Bijlage bij Omgevingsvisie, Doelenboom

Doelenboom Gezondheid

Achterliggend doel

Gezond en sociaal Urk Hoofddoel

Een woonomgeving zonder gezondheidsrisico´s

Het stimuleren van een gezonde leefstijl

Het stimuleren van sociale verbinding

Subdoelen Open staan voor betrokkenheid bewoners

Beperken hittestress en wateroverlast

Vermindering van het aantal autobewegingen

Cultuur en educatie wordt aangemoedigd en is goed toegankelijk

Zorgen voor diversiteit in de wijk (o.a. door verschillende type woningen en voorzieningen)

Gezondheidsbewustzijn voor alle doelgroepen (o.a. gewicht, roken, alcohol en (geestelijke) weerbaarheid)

Inwoners hebben een zinvolle dagbesteding

Behoud van de Urker participatie samenleving: - vrijwilligerswerk - mantelzorg - arbeidsdeelname

Tegengaan van eenzaamheid

Passende en voldoende huisvesting voor alle doelgroepen (doorstroom stimuleren/ op-en afschaling)

Voldoende groen aanplanten om bij leefbaarheidswensen van de bevolking aan te sluiten

Subjectieve veiligheid vergroten of behouden waar nodig & basisniveau externe veiligheid garanderen.

Sport, spel, en bewegen wordt aangemoedigd en is goed toegankelijk.

Het voorzieningenniveau sport, spelen, cultuur en dagbesteding is op peil

Publieke ruimtes nodigen uit tot gezond gedrag (rookvrij, voedsel, alcohol). Bijv. rondom scholen

Vergroten van ouderbetrokkenheid

Aanvaardbare maatschappelijke participatie (vervoer)

Tegengaan van lage SESstatus van inwoners

Bekendheid algemene voorzieningen vergroten, zodat de toegang laagdrempelig wordt

Vaardigheid in het omgaan met financiën en de keuzes daarin

Integrale sturing op samenwerking

Centrale zorgtoegang is op orde

Een leven lang leren met daarbij oog voor toegankelijkheid en goede overdracht

Ondersteuning mantelzorgers/ vrijwilligers Waardering vrijwilligerswerk vergroten Stimuleren maatschappelijke stages Samenwerking met kerken versterken In het zorgmaatwerk is het principe 'goed is goed genoeg' van toepassing In het zorgmaatwerk wordt gebruik gemaakt van eigen netwerk Mogelijkheid gebruik van clientondersteuning bij aanvraag van zorg

Stimuleren maatschappelijke stages Inburgering statushouders Projecten eenzaamheid vormgeven E-health en digitale mogelijkheden onderzoeken/ stimuleren Verbinding zorg en veiligheid Initiatieven buurtverenigingen worden ondersteund Preventieprojecten met subsidie als sturingsmiddel Lokaal Educatieve Agenda

Overlast van geur, geluid en stof blijven beperken

Uitgangspunten om de doelen te bewerkstelligen Onze inwoners worden vroegtijdig betrokken bij nieuwe plannen Ouderen kunnen langer zelfstandig blijven wonen De woonomgeving sluit aan bij specifieke eisen van de doelgroepen (BW) Nieuwe woonvormen worden onderzocht Initiatieven vanuit buurtverenigingen worden gesteund Er is een AED beschikbaar binnen een straal van 50m

Inrichting van tuinen met groen stimuleren om verstening tegen te gaan Natuurinclusieve woningen en wijken bouwen Groen en spelen combineren (beleefbaar groen) Bomen aanplanten om straten compleet te maken Plantsoenonderhoud uitbesteden aan de buurt Stimuleren natuureducatie

Stimuleren fietsgebruik door veilige inrichting openbare ruimte Autoluwe zones creëren Wandel- en fietspaden door aansprekende gebieden (zoveel mogelijk gescheiden) Genoeg verlichting in de wijken Logische ontsluitingen in bestemmingplannen

IJslandspreventiemodel #Durf! Pakketten voor financiële steun om sport, bewegen, cultuur en educatie te stimuleren Ondersteuning en het stimuleren van verenigingen tot sterke en vitale sport en cultuur aanbieders Particuliere initiatieven worden gestimuleerd en ondersteund Er wordt ruimte geboden voor het ontwikkelen van (nieuw) talent

Vroegtijdig ambitieniveau vastgesteld bij gebiedsontwikkelingen waaraan vast wordt gehouden Veilige, toegankelijke en efficiënte sportinfrastructuur Integrale samenwerking met ketenpartners Behoefte naar voorzieningen inzichtelijk maken door onderzoek en contact met bewoners Versnippering zorgaanbod wordt tegengegaan Actuele sociale kaart Urk beschikbaar

Ijslands preventiemodel #Durf! Inwoners worden voldoende geïnformeerd over gezonde leefstijl Nationaal Preventie en sportakkoord WEL in Flevoland Preventie schuldhulpverlening Verbinding preventie en handhaving Preventieprojecten met subsidie als sturingsmiddel

Voorzieningen laagdrempelig houden (bekend, fysiek en financieel) Multifunctioneel gebruik van gebouwen Data gestuurd werken Subsidie als sturingsinstrument Werk is beste dagbesteding. Als dat niet mogelijk is moeten alternatieven aanwezig zijn Aandacht voor Social Return of Investment IJslands preventiemodel #Durf!

Doelenboom Vitale economie

Achterliggend doel

Het merk “Urk” bestendig laten worden voor de komende decennia. Urk is fijn wonen, werken en recreëren

Hoofddoel

Verbreding van de economie op Urk

Versterking maritieme sector 1 speerpunt naast andere sectoren (visserij, visverwerking, logistiek, bouw en zorg)

Cultureel Urk optimaal benutten

Ruimte geven aan nieuwe ideeën en koesteren wat er al is

Subdoelen Ruimte voor innovatie

Circulaire/ duurzame economie (klimaatadaptatie)

Human capital agenda

Promotie en inzetten op beleving van cultureel en historisch Urk

Versterking vestigingsklimaat

Ruimte voor andere sectoren

Participatie (meenemen van ondernemers)

Het verhaal van Urk

Branding & positionering van Urk (algemeen)

Uitdragen: Urk is naast vis, visverwerking en maritiem zoveel meer!

Imago

Versterken van het toeristische netwerk en relaties

Spreiding van toerisme

Kennisdeling

Een leven lang leren met daarbij oog voor toegankelijkheid en goede overdracht

Juiste bedrijf op de juiste plek

Economische visie

'Benutten van kansen op het gebied van recreatie en toerisme'

Uitgangspunten om de doelen te bewerkstelligen Netwerk aan elkaar verbinden (gemeente als ambassadeur) Regelingen kenbaar maken Lokale en regionale human capital agenda opzetten

Dichtbij de ondernemers / regiefunctie, informerend en stimulerend Klankbord

Rode loper / ondernemersvriendeli jke dienstverlening Ruimte voor groei (BDBT MSNF en Z’heldenwijk) Economische visie (stakeholders betrekken) Ruimte voor arbeidsmigranten Juiste bedrijf op de juiste plek (ook nee durven zeggen)en meedenken met vragen van ondernemers Netwerk gebruiken voor belangrijke regionale punten zoals bereikbaarheid

Versterken cluster(s) Netwerk koppelen Ruimte voor innovatie en nieuwe bedrijven in de keten Topwerklocatie (branding)

Netwerk volledig in beeld Ondernemers meenemen in planvorming en beleid Identiteit bewaken Urk in de spotlight zetten Het opzetten van een economische visie (incl participatie van ketenpartners (netwerk) Gebiedsvisie (NOP of met DUN) Project externe samenwerking Wonen en werken goed op elkaar laten aansluiten (onderdeel in de economische visie) Identiteit bewaren

Verbinding zoeken met Schokland en Nagele Verbinding met andere regio’s (ook weerribben, Enkhuizen?) Deelname aan landelijke thema’s zoals Nederland Waterland Fietsnetwerk TOP Benadrukken Urk als eiland (toerisme beleid)

Stimuleren verlengen verblijfsduur Kwalitatieve impuls aanbod Aanbod verbinden Samenwerken en kennisdelen Renovatie en route ontwikkeling palenscherm Ontwikkelen wanderoute op oude Urk door verbinding bestaande routes. Daarbij ‘Urker verhaal‘ via bijv. infopanelen Visexperience in museum

Toeristische visie (onderdeel van de economische visie) Lusten en lasten van toerisme in balans Haven en IJsselmeer optimaal benutten voor waterrecreatie. Ontwikkeling van arrangementen

Doelenboom Cultuur & erfgoed

Achterliggend doel

Het beschermen, ontwikkelen en beleefbaar maken van cultuur en erfgoed Hoofddoelen Het beschermen en behouden van het Urker cultureel erfgoed in materiële en immateriële zin

Erfgoed als inspiratiebron laten dienen voor toekomstige ontwikkelingen

Het beleefbaar maken van erfgoed

Subdoelen Bouwkarakteristieken en landschapskarakteristieken beschermen binnen het beschermd dorpsgezicht.

Vroeg in de ruimtelijke ordening al rekening houden met archeologie. Dit houdt in een verplichting tot vooronderzoek bij werkzaamheden die de grond gaan verstoren. (beleidsnota archeologie Urk)

Bij het beheer en onderhoud van het watersysteem rekening houden met het unieke karakter van de opbouw en structuur van watererfgoed (convenant Watererfgoed)

‘’Nieuw erfgoed’’ tijdig signaleren en beschermen d.m.v. gemeentelijke monumentenstatus

Actief de samenwerking met burgers, bedrijfsleven en geïnteresseerden zoeken bij ruimtelijke ontwikkelingen.

Samenwerking op het gebied van erfgoed stimuleren.

Het onder de aandacht brengen van het Urker dialect, klederdracht en de zangcultuur (Immaterieel erfgoed)

Het vergroten van cultuurparticipatie door deelname zo laagdrempelig mogelijk te maken.

Het voorkomen van ontsiering, beschadiging of sloop van monumenten en archeologische monumenten.

Archeologische waarden zoveel mogelijk in de bodem (in situ) bewaren. (beleidsnota archeologie Urk)

Erfgoedobjecten belangrijk voor de historie van Urk worden gedocumenteerd of bewaard, geconserveerd en tentoongesteld in Museum het Oude Raadhuis.

Benutten (cultuur)landschaps(historie) als omgevingskwaliteit (SV, OP)

Erfgoed als inspiratiebron betrekken bij het ruimtelijke beleid en andere relevante beleidsvelden.

Informatie over het Urker Erfgoed wordt verderontsloten en gepromoot.

Materieel erfgoed beter beleefbaar maken door het verhaal te vertellen en zichtbaar te maken in de openbare ruimte

Erfgoed een rol laten spelen binnen evenementen om zo de waardering te vergoten.

Voor erfgoed dat onmisbaar is voor het karakter van Urk , streven we naar een juridische status als beschermd erfgoed.

Varend Erfgoed verankeren in beleid

Het duurzaam gebruik van monumenten stimuleren en leegstand tegengaan.

Het bevorderen van het gebruik van monumenten, zo nodig door het wijzigen van die monumenten (met behoud van cultuurhistorische waarden).

Het erfgoed van Urk onder de aandacht brengen bij jong en oud

Het eiland verleden van Urk is beleefbaar in de openbare ruimte (SV, GBP).

Waterstructuren benutten voor culturele en recreatieve doelen (Convenant Watererfgoed).

Uitgangspunten om de doelen te bewerkstelligen Onderzoek naar de mogelijkheden van (betere) bescherming en instandhouding van de oude begraafplaats en oude graven Behoud van de zichtlijnen en hoogteverschillen in het Oude dorp Installatie van een nieuwe erfgoed-commissie (commissie ruimtelijke kwaliteit?) Verplichte vergunning voor (ver)bouwen binnen beschermd dorpsgezicht; Gebruik van traditionele materialen binnen beschermd dorpsgezicht Convenant Watererfgoed

Uitgangspunt is in situ behoud van archeologisch erfgoed; Grote bodem-ingrepen zullen worden voorafgegaan door archeologisch onderzoek terwijl de kleinere verstoringen zoveel mogelijk ongemoeid blijven; Eigenaren gemeentelijke monumenten ondersteunen middels subsidie; Meer aandacht voor de vroege geschiedenis, inclusief prehistorie en Middeleeuwen

Onderhoudsplan Kunstwerken en monumenten in de openbare ruimte Nieuwe kunstwerken/ monumenten verankeren in het onderhoudsplan De bouw- en landschapskarakteristieken nader inventariseren en beschrijven per wijk of gebiedsdeel (beeldkwaliteitsplan).

Voor een duurzame monumentenzorg wordt aansluiting gezocht bij het Steunpunt Archeologie en monumenten Flevoland (SAMF wordt in 2021 opgeheven en provinciaal ingericht) Cultuurhistorische en archeologische waardenkaarten een rol laten spelen bij toekomstige omwikkelingen

Erfgoedwaarden vroeg meenemen in ruimtelijke plannen. Historisch onderzoek stimuleren Vertaalslagen maken van vroeger naar nu Adviescommissie Ruimtelijke Kwaliteit.

Deelnamen aan cultuurregio Zwolle, het Flevoprofiel en de Zuiderzeegemeenten; Ondersteuning van de Urker Canon; Cultuureducatie programma met lokale oriëntatie; Erfgoed d.m.v. publicaties bekend maken Kennis- en netwerksessies organiseren rondom erfgoed.

Verlenen van activiteitensubsidies voor culturele organisaties; Renoveren en beleefbaar maken van het paalscherm; Samenwerking versterken tussen erfgoedorganisaties; D.m.v. wandel en fietspaden erfgoed verbinden en beleenbaar maken. Actief meewerken aan initiatieven waarvoor erfgoed een meerwaarde of inspiratiebron kan zijn.

Aansluiten op het convenant Nedersaksisch; Open Monumentendag Op passende wijze beleefbaar maken begraafplaats Kerkje aan de Zee. De visserijgeschiedenis wordt beleefbaar in Museum het Oude Raadhuis.

Doelenboom Natuur & Landschap

Achterliggend doel

Beleven, benutten en boosten van natuur & landschap Hoofddoelen

Beleven van Natuur & landschap

Benutten natuur (groen) en landschap voor optimale leefomgeving en -kwaliteit

Boosten van natuur en landschap

Subdoelen Verder uitbreiden beleefbaarheid natuur; vergroten duurzaam recr. medegebruik en daarmee waardering (SV, GBP)

Beleven van Urk, als (voormalig) eiland in de Zuiderzee (SV, GBP).

Verbeteren bereikbaarheid en toegankelijkheid natuur (SV, OP)

Benutten (cultuur)landschaps(historie) als omgevingskwaliteit (SV, OP)

Ontwikkelen van waterberging (SV).

Natuur en groen onmisbaar component bij inrichting leefomgeving (HS)

Groen-, blauwe structuur op wijkniveau verbinden (SV, GBP)

Ontwikkelen van nieuwe natuur aan de noordzijde van Urk (SV) Heeft al plaatsgevonden

Unieke Natuur Urk maakt onderdeel uit van lespakket op scholen.

Klimaatadaptatie, circulariteit, energie en mobiliteit onderdeel bij onderhoud en ontwikkeling natuur en landschap (DV)

Betere ruimtelijke en functionele uitwisselingen tussen de gebieden voor natuur, wonen en werken. (SV).

Een kwalitatief sterke natuurwaarde passend bij de doelstelling van de natuurterreinen. (Landschapsbeheer)

Stimuleren biodiversiteit, bij nieuwe ontwikkelingen en beheer! (HS, DV, FlL, GBP, NMF)

Natuuronderwijs stimuleren (NMF)

Klimaatadaptatie, circulariteit, energie en mobiliteit onderdeel bij onderhoud en ontwikkeling natuur en landschap (DV)

Bij de ontwikkelingen van gebieden zijn natuur, cultuur en ontwikkeling in balans

Bijdrage aan de bescherming van natuurwaarden binnen het Natuur Netwerk Nederland

Versterken van natte natuur (SV, NMF)

Gebruik van dimbare ledverlichting en hergebruikte materialen (DV) Meer bomen voor verkoeling en water opname, minder verharding, etc. (DV) Ruimte voor fietsmogelijkheden of andere elektrische schone vervoersmogelijkheden (DV) Aanpassen groen n.a.v. klimaatadaptie in interactie met andere disciplines (GBP Behoud van voldoende (40%) water en oeverriet (factsheet WZZL mei 2020) Realiseren meer evenwichtige visstand (factsheet WZZL mei 2020 Wetgeving respecteren, bijv. Wet Natuurbeheer (prov. Flevoland) Natuurinclusief (ver)bouwen. (Landschapsbeheer)

Ten aanzien van ruimtelijke kwaliteit geen gebieden fysiek afsluiten met (het) stedelijke groen (SV) Aaneengesloten groenstructuren combineren met speelvoorzieningen (SVGBP)

Biodivers Inrichten van plantsoenen en bermen (Groenb.) Afkoppelen van hemelwater (GRP) Vistrap bij gemaal (WZZL) Bomen langs watergangen, een elkaar versterkend beeld (GBP) Robuuste groenblauwe netwerken (GBP) Compenseren eventuele afname groenareaal (GBP) In overleg met de verschillende natuurorganisaties.

Anticiperen op bodemdaling, vernatting. (Landschapsbeheer)

Uitgangspunten om de doelen te bewerkstelligen Meer toegankelijkheid draagt bij aan een beter begrip voor kwetsbare natuur (SV) Aandacht houden voor de natuurwaarden (SV) Gras op keileembult (GBP) Contrast groen en water, aanzicht urk (GBP) Urk en contrast met open polderlandschap (GBP) ·Openheid IJsselmeer behouden (Landschapsbeheer) Onderhoud van natuur op peil De beleving en waardering van natuur voor verschillende doelgroepen (spelen, eten, etc.) vergroten (NMF) Convenant Watererfgoed

Benadrukken Urk als eiland (bijv. d.m.v. uitbreiding palenscherm, graven waterpartijen) (SV, GBP) Toerismebeleid wordt opgezet (1 boodschap /verhaal over Urk) Toevoegen Identiteitsbepalend groen (GBP) Behouden historische beplantingen (GBP)

Benadrukken kernkwaliteiten, zoals de ligging aan het IJsselmeer, een ecologisch waardevol bosgebied en het open landschap van de polder (SV) Iconische boombeplanting; zoals treurwilg langs de waterkant (GBP) Ontwikkelen wandelroute op oude Urk door verbinding bestaande rou-tes. Daarbij ‘Urker ver-haal‘ via infopanelen (GBP Erfbeplanting boerderijkavels (GBP)

Ecologische verbindingszone (EVZ) langs de Urkervaart versterken (SV) Verbinding maken tussen het IJsselmeer en het vasteland (SV, GBP) Ecologische koppeling Urkervaart en IJsselmeer (SV) Natuur voor de beleving en ecologische waarden (GBP) Voor specifieke doelsoorten de omgeving optimaliseren (bijv. Vleermuizen). Dit betekent juist bescherming door geen of beperkte recreatie (GBP) Verlaging onkruiddruk op verhardingen (GBP)

Doelenboom Bereikbaar & Toegankelijk

Achterliggend doel

Verkeersveilig, toegankelijk en bereikbaar Urk Hoofddoelen

Bereikbaarheid en toegankelijkheid OV

Autoverkeer

Fietsverkeer

Veiligheid

Voetgangers

Subdoelen In de woongebieden een veilige route voor voetgangers garanderen

Goede verbinding met omliggende kernen

Veilige routes voor alle voetgangers

Vergroten van het inzicht in verkeersrisico's voor alle doelgroepen (verkeerseducatie) Het actief verkleinen van verkeersrisico's binnen het dorp

Goede en voldoende parkeervoorzieningen bij woningen, bedrijven en voorzieningen

Een herkenbare en fijnmazige fietsstructuur binnen Urk

Veilige inrichting van wegen

Goede interne ontsluiting van woon- en werkgebieden en voorzieningen

Het uitbreiden en opwaarderen van de recreatieve fietsinfrastructuur

Minder grijze wegen (wegen met een verblijfsfunctie en veel verkeer)

Verbeteren stallingsvoorzieningen fietsverkeer

Veilige inrichting van fietsvoorzieningen

Veilige en snelle busroute door Urk heen

Goede externe ontsluiting

Beperken overlast door autoverkeer in het Oude Dorp

Uitgangspunten om de doelen te bewerkstelligen Realisatie Randweg Optimale aansluiting A6 Optimale aansluiting nieuwe woon- en werkgebieden op bestaande infrastructuur Een sluitend netwerk van Gebiedsontsluitingswegen Parkeervoorzieningen voor vrachtwagens Een goede laadinfrastructuur voor elektrische voertuigen Inrijverbod zwaar vrachtverkeer Oude Dorp Onderzoek alternatieve bevoorrading Oude Dorp

Directe bus verbinding met Lelystad. Voldoende en hoogwaardige fietsstallingsplaatsen bij haltes en de Hub Bundelen van bussen op de Gebiedsontsluitingswegen Optimaliseren van de bus routes op Urk

Onderhouden en eventueel verbreden van fietspaden naar omliggende kernen Aanleg vrijliggende fietsinfrastructuur langs alle gebieds-ontsluitingswegen Hoogwaardige stallingsvoorzieningen bij busstations

Realiseren van veilige oversteekplaatsen in de nieuwe gebieden Trottoirs blijven toegankelijk Gesprek met verkeerspartners en scholen zodat verkeersproblemen kunnen worden vastgesteld en verholpen.

Wijziging van gebruik en uitstraling Staartweg, Urkerweg, Karel Doormanweg en Domineesweg Een veilige inrichting van de fiets oversteekplaatsen Een uniforme inrichting van rotondes op Urk

Voeren van verkeerseducatie campagnes, en het uitvoeren van verkeerseducatie projecten

Achterliggend doel

Doelenboom Energie, klimaatadaptatie & water Leefbaar en toekomstbestendig Urk

Hoofddoel Voorkomen contact met afvalwater

Een ecologisch gezond en natuurlijk bodem- en (grond)watersysteem

Beperken maatschappelijke ontwrichting en schade bij extreme weersomstandigheden (droogte, hitte en wateroverlast)

Duurzame energievoorziening

Circulaire economie

In 2050 zijn wij een klimaatbestendige gemeente waarin iedereen klimaatbewust is en ook zo handelt. In 2030 streven wij naar klimaat actieve inwoners, bedrijven en overheid.

In 2050 is Urk 95% CO2 neutraal, met als tussenstap in 2030 een CO2-reductie van 49% ten opzichte van 1990.

In 2050 heeft gemeente Urk een circulaire economie. In 2030 streven we naar 50% minder verbruik van primaire grondstoffen.

Gemeente Urk draagt bij aan het doel uit de RES van Flevoland om in 2030 minimaal 13,5% van de landelijke opgave van de 35 TWh te produceren.

Voor circulair bouwen ligt de focus voor de jaren tot en met 2050 op: Alle gebouwen op Urk beschikken over een materiaalpaspoort (in de toekomst is dit mogelijk wettelijk verplicht). Een lokaal/regionaal grondstoffendepot. Alle nieuwbouw (infrastructuur, gebouwen, etc.) wordt circulair/modulair gebouwd.

Gemeentelijke kantoorgebouwen voldoen in 2023 aan energielabel C.

Streven 2035: 100% circulair opdrachtgeverschap. Streven is om vanaf 2023 bij fysieke projecten circulariteit in onze aanbestedingen mee te nemen.

Subdoelen Geen ongezuiverde huishoudelijke lozingen. Inzameling, transport en verwerking is afgestemd op lokale omstandigheden.

Verbeteren van de kwaliteit van het bodem- en (grond)watersysteem in beheer van de gemeente.

Bijdragen aan de kwaliteit van het watersysteem in beheer van het waterschap. Bijdragen aan het behalen van de KRWdoelen van de KRW-waterlichamen in 2027.

Bijdragen aan de waterkwaliteit van het IJsselmeer. Bijdragen aan het behalen van de KRW-doelen in 2027.

Zo veel mogelijk scheiden van schoon(regenwater) en vuilwater.

Geen achteruitgang in de kwaliteit van het bodem- en (grond)watersysteem ten opzichte van 2000.

In 2022 zijn wij als Urk klimaatbewust en ontwikkelt onze organisatie zich klimaatbewust.

Waterkwaliteit laten aansluiten op de functie en het recreatieve gebruik (zwemwater, vaarwater, viswater).

Bij korte hevige en/of langdurige neerslag treedt geen schade op: Hoofdwegen blijven toegankelijk. Overige wegen zijn binnen een uur weer toegankelijk. Nooddiensten blijven bereikbaar voor calamiteitenverkeer. Bebouwing ondervindt geen schade. Vitale en kwetsbare functies ondervinden geen schade of uitval. Onveilige situaties zoals o.a. het onderlopen van onderdoorgangen worden zo veel mogelijk voorkomen.

Zo veel mogelijk beperken van emissie uit de afvalwaterketen naar het oppervlaktewater, voor zover dit op doelmatige wijze mogelijk is.

Streven naar doelmatig beheer van de afvalwaterketen en het zo optimaal mogelijk functioneren van de zuivering.

Bij een lange periode van droogte zorgen we in eerste instantie voor de meest urgente toepassingen van water. Daarnaast zorgen we ervoor dat: Schade aan openbaar groen beperkt blijft. Open water en grondwater van voldoende kwaliteit blijft voor recreatief gebruik en biodiversiteit.

Bij hitte blijft Urk een leefbare omgeving voor bewoners en biedt de bebouwde omgeving een gezonde en aantrekkelijke leefomgeving: In de woonkernen op openbare plekken is >40% schaduw aanwezig. Op looproutes is >30% schaduw aanwezig. Drinkwater blijft gezond. Zwemwater blijft gezond.

Streven naar het zo veel mogelijk sluiten van kringlopen van proceswater bij bedrijven.

Bewoners en (agrarische)bedrijven zijn klimaatbewust en zich bewust van hun rol binnen de consumptiemaatschappij. Op eigen terrein nemen zij duurzame en klimaatbestendige maatregelen.

Op Urk zamelen we zoveel mogelijk gescheiden grondstoffen in. In 2040 is Urk afvalloos en kan alles worden hergebruikt. Vanaf 2023 streven we naar minder dan 100 kg restaval per inwoner per jaar en 75% scheiding van huishoudelijk afval.

Intermediairs richting privaat terrein die actief zijn in het verzorgingsgebied (tuincentra, installatiebedrijven, woningcorporaties, etc.) nemen klimaatadaptieve maatregelen mee in hun dienstverlening naar inwoners en bedrijven.

Crisisorganisatie is mede ingericht om de gevolgen van extreme weersomstandigheden te beperken.

Uitgangspunten om de doelen te bewerkstelligen Zo veel mogelijk scheiden van schoon(regenwater) en vuilwater. Zo blijft schoon water schoon en is water-op-straat bij hevige regen minder vervuild.

Watergangen worden duurzaam stedelijk ingericht, natuurvriendelijke oevers daar waar mogelijk.

Relevante fysieke verandering (publiek en privaat) worden benut om klimaatadaptieve maatregelen te nemen (aansluiten bij onderhoudscycli).

Bij afkoppelen geldt voor de verwerking van regenwater een voorkeursvolgorde. Benutten, tijdelijk bergen en afvoeren. Voor afvoeren geldt: eerst via de bodem, dan afvoer via het maaiveld, dan naar het oppervlaktewater en tenslotte afvoer via een regenwaterstelsel (alleen als het niet anders kan).

Het aantal overstortingen van afvalwater op het oppervlaktewater is zo laag mogelijk als voor doelmatig beheer van afvalwater mogelijk is.

Bij (ver)nieuwbouw is sprake van klimaatbestendige bouw en inrichting met zo min mogelijk afwenteling naar de omliggende percelen. Bij de locatiekeuze wordt rekening gehouden met het bodem- en watersysteem.

Foutieve aansluitingen op het hemelwaterstelsel voorkomen en in bestaande situaties zoveel mogelijk reduceren als er een aantoonbare negatieve invloed is op de waterkwaliteit.

Zorgen voor oppervlakkige afstroming van overtollige neerslag naar laagten/retenties waar het geen overlast oplevert.

Zon op dak heeft de voorkeur op Urk. Een combinatie van groen-blauwe daken heeft meerwaarde. Zon op land uitsluitend tijdelijk toegestaan op transitiegebieden. Landbouwgrond is uitgesloten.

Bedrijfsmatig afvalwater wordt ingezameld en verwerkt als er geen sprake is van beïnvloeding van de doelmatige en duurzame werking van de riolering en zuivering. Als dit wel het geval is, dan worden voorwaarden gesteld aan de lozing op de riolering.

Toepassen van best mogelijke techniek bij inzamelen, transport en zuiveren van afvalwater. Daarbij is ruimte voor decentrale zuiveringsvoorzieningen, mits deze vergelijkbare zuiveringsprestaties leveren als de collectieve zuivering.

Het watersysteem heeft voldoende bergingscapaciteit.

Aan de hand van participatie, co-creatie en samenwerking met scholen en belangenorganisaties worden onze wijken stuk voor stuk energieneutraal gemaakt.

Zo veel mogelijk toepassen van het principe: de vervuiler/initiatiefnemer betaalt.

In de bebouwde omgeving leggen we meer groen aan om de sponswerking, leefbaarheid en biodiversiteit van het gebied te vergroten.

De gemeente Urk faciliteert maximaal de energietransitie (postcoderoos/energiecoöperatie).

Bodemenergiesystemen (WKO's) hebben geen negatief effect op de bodem- en grondwaterkwaliteit.

Naast vergroening van de openbare ruimte stimuleren we inwoners hun tuinen te vergroenen.

Interfereren van bodemenergiesystemen (WKO's) wordt zo veel mogelijk voorkomen.

Balans tussen opgewerkte energie en uitwisseling: 1. Energie besparen. 2. Hernieuwbare bronnen benutten. 3. Onvermijdbare koolstofbronnen zo gebruiken dat ze zo min mogelijk CO2 uitstoot veroorzaken.

Bij nieuwbouw of verbouw houden we rekening met circulair ontwerp, inzet hergebruikte materialen en gebruik lokale producten/materialen. Als aanbestedende en inkopende partij circulariteit bij iedere uitvraag meenemen/mogelijkheden verkennen.

Achterliggend doel

Doelenboom Wonen Goed woon & leefklimaat

Hoofddoel (CONCEPT) Geschikte woning (juiste woning)

Monitoring en actualisatie

Geschikte leefomgeving (juiste locatie)

Doelgroepen (juiste doelgroep)

Financiële toegankelijkheid (juiste prijs)

Beschikbaarheid (juiste moment)

Externe samenwerking

Subdoelen (CONCEPT) Nieuwbouw

Uitbreiding

Bestaand bebouwd gebied

Inbreiding- en herontwikkeling

Nieuwbouw

Uitbreiding

Bestaand bebouwd gebied

Inbreiding- en herontwikkeling

Autonome groei Urker bevolking Reguliere doelgroepen

Doelgroepen met een woon- en zorgvraag

Doelgroepen met een woon- en werkvraag

Actueel inzicht in Urker bevolking- en huishoudens ontwikkeling.

Ruimte bieden voor de ontwikkeling van nieuwe 'duurzame' woningen.

Anticiperen op de wens om langer thuis te blijven wonen.

Visie op uitbreiding.

Visie op inbreiding- en herontwikkeling.

Versterken van de bestaande bebouwde woon- en leefomgeving.

Extra aandacht voor starters die toe willen treden op de woningmarkt.

Ruimte bieden voor vraag naar clusterwoningen, 24uurs SOM en 24-uurs PG plekken.

Ruimte bieden voor huisvesting van short-, mid-, en long-stay arbeidsmigranten door middel van samenwerking.

Actueel inzicht in woonen leefwensen.

Stimuleren van de ontwikkeling van nieuwe 'geschikte' woningen (levensloopbestendig).

Doorstroming jonge senioren bevorderen om huidige voorraad beter te benutten.

Borgen van de bereikbaarheid van het woon- en voorzieningengebied.

Stimuleren woningbouw op inbreiding- en herontwikkelingslocaties ten behoeve van specifieke woonbehoeften.

Borgen van de vitaliteit van de woongebieden.

Zorgen voor inclusieve en gedifferentieerde wijken.

Gespikkeld wonen plekken creëren voor mensen met een verstandelijke beperking.

Ruimte bieden voor doelgroepen waarbij de noodzaak aanwezig is om te wonen en werken op één locatie.

Continue monitoring van de woningbouwproductie en harde plancapaciteit.

Borgen van de benodigde kwantitatieve uitbreiding van nieuwe woningen binnen de uitbreidingsgebieden ten behoeve van autonome groei Urker bevolking.

Verduurzamen van de bestaande woningen.

Borgen van de geschikte woon- en leefomgeving.

Actueel inzicht in de woningbouwontwikkeling.

Actueel inzicht in de regionale Urker woningmarkt en de landelijke woningmarkt. Periodieke beleidsactualisatie.

Ruimte bieden voor innovatieve en vernieuwende woon- en bebouwing concepten.

Boren van de Urker sociale cohesie.

Motie Koerhuis (opvang groei bevolking NL)

Versnellen en verhogen woningbouwproductie.

Zorgen voor beschikbare woningen voor uitstroom uit de MO/BW.

Op woning niveau

Financieel stimulerende maatregelen

Voldoende nieuw aanbod in alle prijsklassen in huuren koopsegment (gedifferentieerd woningsegment aanbod).

Stimuleren verduurzaming bestaande en nieuwe woningvoorraad (bijv. duurzaamheidslening).

Borgen van een tijdige grenscorrectie t.b.v. uitbreiding.

Het tijdig maken van Prestatieafspraken voor sociale woningbouw.

Provincie Flevoland

Borgen van de betaalbaarheid van nieuwe woningen (v.o.n. prijzen).

Stimuleren van de toegankelijkheid van sociale koopwoningen (bijv. starterslening en huurkoop).

Borgen van een tijdige grondverwerving t.b.v. uitbreiding.

Periodiek overleg stakeholders: financiële instellingen, zorgpartijen, woningbouwcorporatie, makelaars, partijen woningbouwontwikkeling.

Regio Zwolle, Regio Flevoland, DUN.

Opstellen Woonagenda.

Extra kansen creëren voor huishoudens met lage inkomens.

Lokaal

Borgen van tijdige ontwikkeling van gebieden t.b.v. uitbreiding.

Regionaal

DUN

Borgen van een continu aanbod van de benodigde nieuwe woningen binnen uitbreidingsprojecten.

Borgen van de benodigde kwalitatieve uitbreiding van nieuwe woningen binnen de uitbreidingsgebieden ten behoeve van autonome groei Urker bevolking.

Uitgangspunten om de doelen te bewerkstelligen (CONCEPT) Programma Wonen

Verken innovatieve woonvormen zoals hofjeswoningen of meergeneratiewoningen.

Visie Wonen

Verken woonconcepten die betaalbaarheid, duurzaamheid en wonen met zorg faciliteren.

Bevolking- en huishoudensprognose

Ontwikkelen van innovatieve woonmilieus.

Woonwensen- en leefbaarheidsonderzoek

Nota Woningbouw ontwikkeling

Vernieuwing/renovatieopgave bestaande woningbouw.

Gebiedsontwikkelingprojecten binnen gemeentegrens.

Verkennen van inbreiding en verdichtingslocaties en deze vastleggen.

Gebiedsontwikkelingprojecten buiten gemeentegrens.

Inbreiding- en herontwikkelingsprojecten.

Zorg voor voldoende voorzieningen in de uitbreidingslocaties, zodat zich hier ook gedifferentieerde wijken gaan vormen.

Huishoudens met lage inkomens: aandeel sociale en midden-huurwoningen vergroten. Faciliteren mantelzorg en levensloop bestendig maken woningvoorraad.

Creëren van gespikkeld wonen plekken en woningen voor de uitstroom uit de MO/BW in samenwerking met Patrimonium en zorgaanbieders.

Actiever zoeken en controleren van locaties voor short-stay migranten in samenwerking met werkgevers.

Geschikte senioren appartementen en levensloop bestendige woningen in het duurdere huur en koop segment bouwen.

Het voeren van actiever beleid overwegen in samenspraak met Patrimonium of een andere partner voor met name de mid- en long-stay arbeidsmigranten.

Doelen opnemen in het Programma Wonen voor clusterwoningen, 24-uurs SOM en 24-uurs PG plekken.

Actieve grondpolitiek gebiedsontwikkeling Motie Koerhuis.

Verankeren sociale woningbouw (koop- en huursector).

Inzetten financieel stimulerende middelen zoals een starterslening.

Actieve grondpolitiek gebiedsontwikkeling uitbreiding.

Opstellen Prestatieafspraken sociale huursector.

Doelgroepenverordening

Starters: de focus van grondgebonden koop iets verleggen naar sociale- en middenhuur woningen en goedkope meergezinswoningen.

Gebiedsontwikkelingprojecten in- en uitbreiding.

Opstellen Prestatieafspraken woonzorg sector.

Huisvestingsverordening

Opstellen Prestatieafspraken particuliere huursector.

PARTICIPATIERAPPORT OMGEVINGSVISIE GEMEENTE URK Bureau Buhrs 6-8-2021

1. INLEIDING Ten behoeve van de omgevingsvisie voor Urk is van maart tot en met juli 2021 een intensief participatietraject uitgevoerd. Met dit traject wilde de gemeente in kaart brengen wat bewoners belangrijk vinden en hoe zij denken over verschillende thema’s die belangrijk zijn binnen de omgevingsvisie. Hieronder staan achtereenvolgens de uitgangspunten, het overzicht van de georganiseerde activiteiten en een impressie van de resultaten.

2. UITGANGSPUNTEN 2.1 Opzet Het participatietraject bestond uit een adviesgroep, meerdere jongerenbijeenkomsten waaronder twee scholensessies en een jeugdpanel. Ook is er een vragenlijst uitgezet, die fysiek en online verspreid is op Urk. Alle inwoners van Urk hebben tijdens het participatietraject de mogelijkheid gekregen om hun mening te geven. De voorbereiding en begeleiding van de bijeenkomsten werd verzorgd door Bureau Buhrs. Ook ondersteunden zij de gemeente bij de communicatiecampagne. De resultaten uit het participatietraject zijn gebruikt om de omgevingvisie Urk 2030 te verrijken. 2.2 Doelen • Herkenbaarheid creëren door te infomeren. • Inzicht krijgen in de belangen, meningen, wensen en behoeften onder de bewoners. • Kwaliteit van (strategische) keuzes voor de omgevingsvisie verbeteren. 2.3 Planning De data van de verschillende activiteiten waren als volgt:  19 mei tot 9 juli Vragenlijst  7 april en 9 juni Adviesgroep bijeenkomsten  15 juni Scholensessie Prinses Beatrix basisschool en Johannes Calvijnschool  23 juni Scholensessie Berechja College en jeugdpanel

3

OVERZICHT VAN DE ACTIVITEITEN EN RESULTATEN

3.1 Communicatiecampagne Om bewoners te informeren over het participatietraject is een communicatiecampagne uitgevoerd. Er zijn verschillende updates en oproepen tot participatie gedaan via de Instagramen Facebook-pagina van de gemeente. De website van de gemeente is ingezet voor Urkers om

1

zich aan te melden voor de adviesgroep. Ook was op de website de online vragenlijst te vinden. Het Urkerland is ingezet om zowel de vragenlijst te promoten als de mogelijkheid tot het invullen van een fysieke vragenlijst. 3.2 Vragenlijst Doel: Om ervoor te zorgen dat alle inwoners van Urk hun mening konden geven over de onderwerpen binnen de omgevingsvisie is een vragenlijst uitgezet. Hiermee wil de gemeente het toekomstbeeld zo goed mogelijk op de wensen en behoeften van de inwoners laten aansluiten. Doelgroep: De vragenlijst is bij de inwoners onder de aandacht gebracht door middel van social media, de website van de gemeente en deze is verspreid als bijlage van de krant het Urkerland. Ook is deze bij mensen voorgelegd op de Zaterdagmarkt. Hier werden bewoners persoonlijk benaderd met het verzoek om de vragenlijst in te vullen. De vragenlijst is ingevuld door 740 respondenten. Programma: De vragenlijst kon worden ingevuld van 19 mei tot 9 juli. In de vragenlijst kwamen verschillende onderdelen van de omgevingsvisie aan bod, zoals toerisme, cultuur, groen, voorzieningen, duurzaamheid en bereikbaarheid. Deze werden voorgelegd aan de hand van open vragen en meerkeuze vragen.

Resultaat: Hieronder staat een selectie van bevindingen uit de resultaten van de enquête: Typisch Urk:  De drie dingen die de respondenten meest ‘typisch Urkers’ vonden waren het dialect, omzien naar elkaar en het harde werken.  Respondenten zouden bezoekers van buiten Urk het liefste meenemen naar de haven.  Nuchterheid, gelovig zijn en ondernemend zijn vonden de respondenten het meest kenmerkend voor Urk. Modern en duurzaam vinden zij het minst kenmerken voor Urk. Leren en werken op Urk:  86,5% geeft aan dat de werkcultuur op Urk hen aanspreekt.  De drie sectoren waarin respondenten vinden dat de gemeente Urk de komende jaren moet groeien zijn maritiem en visserij, onderwijs en zorg. Toerisme:  69,3% is het eens met de stelling: ‘toeristen zijn welkom op Urk, ook al betekent dit meer verkeer en meer drukte in het oude dorp’.  66% is het oneens met de stelling: ‘er moet een hotel komen op Urk’. Samen Urk:  77,2% gaat het liefste naar familie en vrienden om mensen te ontmoeten. Daarna volgen de kerk en (sport)verenigingen als ontmoetingsplaats.  De meeste respondenten vinden ontmoetingsplekken (buurthuis, kerk, bibliotheek, sportkantine, etc.) vooral belangrijk voor hun naasten en anderen, in plaats van voor zichzelf of zelfredzaamheid van senioren en kwetsbaren.

2

Cultuur op Urk:  93% is het eens met de stelling: ‘het behoud van cultureel erfgoed van Urk is belangrijk voor mij’.  65,7% is het oneens met de stelling: ‘Historische gebouwen moeten wij verduurzamen, ook als dit ten koste gaat van de cultuurhistorische waarde’.  De tradities die de respondenten het liefste door willen geven aan hun (klein)kinderen zijn het dialect, de klederdracht en Urkerdag.  De woorden ‘Urkerdag’ en ‘school’ werden het meeste genoemd bij de vraag ‘Hoe kunnen wij cultuur op Urk behouden, ook als Urk groeit?’. Leven op Urk:  90,8% van de respondenten geeft aan in de toekomst op Urk te willen wonen. Redenen die zij aangeven zijn onder andere dat ze geboren zijn op Urk, dat ze zich er thuis voelen, dat ze het een mooi dorp vinden en dat ze van de mentaliteit van de bewoners houden. Redenen voor respondenten om niet meer op Urk te wonen zijn onder andere dat de huizen te duur zijn en dat ze niet van de mentaliteit van de bewoners houden.  92,3% van de respondenten is het eens met de stelling ‘Voor de uitbreiding van Urk moeten we nieuwe wijken in het buitengebied bouwen door grond op te kopen van de gemeente Noordoostpolder.’  Respondenten zouden voornamelijk plekken of activiteiten specifiek voor de jeugd een waardevolle toevoeging vinden op het gebied van culturele voorzieningen of activiteiten op Urk.

Daarna worden een theater, concertzaal en bioscoop het meeste genoemd.  Als waardevolle toevoegingen op het gebied van sportieve voorzieningen of activiteiten op Urk noemen respondenten het vaakst een groter zwembad of buitenbad, een skatebaan en een bowlingbaan.  Als de respondenten een bedrag van €10.000 zouden krijgen om de publieke ruimte te verbeteren, zou 62,3% dit uitgeven aan natuur of groen, 61,3% aan speeltuinen en 47,2% aan ontmoetingsplekken. De minste respondenten zouden dit uitgeven aan kunst.  Sporten en bewegen wordt het meeste genoemd bij de vraag hoe de respondenten denken gezond oud te worden op Urk. Daarna worden vis eten en gezond eten het meeste genoemd. Groen Urk:  74% vindt groen heel belangrijk voor hun woonplezier.  73,1% kiest bij groen voor een plantsoen of parkje dichtbij tegenover een park of natuurgebied verder weg.  88,4% vindt het belangrijk dat bij de aanleg van de nieuwe wijken op Urk meer ruimte voor groen komt.  De meeste respondenten (86,1%) willen de natuur gebruiken voor kleinschalige recreatie (wandelen of fietsen). De minste respondenten (0,3%) willen de natuur gebruiken voor zonnevelden. Toekomstbestendig Urk:  81% vindt dat we vaker de fiets moeten pakken in plaats van de auto, om de lucht op Urk schoon te maken.

3



Bij de vraag wat respondenten graag zouden zien om duurzame energie op te wekken, koos de meerderheid niet voor zonnevelden rondom Urk of windmolens op het IJsselmeer. Zij vulden zelf een antwoord in en noemden daarin voornamelijk zonnepanelen op gebouwen en kerncentrales of -energie.

Bereikbaar Urk:  79,3% geeft aan nooit gebruik te maken van het openbaar vervoer.  72,1% geeft aan dat een lijnverbinding naar station Lelystad en Dronten een verbetering zou zijn aan het openbaar vervoer.  63,9% is het eens met de stelling ‘Een rondje haven kan in het kader van een gezond Urk in de toekomst alleen nog maar met de fiets of lopend worden gedaan’. Overig:  De drie thema’s waar volgens de respondenten in de toekomst de focus op moet liggen zijn ‘identiteit van Urk’, ‘gezonde en veilige leefomgeving’ en ‘wonen’.  88,9% vindt dat in de toekomst het meeste moet worden ingezet op het creëren van woongelegenheid, tegenover 11,1% voor het creëren van werkgelegenheid.  76% vindt dat in de toekomst het meeste moet worden ingezet op het ontwikkelen van groen en natuur, tegenover 24% voor het creëren van parkeergelegenheid. 3.3 Adviesgroep bijeenkomsten Doel: Om inwoners van Urk te informeren over de omgevingsvisie en het bijbehorende participatieproces zijn twee adviesgroep bijeenkomsten georganiseerd. Tijdens deze bijeenkomsten werden onderwerpen binnen de omgevingsvisie besproken, belangrijke waarden en uitgangspunten opgehaald en werd ook de vragenlijst met de deelnemers besproken.

Doelgroep: Naar aanleiding van de oproep via de social media kanalen van de gemeente meldden waren er vier inwoners van Urk aanwezig bij de twee adviesgroep bijeenkomsten Programma: Tijdens de eerste bijeenkomst werd kennis gemaakt met elkaar, werd een toelichting gegeven over de omgevingsvisie en werd de eerste opzet van de vragenlijst per thema doorgenomen. Ook werd de aanwezigen gevraagd hoe zij dachten dat de vragenlijst het beste verspreid kon worden. Bij de tweede bijeenkomst werd de stand van zaken met de aanwezigen gedeeld, werden de resultaten van de vragenlijst geevalueerd en de toekomstscenario’s besproken. Resultaten: Eerste adviesgroep bijeenkomst  Naar voren kwam dat de thema’s recreatie en toerisme sterker benadrukt moest worden binnen de vragenlijst. Dit zou een plek kunnen krijgen onder ‘Leven op Urk’.  Voor het thema ‘Typisch Urkers’ werden de volgende onderwerpen geleverd: de ontstaansgeschiedenis, het dialect, de vis, het rijke verenigingsleven en het harde werken.  Stereotypering zou een valkuil kunnen zijn bij het uitzetten van de vragenlijst. Zo kun je namelijk een deel van de bevolking uitsluiten. Het dialect en de geschiedenis is typisch

4





Urkers, maar er moet worden gefocust op inclusiviteit. Wel moeten bij het formuleren van de vragen worden gelet op herkenbaar taalgebruik voor de Urker. Om het thema duurzaamheid aantrekkelijker te maken moet worden nagedacht over hoe het wonen in de toekomst eruit gaat zien. Komen er betaalbare woningen in de toekomst voor starters? Heeft de Urker hier invloed op? Wat levert het de Urker op? Er moet een optie komen om offline een vragenlijst in te vullen. Deze zou lokaal kunnen worden verspreid via bijvoorbeeld het Urkerland. Het bereik van het Urkerland is groot op Urk. Er moeten dan ook inleverpunten worden aangesteld, zoals de supermarkt, de kerk en de haven.

Tweede adviesgroep bijeenkomst  Een scholensessie werd door de adviesgroep als een goed idee gezien. Volgens de aanwezigen kon dit gecombineerd worden met een kraam op een plek waar veel jongeren komen, zoals bij verenigingen of horeca.  Er werd voorgesteld om het jeugdplatform of andere jeugdverenigingen in te schakelen.  Een ander idee was om influencers op social media in te zetten om jongeren te bereiken. 3.4 Jongerenbijeenkomsten Doel: Om een beter beeld te krijgen welke onderwerpen er onder de jeugd op Urk spelen, zijn twee scholensessies georganiseerd. Eén sessie op een basisschool en één op een middelbare school. Verder is er een presentatie gegeven tijdens het jeugdpanel. Jongeren zijn de toekomst van Urk en daarom is het belangrijk om te weten wat zij belangrijk vinden en wat beweegredenen zijn om wel of niet op Urk te (blijven) wonen. Doelgroep: De scholensessies zijn gehouden met klassen uit groep 7 en groep 8 van de Prinses Beatrix basisschool en de Johannes Calvijnschool. Ook is er een sessie gehouden op middelbare school het Berechja College. Het jeugdpanel bestond uit verschillende leeftijden variërend tussen de 14 en 23 jaar oud. Programma: Op dinsdag 15 juni is de scholensessie voor de leerlingen uit groep 7 en 8 gehouden. Later op deze dag is er een presentatie gegeven aan het jeugdpanel op Urk.

Op 23 juni is de scholensessie gehouden op het Berechja College. Tijdens deze jongerenbijeenkomst is er uitleg gegeven over de omgevingsvisie, is op een interactieve manier gesproken over belangrijke thema’s binnen de omgevingsvisie. Resultaat: Tijdens de jongerenbijeenkomsten is er in gesprek gegaan over verschillende onderwerpen. Hieronder staat per thema’s weergegeven wat er is opgehaald. Woon- en werkgelegenheid Er is een duidelijke voorkeur om de focus te leggen op het creëren van woongelegenheid. Er is schaarste als het gaat om woningen. Wel is er voor de jongeren genoeg werkgelegenheid. De jongeren gaven aan in de toekomst over het algemeen wel op Urk te willen wonen. Wel zullen er dan meer betaalbare woningen moeten komen. Hoogbouw zou zich hiervoor kunnen lenen. Verder is het belangrijk om genoeg aandacht te besteden aan de sport- en cultuursector, om het

5

wonen aantrekkelijk te houden. Een autoluw oude dorp Volgens de jongeren is het oude dorp autoluw maken lastig te realiseren. Op sommige plekken in de haven wordt rijden als onveilig ervaren. Fietsen moet toegankelijker worden gemaakt. Parkeergelegenheid De parkeerplekken bij de haven staan in de winter nooit vol. Daar kan iets anders mee gedaan worden. De parkeerplaatsen bij de dijk kunnen daarentegen wel gebruikt worden. De camping op Urk wordt lelijk en gedateerd genoemd. Hier is volgens de jongeren ruimte voor parkeerplaatsen. Verder wordt er een duidelijke voorkeur gegeven aan ondergronds parkeren. Zo worden de auto’s minder zichtbaar en is hierboven ruimte voor groen. Het karakter van het oude dorp tegenover verduurzaming Er wordt aangegeven dat verduurzaming goed is, maar dat dit niet ten koste moet gaan van het uiterlijk van de woningen in het oude dorp. Dit is waar Urk voor staat. Het beste zou dan ook zijn om de binnenkant van de woningen te verduurzamen en de buitenkant hetzelfde te laten. Zonnepanelen op de daken zijn niet Urkers. Wat is een waardevolle toevoeging voor Urk? Er moeten meer winkels komen om Urk aantrekkelijker te maken voor mensen van buitenaf. Daarnaast moet er vernieuwing plaatsvinden van de oude faciliteiten. De camping moet weg, want hier wonen alleen lokale mensen. Meer verlichting bij het bos richting het voetbalveld zou gewaardeerd worden.

Zo wordt het veiliger.

4

HET PROCES

In totaal zijn er 740 vragenlijsten ingevuld. Verder zijn er ruim 40 jongeren gesproken tijdens de jongerenbijeenkomsten en is er een adviesgroep samengesteld uit 4 bewoners. Op deze manier zijn bewoners uit alle leeftijdscategorieën uit Urk geraadpleegd afkomstig uit verschillende wijken en met verschillende kennisniveaus en houdingen. De reacties vanuit de bewoners over het participatietraject waren positief. De participatie zorgde voor veel input vanuit verschillende invalshoeken die de gemeente meeneemt in het uitwerken van de omgevingsvisie.

6

Rapportage vragenlijst Omgevingsvisie Urk Door Bureau Buhrs In opdracht van gemeente Urk

2 augustus 2021

Inhoud Inleiding ................................................................................................................................................... 3 Algemene vragen..................................................................................................................................... 4 Typisch Urk .............................................................................................................................................. 5 Leren en werken op Urk .......................................................................................................................... 7 Toerisme .................................................................................................................................................. 9 Samen Urk ............................................................................................................................................. 10 Cultuur op Urk ....................................................................................................................................... 11 Leven op Urk.......................................................................................................................................... 13 Groen Urk ..............................................................................................................................................

18 Toekomstbestendig Urk ........................................................................................................................ 21 Bereikbaar Urk....................................................................................................................................... 23 Afsluitende algemene vragen................................................................................................................ 26

2

Inleiding Hoe we willen dat Urk er in 2030 uitziet legt de gemeente vast in de Omgevingsvisie. Hoe gebruiken zij de ruimte? Hoe zorgen ze voor voldoende woningen en banen voor iedereen? In de Omgevingsvisie worden keuzes gemaakt over de toekomst van Urk. Deze keuzes maken zij samen met de inwoners. Om het toekomstbeeld zo goed mogelijk op de wensen en behoeften van de inwoners van Urk te laten aansluiten is het gevraagd tussen half mei en half juni een vragenlijst in te vullen. De vragenlijst is bij de inwoners onder de aandacht gebracht door middel van social media, de website van de gemeente en deze is verspreid als bijlage van de krant het Urkerland. Ook is de vragenlijst bij mensen voorgelegd op de Zaterdagmarkt. De vragenlijst is ingevuld door 740 respondenten. De resultaten worden in dit rapport besproken aan de hand van grafieken en analyses. De resultaten zijn op basis van dit aantal respondenten niet representatief voor de hele gemeente Urk, maar dienen om inzicht te verkrijgen in de wensen en meningen van de bewoners. Niet alle vragen zijn door iedere respondent beantwoord. Bij iedere vraag is beschreven hoeveel respondenten de vraag hebben beantwoord.

3

Algemene vragen Vraag 1: Wat is je leeftijd?

Beantwoord door 687 respondenten.

Vraag 2: Wat is je postcode? (cijfers en letters) Door middel van een open vraag is de respondenten gevraagd wat hun postcode is. Op basis van de postcodes zijn de respondenten per wijk geteld en weergegeven in de onderstaande grafiek.

Beantwoord door 687 respondenten.

4

Vraag 3: Wat is de samenstelling van je huishouden?

Beantwoord door 687 respondenten.

Typisch Urk Vraag 4: Wat vind jij ‘typisch Urkers’? Kies maximaal 3 antwoorden.

37 respondenten beantwoordden deze vraag met ‘Anders, namelijk...’. Zij noemden daar onder andere het Christelijke karakter, de eigenzinnigheid, de traditionele gebruiken en gastvrijheid. Beantwoord door 652 respondenten.

5

Vraag 5: Waar zou je een bezoeker van buiten Urk mee naar toe nemen? Vul maximaal 3 antwoorden in. Van alle antwoorden op deze vraag zijn de tien meest voorkomende antwoorden op volgorde weergegeven in de onderstaande grafiek.

Beantwoord door 626 respondenten. Vraag 6: Welke waarden vind je het meest kenmerkend voor Urk? Kies maximaal 3 waarden.

33 respondenten beantwoordden deze vraag met ‘Anders, namelijk...’. Zij noemden hier onder andere de waarden eigenzinnig, behulpzaam, sociaal, kerkelijk, eigenwijs en betrokken. Beantwoord door 650 respondenten. 6

Leren en werken op Urk Vraag 7: Geef voor de onderstaande stellingen aan: ben je het eens, oneens of heb je geen mening?

7

Beantwoord door 642 respondenten. Vraag 8: In welke sector(en) moet de gemeente Urk de komende jaren groeien? Kies maximaal 3 antwoorden.

88 respondenten beantwoordden deze vraag met ‘Anders, namelijk...’. Zij noemden onder andere cultuur, dienstverlening, horeca, techniek, logistiek en jeugdzorg. Beantwoord door 644 respondenten.

8

Toerisme Vraag 9: Geef voor de onderstaande stellingen aan: ben je het eens, oneens of heb je geen mening?

Beantwoord door 639 respondenten.

9

Samen Urk Vraag 10: Waar ga je heen om mensen te ontmoeten? Kies maximaal 3 antwoorden.

39 respondenten beantwoordden deze vraag met ‘Anders, namelijk...’. Zij noemden hier als ontmoetingsplaats onder andere het koor, een restaurant, op het (vrijwilligers)werk of thuis. Beantwoord door 636 respondenten. Vraag 11: Vul de onderstaande zin aan met wat het meeste voor jou van toepassing is: Ontmoetingsplekken (buurthuis, kerk, bibliotheek, sportkantine etc.)...

Beantwoord door 631 respondenten. 10

Cultuur op Urk Vraag 12: Geef bij de onderstaande stellingen aan: ben je het eens, oneens of heb je geen mening?

Beantwoord door 626 respondenten. Vraag 13: Welke traditie wil je graag doorgeven aan je (klein)kinderen? Van alle antwoorden op deze vraag zijn de tien meest voorkomende antwoorden op volgorde weergegeven in de onderstaande grafiek.

Beantwoord door 552 respondenten.

11

Vraag 14: Hoe kunnen wij cultuur op Urk behouden, ook als Urk groeit? Hoe de respondenten denken dat cultuur op Urk het beste kan worden behouden is visueel weergegeven in een woordwolk. Hoe vaker een woord als antwoord werd gegeven, hoe groter deze is weergegeven in de woordwolk. ‘Urkerdag’ en ‘school’ werden het meeste genoemd.

Beantwoord door 512 respondenten.

12

Leven op Urk Vraag 15: Zou je in de toekomst op Urk willen wonen? Geef ook aan waarom. Ja, want... Nee, want... In de onderstaande grafiek is zichtbaar gemaakt hoeveel respondenten aangaf in de toekomst nog op Urk te willen wonen, hoeveel respondenten dat niet willen en hoeveel het nog niet weten.

Redenen die zij noemen waarom zij in de toekomst wel op Urk zouden willen wonen zijn onder andere: • Ze zijn geboren zijn op Urk • Ze willen dichtbij familie en vrienden wonen • Ze voelen zich er thuis/prettig/veilig • Ze vinden het een mooi/prachtig dorp • Alles wat ze nodig hebben is in de buurt • Ze houden van de mentaliteit van de bewoners Reden die zijn noemen waarom zij in de toekomst niet (meer) op Urk willen wonen zijn onder andere: • Huizen zijn te duur • Ze houden niet van de mentaliteit van de bewoners • Ze willen liever in een andere plaats wonen De rest van de respondenten weet het nog niet, bijvoorbeeld omdat het er nog vanaf hangt hoe hun situatie zich ontwikkelt, hoe het dorp zich ontwikkelt of omdat ze er nog niet over hebben nagedacht. Beantwoord door 588 respondenten.

13

Vraag 16: Geef van de onderstaande stellingen aan: ben je het eens, oneens of heb je geen mening? Voor de uitbreiding van Urk moeten we...

Beantwoord door 605 respondenten.

14

Vraag 17: Wat zou je een waardevolle toevoeging vinden op het gebied van culturele voorzieningen of activiteiten op Urk? Door middel van een open vraag is de respondenten gevraagd wat zij een waardevolle toevoeging zouden vinden op het gebied van culturele voorzieningen of activiteiten op Urk. De antwoorden van de respondenten op deze vraag zijn door middel van kernwoorden opgedeeld in verschillende categorieën. De categorieën zijn vervolgens zichtbaar gemaakt in een grafiek.

Plek/activiteiten speciaal voor jeugd • Jeugd, jongeren Podiumkunsten • Theater, podium, toneel, concert-, muziekBioscoop • Bioscoop, filmWeet niet • Geen idee, geen mening, weet ik niet Cultureel/multifunctioneel centrum • Centrum Natuur • Park, wandel-, natuur, bos Speeltuin/speelplaats • Speel15

Horeca • Horeca, hotel, restaurant, café, terras Sportfaciliteiten • Sport, hardloop-, cross Nieuw/uitbreiding museum • Museum Bowlingbaan • Bowling Zwembad • Zwembad Beantwoord door 477 respondenten. Vraag 18: Wat zou je een waardevolle toevoeging vinden op het gebied van sportieve voorzieningen of activiteiten op Urk? Van alle antwoorden op deze vraag zijn de tien meest voorkomende antwoorden op volgorde weergegeven in de onderstaande grafiek.

Beantwoord door 474 respondenten.

16

Vraag 19: Kies één van de onderstaande stellingen.

Beantwoord door 586 respondenten. Vraag 20: Als we je een bedrag van €10.000 zouden geven om de publieke ruimte te verbeteren, waar zou je het dan aan besteden? Kies maximaal drie antwoorden.

80 respondenten beantwoordden deze vraag met ‘Anders, namelijk...’. Zij noemden daarin zaken die te maken hadden met onder andere afval, speelplaatsen, parkeren, onderhoud, sportfaciliteiten en horeca. Beantwoord door 604 respondenten.

17

Vraag 21: Hoe denk je gezond oud te worden op Urk? Door middel van een open vraag werd de respondenten gevraagd hoe zij denken gezond oud te worden op Urk. Een groot deel van de antwoorden had te maken met hetzelfde thema. De drie meest voorkomende thema’s zijn weergegeven in de onderstaande grafiek.

Beantwoord door 497 respondenten.

Groen Urk Vraag 22: Hoe belangrijk is groen voor je woonplezier?

Beantwoord door 599 respondenten.

18

Vraag 23: Vul de onderstaande zin aan met wat het meeste voor jou van toepassing is. Bij groen kies ik voor...

Beantwoord door 590 respondenten. Vraag 24: Hoe moet groen er in de toekomst binnen het bebouwde dorp uitzien? Kies twee antwoorden.

28 respondenten beantwoordden deze vraag met ‘Anders, namelijk...’. Zij noemden hier onder andere het aanleggen van grote parken, onderhoud aan het huidige groen en het aanleggen van plantsoenen. Daarnaast waren sommige respondenten van mening dat Urk al groen genoeg is. Beantwoord door 595 respondenten.

19

Vraag 25: Urk breidt zich steeds verder uit. Vind je het belangrijk dat bij de aanleg van de nieuwe wijken meer ruimte voor groen komt?

Beantwoord door 594 respondenten. Vraag 26: Vul de onderstaande zin aan met wat het meeste voor jou van toepassing is: Ik wil de natuur...

Beantwoord door 595 respondenten.

20

Vraag 27: Geef bij de onderstaande stelling aan: ben je het eens, oneens of heb je geen mening?

Beantwoord door 603 respondenten.

Toekomstbestendig Urk Vraag 28: Vul de onderstaande zin aan met wat het meeste voor jou van toepassing is: Stimuleren van de verkoop van gezond voedsel, duurzaam geproduceerd in ons dorp...

Beantwoord door 593 respondenten.

21

Vraag 29: Vul de onderstaande zin aan met wat het meeste voor jou van toepassing is: Om de lucht op Urk schoon te maken moeten we..

Beantwoord door 591 respondenten.

Vraag 30: Vul de onderstaande zin aan met wat het meeste voor jou van toepassing is: Om duurzame energie op te wekken zie ik liever..

22

Het grootste deel van de respondenten beantwoordde deze vraag met ‘Anders, namelijk’. Hun antwoorden zijn gecategoriseerd en de top 3 meest voorkomende categorieën is weergegeven in de onderstaande grafiek.

Beantwoord door 589 respondenten.

Bereikbaar Urk Vraag 31: Hoe vaak pak je de fiets?

Beantwoord door 596 respondenten.

23

Vraag 32: Maak je gebruik van het openbaar vervoer?

Beantwoord door 593 respondenten.

Vraag 33: Wat kunnen we verbeteren aan het openbaar vervoer? Kies maximaal 3 antwoorden.

24

154 respondenten beantwoordden deze vraag met ‘Anders, namelijk...’. Drie antwoordcategorieën kwamen het meeste voor, deze zijn weergegeven in de onderstaande grafiek.

Over de trein noemen respondenten onder andere het aanleggen van de Lelylijn, treinverbinding met Emmeloord, treinverbinding met Zwolle of het aanleggen van een station in het algemeen. Over de bus noemen respondenten onder andere een centraal busstation met actuele informatievoorziening van de vertrektijden, logische busroutes, een betere busverbinding met andere plaatsen en het inzetten van meer bussen i.v.m. drukte. Beantwoord door 562 respondenten. Vraag 34: Geef voor de onderstaande stelling aan: Ben je het eens, oneens of heb je geen mening?

Beantwoord door 598 respondenten.

25

Vraag 35: Vul de onderstaande zin aan met wat het meeste voor jou van toepassing is: De straat is er om...

Beantwoord door 594 respondenten.

Afsluitende algemene vragen Vraag 36: Op welk thema moet in de toekomst de focus liggen? Kies er één.

Beantwoord door 577 respondenten.

26

Vraag 37: Waar moeten we in de toekomst het meest op inzetten?

Beantwoord door 578 respondenten. Vraag 38: Waar moeten we in de toekomst het meest op inzetten?

Beantwoord door 592 respondenten. Vraag 39: Als je kans wilt maken op één van de cadeaubonnen kun je hieronder je e-mailadres invullen. De gegevens worden uitsluitend gebruikt voor de bekendmaking van de prijs. De antwoorden op deze vraag staan in een ander document. Beantwoord door 391 respondenten.

27