Begroting 2026 - Versie Raad 24-9-2025

1

Programmabegroting 2026-2029

2

Inhoudsopgave

Leeswijzer ..............................................................................................................................4 Samenvatting .........................................................................................................................5 Inleiding .............................................................................................................................5 Beleid .................................................................................................................................5 Financieel perspectief 2026-2029 ........................................................................................7 Investeringen ......................................................................................................................9 Programma's ........................................................................................................................12 Programma Basis op orde ..................................................................................................13 Programma Wonen ...........................................................................................................17 Programma Werken ..........................................................................................................22 Programma Leven

.............................................................................................................26 Paragrafen............................................................................................................................31 Weerstandsvermogen en risicobeheersing .........................................................................32 Onderhoud kapitaalgoederen ............................................................................................41 Financiering ......................................................................................................................46 Bedrijfsvoering ..................................................................................................................52 Verbonden partijen............................................................................................................56 Grondbeleid ......................................................................................................................63 Lokale heffingen ................................................................................................................69 Openbaarheid ...................................................................................................................76 Financiële begroting

.............................................................................................................77 Meerjarenraming 2026-2029 ..............................................................................................77 Meerjarige balans ..............................................................................................................78 Overzicht baten en lasten per taakveld ...............................................................................79 Reserves en voorzieningen ................................................................................................82 Reserves .......................................................................................................................82 Voorzieningen................................................................................................................83 Investeringsstaat...............................................................................................................84 Incidentele baten en lasten ...............................................................................................87 Beleidsindicatoren ............................................................................................................89

3

Leeswijzer Bestuurlijke samenvatting De bestuurlijke samenvatting geeft inzicht in de belangrijkste beleidsmatige thema’s. Het financiële gedeelte geeft het meerjarenperspectief 2026-2029 weer. Programma's De programma’s gaan in op de drie W-vragen: Wat willen we bereiken? Wat gaan we daarvoor doen? En wat mag het kosten?   

Wat willen we bereiken? Per programma beschrijven we de inhoud en de doelstellingen voor de komende vier jaar. Wat gaan we daarvoor doen? We geven de doelstellingen voor het begrotingsjaar 2026 aan. Wat mag het kosten? Per programma geven we de totalen aan.

Paragrafen Naast de programma's moeten gemeenten minimaal acht paragrafen in de begroting opnemen. In de paragrafen staat belangrijke informatie voor raadsleden waarmee zij inzicht krijgen in de financiële positie van de gemeente, de beheersmatige aspecten en de risico's. Financiële begroting Via de vaststelling van de begroting autoriseert de raad het college tot het doen van uitgaven. Het investeringsplan is belangrijk om inzicht te krijgen in de baten en lasten, de financiering, de reserves en voorzieningen. De financiële begroting geeft een duidelijk beeld van de plannen en het geld dat daarvoor nodig is. Daarom hebben we ook een totaaloverzicht gemaakt met beleidsindicatoren. In dat overzicht zie je wat de programma’s opleveren voor de samenleving.

4

Samenvatting Inleiding Urk groeit snel. Die groei brengt grote uitdagingen met zich mee. We willen die goed begeleiden en onze ambities waarmaken. Tegelijkertijd zijn er veel ontwikkelingen in de wereld en in Nederland die het moeilijker maken. 2026 is een jaar waarin gemeenten minder geld krijgen. Tegelijkertijd krijgen gemeenten er ook meer taken bij. Ook Urk merkt dat. De begroting 2026-2029 is gemaakt op basis van de kadernota 2026, het coalitieakkoord 20222026 Koersvast en Eensgezind en het uitvoeringsprogramma van het college. Met alle middelen en inzet die we hebben, blijven we investeren in de toekomst. Dat betekent wel dat we keuzes hebben moeten maken. Financieel perspectief In de begroting 2025-2028 stond al dat gemeenten minder geld krijgen vanaf 2026. Tegelijkertijd krijgen gemeenten er meer taken bij. Ook Urk merkt dat. De VNG heeft geprobeerd om de landelijke overheid te overtuigen om de korting op het gemeentefonds terug te draaien. Dat is niet gelukt. Uw gemeenteraad wil op meerdere gebieden extra investeren. Daarom moeten we keuzes maken en goed focussen. Met de kadernota 2026 hebben college en raad samen een pakket maatregelen opgesteld. Daarmee is de begroting voor 2026 sluitend. Ook voor de jaren daarna is er nog wat financiële ruimte. De toezichthouder kijkt of de begroting voor 2026 structureel sluitend is. Urk voldoet aan die eis.

Ondanks de onzekerheid over geld van het Rijk, blijven we werken aan onze doelen. Het college weet dat er in 2026 verkiezingen zijn. Een nieuwe raad gaat dan verder met het besturen van Urk. Tot die tijd blijft het college zich inzetten voor een gezonde financiële toekomst, met de inwoners van Urk centraal. Wij mogen onze hoop en verwachting stellen op de Heere onze God. Wij bidden en vertrouwen dat Hij ons werk zal zegenen. Beleid Basis op orde Weerbaarheid en ondermijning raken de gemeentelijke organisatie, de raad, het college en de hele Urker samenleving. Samen met onder meer politie, justitie, gemeente, kerken en sportverenigingen vergroten we de weerbaarheid en pakken we ondermijning aan. De aanpak van de georganiseerde criminaliteit heeft hierbij hoge prioriteit. Op het gebied van zorg en veiligheid blijven we werken aan Veilig Uitgaan, de Persoonsgerichte aanpak (PGA), het tegengaan van mensenhandel/arbeidsuitbuiting en het voorkomen van maatschappelijke onrust. In 2026 werken we in dit kader met andere organisaties samen verder aan en binnen de Town Deal. Urk groeit en heeft veel ambities en uitdagingen. Daarnaast zijn veel taken vanuit het Rijk op ons overgedragen. Deze moeten en willen wij goed uitvoeren. Dit betekent dat wij blijvend investeren in onze organisatie, niet alleen kwantitatief, maar ook kwalitatief.

In 2026 hebben we aandacht voor scholing, opleiding en het structureel op orde brengen en behouden van onze medewerkers.

5

Wonen We willen genoeg goede woningen bouwen. Dat is belangrijk voor de komende jaren. Daarbij letten we op betaalbare en kleinere woningen, en op de wensen van verschillende doelgroepen. Ook nemen we de huisvesting van arbeidsmigranten mee. Door de ambtelijke capaciteit te concentreren op de Zeeheldenwijk kunnen we het grootste aantal woningen per jaar realiseren. Bestaande locaties waar goede kansen liggen, zoals de huidige locatie gemeentewerf, worden per project beoordeeld. We bereiden ons ook voor op de periode na de Zeeheldenwijk. Deze raadsperiode wil het college nog met plannen komen waar de volgende woonwijk en bedrijventerrein na Zeeheldenwijk en Port of Urk komt. We vinden het belangrijk dat wijken prettig zijn om in te wonen. Daarom maken we ruimte voor water, groen en plekken om te spelen en te ontspannen. In 2026 werken we verder met de nieuwe Omgevingswet. We stellen kaders op om het woonklimaat op Urk goed te houden. We actualiseren de omgevingsvisie en het programma voor Oud Urk. Ook starten we met het parkmanagement in Port of Urk en de overgangszone van de Zeeheldenwijk. We kijken alvast vooruit. Ook na dit college willen we blijven groeien en zorgen voor een fijne woonomgeving. Daarom investeren we in wegen en speelplekken. Dat doen we planmatig, met hulp van het IBOR (Integraal Beheer Openbare Ruimte) en het beleidsplan voor spelen en bewegen.

Tot slot werken we verder aan duurzaamheid. We voeren het programma Duurzaamheid 20242028 uit. Dit programma helpt ons om ook in 2026 stevig door te pakken op onze duurzaamheidsdoelen. Werken De komende jaren ontwikkelen we een strategie en visie voor de volgende stap na Port of Urk. Daarnaast ontwikkelen we een integrale visie voor het haventerrein als ontmoetingsplaats voor jong en oud. We streven naar meer natuurbeleving op Urk. Urk moet een belangrijk viscentrum blijven, mede door innovatie en duurzaamheid. We zetten in op het versterken van de maritieme en agrarische regio Noordelijk Flevoland. De maritieme servicehaven is hierbij een belangrijke spil. Ook in 2026 werken wij verder aan de revitalisering van de Lemsterhoek en werken we verder aan Port of Urk. Ook werken wij aan een visie op het nieuwe wonen en werken. Een groot belangrijk onderwerp in 2026 is het onderhoud aan de havenkades. Wij werken aan plannen voor de vervanging van een groot deel van de havenkades. Hierbij willen wij nauw samenwerken met de provincie en de Rijksoverheid. Zodat de verwachte omvangrijke kosten niet alleen door de burger van Urk wordt gedragen. Leven We hebben oog voor iedere inwoner op Urk. Met name de kwetsbare inwoners verdienen extra aandacht en daar waar nodig zorgen we voor ondersteuning. Er wonen veel jongeren op Urk. Ook zij verdienen onze extra aandacht.

We creëren samen met onze inwoners en partners een zo goed mogelijk leefklimaat waarin jongeren kunnen opgroeien en ontwikkelen. Samen werken aan opgroeien in een kansrijke omgeving. DURF! en Opgroeien in een Kansrijke Omgeving (OKO) blijven we via een programmatische aanpak door ontwikkelen.

6

We vinden het belangrijk dat de algemene voorzieningen en preventieve activiteiten goed aan blijven sluiten bij de reguliere zorgverlening in de Jeugdzorg en de WMO. We zetten in op onze bovenlokale zorginfrastructuur, waarbij we met onze zorgpartners kijken naar de mogelijkheden. Bewegen en ontspanning is belangrijk voor een gezonde leefstijl. Verantwoorde sportactiviteiten leveren een positieve bijdrage aan de vorming en gezondheid. We bevorderen daarom goede faciliteiten en accommodaties. Daarbij willen we sport stimuleren en meer ruimte geven om te groeien Financieel perspectief 2026-2029 Voor het financiële beeld kijken we naar drie documenten: de begroting 2025, de kadernota 2026 en de tussenrapportage 2025. Belangrijke veranderingen die tijdens het maken van de begroting zijn doorgevoerd, lichten we apart toe. Mutaties kadernota 2026 In deze begroting staan de onderwerpen uit de kadernota 2026. We lichten ze niet opnieuw toe. Het gaat om aanpassingen door autonome ontwikkelingen en het realistisch opstellen van de begroting. Ook de dekkingsvoorstellen uit de kadernota zijn verwerkt, zonder extra toelichting. In de programma’s leggen we wel enkele posten uit die te maken hebben met de uitvoering van de plannen uit de kadernota. Bij de behandeling van de kadernota 2026 zijn amendementen en moties ingediend. Alle voorstellen hadden een dekkingsvoorstel.

De amendementen zijn direct verwerkt in de kadernota. De financiële gevolgen van de moties zijn opgenomen in deze begroting 2026–2029. In de programma’s lichten we deze gevolgen toe. Mutaties tussenrapportage 2025 Bij de tussenrapportage 2025 hebben we ook wijzigingen voor latere jaren doorgevoerd. We lichten deze wijzigingen niet apart toe. Meerjarenbegroting (x € 1.000)

2026

2027

2028

2029

Begrotingssaldo meerjarenbegroting 2025

-1.592

-1.441

-728

-2.230

Mutaties tussen Begroting 2024 en Kadernota

-ㅤ

-ㅤ

-ㅤ

-ㅤ

Mutaties Kadernota

569

1.586

1.135

2.946

Mutaties tussen Kadernota en Tussenrapportage

64

-87

13

16

Mutaties Tussenrapportage

1.628

725

291

-559

Startpositie meerjarenbegroting 2026

668

782

710

173

Mutaties begrotingsproces 2026

-647

-780

-375

265

Saldo meerjarenbegroting 2026

21

2

335

438

Mutaties tussen Tussenrapportage en Begroting

7

Mutaties begrotingsproces 2026 Alle voorstellen vanuit de kadernota 2026 zijn in deze begroting verwerkt. Na het gereedkomen van de kadernota is een beperkt aantal wijzigingen in het financieel beeld aangebracht. Deze zijn onderstaand weergegeven. Mutaties begrotingsproces 2026

2026

2027

2028

2029

Areaaluitbreiding Onroerendzaakbelasting

-152.200

-241.900

-241.900

-241.361

Verhoging belastingen en leges met 2,7% inflatiecorrectie

251.398

251.398

251.398

251.398

-ㅤ

-10.000

-10.000

-10.000

Onderzoeksgeld organisatievorm museum

-50.000

-ㅤ

-ㅤ

-ㅤ

Op prijspeil 2026 brengen van de personeelsbegroting

-193.200

-193.200

-193.200

-193.200

Beschermd Wonen

100.000

-ㅤ

-ㅤ

-ㅤ

Tijdelijke bijdrage Regio Zwolle voor 2026 en 2027

-34.000

-34.000

-ㅤ

-ㅤ

Dekking tijdelijk budget Regio Zwolle

34.000

34.000

-ㅤ

-ㅤ

Correctie bezuiniging gemeenschappelijke regelingen

-336.528

-67.749

130.517

313.542

Herrekenen kapitaallasten

-266.500

-518.500

-311.500

144.500

Subtotaal

-647.030

-779.951

-374.685

264.879

Invullen motie Evenementen kostendekkend maken

Uit het overzicht blijkt dat de begroting in alle jaren sluitend is. Dit komt doordat we scherpe keuzes hebben gemaakt in de kadernota 2026. Ook nieuwe onderdelen die later zijn toegevoegd, sluiten aan bij deze lijn. Vaak gaat het om technische onderwerpen. Gemeenschappelijke regelingen Een speciaal onderwerp is de verwerking van de keuzes rond de gemeenschappelijke regelingen. In de kadernota 2026 stond een voorstel om de bijdragen met 5% te verlagen. Op basis van een richtlijn van de provincie Flevoland hebben we deze bezuiniging voor 2026 uit de begroting gehaald. Voor 2026 hebben we de bijdragen aangepast aan de laatste begrotingen van de gemeenschappelijke regelingen. Voor 2027 en de jaren daarna houden we voorlopig vast aan het bezuinigingsvoorstel. We gaan in gesprek met de besturen van de regelingen over het verlagen van de gemeentelijke bijdragen. Dit heeft gevolgen voor het financiële beeld. In 2026 en 2027 is het effect negatief en vanaf 2028 verwachten we een positief effect.

8

Herstel havenkades en zorgbudgetten In de kadernota zijn de uitvoeringskosten herstel havenkades en de zorgbudgetten genoemd als onderwerpen die nog nadere verduidelijking behoeven, voordat bedragen kunnen worden opgenomen hiervoor in de begroting. Wel is budget opgenomen voor de voorbereiding van de plannen voor het herstel van de havenkades. Ofschoon bij de Meicirculaire vanuit het Rijk geld voor de hervormingsagenda is toegezegd, is er voor de tekorten op de zorgbudgetten nog geen bijdrage van het Rijk ontvangen. Vandaar dat voor beide onderwerpen geen aanvullende bedragen in deze begroting zijn opgenomen. Regio Zwolle In tegenstelling met wat wij bij de kadernota 2026 hadden opgenomen, blijven wij ook de komende 2 jaar deelnemen aan de Meerjarige Agenda Regio Zwolle 2024-2028, met uitzondering van het programma Arbeidsmarkt. Hiermee zetten we in op brede regionale samenwerking en versterken we onze positie op het gebied van economie en ruimte. Zo trekken we als Flevolandse gemeenten gezamenlijk op met Dronten en Noordoostpolder. Wij stellen voor de meerkosten te dekken uit de algemene reserve. In onderstaand overzicht zijn de lasten en baten per programma schematisch weergegeven. Programma (x € 1.000)

2026

2027

2028

2029

Programma Basis op Orde

17.470

18.292

17.923

19.959

Programma Wonen

45.449

38.755

42.943

28.016

Programma Werken

28.472

17.423

16.698

17.404

Programma Leven

27.091

27.019

27.477

27.375

Totaal lasten

118.481

101.488

105.040

92.753

Programma Basis op Orde

51.688

52.864

53.256

54.945

Programma Wonen

36.472

30.072

31.212

19.611

Programma Werken

21.961

11.706

11.156

11.924

Programma Leven

5.631

5.800

6.005

6.091

115.752

100.442

101.629

92.571

Saldo meerjarenbegroting voor reserves

-2.730

-1.047

-3.412

-182

Mutaties reserves

2.751

1.049

3.747

620

21

2

335

438

Lasten

Baten

Totaal baten

Saldo meerjarenbegroting na reserves

Investeringen Bij de kadernota 2026 is voor een aantal onderwerpen een investeringsvoorstel ingediend. Ook heeft uw raad moties ingediend teneinde een tweetal investeringen mogelijk te maken. In onderstaand overzicht is dit weergegeven. Door het vaststellen van de begroting 2026 stemt uw raad in met het uitvoeren van deze investeringen, tenzij in het overzicht is opgenomen dat u een afzonderlijk investeringsvoorstel ter goedkeuring zult ontvangen.

9

Bestuurlijk programma

Investeringsvoorstel

Beschikbaar te stellen krediet

Herstructurering Vormtweg

Wonen

De Vormtweg maakt onderdeel uit van de basis infrastructuur. De Vormtweg moet de komende jaren onderhoud krijgen. Vandaar dat in 2024 onderzocht is hoe we deze weg veiliger en toekomstbestendiger kunnen maken. Wenselijk is om gelijktijdig ook een zelfstandig wandelpad te realiseren, echter gelet op de financiële opgave die we hebben is deze komen te vervallen. Hierdoor komt de totale investering tot een bedrag van € 2.700.000. In het IBOR is hiervoor geen financiële ruimte beschikbaar, vandaar dat de kapitaalslast van deze investering in de kadernota is opgenomen. Wij verwachten vanaf 2028 een bedrag van € 238.000 aan kapitaallasten. Deze zijn ook verwerkt in het financieel beeld bij de kadernota 2026. In deze begroting vragen wij het investeringsbedrag van € 2.700.000 aan.

€ 2.700.000

Ontwikkeling OV-hub en gymzaal/pumptrack Urkerweg

Werken

De OV-Hub aan de Urkerweg wordt het busstation van Urk. Dit station op een knooppunt van hoofdwegen maakt het voor de busmaatschappij mogelijk om Urk goed te bedienen met meerdere lijnen die goed op elkaar kunnen aansluiten. Door hier op- of uit te stappen worden de reistijden naar Lelystad, Kampen en Zwolle significant korter dan voorheen. De investeringskosten van deze combinatie van projecten stijgen met € 1.400.000. In deze begroting wordt om verhoging van het krediet gevraagd. Het financiële gevolg is een structurele last van € 98.000 aan kapitaallasten.

€ 1.400.000

Voorbereidingskrediet Vervanging havenkades Urker havens

Werken

Een aanzienlijk deel van de oudere havenkades van de Urker haven is de komende jaren aan vervanging toe. Het gaat met name om de Staverse kade, de Westhavenkade, de Oosthavenkade en een gedeelte van de Burgemeester Schipperkade. Deze kadeconstructies zijn 60 a 70 jaar oud, enkele zelfs ouder. Door ouderdom, het toegenomen intensieve gebruik maar ook roestvorming vallen meer gaten in en achter de kades en is de veiligheid in het geding. In 2025 is het onderzoek naar de omvang van vervangingsopgave afgerond en zijn er ook tijdelijke noodmaatregelen uitgevoerd. In 2026 en 2027 vinden de voorbereidingen plaats en wordt het uitvoeringscontract gereedgemaakt zodat in 2028 de eerste kades kunnen worden vervangen. Voor de voorbereidingen en het opstellen van contract is een budget nodig. In het financieel beeld van de kadernota is rekening gehouden met een bedrag van € 2.000.000. In deze begroting vragen wij het Investeringsvoorstel van € 2.000.000 aan.

€ 2.000.000

10

Integraal huisvestingsplan Onderwijs In het Integraal Huisvestingsplan Onderwijs (IHP) zijn de investeringen in onderwijshuisvesting op hoofdlijnen vastgelegd. Voor enkele noodzakelijke projecten onder de € 500.000 is het wenselijk om sneller te kunnen besluiten, zonder een apart college- en raadsvoorstel. Wij stellen voor om bij deze investeringen af te wijken van het de procedure zoals genoemd in het IHP. Het gaat hierbij om projecten die passen binnen de uitgangspunten van het IHP. Concreet gaat het nu om drie projecten:

Werken

1. Inpassing Regenboogschool in de Wilhelminaschool · Benodigd krediet: € 375.000,00 · Doel: realiseren van huisvesting van de Regenboogschool binnen de Wilhelminaschool. 2. Aanpassing Wilhelminaschool tot Integraal Kindcentrum (IKC) · Benodigd krediet: € 375.000,00 · Doel: verbouwing en aanpassingen zodat onderwijs, opvang en ondersteuning samen onder één dak functioneren. 3. Vervanging dak Petrus Dathenus school · Benodigd krediet: € 500.000 · Doel: noodzakelijke vervanging van het dak om het gebouw veilig en toekomstbestendig te houden.

€ 1.250.000

In het tweede overzicht treft u de onderwerpen aan waarvoor een separaat voorstel zal worden toegezonden. In de begroting zijn daar wel de kapitaallasten van meegenomen, maar het daadwerkelijke investeringsvoorstel moet separaat worden goedgekeurd.

Bestuurlijk programma

Overzicht waar een separaat investeringsvoorstel van volgt

Basis op orde Verplaatsing gemeentewerf

Indicatie beschikbaar te stellen bedrag € 12.300.000

Werken

Integraal Huisvestingsplan Onderwijs

Diversen

Leven

Vervanging loslatende tegels zwembad

€ 300.000

Leven

Sporthal Zeeheldenwijk (inclusief ruimte voor wijkcentrale)

€ 17.700.000

11

Programma's

12

Programma Basis op orde Inhoud  Bestuur  Burgerzaken  Overhead  Financiën  Crisisbeheersing en brandweer  Openbare Orde en Veiligheid  Mutaties reserves Wat willen we bereiken? Weerbaar bestuur en ondermijning Ondermijning raakt de gemeentelijke organisatie, de raad, het college en de hele Urker samenleving. De aanpak hiervan verdient voortdurende aandacht. Dit doen we samen met politie, justitie, bedrijfsleven en gemeente. We gaan verder met wat we de afgelopen jaren zijn begonnen. Een belangrijk onderdeel daarvan is de Flevolandse norm. We besteden veel aandacht aan de aanpak van georganiseerde criminaliteit en ondermijning. Dit staat in het Integraal Veiligheidsbeleid. We werken samen met de buurgemeenten en de politie. In onze gemeente doen we dit via het project Ondermijning en het project Weerbaar bestuur. We richten ons op onder andere jeugdhonken en horeca. Ook gebruiken we de Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur (Wet Bibob). Deze wet helpt om te controleren of bedrijven betrouwbaar zijn. Zorg en Veiligheid We hebben afgelopen jaren veel gedaan op het gebied van Zorg en Veiligheid. Ook in 2026 gaan we verder met de Persoons Gerichte Aanpak (PGA) en verdiepen we deze. We investeren in het opbouwen en uitbreiden van het netwerk, waardoor we steeds meer aan de voorkant komen.

We merken dat er steeds meer werk is op het gebied waar zorg en veiligheid elkaar raken. We besteden ook aandacht aan mensenhandel (arbeidsuitbuiting), huiselijk geweld, nazorg exgedetineerden en advies over de Wet Verplichte GGZ. Investeren in de gemeentelijke organisatie Urk groeit en heeft veel ambities en uitdagingen. We krijgen steeds meer nieuwe taken van de Rijksoverheid. Daarom moet onze organisatie meegroeien. Zo kunnen we goede service blijven bieden aan inwoners en bedrijven en onze plannen uitvoeren. De komende jaren investeren we in de organisatie. We investeren niet alleen in mensen, maar ook in kwaliteit. We zorgen dat we goed contact houden met de lokale samenleving. Waar het kan, kijken we of we slim kunnen samenwerken met andere gemeenten in de regio. Daarbij blijft de inbreng en autonomie van Urk belangrijk. Wat gaan we doen? Veiligheid We gaan aan de slag met verschillende projecten om Urk veiliger te maken. We willen inwoners weerbaarder maken De komende tijd richten we ons onder meer op Veilig Uitgaan en de aanpak van ondermijning.

13

Versterken van positieve initiatieven In de afgelopen twee jaar is op Urk sprake geweest van aanzienlijke maatschappelijke betrokkenheid bij het thema veilig uitgaan voor jongeren van 14 tot 18 jaar. Diverse initiatieven zijn gestart en worden breed gedragen binnen de gemeenschap, met steun vanuit alle geledingen van de samenleving. Er is een duidelijke behoefte om jongeren een veilige en aantrekkelijke uitgaansplek te bieden. De uitvoering van deze initiatieven wordt echter beperkt door structurele knelpunten. Met name het gebrek aan geschikte locaties vormt een belemmering: bestaande panden zijn vaak ongeschikt of niet beschikbaar, terwijl nieuwbouw financieel niet haalbaar is, ook niet met aanvullende ondersteuning. Daarnaast is de doelgroep moeilijk te bereiken en is kostendekkende exploitatie lastig vanwege het beperkte bestedingsbudget van jongeren. Als gevolg hiervan is het beschikbaar gestelde budget van €400.000 in 2024 en €400.000 in 2025 (elk voor 50% beschikbaar gesteld door de gemeente en het Willem Hoekstra Fonds) nog niet volledig benut. Gezien het maatschappelijke belang en de blijvende behoefte houden wij de resterende middelen in 2026 beschikbaar. Er zijn diverse veelbelovende initiatieven in ontwikkeling en de verwachting is dat zich nieuwe voorstellen zullen aandienen.

Het beschikbaar houden van het budget is essentieel om deze kansen te benutten en de grote energie en betrokkenheid binnen de gemeenschap te behouden. Alleen op deze wijze kunnen duurzame en breed gedragen oplossingen voor veilig uitgaan op Urk worden gerealiseerd. Ondermijning en digitale veiligheid We werken aan het versterken van de weerbaarheid van Urk. De aanpak van ondermijning krijgt daarbij aandacht. Zo wordt bij grondverkoop bij Port of Urk bepaald of een Bibob-toets nodig is. We willen ook dat Urkers beter bestand zijn tegen digitale criminaliteit. Daarom investeren we in bewustwording en preventie. Dat doen we samen met partners zoals de FlevoMeer Bibliotheek Urk en de Politie. Samen voeren we acties uit die zorgen voor meer kennis over digitale weerbaarheid en kennis over ondermijnende criminaliteit. Achterstanden in het papieren archief oplossen Op verschillende afdelingen liggen nog papieren dossiers. De archivaris adviseert om deze te digitaliseren. We hebben hiervoor €300.000 ingeschat in de kadernota 2026. Wij verwachten dat de werkzaamheden in 2026 plaatsvinden. Onderzoeksbudget Rekenkamercommissie De Rekenkamer van de gemeente Urk heeft onderzoeksbudget nodig om onafhankelijk onderzoek te doen. Dit staat in de verordening die is vastgesteld. We passen de begroting aan en reserveren hiervoor elk jaar € 30.000.

Secretariële ondersteuning voor de griffie De griffie heeft extra hulp nodig voor administratief werk. Uw presidium heeft hiermee ingestemd. Het gaat om een administratief medewerker. De kosten zijn € 39.000. We hebben dit bedrag opgenomen in de gemeentelijke begroting. Vernieuwen contract met het Urkerland De gemeentepagina in het Urkerland is belangrijk om inwoners te informeren. We hebben hiervoor een nieuw contract afgesloten voor twee jaar. Daarnaast delen we informatie via onze website en social media, zodat inwoners goed op de hoogte zijn.

14

Automatisering van werkplekken en telefonie We blijven werken aan veilige systemen. Ook onze werkplekken moeten goed beveiligd zijn. Bij de aanbesteding van werkplekken en telefonie hebben we gekozen voor een hogere veiligheidsstandaard. Zo voldoen we aan de nieuwe Wettelijke Europese wetgeving voor digitale systemen (NIS2-normen). Daarom stappen we over van E3- naar E5-licenties. Deze bieden extra bescherming tegen gevaren zoals phishing, ransomware en zero-day aanvallen. Als we niet voldoen aan NIS2, kunnen we een boete krijgen. Door meer datagebruik en mobiele toepassingen worden de kosten hoger. In totaal gaat het om een stijging van €183.000. In de kadernota 2026 hebben we hier rekening mee gehouden. Na het afronden van de kadernota bleek uit de aanbesteding dat het benodigde bedrag lager uitvalt. U bent hierover geïnformeerd in de tussenrapportage 2025. In 2026 voeren we de nieuwe afspraken uit. We blijven de prijzen goed volgen, want in de automatiseringsbranche stijgen de prijzen vaak sneller dan de gewone inflatie. Over mogelijke gevolgen informeren we u in de tussenrapportage 2026. In 2026 bekijken we ook welke software we slimmer kunnen gebruiken. We stoppen met software die niet meer nodig is. We gaan in gesprek met leveranciers om koppelingen te verbeteren of over te stappen op andere systemen. Hiervoor is € 250.000 opgenomen in de begroting.

Investeringen Verplaatsing gemeentewerf In de Kadernota 2026 staan de financiële gevolgen van de nieuwe werf op de locatie Vrugteveen. In het najaar van 2025 leggen we een apart voorstel voor aan de gemeenteraad. Daarna kan de raad hierover een besluit nemen.

15

Wat mag het kosten? Programma (x € 1.000)

2026

2027

2028

2029

1.519

1.503

1.503

1.503

Burgerzaken

749

749

749

729

Overhead

10.135

10.965

12.120

13.047

Financiën

2.134

2.355

834

1.966

Crisisbeheersing en brandweer

1.669

1.456

1.454

1.451

Openbare orde en veiligheid

1.263

1.263

1.263

1.263

Totaal lasten

17.470

18.292

17.923

19.959

Bestuur

18

18

18

18

Burgerzaken

470

470

470

402

Overhead

122

122

122

122

Financiën

51.078

52.254

52.646

54.403

Crisisbeheersing en brandweer

-ㅤ

-ㅤ

-ㅤ

-ㅤ

Openbare orde en veiligheid

-ㅤ

-ㅤ

-ㅤ

-ㅤ

Totaal baten

51.688

52.864

53.256

54.945

Saldo meerjaren begroting voor reserves

34.218

34.572

35.333

34.986

Mutaties reserves

2.751

1.049

3.747

620

Saldo meerjaren begroting na reserves

36.969

35.621

39.080

35.606

Lasten

Bestuur

Baten

16

Programma Wonen Inhoud  Wegen en verkeer  Openbaar vervoer  Volksgezondheid  Riolering  Afval  Milieubeheer  Begraafplaatsen  Ruimte, bouwen en grondexploitatie Wat willen we bereiken? Wonen Het is belangrijk dat er genoeg goede woningen zijn. Dat is een grote opgave voor de komende jaren. Door te concentreren op de Zeeheldenwijk kunnen de meeste woningen per jaar gerealiseerd worden. Zo helpen we mee om de woningnood te verminderen. We houden de actuele woonbehoefte van verschillende doelgroepen goed in de gaten. Als het nodig is, passen we onze plannen aan. Bestaande locaties ontwikkelen we als we daarmee flinke stappen kunnen. De locatie van de huidige gemeentewerf is daarvan een goed voorbeeld. Daarbij kijken we of we functies slim kunnen combineren, zoals cultuur en vrijetijdsbesteding. Zo willen we de sociale samenhang versterken. We letten extra op betaalbare en kleinere woningen, zodat mensen kunnen doorstromen naar een woning die beter bij hun situatie past. We zoeken naar financiële middelen en marktpartijen die kunnen helpen om starterswoningen betaalbaar en bereikbaar te maken. Ook kijken we naar andere woonvormen, zoals huurkoop. We zoeken partners die dit kunnen realiseren. De gemeente heeft een specifieke wettelijke taak voor het huisvesten van Statushouders. Wij lopen al enige tijd fors achter bij het realiseren van de wettelijke taakstelling.

Via een aanvullende interventie op de lopende interventie wonen en door het uitvoeren van de geplande huisvestingsactiviteiten willen we deze achterstand in 2026 wegwerken. Hierbij gaan we voor een integrale aanpak. Er is aandacht voor de huisvesting van arbeidsmigranten. We willen voorkomen dat zij gewone huurwoningen bezetten. Arbeidsmigranten moeten wonen op plekken die voldoen aan sociale en wettelijke normen. De gemeente controleert hierop. We houden daarbij ook rekening met de sociale en economische problemen die kunnen spelen. Oude Dorp We maken een gebiedsprogramma voor het Oude Dorp. We willen de verkeersveiligheid en leefbaarheid verbeteren en beschermen met respect voor geschiedenis en cultuur. Het beperken van autoverkeer is daarbij belangrijk. We onderzoeken hoe we het gebied minder druk kunnen maken met auto’s. Verkeer Urk groeit. Daardoor rijden er steeds meer auto’s van en naar ons dorp. Om het verkeer goed te laten doorstromen verbeteren we het komende jaar de Staartweg en komt er een fietspad tussen de rotonde Berechja College en de Johannes Calvijnschool. Samen met de provincie werken we aan het voorbereiden van de Spuiweg.

17

Daarnaast leggen we in 2026 extra bushaltes aan (Staartweg en Vlaak) zodat in 2027 de busroute kan veranderen. Milieu Vanaf de invoering van de Omgevingswet (OW) passen we bestaand beleid aan of maken we nieuw beleid. Het doel is om de kwaliteit van het milieu op Urk te behouden of te verbeteren. We willen dat mensen op Urk duurzaam en gezond kunnen wonen, werken en verblijven. Dit doen we binnen de kaders van onze Omgevingsvisie en met aandacht voor de milieuaspecten zoals bodem, lucht en geluid. Voor deze aspecten gelden landelijke, regionale en soms lokale normen. Een gezonde leefomgeving betekent dat de situatie binnen deze normen valt. Op Urk is dat meestal het geval. Duurzaamheid De komende jaren werken we aan de duurzaamheidsambitie die uw raad heeft vastgesteld voor 2050. De gemeente Urk volgt hierbij de landelijke doelstellingen. Inmiddels maken deze doelstellingen ook integraal onderdeel uit van de omgevingsvisie Urk. De thema’s hierbij zijn: energie, circulaire economie, klimaatadaptatie en mobiliteit. Om invulling te geven aan deze ambitie is er een uitvoeringsprogramma Duurzaamheid 2024-2028 vastgesteld. Hierin staat wat we de komende vier jaar gaan doen. In 2026 ligt de focus op de aanleg van het nieuwe Energienet voor nieuwbouwlocaties en op vervolgonderzoeken voor de bestaande wijken.

Beheer openbare ruimte Goed beheer van de openbare ruimte draagt direct bij aan de leefbaarheid in de wijken. Het ondersteunt ook verschillende ambities van de raad op andere beleidsterreinen. In 2026 blijven we inzetten op integraal beheer en het slim gebruiken van beschikbare middelen. Wat gaan we doen? Parkmanagement bedrijventerrein Port of Urk en overgangszone Zeeheldenwijk Voor het nieuwe bedrijventerrein Port of Urk en de overgangszone Zeeheldenwijk komt verplicht parkmanagement. In 2026 rolt een nieuwe stichting dit verder uit. In het bestuur zitten vertegenwoordigers van het bedrijfsleven en de gemeente Urk. Omgevingsprogramma Oud Urk In 2025 is het omgevingsprogramma voor Oud Urk klaar. Om de ambities uit dit programma te realiseren, is naar verwachting extra geld nodig. Denk bijvoorbeeld aan parkeervoorzieningen, het instellen van eenrichtingsverkeer, meer groen en andere voorzieningen. Voor de jaren 2026 tot en met 2028 hebben we hiervoor jaarlijks € 200.000 opgenomen in de begroting. Aanpassing formatie ten gevolge van invoering en beheer van het Omgevingsplan Urk groeit. Om die groei goed te begeleiden, moeten onze planologische instrumenten actueel en van goede kwaliteit zijn. Het Omgevingsplan vormt hiervoor de basis. Om deze plannen op te stellen, breiden we de formatie structureel uit met 2 FTE. In de kadernota is hiervoor € 153.000 gereserveerd.

Dit bedrag nemen we nu op in de begroting. Milieubeheer: omgevingsplan en OFGV We nemen de wet- en regelgeving voor milieuaspecten zoals bodem, geluid en lucht op in het nieuwe Omgevingsplan. Dit gebeurt dan voorkeur beleids- en budgetneutraal. Voor deze milieuaspecten gelden landelijke, regionale en soms lokale kwaliteitsnormen. Een gezonde leefomgeving betekent dat de situatie binnen deze normen valt.

18

De omgevingsdienst OFGV werkt verder aan de verplichte doorontwikkeling naar een robuuste organisatie. Tegelijkertijd vraagt het Rijk om lagere gemeentelijke bijdragen aan gemeenschappelijke regelingen. Dat botst met de intensivering van taken. We blijven hierover in gesprek met de omgevingsdienst om samen de doelen te bereiken. Duurzaamheid Energietransitie De gemeente Urk wil de energietransitie deels uitvoeren met een nieuw warmtenet. De warmte komt uit de visverwerkende industrie. Er lopen twee projecten: één voor bestaande wijken (Bestaand voor Bestaand) en één voor nieuwe gebieden (Nieuw voor Nieuw). Op 4 juli 2024 stemde de gemeenteraad in met het warmtenet voor nieuwe gebieden. In 2025 is het onderzoek voor de bestaande wijken uitgevoerd, zodat u als raad eind 2025 een besluit kon nemen over het vervolg. In 2026 stellen we het warmteprogramma voor Urk op. De beslissing over het warmtenet voor bestaande wijken geeft hiervoor input. Eind 2026 wordt het programma vastgesteld. Daarin staat hoe Urk de komende jaren van het aardgas afgaat. De realisatie van het warmteprogramma brengt kosten met zich mee. Hoe hoog die kosten zijn, hangt af van de keuzes die de raad maakt. We nemen deze kosten mee in de begroting vanaf 2026. Daarnaast voeren we de komende jaren isolatieacties uit om de warmtevraag te verlagen.

Deze isolatiemaatregelen worden betaald met rijksmiddelen vanuit de SpUk LAI-regeling. Grondstoffen Het nieuwe grondstoffenplan 2025-2028 bevat verschillende maatregelen. In het najaar van 2025 zijn we gestart met een participatietraject voor afvalinzameling in het Oude Dorp. In de eerste helft van 2026 vervangen we daar de minicontainers door ondergrondse containers. Ook beginnen we in 2026 met het inzamelen van gft bij appartementen. Daarnaast zetten we in op bewustwording rond afvalscheiding. Omgevingswet: Actualisatie omgevingsvisie, omgevingsplan In 2026 actualiseren we de omgevingsvisie. Zo sluiten de visie en omgevingsprogramma's goed op elkaar aan. We werken aan het (tijdelijke) omgevingsplan, zodat er uiterlijk 2032 een definitief versie ligt. Beheer openbare ruimte Algemeen Het beleid voor de openbare ruimte staat in het Beleidsplan IBOR 2022-2027. Door veranderingen op Urk, nieuwe regels en het aflopen van het plan, starten we in 2026 met het maken van een nieuw beleidsplan. Eind 2027 stellen we dit plan vast. Het geldt dan voor vier jaar. Spelen In 2025 is het beleidsplan voor spelen, sporten en bewegen in de buitenruimte opgesteld. In 2026 werken we dit verder uit in een uitvoeringsplan. Op basis daarvan vervangen we in 2026een aantal speeltoestellen. De speeltoestellen op het strand krijgen voorrang, als uitwerking van de motie over vervanging op die locatie.

19

Wegen In 2026 verbreden we de Staartweg om het verkeer veiliger en vlotter te laten doorrijden. Het fietspad richting de Singel wordt verlengd en er komen veilige oversteekplaatsen. Ook gaat het busverkeer weer over de Staartweg rijden, met enkele nieuwe haltes. Op bedrijventerrein Zwolsehoek vervangen we na de rioleringswerkzaamheden de elementenverharding op de hoofdroute door asfalt. Riolering & Klimaatadaptatie Eind 2022 is het gemeentelijk water- en rioleringsplan 2022-2028 (GWRP) vastgesteld. Hierin staat het beleid voor de rioleringen, de gemalen en de singels. Het plan bevat een investeringsplanning voor grote vervangings- en/of reconstructieprojecten van de "grotere" ondergrondse rioleringsstructuur. Zoals de rioolleidingen onder de wegen de Akkers en het Noorderzand. Met de GWRP geven we invulling aan het beleid om de grote lozers van afvalwater meer te gaan belasten en huishoudens minder. Bij de kadernota 2026 is vastgesteld om € 500.000 extra rioolheffing bij grote vervuilers in rekening te brengen. Dit komt ten goede aan huishoudens. Dit wordt in 2026 doorgevoerd. Het GWRP vertaalt het landelijke- en regionale klimaatbeleid naar lokaal beleid. In 2025/2026 stellen we de Lokale Adaptatie Strategie (LAS-Urk) op. Hierin staan maatregelen om Urk beter te beschermen tegen wateroverlast, droogte en hitte.

We proberen dit zoveel mogelijk te financieren met subsidies en slimme combinaties met andere projecten. Investeringen Vormtweg De Vormtweg is onderdeel van de basisinfrastructuur. In 2024 hebben we onderzocht hoe we de weg veiliger en toekomstbestendig kunnen maken. In 2026 voeren we onderhoud uit. Een apart wandelpad was gewenst, maar door de financiële opgave die we hebben is dit niet meegenomen. De totale investering komt uit op € 2.700.000 In het IBOR is hiervoor geen geld beschikbaar. Daarom is de investering opgenomen in de Kadernota. Vanaf 2028 verwachten we jaarlijks € 238.000 aan kapitaallasten. Dit bedrag is verwerkt in het financiële overzicht van de kadernota 2026. In deze begroting vragen we het investeringsbedrag van € 2.700.000 aan. Reconstructie riolering Akkers/Noorderzand (Ruggengraat) In het gemeentelijk water- en rioleringsplan 2023-2028 (GWRP) staan investeringen voor het vervangen van rioolleidingen. Een belangrijk project is de vervanging van het hoofdriool onder de wegen van de Akkers en het Noorderzand, richting het hoofdgemaal bij wijkbeheer. Dit verkleint de kans op water op straat en verbetert de waterkwaliteit in de singels. Het project is onderdeel van het afvalwaterakkoord met waterschap Zuiderzeeland. De voorbereidingen zijn in 2025 klaar. In 2026 starten we met de uitvoering, die in 2027 wordt afgerond.

Verbeteren verlichting zebrapaden in Urk Om voetgangers beter zichtbaar te maken, investeren we in betere verlichting bij zebrapaden. Hoewel dit in de kadernota 2026 eerst als bezuinigingsvoorstellen werd voorgesteld, is via een motie andere oplossing gevonden. Daardoor kunnen we doorgaan met een jaarlijkse investering. In totaal investeren we in vier jaar € 400.000. In deze begroting herstellen we het voorstel en brengen we het terug op het oorspronkelijke niveau. 20

Wat mag het kosten? Programma (x € 1.000)

2026

2027

2028

2029

Wegen en verkeer

3.742

3.773

11.742

3.935

Openbaar vervoer

43

58

111

110

Volksgezondheid

2.298

2.117

2.139

2.148

Riolering

2.167

2.161

2.156

2.150

Afval

2.538

2.441

2.441

2.441

Milieubeheer

1.665

1.660

1.677

1.695

537

543

541

540

Ruimte, bouwen en grondexploitatie

32.459

26.002

22.136

14.997

Totaal lasten

45.449

38.755

42.943

28.016

Wegen en verkeer

199

135

4.824

135

Openbaar vervoer

-ㅤ

-ㅤ

-ㅤ

-ㅤ

Volksgezondheid

15

15

15

15

Riolering

2.737

2.737

2.737

2.737

Afval

3.053

3.092

3.171

3.171

Milieubeheer

326

326

326

326

Begraafplaatsen

452

452

452

452

Ruimte, bouwen en grondexploitatie

29.691

23.316

19.688

12.776

Totaal baten

36.472

30.072

31.212

19.611

Saldo meerjarenbegroting voor reserves

-8.976

-8.683

-11.730

-8.404

-ㅤ

-ㅤ

-ㅤ

-ㅤ

-8.976

-8.683

-11.730

-8.404

Lasten

Begraafplaatsen

Baten

Mutaties reserves Saldo meerjarenbegroting na reserves

21

Programma Werken Inhoud  Havens en waterwegen  Fysieke bedrijfsinfrastructuur  Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen  Economische promotie  Onderwijs Wat willen we bereiken? Strategie en visie In 2026 werken we verder aan een goed vestigingsklimaat. Dat doen we met de beleidsprogramma’s die in voorgaande jaren zijn opgesteld, zoals ’Economie, Toekomstbestendige Bedrijventerreinen, Toerisme & Recreatie en Detailhandel & Horeca. Ons doel is om werkgelegenheid, economische ontwikkelingen en innovaties te ondersteunen. Als gemeente kunnen we helpen met ruimte, scholing en trainingen voor werknemers (Human Capital). Ook ondersteunen we nieuwe ontwikkelingen. Ruimte De ontwikkeling van bedrijventerrein Port of Urk verloopt volgens planning. De eerste bedrijven zijn gestart met bouwen. Het is belangrijk dat er dan drinkwater, elektriciteit en warmte beschikbaar zijn. Dit geldt voor Port of Urk en voor de bestaande bedrijventerreinen. Door nieuwe bedrijfskavels op Port of Urk kunnen we ruimtelijke knelpunten op de andere bedrijventerreinen oplossen. Zo blijven onze bedrijventerreinen van goede kwaliteit. Ze ondersteunen ondernemers in plaats van hen te beperken. Toerisme en recreatie groeien. Daardoor komt er steeds meer druk op de ruimte. Het is belangrijk dat we hier regie op houden, zodat de groeikansen voordelen biedt voor iedereen. Voor Lemsterhoek maken we een visie.

Die moet het gebied toekomstbestendig maken en duidelijke kaders geven voor nieuwe plannen en ontwikkelingen. Human Capital Goed opgeleid en vaardig personeel is belangrijk voor een sterke economie. Port of Urk biedt kansen om theorie en praktijk te combineren en te verbinden met het bedrijfsleven. We maken gebruik van de kansen die de Regio Zwolle biedt. Zo versterken we de lokale economie. Innovatie Urk moet een belangrijk viscentrum blijven. We zetten in op innovatie en duurzaamheid. We versterken de maritieme en agrarische regio Noordelijk Flevoland. We zoeken ook nieuwe manieren om samen te werken. Clustervorming is daar een goed voorbeeld van. Dit willen we stimuleren. Het Visserij Ontwikkel Plan helpt om concrete initiatieven uit te voeren. Onderwijs Goed onderwijs is belangrijk. We investeren gericht in onderwijs en in goede voorzieningen op Urk. In 2026 besteden we extra aandacht aan de kwaliteit van het leerlingenvervoer. De brede school gaat medio 2026 open en hiermee komt er meer speciaal onderwijs naar Urk.

22

Uitbouw Maritiem Onderwijs Een van onze speerpunten is het verder ontwikkelen van het maritieme onderwijs. Dit gaat om opleidingen in binnenvaart, zeevaart en waterbouw. We verbeteren de huisvesting van deze opleidingen. Studenten krijgen zo een moderne en goed uitgeruste leeromgeving. Ondersteuning Basis- en Speciaal Onderwijs Het basis- en speciaal onderwijs is cruciaal voor de vorming van onze kinderen. Onze onderwijskundige visie en huisvesting moeten gelijklopen met de ruimtelijke groei en maatschappelijke uitdagingen op Urk. We investeren in een positief pedagogisch klimaat waarin jongeren zich veilig voelen, zowel op school als in de bredere samenleving. Dit omvat ook de bouw en renovatie van schoolgebouwen die aansluiten bij de groeiende behoeften van de gemeenschap. Verbreding Voortgezet en Beroepsonderwijs We willen het voortgezet- en beroepsonderwijs op Urk verbreden door het aanbod uit te breiden. Specifiek richten we ons op de uitbreiding van het mbo met opleidingen in de zorgsector. Een belangrijk onderdeel hiervan is de herhuisvesting van het Berechja College. Deze plannen nemen we mee in ons integraal huisvestingsplan. Dit plan biedt een breed perspectief op de onderwijshuisvesting. Digitale Zelfredzaamheid en Taalvaardigheid We helpen inwoners om beter met digitale middelen om te gaan. Ook pakken we laaggeletterdheid en taalachterstand aan.

De Flevomeer Bibliotheek Urk speelt hierin een belangrijke rol. We steunen programma’s die mensen helpen met digitale- en taalvaardigheden. Zo kan iedereen meedoen in de samenleving en op de arbeidsmarkt. Wat gaan we doen? Visievorming Lemsterhoek In 2026 is het gebied Lemsterhoek beleidsmatig geanalyseerd. We hebben gesproken met alle betrokkenen. Dit levert een gedragen scenario op voor de eerste fase (verbeteren knelpunten voor de komende 5 tot 10 jaar). In 2026 werken we het voorkeursscenario uit in een gebiedsprogramma. Project nieuw wonen en werken In 2026 werken we de locatie uit voor de volgende woonwijk na de Zeeheldenwijk en de volgende bedrijfslocatie na Port of Urk. We sorteren dan voor op de periode 2035-2050. Van locatiekeuze tot bouwrijpe kavels duur ongeveer tien jaar. Begeleiding project Spuiweg In het najaar van 2025 ronden we het tweede deel van de milieueffectrapportage af. In 2026 maken we een realisatieovereenkomst. Provincie Flevoland, gemeente Noordoostpolder en gemeente Urk maken dan afspraken over de financiering. Unilocatie Maritieme Campus Urk Een Martieme Campus is van waarde voor Urk. In 2026 ronden we het onderzoek af naar de voorwaarden. Daarna beslissen we hoe we verder gaan. Spoedherstel Havenkades We onderzochten de staat van de havenkades. U krijgt dit jaar de resultaten. De meeste kosten komen vanaf 2029.

Voor spoedherstel gebruiken we de reserve uit de jaarrekening 2024.

23

Regio Zwolle In tegenstelling met wat wij bij de kadernota 2026 hadden opgenomen, blijven wij ook de komende 2 jaar deelnemen aan de Meerjarige Agenda Regio Zwolle 2024-2028, met uitzondering van het programma Arbeidsmarkt. Hiermee zetten we in op brede regionale samenwerking en versterken we onze positie op het gebied van economie en ruimte. Zo trekken we als Flevolandse gemeenten gezamenlijk op met Dronten en Noordoostpolder. Investeringen Ontwikkeling OV-hub en gymzaal/pumptrack Urkerweg De OV-Hub aan de Urkerweg wordt het busstation van Urk. Dit station op een knooppunt van hoofdwegen. Daardoor kunnen bussen beter op elkaar aansluiten. Reizen naar Lelystad, Kampen en Zwolle wordt sneller. De investeringskosten voor dit project stijgen met € 1.400.000. We vragen in deze begroting een verhoging van het krediet. Het financiële gevolg is een structurele last van € 98.000 aan kapitaallasten. De gevolgen voor het IBOR worden meegenomen in de Kadernota 2027. De bouw van de gymzaal zal in 2026 worden gestart. Integraal Huisvestingsplan Onderwijs De gemeente heeft een wettelijke taak voor onderwijshuisvesting. Samen met het onderwijs hebben we dit uitgewerkt in het Integraal huisvestingsplan onderwijs. De gemeenteraad stemde op 4 juli 2025 in met dit plan.

Bij de kadernota 2026 is ingestemd met het reserveren van afschrijvingslasten en rentelasten voor deze investeringen in de begroting voor de eerste tranche. In deze begroting wordt voor een aantal kleinere investeringen een krediet aangevraagd. Voor de overige investeringen ontvangt u te zijner tijd een apart investeringsvoorstel. Vervanging havenkades Urker havens Een groot deel van de oudere havenkades van de Urker haven is de komende jaren aan vervanging toe. Het gaat om de Staverse kade, de Westhavenkade, de Oosthavenkade en een deel van de Burgemeester Schipperkade. Sommige kades zijn meer dan 70 jaar oud. Door ouderdom, het toegenomen intensieve gebruik maar ook roestvorming vallen meer gaten in en achter de kades. Dit is onveilig. In 2025 is onderzocht wat er moet gebeuren. Ook zijn tijdelijke maatregelen genomen. In 2026 en 2027 bereiden we de vervanging voor. In 2028 starten we met de uitvoering. We vragen nu een investeringsbudget van € 2.000.000. Dit bedrag is opgenomen in het financieel beeld van de Kadernota. We zoeken ook aanvullende financiering bij het Rijk, waterschap en provincie. Deze gesprekken starten zodra de opgave duidelijk is.

24

Wat mag het kosten? Programma (x € 1.000)

2026

2027

2028

2029

946

1.038

1.034

1.022

18.785

8.530

7.980

8.748

178

175

174

174

Economische promotie

3.289

1.639

1.105

1.105

Onderwijs

5.274

6.041

6.405

6.355

Totaal lasten

28.472

17.423

16.698

17.404

984

984

984

984

18.785

8.530

7.980

8.748

Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen

276

276

276

276

Economische promotie

501

501

501

501

Onderwijs

1.415

1.415

1.415

1.415

Totaal baten

21.961

11.706

11.156

11.924

Saldo meerjarenbegroting voor reserves

-6.511

-5.717

-5.542

-5.480

-ㅤ

-ㅤ

-ㅤ

-ㅤ

-6.511

-5.717

-5.542

-5.480

Lasten

Havens en waterwegen Fysieke bedrijfsinfrastructuur Bedrijvenloket en bedrijfsregelingen

Baten Havens en waterwegen Fysieke bedrijfsinfrastructuur

Mutaties reserves Saldo meerjarenbegroting na reserves

25

Programma Leven Inhoud  Sport (beleid en accommodaties)  Cultuur, museum en media  Openbaar groen en recreatie  Participatie, toegang en eerste lijn  Inkomen, WSW en beschut werk  WMO / zorg 18+  Jeugdzorg Wat willen we bereiken? Bestaanszekerheid Iedereen heeft recht op een stabiel en veilig bestaan. Dat betekent genoeg inkomen, een woning, toegang tot onderwijs en zorg, evenals een financiële buffer voor onverwachte kosten. Dit is nodig om mee te doen in de samenleving. De gemeente Urk wil haar inwoners helpen. De gemeente heeft van het Rijk de taak gekregen om bestaanszekerheid te bieden. Daarbij spelen veel onderwerpen een rol: inkomensbeleid, het terugdringen van niet-gebruik, de armoedeval, schuldhulpverlening, maatwerk binnen de Participatiewet, mantelzorg en chronisch zieken. De gemeente, het Rijk en de partners moeten dit samen oppakken. De nieuwe Participatiewet in balans is hierin een belangrijke stap. Het Rijk wil met deze wets- en beleidswijzigingen zorgen voor een voldoende en zeker bestaansminimum. Ook wil het mensen stimuleren om mee te doen in de samenleving. Er komt meer ruimte voor maatwerk. Daarbij wordt gekeken naar wat iemand kan en nodig heeft. De gemeente Urk wil hier, waar mogelijk alvast op vooruitlopen. Zorgtransformatie via integraal zorgakkoord (IZA) Tussen 2023 en 2026 maken we een samenwerkingsplan voor de zorg.

Dit doen we vanuit het Integraal Zorgakkoord (IZA). In dit plan staan passende, preventie, duurzame en digitale zorg centraal. We verbinden de regionale zorg (’t Vlie) en onze lokale zorginfrastructuur (Gezond op Urk). In het Regioplan Flevoland staan de belangrijkste doelen voor deze zorgvernieuwing. We kijken regionaal naar: • Beschikbaarheid van gegevens; • Digitale vernieuwing; • Zorgcapaciteit; • En de arbeidsmarkt. Opgroeien in een Kansrijke Omgeving Verankering van DURF en Opgroeien in een Kansrijke Omgeving (OKO) blijven we via een programmatische aanpak door ontwikkelen. Denk daarbij aan begeleide vrijetijdsbesteding, ouderbetrokkenheid, preventie en handhaving. Daarbij willen we ook bruggen bouwen met andere sectoren. Met de verankering van DURF zoeken we (nog) meer de verbinding met het beleidsveld Veiligheid. Samen pakken we diverse zaken op. Zoals plan Golfbreker, de Visie Verantwoord Uitgaan op Urk en de persoonsgerichte aanpak.

26

Wat gaan we doen? Schuldhulpverlening In 2026 zetten wij de dienstverlening op het gebied van schuldhulpverlening voort, waarbij de nadruk ligt op het intensiveren van de samenwerking met ketenpartners. Ook gaan we verder met de implementatie van de Basisdienstverlening. Het doel van de Basisdienstverlening Schuldhulpverlening is het waarborgen van een uniform en laagdrempelig aanbod van schuldhulpverlening in alle gemeente. Hiermee wordt ingezet op vroegsignalering, snelle en passend ondersteuning en het bevorderen van financiële stabiliteit en zelfredzaamheid van inwoners. Preventie Jeugdzorg en DURF Het college blijft inzetten op een preventieve en samenhangende aanpak voor de jeugd op Urk. In lijn met de kadernota is het programma DURF een belangrijk instrument om te bouwen aan een veilige, gezonde en kansrijke omgeving voor jongeren. De afgelopen jaren heeft DURF zich bewezen als effectief platform waarin de kracht van de gemeenschap centraal staat. In 2026 zetten we deze lijn door. We gaan door met succesvolle initiatieven zoals de DURF Academies, Positief Opvoeden, Vakantieactiviteiten, Ouderavonden, Meer Cultuur in de Klas en de Rijke Schooldag. Tegelijkertijd blijft er ruimte voor nieuwe initiatieven vanuit de samenleving die bijdragen aan de gestelde doelen.

Jeugdhulp Om de geïndiceerde jeugdhulp realistisch te begroten, is het van belang rekening te houden met de stijgende lijn die wij de afgelopen jaren zien. Afgezet tegen de landelijke ontwikkelingen is deze stijgende lijn inhoudelijk gezien en los van de financiën niet erg zorgwekkend: binnen de gemeente Urk wordt ook nu nog minder dan gemiddeld een beroep op jeugdhulp gedaan. Wel heeft het onze aandacht: het streven is een afvlakking van deze stijgende lijn. Het is van belang om zo vroeg mogelijk de juiste hulp en ondersteuning in te zetten, zodat zwaardere zorg zo mogelijk voorkomen wordt, evenals escalatie. Om die reden zetten we in op uitvoering van de Landelijke Hervormingsagenda Jeugd met enerzijds versterking van het stevige lokale team en anderzijds versterking van de sociale basis en preventie. Daarnaast willen we meer inzicht krijgen in de meest complexe casuïstiek Jeugd (en Wmo) om zowel inhoudelijk als (kosten)beheersmatig tot verbetering te komen. De van het rijk te ontvangen extra middelen (middelen Commissie van Ark) voor de jaren 2025 tot en met 2027 zijn dan ook bestemd voor versterking en doorontwikkeling van preventie, de sociale basis en het stevige lokale team. Ook de middelen die toegezegd zijn ter gedeeltelijke compensatie van de kosten jeugdhulp in 2023 en 2024 zijn bestemd voor het Sociaal Domein zodra het Rijk die toezegging nakomt.

Jeugd- en jongerenwerk In het najaar van 2024 is gestart met de uitvoering van een nieuwe opdracht voor het jeugd- en jongerenwerk. Deze pilot heeft een looptijd tot juli 2026. Begin 2026 wordt een evaluatie uitgevoerd, waarvan de resultaten richtinggevend zullen zijn voor de besluitvorming over de toekomstige inrichting en inzet van het jeugd- en jongerenwerk. Startpunt Taal, Ontwikkeling en Participatie (TOP)/Huis voor Taal In 2023 zijn we gestart met het Huis voor Taal, ook wel TOP genoemd (Taal, Ontwikkeling en Participatie). Dit project liep tot eind 2025. Uit de evaluatie blijkt dat het initiatief een succes is. Steeds meer inwoners weten het TOP te vinden. Ze werken daar aan taal- en basisvaardigheden op een laagdrempelige manier. TOP is ook een plek waar mensen worden doorverwezen naar 27

gespecialiseerde hulpinstanties. Het is uitgegroeid tot een herkenbaar visitekaartje waar mensen terechtkunnen voor verdere ondersteuning. Urk heeft relatief veel laaggeletterden. Daarom is het belangrijk TOP te behouden. We zetten TOP na 2025 structureel voort. We betalen de kosten uit bestaande budgetten, zoals participatie en de doeluitkering Wet Educatie en Beroepsonderwijs (WEB). Decentralisatiegelden versterking bibliotheken In 2026 krijgt de gemeente €100.000 via het gemeentefonds. Dit is in het kader van de Wet Stelsel Openbare Bibliotheken (WSOB). De bibliotheek gebruikt het bedrag voor meer bemande openingsuren, jongeren tot 23 jaar gratis lid te maken en het project TOP voort te zetten. Kunst en Cultuur In 2026 gaan we verder met uitvoeren van het beleid uit de sport- en cultuurvisie. We behouden bestaande activiteiten en versterken ze waar nodig. We richten ons op jongerenparticipatie, ondersteunen van aanbieders en het versterken van de bibliotheek als belangrijke maatschappelijke voorziening. We investeren in cultuureducatie, zowel op school als na schooltijd. Ook geven we subsidie aan verenigingen die willen groeien en professionaliseren. Zo maken we cultuur toegankelijker en verbeteren we de kwaliteit van deelname. Toename Wmo-kosten De uitgaven binnen de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) blijven een belangrijk onderdeel van het sociaal domein.

De Wmo-kosten de komende jaren stijgen. De afgelopen jaren lagen de Wmo-kosten in Urk lager dan het landelijke gemiddelde. Dat komt doordat Urk minder ouderen heeft. Vanaf 2026 zien we een stijging. De Wmo-kosten gaan toenemen, omdat de demografische piramide schuift van extreem jong naar jong-maar-vergrijzend. Meer ouderen, hogere zorgzwaarte, minder draagkracht voor mantelzorg, en een grotere totale bevolking geeft dat er meer en duurdere Wmo-voorzieningen nodig zijn. In 2026 wordt verder gewerkt met het project kostenbeheersing zorgkosten dat in 2025 is gestart. Participatie In 2026 wordt op basis van het onderzoek dat in 2025 is uitgevoerd verder gewerkt aan het werkcentrum. Hier komen een aantal functies op het gebied van werk en dagbesteding samen zodat de integrale aanpak wordt versterkt en onze inwoners beter geholpen kunnen worden. Uitbreiding uren voor het werkgeversservicepunt inclusief uitbreiding locatie Vanwege de wettelijke taken van de gemeente Urk in het kader van de Wet SUWI, de SROI en de Hervorming infrastructuur arbeidsmarkt en regionale ontwikkelingen is het noodzakelijk het aantal uren inzet WSP Urk Werkt te verhogen van 40 uur per week naar 60 uur per week. Daarnaast is een investering noodzakelijk voor een locatie voor het werkcentrum wat leidt tot kapitaallasten. In totaal € 113.000. Wonen en zorg Mensen moeten goed kunnen wonen op Urk.

Ook als zij ouder worden of ondersteuning nodig hebben. In het wetsvoorstel Versterking regie volkshuisvesting wordt nadrukkelijk de regie bij Rijk, provincies en gemeenten belegd. In 2026 wordt gestart met de uitvoeringsagenda van het programma wonen en zorg dat in 2025 is vastgesteld. Wet integrale suïcide preventie Vanaf 1 januari 2026 krijgt suïcide preventie een plek in de Wet Publieke Gezondheid. Deze dient een plek te krijgen in het gezondheidsbeleid en de uitvoering hiervan. Er komt hiervoor landelijk 10 miljoen euro beschikbaar via het gemeentefonds. Het is nog onzeker wat dit voor onze 28

gemeente betekent. De VNG en het ministerie van VWS bespreken op dit moment de wijze waarop het budget van € 10 miljoen wordt uitgekeerd aan de gemeenten. In het voorjaar informeren zij de gemeenten over de stand van zaken op beide punten. SPUK GALA/ AZWA Het gezond en Actief Leef Akkoord stopt voor een aantal maatschappelijke onderdelen eind 2025. Sommige onderdelen lopen door, namelijk “Terugdringen gezondheidsachterstanden, Kansrijke start, Valpreventie, Versterken sociale basis, Mantelzorg en welzijn op recept.” Deze thema’s moeten straks verweven gaan worden in basisfunctionaliteiten in het Aanvullend Zorgen Welzijnsakkoord (AZWA). Dit is echter nog niet geconcretiseerd waardoor er onzekerheden zijn hoe we de huidige invulling moeten borgen. GR Gemeenschappelijke Gezondheidsdienst Flevoland In de begroting van 2025 kwam naar voren dat de begroting van de GGD niet meerjarig sluitend is. Om meer grip te krijgen op de financiële situatie heeft het bestuur de opdracht gegeven aan de directie om inzicht te geven in de dienstverlening die wordt gefinancierd wordt uit de inwonersbijdrage. Deze opdracht heeft geresulteerd in een gewogen proces waarin voor het scenario ‘Gericht Versterken’ is gekozen. Echter vraagt dit een forse investering welke we willen maken om de kwaliteit van dienstverlening op het wettelijk niveau te krijgen.