Agendabundel

Omschrijving Doelstelling 2 De gemeenteraad en het college van burgemeester en wethouders vormen het stadsbestuur. Doelstelling is een zorgvuldig, rechtmatig en betrouwbaar bestuur van de stad. • Het college zet de komende jaren in op de uitvoering van het coalitieakkoord ‘Investeren in Utrecht’ waarbij de aanpak van de groeiende ongelijkheid in de stad, de grote woningnood en de klimaatcrisis de belangrijkste 3 onderwerpen zijn om een levendige leefbare stad te blijven. Het zijn onderwerpen waarvoor stevig ingrijpen van de overheid noodzakelijk is. Het college zal deze uitdagingen samen met de stad aanpakken. Doelstelling 3 Utrechters zijn actief in de eigen omgeving en/of oefenen invloed uit op gemeentelijke plannen, beleid en uitvoering in hun buurt, wijk en/of stad. • Wijk- en buurtaanpakken in wijken en buurten waar dat nodig is, opgesteld en uitgevoerd in samenwerking met bewoners, ondernemers en organisaties die actief zijn in de wijk en weten wat er speelt. De aanpak kan uitgewerkt worden in een gebiedsakkoord. • Versterken van de rol en de positie van de wijkorganisatie (waaronder de wijkbureaus) en de wijkwethouder. • Faciliteren van zeggenschap en tegenmacht om samen met de stad de uitdagingen waar we voor staan en waarbij belangen kunnen botsen, aan te pakken, bijvoorbeeld door een burgerberaad.

Doelstelling 4 De informatievoorziening en dienstverlening aan de inwoners en ondernemers van Utrecht is betrouwbaar, actueel, begrijpelijk en toegankelijk en passend bij de vraag van de inwoner • Eind 2022 stellen we een plan van aanpak op om het verbeteren van de ‘menselijke maat’ in de gemeentelijke dienstverlening uit te werken in concrete stappen in deze meerjarige ontwikkeling. Op basis daarvan zullen de speerpunten voor 2023 worden vastgesteld en gestart. • Transitie naar dienstverlening gebaseerd op de common ground. • Omnichannel dienstverlening; de inwoner kan op ieder moment het kanaal kiezen dat het beste past en hoeft niet in het kanaal te blijven waar hij gestart is met het contact. • Vernieuwingsprojecten met werkgroepen van gemeenten in de regio, in G4 verband, VNG en met de 100.000+ gemeenten. • Benutten van mogelijkheden van digitalisering voor verbeteren van de dienstverlening en/of efficiency, waaronder het breder toepassen van Artificial Intelligence. • Herontwerpen van dienstverleningsprocessen om de inwoner op het kanaal van zijn of haar keuze zo goed mogelijk te bedienen. Dit doen wij met name door dataonderzoek en klantreizen.

• Doorontwikkeling van de Stadskamer • Ondanks de krapte op de arbeidsmarkt zullen wij de organisatie van de dienstverlening robuuster maken zodat deze beter bestand is tegen onverwachte situaties die extra inzet vergen, zodat de reguliere dienstverlening hier geen/minder hinder van zal ondervinden. Daarbij zullen wij ook in toenemende mate Artificial Intelligence (zoals bijvoorbeeld de inzet van een virtuele assistent) gebruiken om onze dienstverlening (ook buiten kantooruren) te kunnen aanbieden zonder een toegenomen behoefte aan personele inzet.

21

Wat mag dat kosten? In dit hoofdstuk worden de kosten weergegeven op het niveau van de doelstelling. Tevens wordt er een verklaring gegeven over de meerjarige verschillen ten opzichte van de Begroting 2022 bij een afwijking van meer dan 10% of 0,1 miljoen euro.

In bovenstaande grafieken worden de bedragen exclusief de reserves weergegeven.

Financiën Doelstelling Baten 1 Bovengemeentelijke Utrechtse belangen 2 Raad en college vormen het stadsbestuur 3 Betrokken Utrechter, oefenen invloed uit 4 Betrouwbare info en dienstverlening

x € 1.000 Rekening Begroting Begroting Begroting Begroting Begroting 2021 2022 2023 2024 2025 2026 1.317

1.104

1.104

1.104

1.104

1.104

17

0

0

0

0

0

68

0

0

0

0

0

6.113

5.182

4.764

7.474

7.474

7.474

7.515

6.286

5.868

8.577

8.577

8.577

3.420

5.246

4.981

4.802

4.929

4.816

8.579

11.019

9.802

9.722

9.722

9.722

10.172

10.326

11.266

11.516

11.766

11.766

22.328

23.584

23.576

25.063

25.307

25.369

44.501

50.174

49.626

51.105

51.725

51.673

Saldo baten en lasten Mutaties reserves Toevoeging Onttrekking reserves

-36.986

-43.889

-43.759

-42.527

-43.148

-43.096

118 1.259

0 1.338

0 0

0 0

0 0

0 0

Geraamd resultaat

-35.845

-42.551

-43.759

-42.527

-43.148

-43.096

Totaal baten Lasten 1 Bovengemeentelijke Utrechtse belangen 2 Raad en college vormen het stadsbestuur 3 Betrokken Utrechter, oefenen invloed uit 4 Betrouwbare info en dienstverlening Totaal lasten

22

Toelichting Onderstaande tabel geeft de verschillen weer ten opzichte van begrotingsjaar 2022 (als basisjaar). De afwijkingen worden weergegeven wanneer deze groter zijn dan 0,1 miljoen euro dan wel 10% van het totale budget per doelstelling. Toelichting op afwijking baten

x € 1.000 I/S 2023 2024 2025 2026 Doelstelling 4 De informatievoorziening en dienstverlening aan de inwoners en ondernemers van Utrecht is betrouwbaar, actueel, begrijpelijk en toegankelijk en passend bij de vraag van de inwoner Vanaf 2024 begint de tien jaarcyclus van de S -195 2.515 2.515 2.515 aanvraag paspoorten sinds de invoering in 2014 (geldigheidsduur tien jaar). We verwachten hierdoor weer een piek in het aantal aanvragen. In 2022 is vanwege een piek in het aantal S -330 -330 -330 -330 aanvragen van naturalisaties de begroting incidenteel aangepast (kostendekkend: zie ook lasten). Overige baten S 107 107 107 107 Totaal baten -418 2.292 2.292 2.292

Toelichting op afwijking lasten

x € 1.000 I/S 2023 2024 2025 2026 Doelstelling 1 De Utrechtse belangen zijn goed vertegenwoordigd in de regio, nationaal en internationaal In 2022 was er voor de regionale S -552 -552 -552 -552 energiestrategie incidenteel budget begroot. Schommelingen in de personele lasten. S 348 429 381 268 Het incidentele budget voor de S 0 -260 -260 -260 schaalsprong van de stad is per 2024 niet meer begroot. De huidige overeenkomst S 0 0 175 175 exploitatiebijdrage ROM loopt tot 2025 waardoor een deel van het budget per 2025 weer terug komt bij programma Bewoners en Bestuur. Overige lasten -61 -61 -61 -61 Doelstelling 2 De gemeenteraad en het college van burgemeester en wethouders vormen het stadsbestuur. Doelstelling is een zorgvuldig, rechtmatig en betrouwbaar bestuur van de stad De viering van Utrecht 900 loopt in 2022 S -1.400 -1.480 -1.480 -1.480 af, waar afgelopen jaren wisselende bedragen voor zijn toegekend. Toename budget fractiebijdragen in S 271 271 271 271 verband met uitbreiding aantal fracties en verhoging vaste vergoeding. Voor de gemeenteraadsverkiezingen 2022 S -210 -210 -210 -210 was er incidenteel extra budget beschikbaar.

Overige lasten 122 122 122 122 Doelstelling 3 Bewoners zijn betrokken bij hun buurt, wijk en stad door actief te zijn in de eigen omgeving en/of invloed uit te oefenen op gemeentelijke plannen, beleid en uitvoering Extra middelen voor impuls Wijk-en I 800 1.050 1.300 1.300 buurtaanpak 23

Toelichting op afwijking lasten I/S

2023

2024

2025

x € 1.000 2026 140

Overige lasten 140 140 140 Doelstelling 4 De informatievoorziening en dienstverlening aan de inwoners en ondernemers van Utrecht is betrouwbaar, actueel, begrijpelijk en toegankelijk en passend bij de vraag van de inwoner In 2022 hebben we een incidentele S -660 -860 -860 -860 coronabijdrage gekregen vanuit het rijk voor verkiezingen (0,958 miljoen euro) en vergoeding voor centrale stemopneming (0,04 miljoen euro). Deze vervallen in 2023 (daarmee daalt de begroting tov 2022 met 0,998 miljoen euro). Bij de voorjaarsnota is voor 2022 een bedrag van 1.067 miljoen vrijgemaakt en vanaf 2023 een bedrag van 1.167 miljoen structureel euro om verkiezingen ook in de toekomst betrouwbaar en veilig te kunnen blijven organiseren ( stijging van de structurele begroting met 0,1 miljoen euro). Daarnaast maken we incidenteel een bedrag van 0,2 miljoen euro vrij voor het organiseren van een Centrale Stemopname CSO) voor de verkiezingen in 2023 en wordt vanaf 2023 structureel een bedrag van 0,03 miljoen euro toegevoegd aan het verkiezingsbudget voor de noodzakelijke maatregelen op het gebied van toegankelijkheid. Overig saldo (0,008 miljoen euro) Vanaf 2024 begint de tien jaarcyclus van S -95 1.138 1.178 1.138 de aanvraag paspoorten sinds de invoering in 2014 (geldigheidsduur tien jaar). We verwachten hierdoor weer een piek in het aantal aanvragen.

De incidenteel naar 2022 doorgeschoven S -538 -538 -538 -538 budgetten voor staatsloosheid, weerbare overheid, huwelijksplanner en studenteninschrijvingen vervallen daarna De bij de Voorjaarsnota 2022 en het S 935 915 895 875 coalitieakkoord toegekende middelen (voor versterken uitvoeringskracht dienstverlening Publiekszaken) zijn toegevoegd aan de begroting van burgerzaken en KCC Groeipad van de bij de Voorjaarsnota 2021 S 237 267 267 267 toegekende middelen voor KCC De bij de voorjaarsnota en het S 350 505 755 835 coalitieakkoord toegekende middelen voor Publieksdienstverlening zijn toegevoegd aan de begroting. In 2022 is de begroting voor naturalisaties S -330 -330 -330 -330 vanwege een piek in aanvragen incidenteel verhoogd Overige lasten 93 385 358 399 Totaal lasten -548 931 1.551 1.499 Saldo baten en lasten

24

130

1.362

741

793

Toelichting op afwijking reserves

Toevoeging reserves Geen begroot in 2023 Totaal toevoeging Onttrekking reserves In 2022 zijn er incidentele mutaties begroot voor de resultaatbestemming van 2021. In 2023 zijn er (nog) geen incidentele mutatie begroot. Totaal onttrekking

2023

2024

2025

x € 1.000 2026

0

0

0

0

-1.338

-1.338

-1.338

-1.338

-1.338

-1.338

-1.338

-1.338

Overige Onder ‘Overig’ worden de volgende zaken weergegeven: • Risico’s • Investeringen • Verbonden partijen • Subsidies • Beleidsnota’s

Risico's Belangrijke risico's Risico

Maatregel

1.

We zijn aan de voorkant helder over kaders en verwachtingen en vertellen en leggen uit wat we wel en niet uit de participatie meenemen in onze besluiten.

2.

3.

4.

Met ongelijk investeren maken we in onze ambities keuzes die op gespannen voet kunnen staan met wat bewoners, ondernemers en organisaties willen voor hun buurt of wijk waardoor die het idee kunnen krijgen dat de gemeente niets heeft gedaan met hun bijdrage om het beleid te beïnvloeden. Rijksbelangen kunnen soms haaks staan op regionale belangen. Wanneer we de Utrechtse belangen niet goed vertegenwoordigen kan het zijn dat we minder financiële middelen voor onze opgaven krijgen zoals bv Jeugdzorg of de mobiliteitspropositie. Dan kunnen we onze ambities voor kwaliteit van jeugdzorg of woningbouw niet realiseren. Niet, niet goed, niet tijdig kunnen leveren van informatie en/of dienstverlening door acute risico’s zoals: Uitvallen van systemen, ontoegankelijkheid gebouw en landelijke ontwikkelingen Niet, niet goed, niet tijdig kunnen leveren van informatie en/of dienstverlening door onvoldoende beschikbare capaciteit (kwalitatief en/of kwantitatief) om veranderende vraag door onder andere veranderende samenstelling van de populatie en ondermijnende criminaliteit, aan te kunnen.

We bepalen een strategie met prioriteiten voor belangenbehartiging en goed relatiebeheer (Ministeries, Kamerleden) en werken sterke proposities uit.

Een actueel businesscontinuïteitsplan (BCP) waarin beschreven is welke acties we ondernemen als het risico zich voordoet

Uitbreiding van de vaste formatie t.o.v. de flexibele schil en investeren in opleiding en training van de medewerkers.

Zie voor een totaaloverzicht de Weerstandsvermogen en Risicobeheersing.

25

Investeringen Geen nieuwe investeringen van toepassing. Zie voor een totaaloverzicht investeringen de paragraaf Investeringen

Verbonden Partijen Omschrijving

Doel

Het Utrechts Archief

Het verwerven, bewaren en beschikbaar stellen van de archieven van de gemeenten Utrecht en Nieuwegein, de provincie Utrecht en de archieven van het Rijk in de provincie Utrecht en een omvangrijke collectie beeldmateriaal en bibliotheek over Utrecht. Via digitale dienstverlening, de studiezaal en het publiekscentrum stelt HUA de collectie ter beschikking aan de burger voor onderzoek, educatie en cultuurbeleving. Daarnaast is Het Utrechts Archief toezichthouder en kennispartner bij het informatiebeheer van de gemeenten Utrecht, Nieuwegein en verschillende decentrale overheden.

Zie voor een totaaloverzicht de paragraaf Verbonden Partijen

26

x € 1.000 Bijdrage gemeente Utrecht 3.428

Subsidies Doelstelling

Omschrijving

Begroting 2022

Begroting 2023

Waarvan 'vaste' verlening met jaarsubsidies

x € 1.000 Meerjarig verleend t.l.v 2023

1 De Utrechtse belangen zijn goed vertegenwoordigd in de regio, nationaal en internationaal Utrecht4GlobalGoals

Voorlichting voor particuliere initiatieven over de Global goals

40

40

0

0

ROM Regio Utrecht BV

Convenantbijdrage aan ROM Regio Utrecht BV

174

174

174

0

214

214

174

0

Totaal doelstelling 1

2 De gemeenteraad en het college van burgemeester en wethouders vormen het stadsbestuur. Doelstelling is een zorgvuldig, rechtmatig en betrouwbaar bestuur van de stad. Volksfeesten Organiseren en uitvoeren van volksfeesten 215 215 162 0 Totaal doelstelling 2

215

215

162

3 Bewoners zijn betrokken bij hun buurt, wijk en stad door actief te zijn in de eigen omgeving en/of invloed uit te oefenen op gemeentelijke plannen, beleid en uitvoering Initiatievenfonds Ondersteunen van bewoners en vrijwilligersorganisaties in 2.350 3.021 0 het ontwikkelen van activiteiten of uitvoeren van ideeën om de sociale cohesie, leefbaarheid, zelfredzaamheid en participatie van kwetsbare burgers te vergroten.

0

0

Totaal doelstelling 3

2.350

3.021

0

0

Totaal Bewoners en Bestuur

2.779

3.450

336

0

27

Beleidsnota's Beleidsnota's (inclusief link) Samen stad maken Participatieleidraad

Participatie- en inspraakverordening Nadere regel Initiatievenfonds

28

Datum

Korte inhoud

21-11-2019 16-09-2021 08-2021

Het gemeentebrede programma voor participatie en initiatief. De Utrechtse participatieleidraad is een handvat voor de participatie bij beleid en projecten. De leidraad is voor ambtenaren en voor professionals in de stad. De verordening waarin de participatie en inspraak is geregeld. Met het Initiatievenfonds worden initiatieven vanuit buurt, wijk of stad waarbij mensen zich inzetten voor elkaar en voor hun leefomgeving ondersteund.

27-12-2019 01-01-2021

Ruimtelijke ontwikkeling, Wonen en Erfgoed Portefeuillehouder(s): Eelco Eerenberg; Rachel Streefland; Susanne Schilderman; Lot van Hooijdonk; Linda Voortman, Dennis de Vries

Ambitie Wij vinden het belangrijk dat Utrecht een leefbare, betaalbare, duurzame en gezonde stad is en blijft met oog voor de bestaande inwoners en een verwelkomende houding richting nieuwe Utrechters. We groeien met kwaliteit en in balans. Er zijn veel nieuwe huizen nodig voor woningzoekers. Deze nieuwe huizen moeten kwalitatief goed en duurzaam zijn en in goed bereikbare buurten liggen. Dat betekent dat er zowel ruimte moet zijn voor rust als reuring, dat we het erfgoed zoveel mogelijk koesteren en (publiek) toegankelijk maken en dat belangrijke voorzieningen, groen, werkgelegenheid, sport en energie meegroeien met stad.

Groei in Balans Utrecht is de snelst groeiende stad van Nederland. In de Ruimtelijke Strategie Utrecht 2040 is de koers voor de ruimtelijke ontwikkeling en hoe we om willen gaan met de groei van de stad voor de komende twee decennia vastgelegd. De koers van de RSU zetten we voort en we houden nog nadrukkelijker vast aan groeien in balans. Het uitgangspunt van de RSU is verbeeld en verwoord in de Utrechtse barcode: alle functies die een stad nodig heeft (woningen, werkgelegenheid, maatschappelijke voorzieningen, groen, mobiliteit, energie) moeten meegroeien met het aantal inwoners. De ruimtevraag vanuit deze verschillende opgaven is enorm. De druk op de ruimte roept de vragen op: hoe zorgen we voor kwaliteit in een verdichtende stad en hoe blijven we voor een leefbare en gezonde stad? Hierover gaan we het gesprek met elkaar aan, met de stad en partners als het Rijk en de regio. De uitwerking van de barcode op gebiedsniveau geeft de richting om te kunnen sturen op groei in balans in de gebieden en geeft richting aan de projecten voor (her)ontwikkeling van de fysieke leefomgeving. Ook op projectniveau worden de verschillende ambities in samenhang gebracht, integraal afgewogen en keuzes voorgelegd. In het coalitieakkoord is een omvangrijk en ambitieus pakket opgenomen, dat in de voorliggende programmabegroting is verwerkt.

Het pakket Groei in Balans combineert de voornaamste doelen uit het coalitieakkoord – gelijke kansen, betaalbaar wonen en de klimaatcrisis tegengaan – met een gebalanceerde groei van de stad zoals beoogd in de Ruimtelijke Strategie Utrecht 2040. Zo is en blijft Utrecht een leefbare, betaalbare, duurzame en gezonde stad. We investeren de komende jaren fors in het voorzieningenniveau in de wijken. De stad heeft bovendien verdere vergroening en investeringen in duurzame mobiliteit nodig, vooral voor gebruik van fiets en openbaar vervoer. Ondertussen blijven we inzetten op integrale gebiedsontwikkeling in verschillende delen van de stad. Al met al een hoog ambitieniveau, dat past bij Utrecht. In dit programma Ruimtelijke Ontwikkeling, Wonen en Erfgoed wordt de samenstelling van het pakket toegelicht in relatie tot de ambitie om te groeien in balans. Om dit te kunnen doen, moet ook geïnvesteerd worden in de uitvoeringskracht van de organisatie. We faciliteren daarmee dat (ambtelijke) capaciteit geen belemmering vormt voor voortgang van (toekomstige) investeringen in betaalbaar wonen door woningcorporaties en ontwikkelaars, of voor realisatie van publieke voorzieningen. De dekking van het pakket is voor een groot deel gekoppeld aan de groei van de stad: als Utrecht harder groeit, zijn er meer middelen beschikbaar.

We ramen de groei op basis van prognoses, en passen daar de benodigde en mogelijke investeringen op aan, Zie voor verdere toelichting van de dekking de bijlage Meerjaren-pakket Groei in Balans.

29

Voor de Investeringsstrategie RSU zijn regionale, landelijke en Europese subsidies en fondsen een belangrijke dekkingsbron. Door deze externe financiële middelen te verwerven willen wij de ambities met innovatieve aanpakken ondersteunen, onder andere voor de agenda Gezond Stedelijk Leven en de ambities uit de Regionaal Economische Agenda, het mobiliteitsplan 2040, de Regionale Energie Strategie en overige opgaven van de stad. In de bijlage ‘Groei in Balans’ wordt een compleet overzicht geschetst van de verwachte uitgaven voor de geselecteerde uitvoeringsprojecten en de te organiseren uitvoeringskracht. Daar wordt ook toelichting gegeven op de werking en de geschatte omvang per dekkingsbron.

Wat willen we bereiken? In dit hoofdstuk leggen we uit welke effecten we in het komende jaar willen bereiken. Dit programma is onderverdeeld in één of meer doelstellingen. Ook zijn onze effectindicatoren en de wettelijk verplichte BBV indicatoren opgenomen wanneer deze van toepassing zijn.

1. (Her)ontwikkeling van de fysieke leefomgeving draagt bij aan gezonde groei met kwaliteit en in balans In de aanloop naar het coalitieakkoord zijn de zorgen uit de stad gehoord over de leefbaarheid en groei van de stad en het draagvlak bij bewoners. In het coalitieakkoord zijn accenten aangebracht op de ruimtelijke koers van de stad, om tegemoet te komen aan deze geluiden. Deze accenten worden samengevat in een oplegger op de Ruimtelijke Strategie Utrecht 2040 (RSU2040). De oplegger RSU wordt eind Q4 gedeeld met de raad. De koers van de RSU 2040 zetten we voort, en dat betekent dat we nog nadrukkelijker vasthouden aan groeien in balans. Het uitgangspunt van de RSU is verbeeld en verwoord in de Utrechtse barcode: alle functies die een stad nodig heeft (woningen, werkgelegenheid, maatschappelijke voorzieningen, groen, mobiliteit, energie) moeten meegroeien met het aantal inwoners. De opgaven concurreren daarbij soms om ruimte, budget en uitvoeringskracht. Naarmate de tijdshorizon korter wordt, worden de plannen en begrotingen concreter. In elke collegeperiode wordt bepaald waar de prioriteiten liggen. Voor komende vier jaar staan deze beschreven in het coalitieakkoord ‘Investeren in Utrecht’. Die ambities zijn in samenhang bezien en integraal afgewogen op stadsniveau, op gebiedsniveau en op projectniveau.

De resultante daarvan is het investeringspakket ‘Groei in balans’ in deze programmabegroting. De analyse in het MPR 2022 liet zien dat extra inspanningen nodig zijn om groen, werklocaties, maatschappelijke voorzieningen (waaronder sport) en energievoorzieningen voldoende te laten meegroeien. Ook zijn extra mobiliteitsinvesteringen nodig om de geplande woningbouw en werkgelegenheid te kunnen realiseren. Het investeringspakket is een benodigde stap om de gewenste inhaalslag te maken. De onderdelen van het investeringspakket worden in de desbetreffende programma’s in deze begroting inhoudelijk toegelicht: in dit voorliggende programma, en in de programma’s Openbare Ruimte en Groen, en Bereikbaarheid, en bij de maatschappelijke voorzieningen in de programma’s Onderwijs, Cultuur en Samenleven en Sport. We blijven streven naar de bouw van gemiddeld 3000 woningen per jaar, waarbij we de balans met bijvoorbeeld voorzieningen en groen nadrukkelijker randvoorwaardelijk maken. We doen onderzoek naar wat de afschaffing van de verhuurdersheffing betekent voor de investeringsruimte van corporaties. Op basis van die uitkomsten bezien we in 2023 hoe we corporaties in positie kunnen zetten voor de realisatie van betaalbare woningen op gemeentelijke en particuliere locaties.

Externe factoren, zoals prijsstijgingen, schaarste aan bouwmaterialen, lage beschikbaarheid van aannemers, krapte op de arbeidsmarkt en stikstofbeperkingen met daarnaast ook onze eigen bijgestelde woningbouwambities, hebben gevolgen voor (het tempo van) het te realiseren woningbouwprogramma, kostenverhaal voor bovenwijkse voorzieningen en andere ambities. Deze invloeden maken we verder inzichtelijk bij de Voorjaarsnota 2023, met bijsturingsvoorstellen als er een groot effect verwacht wordt op de aard of omvang van de groei.

30

2. De bebouwde omgeving is veilig, leefbaar en tast de gezondheid niet aan Wij zorgen ervoor dat het oprichten, slopen of wijzigen van gebouwen voldoet aan de regels en procedures van (nieuwe) landelijke en lokale wet- en regelgeving (Omgevingswet en Wet kwaliteitsborging voor het bouwen). Wij doen dat betrouwbaar, professioneel en klantgericht. Het leefmilieu beschermen wij tegen aantasting door milieubelastende activiteiten. Het beperken van overlast voor de omgeving is daarbij een belangrijk aandachtspunt. Wij dragen bij aan het behouden van de bestaande woningvoorraad, ondersteunen in de opgave van de energietransitie, dragen bij aan een rechtvaardige/rechtmatige verdeling van (sociale) woonruimte en het behouden van een prettige woon- en leefomgeving.

3. Voldoende passende en betaalbare huisvesting voor alle bewoners en woningzoekenden Utrecht is een gewilde stad om te wonen en dat zien we duidelijk terug: ondanks dat we veel woningen bouwen, is er al jarenlang een groot tekort aan woningen en nemen de tekorten steeds verder toe. De hoge koop- en huurprijzen en een beperkt geschikt aanbod leiden tot verdringing en misstanden. Voor Utrechters wordt het steeds moeilijker om een geschikte woning te vinden. We willen dat iedereen een passende en betaalbare woning kan vinden in Utrecht. Woningen die betaalbaar en duurzaam zijn en in gemengde wijken staan. In deze wijken kunnen gemeenschappen ontstaan waar mensen prettig en gezond (samen)leven en waar plek is voor alle (inkomens)groepen en voor kwetsbare Utrechters. Om dit te realiseren maken we de beweging van woningmarkt naar volkshuisvesting. We zetten bij de woningbouw in op een groei in balans met de andere functies. Voor de nieuwbouwprojecten (te definiëren in raadsbrief oktober 2022) hanteren we de verdeling 40% sociale huur, 35% middensegment en 25% vrije sector met een gemiddelde oppervlakte van 65m2 voor het sociale en middensegment. Om op korte termijn direct te kunnen voorzien in de vraag naar woningen hebben we de Taskforce ‘Versneld toevoegen tijdelijke woonruimte’.

We nemen meer regie door in te zetten op de realisatie en het behoud van woningen in de sociale huur, middenhuur en betaalbare koop. Ook richten we ons op de bescherming van de bestaande woningvoorraad tegen excessen. Dit doen we door een samenhangende inzet van nieuwe instrumenten (zoals de Wet goed verhuurderschap) en aanscherping van bestaand instrumentarium (zoals de opkoopbescherming, leegstandverordening), in combinatie met handhaving en samenwerking met partners. De beweging naar meer overheidsregie op de volkshuisvesting betekent dat het rijk meer gaat vragen van gemeenten, maar ook meer middelen en instrumenten ontwikkelt. We lobbyen actief – zoveel mogelijk in samenwerking met de andere grote steden - op voor Utrecht goed en direct praktisch toepasbaar instrumentarium en voldoende financiële middelen. Het komend jaar bekleedt Utrecht het voorzitterschap van G4. Dit gaat ons helpen met de goede contacten. Tevens werken we zoveel mogelijk samen met onze buurgemeenten (U10) en de provincie op grensoverschrijdende woonthema's.

4. Behouden, beheren en benutten van erfgoed als cultuurhistorische drager van het karakter van Utrecht Het Utrechtse erfgoed is van grote waarde. Het bepaalt in aanzienlijke mate het karakter van onze stad door alle zichtbare én onzichtbare (archeologie, geschiedenis, verhalen) dragers van het verleden. Door verleden, heden en toekomst te verbinden, draagt het op verschillende manieren bij aan de opgaven waar we als stad voor staan, zoals klimaatadaptatie, wonen, groene schaalsprong, gezond leefklimaat, recreatie. Het erfgoed is de basis voor de ruimtelijke structuur en kwaliteit van onze stad, zoals de oude binnenstad, de historische groen/blauwe structuren, beeldbepalende monumenten, bijzondere stedenbouwkundige ensembles en parken. Het laat ook zien hoe de bewoners en gebruikers van onze stad door de eeuwen heen veranderen. Juist in tijden van groei en transitie draagt erfgoed bij aan een leefomgeving waarin mensen zich thuis voelen. Erfgoed biedt daarmee ook een uitdagende impuls aan gebiedsontwikkelingen met een strategie van behoud door ontwikkeling. Door aan te sluiten bij actuele vraagstukken wordt het maatschappelijk draagvlak voor het behoud van het erfgoed vergroot.

31

Effect Indicatoren Reali DoelDoelDoelDoelNulsatie stelling stelling stelling stelling Doelstelling meting 2021 2022 2023 2024 2025 1 (Her)ontwikkeling van de fysieke leefomgeving draagt bij aan gezonde groei met kwaliteit en in balans. Algemeen buurtoordeel stad (inwonersenquete) N.v.t. 7,3 7,3 7,3 7,3 7,3 Toegekende subsidie voor Europese projecten (in miljoenen euro's) 2

5,7

4

4

5

5

De bebouwde omgeving is veilig, leefbaar en tast de gezondheid niet aan

Percentage 'slechte voorgevels' in de kwaliteitsmonitor ten opzichte van de totale voorraad 3

3,61 (2009)

n.b

<0,10 <0,30% <0,30% <0,30% <0,30% %

Voldoende passende en betaalbare huisvesting voor alle bewoners en woningzoekenden.

Zoektijd huurwoning aanbodsysteem in jaren

N.v.t.

6,3

4,5

5

5

5

Bemiddelingstijd huurwoning voor uitstroom MO/BW in weken

N.v.t.

17

14

12

12

12

2.900

1.000

3.000

3.300

n.v.t.

Start bouw woningen

4 Behouden, beheren en benutten van Erfgoed heeft als cultuurhistorische drager van het karakter van Utrecht Verwacht aantal te herbestemmen N.v.t. 2 2 2 2 kerkgebouwen Instandhouding beschermde Rijks- en gemeentelijke monumenten

N.v.t.

17

15

15

15

2 15

Analyse Doelstelling 1 Algemeen buurtoordeel stad (inwonersenquete)

(Her)ontwikkeling van de fysieke leefomgeving draagt bij aan gezonde groei met kwaliteit en in balans. De doelstelling blijft 7,3.

Toegekende subsidie voor Europese Het streven is elk jaar ca 5 miljoen aan Externe subsidies binnen te projecten (in miljoenen euro's) halen Doelstelling 2 Percentage 'slechte voorgevels' in de kwaliteitsmonitor ten opzichte van de totale voorraad

De bebouwde omgeving is veilig, leefbaar en tast de gezondheid niet aan

De doelstelling voor 2023 is <0,30%, hetzelfde als voorgaande jaren.

Doelstelling 3

Voldoende passende en betaalbare huisvesting voor alle bewoners en woningzoekenden.

Zoektijd huurwoning aanbodsysteem in jaren

De doelstelling voor 2023 is 5 jaar. Voorgaande jaren is de doelstelling van 4,5 jaar niet gehaald.

Bemiddelingstijd huurwoning voor uitstroom MO/BW in weken

De doelstelling voor 2023 is 12 weken, hetzelfde als voorgaande jaren.

Start bouw woningen

32

De prognoses ten aanzien van de woningbouwproductie worden onzekerder als gevolg van de veranderende marktomstandigheden zoals stijgende bouwkosten en rente, schaarste aan bouwmaterialen, beschikbaarheid van aannemers en het tekort aan personeel (zowel in de voorbereidingsfasen als in de bouwfase). Ook de stikstofproblematiek speelt hierin een rol. Enkele factoren hebben al geleid tot vertraging van de start van de bouw van projecten. Zoals toegelicht in de Peilstok SO 2022 kiezen we er dan ook voor om de aftopping voor 2023 en 2024 verder te verhogen van 30% naar 40%.

Analyse In de prognose van 2023 is geen rekening gehouden met de tijdelijke wooneenheden op het Befuterrein en aan de Pagelaan. Doelstelling 4

Behouden, beheren en benutten van Erfgoed heeft als cultuurhistorische drager van het karakter van Utrecht

Verwacht aantal te herbestemmen kerkgebouwen

De doelstelling voor 2023 is 2, hetzelfde als voorgaande jaren.

Instandhouding beschermde Rijksen gemeentelijke monumenten

De doelstelling voor 2023 is 15, hetzelfde als voorgaande jaren.

Verplichte BBV indicatoren Om een eenduidig beeld te vormen over de beleidsresultaten van de gemeente en gemeenten onderling te kunnen vergelijken zijn er een aantal wettelijke verplichte indicatoren bij de programma’s opgenomen. Indicator Nieuw gebouwde woningen

Eenheid Aantal per 1.000 woningen

Bron

2017

2018

2019

2020

8. Vhrosv

14,9

16,3

16,0

15,5

De gegevens uit deze tabel komen van de website Cijfers per gemeente

Wat gaan we daarvoor doen? Wat gaan we doen, hebben we onderverdeeld naar: • Wat doen we in dit begrotingsjaar? • Wat doen we altijd? • Meerjarige trajecten. Hiermee willen we onderscheid maken tussen onze opgaven en ‘Wat doen we altijd’ in de begroting. Hierdoor maken we inzichtelijk waar de prioriteiten liggen en wanneer deze worden uitgevoerd.

Wat doen we in dit begrotingsjaar? Omschrijving Doelstelling 1 Herontwikkeling van de fysieke leefomgeving draagt bij aan gezonde groei met kwaliteit en in balans • Gebied West/Noordwest: Start bouw van onder andere de projecten: Tweede Daalsedijk fase 2-4, Cartesiusdriehoek fase 2-6 en Omloop. En vaststelling van onder andere het bestemmingsplan Thomas a Kempisplantsoen en Zuilense Vecht. • Gebied Centrum: We starten met de voorbereidende werkzaamheden voor de ontwikkeling van Beurskwartier, waarbij we ook toewerken naar een Omgevingsvisie Jaarbeurs en de ontwikkeling van het Jaarbeurspleingebouw. Verder starten we placemaking voor Park Paardenveld, werken we toe naar een definitief ontwerp voor herstructurering van het Lombokplein en starten we het eerste project rond de Strosteeg. • Gebied Leidsche Rijn en Vleuten – De Meern: We maken onder andere de bestemmingsplannen Papendorp Noord en omgving, Groenewoud, de MARK en Strijkviertel gereed voor besluitvorming. • Gebied Zuidwest (incl. Merwedekanaalzone): Vanuit de koers die voor ZW is vastgelegd in de omgevingsvisie MKWZ deel 2 en Omgevingsvisie KET werken we door aan concrete vastgoedprojecten en projecten in de openbare ruimte, leggen we de nota van uitgangspunten MWKZ dg6 aan de raad voor en ronden we de variantenstudie voor de uitbreiding van sport bij Nieuwe Welgelegen af.

• Gebied USP en Rijnsweerd: We werken ander andere aan de ontwikkeling van High5, International School Utrecht en Archimedeslaan 16. Ook werken we samen met UMCU aan een Stedenbouwkundig plan voor een nieuw ontvangstgebouw.

33

Omschrijving •

Gebied Overvecht: We werken aan onder andere de Pahud de Montagenedreef en de Indusdreef. De projecten Ivoordreef, De Mix en Jagerskade starten met de bouw. Het Masterplan Overvecht Centrum zal aan de raad worden voorgelegd. Ook gaan we werken aan een voorstel van doorontwikkeling van de wijk en aan het omgevingspgramma Overvecht met doorvertaling groen en mobiliteit. • Gebied Noord(oost), oost en zuid: We werken onder andere aan de projecten Jan van Galenstraat, Nieuw Buurland, Kop van Smaragd, Brennerbaan, de Kwekerij, Pieter Baan Centrum en Galgenwaard. Ook werken we aan het mogelijk maken van tijdelijk woningbouw aan de Pagelaan en op het BEFU-terrein. • Omgevingswet: We gaan ervan uit dat de Omgevingswet en de Wet kwaliteitsborging voor het bouwen (Wkb) op 1 januari 2023 in werking zal treden, waarmee een grote stelselwijziging in het fysieke domein een feit is. In 2023 zal de focus liggen op de nazorg van de inwerkingtreding, overdracht en de vervolgstappen op weg naar de volgende wettelijke mijlpalen. Rekening houdend met de Omgevingswet en Wkb willen we de efficiëntie en kwaliteit van het Utrechts Plan Proces verbeteren. Dit kunnen we alleen samen met de gemeenteraad, daarom gaan we hierover in gesprek. • Grondbeleid: Als onderdeel van het gemeentelijke grondbeleid heeft de gemeente gronden uitgegeven in erfpacht.

Daarmee komt het volledig gebruik van het onroerend goed, tegen een vergoeding, aan de erfpachter ten goede. Door een wijziging van het gebruik of de bestemming van de grond (bijvoorbeeld door sloop, uitbreiding of nieuwbouw) kan een waardestijging van de grond ontstaan. Deze zogenaamde meerwaarde dient op grond van de erfpachtovereenkomst aan de gemeente als erfverpachter te worden afgedragen. De afdracht kan worden ingezet voor gemeentelijke investeringen • Sport, spel en bewegen: We werken aan de kwalitatieve verbetering en uitbreiding van speel- en sportvoorzieningen in de openbare ruimte. Ook maken we wijkspeelruimtescans voor Zuid, Binnenstad en Oost. • Externe Subsidies: Via het Kansen voor West 3 programma ondersteunen we innovatieve projecten die bijdragen aan het innovatievermogen van het MKB, onze klimaat-, energie- en circulaire ambities en het meekrijgen van inwoners bij de grote transities. We ontwikkelen een strategische en tactische aanpak om de benodigde Europese middelen voor de realisatie van de RSU aan te trekken. We onderzoeken of door specifieke inspanningen de nationale en regionale subsidiemogelijkheden kunnen worden geoptimaliseerd.

Doelstelling 2 De bebouwde omgeving is veilig, leefbaar en tast de gezondheid niet aan Doelstelling 3 Voldoende passende en betaalbare huisvesting voor alle bewoners en woningzoekenden • Een steunpunt en een financieringsconstructie opzetten voor wooncoöperaties (uitvoering Actieplan Utrechtse Wooncoöperaties). • Een fonds opzetten om meer blijvend betaalbare koopwoningen in de stad te realiseren (uitvoering Actieplan Betaalbare koopwoningen). • De opgave van de Taskforce Versneld toevoegen tijdelijke woonruimte versnellen en intensiveren om zo in samenwerking met het Rijk en de provincie in totaal 1.000 woningen in gemengde woonconcepten in 2023 te realiseren in Utrecht. • Opstellen integrale woon-zorg visie voor alle aandachtsgroepen, waaronder ouderen, studenten, arbeidsmigranten en woonwagenbewoners (inclusief dashboard). • De gemeente start een aanbesteding voor urgentiedienstverlening en bemiddeling huisvesting van kwetsbare en bijzondere doelgroepen. • Verkenning integrale aanpak voor de bescherming van de bestaande voorraad, waaronder aanscherpen bestaand instrumentarium (onder andere omzetten, splitsen en opkoopbescherming), invoeren nieuw (te ontwikkelen) instrumentarium (onder andere goed verhuurderschap en leegstandsaanpak), monitoring, handhaving. • Bijdrage leveren aan de wijkaanpak met gebiedsadvisering en ontwikkelen toewijzingsbeleid voor gemengde complexen.

• Nieuwe regionale Huisvestingsverordening met ruimte voor lokaal beleid, waaronder de implementatie van de ambities uit het coalitieakkoord (onder andere invulling % te verloten woningen, friendswoningen, pilot voorrang bepaalde beroepsgroepen) 34