college over inclusief onderwijs, in een brief. Mevrouw Vermeulen (GroenLinks) zegt een RIB te willen agenderen over inclusief onderwijs, dan zou de brief na de RIB kunnen. 3e of 4e kwartaal. Mevrouw van der Wilt (D66) vindt de volgorde RIB en brief fijn. Wethouder Eerenberg wacht dan het RIB af alvorens hij tot briefproductie overgaat. Het UKK wordt op 5 oktober aan de raad gepresenteerd. Mevrouw Assen (PvdA) vraagt waarom dat dan pas kan. Wethouder Eerenberg zegt dat het met de logistiek te maken heeft. De deadline voor niet urgente raadsbrieven is verstreken, dus dit wordt na de zomervakantie. Dan over parkeervergunningen voor docenten. Samen met wethouder Van Hooijdonk. Vanuit onderwijs wordt gekeken naar welke scholen, welk personeel het betreft, wethouder Van Hooijdonk laat dit in een parkeerproduct landen. Er wordt verwacht dat dit in 2024 kan starten. De wensen van het onderwijs en partners zijn ingeleverd. Mevrouw van der Wilt (D66) welk kwartaal van 2024. Voorzitter zegt dat de vraag over wanneer de parkeervergunningen ingaan door wordt geschoven naar wethouder Van Hooijdonk.

Wethouder Eerenberg zegt dat in het vierde kwartaal van 2023 de staat van het Utrechtse onderwijs komt. In gesprek met de onderwijsinspectie is gevraagd of zij gegevens willen delen. Zodat daar gebruik van kan worden gemaakt. De vraag is of daar bij de inspectie voldoende capaciteit voor is. Dan groene schoolpleinen. Daarover zegt de wethouder dat de openbaarheid echt een voorwaarde is, omdat de buurt ook met speelplekken daarop moet kunnen aansluiten. Hij kent zelf niet een casus waar de voorwaarde achteraf opgetreden is. In de kwartaalbrief is al aangegeven dat dit voor scholen niet vooraan in hun hoofd zit. Met een team zorgen dat er aanvragen komen, binnen het principe van ongelijk investeren voor gelijke kansen wordt hieraan gewerkt. De wethouder groen zei hierover; ‘wanneer je ongelijk wilt investeren voor gelijke kansen, moet je ook naar de ongelijke staat van het groen kijken’. Ten aanzien van wijkgerichte samenwerking en overkoepelende samenwerking zegt de wethouder dat het integrale huisvestingprogramma wat eraan komt een mooie eerste is om te kijken of organisaties over hun eigen schaduw heen afspraken willen maken. De wethouder is hier hoopvol over. Mevrouw Assen (PvdA) vraagt of de raad hierbij kan helpen. Wethouder Eerenberg zegt dat dit wellicht zo is. Vaak blijven vragen helpt echt. Dan over reanimatielessen en EHBO.

Als de wethouder het zelf niet mogelijk maakt financieel, dan hebben scholen geen ruimte, tijd of geld om hier iets mee te doen. De druk op het schoolprogramma is groot. De ‘staat van het onderwijs’ zegt dat de beheersing van taal, schrijven, rekenen achteruit holt. De wethouder is daarom niet van plan om scholen te vragen naar reanimatie of EHBO lessen. Buiten spelen op school bevorderen is ingewikkeld. Het wordt door scholen zeker belangrijk gezien. Wat de raad dan nog meer van het college verwacht is ingewikkeld. Mevrouw Kendir (Student&Starter) geeft aan dat dit ingebracht is door de kinderraad. Wethouder Eerenberg kent het advies van de kinderraad niet. Het is een goed idee om de kinderraad uit te nodigen voor het overleg met de wethouder en de onderwijsbesturen. Dan kunnen ze het advies presenteren. Hetzelfde geldt voor kinderdemocratie. De pilot in Amsterdam, waar Bij1 mee komt, vindt de wethouder erg interessant. Gesprekken met MBO, HBO en wo wordt gekeken of dit met gesloten beurs lukt. Samen met wethouder Streefland komt er in de kwartaalbrief van Q4 een update hierover. Het is spannend wat het rijk gaat doen met de incidentele middelen voor de bibliotheek, er komen voor 2025 structurele middelen. De wethouder is blij met de positieve reacties. Het perspectief ziet er beter uit. De indexatie in de voorjaarsnota werkt structureel door.

In de begroting komt er structureel nog 400.000 bij. Het beeld van de wethouder is, dat met al deze maatregelen dat het er best goed uitziet voor de bibliotheek. Nu niet verzaken geeft de wethouder mee. De eiwittransitie. Wethouder Van Hooijdonk is bezig met een klimaatvisie, voedsel komt daarbij aan bod. Wanneer de PvD dit steviger in wil zetten, ook vanuit volksgezondheid, dan moet dit wethouder dit daar her prioriteren of de PvD moet een financiële zwengel bij volksgezondheid meegeven. Mevrouw Hoenkamp (PvdD) begrijpt hieruit dat de wethouder niet zo enthousiast is als de PvD om de strijd met de gemeente Groningen aan te gaan. Wethouder Eerenberg zegt dat hij niet zo van de wedstrijdjes is. Hij doet liever zijn werk.

60 Pagina 65 van 67

5

10

15

20

25

30

35

40

45

50

55

60

Gemiste antwoorden De heer Şimşek (Denk) vraagt de wethouder naar een reactie op de recente ophef over DUO en jongeren met een migratieachtergrond. En of de wethouder in beeld heeft hoe dit in Utrecht is en of dat in beeld te brengen is. Mevrouw Al-Shaqaff (VVD)boetes inde kinderopvang, strookt prognose met de intentie van het college om het gesprek aan te gaan en in plaats van niet te beboeten. Mevrouw Kendir (Student&Starter) wachtverzachters en de gemiste vraag die doorgeschoven is van de commissie JWCS. Mevrouw Assen (PvdA) als raad meer geïnformeerd over nieuwe scholen of schoolconcepten worden gestart. Mevrouw van der Wilt (D66) vraagt aanvullend op de segregatiemonitor. Is dat de basis van een kwaliteitscyclus? Wethouder Eerenberg zegt over de discriminatie bij het algoritme van DUO dat het heel slecht is. Het is goed dat de minister heeft gezegd dit direct te stoppen en te onderzoeken. Het beeld voor Utrecht hierin is er niet. Het is niet duidelijk hoe dit beeld verkregen zou kunnen worden. Bij de kinderopvangtoeslag situatie heeft het lang geduurd voordat de gegevens gedeeld mochten worden met de gemeente. De gemeente weet niet wie DUO op deze manier benaderd heeft. De heer Şimşek (Denk) vraagt in deze om de ogen en oren open te houden en te doen wat er gedaan kan worden. Wethouder Eerenberg neemt de woorden van de heer Şimşek in acht.