20220120 Conceptverslag Commissie Energie(transitie) Duurzaamheid en Wonen.docx

5

Verslag openbare ochtend vergadering Energie(transitie), duurzaamheid en Wonen ochtenddeel

10

Datum Locatie Verslag door Vaststelling verslag

20 januari 2022 Stadhuisbrug 1, Utrecht Judith Dubero (Notuleerservice Nederland)

Aanwezigen 15

20

25

30

35

De voorzitter, mevrouw E. Bijsterbosch, de wethouders K. Diepeveen, E. Eerenberg, en de leden, de heer E. van der Marel (VVD), mevrouw F. de Koning (GroenLinks), de heer M. Koning (D66), mevrouw J. Zwinkels (CDA), de heer R. van der Zweth (PvdA), de heer J. Wijmenga (ChristenUnie), de heer T. Schipper (SP), de heer J. Koppelaar (Student&Starter), mevrouw A. Sasbrink (PvdD), de heer R. Daniëls (PVV), de heer H. Essabiri (DENK), de heer M. Spil (Stadsbelang Utrecht), mevrouw H. de Boer (GroenLinks), de heer M. van Dalen (VVD), de heer J. Schreuder (D66), mevrouw I. Raaijmakers (PvdA) Inhoud Verslag openbare ochtend vergadering Energie(transitie), duurzaamheid en Wonen - ochtenddeel ..........................................................................................................................................................1 1. Opening.........................................................................................................................................2 2. Vaststellen van de agenda van 20 januari 2022 ...........................................................................2 3. Vaststellen van ingekomen agenderingen (Procedure) ................................................................2 4. Verslag van 9 december 2021 ......................................................................................................3 5.

Toezeggingen/moties ....................................................................................................................3 6. Tijdelijk wonen en nieuwe grondexploitatie BEFU-terrein Hoograven ..........................................3 6.1. Intentiedocument tijdelijke woningbouw Pagelaan 1 ..............................................................3 7. Raadsvoorstel Zienswijzemogelijkheid Kadernota RUD Utrecht 2023 .......................................13 Verslag openbare middag vergadering Energie(transitie), duurzaamheid en Wonen - middagdeel ........................................................................................................................................................17 8. Rekenkameronderzoek ‘Grip op energietransitie. Een onderzoek naar de beïnvloedingsmogelijkheden van de gemeente bij concrete projecten’ ..........................................17 9. Raadsbrief Evaluatie Kluswoningen en stand van zaken Stichting Energietransitie Utrecht (SETU..............................................................................................................................................29 Verslag openbare avondvergadering commissie Energie(transitie), Duurzaamheid en Wonen avonddeel........................................................................................................................................32 Pagina 1 van 45

5

10. Raadsbrief Energievisie ............................................................................................................32 11. Raadsbrief Voortgang energielandschap Rijnenburg en Reijerscop ........................................39 LIJST VAN TOEZEGGINGEN.........................................................................................................45 Agendapunt 6 ..............................................................................................................................45 Agendapunt 7 ..............................................................................................................................45

10

1. Opening De voorzitter, mevrouw Bijsterbosch, opent de vergadering om 10.00 uur. Zij meldt dat wethouder Verschuure wegens ziekte afwezig is.

15

Mededelingen De wethouder Wethouder Diepeveen heeft een mededeling, hij doet deze bij het betreffende agendapunt. De commissieleden De commissieleden hebben geen mededelingen.

20

25

2. Vaststellen van de agenda van 20 januari 2022

De voorzitter meldt dat wethouder Van Hooijdonk om 14.00 uur bij de vergadering aansluit. Agendapunt 8: ‘Rekenkameronderzoek: ‘Grip op energietransitie. Een onderzoek naar de beïnvloedingsmogelijkheden van de gemeente bij concrete projecten’ wordt daarom om 14.00 uur behandeld. Hierna kan een start gemaakt worden met agendapunt 9: ‘Raadsbrief Evaluatie Kluswoningen en stand van zaken Stichting Energietransitie Utrecht (SETU)’. De heer Van der Marel (VVD) stelt voor agendapunt 11: ‘Raadsbrief Voortgang energielandschap Rijnenburg en Reijerscop’ voor agendapunt 10: ‘Raadsbrief Energievisie’ te behandelen.

30

35

Vanwege een camerastoring wordt de vergadering vijf minuten geschorst. Mevrouw De Koning (GroenLinks) is geen voorstander van het omdraaien van agendapunt 10 en 11, evenals de heer Koning (D66), mevrouw Zwinkels (CDA) en de heer Van der Zweth (PvdA). De agenda wordt niet gewijzigd.

40

Mevrouw Zwinkels (CDA) vraagt wanneer er een inschatting gemaakt kan worden van het tijdstip van de start van de behandeling van agendapunt 9: ‘Raadsbrief Evaluatie Kluswoningen en stand van zaken Stichting Energietransitie Utrecht (SETU). De voorzitter antwoordt dat dit duidelijk wordt tijdens de behandeling van agendapunt 8: ‘Rekenkameronderzoek: ‘Grip op energietransitie. Een onderzoek naar de beïnvloedingsmogelijkheden van de gemeente bij concrete projecten.’

45

Agendapunt 3.2: ‘Wijziging van de Huisvestingsverordening Regio Utrecht 2019, gemeente Utrecht (opkoop en wijzigen voorraad) wordt in 120 minuten behandeld.

3. Vaststellen van ingekomen agenderingen (Procedure) De overige agendapunten worden behandeld conform het voorstel.

Pagina 2 van 45

4. Verslag van 9 december 2021

De schriftelijke reactie van de heer Wijmenga (ChristenUnie) is verwerkt. ‘koopcoöperaties is gewijzigd in ‘woningcoöperaties’. 5

Met deze wijziging is het verslag van 9 december 2021 vastgesteld.

5. Toezeggingen/moties Hierover zijn geen opmerkingen. 10

De voorzitter vraagt of er woordvoerderswisselingen zijn. Dit is niet het geval.

6. Tijdelijk wonen en nieuwe grondexploitatie BEFU-terrein Hoograven 15

20

25

30

35

40

45

50

55

6.1. Intentiedocument tijdelijke woningbouw Pagelaan 1 Het college wil meer tijdelijke woonruimte toevoegen aan de Utrechtse woningmarkt en stelt in het raadsvoorstel voor om tijdelijk wonen mogelijk te maken op het BEFU-terrein Hoograven. Hiervoor moet de oude grondexploitatie worden gesloten en een nieuwe geopend. In het raadsvoorstel vraagt het college de raad hiermee in te stemmen. De raad behandelt dit raadsvoorstel in samenhang met het intentiedocument tijdelijke woningbouw Pagelaan 1, een tweede locatie in de wijk Hoograven waar tijdelijk wonen zou kunnen worden toegestaan. Het raadsvoorstel wordt in twee termijnen behandeld. De voorzitter vraagt of er behoefte is aan een geheim deel bij dit agendapunt. Mevrouw Zwinkels (CDA) gaat dit na. Wethouder Diepeveen deelt mee dat er de afgelopen tijd wat beroering is ontstaan vanwege een recent arrest van de Hoge Raad (de Didamzaak). De Hoge Raad heeft geoordeeld dat overheden bij verkoop van onroerende goed gelijke kansen moeten bieden aan gegadigden, zelfs als er geen sprake is van een aanbestedingsplichtige opdracht. Ambtelijk wordt bekeken wat dit betekent. In het voorstel dat nu behandeld wordt is er geen sprake van verkoop, maar van verhuur.

Het college gaat er vooralsnog vanuit dat het voorstel voor de procedure moet worden aangepast, maar dat in essentie de betrokkenheid van een Stuwcoöperatie overeind kan blijven (beslispunt 2.a). Het college komt in algemene zin op het Didamarrest terug en zal breder delen wat de mogelijke consequenties zijn. Eerste termijn De heer Wijmenga (ChristenUnie) meldt dat de ChristenUnie positief is over het voorstel van het college. Het viel op dat er veel meer tijdelijke woningen gerealiseerd worden dan permanente woningen. Hij vraagt of de investeringen die gedaan worden voor bijvoorbeeld riolering en afvalcontainers in de definitieve situatie bruikbaar en toekomstvast zijn. Bij beslispunt 2b staat dat er geluidsbeperkende maatregelen toegepast gaan worden die bijdragen aan een optimale gezondheidsbescherming van de tijdelijke bewoners, maar in de kanttekening staat dat dit een wens is. Er is een wens om een stil binnenmilieu te hebben en het is nog niet zeker of dat haalbaar is. De woningen worden voor tien jaar neergezet op een terrein waar niet aan de geluidsnormen wordt voldaan en er kan niet gegarandeerd worden dat een acceptabel binnenklimaat haalbaar is. De ChristenUnie vindt dat dit gegarandeerd moet worden.

Er wonen op dit moment mensen op het terrein, deze hebben de ChristenUnie benaderd met vragen over de milieuvriendelijkheid van de woningen en of de woningen daadwerkelijk circulair zijn en op andere plekken gebruikt kunnen worden. Mevrouw De Koning (GroenLinks) is enthousiast over het voorstel om zeshonderd extra woningen neer te zetten. De woningcrisis in Utrecht is enorm. Zij complimenteert het college voor het voorstel. Het is echter nog niet voldoende, de ambitie is ongeveer duizend tijdelijke woningen per jaar neer te zetten en dit is hard nodig. Het is bekend dat er meer locaties zijn waar tijdelijke woningen geplaatst kunnen worden en zij vraagt de wethouder wanneer deze locaties bekend worden gemaakt. Verder vraagt zij om een lijst van locaties die net niet in aanmerking zijn gekomen en wat de knelpunten waren. Pagina 3 van 45

5

10

15

20

25

30

35

40

45

50

55

60

Mevrouw Zwinkels (CDA) heeft al vaker gevraagd om een overzicht van locaties voor tijdelijke woningen, maar hierop komt geen antwoord. Zij vraagt mevrouw De Koning wat daar volgens haar de reden van is. Mevrouw De Koning (GroenLinks) antwoordt dat het in de praktijk vaak lastig is om tijdelijke woningen te realiseren omdat er redenen zijn om geen blijvende woningen neer te zetten, bijvoorbeeld omdat de geluidsbelasting te hoog is of omdat er geen riolering ligt. Het zijn lastige situaties, de raad moet daarom betrokken zijn om de vooruitgang te bevorderen. De heer Schipper (SP) geeft aan dat dit plan gekoppeld is aan het feit dat er geen permanente woningbouw gepleegd mag worden. Dit geldt evenzeer voor de Archimedeslaan 16. Hij vraagt of GroenLinks het ermee eens is dat het stom is geweest die woningen onklaar te maken. Mevrouw De Koning (GroenLinks) is het daar helemaal mee eens. Er moet niet worden ontruimd voordat het echt nodig is. Archimedeslaan 16 staat nu leeg, hier hadden mensen kunnen wonen. De woningen waren misschien onveilig, maar dit is wel een plek die benut moet worden. Achter deze plek bevindt zich tevens een enorme parkeerplaats waar ook containerwoningen geplaatst kunnen worden. Hier kunnen op termijn ook permanente woningen gerealiseerd worden.

De heer Schipper (SP) stelt voor de wethouder te vragen deze locatie in aanmerking te laten komen voor het realiseren van tijdelijke woningen. Het is een uitstekende locatie. Mevrouw De Koning (GroenLinks) vindt dit een goede vraag aan de wethouder. Zij blijft daarbij de ambitie houden op deze plek permanente woningen te realiseren, zonder de verbrede A27. Mevrouw De Koning (GroenLinks) vervolgt haar bijdrage. Op het BEFU-terrein komen tweehonderdvijftig woningen voor een periode van tien jaar. GroenLinks is het daar erg mee eens. Er is wel verbazing over het feit dat in het raadsvoorstel gemeld wordt dat woningcoöperaties worden betrokken. Het zou moeten gegund worden aan woningbouwcoöperaties. GroenLinks wil de garantie dat het sociale huurwoningen zijn en blijven. Mevrouw Zwinkels (CDA) vond het ook vreemd dat een Stuworganisatie zelf kan inschrijven, maar dat er ook samengewerkt kan worden. Zij vraagt mevrouw De Koning wat zij daarvan vindt. Mevrouw De Koning (GroenLinks) geeft er de voorkeur aan om het werk volledig uit te laten voeren door een woningbouwcoöperatie. Zij hebben expertise op gebied van huisvesting voor kwetsbare groepen, dit wordt niet teruggezien bij marktpartijen. Zij vraagt de wethouder hoe hij daar tegenaan kijkt. Mevrouw De Koning (GroenLinks) vervolgt haar bijdrage. Zij vraagt de wethouder hoe er geïnvesteerd wordt in gemeenschapszin en voorzieningen.

Kan er bijvoorbeeld worden voorzien in een gezamenlijke binnentuin. De ervaring leert dat dit bijdraagt aan het succes. Er moet een fijns stukje van de stad ontstaan. Op de Pagelaan komen driehonderd sociale huurwoningen. Dit betreffen herbruikte woningen. GroenLinks heeft hier zorgen over. De geluidsisolatie is onvoldoende, minstens één van de binnenruimtes moet voldoen aan de normen voor geluidsbelasting. Het is ook daar belangrijk te investeren in gemeenschapszin en goed sociaal beheer. Zij vraagt de wethouder hoe het sociaal beheer op de Pagelaan is geregeld. De heer Koning (D66) heeft een technische vraag gesteld over wat de definitie van ‘kwetsbaar’ is. Dit wordt op twee manieren uitgelegd, namelijk: mensen met een urgentie die op de lijst staan voor een sociale huurwoning en mensen die kwetsbaar zijn voor geluidsbelasting. Duidelijk is geworden dat het niet per definitie om dezelfde groep gaat. Hij vraagt de wethouder of hij onderkent dat dit onduidelijkheid oproept en of dit aangepast kan worden in het voorstel. Zijn tweede vraag gaat over de geluidsschermen. Een oplossing voor de geluidsbelasting op de locatie moet door het Rijk geregeld zijn voor 1 december 2023. Wanneer dit formeel geregeld is, kan de uitvoering daarvan nog jaren op zich laten wachten. Het feit dat het Rijk dit moet realiseren staat los van het Tracébesluit A27.

Hij vraagt de wethouder of dit juist is en op welke wijze het college van plan is om hier druk op te zetten. Pagina 4 van 45

Mevrouw Zwinkels (CDA) vraagt in hoeverre het Tracébesluit effect kan hebben op dit plan en of het kan zijn dat er sneller permanente woningen geplaatst worden. 5

10

15

20

25

30

35

40

45

50

55

De heer Koning (D66) antwoordt dat de ambtenaar die hij hierover gesproken heeft aangaf dat er jaren nodig zijn om een geluidswal te realiseren. Het is goed om door te gaan met het neerzetten van tijdelijke woningen. Mevrouw Zwinkels (CDA) geeft aan dat RWS van plan is de geluidswal in 2027 te realiseren. Dit is geen tien jaar, maar vijf. De heer Koning (D66) telt hier drie/vier jaar bij op. Hij heeft liever dat er over een jaar vijfhonderd tijdelijke woningen staan voor tien jaar, dan te blijven zitten met onzekerheden. Mevrouw Zwinkels (CDA) heeft met de Universiteit van Utrecht gesproken, daar geeft men aan dat vijf jaar realistisch kan zijn. Er moet niet te sceptisch gedaan worden. De heer Schipper (SP) is het eens met de heer Koning, het zou wel eens langer kunnen duren dan 2027, maar hij is wel blij dat D66 ervoor pleit druk te zetten op het plaatsen van geluidswerende maatregelen. De heer Koning (D66) meldt dat het essentieel is dat het Rijk gaat kijken naar een pakket van geluidsmaatregelen die losgekoppeld worden van de verbreding van de A27. De heer Van der Marel (VVD) vraagt de heer Koning wat hij ervan vindt dat bij de Pagelaan staat dat er voor minimaal vijf jaar en maximaal tien jaar woningen komen en dat dit wordt bepaald door het Tracébesluit. Verder vraagt hij of deze constructie niet ook moet worden toegepast op het gebied waar het nu over gaat.

Het is goed om zo snel mogelijk permanente woningen te plaatsen. De heer Koning (D66) antwoordt dat het stuk geschreven is voor het landelijk coalitieakkoord met betrekking tot de A27. Als de regio goede stappen zeg, kan de verbreding van de A27 van de baan. Hij vraagt het college het voorstel in die zin te actualiseren zodat het klopt met de huidige stand van zaken. Ten slotte geeft hij aan dat de PvdA, de VVD en D66 vragen hebben gesteld met betrekking tot een nieuw wetsvoorstel dat het mogelijk maakt in de huisvestingsverordening voorrang te geven aan bepaalde essentiële beroepsgroepen. Hij vraagt of het mogelijk is om dit ook op deze locatie toe te passen en hoe zich dit verhoudt ten opzichte van het afsluiten van huurcontracten voor drie toe vijf jaar. De heer Koppelaar (Student&Starter) vraagt de heer Koning of deze locatie niet juist bij uitstek geschikt is voor studenten. De heer Koning (D66) antwoordt dat er veel verschillende groepen zijn waarvoor deze locatie geschikt is, er kan ook gedacht worden aan statushouders, studenten en ex-daklozen. Mevrouw Sasbrink (PvdD) is positief over het raadsvoorstel dat voorziet in extra woningen, maar heeft wel vragen en bedenkingen. Het is bedenkelijk dat de gevolgen van geluidshinder het permanent wonen onmogelijk maakt, maar tijdelijk wonen niet.

De geluidswerende maatregelen zijn nu gekoppeld aan het Tracébesluit, dit besluit is op losse schroeven komen te staan en kan beter losgekoppeld worden van de bouwplannen. De geluidsschermen moeten er zo snel mogelijk komen want de huidige bewoners van Hoograven ondervinden herrie. Er waren vragen over de grote hoeveelheden woningen die er tijdelijk geplaatst worden, terwijl er permanent 76 geplaatst worden. Zij vraagt de wethouder aan te geven waar dit grote verschil vandaan komt en wat dit betekent voor de kwaliteit van de woningen die er komen. Het terrein ligt braak, zij vraagt of er flora- en faunaonderzoek is gedaan. Verder geeft zij aan dat het terrein nu bewoond wordt door krakers die zelfvoorzienend zijn en vraagt waar deze naartoe moeten en of de gemeente daar een verantwoordelijkheid voor heeft. De heer Van der Marel (VVD) vindt dat mensen die zelfvoorzienend willen wonen daar zelf voor kiezen. Hij ziet geen rol van de gemeente hierin.

Pagina 5 van 45

Mevrouw Sasbrink (PvdD) is het hier deels mee eens. Deze mensen kunnen zelf een andere plek vinden. De gemeente heeft misschien overzicht van terreinen waarop dit mogelijk is. Dit kan bij elkaar gebracht worden. 5

10

Mevrouw Sasbrink (PvdD) vervolgt haar bijdrage. Het vorige SPV voorzag in veel minder woningen, er komen nu honderden nieuwe bewoners bij. Wat is de impact voor de huidige bewoners en wat is er gedaan aan participatie? Bij beslispunt 2e van het raadsvoorstel staat nu dat er bij voorkeur herplaatsbare units geplaatst worden, zij vraagt de wethouder waarom dit geen harde eis is ten aanzien circulariteit en duurzaamheid en waarom in de uitgangspunten er niets staat over duurzaamheid en energie en ook niet over natuurinclusief- en diervriendelijk bouwen. Deze uitgangspunten moeten ook bij tijdelijk bouwen gelden. Zij vraagt de wethouder deze zaken als eis in de tender toe te voegen en hier een toezegging op te doen.

30

De heer Koppelaar (Student&Starter) meldt dat in de huidige tijd van woningnood het snel toevoegen van zoveel mogelijk woningen bittere noodzaak. Het is daarom goed dat het college een voorstel doet om voor tien jaar tijdelijke woningen te realiseren. Zo wordt op een nuttige manier gebruik gemaakt van grond die nu ongeschikt is voor permanente woningen. Student&Starter staat dan ook achter dit voorstel, maar wil een aantal zaken aanstippen. In het voorstel wordt gesproken over doelgroepen die over het algemeen meerwaarde zijn voor een hogere geluidsbelasting en die voor kortere duur wil wonen. Dit maakt de woningen bij uitstek geschikt voor studenten. Hoe ziet de wethouder dit, en heeft de SSH haar interesse al uitgesproken voor deze ontwikkeling? Het is goed te lezen dat de voorkeur uitgaat naar herplaatsbare woonunits in verband met duurzaamheid en circulariteit. Hij vraagt de wethouder waarom hier geen harde eis van gemaakt wordt. Ten aanzien van de geluidsisolatie sluit Student&Starter zich aan bij de vraag van de ChristenUnie. Het is goed dat er vragen gesteld zijn over het plaatsen van tijdelijke woningen bij de Archimedeslaan. De verwachting is dat in 2036 de definitieve woningbouw kan worden opgeleverd. Dat betekent dat er nu ruimte is voor tijdelijke woningen voor ongeveer tien jaar.

Wat gebeurt er als er snel duidelijkheid komt en er al eerder permanente woningen gebouwd kunnen worden? Wordt de exploitatietermijn voor de tijdelijke woningen dan ingekort of moet er dan gewacht worden tot de termijn van tien jaar is verlopen?

35

De heer Van der Zweth (PvdA) meldt dat de woningnood hoog is en het onwenselijk is dat er kavels leeg staan in Hoograven. Het is goed dat er gebouwd wordt en tijdelijke woningbouw is goed. Definitieve woningbouw lijkt lang op zich te laten wachten, ook in verband met de verbreding van de A27. Het heeft zo lang geduurd dat mensen op het terrein zijn gaan kraken.

15

20

25

40

45

50

55

60

Mevrouw Zwinkels (CDA) vraagt of de heer Van der Zweth het met haar eens is dat de plannen juist gemaakt worden zodat de krakers er uitgezet kunnen worden en het gebied ontruimd kan worden. De heer Van der Zweth (PvdA) antwoordt dat er niet gebouwd wordt om krakers dwars te zitten maar om mensen een woning te kunnen bieden. De heer Van der Zweth (PvdA) vervolgt zijn bijdrage. Het plan bevat veel woningen, dat is een goede zaak. De PvdA deelt de vraag van GroenLinks over de positie van de Stuw. De wethouder wordt gevraagd ook te kijken naar afwisseling van soorten woningen. Er is veel gezegd over het feit dat het aantal tijdelijke woningen flink meer wordt dan het aantal permanente woningen. De PvdA sluit zich aan bij de vraag van de ChristenUnie over de openbare ruimte. De leefbaarheid moet gegarandeerd worden, de geluidshinder moet verminderen. Er heeft geen participatie geweest, het plaatsen van woningen betekent wat voor de omgeving en tien jaar is lang. De PvdA vindt dat de participatie voor de raadsbehandeling moet hebben plaatsgevonden. Ten slotte vraagt de heer Van der Zweth of er gesproken is met de mensen die er nu wonen. Zij leven op hun eigen manier, de stad moet daar ruimte aan geven. De heer Van der Marel (VVD) vraagt waarom dit een verantwoordelijk zou zijn van de gemeente, zoals eerder gezegd maken deze mensen zelf deze keuze.

De heer Van der Zweth (PvdA) antwoordt dat dit bijdraagt aan de diversiteit die er op alle vlakken is. Dit is waardevol voor de stad en de gemeente moet proberen met deze mensen mee te denken. Pagina 6 van 45

De heer Daniëls (PVV) vraagt of onder diversiteit ook het overtreden van de wet moet worden verstaan. 5

10

De heer Van der Zweth (PvdA) antwoordt dat dit niet zo is. Het is een groep mensen die in een drassig, nat gebied woont, er gebeurt in elk geval nog wat en bovendien is de woningnood torenhoog. Mevrouw De Koning (GroenLinks) wijst erop dat mensen recht hebben op huisvesting. De heer Van der Marel (VVD) sluit zich aan bij de PvdD met betrekking tot de participatie. Dit is er niet geweest. Als de Pagelaan erbij komt is het tijd om met de mensen in gesprek te gaan.

15

De heer Van der Zweth (PvdA) vindt ook dat er participatie moet zijn, maar er ligt nu een voorstel en straks zijn er verkiezingen, het raadsvoorstel moet worden vastgesteld. Hij vraagt hoe de heer Van der Marel dat ziet want als het voorstel eerst vastgesteld en er vindt daarna participatie plaats, betekent dat een wassen neus.

20

De heer Van der Marel (VVD) ziet de behoefte aan urgentie, er is behoefte aan snelheid, maar hij vraagt hoe de procedure is. Is er tegen dit plan nog bezwaar en beroep mogelijk? Participatie is belangrijk, maar snelheid ook.

25

30

35

40

45

50

De heer Van der Zweth (PvdA) ziet het dilemma, maar snelheid staat participatie niet in de weg en participatie achteraf is niet de bedoeling. De heer Van der Marel (VVD) deelt dat, maar als participatie te laat is ingezet betekent dat dat het plan niet door kan gaan. Deze stap wil de VVD niet maken. Hij vraagt de wethouder hoe hij dit ziet en of er een turboparticipatie wordt ingezet. De heer Schipper (SP) geeft aan dat het zou kunnen dat dit plan wat veel voor de buurt is. Op 1 december is er een bewonersbijeenkomst geweest waarbij de plannen besproken zijn, ook de krakers waren hierbij aanwezig. Hier kwam niet uit dat de buurt tegen het plan is. De SP is benieuwd naar wat er verder nog aan participatie gedaan gaat worden. De SP is in principe positief, maar er is een voorziening in de begroting voor negatieve grondexploitaties, met dit plan gaat daar een flink deel uit. De heer Schipper vraagt wat er gebeurt bij meer tegenslag. Tijdens de bewonersbijeenkomst suggereerde iemand dat er een verbetering moet komen van het openbaar vervoer. De gemeente vond dit een goede suggestie en zou dat aan de Provincie voorleggen. De heer Schipper vraagt wat dit inhoudt, is dat bijvoorbeeld een rechtstreekse verbinding van Hoograven naar station Vaartsche Rijn? De heer Daniëls (PVV) ziet de noodzaak meer woningen te realiseren maar heeft wel een kanttekening.

Utrecht probeert automobilisten te pesten. Er worden in het gebied zo min mogelijk parkeerplekken gerealiseerd en het percentage woningen voor studenten zou één op tien zijn, maar er komen ook mensen te wonen die wel auto’s hebben. De PVV vraagt om meer parkeerplekken. Er wordt gesproken over bijzondere doelgroepen, waaronder statushouders. De PVV is hier tegen en wil een draagkrachtonderzoek wanneer er asielzoekers komen. Verder zullen de energieambities van de stad bij deze woningen niet gehaald worden. De heer Daniëls vraagt de wethouder welke middelen er zijn wanneer de krakers niet zoals is afgesproken vertrekken. Mevrouw Zwinkels (CDA) onderschrijft de opmerking over de energieambities. Er moet sprake zijn van duurzaamheid. Zij vraagt de heer Daniëls welke klimaatmaatregelen hij zelf in gedachten heeft.

55

De heer Daniëls (PVV) vindt dit een vraag voor de wethouder, hij heeft zelf geen concrete plannen.

60

Mevrouw Zwinkels (CDA) vindt het een goed plan, de woningnood is hoog en het plaatsen van tijdelijke woningen is een deel van de oplossing. Er komen mooiere en duurzamere woonconcepten met meer kwaliteit. Er wordt een meervoudige procedure voorgesteld ten behoeve van de creativiteit en concurrerende inschrijvingen. Er moet voor worden gezorgd dat dit Pagina 7 van 45

5

10

15

20

25

30

35

40

45

50

55

60

gaat landen in dit concept. Ten aanzien van de beleidsdoelen vraagt zij of deze gaan om duurzaamheid of ook om andere doelen die in de tender zijn opgenomen. Een mooi concreet punt is de aansluiting op de historische Biesbosch Wetering. Er wordt beweerd dat de participatie overwegend positief was, maar participatie heeft nauwelijks plaatsgevonden. Het CDA vraagt of participatie nog plaats gaat vinden en waar de bewering op gebaseerd is. Na sanering zijn er stabiliserende maatregelen nodig, hier zijn kosten mee gemoeid. Het CDA vraagt of de gemeente die goed kan inschatten. Het CDA sluit zich aan bij de opmerking van GroenLinks over de gemeenschapszin en bij de opmerking van de ChristenUnie over de tijdelijkheid van de openbare voorzieningen. De heer Essabiri (DENK) geeft aan dat de woningnood hoog is, het plaatsen van tijdelijke woningen is een klein stapje in de goede richting. Het is voor DENK belangrijk dat de gezondheid van de bewoners wordt gewaarborgd. Daarnaast moeten de woningen uit sociale huur bestaan, dit moet ook na tien jaar zo blijven. Kan de wethouder toezeggen dat het huidige percentage en de oppervlakte verhoudingsgewijs in de toekomst zo blijft bij permanente bewoning? Permanente bewoning geeft meer zekerheid en perspectief dan tijdelijke woningen. De heer Essabiri vraagt wat er gebeurt als permanente bewoning toch eerder mogelijk blijkt dan pas na tien naar.

Ten slotte merkt hij op dat het weliswaar om sociale huurwoningen gaat, maar ook deze bewoners hebben behoefte aan parkeerplekken. Ziet De wethouder mogelijkheden om hier toch meer parkeerplekken te realiseren? De heer Spil (Stadsbelang Utrecht) geeft aan dat er veel behoefte is aan woningen. Er wordt veel gezegd over de wenselijkheid van hoge kwaliteit, ook van tijdelijke woningen. Er worden nu woningen voor tien jaar neergezet. Het is op dit moment niet bekend of over tien jaar de maatregelen daadwerkelijk getroffen zullen zijn. Hij vraagt of het een optie is een termijn van vijftien jaar mogelijk te maken, eventueel onder voorwaarde dat er ook voor een periode van vijftien jaar kwaliteit wordt geboden. Voor een periode van vijftien jaar is het mogelijk om eenheden van hoge kwaliteit te leveren, dit is bij tien jaar moeilijker. Er zit een inconsistentie in het voorstel: creativiteit uit de markt is gewenst en er moet een STUW-deelnemer inschrijven. Op deze manier wordt de creativiteit uit de markt uitgeschakeld. Hij vraagt of het niet wenselijker is de eis van een STUW-deelnemer te laten vervallen en te kiezen voor het beste voorstel. De heer Koppelaar (Student&Starter) vraagt of Stadsbelang Utrecht de eis van sociale huurwoningen wil laten vervallen. De heer Spil (Stadsbelang Utrecht) antwoordt dat dit niet zo is. De heer Spil (Stadsbelang Utrecht) vervolgt zijn bijdrage.

Het voornemen is op de Archimedeslaan binnen enkele jaren tot permanente woningontwikkeling te komen. De weg naar tijdelijkheid is daarmee afgesneden. Hij vraagt de wethouder of deze kan toezeggen dat als die termijn gaat schuiven en de locatie langere tijd leeg zal staan, de gemeente het initiatief neemt om tot tijdelijke woonontwikkeling te komen. Wethouder Diepeveen beantwoordt de aan hem gestelde vragen. Er is gevraagd naar wat kansrijke locaties zijn voor tijdelijke woningbouw. De Archimedeslaan wordt veel genoemd. De taskforce Versneld tijdelijke woonruimte toevoegen trekt hier hard aan. Er verschijnt elk kwartaal een voortgangsrapportage. Hierin wordt langs vier lijnen gerapporteerd. De wethouder zegt toe in Q1 van 2022 in de kwartaalrapportage terug te komen op de kansrijke locaties, dit is al eerder toegezegd. Ook zegt hij toe daarin specifiek op de Archimedeslaan in te gaan. Hij wil niet zo ver gaan om met een lijstje van de locaties die het (net) niet gehaald hebben te komen, hij wil zich richten op de kansrijke locaties. Voorkomen moet worden dat er onduidelijkheid en onrust in de stad ontstaat. Ook komt de wethouder met een uitleg over de werkwijze voor hoe de locaties geselecteerd zijn. De eis van de betrokkenheid van STUW-coöperaties gaat niet vervallen. Een STUW-coöperatie zal altijd bij de ontwikkeling betrokken zijn.

Als er zich marktpartijen aandienen, moeten deze zich verbinden aan een STUW-coöperatie. Dit heeft met name zin voor de beheerfase. STUW-coöperaties hebben veel ervaring en moeten in positie gebracht worden om de goede dingen te kunnen doen. Mevrouw De Koning (GroenLinks) heeft nog steeds niet scherp waarom marktpartijen betrokken zouden moeten worden als STUW-coöperaties dit kunnen en willen. Pagina 8 van 45

5

10

15

De wethouder antwoordt dat het vaak een samenwerking is. Er zijn marktpartijen die bijvoorbeeld woonvormen kunnen leveren. Het gaat bij tijdelijk wonen soms ook om constructies waarbij een partij eenheden levert die eigendom blijven van deze partij. Een combinatie van een STUWcoöperatie en een marktpartij is daarom denkbaar. Mevrouw De Koning (GroenLinks) vraagt of, als een STUW-coöperatie het zelf wil doen, dit de voorkeur verdient en of de wethouder wil toezeggen dat er altijd een STUW-coöperatie betrokken is. De wethouder antwoordt dat dat laatste zeker het geval is. Er zal altijd een STUW-coöperatie betrokken zijn. Het is ook mogelijk dat een STUW-coöperatie alleen, dus zonder marktpartij, opereert. De heer Spil (Stadsbelang Utrecht) geeft aan dat als het zo is dat er altijd een STUW-coöperatie betrokken moet zijn, dit ook zo in het besluit moet staan. Hij vraagt welke garantie er is dat een STUW-coöperatie met het beste voorstel zal komen.

20

De heer Van der Marel (VVD) sluit zich daarbij aan. Het is prima als het een STUW-coöperatie wordt, maar die gaan zeker een commerciële partij inschakelen. Hij vraagt waarom er niet direct voor een commerciële partij gekozen kan worden. Deze komen immers toch in beeld.

25

De wethouder antwoordt dat eerder een selectielijn is vastgesteld waar bij honderd procent woningbouw er altijd betrokkenheid van een STUW-coöperatie moet zijn. Dit geld voor tijdelijke bouw evengoed als voor definitieve bouw. Hier houdt het college aan vast en dit is geborgd met deze besluitvorming. Tegelijkertijd wordt niet uitgesloten dat er ook combinaties kunnen zijn met marktpartijen.

30

Mevrouw De Koning (GroenLinks) vraagt de wethouder ervoor te zorgen dat dit niet leidt tot hogere kosten en procedureverlies. De heer Spil (Stadsbelang Utrecht) vraagt mevrouw De Koning of dit project ten behoeve van de STUW-coöperaties wordt gedaan of ten behoeve van de bewoners.

35

40

Mevrouw De Koning (GroenLinks) antwoordt dat het doel is goede woningen te creëren, zij heeft eerder uitgelegd waarom een STUW-coöperatie de beste keuze is. De wethouder geeft aan dat er zeker niet onnodig tijd verloren gaat worden. Hij komt terug op de implicaties van het Didamarrest in de eerste voortgangsrapportage, dan zal duidelijk zijn hoe het verdere verloop is. De heer Daniëls (PVV) vraagt de wethouder of hij het er niet mee eens is dat tenders kunnen leiden tot betere prijsafspraken.

45

50

55

60

De wethouder antwoordt dat dit zou kunnen, maar er is hier sprake van een speciaal programma, om die reden is het duidelijk dat een STUW-coöperatie de beste optie is. De heer Spil (Stadsbelang Utrecht) vraagt welke garantie er is dat een STUW-coöperatie het beste aanbod zal doen. Er moet niet alleen naar de prijs gekeken worden, maar ook naar de kwaliteit. De wethouder antwoordt dat de ervaring leert dat het uitstekend werkt. De gemeente kijkt breder, ook naar de beheerfase, de inbedding in de omgeving en het sociale aspect. Daarom is het betrekken van een STUW-coöperatie het uitgangspunt. Ten aanzien van de tijdelijkheid meldt de wethouder dat er een noodzaak en een verplichting tot sanering is. Het saneringsplan moet er voor 31 december 2023 zijn. De koppeling met het saneringsplan wordt opgelegd door het Rijk. De gemeente is daar niet blij mee vanwege verschillende redenen, niet in het minst vanwege het nieuwe coalitieakkoord. De situatie verandert er niet wezenlijk door, maar de koppeling met het Tracébesluit brengt Utrecht Zuid niet verder. De Pagina 9 van 45

5

10

15

20

25

30

35

40

gemeente staat voor haar bewoners, loskoppeling is de bestendige lijn. Als het saneringsplan er is zijn de geluidsschermen nog niet gerealiseerd. Dit zal pas in 2027 of later zijn. Een tijdelijke exploitatie op deze locatie blijft verstandig, terugkijkend had het eerder kunnen gebeuren. Ten aanzien van de exploitatietermijn meldt de wethouder dat de ontwikkelaar ten aanzien van de Pagelaan dat hij met vijf jaar ook toe kan. Deze ontwikkelaar kiest voor een exploitatie van vijf tot tien jaar. Mochten de geluidsschermen er na vijf jaar zijn, dan kan de termijn worden teruggebracht naar vijf jaar. Dat kunnen zij doen omdat zij gebruik maken van reeds gebruikte units. Voor het BEFU-terrein wordt gekozen voor tien jaar omdat er van uitgegaan wordt dat dit een redelijke exploitatietermijn is. De heer Van der Marel (VVD) vraagt waarom er niet ook voor het BEFU-terrein gekozen is voor een termijn van vijf tot tien jaar. Dan kan er wellicht eerder gestart worden met de bouw van definitieve woningen. De wethouder antwoordt dat de situatie bij de Pagelaan bijzonder is. Over het algemeen geldt bij tijdelijke woningen een termijn van minimaal tien jaar. De heer Spil (Stadsbelang Utrecht) vraagt of het niet beter is te zeggen dat de termijn flexibel is, namelijk van minimaal vijf tot maximaal tien jaar zodat inschrijvende partijen tot de beste oplossing kunnen komen.

De wethouder vindt dat geen goede lijn. Bovendien laat de Wet geluidshinder dat niet toe. De gemeente is hieraan gebonden. De Wet geluidshinder staat maximaal tien jaar toe. De gemeente wil bovenwettelijk streven naar een binnenmilieu dat maximaal acht decibel bevat. Bij de Pagelaan lijkt dit grotendeels te lukken door het slim plaatsen en gebruik maken van aanvullende afscherming. Daarbij is het toepassen van ventilatie en luchtverversing conform het bouwbesluit wezenlijk. Twee van de vier maatregelen uit het receptenboek zijn verplicht gesteld: een geluidsluwe zijde, een slaapkamer aan de geluidsluwe zijde, een geluidsluwe buitenruimte en een woonduur van maximaal vijf jaar. Hiermee worden hopelijk voldoende garanties gegeven op acceptabele gezondheidsrisico’s. Kwetsbare doelgroepen is een brede groep. Dit kunnen mensen zijn die uitstromen uit de maatschappelijke opvang, mensen met urgentie op basis van gezondheid. Ten aanzien van geluidsbelasting geldt een extra toets, de gemeente wil niet alle bijzondere en kwetsbare mensen hier huisvesten maar dit beperken tot studenten, starters, statushouders en mensen die dak- of thuisloos zijn of dreigen te worden. Dit kan nog duidelijker omschreven worden. De wethouder kijkt hier nog goed naar. Mocht dit wijzigen dan komt er een strekt ter vervanging om de duidelijkheid goed vast te leggen.

De gemeente wil een zeventigdertig verhouding, namelijk zeventig procent regulier woningzoekenden (waaronder studenten) en dertig procent bijzondere doelgroepen. Hiertoe is de gemeente gehouden want er is een miljoen euro ontvangen van het Rijk voor Utrecht Zuid. Dit moet worden ingezet voor bijzondere doelgroepen. De heer Wijmenga (ChristenUnie) vraagt of de opmerkingen die de wethouder heeft gemaakt over de geluidsbelasting op de Pagelaan, ook gelden voor het BEFU-terrein.

45

De wethouder antwoordt bevestigend. De heer Van der Zweth (PvdA) vraagt of de raad erin gekend wordt hoe de miljoen euro besteed wordt.

50

De wethouder antwoordt bevestigend. Hier wordt in de kwartaalrapportage op ingegaan.

55

Een aantal fracties heeft opgemerkt dat er meer tijdelijke woningen geplaatst worden dan definitieve. De wethouder geeft aan dat meer woningen niet per definitie meer mensen betekent. Dit hangt af van de vorm van de woningen. Ten aanzien van het parkeren meldt de wethouder dat de eisen ten aanzien van de parkeerbehoefte afgestemd wordt op het type woningen en bewoners. De buurt zit niet te wachten op meer parkeerplekken, er wordt geklaagd over drukte en dat kan op deze plek beperkt worden.

60

De heer Spil (Stadsbelang Utrecht) vraagt of dit soort vraagstukken niet uitgerekend zaken zijn die in participatie aan de bewoners moeten worden voorgelegd. Pagina 10 van 45

De wethouder antwoordt bevestigend, hij komt hier later op terug. 5

10

15

De heer Daniëls (PVV) vraagt hoeveel mensen en in de genoemde buurt wonen. De wethouder antwoordt dat er op 1 december 2021 een digitale buurtbijeenkomst is geweest. Hier waren meer dan honderd mensen aanwezig. Er wordt dus wel degelijk geparticipeerd. Participeren is raadplegen, het gaat niet om de vraag of de tijdelijke woningen er komen, maar wel hoe en hoeveel. Ook het parkeren komt in de participatie aan de orde. De gemeente spreekt met de buurt en er komt een klankbordgroep met bewoners uit de buurt. De participatie wordt samen met de buurt vormgegeven. De heer Van der Zweth (PvdA) geeft aan dat de raad een besluit neemt over de hoeveelheid woningen en vraagt hoe zich dat verhoudt ten opzichte van de wens van de buurt over de hoeveelheid woningen.

20

De wethouder antwoordt dat voor het vaststellen van het aantal woningen dat wel geldt voor het BEFU-terrein. Daar gaat het om honderdvijftig tot tweehonderdvijftig woningen. Dit is een forse bandbreedte. Voor de Pagelaan gaat het om een IDOC. Dit is een andere vorm, de raad neemt daar geen besluit over, maar neemt er kennis van. De heer Schipper informeerde naar de verbetering van het openbaar vervoer en of er een verbinding naar station Vaartsche Rijn komt. De wethouder kan hier op dit moment geen uitspraak over doen. Hij zegt toe dat hij hier in het gesprek met de buurt op terugkomt.

25

De voorzitter vraagt wanneer de wethouder hierover bij de raad op terugkomt. De wethouder antwoordt dat hij hier in de voortgangsrapportage op terugkomen.

30

35

40

45

50

De heer Schipper (SP) geeft aan dat het openbaar vervoer op deze locatie kan verbeteren en verzoekt de wethouder het punt mee te nemen. De wethouder bevestigd dat dit punt nu stevig is geagendeerd. De heer Schipper (SP) legt uit dat het een gekende wens is uit de buurt dat er weer een rechtstreekse verbinding komt vanuit Hoograven Zuid naar de voorzieningen in de wijk en station Vaartsche Rijn. Met de komst van de vele extra bewoners, veelal studenten, wordt de verbinding naar Vaartsche Rijn en de Uithoflijn een stuk urgenter. De wethouder zegt nogmaals toe dat er in de verdere participatie met de buurt op wordt teruggekomen en neemt de specifieke invulling die de heer Schipper geeft daarin ook mee. De wethouder bevestigd dat dit punt nu stevig is geagendeerd. De heer Daniëls (PVV) vraagt wat de wethouder van de buurt hoort over parkeeroverlast. De wethouder antwoordt dat de buurt zorgen heeft over de verkeersaantrekkende werking, met name het autoverkeer, wanneer er woningen op de locaties worden geplaatst. De heer Van der Marel (VVD) vraagt of dit plan nog een keer terugkomt in de raad. De wethouder antwoordt dat er geen nieuw formeel moment komt. Er wordt wel uitvoeriger dan gebruikelijk is via de kwartaalrapportage gerapporteerd. De heer Essabiri (DENK) vindt dat de wethouder iets te generaliserend speekt over de parkeerplekken.

Het lijkt meer op gemeentebeleid dan wat de bewoners willen.

55

De wethouder kan er niet meer dan dit over zeggen. Het is algemeen bekend dat mensen in de buurt altijd met zorgen kijken naar verkeersaantrekkende werking bij ruimtelijke ontwikkeling. Het past ook in het beleid, driehonderd woningen betekent maximaal dertig parkeerplekken. Het gemeentelijk beleid is in lijn met wat de bewoners willen.

60

Het streven is de eenheden die op het BEFU-terrein worden geplaatst later toe te passen op een andere locatie. Ten aanzien van het geven van voorrang voor essentiële beroepen meldt de Pagina 11 van 45

5

wethouder dat de wettelijke mogelijkheden worden verruimd, het is de vraag of het kader gewijzigd is op het moment dat de woningen geplaatst worden. Dan wordt er een afweging gemaakt. Er werd gevraagd of het programma hetzelfde blijft wanneer er permanente woningen geplaatst worden, de wethouder geeft aan dat er voorlopig uitgegaan wordt van een ander programma voor de tijdelijkheid. Mevrouw Sasbrink informeerde naar het flora- en faunaonderzoek. Er ligt een onderzoek, maar dat moet geactualiseerd worden. Het gesprek met de krakers is aangegaan, met hen moeten goede afspraken gemaakt worden. Zij moeten het terrein verlaten voordat er gestart wordt met de bodemsanering.

10

Mevrouw Zwinkels (CDA) vraagt in hoeverre de krakers een risico vormen voor de planning.

15

20

25

30

De wethouder antwoordt dat daarom de gesprekken zijn begonnen. Als het niet lukt om goede afspraken te maken, moet bekeken worden welke middelen er zijn zodat het terrein tijdig beschikbaar komt. De heer Van der Marel (VVD) vraagt wat goede afspraken zijn. De heer Spil (Stadsbelang Utrecht) vraagt of de wethouder voornemens is ervoor te zorgen dat er geen vertraging ontstaat wanneer er geen goede afspraken gemaakt kunnen worden. De heer Daniëls (PVV) vraagt wat er gebeurt wanneer er meer krakers bijkomen waarmee de afspraken niet zijn gemaakt. De wethouder antwoordt dat de afspraken inhouden dat er tijdige ontruiming plaatsvindt. Er wordt een duidelijke einddatum afgesproken. Het is op dit moment niet aan de orde dat er nieuwe krakers bijkomen. De wethouder zegt toe hierover in de voortgangsrapportage terug te komen. Er wordt gestreefd naar snelheid, kwaliteit, circulariteit en duurzaamheid, maar er moet ook realistisch gekeken worden naar wat haalbaar is. Mevrouw Zwinkels (CDA) geeft aan dat de tender opgeknipt kan worden in een aantal percelen, zodat meer inschrijvingen van partijen toegelaten kan worden. Zij vraagt of dit mogelijk is.

35

De wethouder antwoordt dat dit mogelijk is, maar dat dit de realisatietermijn langer maakt en het doel niet dichterbij brengt.

40

Het ligt niet voor de hand dat er een negatieve grondexploitatie ontstaat, de grex is heel conservatief berekend. Ten aanzien van energie en klimaat geeft de wethouder aan dat er met de subsidie van een miljoen euro goede dingen gedaan kunnen worden die mogelijk ook helpend zijn wanneer er permanent gebouwd gaat worden. De stabiliserende maatregelen gaan over het Merwedekanaal. Dit is nog niet helemaal in beeld, maar hiervoor is voldoende buffer ingebouwd. De wethouder neemt de suggestie van natuurinclusief bouwen mee, maar wil wel kijken naar een goede balans.

45

Mevrouw Sasbrink (PvdD) vraagt of de raad inzicht kan krijgen in hoe de tender er uitziet en of de wethouder hierover informatie kan verstrekken voor de raadsvergadering.

50

De wethouder antwoordt dat de raad uiteraard op de hoogte gehouden wordt, maar hij kan niet beloven dat dit voor de raadsvergadering gebeurt. Hij zegt wel toe dat, zodra het helder is hoe de uitvraag gaat plaatsvinden, dit gerapporteerd wordt. De heer Van der Marel (VVD) geeft aan dat er een bouwenvelop is vastgesteld. Hij vraagt of er nog juridische momenten zijn en of er nog risico’s naar vormen komen.

55

De heer Essabiri (DENK) vraagt wat er gebeurt wanneer permanente woningbouw eerder mogelijk is dan gedacht. De wethouder antwoordt ten aanzien van de rechtsbescherming dat het in beide gevallen via een omgevingsvergunning gaat, dat is dus verzekerd. Wanneer er eerder dan na tien jaar nieuwe Pagina 12 van 45

geluidbescherming is, wordt de Pagelaan waarschijnlijk binnen tien jaar beëindigd, de exploitatie van het BEFU-terrein loopt door tot tien jaar. 5

10

15

20

25

Tweede termijn Mevrouw Sasbrink (PvdD) geeft aan dat de punten ten aanzien van duurzaamheid meegenomen worden, zij vraagt of dit voldoende zekerheid geeft of dat er een motie of amendement nodig is. Verder geeft zij aan dat zij het punt van de gezondheidsrisico’s niet goed begrijpt. Er is een aantal maatregelen vastgesteld, maar als mensen weten dat zij op een bepaald moment de woning weer uit moeten, is dat niet bevorderlijk voor de gezondheid. De heer Spil (Stadsbelang Utrecht) constateert dat de voorwaarde is dat er een STUWcoöperatie betrokken is. Hij vraagt hoe dit moet worden gezien in het licht van de motie waarin wordt gezegd dat marktpartijen gelijken kansen moeten krijgen bij het bouwen van sociale huurwoningen. De heer Koppelaar (Student&Starter) sluit zich aan bij de woorden van mevrouw Sasbrink. De wethouder meldt ten aanzien van de gezondheidsrisico’s dat het gaat om een geluidsbelasting van maximaal .. db, de ventilatie, de geluidsluwe ruimten. Er is inderdaad sprake van een tijdelijk huurcontract maar mensen weten dit op voorhand. Ten aanzien van natuurintensief bouwen zegt de wethouder opnieuw toe dat dit in de tender een plaats krijgt. Hij komt erop terug hoe dit er uit gaat zien. Ten aanzien van de betrokkenheid van een STUWcoöperatie heeft de wethouder reeds uitvoerig betoogd waarom hiervoor gekozen is.

De voorzitter vraagt of het stuk als a of b punt naar de raad gaat. De heer Schipper (SP) meldt dat er eventueel een strekt ter vervanging komt, dat betekent dat het stuk als b punt naar de raad gaat.

30

35

40

45

Mevrouw Sasbrink (PvdD) overweegt een motie of amendement in te dienen ten aanzien van geluidsoverlast en duurzaamheid en natuurinclusief bouwen. De heer Spil (Stadsbelang Utrecht) overweegt met een voorstel te komen, met name met betrekking tot de verplichte betrokkenheid van een STUW-coöperatie. De voorzitter concludeert dat het raadsvoorstel als b punt naar de raad gaat, het stuk wordt in 30 minuten besproken. De raad ontvang in Q1 2022 de 2e kwartaalrapportage van de Taskforce Versneld toevoegen tijdelijke woonruimte, waarin de wethouder terugkomt op actuele stand lopende trajecten (oa krakers BEFU en tender), kansrijke locaties, selectieprocedure en -criteria, het Didam arrest, verbetering openbaar vervoer, besteding voorziening en de Archimedeslaan De voorzitter schorst de vergadering voor vijftien minuten.

7. Raadsvoorstel Zienswijzemogelijkheid Kadernota RUD Utrecht 2023

50

55

De RUD heeft de ontwerp-kadernota aangeboden aan de raad en stelt de raad in de gelegenheid met een zienswijze te reageren. Het college heeft een concept-zienswijze opgesteld en legt dit nu aan de raad voor. De heer Wijmenga (ChristenUnie) mist in het stuk de voorziene samenwerking met de Omgevingsdienst regio Utrecht. Er is sprake van twee omgevingsdiensten, dat is bijzonder en niet logisch. Mevrouw Sasbrink (PvdD) heeft schriftelijke vragen gesteld over het feit dat de controle van de milieudiensten en het toezicht sterk uiteenloopt en het opleggen van straffen en handhaving Pagina 13 van 45

5

10

15

20

25

30

nauwelijks gebeurt. De PvdD heeft de indruk dat milieucriminaliteit ook in Utrecht voorkomt. Dit moet prioriteit krijgen en het optreden kan veel strenger. De PvdD vindt de zienswijze van het college aan de karige kant en verzoekt woorden toe te voegen ten aanzien van het terugdringen van milieucriminaliteit. Dit moet prioriteit krijgen. Mevrouw Sasbrink vraagt de wethouder dit toe te zeggen. Dat de gemeentelijke bijdrage omhoog moet kan op de steun van de PvdD rekenen. De PvdD vraagt zich af of de transitie naar een expertisecentrum iets gaat toevoegen en of dit geen overlapping is van de kennis en expertise die binnen de gemeente al aanwezig is. Mevrouw Sasbrink vraagt de wethouder of de gemeente een streng genoeg kader meegeeft waarbinnen zij hun werk kunnen doen en of de gemeente een goede en constructieve opdrachtgever is. Mevrouw Zwinkels (CDA) onderschrijft de woorden van mevrouw Sasbrink ten aanzien van de vraag of een expertisecentrum wat toevoegt. De gemeente Utrecht levert een financiële bijdrage en het is de vraag waar dan voor betaald wordt. Zij vraagt het college hierop te reflecteren. Het CDA ziet graag een aanscherping in de zienswijze op dit punt. De heer Wijmenga (ChristenUnie) geeft aan een van de redenen dat de Omgevingsdienst deze taken heeft is dat er regionaal effectiever geopereerd kan worden.

Hij vraagt of het niet logischer is ervoor te pleiten dat de zaken die de RUD voor andere gemeenten al standaard doet over te dragen aan de RUD. Mevrouw Zwinkels (CDA) is het daar op zich wel mee eens. Er moet in elk geval een keuze gemaakt worden zodat zaken niet dubbel gedaan worden. De RUD wil zaken op orde brengen, maar dit vraagt tijd. Dan gaat het over de harmonisatie van de Omgevingswet, uitvoeringstaken, handhavingscapaciteit. Deze uitvoeringsaspecten moeten geüniformeerd worden. Als dat staat kan er wat het CDA betreft gekeken worden welke taken er bij de gemeente weggehaald kunnen worden. Dit heeft wel consequenties voor de gemeentelijke organisatie. De heer Van Dalen (VVD) ziet ook dat als het RUD een expertisecentrum wordt, er expertise van de gemeente naar de RUD gaat. Verder geeft hij aan dat er in de participatie op dit moment dingen niet goed gaan, de VVD vindt dat hierover in de zienswijze iets over gezegd moet worden. Mevrouw Zwinkels (CDA) deelt dat er zaken ten aanzien van participatie niet goed zijn gegaan, maar vindt dit meer een punt voor de toekomst.

35

40

45

50

55

60

Mevrouw De Boer (GroenLinks) meldt dat het college in de conceptvisie heeft aangegeven dat de gemeente Utrecht zich kan vinden in de ontwikkeling naar een technisch adviserende uitvoeringsorganisatie. Daarbij maakt zij twee opmerkingen: voor de gemeente Utrecht is het een voorwaarde dat de deelnemers een keuze hebben om de aangeboden expertise wel of niet af te nemen en het college wil vroegtijdig meegenomen worden in de keuzes die gemaakt worden voor 2023. GroenLinks kan zich hierin vinden maar het is essentieel dat de RUD in eerste instantie een organisatie blijft voor vergunningverlening, toezicht en handhaving. GroenLinks verzoekt hierover iets op te nemen in de zienswijze. GroenLinks is ten slotte benieuwd naar de antwoorden op de schriftelijke vragen die zij gesteld heeft over handhaving bij milieudelicten en hoort graag op welke wijze het proces op het gebied van vergunningen en handhaving verbeterd kan worden. De heer Van Dalen (VVD) meldt dat het dreigende tekort door de RUD grotendeels is opgelost. Het verbeterprogramma Samen op Weg is uitgesteld, hij vraagt hoe dit nu loopt. De VVD heeft vragen gesteld over het feit dat de ‘getting-things-done-mentaliteit’ wordt gemist. De heer Van Dalen vraagt of de wethouder weet hoe het er met de waterzuivering in Overvecht voorstaat. De VVD heeft aandacht gevraagd voor de bestuurlijke cyclus.

Na drie jaar is er nog steeds niet afgestemd, de heer Van Dalen vraagt waarom dat zo is. Ten aanzien van het expertisecentrum is het prima om de krachten te bundelen, maar wel op voorwaarde dat de overheid niet duurder wordt. Hij vraagt de wethouder om een reactie op hoe er wordt omgegaan met participatie door de RUD. Wethouder Eerenberg zegt toe de zienswijze aan te passen. Er wordt een kopje toegevoegd met een aantal inhoudelijke punten waar de RUD werk van moet maken: aandacht voor milieucriminaliteit, toevoegen van expertise is goed, maar overlap moet worden voorkomen, een groeimodel waarbij de basis op orde moet zijn. Dit moet de focus zijn voordat de RUD nieuwe taken of diensten ontwikkelt. Het punt van de VVD over participatie van bewoners en Pagina 14 van 45

5

10

15

20

25

30

35

40

45

50

ondernemers zit erg in het willen zijn van een technische uitvoeringsdienst. Als de RUD haar taak goed wil uitvoeren moet er meer gedaan worden dan alleen constateren en beboeten, maar moet zij sensitiever opereren in de omgeving. Dit wordt nog eens onderschreven in de zienswijze. Het dilemma zit in de samenwerking met de ODRU. Een fusie is de stip op de horizon, de wethouder ziet dit zelf als onderdeel van het groeimodel. Als de basis op orde is en de expertise ontwikkeld kan de schaal vergroot worden. De heer Wijmenga (ChristenUnie) kan zich vinden in het uitgangspunt dat de basis eerst op orde moet zijn en daarna de stap naar een fusie zetten. De wethouder sprak over het voorkomen van een expertiseoverlap. Er is juist een landelijke beweging dat er een heldere taakafbakening komt waarbij of de uitvoeringsdienst de taken voor iedere deelnemer doet, of de deelnemers doen het zelf. In de zienswijze is hierop nuance nodig. De wethouder onderschrijft dit. Hij doet de raad een strekt ter vervanging toekomen op dit punt. Ten aanzien van de overlap van expertise meldt hij dat dit een bruggetje is naar de vraag die gesteld is over wat het betekent voor de gemeente Utrecht en de Omgevingswet. Op een later moment vindt een debat plaats over wat het betekent als er meer taken naar de RUD worden overgedragen. Dit is tot nu toe nog niet gedaan omdat de kwaliteit onvoldoende was.

Wanneer dit wel gebeurt, betekent dat zeker wat voor de ambtelijke organisatie. Er zal een goed voorstel gedaan worden en de taken worden in één keer goed overgedragen, niet versnipperd. Voor dit moment moet er gewaakt worden voor overlap en moet er worden voorbereid op de Omgevingswet. Vervolgens wordt het gesprek gevoerd over verdere kwaliteit en politieke sensitiviteit. De heer Schreuder (D66) vindt dat laatste mooi. Het is goed dat er een brief komt, dat brengt de raad in positie. De wethouder kan geen honderd procent toezegging doen omdat de datum van inwerkingtreding van de Omgevingsweg nog niet bekend is. Hij doet een voorwaardelijke toezegging. De voorzitter stelt voor er een datum aan te hangen, wanneer dit niet haalbaar is, wordt het doorgeschoven. De wethouder gaat hiermee akkoord. Hij zegt toe het voorstel voor het derde kwartaal naar de raad te sturen. De PvdD vroeg hoe de gemeente het doet als opdrachtgever en of de gemeente wel streng genoeg is. De wethouder denkt van wel. Milieudelicten komen voor, maar de gemeente is duidelijk in de opdrachtverlening. Als er in de zienswijze in algemene zin iets gezegd wordt over het beleid van de RUD is dat een zetje in de goede richting. De samenwerking gaat op veel plekken goed. Wat verbeterd kan worden is het contact dat de RUD met de bewoners heeft. Dit is soms voor de RUD lastiger omdat zij meer op afstand staan.

De gemeente Utrecht weet als grootste deelnemer van de RUD veel op een aantal thema’s waar andere gemeenten minder van weten. Andere gemeenten kunnen hier hun voordeel mee doen. De VVD vroeg hoe het verbeterprogramma loopt. Dit loopt goed. Aanvankelijk liep dit minder goed omdat het programma top down werd aangevlogen. Dit is omgedraaid naar meer bottom up, er heeft een cultuuromslag plaatsgevonden. Er ontstaan ook andere vacatures waarin aandacht is voor kennisdeling en politieke sensitiviteit. De wethouder heeft geen antwoord op de vraag of er voldoende boetes worden uitgeschreven, dit wordt uitgezocht. Mevrouw De Boer (GroenLinks) meldt dat wat haar betreft de fusie niet in de zienswijze genoemd hoeft te worden, wel moet de samenwerking benadrukt worden. De heer Van Dalen (VVD) vindt de fusie op termijn wel van belang. Hij sluit zich aan bij de heer Wijmenga.

55

60

De heer Schreuder (D66) voelt mee met de heer Wijmenga, maar vindt net als de wethouder dat eerst de basis op orde moet zijn. Hij sluit zich aan bij het compromis dat de heer Wijmenga en de wethouder hebben bereikt. De heer Schipper (SP) sluit zich hierbij aan. Pagina 15 van 45

Mevrouw Raaijmakers (PvdA) geeft aan dat de formulering van belang is. Het woord fusie kan wat teweegbrengen. 5

10

15

De wethouder kijkt naar een goede formulering.

Tweede termijn Mevrouw Zwinkels (CDA) heeft een vraag over de financiën voor 2023. De kosten zijn voorzienbaar en de verhoging is met ingang van 2023 nog niet voorzien in de begroting en wordt opgenomen in de voorjaarsnota 2022. De wethouder verduidelijkt dat er twee verhogingen zijn: de eerste is voorzien en is opgenomen in de begroting. De tweede heeft te maken met de Omgevingswet. Als er meer taken naar de RUD gaan, betekent dat een ander prijskaartje. Hierover wordt het gesprek gevoerd. Mevrouw Zwinkels (CDA) vraagt of er met deze zienswijze ingestemd wordt met beide financiële opgaven of alleen met de eerste.

20

25

De wethouder antwoordt dat er ingestemd wordt met de eerste, de tweede is nog niet bekend. Er moet bekeken worden wat er overgedragen wordt, hier zit een keuze in en dat moet financieel gedekt worden. De heer Van Dalen (VVD) vraagt De wethouder of deze de RUD wil vragen voortaan een goede risicoparagraaf op te nemen. De wethouder zegt dit toe.

30

35

40

Er komt een strekt ter vervanging omtrent de punten van de handhaving van de milieucriminaliteit, het voorkomen van overlap van expertise (en kosten), het bereikte compromis ten aanzien van de formulering: eerst de basis op orde ten aanzien van taken van toezicht en handhaving en het groeimodel als stip op de horizon, participatie en samenwerking met de ODRU. Het punt wordt geagendeerd voor de raad als b punt en wordt in vijftien minuten behandeld. Toezeggingen: De raad ontvangt 3e kwartaal 2022 een brief met reflectie op de taken van de RUD na invoering omgevingswet en de taakverdeling tussen gemeente en RUD. (termijn op voorwaarde van inwerkingstelling omgevingswet per 1 juli 2022) De voorzitter schorst de vergadering om 13.00 uur

45

50

55

60 Pagina 16 van 45

5

10

15

Verslag openbare middag vergadering Energie(transitie), duurzaamheid en Wonen middagdeel Datum Locatie Verslag door Vaststelling verslag

20 januari 2022 Stadhuisbrug 1, Utrecht Judith Dubero (Notuleerservice Nederland)

Aanwezigen

De voorzitter de heer Vonk, de wethouder L. van Hooijdonk, de leden, mevrouw L. Snippe (PvdD), de heer G. te Hoonte (VVD), de heer L. Bosse (PvdA), de heer B. van Steeg (CDA), mevrouw T. Sturkenboom (Student&Starter), de heer T. Schipper (SP), de heer J. Schreuder (D66), de heer R. van der Graaf, de heer P. Zwanenberg (GroenLinks), de heer H. Stellinga (CDA), mevrouw E. Kendir (Student&Starter). Tevens is aanwezig de heer Verhoeven van de Rekenkamer

20

8. Rekenkameronderzoek ‘Grip op energietransitie. Een onderzoek naar de beïnvloedingsmogelijkheden van de gemeente bij concrete projecten’ 25

30

35

40

De voorzitter, de heer Vonk, opent de vergadering om 14.00 uur.

De heer Verhoeven van de Rekenkamer is bij dit agendapunt aanwezig. De rekenkamer voert een onderzoek uit naar de energietransitie. Dit bestaat uit drie delen. Vandaag komen de eerste twee delen aan de orde: projecten Zon op Dak en het stimuleren van particuliere eigenaren. Gezien de complexiteit van de opgave van de energietransitie concludeert de rekenkamer dat het noodzakelijk is dat de gemeente een visie ontwikkelt, doelen stelt waarop moet worden geëvalueerd, projecten bijstelt. De Rekenkamer doet een aantal aanbevelingen en vraagt het college om met een plan van aanpak te komen. Eerste termijn Mevrouw Snippe (PvdD) spreekt haar waardering uit dat de Rekenkamer het verzoek van de PvdD heeft opgepakt om binnen de thema’s duurzaamheid en energie onderzoek te verrichten. De PvdD heeft altijd vrij veel kritiek gehad op het college vanwege haar duurzaamheidsbeleid. De gemeente wil zo snel mogelijk klimaatneutraal worden en ‘zo snel mogelijk’ is al geen concrete doelstelling en daarbij is al langere tijd gevraagd om inzicht te krijgen in hoever de duurzaamheidsambities zijn. De partij diende in 2020 al een motie in voor klimaatneutraal, meetbaar en SMART. Het Rekenkameronderzoek maakt duidelijk dat de gemeente onvoldoende Pagina 17 van 45