Technische vragen Grondstoffenbeleid

Technische vragen agendapunt 4c Grondstoffenbeleidsplan (commissie II d.d. 11 juni 2024) Fractie SGP

Vraag Afvalstofheffing. De sprong van 4 naar 8 weken om de restafvalcontainer aan te bieden is erg groot, wat is de consequentie op de tarieven indien restafval eens per 3 weken op gehaald wordt?

Antwoord Het is niet juist dat restafval straks alleen nog maar om de 8 weken aangeboden kan worden. De inzamelfrequentie van restafval blijft 1 keer in de 4 weken. Na invoering van een tarief op restafval blijft de inzamelfrequentie 1 keer in de 4 weken. Het wordt dan wel gestimuleerd om de restafvalcontainer minder vaak aan te bieden. Het verhogen van de inzamelfrequentie van de restafvalcontainer (naar 1 keer in 3 weken) in combinatie met een tarief per lediging van de restafvalcontainer wordt afgeraden. Reden hiervoor is dat er dan een tegenstrijdige prikkel gegeven wordt. Aan de ene kant is er een financiële prikkel om het afval beter te scheiden, maar aan de andere kant kan het restafval vaker aangeboden worden. Bijbehorend risico is dat bewoners iedere keer hun container aanbieden en dus vaker het tarief per lediging betalen dan bij restafvalinzameling 1 keer in de 4 weken. Het vaker inzamelen van restafval (1 keer in 3 weken) zal zorgen voor een behoorlijke kostenstijging, hoeveel precies is lastig in te schatten. Ten eerste zullen er meer kosten zijn voor de restafvalinzameling door ROVA. Het aantal inzamelrondes zal stijgen van 13 naar 17 tot 18 per jaar. Daarnaast zal de hoeveelheid restafval waarschijnlijk hoger uitvallen. Omdat er meer mogelijkheden zijn om restafval aan te bieden, zal dat ook vaker gebeuren.

Hierdoor zullen er meer kosten voor restafvalverwerking ontstaan.

PVV

Op pagina 5 zien we in figuur 1 terug dat het percentage gescheiden ingezameld afval en kilo restafval per inwoner per jaar

De ruwe schatting is dat het verhogen van de inzamelfrequentie naar 1x in 3 weken tot een kostenstijging van €25,- tot €40,- euro per huishouden kan leiden. In de toekomst zal dit verschil in kosten toenemen, omdat de kosten voor restafvalverwerking ook toenemen. Dit heeft te maken met stijgende belastingen op het verbranden van restafval. Het percentage gescheiden ingezameld afval is in 2021 gestegen als gevolg van de wijzigingen in 2020. In het huidige beleid is er namelijk gekozen voor vaker inzamelen PMD (van 1 x in 4 weken naar 1 x in 2 weken) en minder vaak inzamelen restafval (van 1 x in 2 weken naar 1 x in 4 weken). Dit heeft geleid tot

gestegen is. Is er een verklaring voor de stijging?

een daling in hoeveelheid ingezameld restafval. Vervolgens is in 2023 een groot deel van het ingezamelde groente-, fruit- en tuinafval (gft) afgekeurd, omdat er te veel vervuiling in zat. Dit afgekeurde gft is verwerkt als restafval. Dit afgekeurde gft is dan ook als restafval meegenomen in de cijfers. Daarom is de hoeveelheid ingezameld restafval gestegen tussen 2021 en 2023. Los van het afgekeurde gft zouden de cijfers van 2023 vergelijkbaar zijn met die van 2021.

Pagina 6: ‘De kwaliteit van het ingezamelde gft is een aandachtspunt. De afgelopen jaren is 10 tot 20 procent van het gft afgekeurd en verwerkt als restafval. Dit kost de gemeente extra geld.’ Kunnen wij deze cijfers specifieker krijgen, per jaar? Toelichting: in 2021 is de hoeveelheid afgekeurd gft gedaald ten opzichte van 2020 en 2019. Dit heeft te maken met een actieve campagne op gft in 2021. Na een periode van stabilisatie is de hoeveelheid afgekeurd gft weer toegenomen. Sinds begin 2023 zet ROVA structureel voorlopers in die de inhoud van gftcontainers controleren voor inzameling.

Pagina 13: Betreffende containermanagement: Nu is er nog sprake van een klein aantal restafval dumpingen. Wanneer het relatief grote aantal onbetaalde afvalcontainers uit de roulatie gehaald wordt (waar wij overigens sterk voorstander van zijn), is de kans dan niet groot dat

Die kans is aanwezig, hoewel wij er vanuit gaan dat de meeste bewoners hier fatsoenlijk mee omgaan. Er is ook bewust voor gekozen om de maatregelen stapsgewijs in te voeren. Na invoering van containermanagement is er reactietijd ingebouwd om eventuele problemen op te lossen. Er volgt dus een wenperiode voordat er overgegaan wordt op betalen per lediging in 2027. Veranderingen in het afvalbeleid kunnen gepaard gaan met ongewenst gedrag zoals dumpingen. De ervaring van ROVA is dat goede monitoring en (indien gewenst) ingrijpen er voor zorgt dat dumpingen op de lange termijn niet of nauwelijks toenemen.

het aantal afval dumpingen enorm zal stijgen? Pagina 14: ‘De tweede fase in het beleidsplan is gericht op een financiële prikkel, een tarief op restafval invoeren. Huishoudens betalen dan per lediging van de grijze container. Deze maatregel zet huishoudens aan om zorgvuldig met restafval om te gaan en het afval beter te scheiden, zodat de doelstelling van 100 kg restafval per inwoner per jaar mogelijk wordt.’ Dat dit aanmoedigt tot beter scheiden begrijpen we, echter komen er bij ons wel twee vragen naar voren die hier in het verlengde van liggen.

De tarieven per lediging zijn nog niet bepaald, in het grondstoffenbeleidsplan is een voorbeeld uitgewerkt. Daarin is uitgegaan van €6,50 per keer legen 140 liter grijze container en €10,60 per keer legen 240 liter grijze container. In een 140 liter container zit (in ROVA werkgebied) gemiddeld ongeveer 17,5 kg restafval en in een 240 liter container gemiddeld ongeveer 30 kg restafval. Het tarief voor het brengen van restafval bij Sortas is € 35,90 per 100 kg. Dit is lager als het afval goed gescheiden gebracht wordt bij Sortas. Het tarief voor puin is bijvoorbeeld € 4,20 per 100 kg, voor groenafval is dat € 8,10 per 100 kg en bijvoorbeeld oud ijzer, papier en karton en pmd kunnen kosteloos gebracht worden. De tarieven voor het legen van de grijze container of het wegbrengen van restafval naar de milieustraat zijn er op gericht om het afval goed te scheiden. Wanneer het afval goed gescheiden wordt, aan huis of op de milieustraat, dan vertaalt dit zich in lagere kosten.

Hoe is de financiële verhouding tussen een leging van de restafval container ten opzichte van het naar de stort brengen van restafval? Hoe wegen de €51.000 structurele kosten die er gemaakt moeten worden voor het invoeren containermanagement grijze containers in dit verhaal?

Wij interpreteren uw vraag als zijnde: Wegen de structurele kosten voor containermanagement wel op tegen de baten van de invoering van een tarief op restafval (diftar, betalen per lediging van restafval)? Het antwoord daarop is: ja. Hieronder lichten wij dit verder toe.

Allereerst is het goed te benoemen dat zonder containermanagement de invoering van diftar niet mogelijk is. Het betalen per aanbieding kan alleen als de containers gechipt zijn, de inzamelvoertuigen rijden met chipregistratie en deze registraties worden digitaal opgeslagen, gebundeld, uitgewisseld met de gemeente, enzovoort. Dit alles brengt structurele jaarlijkse kosten met zich mee (€ 51.000). Door containermanagement en later gevolgd door diftar in te voeren, worden besparingen op de verwerking voorzien. Deels door minder restafval dat verbrand hoeft te worden, maar ook de grondstoffen zullen beter gescheiden worden en daarmee nemen de opbrengst/vergoeding van pmd en papier toe. Bij de invoering van alleen containermanagement wordt een besparing van ruim € 29.000 op de verwerking voorzien. Daarmee worden de kosten slechts ten dele gedekt en wegen de kosten nog niet volledig op tegen de baten. De invoering van diftar brengt daar verandering in. Dan wordt namelijk een besparing van bijna € 168.000 op de verwerking voorzien. Daarmee wegen de baten ruim op tegen de kosten. Deze besparingen zijn prognoses op basis van de verwachte reductie van restafval en toename van de grondstoffen gft, pmd en papier. Inschattingen zijn gedaan op basis van ervaringen elders.

Alles valt of staat uiteraard bij hoe goed de inwoners van Urk daadwerkelijk hun afval en grondstoffen nog meer gaan scheiden. Pagina 19: Betreffende Kosten uitvoering grondstoffenplan (specifiek 2025: Communicatie) De jaarlijkse kosten zijn €10.000 en de eenmalig kosten in 2025 zijn €20.000.

De jaarlijkse kosten zullen besteedt worden aan advertenties in het Urkerland over afval en grondstoffen. Daarnaast wordt er natuurlijk ook gecommuniceerd via social media. Hier zijn geen kosten voor, maar wel voor het ontwerpen van geschikt (beeld)materiaal. In sommige gevallen wordt er ook middels drukwerk gecommuniceerd. Voor het opstellen en opmaken van advertenties en (beeld)materiaal wordt gebruik gemaakt van marketingbureau Spikker.

Kunt u iets specifieker omschrijven waar de jaarlijkse en de eenmalige kosten aan besteed worden?

De eenmalige kosten betreffen het opstellen van het communicatieplan in samenwerking met Spikker. Denk hierbij aan het opstellen van een communicatiestrategie, het ontwikkelen van een campagne en het ontwerpen

CDA

Als je door goed scheiden amper je grijze vult, maar door de stank wel wil legen, dan kun je toch een kleinere nemen ipv grote en die is dan toch goedkoper? Hoeveel groottes heb je dan straks om te kiezen?

van advertenties. In deze ‘ontwerpfase’ worden de meeste uren besteedt en het meeste beeldmateriaal ontworpen. Na invoering van containermanagement in 2025 wordt het inderdaad mogelijk om een kleinere container te nemen. Hier zal dan ook een lager tarief tegenover staan. Er zijn twee groottes om uit te kiezen: 240 liter grijze container, bijbehorend tarief per 2024: € 340,- per jaar. 140 liter grijze container, bijbehorend tarief per 2024: € 251,- per jaar. Ook na invoering van tarief per lediging van de grijze container zal een deel van de heffing vast zijn. Het vaste deel van de afvalstoffenheffing zal dan ook gebaseerd zijn op de grootte van de container. Een huishouden met een kleinere 140 liter container betaalt dan dus een lager vast tarief en een lager variabel tarief per lediging dan een huishouden met een 240 liter container.