Document · PDF

Agendabundel

Adviescommissie Controle en Financiën 4 december 2025, gemeente Utrecht27.454 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 3 van 4

Managementsamenvatting

Speerpunten Adviescommissie

Aandachtspunten jaarrekeningcontrole 2025

Bijlage

Bestuurlijk relevante bevindingen en aanbevelingen interim-controle Onderwerp

Boodschap

Interne beheersing | Betrouwbaarheid en continuïteit geautomatiseerde gegevensverwerking

Jaarlijks geven wij u een update van de opvolging van de bevindingen uit de IT-audits van voorgaande jaren, waarbij wij op basis van gesprekken met de betrokken functionarissen de voortgang op de bevindingen ten aanzien van de betrouwbaarheid van de algemene IT-beheersmaatregelen onderzoeken. Deze werkzaamheden zijn geïntegreerd in onze jaarrekeningcontrole. U heeft ons afgelopen jaar, in verband met de implementatie van SAP S/4 HANA , gevraagd om aan de voorkant mee te kijken bij de implementatie en de inrichting van de interne beheersing binnen dit project, evenals de juistheid en volledigheid van de datamigratie en de verschillende testdomeinen. Tijdens de pre-implementatiefase van het SAP S/4 HANA systeem is een beoordeling uitgevoerd van de dataconversie en migratiecontroles, met als doel eventuele problemen te identificeren die invloed kunnen hebben op de integriteit van de gegevens (juistheid en volledigheid) binnen het kader van de jaarrekening controle. Specifiek is aandacht besteed aan de volgende onderwerpen: •

Analyse van de conversie richtlijnen en procedures;

•

Data mapping en de validatie van de data mapping samples op bijvoorbeeld grootboekrekening, kostenplaats, business partner etc.

•

Soorten testen dat worden uitgevoerd en de vastlegging hiervan; denk hierbij o.a. aan unit testen, regressietesten, performance/ stress testen en gebruikersacceptatietesten;

•

Migratieplan, inclusief terugvalscenario’s, geplande support organisatie en procedures na go live;

•

Pre-en postvalidaties die uitgevoerd dienen te worden ten behoeve van het aantonen van de juistheid en volledigheid van de data overdracht voor de geselecteerde data objecten in de conversiedossiers;

•

Als onderdeel hiervan de opzet van de conversiedossiers, want dient er wel/niet op te worden genomen.

•

Als onderdeel van de conversiedossiers de diepgang van de steekproeven, hoe worden deze uitgevoerd, die wie worden deze uitgevoerd etc.

•

Als onderdeel van de conversiedossiers de pre-en post validaties , hoe vindt de vastlegging hierop plaats, door wie worden deze validaties uitgevoerd etc.

Door de uitvoering van deze werkzaamheden hebben wij opgemerkt dat verschillende controls waren ingericht voor de datamigratie en deze ook tijdens en na de go live zijn geïmplementeerd. Daarbij hebben wij kunnen vaststellen dat de overgang van de gegevens juist en volledig heeft plaatsgevonden. Om de volgende stappen te zetten, samen met de gemeente Utrecht, beoordelen wij in oktober 2025 het ontwerp / de inrichting van de functiescheiding (SOD) –ruleset. Daarnaast zullen wij testwerkzaamheden op de Algemene IT controles (kritische rechten, hoge rechten accounts, generieke accounts, relevante instellingen ten aanzien van de beveiliging) in SAP S/4 HANA uitvoeren als onderdeel van de jaarrekeningcontrole 2025. Hierover zullen wij separaat aan u rapporteren. Wij merken op uit de verschillende procesgesprekken, die wij als onderdeel van onze interim-controle hebben gehouden, dat de operationele functionaliteiten voor de organisatie nog niet optimaal zijn ingericht. Hierbij dient vooral gedacht te worden aan rapportages die anders vormgegeven zijn en dat er achterstanden zijn in de verwerking van (memoriaal) boekingen. De organisatie werkt er hard aan om deze achterstanden voor het einde van het jaar weggewerkt te hebben.

Wij brengen het belang hiervan graag nog onder uw aandacht gezien de mogelijke implicaties die dit heeft voor de tijdigheid en betrouwbaarheid van sturings- en verantwoordingsinformatie.

Managementsamenvatting

Speerpunten Adviescommissie

Aandachtspunten jaarrekeningcontrole 2025

Bijlage

Bestuurlijk relevante bevindingen en aanbevelingen interim-controle Onderwerp

Boodschap

Interne beheersing | beheersing Investeringsagenda

In 2024 heeft uw organisatie het programma “grip op investeringen” geïntroduceerd. Met de introductie van dit programma heeft uw organisatie een meerjarenplan opgesteld waarmee toegewerkt wordt naar een financieel robuust investeringsstelsel op zowel strategisch, tactisch als operationeel niveau. De doelstellingen van dit programma sluiten aan bij de eerder door ons geconstateerde uitdagingen op het gebied van de investeringsbegroting en de daaruit voorkomende aanbevelingen. Wij zien dat uw organisatie met aanbevelingen aan de slag is gegaan en haar investeringsplanning heeft aangepast en heeft gecorrigeerd voor het realisatiepercentage van de afgelopen jaren (65%). Wij hebben de aanpassingen in het totale investeringsvolume in onderstaand figuur weergegeven. De doorgevoerde wijzigingen in het geraamde investeringsvolume dragen bij aan uw doelstelling om tot een realistische (meerjaren)raming te komen. Wij stellen echter wel expliciet dat het hier zou moeten gaan om een “tussenoplossing”, waarbij op lange termijn gewerkt wordt naar realistisch begroten en grip op investeringen. Hierbij zullen de nieuwe en reeds lopende investeringen bij het besluitvormingsproces in de tussentijdse rapportages (bijvoorbeeld de voorjaarsnota) op een dusdanige manier opgenomen moeten worden dat er altijd een koppeling is tussen geautoriseerd c.q.

geraamde investeringen en de daarbij horende kapitaallasten per programma. Laat hierin de geraamde investeringen de leidraad zijn voor het ramen van kapitaallasten en monitor / stuur centraal op vrijvallende kapitaallasten. Wij juichen het dan ook toe dat de organisatie werkt aan een methodiek om de investeringsplanningen ,– beheersing en besluitvorming te versterken door middel van een uitvoeringstoets (mede naar aanleiding van motie 365-2025). 250

Zo constateren wij dat op concern niveau, ook na de migratie naar SAP S/4 HANA , onvoldoende (efficiënt) inzicht is in de uitputting van (sub-)investeringskredieten.

200

Hiermee is vanuit een concerngedachte de sturing op de realisatiekracht van de investeringen ook beperkt mogelijk, omdat het administratieve inzicht op operationeel niveau onvoldoende aanwezig is. Om concrete stappen te zetten bij deze constatering adviseren wij het volgende: • •

De wijze waarop de registratie van (sub-)investeringskredieten plaatsvindt aan te passen zodat deze centraal gemonitord kunnen worden. Versterk de centrale interne (financiële) controlefunctie, welke aan de hand van duidelijke rollen en verantwoordelijkheden de robuustheid van de investeringsprojecten moet borgen en monitoren.

Bedragen * €1.000.000,-

Naast het versterken van de investeringsbegroting aan de voorkant zullen ook stappen gezet moeten worden om tijdens de uitvoering van investeringen de informatievoorziening te versterken en op een adequate wijze te kunnen sturen.

150

100

Bovenstaande punten komen bovenop de adviezen die wij opgenomen zijn bij het project “versterken financiële functie”. 2019

2020

Managementsamenvatting

2021

2022

2023 2024 Begroot Begroot Begroot Begrotingsjaar 2025 2026 2027 Toename Materiële vaste activa (begroting 2026 & realisatie t/m 2024) Toename Materiële vaste activa (begroting 2025) Gemiddelde realisatie 2019 - 2024 Gemiddelde begrote groei 2025 - 2029 (begroting 2026) Speerpunten Adviescommissie

Aandachtspunten jaarrekeningcontrole 2023 2025

Bijlage

Begroot 2028

Begroot 2029

Bestuurlijk relevante bevindingen en aanbevelingen interim-controle Onderwerp

Boodschap

Interne beheersing | Overall beeld

Tijdens de interim-controle hebben wij de interne beheersing onderzocht van de voor de jaarrekening relevante processen. Overall is de interne beheersing – vanuit de opdracht voor de jaarrekeningcontrole bezien – van een voldoende niveau. De processen die wij tijdens de interim-controle hebben onderzocht, zijn: •

Memoriaalboekingen en financiële verslaggeving

•

Investeringen

•

Grondexploitatie

•

Inkopen (inclusief aanbestedingen) en betalingsverkeer

•

Belastingen

•

Salarissen

•

Sociaal domein en uitkeringen Sociale Zaken

•

Treasury

•

Subsidieverstrekkingen

•

Overige opbrengsten: subsidie-, verhuur-, erfpacht- en parkeeropbrengsten.

In deze Boardletter hebben wij onze detailbevindingen weergegeven (inclusief status opvolging eerdere aanbevelingen).

Interne beheersing | Aandachtspunten voor de jaarrekening 2025

Voor het opstel- en controleproces van de jaarrekening benoemen wij op basis van de jaarrekeningcontrole 2024 en de interim-controle 2025 de volgende specifieke aandachtspunten: •

Een toereikende onderbouwing van de waardering van het onderhanden werk (voorraad) inzake de grondexploitaties, inclusief position papers. Specifiek aandachtspunt hierbij is een actuele onderbouwing van de voor 2025 e.v. verwachte inflatie/kosten- en opbrengstenindexatie. Met het ruimtelijk domein zullen wij separate afspraken maken over de voor de controle benodigde stukken en onderbouwingen. Tevens plannen wij periodieke gesprekken, waarin wij elkaar actief op de hoogte houden van belangrijke ontwikkelingen.

•

Het mogelijk doorbreken van de interne beheersing door het management (‘management override’), waarbij wij specifiek aandacht vragen voor de onderbouwing van de materiële schattingen in de jaarrekening (inclusief een evaluatie van de in de jaarrekening van vorig boekjaar opgenomen schattingen) en een toereikende autorisatie van en controle op memoriaalboekingen.

•

Aandacht voor uw standpunt en onderbouwing ten aanzien van (eventuele) juridische claims en geschillen.

•

Het aantal regelingen dat uw gemeente moet verantwoorden in de SiSa-bijlage neemt naar verwachting voor het boekjaar 2025 verder toe. U bent daarom gestart met de (voorbereiding van de) uitvoering van de benodigde interne controles op de getrouwe verantwoording in de SiSa-bijlage en de rechtmatigheid van de bestedingen. Voor de jaarrekeningcontrole maken wij – zodra de verantwoordings- en controleinformatie vanuit de rijksoverheid voor 2025 definitief is – nadere (plannings-)afspraken.

•

Een toereikende onderbouwing van de impact van de vastgestelde stelselwijziging met betrekking tot de afschrijvingsmethodiek van het Wervengebied.

Managementsamenvatting

Speerpunten Adviescommissie

Aandachtspunten jaarrekeningcontrole 2025

Bijlage

Bestuurlijk relevante bevindingen en aanbevelingen interim-controle Onderwerp

Boodschap

Interne beheersing | opvolging aanbevelingen uit voorgaande jaren

Onze managementletter 2024 en eerdere rapportages bevatten diverse aanbevelingen. Tijdens de interim-controle 2024 is de follow-up van deze aanbevelingen inzichtelijk gemaakt. Samengevat geeft dit het volgende beeld:

Aanbevelingen voorgaande jaren

0 3

14 Afgewikkeld

Onderhanden

(Nog) niet opgepakt

In het bovenstaande overzicht is te zien dat de gemeente Utrecht in drie gevallen opvolging heeft gegeven aan onze aanbevelingen uit eerdere jaren. Tegelijkertijd constateren wij echter ook dat veel bevindingen een gedeeltelijke opvolging hebben gekregen in 2025. Wij vragen nogmaals uw aandacht voor het opvolgen van deze aanbevelingen.

Managementsamenvatting

Speerpunten Adviescommissie

Aandachtspunten jaarrekeningcontrole 2025

Bijlage

Speerpunten Adviescommissie Controle en Financiën Verslag speerpunten auditplan

Verslag speerpunten auditplan Onderwerp

Boodschap

Speerpunten Adviescommissie

De adviescommissie Controle en Financiën kan – als vertegenwoordiging van de gemeenteraad – ter ondersteuning van de controlerende rol specifiek aandacht vragen voor bepaalde posten van de programma’s, gemeentelijke producten, specifieke projecten en/of organisatieonderdelen. Voor boekjaar 2025 zijn de volgende speerpunten geselecteerd: •

Inzicht in het financieel beeld, specifiek aandacht voor hervorming/bezuinigingen en historisch perspectief

•

SiSa-controle, verbetering van het verantwoordings- en controleproces

Managementsamenvatting

Speerpunten Speerpunten Adviescommissie auditcommissie

Aandachtspunten jaarrekeningcontrole 2025

Bijlage

Aandachtspunten jaarrekeningcontrole 2025

Aandachtspunten jaarrekeningcontrole 2025 Onderwerp

Boodschap

Wijzigingen in het BBV

In december 2023 heeft de commissie BBV belangrijke notities over Rente, Overhead en Grondexploitatie geactualiseerd. We geven hieronder de belangrijkste wijzigingen per notitie weer en hun impact op de jaarrekening. Deze notities gelden vanaf begrotingsjaar 2025, maar mochten vanaf begrotingsjaar 2024 al worden toegepast.

Notitie grondbeleid in begroting en jaarstukken 2023 De belangrijkste wijzigingen in de notitie Grondexploitatie houden verband met de Omgevingswet, die leidde tot aanpassingen in de lijst van verhaalbare kostensoorten. Deze zijn van kracht per 1 januari 2024 en beïnvloeden voornamelijk verslaggevingsaspecten bij faciliterend grondbeleid en biedt de gemeente meer keuzemogelijkheden tot het verhalen van kosten. Andere wijzigingen betreffen voorwaarden voor warme gronden, voorbereidingskosten en gemengde projecten. Daarnaast is de rentetoerekening gewijzigd alsmede worden er zwaardere eisen gesteld aan winstnemingen. Deze laatste twee benoemde wijzigingen zullen financieel effect hebben op uw grondexploitatieprojecten en de begrote winstnemingen die uw organisatie kan doen (hoofdzakelijk binnen de grondexploitatie Leidsche Rijn). Immers kan winstneming via de POC-methode, dat wil zeggen op basis van de betrouwbaar geraamde winst naar rato van de realisatie van verkopen èn kosten, pas plaatsvinden als de resterende looptijd van een grondexploitatie tien jaar of minder is. Voorheen was de restrictie van de looptijd niet opgenomen in de notitie grondbeleid. Notitie Rente De meest significante wijziging in de notitie Rente betreft de toerekening van rentelasten aan grondexploitaties.

Tot en met 2023 was het enkel toegestaan om de werkelijke rente over vreemd vermogen evenredig toe te rekenen aan deze exploitaties. Dit geldt ook voor toekomstige rentelasten. Met ingang van boekjaar 2025 wordt in het BBV geen onderscheid meer gemaakt, en vindt rentetoerekening plaats op basis van de reguliere omslagrente. Notitie Overhead De commissie BBV heeft de regelgeving omtrent de toerekening van overhead geactualiseerd en samengevoegde notitie. De belangrijkste stellige uitspraken uit deze notitie zijn: •

De definitie van overhead uit artikel 1 van het BBV wordt nader geduid als: het geheel van functies gericht op de sturing en ondersteuning van de medewerkers in het primaire proces. Hiertoe behoren ook de systemen en aanverwante lasten die deze functies ondersteunen.

•

Voor de berekening van de tarieven voor lokale heffingen moet de methodiek voor de toerekening van overhead worden gebruikt zoals deze is opgenomen in de financiële verordening.

•

De methodiek voor het toerekenen van overhead, zoals opgenomen in het overzicht overhead, aan lokale heffingen en rechten mag niet afwijken van de overige methodieken voor het toerekenen van overhead aan overige taakvelden van de begroting.

Managementsamenvatting

Speerpunten Adviescommissie

Aandachtspunten jaarrekeningcontrole 2025

Bijlage

Aandachtspunten jaarrekeningcontrole 2025 Onderwerp

Boodschap

Wijziging BADO

Met ingang van 2025 geldt het gewijzigde Besluit accountantscontrole decentrale overheden (Bado). Op basis van de wijzigingen geldt vanaf 2025 voor onze accountantscontrole een goedkeuringstolerantie van 2% van de totale lasten exclusief de toevoegingen aan de reserves. Deze goedkeuringstolerantie is de som van de afwijkingen in de jaarrekening en onzekerheden in de uitvoering van de controle.

Interne beheersing | Afschrijvingsmethodiek Werven

In de vergadering van 17 juli 2025 heeft uw gemeenteraad besloten om de afschrijvingsmethodiek van het programma werven te wijzigen van een lineaire naar een annuïtaire afschrijvingsmethodiek. Vanuit het verslaggevingskader (in dit geval de notitie Materiële vaste activa van de commissie BBV) is er bij een dergelijke wijziging sprake van een stelselwijziging die moet worden toegelicht in de jaarrekening. Graag vragen wij uw aandacht voor de toelichting van deze stelselwijziging in de jaarrekening 2025.

Managementsamenvatting

Speerpunten Adviescommissie

Aandachtspunten jaarrekeningcontrole 2025

Bijlage

Bijlage Reikwijdte van onze werkzaamheden

Reikwijdte van onze werkzaamheden Onze verantwoordelijkheid is het zodanig plannen en uitvoeren van een controleopdracht dat wij daarmee voldoende en geschikte controle-informatie verkrijgen voor het door ons af te geven oordeel over de jaarrekening van 2025, teneinde vast te stellen dat deze een getrouw beeld geeft van de financiële positie van de gemeente Utrecht, met inachtneming van de wettelijke bepalingen van het Besluit Begroting en Verantwoording.

Een jaarrekeningcontrole heeft niet als doel om enige zekerheid te geven over de kwaliteit van de interne organisatie. De controle bestaat uit een combinatie van controlewerkzaamheden, waaronder een risicoanalyse, analytische procedures, detailcontroles en, voor zover mogelijk en efficiënt, het testen van de interne-beheersingsmaatregelen die zijn gerelateerd aan en relevant voor de controle. Wij richten ons hierbij alleen op de interne controle-omgeving die relevant is voor onze oordeelsvorming over de jaarrekening. De Boardletter is gebaseerd op onze interim-controle als onderdeel van de jaarrekeningcontrole 2025. Volledigheidshalve merken wij op dat onze controlewerkzaamheden, analyse en evaluatie zijn uitgevoerd in het kader van de door uw gemeenteraad verstrekte opdracht tot controle van de jaarrekening 2025. De geselecteerde werkzaamheden zijn afhankelijk van de door ons als accountant van de gemeente Utrecht toegepaste oordeelsvorming, met inbegrip van het inschatten van het risico dat de jaarrekening een afwijking van materieel belang bevat als gevolg van fraude of fouten. Bij het maken van deze risico-inschatting nemen wij de interne beheersing in aanmerking die relevant is voor het opmaken van de jaarrekening en voor het getrouwe en rechtmatige beeld daarvan, gericht op het opzetten van controlewerkzaamheden die passend zijn in de omstandigheden.

De risico-inschatting heeft niet tot doel een oordeel tot uitdrukking te brengen over de effectiviteit van de interne beheersing. Hierdoor is onze analyse en evaluatie beperkter dan deze zou zijn geweest in het kader van een opdracht tot het geven van een oordeel over de opzet, het bestaan en de efficiency van de interne beheersing als geheel en bestrijkt deze daarom niet noodzakelijkerwijs alle in de interne organisatie vervatte tekortkomingen. Daarnaast is onze controle niet specifiek gericht op het ontdekken van fraude. Indien wij aangesteld zouden zijn om een fraudeonderzoek bij de gemeente Utrecht uit te voeren, zouden wij wellicht andere bevindingen hebben geconstateerd en observaties hebben gerapporteerd dan die welke nu zijn opgenomen in deze Boardletter.

Managementsamenvatting

Speerpunten Adviescommissie

Aandachtspunten jaarrekeningcontrole 2025

Bijlage

Deloitte refers to one or more of Deloitte Touche Tohmatsu Limited (“DTTL”), its global network of member firms, and their related entities (collectively, the “Deloitte organization”). DTTL (also referred to as “Deloitte Global”) and each of its member firms and related entities are legally separate and independent entities, which cannot obligate or bind each other in respect of third parties. DTTL and each DTTL member firm and related entity is liable only for its own acts and omissions, and not those of each other. DTTL does not provide services to clients. Please see www.deloitte.com/about to learn more. Deloitte provides industry-leading audit and assurance, tax and legal, consulting, financial advisory, and risk advisory services to nearly 90% of the Fortune Global 500® and thousands of private companies. Our professionals deliver measurable and lasting results that help reinforce public trust in capital markets, enable clients to transform and thrive, and lead the way toward a stronger economy, a more equitable society and a sustainable world. Building on its 175-plus year history, Deloitte spans more than 150 countries and territories. Learn how Deloitte’s more than 345,000 people worldwide make an impact that matters at www.deloitte.com.

This communication contains general information only, and none of DTTL, its global network of member firms or their related entities is, by means of this communication, rendering professional advice or services. Before making any decision or taking any action that may affect your finances or your business, you should consult a qualified professional adviser. No entity in the Deloitte organization shall be responsible for any loss whatsoever sustained by any person who relies on this communication. © 2025. For information, contact Deloitte The Netherlands.

Gemeente Utrecht Tussentijdse controle 2025 Adviescommissie 4 december 2025

Doelstellingen accountantscontrole

Kern bevindingen

Positief: - Financiële processen ‘over-all’ op orde - Belangrijke stappen in het verbeteren van de financiële afdeling - Implementatie SAP S/4 HANA - Verbeterstappen gezet bij fraude-maatregelen, subsidieverstrekking, risicomanagement en parkeeropbrengsten

Aandacht: - Versterken financiële functie: concernmonitoring en – sturing (centralisatie) - de control(functie) - de inkoopfunctie - hygiëne van de financiële administratie (beperken van P14/15 boekingen, memorialen, tussentijds) - het zicht houden op risico’s en claims - verbonden partijen -

Grip op investeringen (inzicht, autorisatie, verwerking in de begroting, realistisch plannen en ramen, MPR) Grip op reserves de control(functie); • grip op investeringen; • de inkoopfunctie; • het versterken van de financiële functie en

hygiëne van de financiële administratie (beperken van P14/15 boekingen); • het zicht houden op risico’s en claims • de functie van reserves.

Adviescommissie Controle en Financiën Dossiernummer

4978

Vertrouwelijk

Nee

Vergaderdatum

4 december 2025

Agendapunt

Titel

Raadsvoorstel Normenkader rechtmatigheid 2025 (510 minuten)

Behandelend ambtenaar

Barbara Siebelink-Gores

Telefoon E-mail

barbara.siebelink@utrecht.nl

Datum collegebesluit Thema

Bestuur en ondersteuning

Portefeuillehouder

Wethouder Schilderman

Beleidsveld

Financiën

Raadsadviseur (lijst)

Jelmer Lok/Cie Veiligheid, Bestuur en Financiën

Geagendeerd

Vergaderdatum

Adviescommissie Controle en

4 december 2025

Financiën Voorgesteld besluit

Voorstel aan de gemeenteraad

Normenkader rechtmatigheid 2025 Beleidsveld Organisatieonderdeel Opsteller Kenmerk Vergaderdatum Raad Referendabel Geheim

Financiën Bedrijfsvoerings- en Strategienetwerk Barbara Siebelink - Gores 32715666 Volgt Nee (artikel 1:2 lid 2 onder k en o Verordening raadgevend referendum) Nee

Het college van burgemeester en wethouders stelt de raad voor te besluiten: 1. Het Normenkader rechtmatigheid 2025 behorende bij de jaarstukken 2025 vast te stellen, waarin een overzicht wordt gegeven van alle geldende externe en interne wet- en regelgeving die van toepassing is bij het opstellen van de jaarstukken 2025 (inclusief de rechtmatigheidsverantwoording).

Burgemeester en wethouders van Utrecht,

de secretaris,

de burgemeester,

Samenvatting Het normenkader bevat de externe wetgeving, de gemeentelijke verordeningen en raadsbesluiten waar bepalingen over financiële beheershandelingen in voorkomen. De belangrijkste wijziging is het feit dat de wet- en regelgeving ten aanzien van de rechtmatigheidsverantwoording sinds dit jaar formeel vastgesteld is. Conform de eerdere oproep van het ministerie van Binnenlandse Zaken is in 2023 en 2024 conform de toen geldende intenties deze rechtmatigheidsverantwoording reeds opgesteld binnen de jaarstukken.

Context Aanleiding Het college is primair verantwoordelijk voor de naleving van de wet- en regelgeving en moet dus permanent inzicht hebben in de van toepassing zijnde relevante wet- en regelgeving. Het normenkader moet actueel worden gehouden en jaarlijks worden aangepast op basis van de relevante nieuwe externe en interne wet- en regelgeving. Juridische context Conform artikel 75, lid 2 BBV worden in de Kadernota rechtmatigheid (meest recente versie september 2025) van de Commissie BBV (Besluit Begroting en Verantwoording) richtlijnen gegeven voor de controle op de rechtmatigheid van de financiële beheershandelingen. Het normenkader is een verplicht document op grond van deze kadernota. In de kadernota (in onderdeel 2.6. Rol van de raad) is vastgelegd dat het college het normenkader ter vaststelling voorlegt aan de gemeenteraad. Deze dient vastgesteld te worden voorafgaande aan het vaststellen van de jaarstukken 2025. Beslistermijn Het normenkader dient te zijn vastgesteld voorafgaande aan het vaststellen van de jaarstukken 2025, ten laatste op 31 december 2025. De vastgestelde jaarstukken 2025 dienen voor 15 juli 2026 te worden aangeboden aan de provincie Utrecht.

Beoogd effect Het college verantwoordt zich door middel van de rechtmatigheidsverantwoording aan de raad (en naar de bewoners en organisaties in de stad) over de rechtmatige totstandkoming van in de jaarrekening verantwoorde baten en lasten, en de balansmutaties. Dit houdt in dat deze in overeenstemming zijn met door de raad vastgestelde kaders, zoals de begroting en gemeentelijke verordeningen en met bepalingen in de externe relevante wet- en regelgeving. Voor de controle op de rechtmatigheid is het van belang dat de geldende wet- en regelgeving duidelijk vastligt. Eerdere besluitvorming en informatievoorziening aan de raad Het normenkader behorende bij de jaarstukken 2024 is in de raad van 12 december 2024 vastgesteld. Raadsvoorstel Normenkader rechtmatigheid 2024

Beslispunten, Argumenten en Kanttekeningen/Risico’s Beslispunt 1

Het Normenkader rechtmatigheid 2025 behorende bij de jaarstukken 2025 vast te stellen, waarin een overzicht wordt gegeven van alle geldende externe en interne wet- en regelgeving die van toepassing is bij het opstellen van de jaarstukken 2025 (inclusief de rechtmatigheidsverantwoording).

Argumenten 1.1

Het volledig overzicht van toepasselijke geldende regelgeving uit het normenkader is van belang bij het opstellen van de rechtmatigheidsverantwoording uit de Jaarstukken 2025 In het normenkader zijn alle in 2025 geldende verordeningen en regels van de gemeente en de externe regelgeving waar bepalingen over financiële beheershandelingen opgenomen. Deze zijn van belang bij het opstellen van de

jaarstukken. Het normenkader rechtmatigheid 2025 is bijgewerkt voor de wet- en regelgeving geldend tot en met september 2025. Alle wet- en regelgeving, die tot stand is gekomen na 1 oktober, geldend voor het boekjaar 2025, en van toepassing op de rechtmatigheidsverantwoording, maakt ook onderdeel uit van het normenkader.

Financiën Dit voorstel heeft geen financiële consequenties.

Vervolg Over het boekjaar 2025 zal het college voor de derde maal zelf een verantwoording over de rechtmatigheid afleggen als onderdeel van de jaarstukken 2025. De accountant geeft geen afzonderlijk oordeel meer over de rechtmatigheid (met uitzondering over de middelen die vallen onder het regime van de zogenoemde Single informatie single audit (SiSa) ). De accountant oordeelt over de getrouwheid van de jaarstukken inclusief de verantwoording door het college over de rechtmatigheid. Het Besluit accountantscontrole decentrale overheden is in 2025 geactualiseerd: Op basis van de wijzigingen geldt vanaf de jaarrekening 2025 voor de accountantscontrole een goedkeuringstolerantie van 2% van de totale lasten exclusief de toevoegingen aan de reserves. Deze goedkeuringstolerantie is de som van de afwijkingen in de jaarrekening en onzekerheden in de uitvoering van de controle. Voorheen hanteerde de accountant aparte toleranties voor fouten (1%) en onzekerheden (3%). Het actuele BADO maakt onderdeel uit van het normenkader rechtmatigheid 2025 van de gemeente Utrecht. In het raadsvoorstel bij de Tweede bestuursrapportage 2025 staat de vaststelling van de verantwoordingsgrens voor de rechtmatigheidsverantwoording vanaf verslagjaar 2025 op 2% van de totale lasten (exclusief de toevoegingen in de reserves) voor fouten en onduidelijkheden.

Samen stad maken Gemeente is aan zet. Er heeft geen participatie plaatsgevonden over dit voorstel.

Communicatie De accountant wordt geïnformeerd over het Normenkader rechtmatigheid 2025.

Niet referendabel De Verordening raadgevend referendum gemeente Utrecht is niet van toepassing omdat dit een raadsvoorstel betreft ter uitvoering van een besluit van de wetgever waaromtrent de raad geen beleidsvrijheid heeft en betrekking heeft op het interne functioneren en werkwijze van de raad (artikel 1:2 lid 2 onder k en onder o van de Verordening referendum gemeente Utrecht)

Bijlagen Bijlagen besluitvorming - Normenkader rechtmatigheid 2025 Bijlagen informatief -

Normenkader rechtmatigheid 2025 Rechtmatigheidsverantwoording boekjaar 2025

Datum: 4 november 2025

Inhoudsopgave 1

Normenkader .............................................................3

1.1

Bepaalt de reikwijdte van de controle ....................................................................3

1.2

Verplicht document ...............................................................................................3

Rechtmatigheid ..........................................................4

2.1

Voldoen aan wet- en regelgeving .........................................................................4

2.2

Financiële rechtmatigheid .....................................................................................5

Bijlage Overzicht wet- en regelgeving ................................6

Normenkader

1.1

Bepaalt de reikwijdte van de controle

De rechtmatigheidsverantwoording is met ingang van het boekjaar 2023 onderdeel van de jaarstukken. Het college verantwoordt zich daarmee aan de raad (en naar de bewoners en organisaties in de stad) over de rechtmatige totstandkoming van in de jaarrekening verantwoorde baten en lasten, en de balansmutaties. Dit houdt in dat deze in overeenstemming zijn met door de raad vastgestelde kaders, zoals de begroting en gemeentelijke verordeningen en met bepalingen in de relevante wet- en regelgeving. Voor de controle van de jaarrekening van de gemeente Utrecht is door de raad een onafhankelijke accountant benoemd. De accountant controleert of de jaarstukken, inclusief de daarin opgenomen rechtmatigheidsverantwoording, getrouw is. Met andere woorden, is de uitspraak van het college getrouw en adequaat onderbouwd of komt de accountant tot andere inzichten. De accountant geeft vanaf het boekjaar 2023 geen afzonderlijk oordeel in de controleverklaring af over de rechtmatigheid, wel over de getrouwheid van de jaarstukken. Rechtmatigheid is één van de kernbegrippen van goed overheidsbestuur. Burgers en bedrijven moeten erop kunnen vertrouwen dat overheden publieke gelden rechtmatig verwerven en besteden.

1.2

Verplicht document

In de nieuwe kadernota rechtmatigheid (29 september 2025) van de commissie BBV (Besluit Begroting en Verantwoording) worden richtlijnen gegeven voor de controle op de rechtmatigheid. Het normenkader is een verplicht document op grond van deze kadernota. Het bevat de externe wetgeving, de

gemeentelijke

verordeningen

raadsbesluiten

waar

bepalingen

over

financiële

beheershandelingen in voorkomen. Voor de controle op de rechtmatigheid is het belangrijk dat de geldende wet- en regelgeving duidelijk vastligt. Het college is primair verantwoordelijk voor de naleving van de wet- en regelgeving en moet dus permanent inzicht hebben in de van toepassing zijnde relevante wet- en regelgeving. Het normenkader moet actueel worden gehouden en jaarlijks worden aangepast op basis van nieuwe wet- en regelgeving. Het college legt het normenkader ter vaststelling voor aan de gemeenteraad. Dat is een werkwijze die voortvloeit uit de genoemde kadernota rechtmatigheid.

Rechtmatigheid

2.1

Voldoen aan wet- en regelgeving

Rechtmatigheid is een juridische term, die aangeeft dat een (voorgenomen) handelwijze in overeenstemming is met de geldende regels en besluiten. Van een overheidsorganisatie mag verwacht worden dat zij conform wet- en regelgeving handelt. Dit is van toepassing op alles wat een gemeente qua taken op zich neemt. Dit betekent dat alle handelingen van een gemeente moeten voldoen aan weten regelgeving op het gebied van bijvoorbeeld arbeidsomstandigheden (arbo), aanbestedingen, omgevingswet, subsidievoorwaarden en raadsbesluiten. Het begrip rechtmatigheid in het kader van de controle op de rechtmatigheid is echter een minder omvattend begrip. Hierbij bestaat er een duidelijke relatie met het financiële beheer. Er moet immers worden verantwoord dat baten en lasten en balansmutaties rechtmatig tot stand zijn gekomen. Het gaat om de financiële beheershandelingen. Dit zijn bijvoorbeeld gemeentelijke handelingen en besluiten met een (toekomstig) financieel effect. Handelingen en beslissingen van niet-financiële aard dienen wel in algemene zin te worden betrokken bij de inschatting van het algemene risicobeleid en -beheer van de gemeente. Hierbij kan bijvoorbeeld worden gedacht aan claims inzake planschade of informatiebeveiligingsschade.

De gedachte hierachter is dat niet-financiële handelingen wel kunnen leiden tot financiële risico’s, waarvoor het college bijvoorbeeld een voorziening moet vormen.

2.2

Financiële rechtmatigheid

Met het controleplan rechtmatigheidsverantwoording 2025 geeft het college van B&W invulling aan de controle op en totstandkoming van de rechtmatigheidsverantwoording. Het controleplan bevat de kaders waaraan de rechtmatigheidsverantwoording getoetst moet worden en welke actoren daar een rol en verantwoordelijkheid in vervullen. Daarnaast dient ieder jaar een normenkader te worden opgesteld en door de raad vastgesteld. Dit kader bestaat uit alle relevante (interne) wet- en regelgeving waaruit financiële beheershandelingen kunnen voortvloeien. De commissie BADO heeft in de Notitie rechtmatigheid 2023 onderstaand figuur opgenomen waarmee duidelijk(er) wordt gemaakt om welke soort wet- en regelgeving het gaat:

In de bijlage is het overzicht van de in 2025 geldende externe en interne wet- en regelgeving opgenomen die invulling geven aan de financiële beheershandelingen. Deze 9 criteria zijn: calculatie, valutering, levering, adressering, volledigheid, aanvaardbaarheid, begroting, voorwaarden en misbruik & oneigenlijk gebruik. De accountant ziet toe op de eerste 6 van de 9 criteria op basis waarvan de rechtmatigheid wordt getoetst. Het college licht toe in hoeverre de in de jaarrekening verantwoorde baten en lasten, alsmede de balansmutaties het begrotings-, voorwaarden-, en misbruik- en oneigenlijk gebruik criterium zijn nageleefd. Dit houdt in dat de verantwoorde baten en lasten, alsmede de balansmutaties in overeenstemming zijn met door de raad vastgestelde kaders zoals de begroting en gemeentelijke verordeningen en met bepalingen in de relevante wet- en regelgeving. In hoofdstuk 4 van de kadernota rechtmatigheid (29 september 2025) van de commissie BBV is een nadere toelichting gegeven van het begrotingscriterium, het voorwaardencriterium en het misbruik- en oneigenlijk gebruik criterium. Ook is een uitwerking gegeven van de manier waarop hier in de praktijk mee om kan worden gegaan, belangrijke aandachtspunten voor specifieke onderwerpen, alsmede hoe eventuele fouten te evalueren.

Bijlage Overzicht wet- en regelgeving 2025 Proces

Wetgeving extern

Algemeen

Grondwet

Interne regelgeving

Gemeentewet Algemene wet bestuursrecht Het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV) Wet ter voorkoming van witwassen en financiering terrorisme (Uitvoeringsbesluit) Wet op de economische delicten Wet markt en overheid Wet gemeenschappelijke regelingen Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur Verdrag Betreffende de Werking van de Europese Unie (VWEU); artikel 107, 108, 109. Mededingingswet Notities van de BBV Het Besluit Accountantscontrole Decentrale overheden (BADO) Financiële verhoudingswet De-minimisverordening (1407/2013), (360/2012), (DAEB). Algemene verordening Gegevensbescherming Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur Burgerlijk wetboek Ambtenarenwet 2017 Bekendmakingswet Wet Open Overheid Wet gemeentelijke antidiscriminatievoorzieningen Wet Basisregistratie adressen en gebouwen (BAG) De Wet gelijke behandeling van mensen met een handicap of chronische ziekte VN-verdrag handicap Europese wetgeving met betrekking tot het verbod op staatssteun, verdrag betreffende de Werking van de Europese Unie art. 107, 108 & 109 (VWEU); Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur (hierna: Wet Bibob).

304/2022 Uitvoeringsregelingen gemeente Utrecht Nota lokale heffingen Mandaatregeling B&W en Burgemeester 2025 gemeente Utrecht Besluit tot ondermandaat, ondervolmacht en machtiging van de Algemeen directeur gemeente Utrecht - addendum Mandaatregeling B&W en burgemeester 2023 Gemeente Utrecht Mandaatregeling gemeenteraad en burgemeester Utrecht Besluit tijdelijk ondermandaat, ondervolmacht en machtiging – addendum Mandaatregeling B&W en Burgemeester Gemeente Utrecht Mandaatregeling B&W en burgemeester 2025 Gemeente Utrecht - Besluit tot ondermandaat, ondervolmacht en (proces)machtiging van de Algemeen directeur – Gemeentesecretaris Besluit tot ondermandaat, ondervolmacht en machtiging van de Algemeen directeur gemeente Utrecht - addendum Mandaatregeling B&W en burgemeester 2025 Gemeente Utrecht

Wet- en regelgeving 2025 gemeente Utrecht

Proces

Wetgeving extern

Mandaatregeling B&W en Burgemeester 2025 gemeente Utrecht Besluit plaatsvervanging, ondermandaat en ondervolmacht per organisatieonderdeel Interne regelgeving Mandaatregeling B&W en Burgemeester 2025 Gemeente Utrecht - Besluit ondermandaat en ondervolmacht van de Voorzitter van de rekenkamer Besluit tot ondermandaat, ondervolmacht en machtiging van de Algemeen directeur gemeente Utrecht - addendum Mandaatregeling B&W en burgemeester 2025 Gemeente Utrecht Ondermandaatbesluit B&W gemeente Utrecht, ontheffing speedpedelec regiogemeenten Nota kapitaalgoederen Nota reserves Nota waarderen, activeren en afschrijven van vaste activa (WAAVA); Nota risicomanagement en weerstandsvermogen Notities Parameters 2022. Financiële verordening gemeente Utrecht Algemene plaatselijke verordening Utrecht 2010 Privacyverordening gemeente Utrecht

Belastingen en Heffingen

Algemene wet inzake rijksbelastingen (AWR) wet op de Loonbelasting 1964 Wet DBA Wet bronbelasting 2021 Wet op de vennootschapsbelasting 1969 Wet op de omzetbelasting 1968 Wet op het BTW Compensatiefonds Wet waardering onroerende zaken (WOZ) Invorderingswet (1990) Wet op de bedrijveninvesteringszones Wet modernisering Vpb-plicht overheidsondernemingen Verordening kwijtschelding gemeentelijke belastingen en heffingen gemeente Utrecht Verordening onroerende-zaakbelastingen 2025 gemeente Utrecht Verordening op de heffing en invordering van een BIZ-bijdrage en op de subsidie voor de BI-zone Woonboulevard 2021 gemeente Utrecht Verordening precariobelasting gemeente Utrecht 2025 Verordening toeristenbelasting gemeente Utrecht Verordening hondenbelasting gemeente Utrecht 2025

Inkopen en aanbesteden

Aanbestedingswet 2012 (herzien vanaf 1 juli 2016) Aanbestedingsreglement Werken 2016 Drempelbedragen Europees Aanbesteden 2024/2025 (gedelegeerde verordening 2023/2495 tot wijziging van Richtlijn 2014/24/EU) Algemene inkoopvoorwaarden gemeente Utrecht 2018 Nota inkoop en contractmanagement november 2020 Regeling Klachtafhandeling bij aanbesteden Gemeente Utrecht

Personeel

Cao Gemeenten Pensioenwetgeving Arbeidstijdenwet Werkloosheidswet Ziektewet Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen Wet financiering sociale verzekeringen Algemene Ouderdomswet Algemene nabestaandenwet Wet arbeid en zorg

Wet- en regelgeving 2025 gemeente Utrecht

Wet verbetering poortwachter Wet Normering Topinkomens Proces

Wetgeving extern

Interne regelgeving

Ambtenarenwet 2017 Rechtspositiebesluit en regeling decentrale politieke ambtsdragers Hoofdstuk 3 Handboek Utrechts Personeel Regeling rechtspositie burgemeester en wethouder 2019 Burgerzaken

Wet rechten burgerlijke stand Wet basisregistratie personen BRP Paspoortwet Legesbesluit Akten Burgerlijke Stand Beheer- en privacyverordening basisregistratie personen en gemeentelijke bevolkingsadministratie Utrecht Legesverordening gemeente Utrecht 2025

Raad

Verordening rechtspositie raads- en commissieleden gemeente Utrecht Verordening Utrechts Ombudsloket Verordening op de financiële bijdrage aan fracties gemeente Utrecht Verordening adviescommissie Controle en Financiën Mandaatregeling gemeenteraad en burgemeester Verordening behandeling bezwaar- en beroepschriften Gedragscode voor leden van de gemeenteraad gemeente Utrecht Verordening raadgevend referendum gemeente Utrecht Verordening op de raadscommissies gemeente Utrecht Verordening rekenkamer gemeente Utrecht

Erfpacht

Conversieregeling Erfpacht 2017 Nota Het Utrechts grondbeleid Grondprijzenbrief Verwervings- en taxatieprotocol

Grondexploitatie Wet voorkeursrecht gemeenten (Wvg); Onteigeningswet; Omgevingswet Huisvestingswet 2014 Invoeringsbesluit Omgevingswet Besluit bouwwerken leefomgeving Exploitatieverordening gemeente Utrecht 1997 Planschadeverordening 2009 Nota Het Utrechts grondbeleid De Ruimtelijke strategie Utrecht (RSU); Meerjarenperspectief Ruimte (MPR) 2023 Grondprijzenbrief 2023 Beleidsregel toepassing Wet Bibob gemeente Utrecht Beleidsregel inzake bestuurlijke boete, beheerovername en sluiting op grond van de Omgevingswet en de Woningwet gemeente Utrecht Beleidsregel vergunningenstrategie Omgevingswet gemeente Utrecht Bouwverordening Gemeente Utrecht Huisvestingsverordening gemeente Utrecht Verordening leges omgevingsvergunning gemeente Utrecht 2025 Reclameverordening gemeente Utrecht 2017 Verordening op de Archeologische Monumentenzorg Verordening erfgoed gemeente Utrecht Nadere regel maatstaf leges omgevingsvergunningen, bouwactiviteiten, gemeente Utrecht Uitvoeringsregeling bouwgerelateerde leges Wet- en regelgeving 2025 gemeente Utrecht

Verordening nadeelcompensatie gemeente Utrecht Proces

Wetgeving extern

Interne regelgeving Beleidsregel emissiereductieplicht (stikstof) bij bouw- en sloopwerkzaamheden gemeente Utrecht Integraal Veiligheidsplan 2023-2026

VTH

Nadere regel artikel 5.14a Algemene plaatselijke verordening gemeente Utrecht Verordening Commissie Omgevingskwaliteit gemeente Utrecht Algemene Handhavingsstrategie Openbare ruimte en bebouwde omgeving Gemeente Utrecht 2022 Parkeren

Regeling gehandicaptenparkeerkaart Besluit administratieve bepalingen inzake het wegverkeer Nadere regel uitgifte parkeervergunningen en garageplaatsen 2020 Verordening op het gebruik van parkeerplaatsen en de verlening van vergunningen voor het parkeren 2014 Verordening parkeerbelastingen gemeente Utrecht 2025 Beleidsregel aanleg gehandicaptenparkeerplaatsen gemeente Utrecht

Straatparkeren

Wegenwet Wegenverkeerswet (1994) Parkeerplaatsenverordening 2014 Verordening op de heffing en invordering van Parkeerbelastingen 2024 gemeente Utrecht Parkeervisie Aanwijzingsbesluit parkeerapparatuurplaatsen gemeente Utrecht Aanwijzingsbesluit belanghebbendenparkeerplaatsen Beleidsregels uitgifte overloopvergunning

Wegenbeheer

Wegenwet Wegenverkeerswet (1994) Besluit buitengebruikstelling voertuigen (1990) Besluit administratieve bepalingen wegverkeer (1990) Wegsleepverordening gemeente Utrecht

Stadsbedrijven

Wet milieubeheer artikel 15.33 Wet op lijkbezorging Telecommunicatiewet Beleidsregel kabels en leidingen provincie Utrecht 2023 Beleidsregels Kabels en Leidingen Interim Omgevingsverordening 2021 Verordening afvalstoffenheffing gemeente Utrecht 2025 Afvalstoffenverordening gemeente Utrecht geldend vanaf 05.08.2024 Verordening tot stimulering oud-papier-inzameling door vrijwilligersorganisaties 2007 Verordening begraafplaatsrechten gemeente Utrecht 2025 Verordening tot vaststelling van de bebouwde kom Houtopstanden 2018, gemeente Utrecht Verordening Brug-, schut- en havengelden gemeente Utrecht 2025 HAVENVERORDENING Utrecht vanaf 14 juli 2015 HAVENVERORDENING Utrecht vanaf 22 mei 2025 Verordening marktgelden gemeente Utrecht 2025 Verordening rioolheffing gemeente Utrecht 2025 Verordening ondergrond: kabels, leidingen en boomwortels gemeente Utrecht Nadere regel kabels en leidingen gemeente Utrecht (Handboek kabels en leidingen)

Sociale uitkeringen

Wet structuur uitvoeringsorganisatie werk en inkomen Wet stimulering arbeidsparticipatie Wet Kinderopvang

Wet- en regelgeving 2025 gemeente Utrecht

Participatiewet Proces

Wetgeving extern

Interne regelgeving

Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte werkloze werknemers (IOAW) Wet inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte gewezen zelfstandigen (IOAZ) Regeling opvang ontheemden Oekraïne (RooO) Besluit Participatiewet Regeling Participatiewet, IOAW, IOAZ Besluit loonkostensubsidie en minimumbedragen studietoeslag Participatiewet 2021 Regeling loonkostensubsidie Participatiewet 2021 Besluit gelijkstelling vreemdelingen Participatiewet, IOAW, IOAZ Besluit extramurale vrijheidsbeneming en sociale zekerheid Besluit bijstandverlening zelfstandigen 2004 (Bbz 2004) Boetebesluit socialeverzekeringswetten Besluit taaltoets Participatiewet Tijdelijke overbruggingsregeling zelfstandig ondernemers Regeling statistiek Participatiewet, IOAW en IOAZ 2015 Bekostigingsregeling opvang ontheemden Oekraïne Regeling specifieke uitkering kwijtschelding schulden SZW in verband met de hersteloperatie toeslagen Verordening Cliëntenparticipatie Participatiewet Utrecht 2020 Subsidieverordening U-pas gemeente Utrecht Verordening individuele inkomenstoeslag gemeente Utrecht Verordening Wet Inburgering gemeente Utrecht Verordening beslistermijn schuldhulpverlening gemeente Utrecht Richtlijnen bijzondere bijstand gemeente Utrecht Bankreglement van de Gemeentelijke Kredietbank Utrecht Verordening afstemming, bestuurlijke boete en handhaving Participatiewet, IOAW en IOAZ

Utrecht 2015 Sociale werkvoorziening

Wet sociale werkvoorziening Verordening Persoonsgebonden budget Begeleid Werken gemeente Utrecht Verordening Persoonsgebonden budget Begeleid Werken Wet sociale werkvoorziening

Re-integratie

Participatiewet Besluit advisering beschut werk Kadernota Participatie en Inkomen Verordening re-integratie en tegenprestatie Participatiewet gemeente Utrecht

Onderwijs

Wet primair onderwijs Wet voortgezet onderwijs 2020 Wet op de expertisecentra Leerplichtwet Wet educatie en beroepsonderwijs Verordening leerlingenvervoer gemeente Utrecht Verordening materiële financiële gelijkstelling onderwijs Verordening huisvesting scholen gemeente Utrecht

Maatschappelijke Wet Inburgering ondersteuning en jeugdhulp Besluit inburgering Regeling inburgering Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 Uitvoeringsbesluit wet maatschappelijke ondersteuning 2015 Wet- en regelgeving 2025 gemeente Utrecht

Proces

Uitvoeringsregeling wet maatschappelijke ondersteuning 2015 Wetgeving extern

Interne regelgeving

Wet langdurige zorg Besluit langdurige zorg Regeling langdurige zorg Jeugdwet Besluit Jeugdwet Regeling Jeugdwet Verordening Wet inburgering gemeente Utrecht 2011, incl. 1e wijziging Verordening boete Wet inburgering nieuwkomers Verordening maatschappelijke ondersteuning gemeente Utrecht 2024 Nadere regel (inclusief financieel besluit) Verordening maatschappelijke ondersteuning gemeente Utrecht 2025 Nadere regel Verordening maatschappelijke ondersteuning gemeente Utrecht 2024, eigen bijdrage opvang Nadere regel artikel 2.2.3 Verordening maatschappelijke ondersteuning gemeente Utrecht, tegemoetkoming zorgkosten Nadere regel artikel 6.1 en 11 Verordeningen Maatschappelijke ondersteuning en Jeugdwet gemeente Utrecht, Materiële controle Verordening Jeugdwet gemeente Utrecht 2025 Nadere regel verordening jeugdwet gemeente Utrecht 2025 Nadere regel artikel 6.1 en 8 Verordeningen Maatschappelijke ondersteuning en Jeugdwet gemeente Utrecht, Materiele controle Besluit om te anticiperen op de verzamelwet hersteloperatie toeslagen gemeente utrecht Beleidsregel Kader kwaliteitstoezicht Wmo 2021GGD regio Utrecht, gemeente Utrecht Beleidsregel regionaal handhavingskader kwaliteit Wmovoorzieningen GGDrU gemeente Utrecht Algemene Subsidieverordening (ASV) gemeente Utrecht

Subsidies

Verantwoordingsprotocol Subsidies gemeente Utrecht Accountantsprotocol Subsidies gemeente Utrecht Individuele nadere subsidieregelingen Huren en pachten

Woningwet Leegstandswet Huisvestingswet 2014 Subsidieregeling voor het stimuleren van verduurzaming van het zakelijk en maatschappelijk vastgoed Besluit bouwwerken leefomgeving

Beleidsnota vastgoed 2025-2030 Grondprijzenbrief 2025 Huisvestingsverordening gemeente Utrecht Beleidsregel inzake bestuurlijke boete, beheerovername en sluiting op grond van de Omgevingswet en de Woningwet gemeente Utrecht Verordening leegstand gemeente Utrecht Beleidsnota Utrecht circulair 2030 Nadere regel duurzame en gezonde schoolgebouwen gemeente Utrecht Nadere regel schoolgebouwen volgens gemeentelijk beleid voor kinderen gemeente Utrecht Subsidieregeling voor het stimuleren van verduurzaming van het zakelijk en maatschappelijk vastgoed

Treasury

Wet financiering decentrale overheden (Fido) Uitvoeringsregeling financiering decentrale overheden (Ufdo) Regeling uitzettingen en derivaten decentrale overheden (Ruddo) Regeling schatkistbankieren decentrale overheden Besluit leningvoorwaarden decentrale overheden (Bldo) Wet houdbare overheidsfinanciën (Hof) BBV Notitie Rente

Wet- en regelgeving 2025 gemeente Utrecht

BBV Notitie Geprognotiseerde balans en EMU-saldo Proces

Wetgeving extern

Interne regelgeving Kader geldverstrekkingen Financieringsstatuut gemeente Utrecht

Verbonden Partijen

Gemeenschappelijke regeling Veiligheidsregio Utrecht Gemeenschappelijke regeling Belastingsamenwerking gemeenten en hoogheemraadschap Utrecht 2020 Gemeenschappelijke regeling Gemeentelijke Gezondheidsdienst Regio Utrecht Taxiverordening Utrecht 2018

Overig

Verordening horeca gemeente Utrecht Verordening op de speelautomatenhallen Kostenverhaalbesluit Kruisvaartkwartier Nadere regel artikel 5:13 Algemene plaatselijke verordening Utrecht 2010, gemeente Utrecht, standplaatsen Verordening leningregeling asbestdaken gemeente Utrecht Voorbeschermingsregels hyperscale datacentra SISA*

SISA Regeling informatieverstrekking sisa

Concept verantwoordingsoverzicht SiSa 2025 Utrecht (60344) * Alle SiSa regelingen volgens publicatie via onderstaande link: https://teverantwoordenregelingen.rijksoverheid. nl/Teverantwoorden/60344

Wet- en regelgeving 2025 gemeente Utrecht

Adviescommissie Controle en Financiën Dossiernummer

4993

Vertrouwelijk

Nee

Vergaderdatum

4 december 2025

Agendapunt

Titel

Raadsvoorstel Eindejaarswijziging Programmabegroting 2025 (10-15 minuten)

Behandelend ambtenaar

Jurjen Bakker

Telefoon E-mail

jurjen.bakker@utrecht.nl

Datum collegebesluit Thema

Bestuur en ondersteuning

Portefeuillehouder

Wethouder Schilderman

Beleidsveld

Financiën

Raadsadviseur (lijst)

Raadsadviseur/Cie Veiligheid, Bestuur en Financiën

Geagendeerd

Vergaderdatum

Adviescommissie Controle en

4 december 2025

Financiën Voorgesteld besluit

Voorstel aan de gemeenteraad

Eindejaarswijziging Programmabegroting 2025 Beleidsveld Organisatieonderdeel Opsteller Zaaknummer Vergaderdatum Raad Referendabel Geheim

Financiën Bedrijfsvoerings- en Strategienetwerk Jurjen Bakker 33457099 Volgt Nee ( artikel 1:2 lid 2 onder e Verordening raadgevend referendum gemeente Utrecht) Nee

Het college van burgemeester en wethouders stelt de raad voor te besluiten: 1. De Eindejaarswijziging Programmabegroting 2025 vast te stellen, waarmee technische mutaties en de administratieve verwerking van besluiten van de gemeenteraad worden opgenomen in de Programmabegroting 2025 en de meerjarenraming.

Burgemeester en wethouders van Utrecht,

de secretaris,

de burgemeester,

Samenvatting De Eindejaarswijziging Programmabegroting 2025 is opgebouwd uit technische wijzigingen en waar nodig de verwerking van eerdere besluiten. Het betreft neutrale mutaties zonder beleidsgevolgen om goed uitvoering te kunnen geven aan eerder gemaakte beleidskeuzes. Daarvoor worden budgetten bijvoorbeeld naar andere programma’s overgeheveld. Dit is, na de twee bestuursrapportages, de derde wijziging van de Programmabegroting 2025.

Context Aanleiding Om goed uitvoering te geven aan eerder gemaakte beleidskeuzes zijn technische mutaties nodig in de Programmabegroting 2025. Deze mutaties vinden driemaal per jaar plaats. Vanaf 2025 zijn de eerste en tweede begrotingswijziging geïntegreerd aangeboden als onderdeel van respectievelijk de Eerste en Tweede Bestuursrapportage. De derde begrotingswijziging wordt nog steeds via een separaat raadsvoorstel als eindejaarswijziging aangeboden. Juridische context De gemeenteraad beschikt over het budgetrecht op grond van de Gemeentewet Artikel 189, als onderdeel van haar kaderstellende rol. Het budgetrecht houdt in dat het college alleen uitgaven kan doen en verplichtingen kan aangaan na toestemming van of autorisatie door de raad. Met de vaststelling van de programmabegroting en begrotingswijzigingen geeft de raad het college deze toestemming. Het budgetrecht van de raad heeft betrekking op de programma's, mutaties op reserves en kredieten (investeringen). De bevoegdheid tot het verschuiven van budgetten tussen programma's, mutaties van reserves en kredieten (investeringen) is daarom voorbehouden aan de raad. Op grond van artikel 160 lid 1 onder b Gemeentewet is het college bevoegd om besluiten van de raad uit te voeren. Door het vaststellen van de begroting geeft de raad het college het mandaat om het beleid uit te voeren binnen het gestelde financiële kader.

Mutaties binnen het programma (tussen producten) en waarbij geen mutatie in baten, lasten of reserves optreedt, worden vastgesteld door het college. De overige mutaties worden aan de raad voorgelegd. Beslistermijn Besluitvorming door de raad is nodig voor het einde van 2025, omdat besluiten tot het verwerken van mutaties in de begroting tot uiterlijk het eind van het betreffende begrotingsjaar kunnen worden genomen. Wanneer de Eindejaarswijziging programmabegroting 2025 niet voor het einde van 2025 wordt vastgesteld dan mag de Programmabegroting 2025 niet in overeenstemming met de rapportage worden gewijzigd, Dit leidt tot ongewenste afwijkingen en een mogelijke onrechtmatigheid bij de Jaarstukken 2025. Beoogd effect Een actuele Programmabegroting 2025. Eerdere besluitvorming en informatievoorziening aan de raad Vaststelling Programmabegroting 2025 – Raadsbesluit 7 november 2024 Vaststelling Voorjaarsnota en Eerste Bestuursrapportage 2025 – Raadsbesluit 10 juli 2025 Tweede bestuursrapportage 2025 – Raadsbesluit 13 november 2025

Beslispunten, Argumenten en Kanttekeningen/Risico’s Beslispunt 1

De Eindejaarswijziging Programmabegroting 2025 vast te stellen, waarmee technische mutaties worden opgenomen in de Programmabegroting 2025 en de meerjarenraming.

Argumenten

1.1

Met dit besluit wordt Programmabegroting 2025 en de meerjarenraming geactualiseerd. De begrotingswijziging is opgebouwd uit technische mutaties zonder beleidsgevolgen (techniek) en waar nodig de administratieve verwerking van eerdere besluiten. De wijzigingen zijn opgenomen in de bijlage ‘Eindejaarswijziging Programmabegroting 2025 (raad)’. De begroting wordt drie keer per jaar geactualiseerd om de raad inzicht te geven in de verwerking van de financiële gevolgen van besluitvormingen. Ook wordt de begroting actueel gehouden zodat deze als basis kan dienen voor het goed kunnen maken van actuele verwachtingen over de budgetrealisatie. Daarbij helpt dit ook om te voldoen aan de eisen rond de rechtmatigheid van de begroting.

Financiën Dit voorstel betreft de verwerking van de financiële consequenties van technische mutaties en eerdere besluiten. De technische wijzigingen zijn budgettair neutraal.

Vervolg De Eindejaarswijziging Programmabegroting 2025 bestaat uit de laatste technische wijzigingen van het begrotingsjaar 2025. Na deze derde technische begrotingswijziging wordt het jaar afgerond met de Jaarstukken 2025.

Samen stad maken (voorheen Participatie) ‘Gemeente aan zet’ van toepassing, er is niet samengewerkt met Utrechters voor dit voorstel.

Communicatie Er is geen aanvullende communicatie voorzien.

Niet referendabel De Verordening raadgevend referendum gemeente Utrecht is niet van toepassing op dit raadsvoorstel, want het betreft een raadsvoorstel over de vaststelling van de gemeentelijke begroting en rekening (artikel 1:2 lid 2 onder e Verordening raadgevend referendum gemeente Utrecht)

Bijlagen Bijlagen besluitvorming - Eindejaarswijziging Programmabegroting 2025 raad Bijlagen informatief -

Eindejaarswijziging Programmabegroting 2025 Raad De Eindejaarswijziging bevat technische aanpassingen van de begroting, het verwerken van raadsbesluiten en de verwerking van besluiten over de cyclusproducten. De aanpassingen zijn budgettair neutraal. We wijzigen de begroting drie keer per jaar om: - de raad inzicht te geven in de verwerking van de financiële gevolgen van besluitvormingen, - de begroting actueel te houden, onder andere als basis voor het maken van prognoses, en - te kunnen voldoen aan de eisen rond de rechtmatigheid van de begroting. Volgens de indeling van de Programmabegroting 2025 worden per programma de mutaties weergegeven voor de jaren 2025 tot en met 2028, met een uitsplitsing in lasten, baten, onttrekkingen aan en stortingen in de reserves. In het vervolg van dit document wordt in paragraaf 1 de mutaties in de begroting per programma gepresenteerd. In paragraaf 2 zijn de begrotingscijfers in tabellen opgenomen. Inzicht wordt gegeven in de actuele Programmabegroting 2025 en de meerjarenraming.

1. Derde Technische wijzigingen 2025 Raad In de volgende paragrafen zijn de mutaties kort toegelicht en worden de bijbehorende regels met de verschuiving van begrotingsbedragen getoond. Per regel wordt het bedrag vermeld met erbij aangegeven het programma en of het lasten dan wel baten betreft. Als er meer baten, lasten en mutaties in de reserves zijn ten opzichte van begrotingsjaar 2025 wordt dit met een positief getal aangegeven (+). Als er minder baten, lasten en mutaties in de reserves zijn ten opzichte van het begrotingsjaar wordt dit met een negatief getal aangegeven (-). Ook staat er vermeld of de verschuiving incidenteel of structureel is en voor welk jaar of welke jaren deze geldt. De mutaties kleiner dan 0,1 miljoen euro worden gecumuleerd weergegeven, maar niet toegelicht.

1.1 Betrouwbare overheid Minder dan €0,1 miljoen

x €1.000 2025

2026

2027

2028

Betrouwbare overheid

Lasten Baten Onttrekking Storting Lasten

Baten Onttrekking Storting Lasten

Baten Onttrekking Storting

Mutatie 31016

-2

Mutatie 31126

-1

Totaal

-1

-3

1.2 Ontwikkelen en wonen voor iedereen Meer dan €0,1 miljoen

x €1.000 2025

Ontwikkelen en wonen voor iedereen

2026

2027

2028

Lasten Baten Onttrekking Storting Lasten

Baten Onttrekking Storting Lasten

Mutatie 31100

-180

Mutatie 31124

-477

Totaal

-657

-477

-657

-477

-657

-477

Mutatie 31100

Baten Onttrekking Storting

- Overheveling strategiebudget (in euro's)

Vanaf 2026 wordt het budget voor strategie-opdrachten gecentraliseerd. Met deze mutatie worden het budget en de uitvoering bij elkaar gebracht. Ontwikkelen en wonen voor iedereen

Strategie

Lasten

Structureel vanaf

2026

-180.000

Algemene middelen en Overhead Overhead Centraal Lasten Structureel vanaf 2026 Mutatie 31124 - Actualisatie werkbegroting Ontwikkelen en Wonen voor iedereen Vergunningen Bebouwd (in euro's)

180.000

← Vorig deel Volgend deel →

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Utrecht&id=a7d8b1ef-a3e4-4076-9b6e-a7b53f77a4f0