Beantwoording SV2024 nr 53 over Bescherm nachtcultuur&nachthoreca met het ‘agent of change’-principe

BEANTWOORDING SCHRIFTELIJKE RAADSVRAGEN 2024, NUMMER 53 Datum Van Behandeld door Doorkiesnummer E-mailadres Kenmerk Beleidsveld

26 april 2024 College B&W I. Koningstein 030-2869887 i.koningstein@utrecht.nl 11422746 Economische Zaken

Geachte leden van de raad, Hierbij ontvangt u de beantwoording van de schriftelijke raadsvragen jaargang 2024 nummer 53 van Dirk-Jan van Vliet (D66), Annemarijn Oudejans, (Student & Starter) en Margreet Ramaker, (VVD) van 15 maart 2024 over Bescherm nachtcultuur & nachthoreca met het ‘agent of change’-principe. De gestelde vragen zijn onderaan bijgevoegd. Vraag 1 Is het college op de hoogte van bovengenoemde wet- en regelgeving, die bestaande nachtcultuur & nachthoreca proberen te beschermen? En is het college op de hoogte van het onderzoek dat Amsterdam momenteel doet om iets soortgelijks te implementeren? Antwoord 1 Ja. Vraag 2 Bij dit type nachtcultuur of -horeca horen bepaalde geluiden. Denk bijvoorbeeld aan mensen die op een normale toon praten en de gebruikelijke geluiden die horen bij nachtcultuur of -horeca. Wanneer iemand gaat wonen naast een uitbater, dan kan redelijkerwijs verwacht worden dat deze persoon op de hoogte is van mogelijk geluidsoverlast. Is het college het met ons eens dat het daarom onrechtvaardig is als nieuwe omwonenden van nachtcultuur of nachthoreca, terwijl ze hadden kunnen weten dat er op die plekken sprake kan zijn van straat- of geluidsoverlast, toch gaan klagen over die nachtcultuur of nachthoreca locaties en die klachten ook (soms) verstrekkende gevolgen kunnen hebben? Antwoord 2 Nee.

Het is wel zo dat handhavingsacties pas volgen als wettelijke overtredingen worden geconstateerd, dit kan dus niet alleen op grond van klachten of meldingen volgen. Hieronder lichten we dat aan u toe. Utrecht groeit en ook binnen de bestaande gebouwde stad worden functies toegevoegd. Met deze functies willen we, in het licht van de 10-minutenstad, bewoners en bezoekers van de stad zo goed

mogelijk bedienen. Met het vaststellen van de Nachtvisie 2030 heeft de gemeenteraad bevestigd dat nachtcultuur een plek verdient in onze stad. Onder nachtcultuur verstaan we: ‘Nachtclubs en muziekpodia met een eigen autonome muziekprogrammering in de nacht, vaak gerelateerd aan elektronische muziek (p 10. De Utrechtse Nachtvisie 2030 & Beleidsnota nachtcultuur). Voorzieningen zullen vaak een bepaalde mate van drukte of overlast met zich meebrengen, of het nou gaat om een school, een winkel of een horecagelegenheid. Dit vraagt van iedereen het besef dat we in een levendige stad wonen, waarbij er rustigere en drukkere plekken in de stad zijn. Voorzieningen moeten passen binnen de bestemming van de plek, moeten voldoen aan wet- en regelgeving en moeten geldige vergunning(en) hebben. In het kader van "een evenwichtige toedeling van functies aan locaties" (voorheen "goede ruimtelijke ordening") wegen wij bij nieuwe voorzieningen de effecten voor de woon- en leefomgeving af. De meeste buren ervaren geen overlast als bezoekers van een uitgaansgelegenheid op straat op normale toon praten. De gemeente krijgt vooral meldingen als er sprake is van roepen, schreeuwen en hard zingen op straat en die meldingen zijn vaak niet te koppelen aan een specifieke gelegenheid. Hinder kan bovendien veroorzaakt worden door passanten; dat kan niet aangerekend worden aan een (horeca)ondernemer.

In geval van geluidshinder door stemgeluid van uitgaand publiek op straat ontbreekt specifieke regelgeving, zie ook de beantwoording van SV 2023 nr. 19 over Geluidsoverlast horeca Nobelstraat (antw.6). Wij kunnen en willen bewoners niet de mogelijkheid ontnemen een melding te doen bij de gemeente. Het is niet relevant of klachten komen van mensen die er al woonden, of van nieuwe bewoners. We zien dit als belangrijke signalen die we onderzoeken. Alleen op grond van klachten of meldingen volgen geen handhavingsacties. Handhaving kan volgen wanneer een ondernemer zich niet houdt aan de wettelijke vereisten, waarvan de klacht of melding de aanleiding kan zijn. In het kader van de vastgestelde Nachtvisie vinden we het belangrijk dat ondernemers binnen de nachtcultuur hun bedrijfsvoering – indien deze voldoet aan wet- en regelgeving – kunnen blijven uitvoeren. Vraag 3 Is het college bereid om, net als in Amsterdam te onderzoeken hoe dit ‘agent of change’-principe kan worden geïmplementeerd in Utrechtse wet- en regelgeving en hier samen met Amsterdam of andere Nederlandse (of buitenlandse) steden in op te trekken? Antwoord 3 Ja, we hebben contact met de gemeente Amsterdam over dit onderzoek. Op dit moment zijn zij in de verkennende fase. We zullen de Amsterdamse bevindingen en ervaring uit andere steden volgen en kijken welke lessen we hieruit voor Utrecht kunnen leren.

Hierbij kijken we ook naar eventuele negatieve effecten van deze aanpak. De stad ontwikkelt ook in het bestaande gebied. Het principe kan daarmee ook twee kanten op werken en wellicht juist belemmerend werken bij bijvoorbeeld gewenste gebiedsontwikkelingen en ontwikkeling van (andersoortige) functies. Wij komen op dit alles terug in de raadsbrief jaarlijkse update nachtvisie in Q1 2025 of stand van zaken horeca in Q2 2025.

Hoogachtend, Burgemeester en wethouders van Utrecht,

de secretaris,

de burgemeester,

2

Schriftelijke vragen Bescherm nachtcultuur & nachthoreca met het ‘agent of change’-principe Donderdag 14 maart 2024

Vragen: Nachtcultuur & nachthoreca locaties staan in Utrecht onder druk. Steeds vaker krijgen zij problemen met klagende omwonenden. Dit terwijl ze gewoon een normale bedrijfsvoering hebben, en hun uiterste best doen om overlast zoveel mogelijk in goede banen te leiden. Om hier wat tegen te doen wordt in steden zoals Toronto1, Antwerpen2 en Londen3 het zogenaamde ‘agent of change’-principe gehanteerd. In de Verenigde Staten is een gelijksoortig juridisch begrip genaamd ‘coming to the nuisance’4. Het doel van dergelijke wet- en regelgeving is het beschermen van bestaande nachtcultuur & nachthoreca locaties tegen klachten over straat- en geluidsoverlast van bewoners die in dezelfde omgeving zijn komen wonen, terwijl ze hadden kunnen weten dat in die omgeving straat- en geluidsoverlast ervaren wordt vanwege die locaties. In de nachtvisie van Amsterdam staat dat de Amsterdamse gemeente momenteel ook onderzoek doet naar hoe het ‘agent of change’-principe kan worden toegepast5. Dat brengt de vragenstellers tot de volgende vragen: 1. Is het college op de hoogte van bovengenoemde wet- en regelgeving, die bestaande nachtcultuur & nachthoreca proberen te beschermen? En is het college op de hoogte van het onderzoek dat Amsterdam momenteel doet om iets soortgelijks te implementeren? 2. Bij dit type nachtcultuur of -horeca horen bepaalde geluiden.

Denk bijvoorbeeld aan mensen die op een normale toon praten en de gebruikelijke geluiden die horen bij nachtcultuur of -horeca. Wanneer iemand gaat wonen naast een uitbater, dan kan redelijkerwijs verwacht worden dat deze persoon 1 https://www.toronto.ca/legdocs/mmis/2018/ma/bgrd/backgroundfile-117429.pdf 2

https://ebesluit.antwerpen.be/document/60e85378ff242d0e5caf7c45;jsessionid=B5882B89DFC41B12 98CC7BA9CBE3F458, p. 4 3 https://www.london.gov.uk/who-we-are/what-london-assembly-does/questions-mayor/find-ananswer/agent-change-principle 4 https://www.law.cornell.edu/wex/coming_to_the_nuisance 5 https://assets.amsterdam.nl/publish/pages/1039695/uitvoeringsagenda_nachtcultuur_2023-2026.pdf 3

op de hoogte is van mogelijk geluidsoverlast. Is het college het met ons eens dat het daarom onrechtvaardig is als nieuwe omwonenden van nachtcultuur of nachthoreca, terwijl ze hadden kunnen weten dat er op die plekken sprake kan zijn van straat- of geluidsoverlast, toch gaan klagen over die nachtcultuur of nachthoreca locaties en die klachten ook (soms) verstrekkende gevolgen kunnen hebben? 3. Is het college bereid om, net als in Amsterdam te onderzoeken hoe dit ‘agent of change’-principe kan worden geïmplementeerd in Utrechtse wet- en regelgeving en hier samen met Amsterdam of andere Nederlandse (of buitenlandse) steden in op te trekken?

Gesteld door: • • •

Dirk-Jan van Vliet, D66 Annemarijn Oudejans, Student & Starter Margreet Ramaker, VVD

4