8e Raadsvergadering 2 juli 2026 (transcriptie)
Tekst van het document
We vragen altijd uit, is het gedekt en is het ambtelijk gecheckt? Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 52 Sharon Dijksma (Voorzitter) [01:38:38]: Een keer op dit punt meneer Sungur. Mahmut Sungur (DENK) [01:38:39]: Ja voorzitter, wat zal ik hierop zeggen? Mijn ervaring, laat ik het hierop houden, is dat het niet de afgelopen vier jaar, maar de afgelopen acht jaar echt heel anders kan zijn met dekking van moties. En het gaat niet alleen om uw fractie, maar gewoon als coalitie. Het punt is, je legt de verantwoordelijkheid over de uitvoering van aangenomen moties kennelijk bij het college neer. En ik zeg dan, volgens mij kan je ook met elkaar de afspraak maken, moties die niet gedekt zijn, die gaan wij als coalitie niet steunen, zodat we zelf de verantwoordelijkheid nemen en ze ook geen meerderheid kunnen halen. Venita Dada-Anthonij (D66) [01:39:16]: Ik hoor hier een vraag in, maar dit kan ik wel bevestigen. Ik ga niet voor de fractie van GroenLinks-PvdA aanspreken. En we zullen dit denk ik ook wel nog wel na de beschikking de komende jaren, want wat ons betreft zijn ongedekte moties, die steunen we niet. Sharon Dijksma (Voorzitter) [01:39:31]: De heer Dijkstra. Gert Dijkstra (EenUtrecht) [01:39:34]: Ik had ongedekt anders gelezen, namelijk 50% van de kiezers staat erachter. Dat is nu 44%.
Mag ik er zo uit lezen dat D60 streeft naar altijd 6, 7, 28 zetels steun voor elke motie die er gaat komen, omdat je dan pas ook echt een meerderheid in de stad achter je hebt? Venita Dada-Anthonij (D66) [01:39:52]: Ik kan me voorstellen dat de heer Dijkstra dat antwoord graag zou horen, maar dat is niet het geval. Sharon Dijksma (Voorzitter) [01:39:58]: De heer Dijkstra. Gert Dijkstra (EenUtrecht) [01:39:59]: Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 53 Gaat dat betekenen dat D66 ook tevreden is als bij heel veel voorstellen we steeds voortdurend moeten gaan zien straks dat 23 zetels genoeg gaan zijn om het er doorheen te trekken of niet? Venita Dada-Anthonij (D66) [01:40:11]: Als ik aan voorstellen denk, denk ik vooral aan de inhoud en daar beoordelen we ze op. Dan gaat het niet wat mij betreft over de stemverhouding. Gert Dijkstra (EenUtrecht) [01:40:20]: Dat is een glashelder antwoord. Dus u bent tevreden met 23 zetels zeg ik via de voorzitter. Nou dat lijkt me geen goede start vandaag voor de samenwerkende komende vier jaar. Venita Dada-Anthonij (D66) [01:40:31]: Dat is een oordeel van de heer Dijkstra. En het zijn woorden die hij in mijn mond legt. Want dat was niet het antwoord wat ik gaf. Sharon Dijksma (Voorzitter) [01:40:40]: De heer Van Steeg. Bert van Steeg (CDA) [01:40:42]: Ja, al is een opmerking over die ambtelijke check.
Ik mag hopen dat de D66-fractie daar meer afstand van gaat nemen. Want we zijn politici en wij moeten hier een keuze maken. Die dekking kan ik me voorstellen. Maar de ambtelijke check is echt niet altijd nodig. Dat terzijde. We kunnen hier ook als raad met elkaar gewoon afstemmen of afspreken. Dat wij gewoon niet voor raad voorstellen die niet gedekt zijn, toch? Is mevrouw Dada-Anthonij daarmee eens? Venita Dada-Anthonij (D66) [01:41:04]: Voor raadsvoorstel... Maar waar het in zit... Welk oordeel zit daaraan vast? Wanneer is het niet gedekt? Ik wil graag weten uit welk potje het komt. En als een raadsvoorstel uit een bepaald potje komt waarvan wij denken dat is acceptabel binnen de kaders van het coalitieakkoord dan stemmen wij voor. Bert van Steeg (CDA) [01:41:21]: Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 54 We hebben natuurlijk verschillende veel raadsvoorstellen gezien die gewoon geen dekking hadden waarvan werd gezegd dit deel kunnen we gewoon niet betalen. Waarom gaan we niet gewoon nu afspreken met elkaar dat dat soort raadsvoorstellen in lijn met wat er in het coalitieakkoord staat, dat we die gewoon terugsturen. Venita Dada-Anthonij (D66) [01:41:36]: Dat is een afspraak die u wilt maken en die laat ik bij u. Ik ga niet zo ver op dit moment.
Bert van Steeg (CDA) [01:41:43]: Maar voorzitter, dan stel ik hier toch vast dat wat er in het coalitieakkoord staat een dode letter is of een opdracht aan de raad, maar dat de coalitiepartijen niet bereid zijn om echt dat ook in praktijk uit te voeren. En dat vind ik jammer. Venita Dada-Anthonij (D66) [01:41:56]: Dat is een statement, maar ik wil toch even zeggen dat het gaat over ongedekte moties in het coalitie. Ik hoor het niet ongedekte raadsvoorstellen. Sharon Dijksma (Voorzitter) [01:42:04]: De heer Van Heuven. Maarten van Heuven (Partij vd Dieren) [01:42:06]: Ja, dit is natuurlijk een makkelijk antwoord. Want in het coalitieakkoord wordt wel iets gezegd over ongedekte moties. Er wordt iets gezegd over gelijkwaardige samenwerking. En wat de heer Van Steeg net ook zegt, is gewoon interessant. En wat meerdere mensen ook zeiden, want het klopt gewoon niet. En ik ga dan toch even terug naar die klimaatvisie. Die is ongedekt. Die moet nog steeds behandeld worden door de raad. Die moet nog vastgesteld worden. Tijdens de coalitieonderhandelingen is die dus niet volledig van dekking voorzien. Als mevrouw Dada- Anthonij en hij ongedekte moties niet willen uitvoeren, dan wil ze dus eigenlijk deze klimaatvisie dus ook niet aannemen. Klopt dat.
Venita Dada-Anthonij (D66) [01:42:37]: Zoals wij de klimaatvisie aan tafel hebben besproken, is dat er nog eentje die uitgevoerd gaat worden. Die komt uit de vorige periode. Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 55 Maarten van Heuven (Partij vd Dieren) [01:42:46]: Maar in deze nieuwe periode moeten we hem nog bespreken en vaststellen. Dan wil ik er eigenlijk gewoon van mevrouw Dada-Anthonij horen. Klopt dat dan dat ze dus niet voor dat akkoord gaat stemmen, als ze dus ook niet ongedekte moties gaat stemmen? Venita Dada-Anthonij (D66) [01:43:00]: Kijk, ik snap dat de raad hier nu een antwoord op wil en mij probeert te verleiden daartoe en dat ga ik niet doen. Maarten van Heuven (Partij vd Dieren) [01:43:07]: Het gaat in principe daar ook niet over. Het ging in wezen over dat het vrij hautain is. Dat dan wel wordt gezegd, we willen samenwerken met de oppositie. Maar ongedekte moties wijzen we af. Je kan ook gewoon zeggen, dit is een goed idee van de Raad. Want de Raad heeft hem aangenomen. We gaan een plek daarvoor zoeken. Dat zou toch een veel uitnodigender gebaar zijn geweest. Een uitgestoken hand zijn geweest. Venita Dada-Anthonij (D66) [01:43:28]: Dat snap ik. En tegelijkertijd hebben we het nu over één punt. Er staan er meerdere punten over de samenwerking in dit coalitieakkoord. Sharon Dijksma (Voorzitter) [01:43:37]: Oké, ik kijk even.
We gaan denk ik verder. Venita Dada-Anthonij (D66) [01:43:42]: Ja, gaat u verder. Ik zoek even, volgens mij heb ik deze zin al gehad, maar voor alle zekerheid. Daarom zoeken we bewust de samenwerking met uw Raad op veiligheid, mobiliteit, afval en de financiële spelregels. Essentieel voor gezonde democratie en onderdeel van hoe D66 graag wel politiek bedrijft. Met vertrouwen, respect voor ieders rol en de overtuiging dat Utrecht een mooie wordt als meer mensen zich mede-eigenaar voelen van de weg die we inslaan. Dan, voorzitter, het akkoord. Laat ik beginnen met wat voor ons het belangrijkste is, doorbouwen. Een woning is veel meer dan alleen een dak boven je hoofd. Het is de plek waar je thuis komt, tot rust komt en een leven opbouwt, samen met de mensen van wie je houdt. Voor veel Utrechters is die basis niet vanzelfsprekend en daarom bouwen we door. We kiezen voor betaalbare woningen voor middenhuur, voor starters, gezinnen en voor studenten. Voor mensen die nu nog geen plek kunnen vinden. We hebben de grootste bouwlocatie van Nederland en we gaan slimmer gebruik Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 56 maken van wat we nu al hebben. Splitsen en optoppen wordt makkelijker. Woningdelen breiden we uit naar vier personen. Daarnaast gaan we door met de Utrechtse aanpak. Sharon Dijksma (Voorzitter) [01:44:50]: De heer Van Rooij.
Lars van Rooij (Student & Starter) [01:44:52]: Ja, want inderdaad goed om te horen, zeker met netcongres, wordt juist het beter benutten van de bestaande woningen veel belangrijker. En het is ook goed dat jullie eindelijk GroenLinks-PvdA over de streep hebben getrokken om dat woningdelen te verruimen. Maar in het akkoord lezen we wel, we gaan kijken welke maatregelen nog nodig zijn om dit te doen. Waar denkt D66 dan aan? Venita Dada-Anthonij (D66) [01:45:11]: We moeten gewoon kijken waar het mogelijk is. We kunnen een heleboel willen en dat is ook precies wat de afgelopen vier jaar ons hebben laten zien. We bedenken beleid en we voeren niet uit. Dus het is heel belangrijk dat je goed binnen wat mogelijk is daarin opereert en dan ook zorgt dat dingen ook daadwerkelijk gaan gebeuren. Lars van Rooij (Student & Starter) [01:45:28]: Ja, en daar sluit ik me bij aan. Het is heel belangrijk dat dit ook echt gaat gebeuren. Dus deel D66 dan, kunnen ze dat nu bevestigen, dat dit zeker niet betekent dat deze maatregel of pas over een hele lange tijd wordt ingevoerd, of zelfs helemaal niet. Venita Dada-Anthonij (D66) [01:45:41]: Ik miste even de eerste woorden die de heer Van Rooij zei. De aansluitstop komt eraan. Was dat het? Lars van Rooij (Student & Starter) [01:45:46]: Nee, het gaat over het woningdelen.
Dat die extra maatregelen er niet voor gaan zorgen dat het pas over heel lang ingevoerd kan worden, die verruiming, of zelfs tot afstel leidt. Venita Dada-Anthonij (D66) [01:45:54]: Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 57 Dat is niet waar we over gaan. Dat is niet de doelstelling. Lars van Rooij (Student & Starter) [01:45:58]: Ja, dat is niet waar we voor gaan. Daar koop ik echt helemaal niets voor. En al die woningzoekenden, die jonge woningzoekenden die overigens achteraan in de rij staan, omdat het lood ook op zo'n laag percentage blijft, ook niet. Dus ik wil gewoon van D66 horen. We gaan dit gewoon doen in deze periode en zo snel mogelijk. Kan D66 dat doen? Venita Dada-Anthonij (D66) [01:46:15]: Dat staat in dit akkoord. Sharon Dijksma (Voorzitter) [01:46:18]: Gaat u verder. Venita Dada-Anthonij (D66) [01:46:20]: Daarnaast gaan we door met de Utrechtse aanpak, zodat we in kunnen grijpen wanneer bouwprojecten in het slot dreigen te raken. En we investeren veel geld in het oplossen van netcongestie, zodat we door kunnen blijven bouwen. Met de groei van de stad worden de uitdagingen om veiligheid ook groter. Als je niet veilig voelt, ben je ook niet vrij. Iedereen in deze stad moet zich veilig kunnen voelen. Waar je ook bent en wie je ook bent. We investeren in handhaving waar dat nodig is en pakken overlast harder aan.
We investeren ook in de aanpak van femicide en vrouwenonveiligheid. De aanpak ondermijnende criminaliteit wordt versterkt. We investeren in preventie met erop af dienst en door werk te maken van sterke en weerbare wijken. Sharon Dijksma (Voorzitter) [01:47:01]: De heer Van Steeg. Bert van Steeg (CDA) [01:47:03]: Ja, het is mooi dat de coalitie extra investeert in veiligheid. Ik denk dat dat ook echt nodig is. Maar mevrouw Dada-Anthonij zegt ook, we investeren in handhaving. En dat heb ik nou niet gezien. Zou het niet beter zijn om juist daar in te gaan investeren, om die balans tussen... Repressie, welk woord je er ook voor wil gebruiken en preventie, om die in balans te houden. En op die manier denk ik ook brede draagvlak in de raad te krijgen. Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 58 Venita Dada-Anthonij (D66) [01:47:24]: In het akkoord ziet u een stukje over hotspots staan en daar gaat dit over. Dus waar inderdaad heel veel overlast is, dat moet ook meer gedaan worden. Bert van Steeg (CDA) [01:47:33]: Maar over investeringen in handhaving staat volgens mij niets in het akkoord. En mevrouw Dada-Anthonij, volgens mij wordt daar geen geld voor besteed.
Dus nogmaals de vraag, op welke manier gaan we ervoor zorgen dat er ook op handhaving dan wel een plus komt? Venita Dada-Anthonij (D66) [01:47:47]: We pakken de hotspots aan en we doen daar wat er nodig is. Dat is waar het op terug slaat. En dat is soms ook handhaving. En handhaving is überhaupt een middel wat vaker ingezet wordt. Dus dat. Sharon Dijksma (Voorzitter) [01:48:01]: De laatste keer, meneer Van Steeg. Bert van Steeg (CDA) [01:48:03]: Handhaving kost ook geld. En daarvoor is niet expliciet in ieder geval geld vrijgemaakt. Dan zou het in ieder geval helpen om dat wel te doen. Om te zeggen, oké, we investeren daadwerkelijk in handhaving. Want in het akkoord staat het niet. Venita Dada-Anthonij (D66) [01:48:16]: Het staat niet net expliciet genoemd in tekort, maar het zal op momenten en op bepaalde plekken gewoon wel nodig zijn, ja. Sharon Dijksma (Voorzitter) [01:48:25]: Mevrouw Meerding. Tess Meerding (VVD) [01:48:28]: Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 59 Ja, voorzitter, net als de heer Van Steeg heb ik in het akkoord niet kunnen lezen dat er echt expliciet voor handhaving geld wordt vrijgemaakt. Maar daar wilde ik geen vraag over stellen. Ik wil het hebben over wonen. Want mevrouw Dada -Anthonij had het net hele lovende woorden over wonen.
Tegelijkertijd zien we in het coalitieakkoord heel duidelijk staan we kunnen en we gaan ook geen betaalbare koopwoningen bouwen zolang als we nog niet de mogelijkheid hebben om het ook langdurig betaalbaar te houden. En in dat geval zullen we alleen nog maar op middenhuur inzetten. Wat verwacht mevrouw Dada- Anthonij dat daarvan het effect is? Want we weten toch allemaal dat we die regels nog niet hebben? Dus dan gaan we toch langdurig alleen maar inzetten op huur? Venita Dada-Anthonij (D66) [01:49:07]: Mevrouw Meerding, ik heb mij goed genoeg om te weten dat als wij denken, als wij een inschatting hadden dat middenkoop mogelijk zou blijven en behoud van waarde zou hebben en niet in waarde meteen zou stijgen bij de eerste verkoop, dan hadden we daarop ingezet. Zolang we die inschatting niet zorgenvrij kunnen maken, doen we dat niet. Sharon Dijksma (Voorzitter) [01:49:23]: Mevrouw Meerding. Tess Meerding (VVD) [01:49:26]: Ja, en zo staat het inderdaad ook in het coalitieakkoord. Maar dat betekent feitelijk gewoon die instrumenten zijn er op dit moment nog niet. En dat betekent dat er dus van die 80 procent dat het alleen maar en sociale huur en middenhuur is. Er komt dus geen koopwoning bij. Dat kan toch niet het beleid van D66 zijn? Venita Dada-Anthonij (D66) [01:49:43]: Nee, dan leest u... Nou, laat ik het zo zeggen. Dat is een beetje tekort door de bocht natuurlijk.
We hebben 80% betaalbaar, 20% daarvan valt daar buiten. Uiteindelijk moet de rekening per project rond gerekend kunnen worden en daardoor zullen er ook koopwoningen gebouwd moeten worden. Alleen is de inzet op dit moment op middenhuur omdat we er zeker van willen zijn dat als het middenkoop is dat het ook middenkoop blijft en bereikbaar blijft voor de groep... waar we het voor gebouwd hebben. Sharon Dijksma (Voorzitter) [01:50:10]: Laatste keer mevrouw Meerding. Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 60 Tess Meerding (VVD) [01:50:12]: Ja, voorzitter. En nogmaals, dat standpunt is heel helder. Zo staat het in het akkoord. We gaan niet over op middenkoop. We gaan niks in de middenkoop bouwen... totdat het mogelijk is dat langdurig betaalbaar te houden. Maar dat is het nu niet. Dus dat betekent feitelijk, we gaan alleen maar middenhuur bouwen en aan middenkoop komen we gewoon niet toe. Venita Dada-Anthonij (D66) [01:50:29]: Dat staat er inderdaad. En als we dat niet zouden doen, dan zouden we zeggen we bouwen middenkoop om het duurkoop te laten worden. Hoe ver is dat? Sharon Dijksma (Voorzitter) [01:50:41]: Gaat u verder. Gaat u verder. Venita Dada-Anthonij (D66) [01:50:46]: Even kijken hoor. Structurele veiligheid ontstaat namelijk niet alleen door grenzen te stellen, maar ook door perspectief te bieden.
En dat perspectief bieden moet al van jongs af aan. Het begint op school en is de basis voor wat daarna komt. Goed onderwijs is het mooiste cadeau dat een stad een kind kan geven. Het bepaalt de kansen van een kind en daarmee de toekomst van Utrecht. We zetten daarom in op de Rijke Schooldag met sport, cultuur en techniek voor ieder kind. Sharon Dijksma (Voorzitter) [01:51:15]: De heer Van Berg. Derk van Bergen (ChristenUnie) [01:51:16]: Voorzitter, ik hoor mevrouw Dada spreken over het bieden van perspectief en ik hoor haar over veiligheid van vrouwen. En ik ga er wel op aan, want tegelijkertijd zien we in dit akkoord dat er fors bezuinigd gaat worden op uitstapprogramma's. En als we het dan hebben over die veiligheid van vrouwen en als we het nou hebben over het bieden van perspectief, dan vind ik dit echt een hele pijnlijke bezuiniging. Dus ik vraag me af waar deze vandaan komt. Venita Dada-Anthonij (D66) [01:51:37]: Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 61 Nou ja, laten we even wel heel helder stellen. Dit gaat over sekswerkers. Dus de heer Van Berg zegt heel expliciet vrouwen. Het is wel een heel specifieke groep binnen die categorie. En ja, wat we net ook hoorden, er zijn bezuinigingen gemaakt die we heel spijtig vinden. Maar die we wel hebben moeten doen.
En tegelijkertijd investeren we ook in sekswerk op een manier waarop deze vrouwen op autonome manier en op veilige manier hun werk kunnen doen. En dat is ons ook wat waard. Sharon Dijksma (Voorzitter) [01:52:08]: Van Berg. Derk van Bergen (ChristenUnie) [01:52:09]: Voorzitter, daar wordt dan blijkbaar in geïnvesteerd. Maar op het moment dat je ook maar overweegt iets anders te willen met je leven en daar hulp bij nodig hebt, omdat je je paspoort is afgepakt, omdat je je huisvesting daarvan afhangt, omdat je je geld daarvan afhangt, dan wordt je hulp gewoon keihard afgewezen. En dat vind ik echt een zorgelijk signaal vanuit deze coalitie. Venita Dada-Anthonij (D66) [01:52:27]: Ik denk dat deze bezuiniging die raakt diep en die raakt hard en dat begrijp ik helemaal. Dat deel ik en dat voel ik. En tegelijkertijd denk ik ook dat door de investering bijvoorbeeld in veiligheid en in de sociale basis daar ook manieren zijn om deze mensen van goede ondersteuning te voorzien. Sharon Dijksma (Voorzitter) [01:52:44]: Laatste keer meneer Van Berg. Derk van Bergen (ChristenUnie) [01:52:45]: Voorzitter, ja dat is niet het signaal dat we uit het veld krijgen. Daar zijn nu al wachtrijen bij de uitstapprogramma's. We hebben ook een brief gekregen van de tussenvoorziening die aangeven dat bellen enorm onder druk komt te staan. Dus dit is gewoon niet waar.
En dan zo'n bezuiniging die zo fors is, die zo ingrijpt op vrouwen die dit zo hard nodig hebben. Ik vind dat echt onuitlegbaar. Venita Dada-Anthonij (D66) [01:53:05]: Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 62 Ik heb de tussenvoorziening inderdaad ook gesproken. En ik deel een deel van de signalen die u weergeeft. En tegelijkertijd hebben we het er ook over gehad dat er ook andere manieren moeten zijn om dit eventueel op te vangen. En daar zijn wij bereid naar te kijken. Sharon Dijksma (Voorzitter) [01:53:20]: De heer Van Steeg. Bert van Steeg (CDA) [01:53:21]: Ja, dank voorzitter. Nog even inderdaad over sekswerk. Want ik had veel verwacht, maar niet dat deze coalitie zou bezuinigen op sekswerk. En zeker gezien de ambities die er zijn, juist die preventieve kant, daar had dan toch ook ruimte voor moeten kunnen zijn. U zegt, ja dat doet pijn. U heeft heel bewust deze keuze gemaakt. Waarom heeft u dat gedaan? Venita Dada-Anthonij (D66) [01:53:41]: Nou ja, omdat de voorwaarden die we scheppen met de investeringen die we doen, sekswerk ook veiliger moeten maken. En net wat ik zei, de autonome manier van sekswerk kunnen bedrijven, of verschillende manieren die de voorkeur heeft van de persoon die het beroep beoefent, dat weegt voor ons heel zwaar.
Bert van Steeg (CDA) [01:53:58]: Dat begrijp ik en is mij ook bekend, maar tegelijkertijd weten we ook dat er problemen zijn in die sector. En dat dat ook nodig is dat daarin geïnvesteerd wordt. En dan begrijp ik niet dat u die keuze maakt. Maar dan, wat ik ook niet begrijp, is dat er U heeft een trauma op het gebied van sekswerken, dat heeft mevrouw Fattal in het vorige debat gezegd. En dan is de tekst die in het coalitieakkoord staat, is tien zinnen of zo. En u zegt eigenlijk niet wat u wilt. Kunt u nu duidelijker maken wat u gaat doen op het gebied van sekswerken? Venita Dada-Anthonij (D66) [01:54:27]: Ik zal heel duidelijk zijn over hoe wij sekswerk zien. Sekswerk is werk. En daarom moet je zorgen voor een veilige werkomgeving voor deze vrouwen, waarin ze hun werk kunnen doen zoals zij daar invulling aan willen geven. Dan hoef je niet heel veel woorden aan vuil te maken. Net wat mevrouw Fattal ook zei, we konden elkaar daar heel goed op vinden. Dus dan hoef je dat ook niet met hele paragrafen in het akkoord te zetten. Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 63 Sharon Dijksma (Voorzitter) [01:54:50]: Laatste keer meneer Van Steeg. Bert van Steeg (CDA) [01:54:51]: Maar dan was juist die bezuiniging op de preventieve kant, die je ook hoort bij sekswerk, die is dan toch totaal onnodig.
En is die toch onbegrijpelijk, juist in het licht van wat u ook in de toekomst nog wilt op het gebied van sekswerk. Venita Dada-Anthonij (D66) [01:55:03]: Als die bezuiniging onnodig was geweest, dan hadden we hem zeker niet gedaan. Want ik zie wel hoe diep die raakt. We gaan door met de gratis schoollunch. Want op een lege maag kun je niet leren. We werken samen met scholen aan een veilige leeromgeving. Ondersteunen de verbinding tussen onderwijs, zorg en jeugdhulp. En aan taal, lezen en taalontwikkeling. Want een kind mag nooit beperkt worden door de wijk waarin het opgroeit. Alleen zijn of haar eigen talent en de kans om die te laten groeien, mogen de toekomst van een kind bepalen. En die kans moet ieder kind niet alleen op school krijgen, maar ook in de wijk waar ze opgroeien. Daarom investeren we niet alleen in de klas, maar in de wijk in onze stad waar deze scholen ook staan. Een stad waar mensen elkaar ontmoeten, waar ondernemers kansen krijgen, waar cultuur inspireert en waar levende gebeurtenissen zorgen voor verbondenheid. Daarom investeren we in een sterke lokale economie en geven ondernemers de ruimte om te ondernemen. We gaan door met de aanpak circulaire economie en het ondernemersfonds. Nieuwkomers helpen we sneller aan werk. Cultuur en horeca groeit mee met de stad. Midden in de wijken, maar ook in Rijnenburg, waar een groot festivalterrein komt.
Want cultuur en gezelligheid brengt mensen samen en geeft onze stad haar kleur. Yvonne Hessel (Utrecht Solidair) [01:56:16]: Zo bouwen we naar Utrecht dat economisch sterk is, cultureel rijk blijft en waar levendigheid hand in hand gaat met leefbaarheid. Maar intussen hebben we een rechtszaak lopen met de jaarbeurs, want ik wil Utrecht verlaten als Zero Missie doorgaat, Karel de Vijfde. Alle grote bedrijven zitten we nu mee in de rechtszaak. Vier grootste bedrijven, doordat er een knip komt in de Catherijnesingel, zeggen ze ja dan moeten we weg. Hoe kijkt u daar tegen die economische situatie aan? Venita Dada-Anthonij (D66) [01:56:59]: Ik kijk niet zozeer naar die economische situatie, maar naar de relatie. En die relatie moet hersteld worden. En ik denk dat dat goed is. Bijvoorbeeld het OVU, om een zijstraat te noemen. We zoeken daarin meer de samenwerking met het bedrijfsleven. En aan de Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 64 onderhandeltafel, laat ik het bij mezelf houden, heb ik heel vaak benadrukt... dat economie een heel belangrijke factor is hoe we deze periode door gaan komen. Omdat we last hebben van financiële krapte. Dus ik denk dat die wederzijdse relatie tussen de gemeente, het college, de raadsleden en de ondernemers gewoon heel erg belangrijk is. Sharon Dijksma (Voorzitter) [01:57:33]: Mevrouw Hessel.
Yvonne Hessel (Utrecht Solidair) [01:57:35]: Dank u wel, voorzitter. Dan heb ik toch nog een korte vraag. Zou het tot de mogelijkheden behoren, omdat er nu heel veel ondernemers in procedure zitten over de knip, dat dat nog herzien kan worden? Venita Dada-Anthonij (D66) [01:57:48]: Daar kan ik helaas nu geen uitspraken over doen. Venita Dada-Anthonij (D66) [01:57:54]: Voorzitter, ik ben heel trots op dit akkoord, maar ik zou u tekort doen als ik zou beweren dat we alles konden doen wat we wilden. In dit akkoord maken wij duidelijke en soms heel pijnlijke keuzes, die we zeker liever niet hadden genomen. Maar door de keuzes in Den Haag en de financiële ruimte hebben we gekozen voor focus, voor uitvoering boven nieuwe plannen, voor investeren in wat dagelijks leven van Utrechters echt verschil maakt. Voorzitter, de geschiedenis leert ons dat vooruitgang nooit vanzelf komt. Vooruitgang ontstaat wanneer mensen ondanks onzekerheid blijven geloven in een betere toekomst. En dat is wat dit akkoord doet. Het kiest niet voor angst, maar voor vertrouwen. Niet voor stilstand, maar voor beweging. Sharon Dijksma (Voorzitter) [01:58:37]: Mevrouw Meerding. Tess Meerding (VVD) [01:58:39]: Ja, voorzitter, want D66 gaat het over moeilijke keuzes maken en wees daarbij ook weer gelijk naar Den Haag. Maar waar ik D66 niet over hoor, is de keuze op betaald parkeren.
Ik ben eigenlijk echt heel benieuwd hoe die tot stand zou komen. Want D66 heeft campagne gevoerd met, wij gaan het daar echt anders doen. Hij heeft het op de flyers gezet, ik heb mensen Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 65 gesproken die zeiden we gaan daarom op D66 stemmen. Hij heeft die belofte niet gehouden. Ik ben heel benieuwd wat daarvoor de uitleg is. Venita Dada-Anthonij (D66) [01:59:03]: Ten eerste ben ik in de campagne heel duidelijk geweest. Het is geen belofte. Het is wat wij zouden doen als wij de partij waren die de macht had. Dat is wat er zou gebeuren. Dus daar ben ik op voorhand duidelijk over geweest. En tegelijkertijd steek ik niet onder stoelen of banken dat in binnen onze partij er het liefst nu op dit moment geen betaald parkeer in Vleuten de Meern genomen zou worden. Maar mevrouw Meerding weet ook hoe het werkt als je in een coalitie zit en dat je met elkaar tot een uitkomst moet komen. En als het, zeg maar, zo was gegaan zoals het voorstel was, dan was het niet 2034 wanneer parkeren zou worden uitgerold. Dan hadden we ook de gratis bezoekersuren niet gehad. En dan hadden we ook zeker niet de ruimte gehad om mensen bij winkelcentra te laten parkeren. Dus het onaangepast uitrollen, daar is hier zeker geen sprake van. Sharon Dijksma (Voorzitter) [01:59:54]: Mevrouw Meerding.
Tess Meerding (VVD) [01:59:57]: Het was geen belofte van D66. Deze ga ik denk ik ergens opschrijven en gebruiken voor de volgende campagne. Want dan weten mensen de volgende keer waar ze echt op stemmen. Ik heb genoeg mensen gesproken die tegen mij zeiden, laatste weekend toen we bij het Merenveldplein stonden te flyeren. Ik ga op D66 stemmen, want ik heb een flyer in de bus gehad dat zij betaald parkeren hier tegen gaan houden. Toen zei ik al tegen die mevrouw, nou ik zou er maar niet op rekenen. Ja, maar het staat wel op de flyer. Zet het dan ook niet op je flyer. Maak geen beloftes waarvan je gewoon geen enkele intentie hebt om ze na te komen. Nou ja, ik snap dit echt niet. En er wordt gezegd, ja, we hebben wel iets gedaan. Maar 2034, het was altijd al het plan dat blok 3 tussen 2031 en 2034 ingevoerd zou worden. Dus dit past gewoon precies in het beleid wat er al lag. En dit is echt niks nieuws. Venita Dada-Anthonij (D66) [02:00:45]: Ik hoor hier alleen maar waardeoordelen. En ik zou mevrouw Meerding adviseren. In een campagne moet je geen beloftes doen waarvan je niet weet of je ze waar kan maken. En dat weet je in een campagne nooit. Je kan wel vertellen wat je zou doen als partij. Tess Meerding (VVD) [02:00:56]: Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 66 En dat heb ik zeker gedaan. Ja, voorzitter.
Ik constateer dat de campagnebeloftes van D66 over betaald parkeren, maar ook over het niet ophogen van de belastingen, dat die gewoon heel weinig waard zijn. En dat het uiteindelijk gewoon een akkoord is van GroenLinks-PvdA, wat hier ligt, met misschien af en toe een kleine bijdrage van D66. En dat vind ik heel erg spijtig, want D66 had ook de macht aan de onderhandelingstafel om hier echt iets te bereiken. En ik denk dat die kans is blijven liggen. Venita Dada-Anthonij (D66) [02:01:30]: Ik denk dat ik doorga met mijn bijdrage. Venita Dada-Anthonij (D66) [02:01:35]: Dit is wat het akkoord doet. Het kiest niet voor angst, maar voor vertrouwen. Niet voor stilstand, maar voor beweging. Niet voor de korte termijn, maar voor de volgende generatie. En daarom vraag ik de Raad om dit akkoord te beoordelen op wat het uiteindelijk wil bereiken. Een Utrecht waar meer mensen thuis kunnen vinden. Een Utrecht dat groener, gezonder en duurzamer wordt. Een Utrecht waar je niet je achtergrond bepaalt hoe ver je kunt komen, maar je talenten en je mogelijkheden. Dat is de stad waarvoor wij ons de komende vier jaar met volle overtuiging willen inzetten. Voor u. Bert van Steeg (CDA) [02:02:11]: Mevrouw Dada-Anthonij zegt dat we moeilijke keuzes gemaakt hebben. En ook uit Den Haag komen grote financiële lasten. We hebben de afgelopen jaren heel vaak gesproken over de stijging van de lasten.
En zeker D66 was natuurlijk de partij die steeds zei dat we niet meer gaan doen. Nog een keer verhogen van de lasten. Dit akkoord verhoogde lasten twee keer zoveel als het vorige coalitieakkoord. Hoe is het mogelijk? Venita Dada-Anthonij (D66) [02:02:33]: En tegelijkertijd snijden we ook in het ambtenarenapparaat en maken we ook keuzes die we van tevoren niet hadden kunnen inschatten. We werden in het begin van de onderhandelingen geconfronteerd met netcongestie. De uitdaging was ontzettend groot. En ik heb gezegd, ook in de campagne, het is de laatste knop waar wij aan zullen draaien. De OZB, bijvoorbeeld. En dat is ook precies zo gebeurd. Bert van Steeg (CDA) [02:02:58]: Ik hoor wat beweging aan de overkant. Maar dat geeft niet. Natuurlijk, er zijn grote uitdagingen en ik snap best dat dat ook veel geld kost. Maar twee keer zoveel als het OZB-verhoging, als de Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 67 vorige coalitieakkoord. U had toch echt wel iets strengerkeuzes kunnen maken in het akkoord, zodat dat iets beperkter was geweest. Juist ook om het D66-verhaal overeind te houden. Venita Dada-Anthonij (D66) [02:03:23]: Ik ben blij dat onze partijen combineert met elkaar. Zo zitten we ook landelijk. Ja, en ik snap dat. En liever had ik dat ook gedaan. Maar we willen ook deze stad, die groeit het hardst.
Gisteren was er nog een artikel in het AD, meen ik, over hoe hard deze stad groeit. Nou, daar moeten woningen bij komen, daar moeten voorzieningen bij komen. Daar moet een heleboel meegroeien om dat verantwoord te laten gebeuren. Dat is ook de uitdaging waar we aan staan. We hebben helemaal niet bijsterveel knoppen om aan te draaien. Je wil ook niet aan je wettelijke taken komen, want dan sta je voor het hekje zo meteen. Dat is ook iets niet wat je wil laten gebeuren. Dus er zijn zoveel overwegingen die hier in de mesa zijn gegaan. Lastenverhogen is nooit leuk. Het is niet onze hobby. Wat ons betreft doen we het niet meer. En tegelijkertijd ook het realisme. Het is geen belofte, zoals mevrouw Meerding denkt dat wij in de campagne hebben gedaan. Het is wel iets waar wij achter staan. En als het nodig is, is het nodig, maar liever niet. Sharon Dijksma (Voorzitter) [02:04:20]: De laatste keer, meneer Van Steeg. Bert van Steeg (CDA) [02:04:21]: Nee, natuurlijk. En die investeringen op lange termijn moet je blijven doen. Alleen die betaal je niet uit de lopende begroting. En dat doe je met de OZB wel. En dan wordt er gewoon gevraagd, wat gaan we wel doen en wat gaan we niet doen? En in dit akkoord worden op dat vlak heel weinig keuzes gemaakt.
Hadden nog echt heel veel andere dingen niet gedaan kunnen worden, zodat u een verhaal had kunnen houden wat hier geloofwaardiger had geklonken dan dat het nu klinkt. Venita Dada-Anthonij (D66) [02:04:44]: Ja, maar dat is een politieke keuze die we ieder verschillend maken. En wij vinden bepaalde dingen gewoon heel erg belangrijk om wel te blijven doen. Bijvoorbeeld die levendigheid. Die vinden we belangrijk. De stad moet levendig zijn. Mensen moeten wat te bieden hebben. Mensen moeten ook wat terugzien van wat wij in deze stad investeren. En zo geven wij daar invulling aan. Yvonne Hessel (Utrecht Solidair) [02:05:09]: Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 68 Dank u wel, voorzitter. Ik had een vraag aan Pro. D66, sorry. Ik loop alweer vooruit. Er is namelijk een groep in Utrecht die heel blij is dat 1 juli met de net congestie. Het is allemaal een ramp voor iedereen. Maar ondernemers raken klanten kwijt omdat er overal laadpalen staan. Het is een ramp voor iedereen. Maar ondernemers raken klanten kwijt omdat er overal laadpalen staan. En ik ben in de Zeven Steegjes aan het flyeren. Ze krijgen geen bezoek meer, want er is geen parkeerplek meer. Want er staan overal elektrische laadpalen. Die plekken zijn de hele dag leeg. U kunt voorstellen voor een klein winkeliertje dat net boven het minimum uitkomt, dat heel frustrerend is.
Dat die tegen een lege plek kan zitten kijken. Dus die dachten, dat is mooi. Maar wat lees ik nou? Veertig laadpalen hebben we afgesproken dat we per maand plaatsen. Dus we gaan vragen of ze dan uitgezet kunnen worden in de spitsuren. Zodat we toch een elektrische laadpaal kunnen plaatsen. Want anders moeten we drie FTE's komen erover. Wat vindt u daarvan? Venita Dada-Anthonij (D66) [02:06:20]: Ik ken deze individuele casus niet, dus ik vind hem heel lastig inschatten. Wat het feit wel blijft, is dat we die transitie willen maken naar elektrisch vervoer. En daar zijn die laadpalen voor nodig. Dus ik kan me zo voorstellen dat dat ermee te maken heeft. Sharon Dijksma (Voorzitter) [02:06:34]: Mevrouw Hessel. Yvonne Hessel (Utrecht Solidair) [02:06:36]: Dank u wel, voorzitter. Ja, daarom kwamen er 40 laadpalen er ook. Alleen nu is er geen elektriciteit meer. Dus daarom krijgt de woningbouw problemen. Daarom wil dit college 5 miljoen uitgegeven per jaar om alternatieve ideeën te zoeken. Er komen vier gasgeneratoren, want nou is gas in één keer wel goed. Snap u dat dat voor de bevolking heel frustrerend is als ze denken... nou, oké, het is allemaal heel erg, we krijgen weer gasgeneratoren. Maar in ieder geval krijg ik niet nog meer laadpalen voor mijn deur. En dan zegt hij in één keer, ja, maar die gaan wel door.
Venita Dada-Anthonij (D66) [02:07:11]: Ik begrijp dat het verwarrend is, maar ik denk ook dat... Ik zal even uit mijn eigen ervaring putten aan de onderhandeltafel. Toen we aan de onderhandeltafel zaten en het bekend werd dat de stop op 1 juli zou komen toen veranderde bijna elke dag iets. Dus hoe goed je ook probeert te communiceren als gemeente. Je loopt eigenlijk altijd achter de feiten aan. Dat is ook de realiteit. Maar ik ben wel van mening dat we Utrecht zo goed mogelijk in deze fase mee moeten nemen om ze dit te kunnen laten meemaken en ook om inzicht te geven wat zij mogen verwachten en kunnen verwachten. Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 69 Sharon Dijksma (Voorzitter) [02:07:48]: Mevrouw Passier. Charlotte Passier (Volt) [02:07:51]: Ja, dank voorzitter. Ik ben toch wel verbaasd dat mevrouw Dada-Anthonij zegt dat ze aan het begin van de coalitieonderhandelingen werden verrast door net congestie want dit was toch echt al heel erg lang aan te zien komen. En de volgende is drinkwatertekort... Die is ook al jaren aangekondigd voor 2030. Dat is over vier jaar. Er staan toerhogen ambities op wonen in dit coalitieakkoord. Hoe gaat D66 ervoor zorgen dat we over vier jaar niet verrast worden door een drinkwatertekort? Venita Dada-Anthonij (D66) [02:08:22]: Ik snap de toon van mevrouw Passier niet zo heel erg.
Want inderdaad, we wisten al lang dat het eraan zou komen. Maar dat het ineens zo snel zou gaan, zal iedereen verrast hebben. We wisten ook dat het november kan worden. En dat hebben we een hele lange tijd ook gedacht. Dus het verraste me inderdaad. Als het gaat om voorzieningen. Ik had het net al over de groei van de stad. En we hebben het watertekort scherp in beeld. We hebben het daar ook aan de onderhandeltafel uitgebreid over gehad. Dus op het moment wat ik zei. Als een stad groeit. Dan moeten de voorzieningen meegroeien. Op een verantwoordelijke manier. En als je weet dat er een tekort komt. Dan zal je daarop moeten anticiperen. Ik denk dat de lessen die we zo meteen kunnen trekken uit de situatie met netcongres. Die heel waardevol zullen blijken om het daarop toe te passen. Sharon Dijksma (Voorzitter) [02:09:03]: Mevrouw Passier. Charlotte Passier (Volt) [02:09:05]: Ik heb Ctrl-F gedaan in het coalitieakkoord. Het tekort staat er niet in genoemd, wel opvangen van hemelwater. Waar moet ik het terugvinden? Venita Dada-Anthonij (D66) [02:09:16]: Nou, mevrouw Fattal was hier zojuist heel duidelijk over. Op het moment dat je een afspraak moet maken omdat er ruimte tussen zit, dan zet je dat in dit akkoord. Het feit dat het niet in het akkoord staat, betekent niet dat het niet belangrijk is. Het lijkt me een beetje heel vreemd.
Want Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 70 als we alles wat we belangrijk moeten vinden in dit akkoord zouden zetten, nou, deze aantal pagina's waren niet voldoende geweest, kan ik u vertellen. Maar we vinden alles belangrijk. En we weten ook dat u als raad alles belangrijk vindt. En daarom zei ik net ook, ik denk dat de goede ideeën die we nodig gaan hebben... in de samenwerking zullen komen met uw raad. Sharon Dijksma (Voorzitter) [02:09:48]: Dank u wel. Volgens mij was u daarmee aan het einde van uw bijdrage. Kijk even op de klok. Het is nu vier uur en we hebben vier fracties gehad. Nog twaalf te gaan. En ik heb eigenlijk wel het voornemen om voor de dinerpauze dit debat af te ronden. Omdat we vanavond ook het afscheid hebben van de vertrekkende wethouders. En ik neem aan dat u bereid bent om daaraan bij te dragen. Aan het feit dat we om zes uur uiterlijk kunnen afronden. Ja toch? Dat is mooi. Dat betekent dat we verder gaan. Met het debat. En dan kijk ik naar de heer Van Heuven. Want het woord is dan aan de Partij voor de Dieren. Maarten van Heuven (Partij vd Dieren) [02:10:54]: Ja voorzitter, als u denkt dat het na zes uur wordt, ik denk dat dan de spreektijd op is. Dat is het voordeel van spreektijd. Dus ook die van mij zal opraken? Misschien niet, maakt niet uit.
Voorzitter, zeven weken lang waren wij een mogelijke coalitiepartij en we hebben voorstellen ingebracht voor het akkoord. En het akkoord dat we vandaag samen met de beleidsarme voorjaarsnota bespreken is niet ons akkoord, laat dat helder zijn. Maar het is wel een akkoord waarop op vele plekken, het werd net al gezegd, onze vingerafdrukken zitten. En in het akkoord zitten veel punten, soms van ons, soms van de andere partijen die mee onderhandelden waar we blij mee zijn. Denk aan de culturele trekker in Overvecht, het voortzetten van de LVV, meer bibliotheek op school, het bieden van onderwijs aan ongedocumenteerde 18-plussers en het moderniseren van sekswerk. En hoe leuk is het dat we eindelijk van de hondenbelasting af zijn? Die belasting was pas echt een melkkoe. En hierbij wil ik overigens niet zeggen dat dit idee van ons was, dat lijkt lekker in het midden wie daarmee aankwam. Ik begrijp dat een aantal mensen daar nieuwsgierig naar zijn. Maar we zijn echt trots op hoe dieren, natuur en klimaat erop vooruit gaan. Want voorzitter, een akkoord met de woorden duiven tillen, bijen burgt en eendetrapjes erin. Kent u dat? Nee, maar we hebben hem wel. Dit is mooi en het is ook broodnodig dat er voor dierenwelzijn een half miljoen structureel bijkomt. Dit punt wil ik wel verklappen, komt natuurlijk van ons.
En wij bieden de nieuwe wethouder Dierenwelzijn graag aan samen te denken over de invulling van het budget en het opstellen van de bijbehorende uitvoeringsagenda. En dit past ook heel goed bij het streven van de coalitie om constructief met de oppositie samen te werken. Dus zie ik de nieuwe wethouder Dierenwelzijn knikken. Fijn, dan hebben we nu al vooruitgang geboekt. Er komen 2 miljoen voor Utrecht gaan natuurinclusief bouwen. En er komt een norm die ervoor zorgt dat bij elke nieuwe woning ook nieuw meer groen komt. Biodiversiteit wordt leidend bij de inrichting van de openbare ruimte. En we krijgen er zowaar twee bossen bij. Eentje in Rijnenburg en eentje in Rijnauwen. En deze laatste moet er in 2029 al zijn. Dat is gewoon echt super vet en nodig. 2 miljoen euro structureel extra beschikbaar voor klimaat, noodzakelijk. Het vorige college bleef maar bezuinigen en vorige week merkten ze al hoe heet het aan het worden Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 71 is. Maar zoals gezegd, het akkoord is niet ons akkoord. Want als we over klimaat hebben, er had natuurlijk veel meer geld naartoe gemoeten. En het had breder ingezet moeten worden dan alleen naar isoleren. Een belangrijk onderwerp en daar komen we in de komende tijd ongetwijfeld nog wel op terug. En we hebben nog wel meer kritiekpunten.
Heel goed dat de coalitie kiest om de WHO-normen voor de vaccinatiegraad te halen, maar kiest dan ook bij schone lucht voor die WHO-norm. Nee dus. En meer geld uittrekken voor het bestrijden van armoede. Fantastisch. Maar dieren in armoede worden vergeten en een regeling voor het vergoeden van noodzakelijke en urgente medische kosten via de Dierenvoedselbank ontbreekt. En dan een ton om meer evenementen naar Utrecht te halen. Dat is echt zonde van het geld, gezien de festivalisering en ook de klachten over festivals en evenementen die we nu al krijgen. En dat de leges voor evenementen niet kostendekkend worden gemaakt, vinden wij als Partij voor de Dieren ronduit stom. Bouwen aan de westkant van L unetten Koningsweg vinden wij ook geen goed idee en brengt de belangrijke ecologische verbinding in gevaar. Goed dat er gezocht wordt naar de ongehoorde stem van inwoners, maar dan missen wij hier wel de rechten van de natuur. Immers, in Utrecht wonen meer dieren dan mensen, zoals het akkoord zelf zegt, dus laten we daar mooie participatietrajecten voor gaan opzetten. Daar is al een aangenomen initiatiefvoorstel voor, overigens. En ook een mooie, lokale media zouden belangrijk zijn, werd ook gezegd in allerlei social media filmpjes, maar voor financiering van de lokale omroep wordt heel passief alleen maar naar het Rijk gekeken. Geen extra geld.
En slechts twee ton per jaar investeren in het vergroenen van straten en of groene vergroeningsprojecten, dat vinden we natuurlijk veel te weinig. En wat een draak van een compromis is er gesloten over betaald parkeren. De mobiliteitstransitie, beprijzen, was een principe dingetje. Maar een grote getale gratis uren weggeven aan bezoekers bots gewoon hiermee. En dat het ook nog eens niet overal in de stad gebeurt, is super oneerlijk. Het maakt de doelen op klimaat- en luchtkwaliteit nog onhaalbaarder. En het kost ook nog eens op termijn 5 miljoen euro per jaar. En gratis bezoekersuren. Die snap ik niet. De nieuwe coalitie heeft een krappe meerderheid van één zetel en zoekt naar een goede samenwerking met de oppositie. Daarover een aantal opmerkingen. Op drie onderwerpen komt in totaal 900.000 euro per jaar vrij. Goed idee, maar best krappe budgetten. De coalitie kiest zonder overleg met de raad wel voor een bezuiniging op de rekenkamer. Het ombudsloket krijgt minder geld dan gevraagd, ook minder dan het nu heeft en ook nog eens incidenteel. Twee belangrijke organen die zowel het college als de raad de coalitie en oppositie scherp moeten houden, moeten krimpen. Niet oké. Als de coalitie schrijft naar onszelf te kijken als het gaat om bezuinigingen, dan wordt er dus alleen gekeken naar de raad en de ambtenaren.
Maar waarom niet naar het college? Als er minder beleid wordt gemaakt en meer wordt uitgevoerd, dan is het toch ook een wethouder minder noodzakelijk. De zin, we voeren ongedekte moties niet uit, die heb ik net al geïllustreerd en mijn mening overgedeeld. Concluderend voorzitter, het akkoord is niet de onze. Maar onze verkiezingsbelofte van een bos in Rijnenburg wordt realiteit. We willen ook minder koeien en meer natuur op Rijnouwen en dat zien we in het akkoord terug. En de budgetten voor dierenwelzijn en klimaataanpak nemen sterk toe. Vanuit de oppositie zullen wij erop toezien dat deze en andere mooie ambities ook daadwerkelijk tot realisatie gaan komen. Dank u wel. Sharon Dijksma (Voorzitter) [02:16:30]: Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 72 Dank u wel. We gaan verder met DENK. De heer Sungur. Mahmut Sungur (DENK) [02:17:00]: Ja voorzitter, hier staan we dan. Na de verkiezingen kregen we een verkenning met de opdracht om te komen tot een brede coalitie. Al kort daarna volgde de uitsluiting van de winnaars. Vervolgens een formatie met vier partijen. Daarna het politieke martelaarschap van het CDA. En vervolgens weer een debat. Toen een pinksterbezinning. Vervolgens werd Partij voor Dieren overboord gegooid door D66. Wat volgde was een online uithaal van GroenLinks-PvdA richting D66.
Daarna mochten de fracties weer op gesprek bij de formateurs. Het was gezellig, maar nooit een terugkoppeling over ontvangen. Na al die maanden politiek-gymnastiek ligt er uiteindelijk een coalitieakkoord van twee partijen. Twee partijen die blijkbaar denken te weten wat goed is voor u. Wie dat als titel heeft bedacht, mag zich wat ons betreft nog eens bezinnen. Mahmut Sungur (DENK) [02:17:57]: Na alle commotie, alle vertraging en alle politieke drama's verwacht je iets groots. Wat krijgen we? Een slap aftreksel van het vorige akkoord. Meer van hetzelfde, alleen dan slechter. Een akkoord waarin dingen ontbreken die erin zouden moeten staan en waarin dingen staan die er juist niet in thuis horen. Neem bijvoorbeeld de zin, moties zonder dekking worden niet uitgevoerd. Daar hebben we het net ook uitgebreid over gehad met elkaar... En een terechte opmerking rondom raadsvoorstellen zonder dekking, die willen we ook onze kant niet op zien komen. Want wat ons betreft, als je zoiets al vindt, dan stem je als coalitiepartij gewoon tegen. Dan voorkom je ook dat het college die verantwoordelijkheid moet gaan nemen wat gewoon bij de raad ligt. Want het is maf wat ons betreft dat je als coalitiepartij wel voor een motie gaat stemmen die het vervolgens haalt en daarna tegen je eigen wethouders gaat zeggen voer hem vooral niet uit. Dat is wat dit is.
Voorzitter, dat is niet besturen, dat is politiek kermis. En ik zeg het alvast richting het college. Als aangenomen moties van mijn hand niet worden uitgevoerd, dan volgt een motie van afkeuring. En wie weet meer. Gelijke monniken, gelijke kappen. Dan de bezuiniging op de rekenkamer. Ook weer zo'n opvallende keuze, voorzitter. Zonder enig overleg met de Raad wordt eenzijdig besloten te bezuinigen op een onafhankelijk controlerend orgaan. De instantie die juist cruciaal is bij het controleren van het college. Voorzitter, gelijkheid zou een van de drie prioriteiten van dit college zijn, van de coalitie zijn. Je zou het alleen niet weten als je het akkoord leest. Over racisme en discriminatie staat er nauwelijks iets, behalve we gaan door met wat we al deden. Maar juist dat is het probleem, alsof datgene wat gebeurt voldoende is. In het vorige akkoord stond een volledig paragraaf over inclusie en diversiteit, met maar liefst zestien concrete acties. In dit akkoord niets, nihil nada noppes, zero voorzitter. Er wordt maar drie ton extra uitgetrokken voor diversiteit en inclusie. En de cijfers zijn snoeihard. In 2023 gaf 19 procent van de Utrechters aan discriminatie te hebben ervaren. Vorig jaar was het alweer gestegen naar 21 procent. De trend gaat de verkeerde kant op. Stelt u zich eens voor dat van alle raadsleden hier tien mensen worden gediscrimineerd.
Dat is de realiteit achter Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 73 deze cijfers. Als dit de inzet is op een onderwerp dat volgens het college topprioriteit heeft, dan wil ik niet weten hoe we omgaan met onderwerpen die geen prioriteit hebben. Voorzitter. Natuurlijk zien we ook weer de bekende handtekening van GroenLinks- PvdA en D66. De automobilist mag opnieuw de rekening betalen. Betaald parkeren in de hele stad gaat gewoon door. D66 heeft de automobilist wederom iets beloofd en vervolgens het tegenovergestelde geleverd. Fluitende meren is in de steek gelaten. Overvecht is in de steek gelaten. En alsof dat niet genoeg is, wordt de omgevingsvisie Overvecht opnieuw door de strot van Overvechters geduwd. Niet luisteren, niet aanpassen, gewoon doordrukken. Dat lijkt de nieuwe bestuursfilosofie. En nu krijgt een wethouder zonder binding met Overvecht de nobele taak om die visie alsnog te verkopen aan de Overvechters. Wat er met dit akkoord gebeurt, is dat het sociaal domein wordt leeggetrokken om Utrecht verder om te bouwen tot een ideologisch verkeersproject. Buurtkamers verdwijnen, de U-polis komt niet terug, mobiliteitsbudgetten worden verlaagd, de OZB stijgt fors, ondernemers krijgen het zwaarder, sportverenigingen krijgen het moeilijker. Sociale huurwoningen worden weer verkocht, voorzitter.
De rekening ligt bij inwoners, ondernemers en maatschappelijke instellingen. Wat ze hebben gekregen is meer van hetzelfde, alleen dan dunner uitgesmeerd, zwakker en met minder ambitie. En dat is misschien wel de grootste teleurstelling van dit akkoord. Dank u wel. Sharon Dijksma (voorzitter) [02:21:44]: Dank u wel. Dan gaan we verder met mevrouw Passier van Volt. Charlotte Passier (Volt) [02:22:11]: Dank u wel, voorzitter. Als eerste wil ik GroenLinks- PvdA en D66 van harte feliciteren met hun coalitieakkoord. Het vraagt ontzettend veel tijd en inzet om tot een akkoord te komen. Daar hebben we het de afgelopen weken ook af en toe over gehad. En daarvoor wil ik mijn waardering uitspreken aan iedereen die hieraan heeft bijgedragen. En natuurlijk ook aan de Partij voor de Dieren en het CDA, want ook van jullie zit hier ontzettend veel tijd in. Kies nu voor de toekomst, dat is ons motto. En met die blik lezen wij natuurlijk ook dit akkoord. Iedereen in Utrecht verdient een mooie toekomst. Voor onze kinderen, studenten en alle Utrechters die hier wonen en hun leven opbouwen of willen opbouwen. Stad waar iedereen zich thuis voelt en waar we verantwoordelijkheid nemen voor elkaar, voor de volgende generaties en ook voor Europa. Want wat we hier doen, dat heeft impact daar en andersom.
De geopolitieke kaart wordt opnieuw geschud en de gevolgen van de klimaatverandering worden steeds duidelijker zichtbaar. Zo hebben we net ontzettend hete dagen achter de rug en het werd al gezegd dat dat vaker zal gaan gebeuren. Dat vraagt om actie, maar dat biedt ook kansen voor Utrecht. Kansen om beter naar elkaar te luisteren, om duurzaam te bouwen en om te kiezen voor een stad waar iedereen zichzelf kan zijn. Daarbij kijken we verder dan de volgende verkiezingen. We kijken naar de lange termijn en alleen zo blijft Utrecht leefbaar, groen en veilig. We zien in dit akkoord goede stappen. En dit is een lijstje dat zeker niet compleet is. De aandacht Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 74 voor weerbaarheid en crisisparaatheid is echt verstandig. Hetzelfde geldt voor netcongestie, digitale autonomie. Het voortzetten van plan Einstein steunen wij natuurlijk van harte. En ook de inzet van burgerberaden waarderen wij. Tegelijkertijd willen we daar wel een duidelijke oproep bij doen. Zet die beraden in op grote, complexe vraagstukken. Denk aan een klimaatberaad of een beraad over de inrichting van onze openbare ruimte, want juist daar zit de kracht van beraden. Er zijn ook zaken waar we zorgen over hebben. Ten eerste wonen. Tachtig procent betaalbare woningen, dat klinkt ambitieus. Maar de afgelopen vier jaar is dat bij lange na niet gehaald.
Het is fors meer dan landelijke norm van twee derde betaalbaar bij nieuwbouwontwikkelingen. En het is ook een extra schepje bovenop de al bestaande Utrechtse norm van 75 procent betaalbare woningen. Het is een ambitie die bovendien rechtstreeks ingaat tegen het advies uit het ambtelijk overdragsdossier. Waarin juist wordt geadviseerd over het percentage betaalbare woningen om dat te verlagen naar twee derde. Want dat heeft volgens dat advies drie voordelen. We kunnen absoluut gezien meer betaalbare woningen opleveren. Het levert minder vertragingen op en het kost minder geld om kwaliteit te toevoegen. En ja, met de Utrechtse aanpak kunnen we per project afspraken maken. Maar dat betekent, zo heb ik de afgelopen vier jaar geleerd, toch vaak dat het gaat over minder betaalbare woningen, kleinere appartementen of bijvoorbeeld minder groen. De vraag is dus niet alleen is het ambitieus, maar vooral is het realistisch en bouwen we hiermee ook in Utrecht wat we op de lange termijn nodig hebben. Ten tweede belangrijke toekomstkeuzes. Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [02:25:12]: Ik noemde net al het dreigende drinkwatertekort. Het percentage wat is afgesproken in het akkoord vier jaar geleden, dat is gewoon keer op keer gehaald. Bij de plannen die zijn gemaakt van de afgelopen vier jaar. Ook in de Utrechtse aanpak is het percentage nooit onder 75% gegaan.
Dus het feit dat wij nu in dit akkoord zeggen, we willen die ambitie verhogen. En we willen doorgaan met de Utrechtse aanpak. Want wij denken dat dat kan. Dat moet toch gewoon realistisch zijn? Charlotte Passier (Volt) [02:25:46]: We hebben de afgelopen jaren ook echt gezien dat, wat ik al zei, appartementen steeds kleiner werden. Dat er uitgesteld werd van de openbare groen of de openbare ruimte. Dat we daar echt op moeten toeleggen. Minder parkeerplaatsen, dat soort zaken. Het leidt tot vertragingen. En daar zit wat ons betreft gewoon echt een grote zorg. Vandaar dat ik ook echt zeg, het gaat niet alleen om de ambitie. Want wij snappen ook, zoveel procent betaalbare woningen is wenselijk. Maar krijgen we uiteindelijk ook wat we willen? Dat is de vraag. En vandaar dat ik die zorg uitspreek. Gaat u verder. Ja, ik noemde net al het dreigend drinkwatertekort. En daar had ik net ook al een debatje over. Want vanaf 2030 dreigt er in deze regio een tekort aan drinkwater. En dat raakt wel echt direct aan onze woningbouwambities. En ik vind het bizar dat dit niet terugkomt in het coalitieakkoord. Of tenminste niet wordt genoemd. Want zonder water is een woning niet meer dan een Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 75 stapel stenen. Onze oproep is echt investeer in een circulair watersysteem.
Want alleen dan kunnen we die toekomstige groei ook echt mogelijk maken. En nog één, zet echt in op het versimpelen van minimaregelingen. Zodat geld ook echt daar komt waar het nodig is. In de afgelopen periode hebben we hier natuurlijk al een initiatief voorstel voor gedaan. Dus u weet wat er mogelijk is en u weet ook wat onze visie daarop is. Dan, groei in balans. De afgelopen jaren hebben we gezien dat groei in balans... Nou ja, niet altijd helemaal in balans ging. Laat ik het zo zeggen. Het aantal vierkante meters groen per inwoner nam af terwijl de stad verder verdicht en de gevolgen voor klimaatverandering steeds zichtbaarder worden. En in het akkoord staan zeker goede punten. Zoals extra groen, biodiversiteit wordt integraal onderdeel van beleid en er komt ook een bindende groennorm. Maar dit mag niet ten koste gaan van de haalbaarheid van projecten. En dan is mijn vraag toch echt wel, wat zegt de coalitie daarmee? Want ons waart dat zorgen, juist omdat we zien hoe essentieel groen is voor verkoeling, voor gezondheid, voor leefbaarheid van de gemeente Utrecht. En onze oproep is daarom ook om steviger te kiezen voor dat groen. Maak van Utrecht een nationale parkstad. Zorg ervoor dat de bindende groennorm echt bindend wordt. Dat biodiversiteit echt een integraal onderdeel wordt van beleid. Werk met groene corridors en treinstraten.
En, die miste ik ook in het akkoord, geef bewoners een grotere rol in het vergroenen van hun eigen omgeving. Want alleen zo bouwen aan een stad die ook op de lange termijn in balans is. Dan goed bestuur. Ik kijk even naar de tijd, ik ga sneller. Bij de jaarstukken zagen we een onderbesteding van 91 miljoen euro. En de rekenkamer en de account hebben duidelijk gemaakt dat dit geen incident is, maar een structureel patroon. Te veel ambities ten opzichte van de uitvoeringskracht, structurele vertraging in uitvoering, structurele onderschatting op inkomsten. En gelukkig lopen er programma's zoals GIP op investeren en ook het versterken van de financiële functie. Het coalitieakkoord heeft opnieuw veel ambities, gecombineerd met bezuinigingen en een OZB-verhoging van 15% voor woningen. En wetende dat onderbesteding een structureel probleem is, kan ik in ieder geval niet aan inwoners de voorgestelde OZB-verhoging uitleggen. Ik zou de coalitie willen oproepen om echt eerst grip te krijgen op die onderbesteding voordat een dergelijke lastverhoging wordt doorgevoerd. Meneer Van Steeg zei hier net ook al iets over en daar sluit ik mij bij aan. En toetsplannen op uitvoerbaarheid. Tot slot op dit punt de bezuiniging op de rekenkamer. Daar is ook al wat een en ander over gezegd. Voor Volt is dit echt een principieel punt.
Sowieso moeten bezuinigingen wat ons betreft op raadsorganen in samenspraak met de hele raad. En dat de coalitie ook een gerichte bezuiniging voorstelt op de rekenkamer vinden wij dus eigenlijk niet kunnen. En juist nu is onafhankelijke controle essentieel. Dus deze bezuiniging verzwakt de democratische tegenkracht van de raad. Dat vinden wij onverstandig. Tot slot voorzitter. We kiezen voor een constructieve rol. We versterken waar het goed gaat, blijven aandringen waar het beter moet en waar het beter kan. En één van die dingen waar het beter kan en moet is de samenwerking tussen oppositie en coalitie. En wij sluiten aan bij wat hier al eerder over is gezegd. Onder andere door de VVD, maar ook door de heer Van Heuven en volgens mij ook door de heer Sungur. Sharon Dijksma (Voorzitter) [02:29:59]: Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 76 Dank u wel. Dank u wel. We gaan voordat we straks een hele korte schorsing doen eerst nog luisteren naar de heer Van Rooij. Lars van Rooij (Student & Starter) [02:30:07]: Voorzitter, de vakantie staat voor de deur. Na intensieve onderhandelingen besluiten mevrouw Fattal en mevrouw Dada- Anthonij samen op reis te gaan. En ze hebben er zin in. Ze pakken hun koffers, stappen in een elektrische taxi naar het vliegveld en na een wat hobbelige rit staan ze bij de incheckbalie.
En wat blijkt? De koffers zijn veel te zwaar. Alles moest mee. Geen van beiden durfde iets thuis te laten. En dat, voorzitter, is precies het probleem met dit akkoord. Het is een lange verlanglijst waarvan niemand kan zien wat er wel en wat er niet van terecht gaat komen. Want voor te zware koffers, en dat weten we allemaal, moet je bijbetalen. Dus mevrouw Fattal pakt haar telefoon en opent de gezamenlijke rekening. En ze ziet, onvoldoende saldo. Geen probleem vinden de twee. Dan vragen we de Utrechter wel om bij te leggen. De OZB omhoog, de rioolheffing eroverheen. Maar zelfs dan zijn ze er niet. Terwijl ze hun koffers op de band gooien en naar de gates snellen, vragen ze de balie-medewerker of die het verschil kan bijleggen. En dat verschil, dat is de stelpost jeugd. Tientallen miljoen die als inkomsten op de begroting staan, oplopen tot bijna 18 miljoen euro per jaar, maar waarvan iedereen weet dat ze hoe oneerlijk ook niet gaan komen. En even later zitten we met de hele raad in het vliegtuig. Sharon Dijksma (Voorzitter) [02:31:54]: Mevrouw Fattal. Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [02:31:55]: Ja voorzitter, dit metafoor is leuk. En ik geniet van het betoog. Maar toch ook even, want het metafoor is ook een beetje lelijk. Want het is niet waar dat er in deze formatie is gekeken naar het Rijk als een soort baliemedewerker die maar moet leveren als het gaat om jeugd.