Beantwoording SV2025 nr 63 over Inclusieve speeltuinen

BEANTWOORDING SCHRIFTELIJKE RAADSVRAGEN 2025, NUMMER 63

Datum Van Behandeld door E-mailadres Kenmerk Beleidsveld

20 mei 2025 College B&W Ina Massop i.massop@utrecht.nl 30280115 Openbare Ruimte, Vastgoed, Jeugd en Jeugdzorg

Geachte leden van de raad, Hierbij ontvangt u de beantwoording van de schriftelijke raadsvragen jaargang 2025 nummer 63 van Vermeulen, M.W.C. (Maartje) (GroenLinks) van 10 april 2025 over Inclusieve Speeltuinen. De gestelde vragen zijn onderaan bijgevoegd. Vraag 1 Op welke wijze is het college bezig met het inclusiever maken van speeltuinen? Antwoord 1 De gemeente Utrecht wil dat alle kinderen in hun eigen buurt elkaar kunnen ontmoeten en samen buiten kunnen spelen. De gemeente onderschrijft volmondig het SamenSpeelAkkoord waarin staat dat samen opgroeien in de zandbak de basis is voor de inclusieve samenleving. Utrecht beschikt over 21 beheerde speeltuinen en ruim 900 openbare speellocaties. Al deze beheerde speeltuinen zijn toegankelijk voor alle kinderen, ook voor kinderen met beperking. Speeltuin de Hoef in Leidsche Rijn is in 2017 als samenspeeltuin ingericht en voldoet aan toegankelijkheidseisen van de Gemeente Utrecht. Sinds 2020 zijn, naar aanleiding van het landelijk Samenspeelakkoord, nog vijf speeltuinen omgevormd tot samenspeeltuinen met een verhoogde speelwaarde voor zowel kinderen met als zonder beperking. Deze speeltuinen zijn in samenspraak met de doelgroep aangepast. Wij hebben hiervoor een deskundige van stichting Zet gevraagd om ons hierbij te helpen, zij heeft de nodige ervaring opgedaan bij de Speeltuinbende van Stichting Het Gehandicapte Kind.

Deze 6 speeltuinen zijn Samenspeeltuinen met een divers en uitdagend aanbod met toestellen, voorzieningen, activiteiten en andere aanpassingen waardoor álle kinderen met plezier kunnen spelen in de speeltuin. Naast de samenspeeltuinen wordt bij elke aanpassing en renovatie van een bestaande openbare speelplekken actief geparticipeerd. Hierin wordt ook aandacht geschonken aan inclusiviteit van zowel de speelplek zelf als van de toestellen en waar nodig maatwerk geleverd (wanneer uit de participatie blijkt dat op een plek een specifieke behoefte is). De uiteindelijke inrichting is afhankelijk van de wensen van omwonenden en gebruikers en beschikbaar budget.

Vraag 2 Herkent het college dat de meeste Utrechtse speeltuinen niet toegankelijk zijn voor kinderen die motorisch achterlopen of kinderen in een rolstoel? Binnen gezinnen kunnen kinderen nu vaak niet samen spelen in de speeltuin. Denk ook aan kinderen met een verstandelijke beperking waarbij rustplekken om te ontprikkelen belangrijk zijn. Wordt er ook aan kinderen gedacht die slechtzien of slecht horen met bepaalde speeltoestellen? Antwoord 2 Het klopt inderdaad dat niet alle speeltuinen toegankelijk zijn, maar we hebben nu zes samenspeeltuinen waar kinderen met en zonder beperking samen kunnen spelen. Hiermee loopt de stad voorop op landelijk niveau. Deze samenspeeltuinen zijn verspreid over de stad en goed bereikbaar voor kinderen en gezinnen in Utrecht. Bij de ontwikkeling van deze samenspeeltuinen is een deskundige adviseur op het gebied van samenspelen betrokken geweest. Zij heeft een “samenspeelscan” uitgevoerd, waarin rekening werd gehouden met alle vormen van beperkingen. Haar adviezen zijn meegenomen bij de inrichting en omvorming van de speeltuinen tot inclusieve speelplekken. Het college is zich ervan bewust dat het realiseren van volledige inclusiviteit in alle speeltuinen een langdurig proces is dat tijd en betrokkenheid vergt, mede vanwege beperkte budgetten en het aantal medewerkers dat actief betrokken is bij de ontwikkeling en het beheer van speeltuinen.

Daarnaast willen wij benadrukken dat het niet wenselijk of haalbaar is om elke speeltuin in de stad volledig toegankelijk te maken. Het uitgangspunt is dat speeltuinen plekken blijven waar iedereen zich welkom voelt. Dit betekent dat de speelomgevingen zodanig worden ingericht dat ze inclusief zijn, zonder dat ze zodanig worden aangepast dat kinderen zonder beperkingen het gevoel krijgen dat de speeltuin niet voor hen bedoeld is. Vraag 3 Er zijn momenteel 5 speeltuinen aangesloten bij het samenspelnetwerk. Wij ontvangen signalen dat dit aantal stagneert. Herkent het college dit? Antwoord 3 De gemeente Utrecht ondertekende in 2020 het SamenSpeelAkkoord en heeft zich verbonden aan de ambitie om vijf speeltuinen te transformeren tot samenspeeltuinen. Daarnaast was de Natuurspeeltuin De Hoef in 2017 al aangelegd als samenspeeltuin. Daarmee telt Utrecht momenteel in totaal zes (niet 5) samenspeeltuinen. Er is geen sprake van een afname. De gemeente heeft destijds een eenmalig budget van meer dan €300.000 beschikbaar gesteld om het samen spelen in de beheerde speeltuinen te faciliteren. De fysieke en sociale aanpassingen die nodig zijn om een speeltuin toegankelijk te maken, vergen aanzienlijke investeringen. Gezien het huidige budget voor de beheerde speeltuinen is het op dit moment niet mogelijk om meer speeltuinen te omvormen tot samenspeeltuinen.

Wel wordt bij vervangingen van speeltoestellen expliciet rekening gehouden met inclusiviteit; dit wordt meegenomen als norm bij de aanschaf van nieuwe toestellen. Vraag 4 Ook speeltuinen die genoemd worden binnen het samenspeelnetwerk zijn niet volledig inclusief, denk aan speeltoestellen, rustruimtes om te ontprikkelen, gehandicaptentoilet met liggend verschoonplekken. Is het college hiervan op de hoogte en volgen hier acties uit? Antwoord 4 Zoals ook vermeld in de beantwoording op vraag 2, is het niet wenselijk of haalbaar om elke speeltuin in de stad volledig toegankelijk voor alle beperkingen te maken. Speeltuinen dienen een plek te zijn

2

voor diverse doelgroepen en moeten uitnodigend zijn voor alle kinderen, zodat zij zich welkom voelen en volop kunnen genieten van hun speelplezier. Om de toegankelijkheid van de speeltuinen verder te verbeteren, worden speeltuinen via de gemeente en samenwerkingspartners zoals stichting DOCK en Vereniging Dwarsverband aangemoedigd gebruik te maken van beschikbare subsidiemogelijkheden voor toegankelijkheid. Vraag 5 Wordt er bij speeltoestellen rekening gehouden met wat bredere glijbanen en grotere schommels zodat meer kinderen ze kunnen gebruiken en ouders of begeleiders samen met het kind ergens in kunnen als het kind het vanwege beperking spannend vindt of de nabijheid zoekt? Antwoord 5 In de Ontwerpvisie Speelruimte Utrecht: Spelen in je eigen buurt is aangegeven dat Utrecht zich inzet voor divers ingerichte speelomgevingen en dat er prioriteit wordt gegeven aan inclusief spelen. De ambitie is om steeds meer speeltoestellen en speelplekken toegankelijk te maken voor kinderen en ouders met een beperking. Dit omvat onder andere het aanleggen van verharde paden op losse ondergrond, verlaagde stoepen, bankjes en aangepaste speeltoestellen. Bij vervangingen van speeltoestellen in de beheerde speeltuinen wordt expliciet rekening gehouden met toegankelijkheid, zodat de nieuwe toestellen ook geschikt zijn voor kinderen met een beperking.

Vraag 6 Kan het college toezeggen Jantje Beton, Stichting het Gehandicapte Kind of ervaringsdeskundigen die zich bezighouden met inclusief spelen te betrekken bij de nieuwe speeltuinvisie? Antwoord 6 We werken niet aan een nieuwe speeltuinvisie. Ontwerpvisie Speelruimte Utrecht: Spelen in je eigen buurt is in maart 2022 vastgesteld. In deze ontwerpvisie is o.a. aandacht besteed aan de beheerde speeltuinen en inclusiviteit en toegankelijkheid. We werken wel aan een herziening van de beleidsregel voor de subsidies voor de beheerde speeltuinen. Deze herziening betreft vooral een aanpassing van de regeling om deze beter af te stemmen op de huidige regelgeving en om verschillende beleidsregels op een slimme manier te combineren. Wij onderschrijven het belang van goede samenwerking met deskundigen om inclusieve speelomgevingen te stimuleren. In de praktijk verloopt deze samenwerking al goed, mede dankzij onze partners zoals stichting DOCK, vereniging Dwarsverband en de verzelfstandigde speeltuinen. Zij weten de weg naar organisaties als Jantje Beton, Stichting Het Gehandicapte Kind, WheelchairSkillsTeam en In Contact Bijzonder en andere organisaties goed te vinden. Wij zetten ons in om samen spelen voor álle kinderen mogelijk te maken. Daarbij maken wij gebruik van de kennis en ervaring van organisaties en ervaringsdeskundigen die zich bezighouden met inclusiviteit in speeltuinen.

Bijvoorbeeld, bij de inrichting van vijf samenspeeltuinen is samengewerkt met adviseur inclusie en samenspelen van Stichting Zet. Voor de organisatie van Samenspeeluitjes en de Samenspeelkaravaan is samengewerkt met het WheelchairSkillsTeam, In Contact Bijzonder en Stichting Het Gehandicapte Kind.

Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Utrecht,

de secretaris,

de burgemeester,

3

Schriftelijke vragen Inclusieve speeltuinen 10 April 2025 Elk kind wil kunnen spelen. Het is zelfs een kinderrecht, verankerd in artikel 31 van het VN-Verdrag Kinderrechten. Het is daarom belangrijk dat er voldoende plekken zijn om te kunnen spelen, ook in een verdichtende stad. Gelukkig zijn er in Utrecht beheerde speeltuinen, speelplekjes en groene schoolpleinen. Daar zijn wij blij mee. Ook zijn er enkele speeltuinen die onderdeel zijn van het samenspeelnetwerk1, onder andere speeltuin de Hoef. Toch hebben we eigenlijk te weinig buitenruimte en zijn de meeste speeltuinen niet voor ieder kind toegankelijk.2

Vragen: 1. Op welke wijze is het college bezig met het inclusiever maken van speeltuinen? 2. Herkent het college dat de meeste Utrechtse speeltuinen niet toegankelijk zijn voor kinderen die motorisch achterlopen of kinderen in een rolstoel? Binnen gezinnen kunnen kinderen nu vaak niet samen spelen in de speeltuin. Denk ook aan kinderen met een verstandelijke beperking waarbij rustplekken om te ontprikkelen belangrijk zijn. Wordt er ook aan kinderen gedacht die slechtzien of slecht horen met bepaalde speeltoestellen? 3. Er zijn momenteel 5 speeltuinen aangesloten bij het samenspelnetwerk. Wij ontvangen signalen dat dit aantal stagneert. Herkent het college dit? 4. Ook speeltuinen die genoemd worden binnen het samenspeelnetwerk zijn niet volledig inclusief, denk aan speeltoestellen, rustruimtes om te ontprikkelen, gehandicaptentoilet met liggend verschoonplekken. Is het college hiervan op de hoogte en volgen hier acties uit? 5. Wordt er bij speeltoestellen rekening gehouden met wat bredere glijbanen en grotere schommels zodat meer kinderen ze kunnen gebruiken en ouders of begeleiders samen met het kind ergens in kunnen als het kind het vanwege beperking spannend vindt of de nabijheid zoekt? 6. Kan het college toezeggen Jantje Beton, Stichting het Gehandicapte Kind of ervaringsdeskundigen die zich bezighouden met inclusief spelen te betrekken bij de nieuwe speeltuinvisie?

1 SamenSpeelNetwerk | Onbeperkt spelen. 2 SV 2024 nr. 82 Ruimte voor groen bij scholen (met antwoord) - U-reka Gemeente Utrecht;

Gemeenten nemen nieuwe norm schoolpleingrootte niet mee in beleid | KRO-NCRV 4

Gesteld door: • • • • • •

Maartje Vermeulen, GroenLinks Jeroen Bart, GroenLinks Hester Assen, PvdA Hans Geleijns, D66 Charlotte Passier, Volt Rien van den Broek, UtrechtNU

5