22 december 2022 Raadsvoorstel wijziging Verordening fractiebijdrage .docx

Voorstel aan de gemeenteraad

Raadsvoorstel wijziging Verordening op de financiële bijdrage aan fracties gemeente Utrecht Beleidsveld Organisatieonderdeel Opsteller Kenmerk Vergaderdatum Raad Geheim

Bestuurlijke Zaken Raadsorganen Presidium 22 december 2021 Nee

Het presidium stelt de raad voor te besluiten: 1. Het Besluit tot wijziging van de “Verordening op de financiële bijdrage aan fracties gemeente Utrecht” vast te stellen waarmee verduidelijkt en nader vastgelegd wordt welke gevolgen splitsing van een fractie heeft voor de financiële bijdrage aan fracties.

Presidium gemeenteraad van Utrecht,

de griffier,

de voorzitter,

Merel van Hall

Sharon A.M. Dijksma

Context Aanleiding en juridische context In artikel 33 van de Gemeentewet is het recht op ondersteuning van de in de raad vertegenwoordigde groeperingen vastgelegd. Waar het gaat om financiële ondersteuning is dit in Utrecht verankerd in de Verordening op de financiële bijdrage aan fracties. Op 8 juli 2022 heeft raadslid Hessel zich afgescheiden van de fractie SP en een nieuwe partij Utrecht Solidair opgericht. De Verordening is niet eenduidig waar het gaat om de vraag welk recht een afsplitsend raadslid van een eenmansfractie heeft op financiële ondersteuning zoals is geregeld in artikel 2 van de Verordening (vaste en variabele bijdrage). De voorgestelde gewijzigde Verordening verduidelijkt deze vraag. Daarnaast is overwogen of de Verordening nog voorziet in adequate financiële ondersteuning van de nieuwe fracties die kunnen ontstaan na afsplitsing. Hierbij is ook gekeken naar de regelingen van andere G4-gemeenten en de Tweede en Eerste Kamer. Beoogd effect Doel is om te verankeren dat nieuwe fracties die als gevolg van afsplitsing zijn ontstaan, ook in geval van afsplitsing van een eenmansfractie, aanspraak hebben op adequate financiële ondersteuning. Eerdere besluitvorming en informatievoorziening aan de raad Niet van toepassing

Beslispunten, Argumenten en Kanttekening/Risico’s Beslispunt 1

Het Besluit tot wijziging van de “Verordening op de financiële bijdrage aan fracties gemeente Utrecht” vast te stellen waarmee verduidelijkt en nader vastgelegd wordt welke gevolgen splitsing van een fractie heeft voor de financiële bijdrage aan fracties.

Argumenten 1.1

Er is bewust gekozen voor een aanpassing van de bepalingen over splitsing in de Verordening op de financiële bijdrage aan fracties gemeente Utrecht. Hierbij heeft een nieuwe fractie naast recht op de variabele bijdrage ook recht op de helft van de vaste bijdrage. Het doel van deze wijziging is de nieuwe fracties (van een of meer raadsleden) die tijdens een raadsperiode door splitsing ontstaan, van voldoende financiële ondersteuning te voorzien om hun werk te kunnen doen. Tegelijkertijd wordt afsplitsing ontmoedigd door een financiële korting voor nieuwe fracties in stand te houden.

1.2

De huidige Verordening op financiële bijdrage aan fracties gemeente Utrecht 2019 blijft grotendeels onverkort van toepassing. De belangrijkste doorgevoerde aanpassingen zijn: - Artikel 1: de definitie van een ‘nieuwe fractie’ is toegevoegd. - Artikel 2: de bedragen van de vaste en variabele component zijn geïndexeerd naar 1 januari 2023 - Artikel 5: bevat nu enkel de bepalingen over regeling subsidie bij verkiezingen (maar is inhoudelijk ongewijzigd) - Artikel 6: bevat de bepalingen over regeling subsidie bij splitsing. Daarbij is toegevoegd dat als bij splitsing een nieuwe fractie wordt gevormd, deze nieuwe fractie aanspraak maakt op 50% van de vaste component. De aanspraak op de subsidie ontstaat de maand volgend op de splitsing. 2

- Artikel 13: regelt dat de Verordening met terugwerkende kracht in werking treedt per 8 juli 2022, waarmee de nieuwe regeling ook van toepassing is op de nieuwe fractie die toen is ontstaan. - De toelichting op artikel 5 en 6 is aangepast op de nieuwe regeling. - De toelichting op artikel 6 verduidelijkt dat geen onderscheid wordt gemaakt tussen splitsing van eenmansfracties en fracties met meer raadsleden. - De toelichting op art. 3 lid 2 sub c verduidelijkt dat reis- en verblijfskosten van raadsleden niet mogen worden vergoed uit de fractiebijdrage. - De verordening is aangepast op de nieuwe werkwijze van de gemeenteraad en het dagelijks bestuur van de gemeenteraad.

Financiën Bij het ontstaan van een of meerdere nieuwe fracties tijdens een zittingsperiode wordt er 100% van de vaste component aan subsidie toegekend aan de oorspronkelijke fractie als die blijft bestaan en daarnaast 50% van de vaste component aan de nieuwe fractie. Zo kan het dus gebeuren dat bij afsplitsingen van meermansfracties extra kosten op de begroting van de gemeente Utrecht gaan drukken. Bij afsplitsingen van eenmansfracties ontstaat er juist een klein voordeel omdat 50% in plaats van 100% van de vaste component wordt uitgekeerd. Aanvullend op de vaste component blijven de oorspronkelijke en de nieuwe fractie(s) de variabele component ontvangen op basis van hun zetelaantal in de raad. Dit heeft geen financiële consequenties voor de begroting. De meest recente cijfers van de vaste en de variabele component aan subsidie, prijspeil 2023, bedragen: • Vaste component (100%): € 88.628 • Vaste component (50%): € 44.314 • Variabele component per zetel: € 6774

Vervolg Na vaststelling door de raad wordt de aangepaste Verordening op de financiële bijdrage aan fracties gemeente Utrecht gepubliceerd in het Gemeenteblad.

Participatie De raad gaat over zijn eigen werkwijze. Participatie is niet aan de orde.

Communicatie Er is geen aanvullende communicatie voorzien.

Bijlagen Bijlage besluitvorming: - De “Verordening op de financiële bijdrage aan fracties gemeente Utrecht” met bijbehorende toelichting. Bijlage ter informatie: - De “Verordening op de financiële bijdrage aan fracties gemeente Utrecht” met bijbehorende toelichting (MET WIJZIGINGEN ZICHTBAAR)

3