7e raadsvergadering 29 maart 2022.doc
Tekst van het document
2022 NOTULEN BUITENGEWONE VERGADERING GEMEENTERAAD UTRECHT 7e vergadering - 29 maart 2022 Vergadering van de gemeenteraad, gehouden op dinsdag 29 maart 2022 te 15.00 uur.
Voorzitter: mevrouw Dijksma, burgemeester. Aanwezig zijn de leden: Assen, Bakker, Bijsterbosch, De Boer, Bos, Bosch, Van Corler, Van Dalen, Deldjou Fard, Dekkers, Van Dun, Ferket, Frank, Gilissen, Ișik, Heijne, Van Heuven, Te Hoonte,
Kleinrensink, De Koning, Koning, Koppelaar, Van der Marel, Naphegyi, De Pagter, Rood, Saiah, Sasbrink, Schers, Schilderman, Schipper, Schreuder, Van Steeg, Sturkenboom, Vonk, Wiegant, Wijmenga, Zwanenberg en Van der Zweth.
Tevens zijn aanwezig de wethouders Diepeveen, Eerenberg, Van Hooijdonk, Klein, StreeflandDriesprong, Verschuure en Voortman, alsmede de gemeentesecretaris, mevrouw Haanen. Griffier: mevrouw Van Hall.
1. Opening van de vergadering. De VOORZITTER: Dames en heren! Welkom allemaal bij deze buitengewone raadsvergadering,
waarin wij afscheid nemen van de vertrekkende raadsleden. Er is in de zaal vanzelfsprekend een
speciaal welkom voor de familie en vrienden van de vertrekkende raadsleden. Ik heb de raad nog nooit zo vol gezien. Dat is fantastisch om te zien.
Er zijn natuurlijk een heleboel mensen die via de livestream meekijken.
Er is een aantal afwezigen en laatkomers: de heer Peters, de heer Bakker, de heer Sungur, de
heer El Abassi, mevrouw Meerding en mevrouw Zwinkels.
Op de agenda staat dat wij beginnen met het verslag van de commissie tot onderzoek van de
geloofsbrieven, maar dat doen wij even niet. Ik stel voor dat wij beginnen met het afscheid van de vertrekkende raadsleden.
De heer WIJMENGA (ChristenUnie): Voorzitter! Ik heb een punt van orde. U noemde mijn
fractiegenoot Rik van der Graaf niet. Hij heeft zich echter keurig voor deze vergadering afgemeld. De VOORZITTER: Bij dezen is deze omissie goedgemaakt. Dank u wel, mijnheer Wijmenga. U
bent scherp als altijd.
Vergadering van 29 maart 2022 Ik zal iets uitleggen over de orde der dingen. Die vraagt iets van ons allemaal. Wij zullen met
elkaar veel verhalen wisselen. Als voorzitter van de raad zal ik de vertrekkende raadsleden
toespreken. Dat zal gebeuren in de volgordelijkheid van de leden die het kortst deel uitmaakten van de raad tot en met de nestor. Vervolgens mag de raad iets terugzeggen.
Wij hebben een briljante timer. Die hoef ik gelukkig niet te bedienen. Wij zullen er echter op
letten dat iedereen zich aan de spreektijd houdt. 3. Afscheid van de vertrekkende raadsleden.
De VOORZITTER: Dames en heren, leden van de raad, leden van het college, beste mensen op
de tribune, geliefden, familie, vriendinnen, vrienden en iedereen die meekijkt! Van harte welkom in het stadhuis en welkom in de raadzaal, bij deze buitengewone vergadering. Dit is eigenlijk een van de meest bijzondere momenten uit ons democratische bestuur, namelijk de wisseling van de
gemeenteraad. Wij beginnen met het afscheid nemen van de op dit moment zittende leden. U hebt even aan het idee kunnen wennen, maar nu is het dan toch echt zover.
Ik zal dadelijk de vertrekkende leden een-voor-een toespreken in de volgorde van de lengte
van de tijd dat zij in ons midden zijn geweest.
In iedere raadsperiode gebeurt er wel iets dat de boeken ingaat. Soms zijn dat zelfs
verscheidene momenten. Dit was zo'n raadsperiode. In de eerste plaats is dat de tramaanslag op 18
maart 2019. Het was een verschrikkelijke en zinloze terreurdaad die wij nooit meer vergeten, net als de saamhorigheid die deze gebeurtenis in Utrecht teweegbracht. Er waren vier dodelijke slachtoffers te betreuren. Op 18 maart herdachten wij hen op het 24 Oktoberplein. Het was goed om te zien dat
veel mensen, ook uit uw midden, bij deze herdenking aanwezig waren. Het kon weer en mocht weer. De tweede gebeurtenis is de coronacrisis. Twee jaar, dus de helft van deze raadsperiode,
bepaalde het virus ons leven en ons raadswerk, los van het vergaderen via Teams. De een was er wat sneller aan gewend dan de ander. Er werd digitaal gestemd. De bus ontbrak in de raadzaal. Wij
misten de sociale contacten in het stadhuis, het de wijken ingaan en de zaaltjes bezoeken, kortom, alles wat het vak van volksvertegenwoordiger zo mooi en dankbaar maakt.
Natuurlijk gebeurde er de afgelopen vier jaar meer. Een aantal dingen wil ik graag noemen. De
gemeenteraad ging van twee naar maar liefst zes commissies. Wij gingen parallel vergaderen.
Vanwege de renovatie van het stadhuis vergaderde de gemeenteraad - je zou het na deze hectische tijd bijna vergeten - in dat prachtige kantoorpand aan de Varrolaan.
Utrecht groeide door. Wij verwelkomden de 350.000ste inwoner van de stad. Wij kregen de
start van de Vuelta toegewezen, die dit jaar eindelijk hier zal plaatsvinden. De grootste
fietsenstalling ter wereld werd hier geopend. Er gingen trams rijden, nieuwe. De Domtoren werd in de steigers gezet. Straks komt er een gebouw dat hoger wordt dan de Domtoren. Ook dat nieuws
maakten wij in deze raadsperiode mee. Van dichtbij maakte de raad mee wat de groei van de stad voor de Utrechters - maar ook voor het raadswerk - heeft betekend.
In de vierde stad van Nederland leven en volksvertegenwoordiger zijn, is een serieuze zaak.
De coronacrisis zorgde ervoor dat vier jaar misschien wel aanvoelde als acht jaar. De raadsleden
combineren dit werk vaak met een baan en een gezins- en privéleven, zo goed en zo kwaad als dat
gaat. Dat betekent veel. Hobby's schieten er vaak bij in. U doet dit werk uit liefde voor uw stad, want u wilt Utrecht en de Utrechters dienen. Dat doet u met dermate veel passie dat u zelfs de
omgangsvormen binnen en buiten de raadzaal - die worden er overigens niet beter op; ik kom daarop dadelijk terug - op de koop toe neemt.
2
Vergadering van 29 maart 2022 De afgelopen vier jaar zagen wij dat raadsleden tussentijds vetrokken. Utrecht is en blijft voor
Den Haag een talentenpoule. Zelfs de vorige burgemeester ontkwam daar niet aan. Soms moesten mensen zich door de omstandigheden laten vervangen. Dit en nog veel meer bepaalde de
raadsperiode 2018- 2022. What a ride it was. Een aantal van u zie ik morgen weer als wij de nieuwe gemeenteraad installeren. Tegen een aantal van u zeggen wij vandaag: tot ziens!
Inderdaad tot ziens, want als wij u niet op de publieke tribune zien, dan hopelijk wel als lid
van de vereniging van oud-raadsleden, maar voordat u uzelf "oud-raadslid" mag noemen, moet u nog even mijn afscheidsspeech ondergaan.
Ik dank u allemaal voor de fijne samenwerking en ook voor het vertrouwen. Ik wil nu alvast
zeggen: het ga u allemaal goed!
De eerste van de vertrekkende raadsleden is Fiona Frank.
Beste Fiona! Misschien ken jij het reclamespotje nog van de medewerker die onder luid
applaus van zijn collega's afscheid neemt met de legendarische woorden: "dat het twee fantastische dagen waren". Bij jou waren het vier maanden, maar in die korte periode in de gemeenteraad heb jij Utrecht alles gegeven wat jij in je hebt. Je ziet jezelf als wereldburger. Je wil je inzetten voor een
mooiere, eerlijkere en meer leefbare wereld. Geen loze doelen, zeker niet gezien de tijd waarin wij nu leven. Jij was al '"woke" voordat die term bestond. In Utrecht en daarbuiten doe jij heel veel om
onze wereld een stuk mooier te maken. Je zet je met hart en ziel in voor de opvang van mensen die zijn gevlucht, zoals nu de mensen uit Oekraïne. Jouw werk voor Keti Koti Utrecht, de werkgroep
Bitterzoete Route in Lombok en 030% zette je graag even op een laag pitje om als gemeenteraad
jouw stad te dienen, maar ik weet zeker dat wij jou na deze vier fantastische maanden de komende jaren nog veel terug zullen zien. Namens Utrecht veel dank, Fiona. Ik overhandig je graag een oorkonde en een cartoon.
(De voorzitter overhandigt daarop, onder applaus van de aanwezigen, mevrouw Frank de oorkonde en de cartoon.) Mevrouw FRANK (GroenLinks): Voorzitter! Mijn laatste uur in de raad is tevens de eerste keer
dat ik hier achter het spreekgestoelte sta. Ik dacht aan de reclamekreet: "Vier maanden is niet lang." Maar vier maanden is lang genoeg om een aantal dingen te beseffen. Bijvoorbeeld:
Dat het lidmaatschap van de raad niet samengaat met het beroep van docent en al helemaal niet
in andere vakantieregio's, omdat je dan nooit vakantie hebt. Ik moet vandaag ook eerder weg omdat ik vanavond nog les moet geven in Amsterdam.
Dat je achter de schermen veel dingen voor elkaar kunt krijgen en daar blij mee kan zijn. Dat de positie van mensen die vluchten in Utrecht wat verbeterd is.
Dat de diversiteit en inclusie in de raad nog sterk verbeterd in Amsterdam worden.
Dat het hebben van een functiebeperking of een kwetsbare gezondheid niet altijd leidt tot begrip. Dat de raad geen afspiegeling is van de Utrechtse samenleving. Ik had gehoopt dat er in maart
2022 een meer diverse raad zou aantreden. Helaas is dat niet het geval.
Gelukkig kan men inderdaad buiten de raad veel betekenen. Na jaren lobbyen komt er
eindelijk een slavernijmonument en herdenken wij dit jaar in Utrecht voor de vijfde keer de
afschaffing van de slavernij in Suriname. Dat betekent dat u mij nog veel zal zien en dat ik als
bestuurslid van Keti Koti Utrecht, Saluti, De Bitterzoete Route en 030% nog vaak aan de poorten van de politiek zal komen rammelen. Dank u wel.
(Applaus).
3
Vergadering van 29 maart 2022
De VOORZITTER: Andrea Naphegyi. Beste Andrea! Jij hebt maar kort in de raad gezeten, maar
in die korte tijd heb jij grote indruk gemaakt door de manier waarop jij je hard hebt gemaakt voor
een betere toegankelijkheid van de stad voor mensen met een beperking. Met jouw inbreng kwam er meer besef dat toegankelijkheid niet zomaar iets is, maar dat het de poort naar meedoen in de
samenleving is. Vanaf de eerste raadsvergaderingen waar jij aan deelnam, kwamen er in hoog tempo mondelinge en schriftelijke vragen binnen en daarop volgde een aantal heel mooie toezeggingen.
Wat ik bijzonder vind, is dat jij het geluid van de stad heel goed in de raad kon laten horen. Ik
denk dat wij jou mogen karakteriseren als een activist die bij het helpen van kwetsbare inwoners de
vinger op de zere plek wist te leggen. Eén van jouw verdiensten is het opzetten van een inclusieteam
en het werken met ervaringsdeskundigen. Ik hoop van harte dat alles wat jij in korte tijd hebt bereikt zal worden doorgezet. Dank je wel.
(De voorzitter overhandigt daarop, onder applaus van de aanwezigen, mevrouw Naphegyi de oorkonde en de cartoon.) Mevrouw NAPHEGYI (D66): Voorzitter! Beste raadsgenoten, wethouders en burgemeester. Ik
ben hier zeven maanden geleden rollend binnengekomen. Nu sta ik jullie hier toe te spreken.
Wij hebben samen bijzondere momenten meegemaakt. Zoals mijn fractiegenoten zeggen, ben
ik een strijder die zich voor een toegankelijke en inclusieve stad inzet. Ook jullie hebben dat gemerkt.
Ik heb er het volste vertrouwen in dat de nieuwe raad doorgaat om van Utrecht een stad te
maken waarin iedereen zichzelf welkom voelt. Ik dank iedereen heel hartelijk voor de samenwerking.
(Applaus.)
De VOORZITTER: Sebastiaan Rood. Beste Sebastiaan! Op 6 oktober jl. las jij groep 8 van de
Anne Frankschool voor uit het boek "Van boswachter tot youtuber". Het was Kinderboekenweek. Het thema was "worden wat jij wil". Jij vertelde de klas enthousiast over jouw werk als raadslid. Wat uit jouw instapost niet duidelijk werd, was wat vroeger jouw droomberoep was. Misschien was dat gemeenteraadslid.
Je bent in ieder geval heel duidelijk over wat een lokale volksvertegenwoordiger in huis moet
hebben. Je moet "een positief verschil willen maken in de leefwereld van mensen. Utrechters moeten echt zien dat wij impact maken".
Jij sprong op een voorbijrijdende trein, was een halfjaar gemeenteraadslid en in die maanden
gooide jij jouw volle gewicht in de onderwerpen Onderwijs, Sport, Vastgoed en de wijken Overvecht
en Noordwest. Je bent terecht trots op de aanzet voor een Utrechtse mensenrechtenagenda. Hopelijk bevielen die zes maanden dermate goed dat ze naar meer smaken. Misschien zien wij jou ooit in
deze zaal terug. Je weet maar nooit. Verschillende collega's hebben dat al laten zien. In de Utrechtse raad kennen wij veel "come back kids". Dan blijkt het wellicht echt jouw droombaan te zijn. Dank voor jouw inzet voor Utrecht en voor de Utrechters. Ik wens jou alle goeds.
(De voorzitter overhandigt daarop, onder applaus van de aanwezigen, de heer Rood de oorkonde en de cartoon.) De heer ROOD (GroenLinks): Voorzitter! Het was mij een eer om samen met u allen Utrecht te
mogen dienen. Er zijn veel hoogtepunten geweest, waarbij ik de meeste energie haalde als ik wat
4
Vergadering van 29 maart 2022 voor mensen betekende. Urgentie voor studenten met een beperking. Betere begeleiding voor startende docenten. Aandacht voor sportverenigingen in tijden van corona.
In de raad spreekt men veel over Overvecht, maar de opkomst bij de meest recente
verkiezingen was er maar 35%. Er zouden gezien de bevolkingsaantallen eigenlijk vijf raadsleden uit Overvecht moeten komen. Ruurt, Mohamed en ik - nu geen raadsleden meer - wonen alle drie in
Overvecht. Van de nieuwe raad woont er maar één lid in Overvecht. Dat is een beetje pijnlijk. Om die reden roep ik de nieuwe raadsleden op om vaker naar Overvecht te gaan dan zij erover spreken. Ik
zal mij ook buiten de raad voor Overvecht blijven inzetten. Als er raadsleden in Overvecht op bezoek komen, staat voor hen de koffie altijd klaar.
(Applaus.)
De VOORZITTER: Erik van der Marel. Beste Erik! Jij was in een iets verder verleden al eens
eerder gemeenteraadslid. Voor jou moesten wij de archieven induiken. Daar lazen wij dat een aantal gemeenteraadsleden er altijd goed voor gingen zitten als jij naar het spreekgestoelte liep. Jouw
scherpe betogen - waar je uitgebreid de tijd voor nam; er waren toen nog geen spreektijden - waren uniek. Ze hadden vaak ook een hoge amusementswaarde. Voor de debatfans was jouw vertrek een verlies, maar ineens was je er weer. Erik van de Marel was terug.
Het was misschien een ondankbare taak - even een jaar op de winkel passen - maar zo heb jij
dat volgens mij helemaal niet gezien. Het was een ontzettend lastig jaar, waarin zeer taaie dossiers
voorbijkwamen. De stad ging gebukt onder de coronamaatregelen. Jij betoonde je een zeer bevlogen en betrokken raadslid. Jij was actief en scherp op de portefeuilles dierenwelzijn, groen, openbare
ruimte, ruimtelijke ontwikkeling, Stationsgebied, wijkgericht werken, participatie en wonen. Dat deed jij op je eigen manier, uitgebreid, rustig en met je armen over de zetel heen. Iedereen die jouw
betogen met belangstelling volgde, zal het afgelopen jaar als een bonus hebben gezien. Ik hoop jij ook. Voor jou is er nog een aardige bonus, want naast onze dank mag ik jou ook de welverdiende raadspenning overhandigen.
(De voorzitter overhandigt daarop, onder applaus van de aanwezigen, de heer Van der Marel de raadspenning, de oorkonde en de cartoon.) De heer VAN DER MAREL (VVD): Voorzitter! Dank. Ik zal het kort houden. Ik heb mij hierop
niet voorbereid.
Ik sta hier dus niet voor het eerst, maar wel in deze raadsperiode. Het is misschien het meest
vervelende dat dit niet kon. Ik hoop echter dat de nieuwe raad er weer een gewoonte van zal maken om in de gemeenteraad een bijdrage te geven. Zo hoort het, zou ik haast zeggen.
Ik wil iedereen bedanken, maar zeker ook Tim en Peter. Ik ken ze nog uit de raadsperiode
2016. Ik heb met Peter geen portefeuille gedeeld - Peter, toch mijn dank - maar zeker wél met Tim. Wij zijn het niet altijd met elkaar eens geweest, maar ik kon het altijd verdomd goed met je vinden. Wij kwamen er altijd uit. Ik wil jou daar echt bijzonder voor bedanken.
Ik ben lid van de Vereniging van Oud-Raadsleden. Ik wil iedereen die vertrekt, adviseren om
van die vereniging lid te worden. Dat is ongelofelijk leuk. Ze vergadert op fantastisch leuke plekken. Dan zie je elkaar weer eens. Het is bijna een vriendenclub. In de raadzaal niet, maar daarna wel. En zo hoort het.
(Applaus.)
5
Vergadering van 29 maart 2022 De VOORZITTER: Dan kom ik bij Tessa Sturkenboom. Beste Tessa! Je hebt twee soorten
politici, de een die hunkert van kinds af aan naar een zetel en de ander ploft min of meer toevallig in het pluche. Jij behoort tot de tweede categorie.
Je studeerde geschiedenis en maakte kennis met de Student & Starter-fractie. Hun verhaal
sprak jou aan. Jij werd fractiesecretaris, campagnecoördinator en inhoudelijk woordvoerder.
Anderhalf jaar geleden kwam er een zetel vrij. Zoals dat met kleine fracties gaat, kreeg je een
loodgieterstas vol portefeuilles. Jij hebt je volgens mij in de raad meteen helemaal thuis gevoeld. Je
dook bovenop allerlei lastige thema's, zoals kwetsbare jongeren, seksuele en mentale gezondheid en wachtlijsten in de ggz. Je hebt je favoriete onderwerp - sport - omarmd, met name de roeisport. Je
hebt daarmee ontdekt dat politiek helemaal geen ver-van-mijn-bedshow is. De raad van Utrecht kan echt wel wat betekenen en beslissen. Je ziet dat vaak terug in de praktijk. Dat maakt de lokale
politiek dynamisch, meer dichtbij en - in jouw woorden - "heel tof". Ik ben blij dat jij deze periode zo hebt ervaren.
Het is minder tof dat wij vandaag afscheid nemen van een hardwerkend, buitengewoon
collegiaal en super enthousiast raadslid.
Lieve Tessa, dank je wel, voor alles wat jij voor Utrecht hebt betekend. Hopelijk neem jij al
jouw mooie ervaringen mee naar nieuwe stappen die jij zal zetten. Ik wens jou alle goeds voor de toekomst toe.
(De voorzitter overhandigt daarop, onder applaus van de aanwezigen, mevrouw Sturkenboom de oorkonde en de cartoon.) Mevrouw STURKENBOOM (Student & Starter): Voorzitter! Mijn persoonlijke doel was achter het
spreekgestoelte staan. Corona kickte in. Ik kan echter wel afsluiten met een heel grote lach. Zoals het een studentenpartij betaamt, zijn wij geen belangengroep. De heer Koppelaar zei dat wij een
minuutje mochten spreken. Ik heb wat opgeschreven. Ik ben heel blij dat het niet voor een cijfer is. Ik ben 29 jaar geleden in Utrecht geboren en ben daar ook getogen. Ik ontdekte Utrecht op
mijn roze met blauwe driewieler: Overvecht en de Maliebaan. Ik ben Utrecht pas gaan ontdekken als student, vanuit Nieuwegein. Naar De Uithof, maar ook in de roeiboot op het Merwedekanaal. Vier á vijf jaar geleden ben ik bij Student & Starter terechtgekomen. Ik vond dat zó tof. Waar ik als kind
begon - ontdekken, leren en spelen in de stad - kon ik een beetje bij Student & Starter ontdekken. Ik maakte kennis met de politiek, als eerste generatie student, eerste generatie ondernemer en eerste generatie politica. Wat heb ik veel van de partij geleerd. Ik ben heel blij en dankbaar dat straks mensen ná mij dit zullen ontdekken en leren. Ik gun ze dat van harte.
Ik geloof echt dat gemeenteraadsleden conculega's zijn, met de nadruk op collega's. Ze zijn er
om te verbinden en om als kinderen van elkaar te leren, nieuwsgierig te blijven en om elkaar als
mens te ontdekken. Ik gun dat straks de nieuwe raad ook. Wij moeten dit met elkaar blijven doen. Soms mag er een beetje strijd zijn, maar de raad moet uiteindelijk voor de hele stad iets moois betekenen.
Ik had wel een afscheidscadeautje bedacht, met spelen. Ik dacht aan de Sturk springladder.
Die zal ik u niet aandoen, maar er is iets in de maak. Dat heeft te maken met mijn meest recente
motie "Spelen stopt niet in de speeltuin, maar in de openbare ruimte". Ik ben op dit moment bezig
met een kleine ontwikkelaar die in de openbare ruimte van een domtoren een hinkstapsprongladder maakt waarbij men elkaar leert kennen. Ik hoop dat dit ook ergens in het stadhuis kan. Wij blijven dan met elkaar een beetje in beweging.
(Applaus.)
6
Vergadering van 29 maart 2022
De VOORZITTER: Wij blijven nog even bij de Student & Starter-fractie: Jeffrey Koppelaar.
Beste Jeffrey! Wij hebben jou leren kennen als een politieke nerd - ik hoop dat ik dat zo mag
zeggen en dat je niet boos wordt - die van alles op de hoogte is. Jij hebt je ingezet voor van alles en nog wat. Ik denk bijvoorbeeld aan jouw inzet voor jonge cultuurmakers, voor de
studentenhuisvesting, voor meer groen in Leidsche Rijn, voor betaalbaar wonen en voor de
hoogbouwvisie. Jij hebt altijd het hart op de tong. Jij spreekt uit wat je voelt en wat je vindt. Je bent
goedlachs. Je straalt van oor tot oor op een open en eerlijke manier. Ik denk dat dit velen raakt. Met jou erbij is het altijd gezellig. Het liefst praat jij tot in de late uurtjes over de politiek, onder het genot van een biertje.
De politiek heeft voor jou een keerzijde gehad. Wij denken aan jouw ziekteverlof. Het was
voor jou geen gemakkelijke beslissing om tijdelijk te stoppen, maar de manier waarop jij en jouw
partij dit bespreekbaar maakten en het gesprek voerden over hoe het met jou gaat en over hoe jij je voelt, heeft op heel veel mensen, zeker op mij, diepe indruk gemaakt. Ik wil jou daar echt in het bijzonder voor danken. Ik denk dat dit mensen kan helpen. Dat vind ik lef hebben. Dank je wel.
(De voorzitter overhandigt daarop, onder applaus van de aanwezigen, de heer Koppelaar de oorkonde en de cartoon.) De heer KOPPELAAR (Student & Starter): Voorzitter! Tessa zei het al. Wij hebben even het
memo gemist. Wij hebben niets voorbereid. Dan ziet men meteen hoe Tessa is en ik zijn. Tessa heeft in een paar minuten een heel verhaal opgeschreven. Ik doe het met een paar steekwoorden. Wij proberen er toch iets moois van te maken.
Ik ben een tijdje met ziekteverlof geweest. Dat is geen gemakkelijke periode geweest, maar
wel een periode waarin ik veel heb geleerd, ook over mijzelf. Ik heb ook veel gesprekken met andere mensen kunnen voeren. Dat is uiteindelijk iets waarvan ik denk dat het mij een sterker mens heeft
gemaakt. Hoe gek het misschien ook klinkt, achteraf ben ik dankbaar dat zoiets is gebeurd, omdat je er toch sterker uitkomt. Dat is heel mooi. Wat mij sterkt, is hoe iedereen in de zaal er op allerlei verschillende manieren voor mij was. Ik ben jullie daar allemaal heel dankbaar voor.
Ik ben jullie ook hartstikke dankbaar voor alle mooie samenwerking, eerst van 2014 tot 2018
als fractiemedewerker en nu als raadslid. Ik heb veel mooie dingen mogen doen. Ik ben daar heel dankbaar voor. Dank u wel.
(Applaus.)
De VOORZITTER: Jelmer Schreuder. Beste Jelmer! Jij kende elk dossier als je broekzak. Bij het
opstellen van een visie stelde jij graag vragen als "wat verandert dit?" en "wat doet dit met de stad?". Met veel passie heb jij debatten gevoerd over klimaatadaptatie, over energie, over warmte en
schone lucht. Ik denk ook dat jij zelf heel trots bent op de realisatie van het zonnepark
Meijewetering. Dit sympathieke initiatief leek eigenlijk vermorzeld te worden onder stapels papier. Jij ontdekte dit initiatief. Jij zette je ervoor in en hebt het uiteindelijk toch voor elkaar gekregen. Ik vind het mooi dat jij ook tijdens de coronapandemie bij diverse studenten- en
sportverenigingen langs bent gegaan om erachter te komen hoe zij daar met de beperkingen
omgingen. Het is dat soort aandacht van volksvertegenwoordigers dat echt van grote waarde is.
Ik begrijp dat jij een grote liefhebber bent van speciaal bier. Ik hoop dat jij er vanavond eentje
opentrekt. Dat zou ik maar gewoon doen. Dan proosten wij op jouw waardevolle inbreng voor deze stad.
7
Vergadering van 29 maart 2022 Dank je wel!
(De voorzitter overhandigt daarop, onder applaus van de aanwezigen, de heer Schreuder de oorkonde en de cartoon.) De heer SCHREUDER (D66): Voorzitter! Op grond van mijn ervaring wist ik wel dat dit zou
komen, maar ik heb ik niets voorbereid. Het is vier jaar geleden dat ik hier voor het laatst stond. Het voelt een beetje als een afsluiting van 12 jaar betrokkenheid bij de politiek; de afgelopen twee jaar hier.
Ik heb tijdens mijn laatste raadsvergadering inhoudelijk afscheid genomen. Ik wil nog één
keer roepen dat commercie niet altijd vies is. Ik zou ook wel iets over het energielandschap op
Rijnenburg willen roepen, of dat ik een terrasje hier voor de deur echt een enorme verbetering vind
van het plein. Ik heb dit stiekem allemaal gezegd. Ik vond het een eer en ik vond het een genoegen.
Ik heb de collegialiteit van veel van jullie altijd enorm kunnen waarderen. Die is iets om te koesteren. Ik wil iedereen bedanken. Het was een eer.
(Applaus.)
De VOORZITTER: Marcel Vonk. Beste Marcel! Ik zal met de deur in huis vallen. Ook jij bent heel
openhartig over iets heel persoonlijks geweest. Dat ging over een niet zo vrolijke fase in jouw leven. Jij groeide op in een gezin waar weinig geld was. Jij weet uit eigen ervaring wat het is om in de
schulden te zitten. Dat heb jij als ervaring ook heel erg gebruikt in jouw politieke werk. Jij weet
namelijk hoe moeilijk en pijnlijk het is om uit een situatie te komen, maar jij had altijd oplossingen.
Er werd ook vaak vóór jou gedacht. Dat vond jij wel eens lastig, denk ik, maar jij hebt alle ervaringen in jouw leven omgezet in iets ongelofelijk positiefs. Als raadslid heb jij je ingezet voor asiel en
integratie, jeugd en jeugdzorg, maatschappelijke opvang, Samen voor Overvecht, volksgezondheid, welzijn en wijkgericht werken. Volgens mij krijg jij van deze onderwerpen enorm veel energie. Jij
vindt dat er niet over mensen in een lastige sociale positie moet worden gesproken, maar mét hen. Alleen dan kan iedereen echt meedoen en nadenken over werken aan een toekomst, welke
problemen je ook hebt. Het is voor jou een heel persoonlijke slogan: "Utrecht maken wij immers samen".
Het is jammer dat jij vandaag afscheid neemt. Ik denk dat jij dat zelf ook vindt. Tegelijkertijd
geloof ik één ding: de passie waarmee jij je voor Utrechters hebt ingezet, zullen wij in ieder geval niet vergeten. Dank je wel, Marcel. Ik wens je alle goeds voor de toekomst!
(De voorzitter overhandigt daarop, onder applaus van de aanwezigen, de heer Vonk de oorkonde en de cartoon.) De heer VONK (GroenLinks): Voorzitter! Op het lijstje ontbrak iets. Ik heb ook Wmo een poosje
gedaan. Dat is misschien onderbelicht gebleven.
Ik wil natuurlijk veel mensen bedanken: bijna iedereen in de stad waarmee wij hebben mogen
werken en de collega's in de raad, maar ook de mensen thuis die het af en toe moesten ontgelden omdat er telefoontjes moesten worden gepleegd en omdat etentjes minder gezellig werden. Zonder al die mensen hadden wij in Utrecht nooit een LHBTI-opvang gehad.
Vanaf komend jaar zijn alle speelplekken in Utrecht rookvrij. Maar heb ik alles bereikt dat ik
wilde? U zei het al: nee. Samen met Mo Saiah was ik één van de weinige mbo'ers in de raad. Om een
goede volksvertegenwoordiging te zijn, hoort de raad een afspiegeling te zijn van de stad. Dat is de
8
Vergadering van 29 maart 2022 raad helaas niet. De helft van de Utrechters heeft een praktische opleiding gevolgd, maar dat zien wij in de raad niet terug. Vandaar dat ik alle partijen die morgen worden geïnstalleerd, wil vragen om
vanaf morgen aan de slag te gaan om mensen met een praktische opleiding te zoeken en ze klaar te stomen voor een plek in de raad.
(Applaus.)
De VOORZITTER: Als hij aanwezig zou zijn geweest, zou ik Ismaël el Abassi hebben
toegesproken en hem een raadspenning hebben overhandigd. Ik zal hem de tekst die ik voor hem heb doen toekomen, net als de raadspenning en alle andere mooie dingen. Dan weet de raad dat.
Mo Saiah werd zojuist al genoemd. Beste Mo! Ik denk eigenlijk dat wat Marcel zojuist zei wel
waar is, namelijk dat wij kunnen stellen dat jij het mbo hier een beetje op de kaart hebt gezet. Er is
natuurlijk een wethouder voor het mbo gekomen. Het mbo was verankerd in het coalitieakkoord. Jij hebt veel aandacht gevraagd voor stagediscriminatie. Jij vond het terecht belangrijk dat het mbo
werd gezien als gelijkwaardig. Het is de motor waarop onze economie voor een belangrijk deel drijft. Sowieso ging het onderwijs jou aan het hart. Jij hebt eraan bijgedragen dat er in de afgelopen
raadsperiode meer aandacht is gekomen voor discriminatie, racisme en ongelijke behandeling. Wij hebben daartoe allerlei waardevolle stappen kunnen zetten, denk bijvoorbeeld aan het recente slavernijexcuus en de herdenking van het leed dat Roma en Sinti is aangedaan.
Ook belangrijk is het om te vermelden dat jij een echte Overvechter bent. Jij hebt op een
uitstekende manier voor jouw wijk gevochten. Ik hoop en verwacht dat jij dat blijft doen. Overvecht is dat meer dan waard. Overvecht heeft daarbij mensen zoals jij hard nodig. Bedankt voor alles. Ik mag ook iets heel moois doen. Ik mag jou de raadspenning geven. Ik zal jou die overhandigen. Dank je wel!
(De voorzitter overhandigt daarop, onder applaus van de aanwezigen, de heer Saiah de raadspenning, de oorkonde en de cartoon.) De heer SAIAH (D66): Voorzitter! Ik heb mij helemaal niet voorbereid. Ik kwam er gisteravond
achter dat wij een minuut hadden om te spreken. Dat wist ik niet. Ik heb ook geen papiertje bij me. Ik spreek even voor de vuist weg.
De afgelopen jaren heb ik echt veel voor de stad mogen doen. Ik ben daar trots op. Het was
ontzettend eervol, ook voor de wijk Overvecht en voor het mbo. U hebt dat allemaal genoemd. Ik
vond dat erg leuk om te doen. De stad heeft mij heel veel gegeven: vertrouwen, liefde en geloof. Ook dat was heel mooi. Daardoor ben ik de afgelopen vier jaar erg gegroeid.
Met een aantal raadsleden heb ik intensief samengewerkt: Peter van Corler, Hester Assen en
Rachel Streefland. Zeker in de beginperiode heb ik daar veel aan gehad. Het was fijn om mijzelf te kunnen vergelijken met vier jaar geleden.
Ik heb hier ook veel nieuwe woorden geleerd. Dat was heel erg leuk en bijzonder. Eén van de
woorden die ik nooit meer zal vergeten, is het woord "fideel". Ik had daar nog nooit van gehoord. Ik heb veel nieuwe woorden geleerd. Ook daarmee ben ik ontzettend blij, want daar kan ik nu mee strooien. Het zijn woorden waar je "u" tegen kunt zeggen.
Ik heb een aantal wensen, maar noem er maar een paar. Ik wens de raad veel wijsheid toe. Ik
zou graag willen dat de raad en het college hard gaan werken aan de manier waarop zij politiek
bedrijven om de politiek begrijpelijker, toegankelijker en inclusiever te maken. Dat zou fijn en mooi zijn. Andere woorden over een afspiegeling van de raad zijn al gezegd, maar dat wens ik vooral
9
Vergadering van 29 maart 2022 politieke partijen toe, zodat de afdelingen daarmee aan de gang kunnen gaan. Het is echt een opgave voor een stad als Utrecht en heel belangrijk.
Dank u wel, voorzitter. U zult nog van mij horen, zeker vanuit de wijk, want dat is nodig.
(Applaus.)
De VOORZITTER: Dames en heren! Ruurt Wiegant. Beste Ruurt. Voor een voorzitter is het soms
erg lastig om iedereen aan de afgesproken spreektijd te houden. Van jou daarentegen kunnen wij
zeggen dat jij een soort kampioen spreektijd overhouden bent. Jij weegt jouw woorden zorgvuldig. Ik denk eigenlijk dat jij liever was betrokken bij acties in de wijk dan dat je opnieuw een motie of een schriftelijke vraag indiende. Dan denk ik bijvoorbeeld aan een actie die jij hebt georganiseerd voor de verbetering van de verkeersveiligheid in Overvecht Zuid. Samen met diverse buurtbewoners organiseerde jij een buurtfeest, niet om te feesten, maar om aandacht te vragen en om te
protesteren tegen het harde rijden in de buurt. Al jarenlang vinden wijkbewoners de straten in
Overvecht net racebanen. Met deze sympathieke actie wilden jullie daar verandering in brengen. Wat veel mensen niet weten, is dat jij een verdienstelijke amateurtoneelspeler bent en
bovendien ook zanger en gitarist. Misschien dat wij daar vanavond iets van meemaken. Neem je gitaar mee!
Met het afschaffen van de coronamaatregelen kun jij eindelijk weer aan de bak, maar niet
voordat ik jou in ieder geval ook iets moois heb meegegeven: een raadspenning als dank voor al jouw inzet. Dankjewel, Ruurt!
(De voorzitter overhandigt daarop, onder applaus van de aanwezigen, de heer Wiegant de raadspenning, de oorkonde en de cartoon.) De heer WIEGANT (SP): Voorzitter! Ik heb maar een minuut, maar zoals jullie weten, heb ik
nooit veel tijd nodig om mijn punt te maken. Heel vaak heb ik in deze zaal gezeten en vurig gewenst dat hetzelfde voor wat meer raadsleden zou gelden, maar dit terzijde.
Het voelt toch gek om hier te staan om afscheid te nemen. Vier jaar voelt best snel. Alles
veranderde ook steeds - Varrolaan, corona … Ik vraag mij af of ik wel genoeg met de tijd heb gedaan.
Wat mij het meest bijstaat, is mijn actuele motie om het verbod op krijten uit de APV te halen.
Leuk, maar niet iets waarvan ik zeg dat dit de stad significant beter heeft gemaakt. Aan de andere kant mag ik niet te veel klagen als lid van een tweemansfractie. Ik heb zelfs uit betrouwbare bron
vernomen dat de SP-fractie de afgelopen vier jaar de hoogste score heeft van aangenomen versus verworpen moties. Dan doen wij het toch goed.
Het belangrijkste voor mij was het opkomen voor de mensen die dat in deze stad het hardst
nodig hebben, de armsten en de gemarginaliseerden. Ik denk dat daartoe de afgelopen vier jaar
stappen zijn gezet. Ik hoop dat die trend de komende vier jaar doorzet, zodat wij stap voor stap naar een stad gaan waarin iedereen het goed heeft.
Wie ik het meest zal missen, zijn - ontzettend clichématig - mijn collega-raadsleden. Bedankt
voor de fijne samenwerking, de goede sfeer en bovenal de melige humor die de eindeloze nachtelijke vergaderingen dragelijk maakten - of, althans: dragelijker.
(Applaus.)
De VOORZITTER: Dan komen wij bij Ellen Bijsterbosch. Beste Ellen. Er zijn maar weinig
commissievoorzitters die zo kleurrijk zijn als jij. Jij hebt flair en humor. Daarmee heb jij deze taak
10
Vergadering van 29 maart 2022 echt fantastisch vervuld. Dezelfde stijl - ik heb dat persoonlijk mogen ervaren - hanteer jij ook in
jouw debatten. Jij bent in staat om heel snel te schakelen, daarmee ben jij elke interruptie snel de
baas. Jij bent een goede debater. Dat is een fantastisch instrument voor een volksvertegenwoordiger, heel mooi.
Jouw hart klopt voor cultuur, voor onze prachtige monumenten, maar ook voor de gewone
graffiti kunst. Jij hebt je altijd ingezet voor bibliotheken en broedplaatsen om die cultuur tot leven te laten komen.
Ik denk dat voor jezelf het opkomen voor sekswerkers het belangrijkst was. Daar heb jij je
onvermoeibaar voor ingezet. Jij hebt in de raad iets neergezet: de coronaregel die jij voor de
sekswerkers hebt geregeld. Daardoor werden ook zij doorbetaald. Dat is heel belangrijk, omdat jij daarmee iets principieels hebt willen bewijzen: sekswerk is een beroep, dat moeten wij erkennen,
dus moeten de sekswerkers worden gecompenseerd. Dat was jouw motivatie. Dat siert je enorm. Ik denk dat mensen jou daar ontzettend dankbaar voor zullen zijn. Vooral voor dat en al het andere mooie werk heb ik natuurlijk ook voor jou een prachtige raadspenning. Dank je wel voor alles!
(De voorzitter overhandigt daarop, onder applaus van de aanwezigen, mevrouw Bijsterbosch de oorkonde en de cartoon.) Mevrouw BIJSTERBOSCH (D66): Voorzitter! Dan krijg je toch als toetje nog één minuut
spreektijd. Ik zou die minuut kunnen gebruiken om nog een keer het punt te maken dat sekswerk
een beroep is, of dat er in de stad meer ruimte moet zijn voor flapjokers, maar daartoe heb ik in de
afgelopen vier jaar al genoeg gelegenheid gehad. Ik zou de minuut natuurlijk ook kunnen gebruiken om nog een keer te klagen over het soms verschrikkelijke taalgebruik in deze zaal, zoals
"mitigerende maatregelen", "flankerend beleid" en "grexen". De meeste Utrechters spreken natuurlijk helemaal geen Ambtenaars. Het is goed voor een raadslid om zich daar soms bewust van te zijn.
Ik wil deze minuut eigenlijk gebruiken om jullie allemaal - zelfs de mensen hier die ik soms
achter het behang kon plakken - toch, ondanks alles, te bedanken voor de heel fijne samenwerking. Overigens ben ik van mening dat de Stadsbuitengracht nooit gedempt had mogen worden.
(Applaus.)
De VOORZITTER: Martijn van Dalen. Beste Martijn. De afgelopen twee jaar hebben wij, zo goed
en zo kwaad als het ging, geprobeerd te leven met een vreselijk virus. Ik overdrijf niet als ik zeg dat die twee jaar dubbel telde, voor sommigen misschien wel driedubbel. Ik denk daarbij aan de
zorgprofessionals, de onderwijzers, de politiemensen, de boa's en ook aan de ondernemers. Hoe
goed is het dan dat er in ons midden volksvertegenwoordigers zijn die alles op alles willen zetten om problemen voor burgers en ondernemers op te lossen, die letterlijk naar buiten gaan, naar mensen luisteren, hun problemen op de politieke agenda te zetten en hen het gevoel geven dat ze er niet alleen voor staan.
Martijn, als gemeenteraadslid knokte jij voor de mensen die het niet altijd op eigen kracht
kunnen. Jij hebt je maximaal voor onze ondernemers ingezet, voor een duurzaam Utrecht, voor een schone stad en, niet te vergeten, voor het Ronald McDonald Huis.
Na vier jaar gemeenteraad geef jij het stokje over aan de volgende generatie. Jij kunt later
zeggen dat jij een van de raadsleden was die deze stad door een heel spannende tijd hebben
geloodst. Ik wil jou daarvoor namens ons allemaal zeer danken. Ook voor jou hebben wij, voor alles wat je hebt gedaan, de raadspenning. Ik wens je alle goeds!
11
Vergadering van 29 maart 2022
(De voorzitter overhandigt daarop, onder applaus van de aanwezigen, de heer Van Dalen de raadspenning, de oorkonde en de cartoon.)
staan.
De heer VAN DALEN (VVD): Voorzitter! Wat is het fijn om hier na twee jaar weer te kunnen Volgens mij hebben wij echt een heel spannende tijd achter de rug. In de coronacrisis hebben
de ondernemers het echt enorm zwaar gehad. Dat wil ik de komende raadsleden meegeven. Corona
is nog niet over. Er zijn veel horecaondernemers die dadelijk een enorme berg aan schulden hebben. Aan alle nieuwe raadleden zeg ik: help ze.
Idem dito voor het Ronald McDonald Huis. Zorg ervoor dat het wordt geholpen met een mooie
locatie. Ik wil speciaal mijn collega Jelmer Schreuder bedanken. Volgens mij hebben wij veel samen gedaan.
De terrasjescoalitie. Utrecht is een mooie en bruisende stad. Ik zie Jeffrey zijn handen in de
lucht steken.
Volgens mij is het belangrijk dat wij hier een leuke, mooie en enthousiaste stad hebben. Ik wil
iedereen bedanken: mijn collega's, het college, de wethouders en de burgemeester. Het is belangrijk - anders kunnen wij ons werk niet doen - dat wij een goede griffie hebben. Merel en het hele team, dank jullie wel. Het ga jullie goed. Het was een eer om de stad te mogen dienen.
(Applaus.)
De VOORZITTER: Corine van Dun. Beste Corine. Jij was de journalist die opeens meningen
mocht verkondigen. Over een dossier de juiste vragen stellen, was voor jou geen enkel probleem,
maar nu mocht jij er ook nog iets van vinden. Dat ging jou ontzettend goed af. Jij liet je in een debat eigenlijk niet van je stuk brengen. Je werd niet warm of koud van interrupties. Maar vergis je niet,
onder jouw kalme uiterlijk gaat sedert de jaren 80 een felle activist schuil: tegen de verbreding van
de A27, voor regenboogrechten en voor een goede positie voor ouderen in de samenleving. Jij hebt
je bijvoorbeeld hard gemaakt voor het als oudere delen van een woning en voor het "bankjesplan". Jij hebt je hard gemaakt voor normeringsregels, zodat je altijd ergens kunt gaan zitten om van de stad te genieten. Dat is overigens niet alleen voor ouderen prettig, maar uiteindelijk voor elke Utrechter. Laten wij niet vergeten dat mede dankzij jou Utrecht een Stadhuisplein kreeg.
Nu je met pensioen gaat, hoop ik dat ik je nog vaak tegenkom, misschien hier in de buurt op
één van de bankjes, genietend van de mooie stad. Ik overhandig jou, heel erg graag, als dank voor al jouw inzet, de raadspenning. Dank je wel!
(De voorzitter overhandigt daarop, onder applaus van de aanwezigen, mevrouw Van Dun de raadspenning, de oorkonde en de cartoon.) Mevrouw VAN DUN (D66): Voorzitter! Het was geweldig om hier te zijn en om te werken aan
een paar mooie onderwerpen, zoals de Cartesiusdriehoek. Ik dank de wethouder ervoor dat alles is
gelukt. In Rotsoord moet nog een hoop gebeuren, wethouder. Ik geloof dat er nog 1,5 miljoen voor nodig is. Raad, let erop dat dit er nog komt.
Ik was het oudste raadslid, dus ook de oudste van mijn fractie. Wat doen ze dan bij de
verdeling van de portefeuilles? Dan wordt er om de een of andere reden naar mij gekeken om dan
ook het onderwerp "ouderen" erbij te nemen. Ik ben benieuwd wie dat nu gaat doen; in ieder geval iemand die een stuk jonger is.
12
Vergadering van 29 maart 2022 De voorzitter refereerde er al aan: een mooi onderwerp dat ik aan het einde heb gedaan, een
amendement over de ouderen, The Golden Girls. Sommige mensen wisten nog niet wat dat was. Ik ben er in ieder geval heel blij mee dat dit is geregeld, namelijk dat friendswoningen ook in sociale woningen mogelijk worden, in mijn geval dan speciaal voor ouderen.
Vanochtend heb ik een gesprek gehad met fractieassistent Daniël Nuijten en de GGD over
aanvullende zorg van transgenderpersonen. Dat zal in de raad terugkomen. Denk erom, dat zal jullie geld kosten. Zorg ervoor dat dit goed wordt geregeld, want het is heel hard nodig.
Zelf blijf ik nog actief binnen de roze Utrechtse Alliantie Regenboog 50+. Ik zit nu eenmaal in
die categorie. Dat betekent dat u nog van mij zal horen, maar niet alleen vanaf een bankje. Dank u wel.
(Applaus.)
De VOORZITTER: Floor de Koning. Beste Floor! Het is misschien de in Utrecht meest gestelde
vraag. Jij hebt die gesteld op 7 juni 2018. In jouw maidenspeech vroeg jij je af waarom jij je in
Utrecht zo thuis voelt. Zijn het de historische grachten en gebouwen? Nee. Het geheim van het
succes zit 'm, volgens jou, in de mengeling van al die vriendelijke mensen. Daardoor voel jij je in Utrecht - dit zijn jouw woorden - de koning te rijk.
De afgelopen vier jaar zette jij jouw schouders onder de portefeuilles grondzaken, Leidsche
Rijn, Merwedekanaalzone, ruimtelijke ontwikkeling, wonen en natuurlijk - je werkt op het ministerie van Financiën of niet - financiën. Ik mag het niet hardop zeggen, maar het is mijn ervaring dat de
beste mensen afkomstig zijn van ministerie van Financiën. Ik weet niet wie ik nu allemaal beledig.
Jij was ook contactpersoon voor Wijk Oost. Wij hebben jou leren kennen als iemand die gek is
op cijfers en Excelsheets, en als iemand die het debat niet schuwt - sterker nog, jij was daar dol op.
Jij voelde je als een vis in het water als meningen en argumenten door de zaal vlogen. Ik hoop dat jij de afgelopen vier jaar als raadslid, maar ook als Floor, dubbel en dwars bevestigd hebt gekregen
waarom jij je in Utrecht zo thuis voelt. Ik hoop dat jij je ook in deze zaal heel erg thuis hebt gevoeld. Dat heb jij zeker wel uitgestraald. Je hebt nu tijd voor andere dingen, maar gelukkig blijf je wel politiek actief.
Floor, dank je wel voor je fantastische inzet, waarmee jij uiteraard dubbel en dwars een
raadspenning hebt verdiend. De koning te rijk.
(De voorzitter overhandigt daarop, onder applaus van de aanwezigen, mevrouw De Koning de oorkonde, de raadspenning en de cartoon.) Mevrouw DE KONING (GroenLinks): Voorzitter! Bedankt allemaal voor deze hele mooie vier
jaar. Ik herinner mij nog heel goed dat ik, toen ik hier vier jaar geleden stond, een beetje
geëmotioneerd was door het grote moment, omdat ik het echt een grote eer vond om de raad te
vertegenwoordigen. Ik voel dat nu weer. Toen stond ik daar en toen had ik een pasgeboren baby
achter in de zaal. Nu is de baby oud genoeg om zich stierlijk te vervelen en om bij oma op schoot naar een filmpje te kijken.
Ik heb ervan genoten om de stad te dienen. Ik moet eerlijk zeggen dat ik inmiddels van elke
wijk en van elke straat een beeld heb hoe die er in de toekomst beter uit zal zien. Ik zie ook
voordeuren waar verhalen achter steken waar ik mensen heb kunnen helpen. Dat vind ik echt
prachtig. Ik heb ervan genoten om de verhalen van de stad te horen, die te leggen naast de moeilijke werkelijkheid die uit de beleidsstukken blijkt en om daarin de balans te vinden.
13
Vergadering van 29 maart 2022 Ik heb de afgelopen tijd mooie woorden gehoord over de volksvertegenwoordigende kant die
er echt moet zijn, maar ik wil ook graag een lans breken voor de controlerende en wetgevende kracht die er in de raad is, dus het moeilijke verhaal van het wél de stukken en de
investeringsparagraaf van de begroting doorakkeren, want ook dat hoort bij ons werk. Dat is minder gemakkelijk scoren in de media, maar net zo belangrijk. Dus blijf dat hooghouden. Dank u wel.
(Applaus.)
De VOORZITTER: Sophie Schers. Vier jaar geleden kwam jij met voorkeurstemmen in de raad.
Zonder anderen tekort te willen doen, is dat natuurlijk de democratie op z'n mooist. Extra bijzonder was dat Utrecht met Corine en jou in één klap twee transvrouwen in de raad kreeg. Is dat een
wereldprimeur? Ik weet het niet, geen idee, maar het bewijst wel dat Utrecht de stad van ons allemaal is. Dat moeten wij koesteren.
Naast het koesteren ván, moeten wij ook blijven knokken vóór transrechten. Dat is wat jij in
deze raadsperiode met verve hebt gedaan. Jouw belangrijkste onderwerp, naast toegankelijkheid,
was de positie van sekswerkers. Prostitutie is een lastig onderwerp, dat weten we allemaal, maar die
heeft jou gemotiveerd om je vol overgave in te zetten voor de sekswerkers en hun rechten, onder het motto "eerst de mens en dan de materie".
Jij hebt ondervonden - wij zien dat in de praktijk - wat de combinatie van werk thuis en
raadswerk kan betekenen. Met de geboorte van jullie prachtige dochter is denk ik een lang
gekoesterde wens in vervulling gegaan, maar alles combineren - ik weet er alles van, inclusief de mantelzorg voor je vrouw - is heel pittig. Gelukkig heb je straks meer tijd om al die ballen in de
lucht te houden. Ik vond het inspirerend om met jou te mogen samenwerken. Ik wens jou en je jonge gezin alle goeds toe voor de toekomst. Dank voor je tomeloze inzet. Natuurlijk krijg ook jij een raadspenning.
(De voorzitter overhandigt daarop, onder applaus van de aanwezigen, mevrouw Schers de raadspenning, de oorkonde en de cartoon.) Mevrouw SCHERS (GroenLinks): Voorzitter! Het is al lang geleden dat ik hier stond. Bedankt
voor de mooie woorden. Ik denk dat in deze zaal veel mooie woorden zijn gesproken over deze
mooie stad. De eerste keer dat ik in het stadhuis was, was bij de opening van de genderneutrale
toiletten die mogelijk waren gemaakt door onze oud-collega en nu Tweede Kamerlid Annemarijke Podt. Als ik daaraan terugdenk, vind ik dat wij in de raad wel eens wat meer fundamentele keuzes mogen maken. Er is bij de toiletten nog steeds een muurtje en er zijn twee verschillende ruimten.
Soms moeten muurtjes worden doorgebroken om afscheid te nemen van een verleden waarin andere mensen niet werden gezien, niet werden gewaardeerd en niet werden gerespecteerd. Wij zeggen dat
iedereen meedoet. Laten wij dat tonen via het afbreken van muurtjes. Ik wens de raad en alle burgers in de stad toe dat wij dat in de raad en erbuiten vaker doen. Dank jullie wel.
(Applaus.)
De VOORZITTER: Dames en heren! Wij komen nu bij Jan Wijmenga. Het is misschien goed om
te zeggen dat ik het sowieso fijn vind dat jij er nu bent. Het afgelopen weekend is jouw moeder
overleden. Ik wil jou daarbij veel sterkte toewensen. Ik kan mij voorstellen dat dit voor jou een lastig moment is.
14
Vergadering van 29 maart 2022 Ik wil jou ook een paar andere dingen zeggen. In het voetbal zijn er spelers die altijd kunnen
rekenen op een basisplaats, maar als je wil winnen, heb je ook goede invallers nodig die beslissingen kunnen forceren. Twee keer was jij de supersub van jouw fractie. Dan is het wachten tot je een basisplaats krijgt. Dat gebeurde.
In de gemeenteraad groeide jij uit tot een dossiervreter, misschien wel dé dossiervreter van de
gemeenteraad. Je bent een man met het geheugen van een olifant en de neus van een speurhond,
die altijd zijn stukken weet terug te vinden, inclusief jouw eigen bijdrage en jouw standpunten. Dat is met al die terugkerende dossiers heel handig. Wij zitten altijd te bibberen als jij een punt van orde maakt. Jij leest de stukken in een ongelofelijk hoog tempo, waarbij je de details niet uit het oog
verliest. Jij bent voor ons een soort wandelende Wikipedia. Als jij door de stad fietst, weet jij van elke plek te vertellen waar jij als raadslid ooit een besluit over nam.
Daarnaast was jij ook een zeer verdienstelijke voorzitter, die met rust en kalmte het debat
wist te leiden.
Jij bent in je vrije tijd scheidsrechter. Vandaar dat ik deze toespraak aftrapte met een
voetbalmetafoor. Daarbij zal je hebben geleerd hoe je in het heetst van de strijd het hoofd koel moet houden en op het goede moment op het fluitje moet blazen.
Jij bent iemand die snel standpunten kan bepalen. Volgens mij heeft ook dat veel met jouw
achtergrond te maken. Jij hebt studies natuurwetenschappen en rechten gedaan. Op jouw werk op een niet nader te noemen departement weet jij veel van wetgeving, procedures en
besluitvormingsroutes. Door jouw kennisvoorsprong vinden sommigen jou misschien af en toe een beetje een schoolmeester, maar wat kan jou dat schelen. Inhoudelijk ben jij toch iedereen de baas.
De lokale politiek kan niet zonder mensen die naast veel enthousiasme, hart voor de stad en
liefde voor de inwoners inhoudelijk erg sterk zijn. Zij weten wat belangrijk is en doen wat gedaan moet worden tot het allerlaatste fluitsignaal. Daar ben jij er zeker één van.
Ik heb gehoord dat je niet van veranderingen houdt. Toen wij opeens via Teams moesten
vergaderen, was dat voor jou vast heel heftig. Nu wacht pas echt een verandering: van invaller, via
basisspeler naar een toekomst buiten het speelveld. Ik hoop echter dat wij jou nog wel op de tribune zullen zien.
Ik wil jou heel graag bedanken voor de enthousiaste inzet en het scherp houden van ons
allemaal. Daarmee heb je de raadspenning zeer zeker verdiend. Dank je wel!
(De voorzitter overhandigt daarop, onder applaus van de aanwezigen, de heer Wijmenga de raadspenning, de oorkonde en de cartoon.) De heer WIJMENGA (ChristenUnie): Voorzitter, collega's, college! Wie weet zit een vijfde termijn
er ooit nog in, maar voorlopig is dit het. Dat is goed, want het werk van de raad draait niet om mij of om u, maar om de gemeente en om de mensen in de stad die worden geraakt door onze besluiten, voor wie wij mogen en moeten opkomen en voor wie wij, zoals het gedicht bij de trap zegt, de
spreekbuis mogen zijn. Bij de vraag of ik dat dan ben of één van u moeten wij ons bedenken dat wij hier niet voor onszelf zijn, maar voor anderen. Voor mensen van De Toevlucht die zochten naar een locatie, voor de ondernemer in Overvecht die tegen weerbarstige regels aanliep, voor een mevrouw
die een rekening van duizenden euro's van de gemeente kreeg en daaraan onderdoor ging. Zomaar wat concrete voorbeelden van mensen waar ik een stem voor mocht zijn en voor wie u, die in deze raadzaal blijft of hier straks zit, dat mag worden.
Een woord van dank voor een aantal mensen. De mensen van de griffie, in het bijzonder
Frank, voor de steun bij mijn rol als commissievoorzitter, en Manon, voor haar hulp bij het
15
Vergadering van 29 maart 2022 initiatiefvoorstel Wooncoöperaties dat ik samen met Floor de Koning heb ingediend, en alle andere
medewerkers, zoals de bodes en anderen die het werk van de raad mogelijk maken. Het was fijn dat ik altijd even kon binnenlopen voor een praatje of advies.
Ook mijn fractie, Tijmen, Bina, Kirsten, Rik en de andere medewerkers die vóór hen actief
waren, dank jullie wel voor jullie steun, jullie inzet en jullie goede gesprekken.
Als laatste, maar niet de minste, mijn vrouw. Volgens mij is het voor het eerst dat zij in deze
raadzaal is. Jij was mij heel wat avonden kwijt. Dank je wel dat je daar niet al te veel over klaagde. Ik beloof dat ik een nieuwe activiteit zal zoeken waarbij ik misschien iets vaker thuis zal zijn.
Een aantal sprekers heeft gezegd dat de recente weken zwaar waren. Mijn moeder was sedert
december jl. ernstig ziek. Zij is zaterdag overleden. Waarom ben ik dan toch hier? Dat is onder
andere omdat het leven niet bij de dood ophoudt. Dat geloof ik en omdat ik datgene van haar leerde waarmee ik mijn verhaal net begon, namelijk dat het leven niet draait om wat je zelf bereikt, maar
om wat je voor een ander kunt doen. Die boodschap wil ik ook overbrengen als nagedachtenis aan haar.
(Applaus.) De VOORZITTER: Dan kom ik bij Jony Ferket. Lieve Jony! Na acht jaar neem jij afscheid als
moeder van de partij, misschien ook een beetje in het presidium. Dat sluit ik niet uit. Jij was overal
en altijd. Zowel voor de D66-fractie als voor de raad ben jij een instituut met grote interesse in alles
en iedereen om je heen, als een zeer menselijk mensenmens. Jij hebt nieuwe raadsleden begeleid. Jij
bereidde hen voor op hun taak en liet ze vervolgens in de debatten uitvliegen. Jij was eigenlijk overal bij betrokken. Bestaan jouw dagen uit 24 uur of uit 30?
Jouw eigen focus lag op het onderwijs, de ondernemers en op de start-ups. Jij stond voor een
stad waar voor iedereen werk is en waar jij je kunt ontwikkelen en de talenten kunt ontdekken waar je mee kan woekeren. Dat was jouw inzet en daar ben jij eigenlijk altijd al mee bezig geweest.
Moties rond de regelvrije zones en de vierjarigentoets droegen jouw handtekening. Ook
tijdens de coronapandemie heb jij veel waardevolle initiatieven ontplooid: steun voor kleine
ondernemers en actief zoeken naar wat wél kan om de stad zo goed mogelijk door de crisis heen te helpen. Ook bij andere onderwerpen zocht jij graag naar brede coalities, zonder de verschillen
tussen de fracties uit het oog te verliezen. Ik mag dat eigenlijk helemaal niet vertellen, maar ook
achter de schermen ben jij iemand die altijd op zoek is naar brede coalities. Het is heel erg bijzonder en mooi dat mensen zoals jij er zijn om dat te doen. Dat is iets dat jou kenmerkt. Ik vermoed dat
jouw collega's die collegialiteit bijzonder waarderen. Dank voor alles. Ik wens jou heel veel succes toe als directeur van de Stichting Move.
Jij hebt ook een nieuw politiek project. Jij zet je in voor goede verlofregelingen voor
raadsleden. Ik heb de beloofde brief allang de deur uit gedaan. Er moet ook echt iets veranderen. Er
moet gemoderniseerd worden. Ik vind het fantastisch dat jij daar zo voor strijdt. Ik denk dat velen in
Utrecht - maar ook ver daarbuiten - jou daarbij willen steunen. Wij zullen jou vast terugzien, maar ik overhandig jou nu heel graag de raadspenning, als dank voor je inzet, maar ook als aanmoediging bij jouw nieuwe strijd. Die waarderen wij zeer. Dank je wel, Jony!
(De voorzitter overhandigt daarop, onder applaus van de aanwezigen, mevrouw Ferket de raadspenning, de oorkonde en de cartoon.) Mevrouw FERKET (D66): Voorzitter! Kunnen jullie je de allereerste keer hier nog herinneren?
Hier in de zaal, maar ook achter het spreekgestoelte, onder de indruk, een tikkeltje zenuwachtig.
16
Vergadering van 29 maart 2022 Waar zit nou dat knopje? Ga ik nu wel of niet op de Alice-verhoger staan? En je mag zeker niet je laptop naar het spreekgestoelte meenemen?
Vroeger waren er, hier in de antichambre, voorbesprekingen voor de commissievergadering.
Vroeger waren er nog papieren moties. Vroeger stemden wij nog bij handopsteken. Als je over vroeger begint en voor de zoveelste keer de terrascoalitie probeert te hosselen - winkeltijden, ondernemersfonds, evenementenbeleid - dan is het toch wel tijd om afscheid te nemen.
Eén van de allerleukste dingen is toch wel het voorzitten van de gemeenteraad. Ik kon niet blij
genoeg zijn als Jan extra lang ging plassen, want dan mocht ik hier extra lang zitten. Of met de
trainees en de ambtenaren een raadssimulatie doen, de gast van de raad, presentaties aan mbo-
studenten. Ik kan over deze raadzaal uren praten. Over de plek waar iedereen het liefst wil zitten,
over de typisch dualistische raad die met elkaar vergadert, met het college lekker afgezonderd in de hoek, en de open publieke tribune.
Onze fractie heeft zowel het jongste als het oudste raadslid gehad. De hele raad was ooit de
jongste raad van Nederland. Ik weet nog niet hoe dat in de nieuwe samenstelling is. Deze raad zegt
wat over Nederland, maar vooral ook over zichzelf. Ook over hoe wij met elkaar samenwerkten. Ook dat gun ik de volgende raad. Samenwerken en dat drankje in de Zaak. Maar wij deden het voor de
stad. Jamal die echt niet begreep waarom hij elke keer een boete kreeg voor foutparkeren. Danny en Jim die niet begrepen waarom zij geen horecavergunning kregen omdat zij nog geen 21 waren.
Renée, vrijwilliger bij De Toevlucht, die toch echt huisvesting zocht voor vluchtelingen. Daar hebben wij het voor gedaan: hen helpen bij grote en kleine dingen.
Ik zal jullie missen. Ik zal het Stadhuis missen, de griffie, de bodes, de catering, de notulisten,
onze fractiemedewerkers, wethouders, secretaris, mijn eigen D66-fractie. Zorg allemaal voor elkaar.
Een goede democratie vraagt om goede ondersteuning. Dat mag ook wat kosten. Onze democratie is onbetaalbaar.
Lieve Leon, lieve Lisa, lieve Lev en pappa en mamma die op de baby passen, heel veel dank.
Dank voor jullie flexibiliteit, jullie geduld en jullie begrip, dank voor het flyeren en bovenal dank voor jullie liefde. Dank jullie wel.
(Applaus.)
De VOORZITTER: Dimitri Gilissen. Beste Dimitri! Twaalf jaar geleden overleed de parlementaire
journalist Willem Breedveld. Hij had een mooie gewoonte: hij trakteerde bij de verkiezingen zijn redactie altijd op gebak. Breedveld was de uitvinder van de gevleugelde term "het feest van de
democratie". Helaas is onze democratie niet altijd een feest. In jouw afscheidsinterview in DUIC stond jij stil bij wat je noemt de verharding in de Utrechtse politiek, die jij met afstand als het grootste minpunt van jouw werk hebt gezien. Ik sprak er in het begin al even over. Het hartgrondig met
iemand oneens zijn, is een recht, maar raadsleden hebben de gedeelde verantwoordelijkheid om
voor de stad besluiten te nemen. In jouw ogen passen borstklopperij, een wedstrijdje vérplassen of elkaar voor rotte vis uitmaken daar niet bij. Ik ben het daar zeer mee eens.
Voor de toekomst hoop ik dat er meer respect komt en dat politici investeren in connecties.
Dat is voor later, maar laten wij nu even stilstaan bij het verleden, jouw verleden: drie termijnen
Dimitri Gilissen in de Utrechtse gemeenteraad, waarvan een groot deel als fractievoorzitter. Jouw portefeuilles waren asiel en integratie, financiën, jeugd en jeugdzorg, maatschappelijke
ondersteuning, volksgezondheid en welzijn. Jij was onder meer voorzitter van de commissie
onderwijs, werk en economie, lid van de commissie personeel raadsorganen en ook contactpersoon
voor de wijk Noordoost. Twaalf jaar lang heb jij je met hart en ziel ingezet voor een veilige, leefbare en gezonde stad.
17
Vergadering van 29 maart 2022 Dat laatste thema, gezondheid, was voor jou een belangrijk onderwerp. Vooral in de laatste
raadsperiode heb jij daar veel aan gedaan en heb jij je hard gemaakt voor het verkleinen van de
gezondheidsverschillen in Utrecht. Wij zitten nog steeds in de grootste gezondheidscrisis sinds de
Tweede Wereldoorlog. Dat jij daar de handen aan vol had, lijkt mij het understatement van het jaar. Naast de gezondheid van alle Utrechters heb jij je ook met hart en ziel ingezet voor het
dossier Safe Veilig Thuis en zat je als een waakhond boven op het Utrechtse huishoudboekje. Dat
was niet altijd een vrolijk kwispelende waakhond. Als er meer geld uitgegeven dreigde te worden dan er binnenkwam, ging jij heel hard blaffen en bijten als dat nodig was.
Dimitri, als raadslid en als fractievoorzitter heb jij je altijd ingezet voor alle Utrechters. Een
van de mooie kanten van het raadswerk is dat je echt iets voor de mensen in de stad kunt betekenen. Jij zei wel eens dat dit handenvol tijd kost en al helemaal als je het heel erg goed wil doen. Nu is het tijd voor wat anders. Jij geeft nieuw Utrechts politiek talent de ruimte. Ik vind het wel heel erg
jammer dat wij een gepokt, gemazeld en bevlogen raadslid gedag gaan zeggen, maar wij zijn heel dankbaar voor alles wat jij de stad hebt gegeven. Daarmee krijg jij vanzelfsprekend een raadspenning. Dank je wel, Dimitri!
(De voorzitter overhandigt daarop, onder applaus van de aanwezigen, de heer Gilissen de raadspenning, de oorkonde en de cartoon.) De heer GILISSEN (VVD): Beste allemaal! Mijn favoriete plek in de stad is de top van het
observatorium in het Máximapark. Vanaf die plek heb ik de afgelopen twaalf jaar de stad letterlijk
kunnen zien groeien. Steeds andere perspectieven, steeds veranderingen. Ik heb mij in mijn eerste twee termijnen als raadslid met name met de ruimtelijke ordening rond Leidsche Rijn