CConstaterende datUtrecht
Koppel je AI →
Document · PDF

6e Raadsvergadering 4 juni 2026 (transcriptie)

Gemeenteraad 16 juli 2026, gemeente UtrechtBij agendapunt: Transcripties raadsvergadering16.093 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 1 2 0 2 6 TRANSCRIPTIE RAADSVERGADERING 4 JUNI 2026 9e vergadering – 04-06-2026 Vergadering van de gemeenteraad, gehouden op 4 juni 2026 om 20:00 uur. Voorzitter: Sharon Dijksma Aanwezig zijn de leden: Bert van Steeg (CDA), Derk van Bergen (ChristenUnie), Venita Dada- Anthonij (D66), Mahmut Sungur (DENK), Gert Dijkstra (EenUtrecht), Mahaar Fattal (GroenLinks- PvdA-PvdA), Titus Stam (GroenLinks-PvdA-PvdA), Mika Raterman (JA21), David Bosch (UtrechtNu!), Charlotte Passier (Volt), Tess Meerding (VVD), Maarten van Heuven (Partij voor de Dieren), Yvonne Hessel (Utrecht Solidair), Lars van Rooij (Student & Starter), Robert Biever (Stadsbelang Utrecht), Hester Assen (GroenLinks-PvdA), Jelmer Becker (GroenLinks-PvdA), Leon Boelens (GroenLinks-PvdA), Fred Claasen (GroenLinks-PvdA), Melissa Diele (GroenLinks- PvdA), Matthijs Kleij (GroenLinks-PvdA), Romi Leever (GroenLinks-PvdA), Leroy Lucas (GroenLinks-PvdA), Ilse Raaijmakers (GroenLinks-PvdA), Rick van der Zweth (GroenLinks, PvdA), Marjolein de Bruijn (D66), Bram Janmaat (D66), Lisa Kuijs (D66), Gijs Toussaint (D66), Floor van Twuijver (D66), Joost Vasters (D66), Dirk-Jan van Vliet (D66), Gertjan te Hoonte (VVD), Dustin Kolleman (VVD), Richard Nijhoff (VVD), Jelle Vintges (VVD), Marina Slijkerman (CDA), Anne Sasbrink (Partij voor de Dieren), Iskender Simsek (DENK),

Nina Bodnárová (Forum voor Democratie) Afwezig is het lid: Dennis van Vught, Job van den Broek, Karin Akkers en Stevie Nolten Aanwezig zijn de wethouders: x Griffier: Miguel Israel Opening van de vergadering. Sharon Dijksma (Voorzitter) [00:00:18]: Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 2 Geachte aanwezigen, welkom allemaal. Ik open hierbij de raadsvergadering van 4 juni 2026. En ook de mensen die thuis meekijken en meeluisteren heet ik van harte welkom. En daarnaast natuurlijk iedereen die op dit moment op de publieke tribune zit. We hebben bericht van afwezigheid ontvangen van Dennis van Vught, Job van den Broek en Stevie Nolten. Mevrouw Dada-Anthonij. Venita Dada-Anthonij (D66) [00:00:49]: Karin Akkers is namens ons ook afwezig. Sharon Dijksma (Voorzitter) [00:00:54]: Helder. En ik kijk even rond. Volgens mij is dat het voor nu. Sharon Dijksma (Voorzitter) [00:01:03]: Dan beginnen we vandaag met een ceremonieel deel. Namelijk de benoeming, en ik zeg er maar bij niet voor de eerste keer, van Titus Stam als raadslid namens GroenLinks-PvdA-PvdA. Ja, Sharon Dijksma (Voorzitter) [00:01:32]: ik kijk even, want er is een commissie van de geloofsbrieven en die moet nu eerst even het advies voorlezen. De heer Biever.

Robert Biever (Stadsbelang Utrecht) [00:01:51]: Ik heb een klein lettertype, kan ik het goed lezen? Robert Biever (Stadsbelang Utrecht) [00:01:56]: Samen met de raadsleden Lisa Kuis en Dustin Kolleman heb ik onderzoek gedaan naar de geloofsbrieven van Titus Stam. De Heintje Davids onder ons, heb ik begrepen. En de lokale minister in de restaurant of zo, heb ik ook iets van gehoord. Hij is op 27 mei 2027 benoemd, verklaard als lid van de gemeenteraad. We zijn tot de conclusie gekomen dat hij voldoet aan de wettelijke vereisten voor het raadslidmaatschap. Ook heeft hij geen functies die onverenigbaar zijn met het raadslidmaatschap. Wij adviseren de raad daarom om Titus Stam toe te laten als lid van de raad van de gemeente Utrecht. Sharon Dijksma (Voorzitter) [00:02:33]: Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 3 Kunt u instemmen met dit voorstel van de commissie? Sharon Dijksma (Voorzitter) [00:02:39]: Dan wil ik Titus Stam naar voren vragen. En u allemaal, als u daartoe in de gelegenheid bent, te vragen om te gaan staan. Sharon Dijksma (Voorzitter) [00:03:03]: Ik lees eerst de tekst uit de gemeentewet voor en daarna kunt u antwoorden. Ik verklaar dat ik, om tot lid van de Raad benoemd te worden, rechtstreeks noch middelijk, onder welke naam of voorwensel ook enige gift of gunst heb gegeven of beloofd.

Ik verklaar en beloof dat ik, om iets in het ambt te doen of te laten, rechtstreeks noch middelijk enige geschenk of enige belofte heb aangenomen of zal aannemen. Ik beloof dat ik getrouw zal zijn aan de grondwet, dat ik de wetten zal nakomen en dat ik mijn plichten als lid van de Raad naar eer en geweten zal vervullen. Titus Stam (GroenLinks-PvdA-PvdA) [00:03:39]: Dat verklaar en beloof ik. Sharon Dijksma (Voorzitter) [00:03:47]: Van harte gefeliciteerd. Sharon Dijksma (Voorzitter) [00:04:23]: Goed, dan hebben we het ceremonieel deel achter de rug. En dan gaan we over naar agenda punt 2. En dat is het vaststellen van de agenda. We behandelen vandaag alleen de brief over het vervolg van de formatie van 28 mei 2026. Kunt u instemmen met de agenda? Ja, dat kunt u. Dankjewel. Dan gaan we beginnen. En dan zijn we dus bij agenda punt 3. Dat is de brief... Oh, mevrouw Meerding. Tess Meerding (VVD) [00:04:55]: Ja, voorzitter. Ik wilde nog vragen of de brief in twee termijnen behandeld mag worden. Sharon Dijksma (Voorzitter) [00:05:02]: Ik kijk even rond, maar ik denk niet dat daar bezwaar tegen is. En wat mij betreft is dat akkoord. Ja, iedereen akkoord. Dan gaan we dat op die manier doen. Dan is het voorstel om bij deze Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 4 bespreking de volgende volgorde aan te houden.

Eerst de formerende partijen, van groot naar klein. En daarna de overige partijen. En de vraag is of u daarmee in kunt stemmen. Mevrouw Meerding. Tess Meerding (VVD) [00:05:28]: Ja, voorzitter, want ik had hier ook al even over geschakeld met de griffier. En aangeven dat wij er in ieder geval als VVD zijn er wel waarde aan zouden hechten om toch wel aan het begin ook het woord te mogen voeren. Sharon Dijksma (Voorzitter) [00:05:41]: En bedoelt u daarmee als allereerste of meteen na de drie partijen die hebben geformeerd? Ja, dat begrijp ik. Dat snap ik. Ik kijk even verder. De heer Bosch. David Bosch (UtrechtNu!) [00:05:56]: Maar daarna laten we het gewoon zoals we het hier doen. Sharon Dijksma (Voorzitter) [00:06:01]: Misschien mag ik een tussenvoorstel doen, meneer Bosch. Ik zou willen zeggen dat we op volgorde van grootte van fracties, dus dat betekent dat VVD, CDA en DENK dan als eerste de gelegenheid krijgen, als ze dat willen. En uiteraard, want ik begrijp uw woordmelding, zouden we daarna ook met u kunnen beginnen en alle andere fracties met één persoon op volgorde van melding het woord kunnen geven. David Bosch (UtrechtNu!) [00:06:32]: Kijk, voor de volledigheid gaat het niet per se om mij. Het gaat wel om de mores die we hier hebben. En we doen eigenlijk alleen bij de voorjaarsnota dit soort zaken. Maar zoals u het nu voorstelt, kan ik daar wel mee akkoord zijn.

Sharon Dijksma (Voorzitter) [00:06:46]: Goed, dus dat betekent dat we dan allereerst de drie formerende fracties het woord geven. VVD, CDA en DENK. En dan starten we met de beheer Bosch en dan kijken we wie zich verder allemaal nog meldt. Ja, de Partij voor de Dieren zit bij de eerste drie. Maar dat wist de heer Van Heuven. Ik weet het ook heel goed. Oké, iedereen akkoord met deze volgorde? Dan hebben we dat gehad. Dan wil ik voorstellen om allereerst het woord te geven aan de fractievoorzitter van GroenLinks-PvdA-PvdA, mevrouw Fattal. Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 5 Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA-PvdA) [00:07:44]: Voorzitter. And then there were two. Het is absoluut niet best en ook geen geheim dat GroenLinks-PvdA -PvdA aan deze formatie het liefst had voortgezet met de drie partijen die nog over waren na het vorige debat. We zagen de inhoudelijke grond. De Partij voor de Dieren zat constructief en uitstekend voorbereid aan tafel, was klaar om te besturen. Maar in een formatie beslist je niet alleen. En helaas bleek deze driehoek niet voor alle partijen aan tafel de gewenste route. Daar balen we echt ontzettend van. Tegelijkertijd moeten we door, want het duurt al te lang. en de stad moet bestuurd worden. In de komende jaren zijn er grote uitdagingen en dat vraagt ook echt om moeilijke keuzes.

Ook keuzes waar wellicht weinig partijen in deze raad echt enthousiast van worden. Daarom kiezen we ervoor om op deze koers verder te gaan met ons stevige fundament met D66 om zo snel mogelijk een stabiel bestuur dat verantwoordelijkheid neemt voor de stad te realiseren. Een coalitie van 23 zetels heeft een meerderheid in de raad en in de stad. Tegelijkertijd vraagt het echt iets in hoe we ons als coalitie de komende jaren gaan opstellen. We willen echt heel graag samenwerken met de partijen in deze raad. Vanuit onze fractie en het college afzonderlijk. De stad vraagt om verbinding. En die handreiking doen we vandaag ook heel expliciet aan onze collega's. We hebben jullie signalen gehoord. En we geven daar graag gevolg aan op drie concrete manieren. Het eerste is ruimte voor de raad. We gaan in het akkoord, en ik moet zeggen dat ik daar nog weinig over kan zeggen. Maar ik ga er wat globaals over zeggen. We gaan in het akkoord bewust rondom thema's budget te creëren die niet vooraf zijn ingevuld. Dus het is dan echt aan de raad en aan de stad om te bepalen waar dat geld naartoe gaat. We willen ook wat samenwerkingsafspraken vooraf met elkaar bespreken. Dus wij willen voorstellen dat de formateurs, op hele korte termijn nog, alle fractievoorzitters, uitnodigen om nu al te spreken over de spelregels, over de samenwerking tussen coalitie en oppositie.

Dat kunnen financiële spelregels zijn, dat kunnen ook randvoorwaarden voor samenwerking zijn, zodat we echt die handreiking die we nu doen niet alleen maar uitspreken in het debat, maar ook concreet maken en deze wensen kunnen overnemen in het akkoord. Zo stellen we ze ook vast in de Raad. En we gaan de stad in. We dragen een college voor dat expliciet de taak heeft om de banden met de stad en de raad goed te houden en vooraf op te halen. Bij grote raadsvoorstellen houden we de geleden niet gesloten, maar willen we de raad echt aan de voorkant gaan betrekken. Daarnaast gaat de inhoudelijke inzet van de Partij voor de Dieren en het CDA, onze samenwerkingspartners die we niet uit het oog zijn verloren, niet van tafel. We doen ons best om hun visie overheen te houden binnen de financiële context waar we met elkaar in zitten. Voorzitter, we hebben echt goed geluisterd naar de eerdere debatten. We zien de rode draden en die nemen we mee aan de formatietafel. Of het nu gaat om de veiligheid van vrouwen en verkeersveiligheid, waar de VVD, iets echt nu, stadsbelang en het CDA, erg veel over hebben gesproken. De klimaatambities van de Partij voor de Dieren, Volt, Student & Starter, de ChristenUnie. Of de stem van alle Utrechters en inclusie waar één Utrecht, denk en bij één zich heel hard voor hebben gemaakt over de jaren heen.

Er zijn meerdere partijen die constructief een handreiking hebben gedaan tot samenwerking. Niet tenminste Volt die deze week nog met een voorstel rondom financiële spelregels kwam. En we waarderen die handreikingen van onze collega's erg en willen die samenwerking ook opzoeken. En daarbij houden we natuurlijk altijd in oog wat voor ons belangrijk is. Een progressive groene stad waarin we naar elkaar omkijken en niemand laten vallen. Dat is een breed gevoelde taakopvatting in Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 6 onze stad. Utrecht staat voor gigantische uitdagingen. De aansluitstop van stroom, weerbaarheid tegen dreigingen en afzwakkende bestaanszekerheid. En die dwingen ons tot moeilijke keuzes. Maar we gaan ze aan. Met een stabiel bestuur, herkenbare waarden en een open vizier naar deze hele raad. Dank u wel. Dank u wel. Sharon Dijksma (Voorzitter) [00:11:23]: Ik kijk even naar mevrouw Meerding. Tess Meerding (VVD) [00:11:27]: Ja, dank voorzitter. Op zich een mooie betoog van mevrouw Fattal. En ze heeft het over samen in gesprek gaan met andere partijen hier in de raad. Tegelijkertijd zien we ook dat juist dat niet goed gelukt is tijdens deze informatie. Partijen voelden zich niet goed meegenomen. Buitengesloten zelfs. Er zitten ook niet meer partijen aan tafel.

Hoe weegt GroenLinks-PvdA- PvdA dat? Sharon Dijksma (Voorzitter) [00:11:45]: Mevrouw Fattal. Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA-PvdA) [00:11:47]: Zo 'n samenwerking met z'n vieren is best wel een precair proces. Dus om daarmee te zeggen dat samenwerking gefaald is, vind ik een vrij boute uitspraak. Je bent in een proces met elkaar bezig waarin je elkaar als personen, als onderhandelaars, op inhoud en op wat belangrijk is voor de achterbanen van de partijen is. Op al die vlakken ben je aan het afstemmen. Dus ik vind ten eerste niet dat dat iets zegt over hoe wij ons de afgelopen vier jaar of de komende vier jaar gaan opstellen. Maar het wil zeker ook niet zeggen dat deze coalitie niet goed zal kunnen samenwerken met de oppositie. Integendeel, het vraagt in deze constructie juist een heel open houding richting alle partijen in deze raad. Sharon Dijksma (Voorzitter) [00:12:23]: Mevrouw Meerding. Tess Meerding (VVD) [00:12:25]: Ja, en dan heeft mevrouw verteld over de vier partijen die aan tafel zaten. Maar er zijn nog veel meer partijen in deze raad. Partijen als Denk en de VVD die vanaf het begin af aan al niet Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 7 mochten meepraten. Niet eens zijn uitgenodigd voor een gesprek.

Hoe gaat daar dan mee samengewerkt worden en hoe is die houding te rechtvaardigen? Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [00:12:42]: Voorzitter, bij elke coalitievorming hoort een verkenningsfase. En daarin worden ofwel partijen die logisch op elkaar aansluiten uitgenodigd en ofwel partijen niet uitgenodigd. Maar om nu de hele tijd terug te verwijzen naar de verkenning en daarmee een soort projectie te doen op hoe deze samenwerking in de komende jaren eruit gaat zien, dat vind ik een beetje onterecht. We hebben afgelopen vier jaar ook een coalitie gehad met een hele andere samenstelling van partijen. En daarin is er veel samenwerking met de oppositie geweest. Dat heeft niks te maken gehad met de verkenningsfase en ook niet met hoe de coalitie er nu gaat staan. Sharon Dijksma (Voorzitter) [00:13:10]: Laatste keer mevrouw Meerding. Tess Meerding (VVD) [00:13:12]: Ja, voorzitter, maar ik hoop dat mevrouw Fattal het wel met mij eens is, dat deze verkenningsfase wel veel doet. Dat het iets zegt over hoe ga je de toekomst in. En je hoeft niet met iedereen in een coalitie te zitten, maar je moet wel iedereen een kans geven. Dat is nu niet gebeurd. En ik ben benieuwd of mevrouw Fattal dan in de toekomst wel iedereen een kans gaat geven. Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [00:13:30]: Ja, voorzitter.

In de toekomst gaat GroenLinks-PvdA -PvdA zeker, en ook D66 weet ik zeker, iedereen een kans geven. Want daar vraagt deze coalitiesamenstelling voor. En die taakopvatting hebben wij zeer stevig. Sharon Dijksma (Voorzitter) [00:13:41]: Meneer Sungur. Mahmut Sungur (DENK) [00:13:43]: Ja, voorzitter. Mevrouw Fattal geeft aan dat het niet goed zou zijn om steeds terug te kijken naar de verkenningsfase. Terwijl in de verkenningsfase juist ook belangrijk uitgangspunt van verschillende fracties, maar ook van de onderhandelende fracties zijn meegegeven. Daar is vervolgens een opdracht uit voortgevloeid. Denk bijvoorbeeld aan de brede vertegenwoordiging Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 8 van de coalitie in de stad. Een stabiel bestuur. Wat is er van die opdracht overgebleven, gelet op twee partijen die zijn gesneuveld in de afgelopen week? Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [00:14:09]: Voorzitter, de Verkenner heeft inderdaad op basis van de input van deze partijen in de Raad een verslag geschreven over wat de partijen hebben meegegeven wat zij belangrijk vinden. Dat was deels een coalitie en daarmee een akkoord wat recht doet aan de breedheid van stemmen in deze stad.

Ik heb volgens mij in het vorige debat al vrij duidelijk gezegd, en dat voel ik nog steeds, dat GroenLinks-PvdA -PvdA en D66 heel sterk voelen dat een akkoord een goede representatie moet zijn van alle inwoners van Utrecht. Dat is inhoud, wat mij betreft. En daarnaast gaat het over die samenwerking. Daarom doen wij ook het voorstel om nu juist de formateurs weer een rol te geven om op te halen bij de partijen in deze raad wat zij nodig hebben om die samenwerking vorm te gaan geven. Maar dat wil niet zeggen, een meerderheid is er nog steeds. En het verhaal wat wij met deze twee partijen uithalen is er ook nog steeds. Dus om daar geen, niet bij stilstaan en geen recht aan te doen, dat zou ook verkeerd zijn. Sharon Dijksma (Voorzitter) [00:14:56]: Meneer Sungur. Mahmut Sungur (DENK) [00:14:57]: Ja, voorzitter, die meerderheid was er zes, zeven weken geleden ook. Dus daar had op dat moment ook voor gekozen kunnen worden als dat voldoende was. Daar is niet voor gekozen, juist vanuit het verhaal van we gaan voor die brede vertegenwoordiging. We gaan ervoor zorgen dat de coalitiepartijen in elke deel van deze stad minimaal 40% van de stemmen heeft gehaald. Zodat we dat ook kunnen laten voelen en teruggeven aan Utrechters. Dat is volgens mij allang niet meer aan de orde.

Hoe gaat verder GroenLinks-PvdA, PvdA en D66 vanuit die gedachte, de opdracht vanuit de verkenner, kijken hoe ze dat kunnen meenemen. Maar nog even los van het abstracte verhaal van we gaan in gesprek en we laten heel veel lopen. Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [00:15:38]: Voorzitter, de twee partijen die nu deze coalitie vormen hebben een hele stevige meerderheid in alle delen van de stad. Laten we daar even bij stilstaan. Dus dat is wel even goed om ervan bij stil te staan. En tegelijkertijd, en dat heb ik vaak gezegd en we kunnen bij de presentatie van het akkoord met elkaar beoordelen dat dat geslaagd is, voelen wij een hele stevige opdracht om een akkoord neer te zetten waar alle Utrechters zich in kunnen vinden. Ja, dat zal waarschijnlijk een groene, progressieve koers zijn wat GroenLinks-PvdA PvdA betreft. Maar wel een waar niemand zich door buitengesloten voelt. En juist ook de samenwerkingsvorming die ik nu met de partij in deze raad voorstel, doet recht aan die opvatting. Want we zijn ons er bewust van dat we niet Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 9 hebben gekozen voor deze samenstelling aan het begin van deze rit. En dat de samenstelling waarmee we nu zijn geëindigd, suboptimaal is. Dus dat vraagt een andere manier van samenwerking. Sharon Dijksma (Voorzitter) [00:16:25]: Laatste keer meneer Sungur.

Mahmut Sungur (DENK) [00:16:26]: Ja, voorzitter. Mevrouw Fattal geeft aan dat de voorgestelde coalitie een stevige meerderheid heeft in alle delen van de stad. Ik heb nog even teruggekeken naar bijvoorbeeld Overvecht. Daar heeft deze coalitie, onder andere partijen, 30% van de stemmen gehaald van de 40% van Overvechters die hebben gestemd. En als je dat vervolgens doorvertaals, kom je uit op een vertegenwoordiging van 12% van de Overvechters in de coalitie straks. Vindt mevrouw Fattal dat een stevige vertegenwoordiging van Overvecht? Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [00:17:00]: Nee, dat is een zorgpunt. Dat is zeker een zorgpunt. En de wijze waarop wij dit college willen gaan voortdragen zoals ik al zei, dat we al een college zijn wat stevig de verbinding aan moet gaan in de stad. Dat zegt iets over het wijkwethouderschap. Dat hebben we afgelopen jaar natuurlijk al goed vormgegeven, maar dat mag steviger. Wat GroenLinks-PvdA BVA betreft moet dat zeker in een deel van onze stad als Overvecht echt stevig vorm gaan krijgen. Maar op die manier zijn wij op zoek naar hoe we inderdaad dat die relatie met onze inwoners kunnen versterken. Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [00:17:29]: Meneer Dijkstra. Gert Dijkstra (EenUtrecht) [00:17:32]: Ja, dank voorzitter.

Ik heb goed geluisterd en ik hoor mevrouw Fattal zeggen dat de coalitie op zoek gaat naar een soort van samenwerkingsafspraken met een aantal oppositie of met alle oppositiepartijen. We hebben van het begin aangegeven dat we bereid zijn om een gedoogakkoord te sluiten met de nieuwe coalitie. Wij willen graag iets terugzien op betere burgerparticipatie en meer zeggenschap. Kan mevrouw Fattal nog iets concreter aangeven hoe ze dat tot elkaar verhoudt? Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 10 Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [00:18:01]: Dat is een goede vraag. Deze ronde met de formateurs die we gaan doen is wel expliciet, en dat is denk ik goed om even te benadrukken, niet een inhoudelijk opbouwrondje, want dit is geen formatie met alle partijen in deze raad. Deze ronde met de formateurs is een rondje om met elkaar te spreken over hoe willen wij de relatie coalitie-oppositie de komende jaren vormgeven. Een gesprek wat vier jaar geleden niet tot in mindere mate is gevoerd. En het is ook expliciet een andere vorm dan een gedoogconstructie. Omdat, en dat heb ik ook wel eens een op een tegen de heer Dijkstra gezegd. Er best moeilijke financiële keuzes in dit akkoord gaan komen te staan. Puur en alleen omdat de uitgangspositie van de gemeente niet best is. En wij geloven dat het voor veel partijen in deze raad best moeilijk te dragen gaat zijn.

Om die keuzes ook te moeten gaan dragen. Terwijl er weinig taart te verdelen is als het gaat om de leuke plannen van partijen. Zonder daarbij in te gaan op de specifieke handreiking die Gerd Dijkstra doet. Over natuurlijk het aspect van burgerparticipatie. Daar maken wij ons hart voor in dit akkoord. Sharon Dijksma (Voorzitter) [00:18:54]: De heer Dijkstra. Gert Dijkstra (EenUtrecht) [00:18:55]: Een gedoogakkoord is in ieder geval daadkrachtig en stabiel. Daar weet je waar je op kunt rekenen. En ik ga nu een schimmig spel in met wat gesprekjes. En dan moet ik maar zien wat ik daarvoor terugkrijg. Ik kan me vooraf het al iets meer zekerheid bieden over dat al die gesprekken, ook voor Een Utrecht en ook voor al die mensen die zitten te smarten naar betere participatie en meer zeggenschap, dat dat leidt tot bepaalde afspraken in welke vorm dan ook. Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [00:19:24]: Voorzitter, om een gedoogakkoord stabiel en helder te noemen, vind ik wel een beetje een karikatuur. Want dat is het niet per se. Een meerderheid van deze twee partijen is een stabiele coalitie. Het wordt nu ook gedaan alsof een gedoogconstructie de enige manier zou zijn om recht te doen aan de diversiteit aan stemmen in onze stad. Dat vind ik ook niet per se het geval. Dus er is een stukje inhoud.

Ook GroenLinks-PvdA PvdA geeft veel om de wijze waarop de gemeente in gesprek gaat met haar inwoners. Een stem geeft ook aan de mensen die ongehoord zijn en de dieren en de rechten van de natuur die ongehoord zijn. Dat gaat over hoe we inhoudelijk het akkoord gaan vormgeven. Maar de vorm van het akkoord betekent niet per se een plus op participatie van de stad. Dat geloof ik niet. Het is juist misschien nog wel een stukje onduidelijker en vooral instabieler. Sharon Dijksma (Voorzitter) [00:20:12]: Nee, meneer. Dan gaan we verder. De heer Bosch, UtrechtNu! Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 11 David Bosch (UtrechtNu!) [00:20:19]: Ik vroeg me af, die samenwerking met die andere partijen. Is dat dan iets wat alleen maar gezocht wordt op het punt waarvan je denkt, daar zijn ze toch al met ons eens. Of is dat ook op gebieden waarvan we zeggen, dat kan best wel eens een interessante discussie worden. Laten we zeggen, betaald parkeren met UtrechtNu of de VVD of sekswerk met de ChristenUnie. Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [00:20:45]: Leuk dat we even alle trauma's van de afgelopen jaren opgesomd krijgen. Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [00:20:51]: Ja, voorzitter, er gaat, en dat ga ik ook gewoon eerlijk zeggen, er gaat een balans gevonden worden. En de punten die voor GroenLinks-PvdA -PvdA en D66 overigens belangrijk zijn.

En waar zij begrijpelijkerwijs in deze meerderheid en deze coalitie duidelijke uitspraken over willen gaan doen. En onderwerpen die dat minder hebben. En ik kan ook wel zeggen, het gaan echt niet allemaal onderwerpen zijn waarop GroenLinks-PvdA PvdA niet al een visie heeft. We hebben namelijk op alles in de stad een visie. En bij enkele punten zal je toch over je eigen schaduw heen moeten stappen en daar wat meer ruimte in gaan creëren. De heer Bos. David Bosch (UtrechtNu!) [00:21:18]: Maar tot zover kun je dan ook concluderen, het waar iedereen zich in kan herkennen, punt. Dat is dan eigenlijk ook meteen een holle frase, zou ik bijna zeggen. Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [00:21:28]: Voorzitter, dat gesprek ga ik heel graag met de heer Bosch aan wanneer het coalitieakkoord bekend is gemaakt. Sharon Dijksma (Voorzitter) [00:21:34]: De heer Van Steeg. Bert van Steeg (CDA) [00:21:35]: Ja, dank. En dank aan mevrouw Fattal voor de handreiking die ze deden. We gaan ook dat op z'n meritus beoordelen, zeker ook waar het CDA standpunten betreft. Dus dat wordt interessant. Vraag aan mevrouw Fattal, want steeds is er in de formatie gesproken over zo progressief Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 12 mogelijk en de veelkleurigheid van de stad. En het is heel duidelijk waar mevrouw Fattal staat.

Maar ziet zij ook dat gedurende dat proces juist die spanning tussen die twee dingen, dat dat ook de formatie onder druk heeft laten staan? Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [00:22:07]: Dat is wel een ingewikkelde vraag, voorzitter. Want ik zou niet per se zeggen dat het over progressieve thema's gaat waarop een groot deel van de stad elkaar niet kan vinden. Ik denk dat een heel groot deel van deze stad zich zorgen maakt om de veiligheid van vrouwen en minderheden op straat. En dat een groot deel van deze stad wil dat mensen zich veilig kunnen voelen. Wie zou ik zijn? Dat een groot deel van de stad zich zorgen maakt over hun kinderen en hun kleinkinderen. Of zij nog wel kunnen voortbestaan in onze stad. Dat zijn best breed gevoelde gevoelens. Ook van veel Utrechters. En dat is in die zin ook een compliment naar al mijn collega's. Dat ik over de afgelopen jaren heb gevoeld dat wij ons er allemaal best wel hard voor maken. Op andere manieren en met andere kleuren. Maar niet per se op het snijvlak van progressief. Sharon Dijksma (Voorzitter) [00:22:45]: De heer Van Steeg. Bert van Steeg (CDA) [00:22:47]: Zeker. En dat zijn ook thema's die breed gedragen worden. Maar zeker als het gaat over die veelkleurigheid.

We houden nu twee partijen over met een hele kleine meerderheid in de raad en als we in de raad kijken dan zien we natuurlijk 16 partijen er is denk ik geen gemeenteraad in het land die zoveel partijen heeft als hier hoe wordt die veelkleurigheid dan vertegenwoordigd in een coalitie met slechts twee partijen Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [00:23:11]: ja voorzitter het CDA stipt hier denk ik wel een terecht zorgpunt aan want het is niet alleen maar een combinatie van een meerderheid van twee partijen met een zetelaantal van 23 zetels maar ook een zeer versplinterde raad dat maakt het ook best moeilijk voor ons aan de formatietafel om in te schatten wat de oppositie van ons wil. Het zijn niet alleen maar zestien partijen, maar ook vrij veel eenmansfracties. Dus ook het inschatten van wat de achterbannen van die partijen willen, is ook een exercitie op zich. Dus daarom zijn we op zoek gegaan naar welke mogelijkheden wij oprecht, met enthousiasme zijn op zoek gegaan naar welke mogelijkheden wij kunnen creëren in dit akkoord en in gesprekken met de partijen in deze raad, om daar maximaal ruimte in te pakken, zonder daarin uit het oog te verliezen wat onze achterbannen, die ook heel stevig vertegenwoordigd zijn in deze stad, van ons nodig hebben. En dat is een balans die we aan het bewandelen zijn op het moment nog in deze formatie.

Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 13 Sharon Dijksma (Voorzitter) [00:24:00]: Laat ste keer de heer Van Steeg. Bert van Steeg (CDA) [00:24:02]: En u heeft u na deze verkiezingen, bent u met veertien zetels, met afstand de grootste partij in deze raad. En u had eigenlijk de grootste verantwoordelijkheid om die formatie te laten slagen, het liefst met de partijen die daar aan tafel zaten. Hoe beoordeelt u dan de rol van die grootste fractie in het traject dat gelopen is? Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [00:24:23]: Ja voorzitter, ik kan oprecht vanuit kwetsbaarheid van mezelf zeggen dat ik een heel groot verantwoordelijkheid voel voor een goede coalitie, maar eigenlijk veel belangrijker nog een goede relatie in deze raad tussen alle partijen. En alle vormen van druk of spanning of verzieking van de sfeer, niet alleen nu, maar misschien de komende vier jaren, die reken ik me erg zwaar aan. Ik vind het echt jammer dat de formatie niet is geëindigd met de partijen waar we mee zijn begonnen. Oprecht, dat reken ik me aan. En tegelijkertijd moeten we verder. We moeten deze stad echt zien dat de politiek ook voor hen werkt. Dat er niet eindeloos geruzied wordt en over elkaar heen gevallen wordt. Maar dat we iets te bieden hebben aan onze mensen. En die taakopvatting nemen we mee de komende vier jaren wanneer we dat akkoord gaan uitvoeren.

Samen met deze raad. Sharon Dijksma (Voorzitter) [00:25:14]: Heer Van Rooij. Lars van Rooij (Student & Starter) [00:25:16]: Ja, dank u wel. Want ik wilde eigenlijk ingaan op wat mevrouw Fattal net zei. En dat zal ik zo ook wel doen. Maar ik zou eerst nog graag wel iets meer reflectie willen op... Ja, eigenlijk neemt Fattal nu ook de vlucht al naar voren, die handreiking aan de oppositie. Maar van, wat is er nu gebeurd tussen het vorige debat en dit debat? Hoe is het nu gekomen dat Partij voor de Dieren buiten de boot gevallen is? Kunt u daar iets meer op ingaan misschien? Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [00:25:40]: Dan ga ik wat woorden herhalen van mijn vorige inbreng in het vorige debat. Want ik heb toen al gezegd, en ik ga echt helaas hetzelfde herhalen. Randvoorwaardelijk voor een formatie, voor Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 14 zowel de partijen die nog aan tafel zitten, als de partijen die niet meer aan tafel zitten, is vertrouwelijkheid. En het zou geen recht doen aan de partijen die dan wel niet meer aan tafel zitten, dan wel wel nog aan tafel zitten, als ik daar allerlei beelden over ga doen, anders dan wat ik tot nu toe aan mijn inbreng heb gezegd. Dus dat zal ik ook niet doen. Sharon Dijksma (voorzitter) [00:26:04]: De heer Van Rooij.

Lars van Rooij (Student & Starter) [00:26:05]: Ja, want als het dan gaat om de samenwerking met de oppositie, dan zijn er twee grote oppositiepartijen die op één moment in deze onderhandelingen buiten de boot zijn gevallen. En dat zijn dus belangrijke partijen in deze oppositie die toch behoorlijk versplinterd is. Dus dat gaat wel degelijk de hele raad aan en ook de manier waarop wij de komende jaren met elkaar kunnen samenwerken. Dus ik verwacht dan toch wel iets meer van GroenLinks-PvdA, PvdA en zo ook van D66 om daarop te reflecteren. Hoe gaan jullie daar nu mee om en hoe gaan jullie ervoor zorgen dat die oppositie inderdaad ook die hand kan aannemen en ook dat vertrouwen terugkrijgt. En ik kan me voorstellen dat dat bij deze partijen lastig is om ook samen te werken de komende vier jaar. Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [00:26:46]: Voorzitter, ik snap na het proces wat is bewandeld afgelopen week dat er kritische vragen zijn vanuit deze raad. Ik zou het heel gek vinden als dat niet zo was. En vertrouwen is iets wat je ook weer, wanneer het beschadigd is, weer moet gaan opbouwen met elkaar. Ik doe daar vandaag een zet toe. Ik vind oprecht niet dat het delen van meer details en beelden van de formatietafel helpt om vertrouwen op te bouwen. Dat vind ik gewoon niet. Dat vind ik ook niet als je een ruzie hebt met je partner, als je daar heel veel over gaat praten vervolgens.

Dat is gewoon niet zo. Wij moeten dat vertrouwen weer gaan winnen. We moeten laten zien waar we voor staan en dat ook gaan doen de komende jaren. En dat is wat we gaan doen. Sharon Dijksma (voorzitter) [00:27:20]: Laatste keer meneer Van Rooij. Lars van Rooij (Student & Starter) [00:27:22]: Ja, dank u wel. Want dan heb ik nog één concrete vraag. Want ik hoorde in uw betoog net dat er op thema's budget vrijgemaakt is wat later nog ingevuld kan worden. En ik ben best wel benieuwd om van mevrouw Van Tal te horen ook hoe zij dat concreet wil gaan invullen. Want als Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 15 ik eerlijk, en dan kijk ik ook met zelfreflectie, dan moet er echt wat veranderen ten opzichte van de afgelopen vier jaar. En dan ben ik heel erg benieuwd hoe dat eruit zou komen te zien. Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [00:27:44]: Voorzitter, ik ben dan ook natuurlijk wel nieuwsgierig aan die zelfreflectie van meneer Van Rooij. Er kunnen veel lessen geleerd worden van de vorige coalitie. Ik snap deze vragen. Ik moet eerlijk zeggen, ook wij verhouden ons eraan telkens weer wat er gebeurt en wat we daarmee moeten. Dit is het voorstel. We weten dat er frustratie is geweest bij de oppositie de afgelopen vier jaar. Dat het soms moeilijk was om te begrijpen hoe ik financiering kan krijgen voor mijn plannen.

Welke dekkingsregels hebben we daarbij? Het was soms voor veel oppositiepartijen frustrerend dat niks leek te lukken. Dat dingen dichtgetimmerd leken te zijn. Daar proberen wij wat ruimte en adem in te blazen. En eerlijk uit het gebied te zeggen, die ruimte was er niet. Er is een financieel probleem in deze gemeente. Dus dat wij überhaupt een stukje staart aan het creëren zijn, dat is al best wat. En al best wel een opgave. Dus ik zou graag daar meer informatie over willen geven. Maar we zijn deze informatie nog aan het afronden. Dus ik kan er nog niet veel meer over zeggen dan dit. Sharon Dijksma (voorzitter) [00:28:34]: Heer Van Bergen. Derk van Bergen (ChristenUnie) [00:28:36]: Voorzitter, dank u wel. En ook dank aan mevrouw Fattal voor haar reflectie in deze. Het is geen positie om te benijden, denk ik. waar zij zich op dit moment in bevindt. En ik waardeer in die zin ook wel de stap naar voren die er gedaan wordt. En tegelijkertijd heb ik wel vragen over de volgordelijkheid der dingen waarin dit nu gebeurd is. Er is een prachtige pinksterreflectie heeft er plaatsgevonden. De conclusie is, we gaan door met z'n tweeën en vervolgens gaan we praten met partijen.

Was het niet veel verstandiger geweest om te concluderen, misschien moeten wij even gaan ophalen waar we staan en welke meerderheden nog te vinden zijn in de Raad, voordat de conclusie is, we gaan door met Democraten 66. Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [00:29:16]: Dat had gekund. Dat was dan een nieuwe verkenningsronde geweest. Dat is wezenlijk anders dan wat ik nu voorstel. Ik stel voor dat de formateurs in gesprek gaan met de partijen in deze raad, zodat zowel oppositiepartijen als coalitiepartijen zeggenschap hebben over de wijze waarop er in deze gemeente gestuurd wordt op geld en middelen en beleidsdoelen. Dat is anders dan dat je opnieuw met elkaar gaat kijken wie er aan de formatietafel kunnen komen te zitten, wat gewoon niet logisch was op dat punt in het proces. Daar sta ik nog steeds achter. Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 16 Sharon Dijksma (voorzitter) [00:29:42]: Heer Van Bergen. Derk van Bergen (ChristenUnie) [00:29:43]: Voorzitter, een conclusie had ook na een tweede formatieronde kunnen zijn dat deze weg wordt ingeslagen. Maar ik hoor bijvoorbeeld mevrouw Fattal net zeggen dat ze moeilijk vindt om in te schatten wat de achterbannen van de 10-1-pitters vinden. Een gesprek erover met de 10-1- pitters was een fantastisch moment om erachter te komen en te kijken waar de meerderheden liggen.

En er is nu heel concreet voor gekozen om dat niet te doen en meteen deze weg in te slaan. Waarom? Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [00:30:08]: Nogmaals voorzitter, dan stelt de heer Van Bergen een andere vorm van coalitie voor. Namelijk een tussenvariant van een gedoog constructie, een nieuwe verkenning waarin je wellicht wel hoop creëert of verwachtingen creëert dat partijen weer aan de formatietafel kunnen komen. Ik vind dat best schadelijk voor de relatie. Als we nu een verkenningsronde hadden gedaan, daar was niks uitgekomen. We gingen met z'n tweeën door. Dat creëert ook niet veel vertrouwen. Dus ik vond dat onverstandig. En alle partijen aan tafel vonden dat op dit moment ook. Sharon Dijksma (voorzitter) [00:30:33]: Laatste keer heer Van Bergen. Derk van Bergen (ChristenUnie) [00:30:35]: Voorzitter, dank. Ja, ik verzin dit ook niet zelf. Ik haal dit ook uit de brief die we gehad hebben van de informateur destijds. Die zegt, een brede basis is belangrijk voor de uitdagingen waar Utrecht voor staat. Die brede basis is volledig verdwenen. Zowel in zetelaantal, volgens mij bent u op dit moment in de minderheid in deze raad zelfs, omdat er een paar afwezigen zijn. Als in de stad waar u echt een minderheid aan het vertegenwoordigen bent op dit moment.

Dus hoe verstandig is dat? Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [00:31:01]: Voorzitter, we hebben nog steeds een coalitie van 23 zetels. Laten we daar ook gewoon wel even weer eerlijk over zijn. Dus dat is een meerderheid in deze raad. We hebben inderdaad iemand die helaas op werkexcursie is vandaag. Ongepland debat, dat zag ik er ook maar even bij. Dit zou geen raadsdag zijn. We zijn ons bewust van dat het een precaire vorm is. Daar doen wij handreikingen toe. Maar om opnieuw verwachtingen te scheppen, verkenningen in te gaan. Alle Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 17 voortgang die je met elkaar hebt geboekt in vijf weken tijd van tafel te gooien. Daarmee de stad nog langer te laten wachten. Ik vind dat echt geen recht doen aan wat mensen verwachten als ze kijken naar de politiek. Dat vind ik gewoon niet verstandig. Sharon Dijksma (Voorzitter) [00:31:36]: Dank u wel. Ik denk dat we daarover verder gaan naar de volgende woordvoerder. Dat is mevrouw Dada-Anthonij van D66. Venita Dada-Anthonij (D66) [00:31:58]: Voorzitter. De laatste keer dat wij elkaar spraken stonden we aan de vooravond van de weekend van bezinning. Het CDA was net van tafel gelopen en mijn fractie had tijd nodig om na te denken over het vervolg. Om met elkaar te bespreken en om onze achterban te raadplegen. En zo zijn we uiteindelijk tot een zorgvuldig besluit gekomen.

om met twee partijen verder te gaan. Dat was een lastig besluit. Dat viel mij en mijn fractie ook heel zwaar. De afgelopen weken hebben we immers fijn samengewerkt met Partij voor de Dieren. We kunnen ons dus ook goed voorstellen dat ons besluit vragen oproept. En daarom volgt hierna ook een korte toelichting. D66 was tijdens het duidingsdebat al helder over onze inzet. Een coalitie die recht zou doen aan de verkiezingsuitslag. Een breed gedragen coalitie. Enkele samenwerking met GroenLinks-PvdA PvdA, een partij voor de dieren, was voor ons toen al geen voor de hand liggende keuze. Maar voor ons bracht het CDA de samenstelling van de eventuele coalitie toch beter in balans. We zijn de onderhandelingen gestart met de intentie om er snel samen uit te komen. Zeker met het oog op de grote uitdagingen waar Utrecht voor staat. Deze opgave, zoals net congestie, woningbouw en klimaatverandering, vragen om een brede vertegenwoordiging van Utrecht in de Raad. Maar toen CDA op 20 mei liet weten geen basis meer te zien voor de verdere samenwerking, toen viel voor ons ook de brede politieke vertegenwoordiging weg. Dit gaf voor ons het doorslag om te kiezen voor een coalitie met twee partijen, waarmee we in samenwerking met de oppositie de verkiezingsuitslag beter kunnen door haar recht laten komen.

Gelukkig begint die samenwerking ook al een beetje vorm te krijgen, zoals PvdA GroenLinks-PvdA al eerder uit 1 heeft gezet. En zo gaan we samen met uw raad de uitdagingen aan waar de stad voor staat. En brengen we wat mij betreft onze stad ook vooruit. Dank. Sharon Dijksma (Voorzitter) [00:33:59]: Mevrouw Meerding. Tess Meerding (VVD) [00:34:01]: Ja, voorzitter. Mevrouw Dada-Anthonij heeft net heel duidelijk geschetst wat haar afwegingen waren. Ik ben wel benieuwd. Lagen er naast het gewoon doorgaan met twee partijen ook nog andere opties op tafel voor mogelijke coalities? Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 18 Venita Dada-Anthonij (D66) [00:34:13]: Ik heb mijn fractie de opdracht gegeven. Ja, het klinkt heel bedrijfskundig misschien. Een SWOT- analyse te maken van alle opties, kansen, bedreigingen, en te kijken van wat past nou binnen die doelstelling het beste wat wij beogen. En er was geen optimale optie meer. En dat maakt het ook heel erg lastig. Sharon Dijksma (Voorzitter) [00:34:34]: Mevrouw Meerding. Tess Meerding (VVD) [00:34:41]: Mevrouw Dada-Anthonij zegt er was geen optimale optie meer, maar tegelijkertijd heeft ze eerder ook voorkeur voor de VVD uitgesproken.

Is het dan niet een optie geweest om de VVD bijvoorbeeld te laten aanschuiven of een andere combinatie te zoeken? Venita Dada-Anthonij (D66) [00:34:56]: U weet heel goed hoe we daarin staan. We hebben dit vaker aangegeven. Alleen wij waren niet de partij die in de lead was. Wij bepalen niet wat er gebeurt, helaas. Sharon Dijksma (Voorzitter) [00:35:06]: De heer Sungur. Mahmut Sungur (DENK) [00:35:08]: Ja, voorzitter, dank u wel. Partij voor Dieren heeft de afgelopen dagen ook flink uitgehaald naar D66. Onder andere beticht van lafheid, geen durf. Hoe kijkt D66 daarop terug? Venita Dada-Anthonij (D66) [00:35:25]: Ja, dat klinkt misschien gek, maar toch met begrip. Want dit is niet niks wat er is gebeurd en dat roept een hele hoop emoties op. Dus de waardeoordelen laat ik bij hen, maar ik heb wel begrip voor de emotie. Mahmut Sungur (DENK) [00:35:40]: Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 19 En wat vindt D66 van het feit dat dergelijke uitlatingen ook zijn onderschreven door GroenLinks- PvdA-PVDA-raadsleden? Dat hebben we kunnen zien online. Wat vindt D66 daarvan en wat doet dat met het vertrouwen tussen D66 en GroenLinks-PvdA-PVDA? Venita Dada-Anthonij (D66) [00:36:01]: We hebben dat ook gezien. Het zou niet onze keuze zijn om zo te handelen. Daar heb ik ook het gesprek over gehad.

Venita Dada-Anthonij (D66) [00:36:10]: Laatste keer, meneer Sungur. Mahmut Sungur (DENK) [00:36:12]: Voorzitter, ik kan heel goed begrijpen dat sommige gesprekken heel vertrouwelijk kunnen zijn. Ik denk alleen niet dat het voorbeeld, illustratie, ruzie tussen iemand, twee partners, hetzelfde is. Dus ik hoop ook wel dat D66 begrijpt dat deze raad echt behoefte heeft aan meer duiding. Zodat we ook beter kunnen begrijpen hoe het gesteld is in de relatie tussen de nog overgebleven onderhandelende partijen. Ook omdat het iets zegt, juist vanwege de 23 zetels en nip de meerderheid. Ook omdat het iets zegt over de stabiliteit voor de komende jaren waarin heel veel opgaven liggen voor deze stad. Venita Dada-Anthonij (D66) [00:36:48]: Ik heb daar heel veel begrip voor en als ik aan uw kant zou zitten zou ik hetzelfde zeggen. Maar ik kan u ook wel geruststellen. Want dit soort dingen kunnen ook gewoon besproken worden. En kijk, we zitten hier met fracties die vrij groot zijn. Soms nemen mensen een ondoordachte beslissing. Dat kan gebeuren. En dan praat je erover en dan zoek je een weg vooruit. Sharon Dijksma (Voorzitter) [00:37:12]: Mevrouw Hessel. Yvonne Hessel (Utrecht Solidair) [00:37:15]: Dank u wel, voorzitter. Een vraagje aan D66. Ik snap dat je met twee partijen overblijft en gewoon zegt... Nou joh, we hebben de meerderheid 23, dus wij gaan gewoon samen verder.

Jullie hebben onderhandeld met twee partijen die het dichtst bij jullie lagen. Daar is niks uitgekomen. Dat betekent ook dat je dus niet iets toe hebt gegeven wat je niet toe wilde geven als partijen. Dat is allemaal prima. Maar nu krijgt men in één keer iets nieuws. Nu gaat ook nog eens de Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 20 formateur alle oppositiepartijen peilen. Is dat niet een beetje een soort democratisch sausje over iets willen gooien? Want het is totaal ongebruikelijk. Sharon Dijksma (Voorzitter) [00:37:58]: Mevrouw Dada-Anthonij. Venita Dada-Anthonij (D66) [00:37:59]: Ik kan me dat gevoel heel goed voorstellen. Maar ook wij zullen in de relatie met de oppositie moeten investeren. En GroenLinks-PvdA-PvdA. En wij hebben het daarover gehad van hoe willen we dat vormgeven. Wij hebben dat vanaf het begin af aan, hebben wij het gezegd. En wij hebben het gevonden een eerste stap te zetten met die formateurs. Maar dat is pas het begin. Want het is daarna niet mee opgelost. Het is niet zoiets van een checklist van, oh, we hebben nu met de oppositie gesproken. En nu gaan we gewoon verder met z'n tweeën zoals we al tijd gedaan hebben. Dat is wat ons betreft niet. Dus ik kan het gevoel begrijpen. En tegelijkertijd kan ik ook vertellen, dit is het begin. En hopelijk kunnen we dat verder met elkaar ontwikkelen.

Sharon Dijksma (Voorzitter) [00:38:39]: Mevrouw Hessel. Yvonne Hessel (Utrecht Solidair) [00:38:43]: Ik vind er op zich niks verkeerds van als je 23 zetels hebt en je gaat met elkaar door. Ik vind het juist onzuiver om te zeggen, dan gaan we de oppositie peilen. De formateur zal ook de smaak wat te pakken hebben dat ze met iedereen nog eens een gesprek willen. Dat doe je vooraf, nooit achteraf. Dus dat is al uniek. Maar ik vind het ook iets dubbels hebben. Want kijk, de oppositie is de oppositie. En er zijn heel veel oppositiepartijen die hele andere ideeën hebben. Die zijn dus in eerste instantie ook nooit uitgenodigd aan tafel. Want jullie hebben mensen uitgenodigd met wie op één lijn zat een beetje. Nou ja, wat had kunnen worden? Ik neem aan dat het CDA en de Partij van de Dieren niet aan tafel hebben genomen. om ze bijvoorbeeld al weg te rangeren. Dan blijft het heel vreemd om te zeggen we gaan met z'n tweeën verder, maar we willen wel. Want daar zit ook iets heel dubbels in. Want kijk, als je een van de partijen mee had laten doen in de college hadden die ook een wethouder kunnen leveren. Dan hadden ze ook echt een soort, ja, toch wel iets van hun plannen uit kunnen werken. Dat kan nu niet. Dus is dit niet een beetje de boel bespelen? Ik vind hem niet zuiver. Ik hoop dat u begrijpt wat ik bedoel.

Ik vind het een hele vreemd iets dat de formateur nu nog eens een keer met iedereen gaat praten, omdat jullie zo graag met de oppositie samen willen werken. Venita Dada-Anthonij (D66) [00:39:57]: Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 21 Ik hoor u en ik hoop dat u over een tijdje hier anders op terugkijkt. Sharon Dijksma (Voorzitter) [00:40:02]: De heer Bosch. David Bosch (UtrechtNu!) [00:40:05]: Ja, ik hoorde u zeggen, ik vind het heel erg jammer, helaas, dat wij het voortouw niet hebben kunnen nemen. Nou, dat kunnen we vanavond regelen. Ik kan een motie indienen, dan kunnen we, D66 kan meestemmen en dan kunnen we zorgen dat D66 het voortaan neemt. Is dat een goed idee? Zal ik die motie indienen? Venita Dada-Anthonij (D66) [00:40:29]: Ik denk dat dat weekend van bezinning en de analyse die mijn fractie heeft gemaakt, het gesprek wat wij met onze achterban hebben gehad, we hebben een zorgvuldige afweging gemaakt en wij hebben het verstandig gevonden om met z'n tweeën verder te gaan. Sharon Dijksma (Voorzitter) [00:40:47]: Ja, de heer Van Steeg. Bert van Steeg (CDA) [00:40:48]: Ja, tijdens het duidingsdebat waren er natuurlijk twee verschillende geluiden. GroenLinks-PvdA- PvdA gaf natuurlijk heel erg nadrukkelijk aan dat er een progressieve coalitie moest komen. Dat zien we ook heel duidelijk in de brief terug.

Onderaan staat nog die volkleurigheid van de stad die mevrouw Dada-Anthonij natuurlijk heel duidelijk benadrukte. De link met de andere kant van het kanaal. En nu komen we toch uit op een hele kleine meerderheid die u niet gewenst hebt. We gaan kijken wat het wordt, maar wat toch klinkt als een lapmiddel, zeker gezien het proces dat de afgelopen tijd is gelopen. Wat geeft mevrouw Dada-Anthonij nou het vertrouwen dat daarin voldoende die brede coalitie, die veelkleurigheid terugkomt? Venita Dada-Anthonij (D66) [00:41:32]: Daar hebben we inderdaad over nagedacht. Door met z'n tweeën door te gaan vraagt het om een andere manier van samenwerking. Ik snap heel goed dat het initiatief dat wij hebben voorgesteld, om de formateurs in gesprek te laten gaan, met alle partijen in deze raad dat het vraagt. Maar juist omdat dit een hele andere manier van samenwerking vergt, zal het ook aanpassingsvermogen vragen van iedereen hier in deze raadzaal. En op die manier, door met die Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 22 twee partijen hard aan de slag te gaan, hopen wij dat we toch op een andere wijze dan we onszelf hebben voorgesteld, recht kunnen doen aan die veelkleurigheid in onze stad en ook aan de andere kant van het kanaal. Sharon Dijksma (Voorzitter) [00:42:11]: De heer Van Steeg.

Bert van Steeg (CDA) [00:42:12]: Ja, toch nog een poging, want dit is een uitkomst die mevrouw Dada-Antonijn niet heeft gewenst, volgens mij. Zij had toch liever een breder coalitie gezien. Waarom is dat gegeven, de moeilijke situatie waar u in zit, want dat begrijp ik. Waarom is dit dan toch de beste keuze voor haar? Venita Dada-Anthonij (D66) [00:42:30]: Omdat dit de enige keuze was, of tenminste, we hadden wat opties, maar de meest optimale optie lag niet meer op tafel. Zo is het ook. En wat ik al zei, wij waren niet in de lead. Wij bepalen het ritme niet. Wij bepalen ook niet wat er gebeurt. Dus wij hebben het te doen met de situatie en de kaders die dat schetst. En daarbinnen kunnen wij het bewegen. En binnen dat kader hebben wij deze keuze gemaakt. Sharon Dijksma (Voorzitter) [00:42:54]: De heer Van Bergen. Derk van Bergen (ChristenUnie) [00:42:55]: Voorzitter, ik hoor hier toch wel wat zorgelijke dingen. Wij zijn niet in de lead. Wij hopen recht te doen. Ik had gehoopt dat wij hier als raad een wat steviger verhaal zouden hebben. Dat wij een stevige basis zouden leggen. Ook precies waar de informateur toe op had gedragen om een stevige bestuur neer te zetten. Wat is daarmee gebeurd? Venita Dada-Anthonij (D66) [00:43:16]: Nou verkroopt de heer Van Bergen wel een aantal dingen met elkaar. Want het feit dat wij niet in de lead zijn is evident.

Wij zijn niet de grootste partij geworden. Wij hebben niet het formatieproces gestart. En daarmee zijn wij niet in de lead. Waar we wel zo meteen in de lead zijn is de samenwerking met uw raad en het werken in de stad. En daar ben ik zeer van overtuigd dat dat gaat lukken. Maar dat vraagt ook wat. Dat ligt ook Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 23 niet allemaal nu met deze kleinere coalitie binnen ons handbereik. Daar zijn we ons heel erg van bewust. En daarom hebben we het daar ook over. En daarom proberen we daarop ook antwoorden te vinden die voor iedereen gaan werken. En daarom ook moet iedereen gesproken worden. Sharon Dijksma (voorzitter) [00:43:57]: De heer Van Berg. Derk van Bergen (ChristenUnie) [00:43:58]: Voorzitter, ik ga hierop aan omdat ik had gehoopt dat een coalitie in wording samen in de lid zou zijn. En wat ik in dit antwoord heel erg proef, is dat er toch een soort van machtsverhouding zit die niet per se vertrouwen geeft. En dan zie ik een coalitie met een minimale meerderheid ontstaan. En dan vraag ik me echt af, gaat die coalitie vier jaar lang opgewassen zijn tegen de enorme taken die er voor ons liggen? Venita Dada-Anthonij (D66) [00:44:23]: Nou, we hebben een coalitie van een grote partij met veertien zetels. En in die coalitie zitten wij met negen zetels, maar wij hebben ook winst hebben geboekt.

Dus ik voel me daardoor gesterkt en ik voel me daar ook stevig genoeg voor. De afgelopen weken hebben laten zien dat wij prima met elkaar kunnen samenwerken. Dus ik wil niet de indruk wekken dat wij daardoor zwakker zouden zijn. We zijn een partnership nu aangegaan met elkaar en dat begint vorm te krijgen. Alleen erkennen wij daar ook in dat 23 zetels geen dikke meerderheid is. Dat is gewoon realisme. En ik denk ook dat de uitdagingen waar de stad aan staat vragen om die samenwerking met de oppositie. En volgens mij heb ik dat in het eerdere debat ook al gezegd. We staan voor megagrote uitdagingen. 1 juli. Daar zit iedereen nu naar te kijken. En daarom is het zo belangrijk dat wij met elkaar die samenwerking aangaan om die uitdagingen met elkaar op te lossen. Sharon Dijksma (voorzitter) [00:45:20]: Laatste keer, meneer Van Bergen. Derk van Bergen (ChristenUnie) [00:45:22]: Voorzitter, ik hoor een week geleden nog wel andere dingen. Want toen ging het nog over de vertrouwensband die geschaad was. En nu zijn we allemaal weer dikke mik. En heeft u er ontzettend veel vertrouwen in dat dat vier jaar stand gaat houden? Dat ruimt niet helemaal met elkaar. Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 24 Venita Dada-Anthonij (D66) [00:45:34]: Ja, toch, sorry meneer Van Bergen, maar u, zeg ik via de voorzitter, verknoopt u een aantal dingen met elkaar.

Toen CDA wegliep, was er inderdaad iets in het vertrouwen wat niet lekker mee lag. Maar dat lag niet tussen GroenLinks-PvdA- PvdA en ons. Dus daar zoekt u heel wat anders. En we kunnen teruggaan naar dat debat. We kunnen nu ook gaan kijken van hoe gaan we dit wel laten werken. En ik stel voor dat we daar naartoe werken. Sharon Dijksma (voorzitter) [00:46:03]: De heer Dijkstra. Gert Dijkstra (EenUtrecht) [00:46:09]: Ja, het wordt een beetje troebel. Ik vind het allemaal heel vaag nog. Er komt een peiling van de formateurs. We krijgen een gesprekje met een paar oppositiepartijen. We weten niet hoe en wat. Wat gaat dat worden? Volgens mij gaat D66 wel voor een breed, maar ook een stabiel stadsbestuur. Kan D66 mij hier het vertrouwen geven hoe die peiling dan nu gaat leiden tot afspraken met een aantal oppositiespartijen? Of wat gaat zorgen voor een breder en goed gedragen, stabiel stadsbestuur? Venita Dada-Anthonij (D66) [00:46:46]: Ik hoor nu heel vaak dat het troebel wordt en ik begrijp dat. Maar het zou ook echt bijzonder raar zijn geweest als mevrouw Fattal en ik hier zouden hebben gestaan met een pasklaar voorstel over hoe wij de samenwerking zien zonder ook maar iemand van u verder gesproken te hebben. Dan zou u het ook niet vertrouwen. En daarom is het zo belangrijk. Het is geen peiling, het is een gesprek.

Het is een gesprek met de formateurs waarin ieder van u partijen aan kan geven waar u zorgen liggen, hoe u de samenwerking wil vormgeven. En dan proberen wij, pogen wij met elkaar daar iets van te maken wat werkend is voor de komende vier jaar. Sharon Dijksma (voorzitter) [00:47:33]: De heer Dijkstra. Gert Dijkstra (EenUtrecht) [00:47:34]: Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 25 Nou, zoals D66 al weet, Een Utrecht staat graag voor iets wat verder gaat dan alleen maar peilen. Want dat is juist de kritiek die we vaak hier hebben. Dus wat mij betreft gaan we echt oppositieparticipatie hier plegen. Maar waarom noemen we dit dan niet gewoon echt een serieuze extra verkenning? Waarom heet dit dan niet gewoon het verkennen van hoe een aantal oppositiepartijen alsnog steun kunnen uitspreken voor een afspraak die we met elkaar gaan maken? Venita Dada-Anthonij (D66) [00:48:05]: Omdat je met een verkenning hele andere verwachtingen schept. Met een verkenning ben je aan het kijken welke partijen binnen een coalitie met elkaar gaan samenwerken. Dat station is gebaseerd. Waar we nu naar kijken is hoe we als coalitie met 23 zetels samen kunnen werken met de oppositie. En nogmaals, ik snap dat de heer Dijkstra heel graag het woord peiling gebruikt. Het zijn gesprekken, het zijn startgesprekken, wat ik eerder ook al aangaf.

Het is niet een pasklaar antwoord, het is een gesprek om met elkaar te kijken van hoe gaan we dit met elkaar vormgeven. Want nogmaals, als ik hier had gestaan en mevrouw Vertel hier had gestaan en met een pasklaar voorstel zou zijn gekomen, dan zou u zeggen wat bent u me nu aan het dicteren. En dat is nou precies wat we niet willen doen. Sharon Dijksma (voorzitter) [00:48:51]: Laatste keer meneer Dijkstra. Gert Dijkstra (EenUtrecht) [00:48:52]: Zou D66 dan misschien een motie steunen vanavond, waarin we pleiten of iemand pleit voor een lichte verkenning op basis van het concept coalitieakkoord wat er ligt, om na te gaan of er misschien toevallig drie of vier of meerdere eenmensfracties of andere partijen zijn die, noem het geen gedoogsteun, maar wat over, om dat gewoon na te gaan. Zou D66 daar bereid toe zijn om die hand van ons op te pakken? Venita Dada-Anthonij (D66) [00:49:21]: Wat ik net zei was niet mis te verstaan, denk ik. De fase van verkenning is echt, dat station is echt al gepasseerd. En elke motie zullen we op de merites beoordelen met de fractie en kijken wat we daarmee doen. En verder zie ik de uitgestoken hand, die neem ik graag aan. En kijk ik ernaar uit om ook met de heer Dijkstra, maar ook alle andere raadsleden hier een goede samenwerking aan te gaan de komende vier jaar.

Sharon Dijksma (voorzitter) [00:49:49]: Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 26 Oké, volgens mij gaan we verder naar de volgende spreker. En dat is de heer Van Heuven namens de Partij voor de Dieren. Maarten van Heuven (Partij voor de Dieren) [00:50:20]: Ik sta het heel hoog opeens. Ja, voorzitter, zo vaak als ik hier heb gestaan, zo onwennig heb ik me echt al heel lang niet meer gevoeld. Het is echt een heel bijzondere positie en ook geen fijne positie. En aan de bijdrage van vanavond heb ik in mijn hoofd wel tientallen, misschien wel honderd versies gemaakt. En de juiste woorden blijf ik maar lastig te vinden. En als Partij voor de Dieren zijn we in een heel bijzondere positie beland. Aan de zijlijn. Want D66 was niet in staat om de VVD aan tafel te krijgen. En D66 zag het CDA van tafel vertrekken. En D66 zette toen maar een streep door ons. En wat ons betreft onverdiend en oneerlijk en grof zelfs, hoorde ik terug. Omdat zeven weken lang stelden we ons constructief en meedenkend op. Overigens ook al in de periode voor die zeven weken. Maar de afgelopen weken wilden wij wel mede-eigenaar worden van de vele problemen waar Utrecht voor staat, zolang de dieren, de natuur en het klimaat er ook maar op vooruit zouden gaan. Er lagen echter veel afspraken en de D66 had daar pal voor kunnen staan. Maar nee dus.

En de coalitievorming heeft daarmee deze keer heel veel verliezers. Er zijn partijen die wilden meedoen, er zijn partijen die wilden gedogen, er zijn partijen die tijdens de onderhandelingen zijn opgestapt of verdwenen. En voorzitter, daarmee zijn de grootste verliezers eigenlijk wel de beoogde coalitiepartijen GroenLinks-PvdA, PvdA en D66. Zij willen een brede, stabiele coalitie en ze zitten niet met z'n tweeën opgescheept met een mini- mini-meerderheid van één zetel. En deze beoogde coalitie is kwetsbaar. Ik vermoed dat de sfeer onderling niet optimaal is en als we een goed team beginnen, lijkt me lastig. Een meerderheid van een zetel is kwetsbaar. En ik wens beide fractievoorzitters veel succes met het steeds contact zoeken met de oppositie en het aanwezig hebben en in de fractie laten blijven van een raadsleden. Een eventuele muiter heeft een hele sterke positie. En de oppositie is niet blij. En wij ook niet. En de beoogde coalitie heeft beide flanken van de oppositie van zich afgeduwd. En wij zien uit naar de pogingen van de tweede partijen om ons en ook de anderen betrekken bij het beleid. En van mevrouw Vertaal horen we daar een aantal goede ideeën over. We zijn heel erg benieuwd naar de uitwerking. En bij het betrekken van de oppositie bij dat nieuwe beleid vinden we wel dat er raadsbreed gekeken moet worden.

Niet alleen naar rechts, zoals zo vaak hier wordt geopperd, want dat is nou eenmaal de brede vertegenwoordiging van de verkiezingen. Want ons betreft is het een beetje klaar met het beeld dat die stemmen op rechts alleen maar recht zouden doen aan de uitslag. En het liefst laten we alles dit zo snel mogelijk achter ons. Gewoon met volle kracht voorwaarts. Maar daartoe zit ons ook wel een uitspraak van de D66- fractievoorzitter in het AD van afgelopen vrijdag dwars. Gevraagd naar een eerdere botsingen tussen haar en mijn partij, zei ze zeven weken zijn niet voldoende om de jaren daarvoor helemaal weg te poetsen. Dat voelt echt als een onnodige trap na. Wat ons betreft geen recht doet en ook onze constructieve manier van oppositie de afgelopen jaren. Punt. Want, voorzitter, laat ik stoppen met boos zijn of tenminste een poging daar te wagen. Want er heeft u en wij zelf en ook de dieren, de natuur en het klimaat helemaal niks aan. Vanuit de coalitie dachten we veel voor ons idealen te kunnen betekenen. Maar als constructieve en goede oppositiepartij kunnen we dat ook. En gaan we dat ook met volle kracht doen. En gaan we dus ook wel proberen om ook met de twee coalitiepartijen gewoon een goede samenwerking op te bouwen. Dat heeft Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 27 bij de een, zeg ik heel eerlijk, wat meer tijd nodig dan bij de ander.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://utrecht.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/1e370a8b-aefb-4c97-87e2-5a204b4d03bc?agendaItemId=d96cca69-eacd-4a2c-8bc0-ccee5fef4e14