CConstaterende datUrk
Koppel je AI →
Document · PDF

Begroting 2027 - Versie Raad 7 oktober 2026

Commissie IBK 12 oktober 2026, gemeente UrkBij agendapunt: Programmabegroting 2027-203038.581 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 5

1

2 Programmabegroting 2027-2030 3 Inhoudsopgave Inhoudsopgave ......................................................................................................................3 Leeswijzer .............................................................................................................................4 Inleiding .............................................................................................................................5 Samenvatting .........................................................................................................................6 Beleid ................................................................................................................................6 Investeringen ....................................................................................................................12 Programma's .......................................................................................................................16 Bestuurlijk programma Ruimte voor leefbaarheid en groei ..................................................17 Bestuurlijk programma Veerkrachtige economie ................................................................24 Bestuurlijk programma Sterke samenleving .......................................................................27 Bestuurlijk programma Bestuurskracht en samenwerking

..................................................35 Paragrafen ...........................................................................................................................42 Weerstandsvermogen en risicobeheersing ........................................................................43 Onderhoud kapitaalgoederen ............................................................................................53 Financiering .....................................................................................................................58 Bedrijfsvoering .................................................................................................................64 Verbonden partijen ...........................................................................................................68 Grondbeleid .....................................................................................................................79 Lokale heffingen ...............................................................................................................85 Openbaarheid ..................................................................................................................93 Financiële begroting .............................................................................................................94 Meerjarenraming 2027-2030

.............................................................................................94 Meerjarige balans .............................................................................................................95 Overzicht baten en lasten per taakveld ..............................................................................96 Reserves en voorzieningen ................................................................................................99 Investeringsstaat ............................................................................................................101 Incidentele baten en lasten .............................................................................................103 Beleidsindicatoren ..........................................................................................................105 Bezuinigingsmaatregelen ................................................................................................108 Niet meegenomen bezuinigingsvoorstellen ......................................................................113 4 Leeswijzer Bestuurlijke samenvatting De bestuurlijke samenvatting geeft inzicht in de belangrijkste beleidsmatige thema’s. Het financiële gedeelte geeft het meerjarenperspectief 2027-2030 weer. Programma's Naar aanleiding van het nieuwe coalitieakkoord is een nieuwe programmastructuur opgesteld.

Deze volgt de bestuurlijke opgaven zoals in het coalitieakkoord is vastgelegd. De programma’s gaan in op de drie W-vragen: Wat willen we bereiken? Wat gaan we daarvoor doen? En wat mag het kosten?  Wat willen we bereiken? Per programma beschrijven we de inhoud en de doelstellingen voor de komende vier jaar.  Wat gaan we daarvoor doen? We geven de doelstellingen voor het begrotingsjaar 2027 aan, zowel inhoudelijk als financieel.  Wat mag het kosten? Per programma geven we de totalen aan. Paragrafen Naast de programma's moeten gemeenten minimaal acht verplichte paragrafen in de begroting opnemen. In de paragrafen staat belangrijke informatie voor raadsleden waarmee zij inzicht krijgen in de financiële positie van de gemeente, de beheersmatige aspecten en de risico's. De wettelijke paragrafen zijn: Weerstandsvermogen en risicobeheersing, Onderhoud kapitaalgoederen, Financiering, Bedrijfsvoering, Verbonden partijen, Grondbeleid, Lokale heffingen en Openbaarheid. Financiële begroting Via de vaststelling van de begroting autoriseert de raad het college tot het doen van uitgaven. Het investeringsplan is belangrijk om inzicht te krijgen in de baten en lasten, de financiering, de reserves en voorzieningen. De financiële begroting geeft een duidelijk beeld van de plannen en het geld dat daarvoor nodig is. Daarom hebben we ook een totaaloverzicht gemaakt met beleidsindicatoren.

In dat overzicht ziet u wat de programma’s opleveren voor de samenleving. 5 Inleiding Urk groeit. Die groei brengt grote uitdagingen met zich mee. We willen die goed begeleiden en onze ambities waarmaken. Tegelijkertijd zijn er veel ontwikkelingen in de wereld en in Nederland die het moeilijker maken. Bij de Kadernota 2027 informeerden wij u over een aantal dossiers die nog onzeker waren. Ook gaven wij aan nader onderzoek te plegen om te komen tot een realistische inschatting van benodigde budgetten voor de jeugdhulp. De zomermaanden zijn gebruikt om de Programmabegroting 2027-2030 in te richten overeenkomstig de opgaven die voor ons liggen. De Programmabegroting 2027-2030 sluit nu aan bij het coalitieakkoord Groeien met Karakter zoals dat in juni 2026 door uw raad voor kennisgeving is aangenomen. Er wordt hard gewerkt om invulling te geven aan het coalitieakkoord. Met alle middelen en inzet die we hebben, blijven we investeren in de toekomst. Dat betekent dat we keuzes maken. Financieel perspectief In de Kadernota 2027 stond al dat gemeenten in het algemeen minder geld krijgen. Tegelijkertijd krijgen gemeenten er meer taken bij. Ook Urk merkt dat. De VNG heeft geprobeerd om de landelijke overheid te overtuigen om de korting op het gemeentefonds terug te draaien. Dat is niet gelukt. Uw gemeenteraad wil op meerdere gebieden extra investeren.

Daarom moeten we keuzes maken en een goede focus aanbrengen. Met de Kadernota 2027 heeft u op advies van het college een pakket maatregelen vastgesteld. Daarmee leek de begroting voor 2027 sluitend. Bij de Kadernota 2027 is een aantal onderwerpen als onzeker gekwantificeerd. Daarnaast blijkt uit de Jaarrekening 2025 dat de verhoging van een aantal budgetten nodig is. De zomermaanden zijn gebruikt om nader inzicht te krijgen in de structurele verhogingen. Hierdoor ontstaat een nieuw financieel beeld dat ertoe leidt dat aanvullende maatregelen nodig zijn om een structureel sluitende begroting aan u voor te leggen. De Tussenrapportage 2026 heeft dit ook zichtbaar gemaakt. Deze aanvullende maatregelen zijn opgenomen in deze Programmabegroting. Door het opnemen van de aanvullende maatregelen bieden wij u een structureel sluitende begroting aan. Wij mogen onze hoop en verwachting stellen op de Heere onze God. Wij bidden en vertrouwen dat Hij ons werk zal zegenen. 6 Samenvatting Beleid Ruimte voor leefbaarheid en groei Urk groeit beheerst en toekomstgericht. Woningbouw, bereikbaarheid, leefbaarheid, duurzaamheid, voorzieningen en identiteit worden in samenhang ontwikkeld. Randvoorwaarden als energie, drinkwater, infrastructuur en maatschappelijke draagkracht bepalen mede het tempo van de groei.

Veerkrachtige economie Urk versterkt zijn positie als toonaangevend maritiem centrum en verbreedt tegelijk de economische basis. Haven, visserij, seafood, innovatie, onderwijs, arbeidsmarkt en bereikbaarheid worden in samenhang ontwikkeld. Sterke samenleving Een sterke samenleving ontstaat wanneer inwoners naar elkaar omzien, kansen krijgen om zich te ontwikkelen en kunnen rekenen op passende ondersteuning wanneer dat nodig is. Samen met inwoners, maatschappelijke organisaties, kerken, vrijwilligers en professionals bouwen we aan een gemeenschap waarin iedereen mee kan doen. Bestuurskracht en samenwerking In 2027 werken we aan een financieel gezonde, professioneel georganiseerde en goed bestuurde gemeente. We versterken financiële sturing en control, ontwikkelen de organisatie verder en investeren in goede informatievoorziening en besluitvorming. Daarnaast werken we actief samen met regionale partners aan gezamenlijke opgaven en een sterke positie van Urk in de regio. Financieel perspectief 2027-2030 Voor het financiële beeld kijken we naar drie documenten: de Programmabegroting 2026, de Kadernota 2027 en de Tussenrapportage 2026. Belangrijke veranderingen die tijdens het maken van deze Programmabegroting zijn doorgevoerd, lichten we apart toe. Mutaties Kadernota 2027 In deze Programmabegroting staan de onderwerpen uit de Kadernota 2027.

We lichten de aanpassingen door autonome ontwikkelingen en het realistisch opstellen van deze begroting niet meer specifiek toe. Ook de dekkingsvoorstellen uit de Kadernota 2027 zijn verwerkt, zonder extra toelichting. In de programma’s lichten we wel enkele onderwerpen toe die te maken hebben de uitvoering en te bereiken resultaten uit de Kadernota 2027. Bij de behandeling van de Kadernota 2027 is een amendement en zijn moties ingediend. Alle voorstellen hadden een dekkingsvoorstel. De amendementen zijn direct verwerkt in de Kadernota en worden niet meer apart toegelicht. Financiële gevolgen van de moties zijn niet opgenomen. In de Kadernota 2027 is een hoofdstuk onzekerheden opgenomen. In dit hoofdstuk staan onderwerpen opgenomen die budgettair als onzeker werden beschouwd. In de zomerperiode is zekerheid ontstaan over de hoogte van de toe te voegen budgetten. Deze verwerken wij in het financieel beeld en lichten we toe bij de programma's. Het gevolg hiervan is dat wij aanvullende maatregelen moeten nemen om de begroting structureel sluitend te maken. Mutaties Tussenrapportage 2026 Bij de Tussenrapportage 2026 hebben we ook wijzigingen doorgevoerd. In de Programmabegroting lichten de wijzigingen met een structureel effect toe.

Meerjarenbegroting (x € 1.000) | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Begrotingssaldo meerjarenbegroting 2026 | 2 | 335 | 438 | -394 Mutaties tussen Begroting 2026 en Kadernota | -25 | -23 | -29 | 215 2027 Mutaties Kadernota 2027 | 82 | 167 | -1.734 | -2.180 Mutaties tussen Kadernota 2027 en | -16 | -16 | -16 | -16 Tussenrapportage 2026 Mutaties Tussenrapportage 2026 | -290 | -40 | -40 | -40 Mutaties tussen Tussenrapportage 2026 en | -ㅤ | -ㅤ | -ㅤ | -ㅤ Begroting 2027 Startpositie meerjarenbegroting 2027 | -246 | 423 | -1.381 | -2.415 Mutaties begrotingsproces 2027 | 596 | -352 | 818 | 1.689 Saldo meerjarenbegroting 2027 | 350 | 72 | -563 | -726 7 Mutaties begrotingsproces 2027 In deze begroting is een beperkt aantal wijzigingen in het financieel beeld aangebracht. Deze zijn onderstaand weergegeven.

Mutaties begrotingsproces 2027 | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Verwerking gevolgen van circulaires vanuit het Rijk Inflatiecorrectie van 2,7% op gemeentelijke | 207.500 | 229.500 | 249.500 | 270.500 belastingen en heffingen Financiële effecten meicirculaire 2026 | 251.000 | -130.000 | 30.000 | 644.000 Aanpassingen begrotingen gemeenschappelijke regelingen Aanpassen bijdrage GR Veiligheidsregio | -66.000 | -59.000 | -59.000 | -59.000 Flevoland (VRF) Aanpassen bijdrage GR Het Flevolands Archief | -ㅤ | -3.500 | -ㅤ | -ㅤ (HFA) Aanpassing bijdrage GR Gemeenschappelijke | 14.000 | 15.000 | 15.000 | 8.000 Gezondheidsdienst Flevoland (GGD) Aanpassing bijdrage GR IJsselmeergroep | 44.000 | -36.000 | -ㅤ | 85.000 Structurele effecten vanuit jaarrekening 2025 Aanpassing budget woonvoorzieningen | -266.000 | -266.000 | -266.000 | -266.000 Aanpassing vervoers- en rolstoelvoorziening | -119.000 | -119.000 | -119.000 | -119.000 Aanpassing budgetten jeugdhulp | -1.583.000 | -1.583.000 | -1.583.000 | -1.583.000 Actualisatie BUIG-uitkering op basis van | -194.000 | -194.000 | -194.000 | -194.000 Meicirculaire Rijk Overige voorstellen Budget huisvesting vergunninghouders | -227.000 | -227.000 | -227.000 | -227.000 Technische aanpassingen Herrekenen personeelsbegroting 2027 | 16.000 | 16.000 | 16.000 | 16.000 Herrekenen kapitaallasten | 224.000 | -150.000 | -242.000 | -84.000 Dekkingsmaatregelen

Structurele inzet van de stelpost prijsmutaties | 797.360 | 797.360 | 797.360 | 797.360 (jaarschijf 2027) Aanpassing gemeentelijke belasting met 5% | 376.000 | 376.000 | 376.000 | 376.000 vanaf 2027 Verwachte dekking voor financiering | -ㅤ | -ㅤ | 510.000 | 935.000 havenkades Taakstelling nog nader in te vullen | -ㅤ | -ㅤ | 874.000 | 446.000 Bezuinigingen | 1.121.000 | 982.000 | 640.000 | 643.000 Subtotaal | 595.860 | -351.640 | 817.860 | 1.688.860 8 9 Overzicht van aanvullende budgetaanpassingen ten opzichte van de Kadernota 2027. Verwerking gevolgen van circulaires vanuit het Rijk Wij verwerken in deze Programmabegroting de cijfers uit de Meicirculaire en herrekenen onze belastingopbrengst als gevolg van de in de Meicirculaire genoemde inflatiepercentages. Gemeenschappelijke regelingen Een speciaal onderwerp is de verwerking van de keuzes rond de gemeenschappelijke regelingen. In de Kadernota 2026 stond een voorstel om de bijdragen met 5% te verlagen. Op basis van een richtlijn van de provincie Flevoland hebben we deze bezuiniging voor 2027 uit de begroting gehaald. Voor 2027 hebben we de bijdragen aangepast aan de laatste begrotingen van de gemeenschappelijke regelingen. Voor 2028 en de jaren daarna houden we voorlopig vast aan het bezuinigingsvoorstel. We gaan in gesprek met de besturen van de regelingen over het verlagen van de gemeentelijke bijdragen.

Dit heeft gevolgen voor het financiële beeld. In 2027 is het effect negatief. Aanpassingen van budgetten als gevolg van de Jaarrekening 2025 Naar aanleiding van de bevindingen bij de Jaarrekening 2025 passen wij, mede in overeenstemming met de regelgeving vanuit onze toezichthouder de Provincie Flevoland budgetten aan die een structurele aanpassing behoeven. Tegelijkertijd laten wij een stelpost prijsmutaties grotendeels vrijvallen ter dekking van de gestegen prijzen. Jeugdzorgkosten Bij de Jaarrekening 2025 hebben wij u reeds geïnformeerd over de stijgende kosten voor jeugdzorg. Bij de Kadernota 2027 zijn de kosten van de jeugdzorg als onzekerheid gekwantificeerd. In de zomer is een onderzoek uitgevoerd of de hogere jeugdzorgkosten een structureel effect hebben. De conclusie is dat dit zo is. Daarom ramen wij in deze Programmabegroting € 1.5 miljoen structureel bij. Grotendeels heeft dit te maken met prijsstijgingen en verandering van zorgzwaarte. Huisvesting vergunninghouders. Gemeente Urk heeft te maken met verschillende groepen nieuwkomers waaronder vergunninghouders, Oekraïense ontheemden en arbeidsmigranten. De aard en omvang van gemeentelijke verantwoordelijkheid verschilt per doelgroep. De opgave raakt zowel aan voldoende en passende huisvesting als aan sociaal maatschappelijke vraagstukken rond inburgering, participatie, leefbaarheid en draagkracht.

Voor een succesvolle opname in de gemeenschap van Urk maken wij kosten. Deze nemen wij op in de begroting. Technische aanpassingen Bij de begroting herberekenen wij de verwachte kapitaallasten (afschrijving en rente) op basis van de laatste inzichten. Tevens beoordelen wij de personeelslasten. Hierbij kijken wij ook of de toe te rekenen personeelslasten worden toegerekend aan de juiste begrotingsposten. Hierbij onderzoeken wij ook of de juiste kosten worden toegerekend aan de heffingen en leges. Aanvullende maatregelen Uit het overzicht blijkt dat de begroting in 2027 sluitend is. Dit komt doordat we aanvullende maatregelen hebben moeten nemen om te komen tot een sluitende begroting. Omdat wij enkele stijgingen van budgetten opnemen in de begroting, moeten wij voor aanvullende 10 dekkingsmaatregelen zorgen. In totaal is aanvullende structurele dekking noodzakelijk ten bedrage van € 1.2 miljoen vanaf 2027 en aanvullende een structurele dekking van € 1.2 miljoen vanaf 2029. Wij delen de voorstellen in een aantal categorieën in.  Onderuitputting op budgetten  Efficiënte maatregelen in de organisatie  Beleidsinhoudelijke maatregelen  Kostprijsdekkende tarieven  Verhoging belastingen Onderuitputting op budgetten Op een beperkt aantal budgetten is geconstateerd dat zich nog onderuitputting voordoet. Deze budgetten zetten wij in als aanvullende maatregel.

Efficiënte maatregelen in de organisatie We formuleren 2 voorstellen die wij in de organisatie kunnen doorvoeren, waardoor efficiënter worden en tegelijkertijd minder budget nodig hebben. Beleidsinhoudelijke maatregelen Er is een aantal maatregelen geformuleerd die effecten hebben op de uitvoering van het beleid. In onze afweging hebben wij het effect van de maatregel afgewogen tegen de kosten en menen dat wij gezien ons financieel perspectief deze activiteiten te versoberen, dan wel af te bouwen. Kostprijsdekkende tarieven Wij nemen maatregelen om te komen tot 100% kostendekkendheid van onze leges, heffingen en tarieven. Dit doen wij om de kosten zoveel als mogelijk bij de gebruiker neer te leggen. Een uitzondering daarop zijn de leges voor begraven. Daarbij volgen wij de raadsbrede uitspraak dat 70% kostendekkendheid toereikend is. Vanuit deze visie starten wij met het verhogen van tarieven. Indien noodzakelijk is er gekozen voor een ingroeitraject. Daarbij is bij deze Begroting een eerste stap genomen. In de bijlage treft u de concrete gevolgen aan. Aanpassen belastingen Bij de Programmabegroting 2026 is de voorgestelde belastingverhoging van 10% verminderd tot 5%. In deze begroting stellen wij voor deze 5% verhoging alsnog in 2027 extra door te voeren. Dit leidt tot een extra belastingopbrengst van € 376.000.

Hierbij zijn wij er ons van bewust dat wij ingaan tegen de strekking van de motie om een tariefsverhoging achterwege te laten. Daarnaast gaan wij in het financieel beeld er vanuit dat de kosten van het herstel van de havenkades worden opgebracht door cofinanciering, dan door een extra structurele bijdrage van de burgers en bedrijven op Urk. In de bijlage is een overzicht gegeven van alle extra maatregelen die wij hebben genomen om tot een structureel sluitende begroting te komen. In onderstaand overzicht zijn de lasten en baten per programma schematisch weergegeven. Programma (x € 1.000) | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Lasten Ruimte voor leefbaarheid en groei | 26.143 | 35.985 | 28.564 | 30.625 Veerkrachtige economie | 14.957 | 8.891 | 8.863 | 10.201 Sterke Samenleving | 34.883 | 33.672 | 33.834 | 33.773 Bestuurskracht en Samenwerking | 17.984 | 19.921 | 21.331 | 23.813 Totaal lasten | 93.967 | 98.469 | 92.593 | 98.413 Baten Ruimte voor leefbaarheid en groei | 17.545 | 24.774 | 20.105 | 22.173 Veerkrachtige economie | 11.068 | 7.398 | 7.017 | 8.019 Sterke Samenleving | 6.838 | 7.043 | 7.475 | 7.556 Bestuurskracht en Samenwerking | 55.815 | 55.589 | 56.823 | 59.375 Totaal baten | 91.266 | 94.804 | 91.420 | 97.123 Saldo meerjarenbegroting voor reserves | -2.701 | -3.665 | -1.172 | -1.290 Mutaties reserves | 3.050 | 3.737 | 609 | 564 Saldo meerjarenbegroting na reserves | 350 | 72 |

-563 | -726 11 12 Investeringen Bij de Kadernota 2027 is voor een aantal onderwerpen een investeringsvoorstel ingediend. In onderstaand overzicht is dit weergegeven. Door het vaststellen van de Programmabegroting 2027 - 2030 stemt uw raad in met het uitvoeren van deze investeringen, tenzij in het overzicht is opgenomen dat u een afzonderlijk investeringsvoorstel ter goedkeuring zult ontvangen. Bestuurlijk programma Investeringsvoorstel Beschikbaar te stellen krediet Investeringsbudget project Hofje de Noord Ruimte voor leefbaarheid en groei Het beheerproject betreft hier de complete renovatie inclusief riolering. Wij krijgen voor dit projectsubsidie, waarbij de voorwaarde is dat het in 2027 uitgevoerd moet zijn. Uitvoering is nu gepland in 2027. Met de nutsbedrijven vindt nog afstemming plaats, maar mogelijk wordt dit niet integraal uitgevoerd en voeren zij in een later stadium de hun werkzaamheden uit. U wordt verzocht het totale krediet beschikbaar te stellen om het project vorm te geven. € 663.000 Aanschaf voertuig wijkbeheer Ruimte voor leefbaarheid en groei Door de groei van Urk groeit het team wijkbeheer mee. Voor het goed uit kunnen voeren van hun werkzaamheden moet er een extra voertuig aangeschaft worden. De kapitaallasten zijn al opgenomen bij de Kadernota 2027. U wordt verzocht het investeringsbudget beschikbaar te stellen om het voertuig te kunnen aanschaffen.

€ 70.000 Aanschaf nieuwe versnipperaar Ruimte voor leefbaarheid en groei Voor het groenonderhoud van de gemeente Urk wordt een versnipperaar gebruikt. Deze moet worden vervangen. De kapitaallasten zijn al opgenomen bij de Kadernota 2027. U wordt verzocht om het investeringsbudget beschikbaar te stellen om een nieuwe versnipperaar aan te kunnen schaffen. € 65.000 Aanschaf voertuig begraafplaats Ruimte voor leefbaarheid en groei Om de begraafplaats te kunnen onderhouden is het noodzakelijk om grond te kunnen verzetten. Hiervoor gebruikt de gemeente Urk een voertuig die deze werkzaamheden kan uitvoeren. Het huidige voertuig is aan vervanging toe. De kapitaallasten zijn al opgenomen bij de Kadernota 2027. U wordt verzocht om het investeringsbudget beschikbaar te stellen om een nieuw voertuig aan te kunnen schaffen. € 100.000 Omvorming armaturen openbare ruimte naar LED 2027 In de Kadernota 2027 is een bezuiniging goedgekeurd voor Ruimte voor | het omvormen van de conventionele armaturen naar LED- leefbaarheid en | armaturen. Voor 2027 is er een investeringsbudget van | € 250.000 groei | 250.000 nodig om de bezuiniging te kunnen realiseren. U wordt verzocht om het investeringsbudget beschikbaar te stellen.

Omvorming armaturen openbare ruimte naar LED 2028 In de Kadernota 2027 is een bezuiniging goedgekeurd voor Ruimte voor | het omvormen van de conventionele armaturen naar LED- leefbaarheid en | armaturen. Voor 2028 is er een investeringsbudget van | € 250.000 groei | 250.000 nodig om de bezuiniging te kunnen realiseren. U wordt verzocht om het investeringsbudget beschikbaar te stellen. Project Abbert omvorming elementen naar asfalt De voorbereiding voor het project is gestart in 2026. In dit project wordt de verharding van de Abbert vervangen door Ruimte voor | asfalt. De kapitaallasten zijn al opgenomen bij de Kadernota leefbaarheid en | 2027. In 2027 is een investeringsbudget nodig van € | € 650.000 groei | 650.000. U wordt verzocht het investeringsbudget beschikbaar te stellen om de voorbereiding van het project vorm te kunnen geven. Project Vervanging rijbaan de Vliestroom In het kader van het beheerproject vervanging rijbaan de Ruimte voor | Vlietstroom zijn bij de Kadernota 2027 kapitaallasten leefbaarheid en | geraamd. In 2027 is een investeringsbudget nodig van € | € 598.000 groei | 598.000. U wordt verzocht het investeringsbudget beschikbaar te stellen om de voorbereiding van het project vorm te kunnen geven.

Project Vervanging Rijbaan Stortemelk In het kader van beheerproject vervanging rijbaan Ruimte voor | Stortemelk zijn bij de Kadernota 2027 kapitaallasten leefbaarheid en | geraamd. In 2027 is een investeringsbudget nodig van € | € 687.000 groei | 687.000. U wordt verzocht het investeringsbudget beschikbaar te stellen om de voorbereiding van het project vorm te kunnen geven. 13 14 Voorbereidingsbudget voor het project vervanging de Langedam vervanging (Grote Fok - Akkers) Ruimte voor leefbaarheid en groei In het project vervanging de Langedam (Grote Fok - Akkers) vragen wij een voorbereidingskrediet aan. Het project betreft voornamelijk riolering vervanging en eventueel groot onderhoud van de weg. U wordt verzocht het voorbereidingsbudget beschikbaar te stellen om de voorbereiding van het project vorm te kunnen geven en af te kunnen stemmen met nutsbedrijven. Uitvoering vindt naar verwachting plaats na 2030. Bij de Kadernota 2027 zijn de kapitaallasten op van het voorbereidingsbudget van € 112.000 geraamd. € 112.000 Bijdrage in een hoogwaardige fietsroute Ruimte voor leefbaarheid en groei De gemeente gaat samen met de provincie en de gemeente Noordoostpolder werken aan de realisatie van een doorfietsroute van Urk via Emmeloord naar Marknesse. Deze route moet de bestaande fietsverbinding veiliger en aantrekkelijker maken.

Om dit te bereiken is er op 27 november 2025 een intentieverklaring getekend door de gemeenten en provincie. Deze verklaring is nadrukkelijk getekend met het voorbehoud van financiering. De provincie vraagt van ons een bijdrage van ongeveer € 500.000. Met deze € 500.000 kunnen we de verbetering van de route binnen Urk bekostigen. De kapitaallasten zijn opgenomen in de Kadernota 2027. Wij verzoeken u het investeringsbudget van € 500.000 beschikbaar te stellen. € 500.000 Bijdrage sportboulevard Ruimte voor leefbaarheid en groei De openbare ruimte rondom sporthal De Schelp en het zwembad heeft niet de kwaliteit die we willen. Begin 2027 zal een visie op het gebied worden aangeboden die een betere uitgifte van beschikbare percelen voor verenigingsgebouwen mogelijk maakt en een inrichting van de openbare ruimte die zal bijdragen aan veilige omgeving. De kapitaallasten zijn al in de Kadernota 2027 opgenomen. Wij verzoeken u het investeringsbudget van € 600.000 beschikbaar te stellen. € 600.000 15 In het tweede overzicht treft u de onderwerpen aan waarvoor een separaat voorstel zal worden toegezonden. In de begroting zijn daar wel de kapitaallasten van meegenomen, maar het daadwerkelijke investeringsvoorstel moet separaat worden goedgekeurd.

Bestuurlijk programma Overzicht waar een separaat investeringsvoorstel van volgt Beschikbaar te stellen bedrag Nieuwe startersleningen SVn Ruimte voor leefbaarheid en groei Bij het verstrekken van startersleningen via SVn draagt de gemeente de rentekosten over het doorgeleende bedrag gedurende de eerste drie jaar. Dit volgt uit het model waarbij starters in deze periode rentevrij lenen, terwijl de gemeente wel rente betaalt aan SVn over het opgenomen kapitaal (€ 2 miljoen). De gemeente moet deze rentelasten meenemen in de financiële dekking van de regeling. Na drie jaar betalen de leners zelf rente, waardoor de rentelast voor de gemeente wordt vergoed. Wij nemen nu het financieel effect op in het financieel beeld. Het gereserveerde bedrag in de Kadernota 2027 nemen wij op in de Programmabegroting. Via een apart investeringsvoorstel zal u gevraagd worden een investeringsbudget voor de startersleningen te verstrekken. € 2 miljoen Ontwikkeling Lemsterhoek Ruimte voor leefbaarheid en groei Het betreft hier een reservering voor een bijdrage in de ontwikkeling openbare ruimte Lemsterhoek. Het betreft hier kapitaallasten van een investeringsbedrag van € 2.000.000. Het gereserveerde bedrag in de Kadernota 2027 nemen wij op in de Programmabegroting. U zult via een apart investeringsvoorstel gevraagd worden een investeringsbudget beschikbaar te stellen.

€ 2 miljoen Investering herstel havenkades Veerkrachtige economie Ofschoon nog veel onzeker is, staat vast dat er voor de havenkades op Urk flinke investeringsbedragen noodzakelijk zijn. Of gemeente Urk alleen voor deze kosten staat, is nog niet zeker. Wij gaan uit van cofinanciering van andere overheden. Aangezien deze opbrengsten nog niet bekend zijn, is hier in de berekening van de kapitaallasten nog geen rekening gehouden. Uitgangspunt bij de berekening is een investeringsbedrag van € 10 miljoen per jaar gedurende 2028 en 2029. Samen met het voorbereidingsbudget betreft het hier een investeringsbedrag van € 22 miljoen. In 2027 bereiden wij het project verder voor en komen medio 2027 met een afzonderlijk kredietvoorstel. € 22 miljoen 16 Programma's 17 Bestuurlijk programma Ruimte voor leefbaarheid en groei Thema's 1. Groei Urk 2050 en ruimtelijke ontwikkeling 2. Wonen en leefomgeving 3. Bereikbaarheid en infrastructuur 4. Energie, drinkwater, duurzaamheid en netcongestie 5. Openbare ruimte, duurzaamheid en leefbaarheid 6. Afval, circulariteit en rentmeesterschap Wat willen we bereiken? Urk groeit. Daarom werken we aan een toekomstbestendige leefomgeving waarin wonen, werken, voorzieningen en bereikbaarheid in balans zijn. We maken keuzes die passen bij de identiteit van Urk en die ruimte bieden aan huidige en toekomstige generaties.

Met de visie Groei Urk 2050 en ruimtelijke ontwikkeling geven we richting aan de ontwikkeling van ons dorp. Daarbij kijken we naar woningbouw, economie, bereikbaarheid, duurzaamheid en leefbaarheid in samenhang. Samen met regionale partners onderzoeken we de mogelijkheden voor verdere ontwikkeling van Urk en werken we aan de toekomst van onder meer Urk-Oost, Noorderzand en de recreatieve randzone. Binnen het thema Wonen en leefomgeving zetten we in op voldoende betaalbare en passende woningen voor verschillende doelgroepen. Versnelling van de woningbouw is nodig om de druk op de woningmarkt te verlagen en inwoners zicht te geven op een passende woning. Tegelijkertijd bewaken we de kwaliteit van de woonomgeving en de leefbaarheid van onze wijken. Een groeiend Urk vraagt om goede Bereikbaarheid en infrastructuur. Daarom blijven we investeren in verkeersveiligheid, goede ontsluitingen en een sterke lobby voor verbeteringen van de N50, het openbaar vervoer en toekomstige spoorverbindingen. Binnen Energie, drinkwater, duurzaamheid en netcongestie werken we aan een betrouwbare energie- en drinkwatervoorziening als basis voor wonen en ondernemen. Samen met onze partners zoeken we naar oplossingen die de groei van Urk mogelijk maken. Ook investeren we vanuit Openbare ruimte, duurzaamheid en leefbaarheid in een veilige, schone en groene leefomgeving.

Daarnaast stimuleren we vanuit Afval, circulariteit en rentmeesterschap beter afval scheiden, hergebruik van grondstoffen en gezamenlijke verantwoordelijkheid voor onze leefomgeving. Zo houden we Urk aantrekkelijk voor inwoners, ondernemers en bezoekers. 18 Wat gaan we doen? Beleidsinhoudelijk: Thema 1 Groei Urk 2050 en ruimtelijke ontwikkeling We gaan aan de slag met het opstellen van een langetermijnvisie Groei Urk 2050. Dit visiedocument zal richtinggevend zijn voor de actualisatie van de Omgevingsvisie als integraal ruimtelijk kompas voor wonen, economie, mobiliteit, energie, gezondheid, veiligheid en maatschappelijke voorzieningen. Ook gaan we verder, in samenwerking met Noordoostpolder, provincie en Rijk, met het onderzoeken van regionale ontwikkelruimte en een mogelijke grenswijziging. We maken een begin met het opstellen van integrale toekomstvisies voor strategische gebieden en werken de recreatieve randzone uit met aandacht voor natuurbeleving, recreatie, sport en leefkwaliteit. We volgende de BOB structuur bij het ontwikkelen van de visie op Noorderzand en werken daarbij verder op basis van eerdere aan de raad voorgelegde stukken. Voor Lemsterhoek geldt dat de resultaten van het gebiedsproces uitgangspunt vormen voor het vervolg.

Thema 2 Wonen en leefomgeving In 2027 gaan we verder met de woningbouw in De Akkers en het voorbereiden van uitgifte in deelgebied Het Eiland en het Centrumgebied in de Zeeheldenwijk. We ontwikkelen beleid voor ouderenhuisvesting, kwetsbare doelgroepen, urgentie en wonen met zorg, waaronder Adullam en De Rentmeester aan de Staartweg. Het omgevingsprogramma Oud Urk is de basis voor het borgen van woonkwaliteit, zondagsrust, verkeers- en parkeerdruk en beheersbare toeristische ontwikkeling in het oude dorp. Thema 3 Bereikbaarheid en infrastructuur We zetten de lobby en samenwerking voor OV-verbindingen, Lelylijn en N50 verder voort en werken verbeteringen aan de hoofdontsluitingen, met prioriteit voor Spuiweg en Domineesweg uit. Thema 4 Energie, drinkwater, duurzaamheid en netcongestie Het versterken van energie-infrastructuur en drinkwaterzekerheid in overleg met netbeheerders, Vitens, provincie, Rijk en lokaal bedrijfsleven krijgt de benodigde aandacht. We verkennen het ondersteunen van energieopslag, batterijopslag, slimme energiesystemen en collectieve oplossingen. Ook energiehubs, lokale opwek voor Port of Urk en MSNF en een mogelijk energie-eiland. We faciliteren ondernemersinitiatieven en voeren structureel overleg met onze strategische partners BKU en VVU.

In het Klimaatakkoord (2019) heeft het Rijk afgesproken dat er in 2050 bijna helemaal geen uitstoot van CO2 meer mag zijn. Dit is lokaal verwerkt in de omgevingsvisie. Daarin staat onder andere dat we in 2050 CO2-neutraal willen zijn. Dat wil zeggen dat de energie die op Urk wordt gebruikt volledig groen en duurzaam wordt gemaakt. De insteek is om te zorgen voor een betrouwbare, duurzame en toekomstbestendige energie- en drinkwatervoorziening als randvoorwaarde voor wonen, economie en groei. Om dit te versterken zullen onderstaande punten worden onderzocht en gekeken naar de haalbaarheid.  Versterken van energie-infrastructuur en drinkwaterzekerheid in overleg met netbeheerders, Vitens, provincie en Rijk. 19  Ondersteunen van energieopslag, batterijopslag, slimme energiesystemen en collectieve oplossingen.  Verkennen van energiehubs, lokale opwek en een mogelijk energie-eiland.  Onderzoeken van innovatieve energievormen, waaronder SMR’s en waterstof, binnen landelijke en regionale kaders.  Verkennen van lokale energievoorziening voor Port of Urk en MSNF.  Uitvoeren van het warmteprogramma nieuw voor nieuw en uitwerken van een betaalbare energietransitie.  Faciliteren van ondernemersinitiatieven en structureel overleg met BKU, VVU en Seafoodcluster.

Thema 5 Openbare ruimte, duurzaamheid en leefbaarheid Verbeteren van kwaliteit en leefbaarheid van de openbare ruimte De kwaliteit en leefbaarheid van de openbare ruimte op peil houden of verbeteren is een steeds grotere opgave binnen de huidige budgetten. Om grip te houden op wat nodig is, ronden we de beheerplannen voor Groen, Civiele Kunstwerken en Wegen af, waarbij inzicht wordt gegeven welke keuzes kunnen worden gemaakt en welke consequenties deze keuzes hebben. Dit helpt bij het actualiseren van plan voor Integraal Beheer Openbare Ruimte (IBOR). Het huidige plan loopt in 2027 af waardoor een nieuw plan voor de periode erna vastgesteld moet worden. We blijven de openbare ruimte integraal benaderen met het oog op leefbaarheid, ontmoeting, gezondheid, veiligheid en een aantrekkelijke woonomgeving. Welke kosten en investeringen daarbij nodig zijn en hoe dit in relatie staat tot de huidige budgetten, komt hieruit voort. Verbeteren van speel- en ontmoetingsplekken We geven uitvoering aan het beleidsplan Samen naar buiten – Spelen sporten en ontmoeten in de openbare ruimte 2025-2035. Dit betekent dat we op een aantal locaties speelplekken verwijderen en op een aantal andere locaties speeltoestellen vervangen, toevoegen of vergroenen.

Vergroenen en klimaatbestendig inrichten van de leefomgeving Daar waar de openbare ruimte aan vervanging toe is, zoeken we waar mogelijk naar toepassingen die aan onze doelstellingen van vergroenen en klimaatbestendig inrichten bijdragen. Waar mogelijk voegen we groen toe in plaats van verharding. Bewoners blijven we door middel van subsidieregelingen en acties zoals “Operatie Steenbreek” stimuleren groen toe te voegen en water op eigen terrein te bergen. Veilige en toekomstbestendige inrichting van de openbare ruimte Een goede openbare ruimte is duurzaam, vandalismebestendig en nodigt uit tot ontmoeten, spelen en bewegen. Hiervoor kijken we naar het materiaalgebruik en stellen we eisen aan zowel de inrichting, maar ook het beheer van de openbare ruimte. We houden daarbij vast aan het mantra veilig, heel, schoon, waarbij we functionaliteit, gebruik en leefbaarheid verkiezen boven esthetiek. Het doel is om een veilige, groene en aantrekkelijke leefomgeving te realiseren voor alle Urkers. Thema 6 Afval, circulariteit en rentmeesterschap Het streven is om te werken aan een schone, duurzame en leefbare omgeving. Dit willen we bereiken door meer afvalscheiding, minder zwerfaval en grotere bewustzijn rondom duurzaamheid, circulariteit en rentmeesterschap. 20 Het grondstoffenplan Urk 2025-2028 bevat verschillende maatregelen op het gebied van afvalscheiding.

Het richt zich op het beter scheiden van afval en het omzetten van afval naar waardevolle grondstoffen. De volgende doelstellingen zijn hierin afgesproken:  Minimaal 75% gescheiden ingezameld afval in 2027;  Maximaal 100 kg restafval per inwoner in 2027;  Een beheersbare afvalstoffenheffing. Circulariteit en rentmeesterschap In een circulaire economie is afval de nieuwe grondstof. Vrijwel alle producten die Nederlanders in de toekomst gebruiken zullen steeds opnieuw worden gebruikt. Er is geen sprake meer van de lijn: produceren, consumeren en daarna weggooien. Hergebruik spaart niet alleen grondstoffen en het milieu, het stimuleert ook innovatie, nieuwe bedrijvigheid en werkgelegenheid. Als rentemeester gaan wij zo zuinig mogelijk om met de schepping. Dit doet de gemeente Urk concreet door zich te richten op circulaire inkoop en aanbesteding. Maar ook door circulariteit binnen bouw en beheer integraal mee te nemen. Een belangrijk aspect is ook de consumptie van goederen en duurzaam voedsel. En natuurlijk is daarin het bedrijfsleven een belangrijke stakeholder. Financieel gerelateerd: Algemeen: Bij de Kadernota 2027 is u binnen de programma’s volgens de oude structuur een aantal voorstellen aangereikt. In deze Programmabegroting worden de onderwerpen nader toegelicht, rekening houdend met de nieuwe programma-indeling uit het coalitieakkoord Groeien met karakter.

Waar nodig wordt een investeringsbudget gevraagd. Waar afgeweken wordt van de reeds genoemde bedragen in de Kadernota 2027 wordt dit expliciet aangegeven. Thema 1 Groei Urk 2050 en ruimtelijke ontwikkeling Versterken risicomanagement en planeconomie binnen de grondexploitaties Gemeente Urk loopt risico's met haar grondexploitaties. Zowel op het terrein van risicomanagement als de kwetsbaarheid van de belangrijke functie van planeconoom. Het is door de externe accountant en het team verbijzonderde interne controle meermaals aangegeven dat hierin verbetering tot stand moet komen, door het organiseren van een achterwachtfunctie. Beide taken worden in 2027 vanuit de grondexploitaties betaald. Voor de jaren daarna kan dat niet meer en zullen deze taken vanuit de reguliere exploitatie moeten worden betaald. Het gereserveerde bedrag in de Kadernota 2027 nemen wij op in de Programmabegroting 2027-2030. Thema 2 Wonen en leefomgeving Nieuwe startersleningen SVn tot maximaal € 2.000.000 euro Bij het verstrekken van startersleningen via SVn draagt de gemeente de rentekosten over het doorgeleende bedrag gedurende de eerste drie jaar. Dit volgt uit het model waarbij starters in deze periode rentevrij lenen, terwijl de gemeente wel rente betaalt aan SVn over het opgenomen kapitaal (€ 2 miljoen). De gemeente moet deze rentelasten meenemen in de financiële dekking van de regeling.

Na drie jaar betalen de leners zelf rente, waardoor de rentelast voor de gemeente wordt vergoed. Het gereserveerde bedrag in de Kadernota 2027 nemen wij op in de Programmabegroting 2027-2030. Via een apart investeringsvoorstel zal u gevraagd worden een investeringsbudget voor de startersleningen te verstrekken. 21 Strategische gronden Gemeente Urk heeft strategische gronden aangekocht. Deze worden verpacht. De pacht is niet toereikend om de rentelasten van de strategische gronden te dekken. We ramen hier het verschil. Het benodigde bedrag is € 60.000 structureel. Zodra de gronden worden verkocht, corrigeren wij de begroting. Het gereserveerde bedrag in de Kadernota 2027 nemen wij op in de Programmabegroting 2027-2030. Ontwikkelingen Lemsterhoek Het betreft hier een reservering voor een bijdrage in de ontwikkeling openbare ruimte Lemsterhoek. Het betreft hier kapitaallasten van een investeringsbedrag van € 2.000.000. Het gereserveerde bedrag in de Kadernota 2027 nemen wij op in de Programmabegroting 2027- 2030. U zult via een apart investeringsvoorstel gevraagd worden een investeringsbudget beschikbaar te stellen. Thema 3 Bereikbaarheid en infrastructuur Wij verwachten in 2027 het Integraal Beheerplan Openbare Ruimte (IBOR) te vernieuwen. In de Kadernota 2027 is financiële ruimte gecreëerd om de navolgende projecten voor te kunnen bereiden.

Het gereserveerde bedrag in de Kadernota 2027 nemen wij op in de Programmabegroting 2027-2030. U wordt gevraagd meerdere investeringsbudgetten in deze Programmabegroting te verstrekken. Project Hofje de Noord Het beheerproject betreft hier de complete renovatie inclusief riolering. Wij krijgen voor dit project subsidie, waarbij de voorwaarde is dat het in 2027 uitgevoerd moet zijn. Uitvoering is nu gepland in 2027. Met de nutsbedrijven vindt nog afstemming plaats, maar mogelijk wordt dit niet integraal uitgevoerd en voeren zij in een later stadium hun werkzaamheden uit. U wordt verzocht het totale krediet beschikbaar te stellen om het project vorm te geven. De kapitaallasten zijn al opgenomen bij de Kadernota 2027. Project Abbert omvorming elementen naar asfalt De voorbereiding voor het project is gestart in 2026. In dit project wordt de verharding van de Abbert vervangen door asfalt. De kapitaallasten zijn bij de Kadernota 2027 geraamd en verwerken wij nu in de Programmabegroting 2027-2030. In 2027 is een investeringsbudget nodig van € 650.000. U wordt verzocht het investeringsbudget beschikbaar te stellen om het project uit te kunnen voeren. Project Vervanging rijbaan de Vliestroom In het kader van het beheerproject "Vervanging rijbaan de Vliestroom" zijn bij de Kadernota 2027 kapitaallasten geraamd. Deze verwerken wij nu in de Programmabegroting 2027-2030.

In 2027 is een investeringsbudget nodig van € 598.000. U wordt verzocht het investeringsbudget beschikbaar te stellen om het project uit te kunnen voeren. Project Vervanging Rijbaan Stortemelk In het kader van beheerproject "Vervanging rijbaan Stortemelk" zijn bij de Kadernota 2027 kapitaallasten geraamd. Deze verwerken wij nu in de Programmabegroting 2027-2030. In 2027 is een investeringsbudget nodig van € 687.000. U wordt verzocht het investeringsbudget beschikbaar te stellen om het project uit te kunnen voeren. Onderlinge relatie van projecten Zowel het project Abbert, Vliestroom als Stortemelk hebben met elkaar te maken. De laatste twee projecten kunnen pas starten nadat het eerste project is uitgevoerd. Daarnaast ligt er een 22 afhankelijkheid van de ontwikkelingen van de Energie Coöperatie Bedrijven Urk en de netverzwaring die loopt. Dit maakt dat de planning gebaseerd is op de huidige inzichten. Voorbereidingsbudget voor het project renovatie Almerelaan/Hofsteeplein Voor het project "Vervanging de Langedam (Grote Fok - Akkers)" zijn bij de Kadernota 2027 kapitaallasten voor het voorbereidingsbudget van € 112.000 geraamd. Deze verwerken wij nu in de Programmabegroting 2027-2030. Het project betreft voornamelijk vervanging van riolering en eventueel groot onderhoud aan de weg.

U wordt verzocht het voorbereidingsbudget beschikbaar te stellen om de voorbereiding van het project vorm te kunnen geven. En de afstemming met de nutsbedrijven op te kunnen pakken. Uitvoering vindt naar verwachting na 2030 plaats. Voorbereidingsbudget voor het project vervanging de Langedam vervanging (Grote Fok - Akkers) Voor het project "Vervanging de Langedam (Grote Fok - Akkers)" zijn bij de Kadernota 2027 kapitaallasten voor het voorbereidingsbudget van € 112.000 geraamd. Deze verwerken wij nu in de Programmabegroting 2027-2030. Het project betreft voornamelijk vervanging van riolering en eventueel groot onderhoud aan de weg. U wordt verzocht het voorbereidingsbudget beschikbaar te stellen om de voorbereiding van het project vorm te kunnen geven. Uitvoering vindt naar verwachting plaats in 2028 of 2029. Toevoeging kapitaallasten IBOR Wij voegen een budget toe voor kapitaallasten aan IBOR. Bij eerdere bezuinigingen is het budget voor kapitaallasten aan IBOR geschrapt. Deze zijn echter wel noodzakelijk voor de vervanging van diverse wegen. Het betreft hier € 126.000 structureel. Deze middelen zetten wij gelijk in ter dekking van bovengenoemde projecten. Per saldo resteert een bedrag van € 22.000 voor 2027. Deze voegen wij toe aan het budget IBOR in de Programmabegroting 2027-2030.

Invulling motie biodiversiteit Urkerweg Bij de bespreking van de Tussenrapportage 2025 is in de gemeenteraadsvergadering van 2 oktober 2025, een motie aangenomen om het investeringsbudget voor de biodiversiteit Urkerweg in te trekken. Hierbij geven wij gevolg aan deze motie door het investeringsbudget af te sluiten. Wij verwerken de financiële gevolgen in de Programmabegroting 2027-2030. Er valt € 14.000 structureel vrij. Bijdrage in een hoogwaardige fietsroute De gemeente gaat samen met de provincie en de gemeente Noordoostpolder werken aan de realisatie van een doorfietsroute van Urk via Emmeloord naar Marknesse. Deze route moet de bestaande fietsverbinding veiliger en aantrekkelijker maken. Om dit te bereiken is er op 27 november 2025 een intentieverklaring getekend door de gemeenten en provincie. Deze verklaring is nadrukkelijk getekend onder het voorbehoud van financiering. De provincie vraagt van ons een bijdrage van € 500.000. Met deze € 500.000 kunnen we de verbetering van de route binnen Urk bekostigen. Bij de Kadernota 2027 zijn de kapitaallasten gereserveerd in het financieel beeld. Wij nemen deze bedragen nu op in de Programmabegroting 2027-2030. Wij verzoeken u het investeringsbudget van € 500.000 beschikbaar te stellen. Bijdrage sportboulevard De openbare ruimte rondom sporthal De Schelp en het zwembad heeft niet van de kwaliteit die we willen.

In 2026 zal een visie op het gebied worden aangeboden die zal zorgen voor een betere uitgifte van beschikbare percelen voor verenigingsgebouwen en een inrichting van de openbare ruimte die zal bijdragen aan veilige omgeving. Voor het verbeteren van de inrichting zijn bij de Kadernota 2027 kapitaallasten gereserveerd. Deze nemen wij nu op in de Programmabegroting 2027-2030. Wij verzoeken u het investeringsbudget van € 600.000 beschikbaar te stellen. Invulling motie langzaam verkeer De gemeenteraad heeft een motie aangenomen voor het maken van een verbinding voor langzaam verkeer tussen de Zeeheldenwijk en Port of Urk. Wij hebben bij de Kadernota 2027 een structureel bedrag van € 130.000 gereserveerd aan kapitaallasten vanaf 2029. Deze nemen wij nu op in de Programmabegroting 2027-2030. Thema 5 Openbare ruimte, duurzaamheid en leefbaarheid Onderhoudskosten gebouw begraafplaats en toiletgebouw strand Voor het gebouw op de begraafplaats en het toiletgebouw strand waren nog geen structurele onderhoudskosten geraamd. Bij de Kadernota 2027 hebben wij dit geraamd. Wij passen de Programmabegroting 2027-2030 hierop aan.

Wat mag het kosten? Programma (x € 1.000) | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Lasten Groei Urk en ruimtelijke ontwikkeling | 1.874 | 1.999 | 1.998 | 1.998 Wonen en Leefomgeving | 11.774 | 14.201 | 14.033 | 16.114 Bereikbaarheid en infrastructuur | 1.836 | 9.995 | 2.448 | 2.435 Energie, drinkwater, duurzaamheid en net | 1.311 | 723 | 723 | 723 Openbare ruimte, duurzaamheid en leefbaar | 4.563 | 4.518 | 4.477 | 4.471 Afval, circulariteit en rentmeesterschap | 4.785 | 4.549 | 4.885 | 4.884 Totaal lasten | 26.143 | 35.985 | 28.564 | 30.625 Baten Groei Urk en ruimtelijke ontwikkeling | 1 | 1 | 1 | 1 Wonen en Leefomgeving | 9.875 | 12.404 | 12.424 | 14.492 Bereikbaarheid en infrastructuur | 127 | 4.816 | 127 | 127 Energie, drinkwater, duurzaamheid en net | 326 | 326 | 326 | 326 Openbare ruimte, duurzaamheid en leefbaar | 556 | 556 | 556 | 556 Afval, circulariteit en rentmeesterschap | 6.660 | 6.671 | 6.671 | 6.671 Totaal baten | 17.545 | 24.774 | 20.105 | 22.173 Saldo meerjaren begroting voor reserves | -8.598 | -11.211 | -8.459 | -8.452 Mutaties reserves | -ㅤ | -12 | -12 | -12 Saldo meerjaren begroting na reserves | -8.598 | -11.223 | -8.471 | -8.464 23 24 Bestuurlijk programma Veerkrachtige economie Thema's 1. Maritieme economie 2. Visserij 3. Havens 4. Diversificatie van de economie 5.

Kennisontwikkeling en economische groei Wat willen we bereiken? De economie van Urk is sterk en ondernemend. Om ook in de toekomst werkgelegenheid en welvaart te behouden, bouwen we verder op onze maritieme kracht en creëren we tegelijkertijd ruimte voor nieuwe economische kansen. Binnen Maritieme economie versterken we de positie van Urk als toonaangevend maritiem centrum. We werken samen met ondernemers, onderwijsinstellingen en overheden aan innovatie, verduurzaming en een sterke economische ontwikkeling van de maritieme sector. De Visserij blijft daarbij een belangrijke pijler onder de Urker economie en identiteit. We blijven ons inzetten voor een toekomstbestendige visserijsector en ondersteunen initiatieven die bijdragen aan innovatie, ondernemerschap en een sterke positie van Urk binnen landelijke en Europese ontwikkelingen. Ook investeren we in de verdere ontwikkeling van onze havens. De bestaande haven en Maritieme Servicehaven Noordelijk Flevoland zijn belangrijk voor de economische groei van Urk en de regio. Daarom werken we aan een goede bereikbaarheid, passende voorzieningen en een samenhangende ontwikkeling van beide havengebieden. Met Diversificatie van de economie vergroten we de economische weerbaarheid van Urk. Naast de maritieme sector bieden we ruimte aan onder meer de bouw, ICT, zorg, circulaire economie, detailhandel en recreatie.

Zo ontstaat een gezonde economische balans en een aantrekkelijk vestigingsklimaat voor ondernemers. Tot slot zetten we in op Kennisontwikkeling en economische groei. Goed onderwijs, vakmanschap en talentontwikkeling zijn onmisbaar voor de economie van morgen. Daarom versterken we de samenwerking tussen onderwijs, bedrijfsleven en overheid. Met de doorontwikkeling van de Maritieme Campus en aandacht voor een leven lang ontwikkelen investeren we in talent, innovatie en een sterke arbeidsmarkt. Zo bouwen we aan een veerkrachtige economie die werkgelegenheid biedt, kansen creëert en bijdraagt aan brede welvaart voor Urk. 25 Wat gaan we doen? Beleidsinhoudelijk: Maritieme economie Om de maritieme economie te ondersteunen is er een heel palet aan initiatieven die we oppakken. Deze zullen in samenhang uitgevoerd worden en het betreft hier met name processen die afhankelijk van de fase meer of minder personele inzet vragen. Het betreft: het positioneren van Urk als maritiem centrum en blauw economisch cluster, het ontwikkelen van een samenhangende economische agenda voor haven, visserij, seafood en maritieme dienstverlening. Het Stimuleren van maritieme innovatie, verduurzaming en circulariteit, het versterken van samenwerking tussen bedrijfsleven, onderwijs, kennisinstellingen en overheid.

Het benutten van kansen rond Defensie, veiligheid en strategische ontwikkeling, het versterken van het regionale economische profiel en samenwerking met Port of Zwolle, provincie en Rijk. Visserij Voor de visserij wordt ingezet op de volgende processen: actief belangen behartigen voor de kottervisserij en de positie van Urk in Europees en landelijk beleid. We ondersteunen innovatie, verduurzaming en ondernemerschap in visserij en seafood en IJsselmeervisserij. Havens We maken een start het opstellen van een integrale haven- en ontwikkelagenda voor bestaande haven en de Maritieme Servicehaven Noordelijk Flevoland. Daarnaast wordt voor de bestaande haven de ontwikkeling van Oud Urk, toerisme, verblijfskwaliteit en leefbaarheid afgestemd. De bestaande haven is onlosmakelijk verbonden met de identiteit van Urk. Maar speelt ook een cruciale rol in de doorontwikkeling van de maritieme sector. Met de komst van de Maritieme Servicehaven Noordelijk Flevoland (MNSF) is het van belang om beide havens goed op elkaar af te stemmen. Om hier invulling aan te geven starten wij in 2027 met het opstellen van een integrale visie op beide havens.

Diversificatie van de economie Als gemeente Urk zien we ons als een strategische partner van het lokale bedrijfsleven en werken we mee aan het versterken van detailhandel, faciliteren van bouwsector, ICT en content creation, circulaire economie en zorg als economische pijler. Kennisontwikkeling en economische groei We blijven een enthousiaste partner in de ontwikkeling van de Maritieme Campus als fysieke en inhoudelijke ontmoetingsplaats. Financieel gerelateerd: Algemeen: Bij de Kadernota 2027 is u binnen de programma’s volgens de oude structuur een aantal voorstellen aangereikt. In deze Programmabegroting 2027-2030 worden de onderwerpen nader toegelicht, rekening houdend met de nieuwe programma-indeling uit het coalitieakkoord Groeien met karakter en per thema. Waar nodig wordt een investeringsbudget gevraagd. Waar afgeweken wordt van de reeds genoemde bedragen in de Kadernota 2027 wordt dit expliciet aangegeven. Thema 3 Havens Investering herstel havenkades Ofschoon nog veel onzeker is, staat vast dat er voor de havenkades op Urk flinke investeringsbedragen noodzakelijk zijn. Of gemeente Urk alleen voor deze kosten staat, is nog niet zeker. Wij gaan uit van cofinanciering van andere overheden. Aangezien deze opbrengsten nog niet bekend zijn, is hier in de berekening van de kapitaallasten nog geen rekening gehouden.

Uitgangspunt bij de berekening is een investeringsbedrag van € 10 miljoen per jaar gedurende 2028 en 2029. Samen met het voorbereidingsbudget betreft het hier een investeringsbedrag van € 22 miljoen. In 2027 bereiden wij het project verder voor en komen medio 2027 met een afzonderlijk kredietvoorstel. Thema 4 Diversificatie van de economie Bijdrage regio Zwolle Bij de Kadernota 2026 is een bezuiniging opgenomen rondom de regio Zwolle. Bij de Programmabegroting 2026 is deze bezuiniging voor de jaren 2026 en 2027 teruggedraaid, omdat de meerjarenagenda van de regio tot 2027 liep. Afgesproken is dat een evaluatie plaatsvindt op een natuurlijk moment, na afloop van de meerjarenagenda. Wij willen niet op deze evaluatie financieel vooruitlopen. Daarom draaien we de bezuiniging ook in de jaren na 2027 terug. Bij de Kadernota 2027 hebben wij hier het financieel beeld op aangepast. Bij de Programmabegroting 2027-2030 passen wij de begroting hierop aan.

Wat mag het kosten? Programma (x € 1.000) | 2027 | 2028 | 2029 | 2030 Lasten Maritieme economie | 180 | 179 | 179 | 179 Visserij | 92 | 92 | 92 | 92 Havens | 12.898 | 6.714 | 6.694 | 8.038 Diversificatie van de economie | 608 | 645 | 645 | 645 Kennisontwikkeling en economische groei | 1.179 | 1.261 | 1.253 | 1.247 Totaal lasten | 14.957 | 8.891 | 8.863 | 10.201 Baten Maritieme economie | 236 | 236 | 236 | 236 Havens | 10.498 | 6.828 | 6.447 | 7.447 Diversificatie van de economie | 53 | 53 | 53 | 53 Kennisontwikkeling en economische groei | 281 | 281 | 281 | 283 Totaal baten | 11.068 | 7.398 | 7.017 | 8.019 Saldo meerjaren begroting voor reserves | -3.889 | -1.493 | -1.846 | -2.182 Mutaties reserves | 500 | -ㅤ | -ㅤ | -ㅤ Saldo meerjaren begroting na reserves | -3.389 | -1.493 | -1.846 | -2.182 26 27 Bestuurlijk programma Sterke samenleving Thema's 1. Leven in een kansrijke omgeving 2. Zorg en ondersteuning 3. Nieuwkomers en draagkracht 4. Meedoen en bestaanszekerheid 5. Identiteit, sport, cultuur en erfgoed. Wat willen we bereiken? Een sterke samenleving ontstaat wanneer inwoners naar elkaar omzien, kansen krijgen om zich te ontwikkelen en kunnen rekenen op passende ondersteuning wanneer dat nodig is. Samen met inwoners, maatschappelijke organisaties, kerken, vrijwilligers en professionals bouwen we aan een gemeenschap waarin iedereen mee kan doen.

Binnen Leven in een kansrijke omgeving zetten we in op veilig, gezond en kansrijk opgroeien. We versterken de samenwerking tussen gezin, school, kerk en maatschappelijke organisaties en investeren in preventie, talentontwikkeling en weerbaarheid van jongeren. Ook besteden we aandacht aan taalontwikkeling, leesvaardigheid, sport en participatie. Met het thema Zorg en ondersteuning zorgen we voor toegankelijke en passende hulp dicht bij huis. We zetten in op preventie, vroegsignalering en een goede samenwerking tussen zorg, welzijn en onderwijs. Daarbij houden we oog voor mantelzorgers, vrijwilligers en de belangrijke rol die maatschappelijke organisaties en kerken vervullen binnen de Urker samenleving. Binnen Nieuwkomers en draagkracht werken we aan een zorgvuldige balans tussen opvang, huisvesting, participatie en leefbaarheid. Hierbij pakken wij het onderwerp integraal aan. We begeleiden nieuwkomers naar werk, taalonderwijs en deelname aan de samenleving, passend bij de schaal en draagkracht van Urk. Met Meedoen en bestaanszekerheid willen we voorkomen dat inwoners buiten de boot vallen. We ondersteunen inwoners bij werk, participatie, schuldenproblematiek en het voorkomen van armoede. Tegelijkertijd versterken we het verenigingsleven, vrijwilligerswerk en initiatieven die ontmoeting en betrokkenheid stimuleren. Ook investeren we in Identiteit, sport, cultuur en erfgoed.

De geschiedenis, tradities en cultuur van Urk verbinden generaties met elkaar en dragen bij aan de eigenheid van ons dorp. Daarom zetten we ons in voor het behoud van erfgoed, de ondersteuning van culturele activiteiten en een sterk sport- en verenigingsleven. Zo bouwen we aan een samenleving waarin mensen naar elkaar omzien, kansen krijgen en zich verbonden voelen met Urk en elkaar. 28 Wat gaan we doen? Beleidsinhoudelijk: DURF We investeren in preventie, omdat vroegtijdig versterken van de sociale basis voorkomt dat problemen groter en zwaarder worden. Vanuit DURF werken we samen met scholen, ouders, maatschappelijke organisaties, kerken en andere partners aan een gezonde, veilige en kansrijke omgeving van jongeren. Daarbij versterken we de beweging van gemeente naar gemeenschap en zetten in op de kracht en verantwoordelijkheid van de hele gemeenschap. We zetten de DURF-werkwijze voort en versterken de samenwerking rondom preventie. We gebruiken data en signalen om te bepalen waar extra aandacht nodig is, delen kennis en stimuleren kansrijke, preventieve activiteiten en interventies. Daarbij verbinden we bestaande initiatieven en partners, zodat preventie steeds meer onderdeel wordt van het reguliere beleid en de dagelijkse praktijk.

Aanvullend Zorg- en Welzijnsakkoord (AZWA) In 2027 start de lokale uitwerking van de regionale werkagenda AZWA, die nauw aan moet sluiten op de al bestaande preventie- en zorginfrastructuur op Urk. De uitvoering van deze activiteiten wordt gefinancierd vanuit de specifieke uitkering (SPUK) AZWA. Suïcidepreventie Suïcidepreventie is vastgelegd in de Wet publieke gezondheid sinds 1 januari 2026. Gemeenten moeten (domein- en sectoroverstijgend) beleid maken om mensen met gedachten aan zelfdoding vroeg te signaleren en te ondersteunen. Via het gemeentefonds stelt het Rijk hiervoor jaarlijks middelen beschikbaar. Doorontwikkeling Stevige lokale team Vanuit de Hervormingsagenda Jeugd moet in iedere gemeente een stevig, lokaal team gerealiseerd worden. Dit is een integraal team dat zowel laagdrempelige hulp als de toegang tot de zwaardere zorg omvat. Binnen de gemeente Urk hebben we al veel gerealiseerd. Daarom spreken we van doorontwikkeling. Er moet nog het nodige gebeuren. Op advies van de Commissie Van Ark zijn hiervoor incidentele middelen beschikbaar gesteld, ook voor de gemeente Urk. Door middel van een plan van aanpak en een uitvoeringsplan wordt volop ingezet op versteviging en doorontwikkeling van het Stevige lokale team. Lokaal addendum Samenwerken aan veiligheid In 2023 heeft de gemeente Urk het Lokaal Addendum Samen werken aan Zorg en Veiligheid op Urk vastgesteld.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://urk.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/7e402f4e-b5df-4763-92f4-cb1ef4f827c2?agendaItemId=3d350ab0-d878-4b38-b8f6-fdf7cea6791b