CConstaterende datUtrecht
Koppel je AI →
Document · PDF

5e Raadsvergadering 21 mei 2026 (transcriptie)

Gemeenteraad 16 juli 2026, gemeente UtrechtBij agendapunt: Transcripties raadsvergadering40.213 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 3 van 4

Hoe laat wilt u beginnen met dat debat? Het vroegste wat we kunnen doen is na de pauze van de lunch, schat ik. Dat is om half twee. En u had gevraagd om drie uur. En misschien zit daar iets tussen, denk ik. Wie zegt wij willen later dan half twee? En dan kunt u dat misschien toelichten aan een andere Student & Starter. Lars van Rooij (Student & Starter) [02:43:33]: Het lijkt ons wel fijn om nog wat voorbereidingstijd te hebben, omdat we ook gisteravond pas deze brief ontvangen hebben. Dus bijvoorbeeld twee uur of half drie zou voor ons goed zijn. Gertjan te Hoonte (Voorzitter) [02:43:42]: Twee uur hoorde ik, die half drie hoorde ik dan net niet. Dan gaan we over naar UtrechtNu!. David Bosch (UtrechtNu!) [02:43:49]: Twee uur is toch gewoon de normale tijd? Gertjan te Hoonte (Voorzitter) [02:43:52]: Jawel. Nee, we hebben gewoon om één uur tot twee een lunchpauze bij de raad. Wie heeft het bezwaar tegen twee uur? Ik hoor het college ook van alles zeggen, het college gaat hier niet over, dus die zijn hier te gast. Ja, zo is het officieel. En u heeft mij net aangesteld om voor te zitten en u om mooie reflecties te geven. Meneer Bosch, is twee uur voor u akkoord? David Bosch (UtrechtNu!) [02:44:30]: Nou... Wilt u een ander voorstel doen? Nee, maar ik ga er wel in mee, want anders heb ik meteen weer bepaalde gevoelens die naar boven komen. Maar ik ga er in mee.

Gertjan te Hoonte (Voorzitter) [02:44:45]: Oké, dus iedereen akkoord met twee uur? Dan verzamelen we om twee uur weer hier voor de bespreking van het extra agenda punt. Oh wacht. Blijft u even zitten. Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 49 Miguel Israel (Griffier) [02:45:05]: Ik meen dat we nog bij agenda punt 19 een geheime stemverklaring hebben. En dat we dat nog moeten doen. Gertjan te Hoonte (Voorzitter) [02:45:15]: Dan doen we dat als volgt. Ik zie iemand vluchten die wil niet bij het geheime deel zijn, want u kunt niet terug. Nee? Oké. Dames en heren, ik stel voor dat we over eenkomstig artikel 23 lid 2 van de gemeentewet over het geheime raadsvoorstel onderwijs besloten vergaderen. Kunt u hiermee instemmen? Ja, die gaan we dan nu wegsturen. Als u daarmee kunt instemmen is dat het signaal dat de tribune ontruimd wordt. Er mogen alleen mensen aanwezig zijn in deze zaal die kennis mogen nemen van dit agendapunt of de bodes dat kunnen verzorgen. Sharon Dijksma (Voorzitter) [04:18:10]: Ik heropen de vergadering en wij gaan zo meteen een toegevoegd agendapunt bespreken naar aanleiding van de brief die wij gisteren van de formateurs hebben ontvangen. Ik hecht eraan om daar een paar dingen over te zeggen.

Allereerst is het zo dat de formateurs wel degelijk bereid waren geweest om ons eventueel, als het om de techniek der dingen ging vragen te beantwoorden. Maar dat konden zij wel vanochtend, maar niet vanmiddag. Dus dat strookte niet met de orde van de vergadering. En wij menen u te willen zeggen van ze waren daar wel toe bereikt. Maar dat is ook gewoon werk wat ze er. Dus u moet daar ook rekening mee houden. En we snappen heel goed dat de raad daar vanmiddag over wilde spreken. Dus dat afwegende dachten we, zo moet het maar kunnen. En de partijen die aan tafel hebben gezeten zijn hier natuurlijk allemaal vertegenwoordigd. En die kunnen desgewenst vast ook vragen die er eventueel zijn beantwoorden. Tweede is dat wij ervoor gezorgd hebben, omdat dit een nieuw en niet voorzien agendapunt betreft, dat we de spreektijd voor u allemaal hebben verlengd. Zodat u ook tenminste een bijdrage zou kunnen leveren. Want dat is denk ik belangrijk ook voor de kleinere fracties. Ik hoop wel dat we het zodanig beperkt kunnen houden dat we ook vanmiddag nog gaan stemmen. Maar dat is echt aan u. Dus daar zullen we een beetje op letten. En het derde is dat, ook voor de orde der dingen. Kijk, we gaan vandaag denk ik even terugkijken. En misschien willen sommigen van u ook wat meegeven aan de partijen die nog aan het onderhandelen zijn.

En wellicht kunnen wij, want we hebben begrepen uit de brief dat er ook een vorm van bezinning plaats gaat vinden. Nou, Pinksteren is daar natuurlijk een briljant tijd voor. En wellicht zouden we aan de partijen die nog formeren ook kunnen vragen of u dan bereid zou zijn om na de bezinningsperiode misschien wel via de formateurs iets te vertellen over hoe het verder gaat. En ik zou dan willen voorkomen dat we volgende week daar dan weer een debat over hebben. Dus misschien kunnen we dan ook het broeden en het formeren weer gewoon zijn plek geven. Want dan heeft u nu invloed. Op het proces van de bezinning. En daarna horen wij wel weer verder. En dan hoop ik eigenlijk ook dat we de formerende partijen de ruimte kunnen geven om gewoon hun werk te doen. Nou, dat concluderen we aan het eind. Maar dat zien we dan Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 50 wel. Het lijkt mij goed om in ieder geval de vier partijen die aan het onderhandelen waren als eerste de gelegenheid te geven het woord te voeren. Ik kijk daarna rond wie van de fracties zich melden om het woord nog te voeren. Ik kijk allereerst naar mevrouw Fattal. Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [04:21:27]: Dank u wel, voorzitter. Ja, dit is natuurlijk een moment in een formatie waar je liever niet met elkaar komt. Dat kunnen we ook wel gewoon zeggen.

Want we zijn hier vandaag omdat CDA gisteren het moeilijke besluit heeft genomen om uit de formatie te stappen, omdat er onvoldoende basis is voor verdere samenwerking. En dat betreuren we ontzettend. Want we begrijpen die stap ook wel. Het voelde ook wel onvermijdelijk. Maar we hebben in het proces gemerkt dat niet alle partijen altijd in staat waren om de stappen te zetten die nodig zijn om tot breed gedragen afspraken te komen die stand houden. En de hoofdopdracht aan ons als GroenLinks-Pvd A, als de grootste partij, was een stabiele coalitie. Dus we waardeerden het dat CDA in staat was om te zien dat dat niet haalbaar zou zijn. Want we kwamen op het punt dat dat eigenlijk gewoon niet verder kon. En Utrecht staat voor grote uitdagingen. Onze ambities staan onder druk. De financiële realiteit vraagt om scherpe keuzes. En we hebben de afgelopen weken met vier partijen echt heel hard gewerkt aan een nieuw coalitieakkoord. We zaten ook in een vergevorderd stadium. En op dossiers als wonen en groen waren we ver, op andere thema's nog minder. Maar er is altijd met wederzijds respect en op constructieve wijze met heel veel erkenning en begrip voor elkaars politieke kleur echt hard gewerkt. En wij hebben ook als GroenLinks PvdA ons echt maximaal ingespannen om ruimte en tijd te bieden, om mandaten bij te stellen, om te zoeken naar voor iedereen verdedigbare compromissen.

En het is wel spijtig, maar we hebben ook in de vijfde week eigenlijk moeten constateren dat de wiepeligheid eigenlijk niet wegging. En daarmee ontbrak de duurzame vertrouwensbasis die ook echt nodig is om moeilijke besluiten te nemen in het belang van Utrecht. Niet alleen nu in deze formatie, maar ook voor de komende vier jaar. En dat vind ik echt heel erg verdrietig. Gertjan te Hoonte (Voorzitter) [04:23:01]: De heer Bosch. David Bosch (UtrechtNu!) [04:23:04]: Ja, ik hoor die woorden. En tegelijkertijd vraag ik me nu af, wil bijvoorbeeld GroenLinks- Partij van de Arbeid compromissen sluiten, hoor ik zeggen. Maar i s dat bijvoorbeeld mogelijk? We hebben een aantal onderwerpen gehoord. Is dat mogelijk op het gebied van bijvoorbeeld betaald parkeren? Staat daar überhaupt uw partij voor open? Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [04:23:24]: Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 51 Voorzitter, ik kan me voorstellen dat dit debat voor heel veel partijen in deze raad als een gelegenheid wordt aangegrepen om op allerlei punten op inhoud al te gaan kijken wat er in een akkoord komt staan. Ik ga je nu alvast teleurstellen, voorzitter. Dat ga ik niet doen. Dus ik ga werkelijk waarop inhoudt niks zeggen. Ik ga ook zelf mijn verhaal vertellen waarom.

Maar over het algemeen kan ik zeggen, wij gaan een coalitievormingsproces in waarin we natuurlijk weten dat je compromissen moet sluiten, dat je concessies moet maken. GroenLinks-PvdA is niet de formatietafel aangegaan met het idee dat we ons verkiezingsprogramma gingen opschrijven in dit akkoord. Gertjan te Hoonte (Voorzitter) [04:23:59]: De heer Bosch. David Bosch (UtrechtNu!) [04:23:59]: Ja, dus bij deze stel ik vast dat we alleen maar over algemeenheden gaan praten verder nergens op gaan hebben. Want ja, we willen de compromis sluiten maar als je niet kan doorgaan op waarop dat dan wel of niet kan. Ja, wat voegt dat dan eigenlijk toe via uw voorzitter? Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [04:24:18]: Voorzitter, de wens van deze raad was om deze actualiteit te agenderen voor de raad vandaag. En ik moet ook eerlijk zeggen dat dat een complex debat gaat zijn. Want ik snap nogmaals heel goed en het kan ook heel frustrerend zijn, kan ik me voorstellen dat partijen hier dingen willen weten o ver de inhoud, over hoe het precies is gegaan, wie heeft wat gezegd, wat is er waar geklapt. Maar dat kan natuurlijk niet, want voor een formatie is vertrouwelijkheid rand voorwaardelen, want je bent ook aan het bouwen aan vertrouwen. Dus ik voel op het moment heel veel loyaliteit aan het proces van de formatie, hoe dat ook verder gaat lopen.

Dus ik snap dat dat misschien frustratie gaat opleveren in dit proces, maar dat is wel even hoe ik er eerlijk bij sta. Mahmut Sungur (DENK) [04:24:57]: Ja, voorzitter, dat levert inderdaad de nodige frustraties op. En dat heeft simpelweg te maken met het feit dat wij een paar uur van tevoren zijn geconfronteerd met het agendapunt. Waarbij we eigenlijk, tenminste dat geldt voor mij, niet duidelijk was waar we het precies over gaan hebben. En dat wordt alleen maar ingewikkelder op het moment dat de onderhandelde partijen vandaag hier gaan zeggen dat ze het niet over de inhoud gaan hebben. Over dezelfde inhoud die wij gewoon in de krant hebben kunnen teruglezen. Waarom zijn wij dan vandaag bij elkaar? Gaan we het hebben over abstractheden? Gaan we het hebben over dat er onvoldende vertrouwen was? Of gaan we het echt hebben over... Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 52 Sharon Dijksma (Voorzitter) [04:25:31]: Korte interruptie, meneer Sungur. Mahmut Sungur (DENK) [04:25:32]: Dat is mijn vraag. Gaan we het echt toch nog een keer over de inhoud hebben? Want anders heeft dit debat totaal geen zin. Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [04:25:40]: Voorzitter, ik vind het een legitieme vraag, maar ik weet niet of die helemaal aan mij is gericht. Wij hebben op het moment dat er iets is gebeurd dat naar buiten gebracht. Allereerst ook naar deze raad.

Dat vind ik ook een zuiver proces. Daarover wil de fractie graag met elkaar in gesprek. Snap ik overigens supergoed. Want het is gewoon een hele belangrijke actualiteit. Maar hoe dat debat zich gaat volstrekken, wij hebben als GroenLinks-PvdA gezegd dat moeten we faciliteren. Want het is aan de Raad om met elkaar te besluiten waar ze het over willen hebben. Maar ik kan niet meer doen dan wat ik je nu kan geven in dit debat, voorzitter, helaas. Dat is namelijk het in eer en stand houden van de formatie. Sharon Dijksma (Voorzitter) [04:26:12]: Meneer Sungur. Mahmut Sungur (DENK) [04:26:13]: Voorzitter, dan hadden we denk ik ook eerder de conclusie moeten trekken dat dit niet het juiste moment zou zijn voor dit debat wellicht. In ieder geval d an had misschien GroenLinks-PvdA niet met dat voorstel mee moeten gaan, zou ik zeggen. Ik vind het heel nobel dat ze meedenken met een aantal partijen, maar er waren ook partijen die daar anders tegenaan keken. Dus mijn vraag, en die richt zich inderdaad niet alleen tot GroenLinks-PvdA, maar eigenlijk breder tot alle onderhandelde partijen. Waar gaan we het vandaag over hebben als we het niet gaan hebben over waarom het gestrand is? Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [04:26:47]: Ja, en nogmaals, ik vind het een legitieme vraag, voorzitter.

En u kunt zich wellicht ook voorstellen dat het ook heel vervelend en stom en raar was geweest als GroenLinks PvdA als grootste partij had gezegd, dit debat gaan we niet voeren. Dus dat hebben wij niet gedaan. Dat vind ik echt super ondemocratisch en onzuiver. Dus als deze raad dat graag wil, dan faciliteer ik Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 53 dat. Dan ga ik hier staan, dan ga ik zeggen wat ik kan. Maar het is echt aan deze raad om met elkaar te kijken wat ze uit dit moment willen halen. Sorry dat dat niet alle voldoening, oprechte sorry, maar dat gaat niet alle voldoening geven die de partijen hier zoeken. Dat kan ik ook eerlijk zeggen. Sharon Dijksma (Voorzitter) [04:27:18]: Oké, dank u wel. Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [04:27:21]: Ik was nog niet klaar. Sharon Dijksma (Voorzitter) [04:27:23]: Oké, dan gaat u verder met uw bijdrage. Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [04:27:26]: Ik zei het net al even in de interruptie, maar ik ga toch even herhalen. Ik kan me voorstellen dat veel partijen het debat dus willen gebruiken om meer informatie te krijgen over hoe de formatie is gegaan. Dat gaat niet lukken. Het is de partij in deze raad ook niet onbekend dat vertrouwen echt heel belangrijk aan een formatietafel is. Vertrouwelijkheid is daarvan voorwaardelijk.

De komende Pinksterdagen, dat konden jullie ook lezen in de brief van de formateurs, die gaan we gebruiken voor interne reflectie. Dat is ook goed, dat past ook bij wat er is gebeurd deze week. Maar voorzitter, het werk van de afgelopen week is wat ons betreft niet voor niets geweest. Dus u zegt, het heeft er echt belang bij dat we niet bij nul beginnen en het nog langer laten duren. Prioriteit nummer één is er nu snel uitkomen. Wij voelen die verantwoordelijkheid stevig voor een spoedige en stabiele uitkomst voor de stad. Sharon Dijksma (Voorzitter) [04:28:09]: Ja, mevrouw Hessel. Yvonne Hessel (Utrecht Solidair) [04:28:12]: Dank u wel, voorzitter. Ik wil even aansluiten op meneer Sungur. Zullen we even een nieuwe stemming houden wie er nu nog behoefte heeft aan een gesprek? Want een abstract verhaallijn over hoe het allemaal gaat zonder inhoudelijke mededelingen vind ik zelf tijdverspilling. Maar misschien kunnen we even een stemmingsrondje houden. Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 54 Sharon Dijksma (Voorzitter) [04:28:34]: Ik neem aan dat u een punt van orde maakt nu. Dat kunnen we uiteraard doen. Kijk, u kunt ook formerende partijen iets meegeven. Het is aan u om dat te beslissen. We gaan even een punt van orde houden en een reactie op het voorstel van mevrouw Hessel. De heer Dijkstra en dan mevrouw Meerding.

Gert Dijkstra (EenUtrecht) [04:28:52]: Ik snap dat sommige partijen juist over de inhoud willen spreken. Ik snap ook heel goed wat net gezegd wordt door GroenLinks PvdA dat dat niet opportuun is nu. Maar dan valt de helft weg. Maar de andere helft blijft nog, wat mij betreft, volledig staan. Dat is namelijk dat partijen hier iets kunnen meegeven aan dat mooie Pinkster Weekend. En dat zou ik toch wel absoluut willen blijven doen. Dus ik pleit er echt voor om de vergadering voort te zetten. Sharon Dijksma (Voorzitter) [04:29:16]: Ja, helder. Helder standpunt. Mevrouw Meerding. Tess Meerding (VVD) [04:29:21]: Ja, voorzitter. Ik kan me de frustratie enigszins voorstellen. Ik zie wel echt de meerwaarde van dit debat. Wij kunnen namelijk als raad inderdaad nog van alles meegeven. En ook zeggen dat het proces op een hele andere manier moet. Als VVD heb ik daar ook een inbreng voor voorbereid. Dus die zou ik graag houden vandaag. Sharon Dijksma (Voorzitter) [04:29:37]: ...steun voor uw voorstel, mevrouw Hessel. Volgens mij was er een interruptie ook van u, mevrouw Meerding, want die had u al voor het ordevoorstel. Tess Meerding (VVD) [04:29:47]: Ja, voorzitter, dank. Want ik hoor uit de woorden van GroenLinks nu dat er voor wordt gesteld om gewoon met drie zittende partijen door te onderhandelen. En dat verbaast mij toch.

Want we hebben het advies van de verkenner gezien, waarin de verkenner heeft gezegd er moet een bredere coalitie komen. En met het uitstappen van het CDA is die bredere coalitie echt komen te vervallen. En ik ben heel benieuwd hoe GroenLinks-PvdA daarnaar kijkt of die brede coalitie dat deel van het advies dan niet meer belangrijk is. Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 55 Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [04:30:17]: Voorzitter, interessant dat mevrouw Meerding dat hoort in mijn woorden, want dat heb ik niet gezegd. Dus wat ik heb gezegd is dat er heel veel werk is geleverd de afgelopen weken en dat het echt zonde is, vind ik, om dat in de pullenbak te gooien. Dus daar moet je wat mee met elkaar, anders gaat de stad nog tot de zomer voor meer en dat lijkt me voor niemand wenselijk. En we hebben deze dagen ingepland voor bezinning. Dat is oprecht ook waar we staan, want het is net gebeurd. Dus wij zijn deze coalitie ingestapt met een advies van een verkenner die wij heel serieus nemen. En we hadden ook echt alle vertrouwen dat we er met deze club uit zouden komen. En dat is natuurlijk heel teleurstellend, ook voor ons dat dat niet is gelukt. En wat je daarmee verder doet, daar moet je goed met elkaar naar kijken.

Maar dat je de voortgang die je met elkaar hebt geboekt gewoon in de pullenbak gooit, hoe dat er ook uit gaat zien voor de toekomst, dat zou zonde zijn. Dat is vooral onze oproep. Ga nu door, we moeten er snel uit. Tess Meerding (VVD) [04:31:02]: Ja voorzitter en op zich ben ik blij om te horen dat ik het dan gewoon inderdaad verkeerd had begrepen. Dat partijen nog niet zover zijn dat ze zeggen we gaan sowieso met 'n. Of dat in ieder geval GroenLinks-PvdA dat niet zegt. Maar mijn vraag blijft wel staan. Want het antwoord van mevrouw Fattal doet natuurlijk wel vermoeden. Ja we willen het niet in de prullenbak gooien. Dat wijst natuurlijk wel een bepaalde richting op. En ik ben wel heel benieuwd of zij niet gewoon bereid is om ook na te denken over laten we nou gewoon weer eens bij nul beginnen. En ik snap dat het jammer is van de tijd. Maar volgens mij zijn er nog heel veel opties mogelijk die niet zijn onderzocht. Hoe wordt daar tegenaan gekeken? Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [04:31:38]: Ja, voorzitter, bij nul beginnen ligt echt totaal niet voor de hand. En dat komt allereerst omdat er vrij recent nog een verkenning is gedaan. Dus we weten heel goed hoe onze partij erin zit, hoe alle andere partijen in deze raad erin zitten. Dat is niet veranderd, zeker niet in deze korte tijd.

Dus volgens mij hebben we best een beeld van wat het landschap is en is daar een rapport uitgekomen. Daarnaast is het echt, echt heel belangrijk, zeker met, uw raad heeft dat ook gelezen, net congestie, de financiële uitdagingen van de gemeente. Dat je zekerheid gaat geven aan deze stad. En dat doe je in een akkoord, wat de samenstelling van de coalitie ook is, altijd een brede vertegenwoordiging moet zijn van onze stad. Er zijn uitzichters in Overvecht, in Lombok, in Vleutenmeer, in Leidsche Rijn, die gewoon een akkoord kunnen lezen wat voor hun herkenbaar is. En wat over onderwerpen gaat, zoals wonen en groen en bestaanszekerheid, waar zij belang aan hechten. Dat akkoord gaat sowieso recht doen aan de breedte van de stad, wie er ook aan tafel zit. Sharon Dijksma (Voorzitter) [04:32:31]: Laatste keer, mevrouw Meerding. Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 56 Tess Meerding (VVD) [04:32:33]: Ja, en dan is mijn vraag toch als je een brede coalitie wil vormen, maar je zegt tegelijkertijd wat er van deze drie of vier partijen al lag daar moeten we op voortbouwen...

welke partij denkt GroenLinks-PvdA dan dat er nog gaat aansluiten bij deze coalitie om met die plannen die er al lagen toch een bredere coalitie te vormen? Welke partij zou dat kunnen zijn? Want ik zie daar echt geen opties toe als je vasthoudt aan de inhoud maar je zegt ook, ja, er moet wel nog een partij bij want het moet breder, of de partijen moeten anders. Die opties zijn er dan toch niet? Het gaat toch niet samen? Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [04:33:06]: Voorzitter, ook dat heb ik niet gezegd. Wat ik heb gezegd, volgens mij heel stevig, is een nieuwe verkenningszone ligt totaal niet voor de hand. Dat betekent ook dat je niet naar andere partijen moet gaan kijken, maar dat je moet gaan kijken naar wat er ligt. Dat je met elkaar gaat kijken hoe je eruit komt. Dat is nu logisch. We zijn vijf weken aan het onderhandelen geweest. Er is stevig over inhoud gesproken. En dat dan aan de samenwerking en aan de vertrouwensband af en toe haken en ogen zaten. Dat wil niet zeggen dat de inhoudelijke voortgang die je met elkaar hebt geboekt, dat dat niks meer waard is. Sharon Dijksma (Voorzitter) [04:33:36]: Heer Van Rooij, Student & Starter. Lars van Rooij (Student & Starter) [04:33:39]: Dank voorzitter. GroenLinks-PvdA geeft aan dat het heel verdrietig is dat CDA er nu uitgestapt is. Maar het is ook onvermijdelijk.

En misschien los van die inhoudelijke onderwerpen waar ik nog wel van kan begrijpen dat daar nu geen uitspraken over gedaan kunnen worden. Waar zit dat dan op dat dat onvermijdelijk was? Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [04:33:58]: Het is in dit debat ook heel verleidelijk voor partijen om te gaan zoeken naar wijzen waarop de formerende partijen kunnen gaan vingerwijzen naar elkaar. En ik wil ook heel stellig zeggen en ook heel duidelijk maken dat ik daar ook geen interesse in heb. De CDA heeft een keuze gemaakt, die begrijpen wij. Daar wil ik ook eerlijk over zijn. En dat zit hem ook in dat je niet alleen maar bezig bent met een akkoord schrijf, je bent ook bezig met een team vormen, wat niet alleen nu, maar ook de komende vier jaar stabiel staat, waarin afspraken afspraken zijn en een gemaakte handtekening gehonoreerd wordt. Het stabiel en stevig staat. En dat zijn wel inzichten die we met elkaar hebben gewisseld. Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 57 Sharon Dijksma (Voorzitter) [04:34:34]: Van Rooij. Lars van Rooij (Student & Starter) [04:34:35]: Ja, want als ik het dan dus goed begrijp, dan was het dus onvermijdelijk dat CDA eruit stapte om te komen tot een constellatie waarin handtekening handtekening is en waar een stabiel bestuur gevormd kan worden.

Is dat dan inderdaad hoe ik het moet begrijpen? Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [04:34:49]: Dat zijn wel elementen van een formatieproces waar je met elkaar naar kijkt. Dus je bent bezig met de inhoud, dat is heel belangrijk. En je bent ook bezig met elkaar kijken, hebben alle partijen aan tafel een goede chemie met elkaar en genoeg vertrouwen met elkaar om dat te gaan doen. En als een partij constateert dat er onvoldoende basis is voor dat vertrouwen en die samenwerking, dan heb ik er respect voor dat zij die conclusie trekken. Derk van Bergen (ChristenUnie) [04:35:15]: Voorzitter, dank u wel. Ik hoor mevrouw Fattal zojuist zeggen dat de hoofdopdracht een stabiele coalitie was. Daar opent ze haar statement mee. En ik mis er eigenlijk een deel van de hoofdopdracht in mijn inziens. Namelijk een stabiele coalitie met een breed draagvlak in de stad. Is dit iets wat mevrouw Fattal bewust achterwege heeft gelaten in haar formulering van de hoofdopdracht? Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [04:35:36]: Nee, zeker niet. Want een breed draagvlak in de stad is wat ons betreft een brede meerderheid. En dat is nog steeds wat ons betreft heel belangrijk. Dus daar blijven wij zeker mee bezig. En die stabiliteit is ook randvoorwaardelijk. Dus het is belangrijk om dat allebei aan te strepen.

De definitie van wat een breed draagvlak in de stad is, daar hebben wij denk ik altijd al verschillende lezingen in deze raad van gehad. Want wat ons betreft moet een akkoord op inhoud echt op draagvlak kunnen rekenen in de hele stad. Daar zit die breedte wat ons betreft echt in. Derk van Bergen (ChristenUnie) [04:36:11]: Voorzitter, dan komt wel de vraag boven. Het CDA heeft nu haar conclusies getrokken. Welke consequenties heeft dat voor de samenstelling die origineel was opgesteld om dat brede Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 58 draagvlak te veroorzaken? Wat is de consequentie van het wegvallen van het CDA voor dat brede draagvlak, wat blijkbaar nog altijd de hoofdopdracht is voor GroenLinks-PvdA? Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [04:36:30]: Ik heb aangegeven hoe ik kijk naar het begrip breed draagvlak. Deze dagen van bezinning zijn ook echt voor bezinning. Dus het past gewoon bij wat er nu is gebeurd, dat we ook echt even de tijd pakken met elkaar als individuele fracties, als formerende partijen die nog over is, om te kijken hoe verder. Dus ik snap ook echt deze vraag heel goed, alleen ik kan er gewoon nog geen antwoord op geven, want het is net gebeurd, gisteravond. Sharon Dijksma (Voorzitter) [04:36:54]: De laatste keer, meneer Van Bergen. Derk van Bergen (ChristenUnie) [04:36:56]: Voorzitter, dank u wel.

En als ChristenUnie zijn we natuurlijk altijd voor bezinning met Pinksteren. Dus dat kan ik mevrouw Fattal ook niet ontzeggen. Maar ik ben dan wel benieuwd wat de conclusie is die uit die bezinning gaat komen. En ik voel wel langzaam aankomen dat er ook behoefte gaat zijn in de Raad om daarover door te praten. Want het is nogal wat wat hier gebeurt. Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [04:37:19]: Waarvan akte, voorzitter. Sharon Dijksma (Voorzitter) [04:37:21]: Meneer Sungur. Mahmut Sungur (DENK) [04:37:23]: Ja, voorzitter, we hoorden nu al een paar keer een brede draagvlak, brede vertegenwoordiging in de stad, die hebben we gehoord. Tegelijkertijd, hoe rijmt GroenLinks-PvdA dat met ook de woorden, we gaan niet opnieuw verkennen, we gaan door met waar we zijn gebleven en we gaan in andere partijen kijken, wat ik mevrouw Vatal net ook hoorde zeggen. Hoe gaan we die met elkaar rijmen? Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [04:37:45]: Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 59 Ik vind die twee dingen niet strijdig met elkaar, voorzitter. Dus wat ik zeg is, in een akkoord moet op inhoud er afspraken staan waar de hele stad zich in kan herkennen. En er moet breed draagvlak zijn met een stevige meerderheid in deze gemeenteraad. En het is voor nu totaal niet voor de hand liggend om dat hele proces weer open te gooien en opnieuw te gaan beginnen.

Dat zou geen recht doen aan het werk wat afgelopen weken is geleverd. Mahmut Sungur (DENK) [04:38:08]: Volgens mij kan ik dan in ieder geval verklappen wat die bezinning gaat opleveren. Namelijk dat deze drie partijen met elkaar doorgaan. Een andere conclusie kan ik niet trekken uit de woorden van mevrouw Fattal. Ik kan me ook niet voorstellen dat er een partij is die zegt fantastisch werk dat jullie hebben gedaan de afgelopen vijf weken. Wij sluiten ons volledig aan bij wat jullie tot stand hebben gebracht. Dus succes wie dat wil. Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [04:38:31]: Voorzitter, ook dat we met de huidige drie partijen doorgaan is ook nog niet duidelijk. Het is net gisteravond gebeurd. Ik snap echt dat de partijen in deze raad willen dat er een antwoord ligt op hoe we nu verder gaan. Misschien dat er in een parallel universum partijen aan tafel zouden hebben gezeten die al allerlei scenario's B's en C's hadden bedacht en die daar nu antwoord op konden geven, maar dat is helaas niet het geval. We vinden het ook netjes en zuiver om daar open over te zijn richting deze raad. Dat we echt nog even moeten bezinnen, nogmaals... Over hoe verder. En al deze elementen die hier genoemd worden. Die spelen daarin ook een rol. Sharon Dijksma (Voorzitter) [04:39:04]: Laatste keer op dit punt. Meneer Sungur. Mahmut Sungur (DENK) [04:39:06]: Voorzitter. En mijn punt is dus.

Dat die bezinning helemaal niet zo ruim kan worden gesketst. Op het moment dat je hier ook tegelijkertijd zegt. Dat er al heel veel ligt. Dat jullie daarmee verder willen gaan. Dat er niet opnieuw een verkenningsronde komt. Naar opties. Buiten de drie partijen die er nog in zitten. Dan wordt die kader gewoon dermate smal. Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [04:39:28]: Dat er geen andere conclusie te trekken is. En dat is mijn punt. Nog, laten we zeggen, vijf weken, nog twee maanden gaan zitten formeren. Dat zou ik echt zonde vinden. Dus dat heb ik aangegeven. Ik vind het belangrijk dat wij door kunnen gaan. Dat wij heel snel een akkoord kunnen leveren waar Utrechters blij van worden. Alle Utrechters in alle wijken. Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 60 Sharon Dijksma (Voorzitter) [04:39:59]: De heer Dijkstra. Gert Dijkstra (EenUtrecht) [04:40:01]: Ja, ik heb zitten zoeken naar een vraag die het nog scherper maakt. Want we zitten allemaal te zoeken eigenlijk naar het antwoord nu. Mijn vraag is deze. Is onderdeel van het bezinning straks in dit Pinksterweekend, is onderdeel ook dat jullie met elkaar gaan kijken hoe je alsnog op 28 graadzetels uit kunt komen als steun. Of niet? Ik heb geen antwoord of het ja.

Maar is het onderdeel van de bezinning op 'nminst? Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [04:40:34]: Volgens mij moet je als je gaat bezinnen ook echt open reflecteren op alles. Sharon Dijksma (Voorzitter) [04:40:40]: Dijkstra? Gert Dijkstra (EenUtrecht) [04:40:41]: Ja, we hebben toen in onze brief van 40 maart gedoogsteun geschreven. Daar hebben we toen, spijtig genoeg, als betreurders waren, geen antwoord op gehad. Kan dat ook nog onderdeel van de bezinning zijn? Of wordt dat, net als toen ook, in de wandelgangen afgedaan als instabiel? Wat zou mevrouw Fattal daarover kunnen zeggen? Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [04:41:02]: Dit is precies waarom ik toch wel wat duidelijkheid probeer te scheppen over alles weer opengooien. Want dan gaan we dus weer terug in de tijd en dan zijn de afgelopen vijf weken voor niks geweest. Want dan gaan we alle opties weer op tafel leggen. En dat vind ik zonde. Ik heb toen gezegd, en dat voel ik nog steeds, wij als fractie dat deze stad behoefte heeft aan stabiel bestuur. Toen en in de toekomst. Ik vind een gedoogconstructie daar geen recht aan doen. Zeker met de uitdaging waar we voor staan. Op nogmaals, netcongestie, financiën, betaalbaar wonen, noem maar op. Dus wat ons betreft moet er een samenstelling aan partijen verder die gewoon een brede meerderheid heeft in deze raad. Dat lijkt mij heel belangrijk.

En hoe die meerderheid eruit ziet, daar moeten we heel goed over gaan nadenken de komende dagen. Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 61 Sharon Dijksma (Voorzitter) [04:41:48]: Laatste keer, meneer Dijkstra. Gert Dijkstra (EenUtrecht) [04:41:50]: Ja, niet dat ik mevrouw Fattal van denkfouten wil betichten tegelijk, maar toch zie ik hier wel een klein hiaat in zitten. Je kunt allebei toch doen. Je hoeft niet alles weg te gooien. Je kunt dat wat er al uit onderhandeld is, gewoon als een soort van vertrekpunt nemen. En tegelijkertijd ook nog kijken of je alsnog met een gedoogsteun van twee of drie immens fracties of anderszins, alsnog op een bredere steun van 28 uit kan komen. En zo niet, ja dan heeft die bezinning, ik bedoel, er wordt een hele lange bezinning dan. Ik zou dan die vraag maar weglaten. Ik bedoel, dat hoeft elkaar toch niet uit te sluiten is mijn vraag. Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [04:42:28]: Ik probeer vooral eerlijk te zijn, voorzitter, over hoe wij kijken naar de situatie die de heer Dijkstra voorlegt. En daar waren wij in het duidingstebat en in de fase tijdens de verkenning ook al duidelijk over. Ik vind het ook niet netjes om nu weer te gaan doen alsof alles open ligt en dat dit een uitkomst is die wat ons betreft aannemelijk is. Ik leg uit waar mijn fractie voor staat. Die staat voor stabiel bestuur.

Wij vinden dit een onverstandige voortzetting van het formatieproces omdat dat niet stabiel genoeg is. Sharon Dijksma (Voorzitter) [04:42:56]: De heer Bosch. David Bosch (UtrechtNu!) [04:42:59]: Ja, ik vind de antwoorden een beetje ook instabiel, om het zo even te zeggen. Want het ene moment willen we het niet over de inhoud hebben, het andere moment wordt net congestie er wel bij gehaald. Het ene moment gaan we er niet over hebben en het andere moment wordt het wel weer erbij gehad. Ik vind het allemaal een beetje, het lijkt een beetje een soort, hoe zeg je dat, een soort mistrode lijn wat hier wordt opgeworpen. En dat zal ongetwijfeld niet de bedoeling zijn, maar zo komt het wel over. Maar kan mevrouw Fattal dat begrijpen, dat dat zo overkomt? Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [04:43:30]: Ja, dat kan ik heel goed begrijpen. En ik denk dat alle partijen die ook na mij zullen gaan spreken straks diezelfde knoop in de maag voelen. Omdat wij heel graag openheid willen geven aan deze raad. Ik vind het ook niet leuk om met mail in de mond te spreken. Ik heb net uitgelegd dat er tegelijkertijd ook een soort loyaliteit is aan het formatieproces, hoe die er verder ook uit gaat Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 62 zien. En dat maakt dat je helaas niet alles kunt delen wat je wil in dit debat.

Tegelijkertijd zijn de onderwerpen die ik net noemde denk ik gewoon best wel globale onderwerpen. En heb ik niks politieks gezegd, naar mijn mening, maar laat me graag corrigeren. Dat zijn gewoon dingen waar we ons toe te verhouden hebben in dit formatieproces. Sharon Dijksma (Voorzitter) [04:44:05]: De heer Bosch. David Bosch (UtrechtNu!) [04:44:06]: Nee, dat begrijp ik eigenlijk ook helemaal wel. Maar kijk, tegelijkertijd zitten er teksten tussen als dat alle Utrechts hier blij van worden. Ik geloof vaker dat GroenLinks PvdA in sprookjes gelooft. Maar dit is wel weer zo'n moment dat ik dat even opschrijf, want dat gaat toch niet lukken? Dat gaat toch niet met deze samenstelling, dat gaat toch niet hier in Utrecht de polonaise worden gelopen als dat coalitieakkoord dan naar buiten wordt gebracht? Dat hier op de grachten het een juwelste van drukte is, omdat iedereen dolgelukkig is met dat akkoord? Dat gelooft toch niemand? Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [04:44:41]: Nee, voorzitter, dat was misschien ook een kleine hyperbol vanuit mij. Maar wij voelen de taak heel stevig van de GroenLinks Partij voor de Arbeid. En ik denk alle partijen die de afgelopen vijf weken hebben geformeerd om een mooi akkoord te sluiten wat recht doet aan wat er speelt bij Utrechters. Dat heb ik vooral willen overbrengen. Sharon Dijksma (Voorzitter) [04:44:55]: Dank u wel.

Was u met uw bijdrage klaar? Dan gaan we naar de fractie van... Oh, sorry, excuus. De heer Raterman. Mika Raterman (JA21) [04:45:09]: Ja, excuus, voorzitter, dank. Ik ben dan toch wel benieuwd, omdat we hebben allemaal kunnen lezen wat de CDA de breekpunten zijn. Veiligheid en financiën onder andere. In principe onderwerpen die iedere Utrechter raken. Waarom lukt het GroenLinks-PvdA als we dan alleen maar over die partij gaan praten en GroenLinks-PvdA alleen maar daar uitspraken over doen, daar niet de brug slaan? Of kunnen we dan gewoon concluderen dat die ideologische koers zwaarder weegt dan wat alle Utrechters willen? Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 63 Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [04:45:35]: Maar voorzitter, wat hier wordt gezegd is een karikatuur en doet geen recht aan wat er is gebeurd aan de formatietafel. Want het was gewoon niet aan de orde. Dus ik ben er echt van overtuigd dat we er op inhoud best goed hadden kunnen uitkomen. Dat hoort bij een formatie. Je maakt compromissen, je komt er met elkaar uit. Dus dit beeld vind ik onterecht. Sharon Dijksma (Voorzitter) [04:45:50]: De heer Raterman. Mika Raterman (JA21) [04:45:52]: Ja, dank voorzitter. Dat is volgens mij helemaal geen karikatuur. Dat is gewoon de officiële stilmunt van CDA. En die noemt daar onder andere veiligheid, financiële keuzes en parkeren en Vleuten de Meern.

Dat zijn de onderwerpen die worden genoemd. GroenLinks-PvdA noemt onder andere ook financiën. Dus ik vraag specifiek over die onderwerpen. Waarom zijn jullie daar dan niet over uitgekomen vanuit GroenLinks-PvdA? Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [04:46:14]: Voorzitter, nogmaals. Ik ga niet reageren op inhoud. Ik kan me heel goed voorstellen dat wanneer zoiets gebeurt verschillende partijen verschillende afdronken hebben van hoe het is gelopen. En volgens mij hebben wij heel goed en eerlijk met elkaar een verhaal naar buiten kunnen brengen wat recht doet aan hoe het aan de formeringstafel is gelopen. In goede sfeer, in goed onderling overleg. Met hier en daar zorgen. Maar dit beeld waar wordt geschetst, dat is niet aan de orde, wat de heer Raterman zegt. Dus ik ga me niets laten ontlokken om over inhoud te spreken. Er is hier veel gewisseld. Dat moeten we ook niet doen met elkaar. Maar dit beeld doet geen recht aan het formatieproces. Sharon Dijksma (Voorzitter) [04:46:52]: Ja, ik ben een beetje aarzelend, zeg ik. Want we zijn nu ruim een half uur onderweg. En u bent in rondes aan het vragen naar dezelfde weg. En ik weet niet zo goed of dat tot... En we gaan het niet tot zes uur of zo laten duren, echt niet. Mahmut Sungur (DENK) [04:47:10]: Ja, dan toch een vraag. Het CDA heeft er inhoudelijk wel iets over gezegd.

Herkent mevrouw Fattal de lezing die het CDA richting de media heeft gegeven. Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 64 Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [04:47:22]: Zeker. Sharon Dijksma (Voorzitter) [04:47:27]: Mevrouw Hessel. Yvonne Hessel (Utrecht Solidair) [04:47:30]: Dank u wel, voorzitter. Ik zou mevrouw Fattal toch iets mee willen geven in de bezinning. Echte democratie bestaat juist uit het compromis maken, zodat ook minderheden een stem krijgen. En we hebben vier jaar lang het beleid gehad wat we waarschijnlijk de volgende vier jaar weer gaan krijgen. GroenLinks partij van de Arbeid D66. En in Utrecht is heel veel frustratie, er is heel veel boosheid. Als daar niet aan toegegeven wordt van, we gaan ook iets doen naar de ander toe. En dat is het mooiste als je een coalitie gaat vormen met een partij waarin je niet helemaal hetzelfde bent. Korte vraag. Zodat je ook de andere dingen, wat misschien niet in jouw wensenpakket zit, maar dat je zegt ja dat doe ik om de democratie te eren. Bijvoorbeeld ruimte aan een VVD of wat dan ook. Die misschien iets andere standpunten hebben. En dat je dan een echte coalitie krijgt. Hoe kijkt u daar tegenaan? Mahaar Fattal (GroenLinks-PvdA) [04:48:38]: Voorzitter, dit beeld is totale onzin.

Ik heb volgens mij aan het begin van de interruptieronde al gezegd dat GroenLinks-PvdA niet aan tafel is gaan zitten met het idee dat we ons programma in een akkoord gaan gieten en dat wij geen concessies zouden doen. Ik heb volgens mij ook net gezegd dat ik er heel veel vertrouwen in had dat wij er op inhoud uit zouden kunnen komen. Dus per definitie moeten wij compromissen sluiten. Ik deel misschien niet het beeld dat dat op de wijze in de stad gaat landen zoals mevrouw Hessel dat hier zegt. Dat denk ik niet. Maar wij hebben niet de illusie gehad dat wij alles zouden kunnen binnenhalen wat wij graag zouden willen. Ook al vind ik dat wel de betere wereld. Sharon Dijksma (Voorzitter) [04:49:15]: Oké, ik stel voor dat we naar de volgende fractie gaan. En dat is mevrouw Dada-Anthonij, D66. D66. Venita Dada-Anthonij (D66) [04:49:33]: Voorzitter, toen wij de dag na onze tweedaagse met deze formatie startten, hadden we een gezamenlijk doel voor ogen. Met de formerende partijen komen we tot de beste mogelijke afspraken voor deze stad. En helaas moesten wij gisteren concluderen dat het niet is gelukt. En Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 65 daarmee is de situatie veranderd, maar het doel zeker niet. Afgelopen weken hebben we met de vier partijen met wederzijds respect en op constructieve wijze hieraan gewerkt.

Echter, krap 24 uur geleden, heeft het CDA de conclusie getrokken dat er onvoldoende basis is voor verdere samenwerking binnen deze formatie. We delen deze conclusie, maar vinden tegelijkertijd ook erg spijtig dat het zo is gelopen. We willen de formateurs, de ambtenaren en de partijen bedanken voor hun inzet en betrokkenheid bij dit proces. De komende dagen zullen wij gebruiken voor reflectie en het gesprek aangaan in onze fractie over hoe nu verder. Sharon Dijksma (Voorzitter) [04:50:30]: Mevrouw Meerding. Tess Meerding (VVD) [04:50:34]: Ja, voorzitter. In de media is natuurlijk naar buiten gekomen, in ieder geval gedeeltelijk, waar de pijnpunten zaten en ook de redenen waarom het CDA eruit is gestapt. Betaald parkeren invoeren in Vleuten de Meern was er één van. D66 hebben we natuurlijk ook wel op diezelfde punten ook wel kritisch gehoord. Dus ik ben wel benieuwd of D66 ook wel dat zelfde ongemak heeft gevoeld en misschien ook wel dacht van, als het CDA zich hier niet in kan vinden, wordt het misschien voor ons ook lastig? Of was dat anders? Venita Dada-Anthonij (D66) [04:51:03]: Ja, dat was zeker anders. Sommige onderwerpen waren ook nog niet uit onderhandeld. Dus voor ons was het te vroeg om die conclusie te trekken. Sharon Dijksma (Voorzitter) [04:51:16]: Van Rooij. Lars van Rooij (Student & Starter) [04:51:18]: Ja, dank voorzitter.

Ik hoor D66 nu zeggen, we gaan de komende dagen gebruiken om te bezinnen. Ik ben toch wel benieuwd, is het voor D66 een optie om met de drie partijen die nu nog over zijn gebleven door te gaan? Venita Dada-Anthonij (D66) [04:51:31]: Hele begrijpelijke vraag en het eerlijke antwoord is ook het is krap 24 uur geleden. Als ik nu een antwoord zou geven dan zou mijn fractie mij waarschijnlijk heel streng aan gaan kijken van wat zeg je nou? Want ik heb dit nog niet met ze besproken. Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 66 Lars van Rooij (Student & Starter) [04:51:47]: Ja en tegelijkertijd zegt D66 net ook overigens net als GroenLinks-PvdA van we delen de conclusie van het CDA wel. Dus dat het besluit gisteravond dan definitief gevallen is, dat moet niet uit de lucht zijn gekomen. Dus u kunt mij moeilijk wijsmaken dat u nog nooit dat scenario door uw hoofd hebt laten gaan. Dus is het een optie die wel op tafel ligt, waar u dan dit weekend tijdens de Pinksteren over gaat nadenken? Venita Dada-Anthonij (D66) [04:52:09]: Ik zal u wat inzicht geven in de afgelopen week. Ik heb alleen maar aan de onderhandeltafel gezeten. Je ziet dingen gebeuren en dan maak je je soms zorgen. En op andere momenten gaat het dan door en dan denk je, oh we gaan weer verder. Dat is het inzicht wat ik wel kan geven.

Dus ja, dan denk je wel eens van, nou, wat nou als? Maar het echt doorleven, dat hebben we niet gedaan. En dat is het inzicht wat ik wel kan geven. Want de situatie is ellendig. Dat is ontegenzeggelijk waar. Dat is voor ons. Dat is voor uw raad. Dat is voor de stad zo. En daarom is het heel belangrijk dat wij nu rustig de tijd nemen. Het laten bezinken. En dan gaan overwegen hoe nu verder. Sharon Dijksma (Voorzitter) [04:52:49]: De heer Van Bergen. Derk van Bergen (ChristenUnie) [04:52:51]: Voorzitter, dank u wel. Ik hoor net de fractievoorzitter van GroenLinks PvdA zeggen dat de vertrouwensband er niet altijd was. Kan D66 iets meer vertellen over hoe dat voor hen gevoeld heeft de afgelopen weken? Venita Dada-Anthonij (D66) [04:53:07]: Ik snap de poging en ik ga daar verder niet iets over toelichten. Want je gaat dit proces aan met vertrouwen in elkaar. En het is inderdaad, ik kan dat bevestigen, het is die vertrouwensband die geschaad is. Maar om daar iets over te gaan zeggen wat daar nou de aanleiding voor was, is niet zuiver. En ik weiger om het modder te gaan gooien, dat wil ik ook niet gaan doen. Dus ik hou het daarbij. Derk van Bergen (ChristenUnie) [04:53:34]: Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 67 Voorzitter, ik was niet per se op zoek naar het gooien van modder. Mevrouw Dada-Anthonij kent mij beter dan dat.

Maar waar ik wel naar op zoek ben, is hoe komen we nou als raad tot een coalitie die breed gedragen is, die ook stabiel is, maar ook waar we als stad weer vier jaar mee vooruit kunnen. En als ik dit soort signalen krijg, dan zal ook de D66-fractie wel begrijpen dat ik me daar wel echt zorgen over aan het maken ben. Venita Dada-Anthonij (D66) [04:54:00]: Ik deel die zorg en ik begrijp die zorg. Als ik wat zou zeggen over wat er nu gebeurd is, dan doe ik geen recht aan de vertrouwelijkheid. Maar de vraag die u nu stelt, die zal ik met mijn fractie uitgebreid gaan bespreken. Want wij delen die vraag. Sharon Dijksma (Voorzitter) [04:54:13]: De heer Dijkstra. Gert Dijkstra (EenUtrecht) [04:54:16]: Ja, als ik me goed herinner, dan heeft D66 op mijn vraag toen in het duidingsdebat gezegd. En dat D66 wilde overwegen hoe je zo'n gedoogconstructie misschien met enkele kleinere eenmensfracties zou kunnen meenemen. Juist ook om te kijken, er zijn er tien notenbenen, dus hoe verbind je daar nou mee? Is dat iets wat misschien ook in het Pinkster Weekend tot volle bloei kan komen? Venita Dada-Anthonij (D66) [04:54:46]: Ik had deze vraag al een beetje verwacht, meneer Dijkstra. En wij gaan straks in gesprek de komende dagen. De vorige keer zei ik ook van, we zullen het meenemen in de overwegingen. En dat is alles wat ik nu kan zeggen. Sharon Dijksma (Voorzitter) [04:55:03]: Mevrouw Passier.

Charlotte Passier (Volt) [04:55:07]: Dank voorzitter. Met name D66 wilde graag of de VVD of CDA bij de onderhandelingen hebben. Dus ik kan me voorstellen dat CDA uit de formatie is gestapt dat het best wel wat betekent voor D66. Zou je daar wat over kunnen delen hoe je daarop reflecteert? Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 68 Venita Dada-Anthonij (D66) [04:55:23]: Ik snap de vraag, mevrouw Passier. En ik zal mijn fractie uitgebreid bespreken over hoe we nu verder gaan. Want wij delen die vraag. Venita Dada-Anthonij (D66) [04:55:29]: Wat ik al zei net, heel spijtig. Want dit is niet wat je wil. En voor de rest zullen wij straks met de fractie de komende dagen bespreken van wat we daar verder mee doen. Mahmut Sungur (DENK) [04:55:42]: Dank u wel, voorzitter. We hoorden de fractievoorzitter van D66 net zeggen dat zorgvuldigheid voor haar heel belangrijk is. Tegelijkertijd hoorden we net ook GroenLinks- PvdA zeggen dat we niet nog veel langer aan die tafel blijven zitten. We kijken er niet naar uit om tot aan de zomer te blijven onderhandelen. Dus die snelheid, die zien we daar veel meer. Hoe zitten D66, die twee met elkaar? Venita Dada-Anthonij (D66) [04:56:07]: Er zijn twee dingen aan de hand. Er is heel veel werk verzet, er is heel veel tijd in gaan zitten. Dus die overweging van mevrouw Vertal begrijp ik ook.

En tegelijkertijd wil ik nu ook de tijd nemen, dat zullen we de komende dagen ook doen, om er rustig over na te denken en dat zorgvuldig af te wegen. Mahmut Sungur (DENK) [04:56:26]: Ja, betekent dat ook dat er ook nog een optie bestaat, dat er een Andere partij aansluit. Waarbij ook die iets te zeggen heeft over de onderwerpen die al reeds zijn besproken. Venita Dada-Anthonij (D66) [04:56:38]: Ik snap de vraag helemaal. Als ik op uw stoel zou zitten zou ik hem ook stellen. Alleen het eerlijke antwoord is dat weet ik nog niet. Dat weet ik oprecht nog niet. Sharon Dijksma (Voorzitter) [04:56:48]: De heer Bosch. David Bosch (UtrechtNu!) [04:56:50]: Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 69 Ja, we horen nu een aantal keer zeggen dat het een zonde van vijf weken werk. Dat geloof ik ook graag. Dat kan ik me ook helemaal goed voorstellen. Tegelijkertijd. Wordt er dan door GroenLinks-PvdA een soort van gesuggereerd om dan maar verder te gaan met wat er al ligt? Maar hoe stel ik me dat voor? Wordt dan de bijdrage van het CDA eruit geschrapt? Is dat een graffiti-regeling die niet doorgaat? Of gaat het om veel meer dan zulks? Want dat lijkt me ook nog een hele lastige klus om dan gewoon maar daarmee door te gaan wat er al ligt. Venita Dada-Anthonij (D66) [04:57:25]: Ik snap die vraag ook.

Alleen dan loopt u al zo'n tien stappen verder dan dat wij als fractie zijn. Ik heb daar geen beeld bij. Sharon Dijksma (Voorzitter) [04:57:38]: Ja, de heer Raterman. Mika Raterman (JA21) [04:57:40]: Ja, dank voorzitter. En ik snap ook eenmaal dat D66 hier over na wil denken en een bezinning daarover wil gaan. Maar als we teruggaan naar de formatie en daarbij dat D66 een handreiking deed naar VVD en uiteindelijk zijn we met CDA en de Partij van de Dieren. Dan is het toch niet een hele moeilijke rekensom om te bedenken dat met de huidige situatie dat er compleet iets tot stand komt waar niet over nagedacht is. Venita Dada-Anthonij (D66) [04:58:12]: Het is een nieuwe situatie. Je bent een aantal weken onderweg, er is een partij uitgestapt, er is een hele nieuwe situatie ontstaan. En dat betekent niet automatisch dat daaruit volgt dat er een bepaalde andere situatie uitkomt. Dat gaan wij juist nu de komende dagen bespreken. Sharon Dijksma (Voorzitter) [04:58:35]: De heer Van Bergen. Nee? Oké, goed zo. Sorry. We kunnen verder. Excuses. Ik kijk even naar de fractie van het CDA, de heer Van Steeg. Sharon Dijksma (Voorzitter) [04:59:05]: Dit heeft niks met de inbreng van de heer Van Steeg te maken. Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 70 Bert van Steeg (CDA) [04:59:17]: Ik hoop het niet, voorzitter. Maar dat gaan we meemaken.

Voorzitter, vijf weken geleden zijn we begonnen in de domtoren aan onderhandelingen van een nieuw coalitieakkoord. Enthousiast en vol goede moed naar een mooie verkiezingscampagne. Klaar om verantwoordelijkheid te nemen voor Utrecht. We wisten wat we wilden en we waren voorbereid op pittige onderhandelingen. Met de samenstelling van partijen die recht deed aan de wens van de kiezer. Een samenstelling waarin een brede groep inwoners van Utrecht zich tegenwoordig kan zien. We wisten waar we aan begonnen en ook dat de opdracht geen eenvoudiger was. Met drie zetels zijn we niet nodig voor een meerderheid inderdaad. Daarbij liggen een groot aantal uitdagingen voor de stad, financieel, wonen, veiligheid, netcongestie, dakloosheid, om er maar een paar te noemen. We waren hier volledig van bewust en bereid moeilijke keuzes te maken op basis van onze visie en in het belang van Utrecht. En we hebben ook goede stappen gezet. De partij hiervoor noemde die ook al. Maar waar we als CDA achter staan en die hopelijk ook terugkomen in een nieuw coalitieakkoord. Maar gedurende onderhandelingen werd ook steeds duidelijker dat er voor ons op belangrijke onderwerpen te weinig ruimte was om tot een acceptabel compromis te komen waar de CDA-visie ook voldoende in zichtbaar was.

Voorzitter, op basis daarvan hebben we de conclusie moeten trekken dat er onvoldoende vertrouwen is in een coalitieakkoord dat wij kunnen verdedigen. Het waren intensieve weken met goede gesprekken op verschillende plekken in Utrecht. In het overalgemene goede sfeer en met goede ondersteuning. Ik wil hierbij ook de formateurs en de ambtelijke ondersteuning bedanken voor hun bijdrage aan het proces de afgelopen vijf weken. Als CDA blijven we pleiten voor een breed gedragen akkoord waar een zo groot mogelijk deel van de inwoners van Utrecht zich zal herkennen. Ik wens de onderhandelende partijen veel succes om dit met de Raad tot stand te brengen. De CDA- fractie zal de constructief kritische lijn van de afgelopen jaren daarbij voortzetten. Lars van Rooij (Student & Starter) [05:01:09]: Ja, dank voor deze toelichting. En het maakt me eigenlijk wel benieuwd, want ik hoorde net GroenLinks PvdA en ook D66 zeggen dat het uiteindelijk dat CDA eruit gestapt is. Het was onvermijdelijk, maar het had eigenlijk niet zozeer met die inhoud te maken. En als ik de verklaring van het CDA lees, dan lees ik juist dat het gaat over onderwerpen zoals betaald parkeren, financiën. En dat waren nou net onderwerpen die bespreekbaar waren voor de partijen die eerder aan het woord geweest zijn.

Dus wat is het nu? Ging het mis op de inhoud of los daarvan? Bert van Steeg (CDA) [05:01:38]: Ja, ik denk beide, voorzitter. Want we hebben over al die onderwerpen gesproken. En op een aantal punten was het gewoon lastig. En kregen wij steeds meer het gevoel, komen Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 71 we hierin voldoende tot een conclusie die voor ons acceptabel is. En als je daar steeds over praat, dan is het lastig en dan raakt dat vertrouwen. En daarmee krijg je ook het gevoel van, moeten we dan die stap zetten richting coalitie? En gaat dat leiden tot voldoende goede samenwerking? Sharon Dijksma (Voorzitter) [05:02:05]: Laatste keer op dit punt meneer Van Rooij. Lars van Rooij (Student & Starter) [05:02:41]: Dank u wel. Dan ben ik wel benieuwd. Zou u dat dan wat concreter willen maken? Want ik hoor hele brede onderwerpen ook in uw verklaring. Kunt u dan wat concreter maken van waar ging dat dan echt over? Waar was voor u onvoldoende ruimte? Waar had u onvoldoende vertrouwen dat dat goed zou komen in het akkoord? Bert van Steeg (CDA) [05:02:56]: Die onderwerpen hebben we genoemd in het persbericht. En ook wij zijn gebonden aan de vertrouwelijkheid die binnen coalitie onderhandelingen plaatsvinden. Dus ik kan er niet alles over zeggen. Maar wat er in het persbericht staat, dat zijn wel de onderwerpen waar wij het gevoel hebben.

Ja, maar we komen niet verder. En op basis van de gesprekken die we voeren zien we dat we eigenlijk niet de goede kant op gaan. En dat leidt tot de conclusie die wij hebben getrokken. Sharon Dijksma (Voorzitter) [05:03:23]: Mevrouw Meerding. Tess Meerding (VVD) [05:03:25]: Ja, voorzitter, we blijven een beetje in cirkeltjes draaien. Ik wil het de heer van Steeg niet onnodig moeilijk maken. Maar tegelijkertijd roept de beantwoording toch wel echt vragen op. Want er is inderdaad een heel duidelijke verklaring echt op inhoud. En vervolgens wordt er door heel veel verschillende partijen gezegd iets over vertrouwen. Is het dan zo dat, omdat partijen er op inhoud niet uitkwamen, dat het vertrouwen daarmee verloren is gegaan? Moet ik het zo zien of is het toch anders? Bert van Steeg (CDA) [05:03:49]: Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 72 Nou... Door langer te praten over die onderwerpen die voor ons ingewikkeld zijn. En die misschien ook voor andere partijen ingewikkeld zijn. Want dat hoort er wel bij. Het ligt niet alleen bij ons. Het is gewoon een proces van kom je bij elkaar op een aantal onderwerpen. Door in de tijd te constateren dat die onderwerpen lastig ligt. Krijg je toch het voel van komen we hieruit. En ik denk dat aan beide kanten het gevoel ontstond. Ja, het wordt lastig. En dat raakt vertrouwen.

Ik denk dat dat het beste is wat ik erover kan zeggen. Mahmut Sungur (DENK) [05:04:20]: Was het alleen de conclusie van het CDA dan om eruit te stappen of hadden de andere partijen ook zoiets van dit rijmt helemaal niet meer, dus CDA het is maar goed dat je weggaat? Bert van Steeg (CDA) [05:04:31]: Nou we hebben op een aantal onderwerpen was het gewoon lastig, maar de andere partijen hebben erover gezegd wat ze erover wilden zeggen. Voor ons geldt, wij zagen niet dat onze visie voldoende terugkwam in wat er op dat moment lag en op die onderwerpen die wij hadden besproken. Mahmut Sungur (DENK) [05:04:46]: Ja, maar D66 zei je net, maar daar waren we nog over aan het doorpraten. Dus die conclusie was wat ons betreft gewoon te snel getrokken. Bert van Steeg (CDA) [05:04:56]: Ik hoorde mevrouw de dingen zeggen die zij heeft gezegd en dat is ook voor haar rekening. En op een aantal onderwerpen waren we er ook nog niet uit. Maar je merkt dus wel, wat ik zei, op basis van de gesprekken die je hebt. En de keren dat je over die onderwerpen praat, dat je wel merkt, we komen hier onvoldoende verder. En dat leidt ertoe dat je tot die conclusie komt. Sharon Dijksma (Voorzitter) [05:05:18]: Sungur, laatste keer.

Mahmut Sungur (DENK) [05:05:19]: Ja, en dan toch, om het even goed te begrijpen, was dit dan een conclusie die alleen het CDA heeft getrokken? Of waren er meer partijen aan tafel die dat ook vonden, dat dit gewoon niet werkte met het CDA? Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 73 Bert van Steeg (CDA) [05:05:33]: Nou, wij hebben niet de conclusie getrokken dat het niet werkte met het CDA. Maar het was wel op dat moment onze conclusie. Sharon Dijksma (Voorzitter) [05:05:43]: Ja, meneer Van Rooij, heeft u een nieuw punt of gaat u hetzelfde weer vragen? Lars van Rooij (Student & Starter) [05:05:46]: Nee, echt een nieuw punt. Sharon Dijksma (Voorzitter) [05:05:47]: Oké, gaat u w gang. Lars van Rooij (Student & Starter) [05:05:48]: Want waar ik wel benieuwd naar ben, is de planning namelijk. Want er zijn dus breekpunten geweest voor het CDA, inhoudelijke breekpunten. En hoe komt het dan dat dat pas na vijf weken aan het licht komt? Als dat zo belangrijk voor u is, dat u daaruit komt. Bert van Steeg (CDA) [05:06:00]: Wij hebben in de verkenning natuurlijk ook over heel veel onderwerpen gesproken. Wel kort. Maar op basis daarvan hadden ook wij het gevoel dat dit lastig zou worden. Dit was voor ons een lastige coalitie. Waar we ook wel eens alleen zouden staan. Dat wisten we. Waar wij niet nodig zijn voor de meerderheid in de raad.

Dat is in onderhandelingen ook lastig. Maar op basis van die gesprekken hadden wij het vertrouwen dat we eruit zouden komen. Lars van Rooij (Student & Starter) [05:06:22]: Ja, en vervolgens gaat u dan vijf weken lang onderhandelen. Er komen allerlei onderwerpen aan bod. Nou, ik neem aan dat alle partijen de punten die ze echt heel belangrijk vinden, nou toch snel op tafel zullen leggen. En dan duurt dat nog meer dan een maand voordat het CDA dan achter komt van, nou nee, we gaan niet eens meer het gesprek verder voeren, want hier gaan we toch niet uitkomen. Klopt dat? Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 74 Bert van Steeg (CDA) [05:06:41]: Nou, dat klopt niet helemaal. Want dat gesprek heeft natuurlijk door die weken gevoerd. En op basis daarvan kom je tot deze conclusie. En ja, dat kost tijd. En het is inderdaad heel frustrerend dat dat vijf weken kost. Maar wij willen er ook echt alles aan doen om er daadwerkelijk uit te komen. En dat is niet gelukt. Sharon Dijksma (Voorzitter) [05:06:59]: De heer Van Bergen. Derk van Bergen (ChristenUnie) [05:07:01]: Voorzitter, dank u wel en ook dank voor de uiteenzetting van de heer Van Steeg. Ik kan me voorstellen dat het geen gemakkelijke beslissing is geweest, ook omdat er ontzettend veel bloed, zweet en tranen in zit om daar aan tafel te komen en vervolgens ook om aan tafel te blijven.

Dus dat wil ik allereerst zeggen. Ik heb er ontzettend veel respect voor. Tegelijkertijd schrik ik wel van wat ik hier hoor. Het woord vertrouwen valt eigenlijk in alle bijdragers tot nu toe. Ook in die van de heer Van Steeg. Begrijp ik hem dan goed dat hij zegt het was het vertrouwen in de uitkomst van het proces dat er niet was en niet het vertrouwen in elkaar om eruit te willen komen? Bert van Steeg (CDA) [05:07:35]: Nou, we wilden er denk ik allemaal uitkomen. Dus over de intentie, daar heb ik eigenlijk geen mening over. Maar wat je wel ziet is dat inhoud en het vertrouwen dat je uiteindelijk tot een voldragen conclusie komt, dat dat met elkaar gaat vermengen. En daarmee raakt het ook vertrouwen in elkaar. Sharon Dijksma (Voorzitter) [05:07:55]: Volgens mij bent u daarmee aan het einde van uw bijdrage. En dan gaan we naar de heer Van Heuven, Partij voor de Dieren. Sharon Dijksma (Voorzitter) [05:08:10]: Het was een stem uit de hemel. Maar het is ook bijna Pinksteren. Heer van Heuven. Maarten van Heuven (Partij vd Dieren) [05:08:26]: Deze notulen zijn gegenereerd met behulp van kunstmatige intelligentie 75 Ja, dank voorzitter.

Vandaag is een debat dat we met 'ns allen denk ik liever niet voeren, want als je aan een coalitieonderhandeling met vier partijen begint, dan wil je ook graag een debat over het eindresultaat, namelijk een akkoord waar je met 'ns vieren trots op bent. En vandaag hebben we een ander debat, omdat het CDA besloot om de onderhandeltafel te verlaten. De sprekers voor mij hebben net al het een en ander gezegd, dus ik denk eigenlijk dat ik mijn verhaal kort kan houden. Maar laat ik zeggen, mogen onderhandelen is eervol, maar ook moeilijk. Want de uitdagingen waar Utrecht voor staat zijn groot en de financiële situatie is niet goed. En aan de onderhandentafel komt veel informatie op je af, waarbij je constant voelt dat de stad, de raad en ook je achterban met je meekijkt. En door dan tot een goed akkoord te komen, doe je dat het best door goede, breedgedragen afspraken te maken die ook stabiel en duurzaam voor iedereen zijn. En de heer Van Steeg legde net heel goed uit waarom het voor het CDA het punt was gekomen om te vertrekken. En dat vond ik een mooi en een heel eerlijk verhaal ook. Dus complimenten daarvoor en ook voor de antwoorden die hij daarna gaf. Het CDA verlaat de onderhandeltafel en dat is natuurlijk verdrietig en we maken niet met 'ns vieren af waar we wel met 'ns vieren aan zijn begonnen.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://utrecht.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/485d53d5-5611-42e4-9ffa-5c6b796a376d?agendaItemId=d96cca69-eacd-4a2c-8bc0-ccee5fef4e14