Beantwoording Technische vragen Programmabegroting 2026-2029

1

Fractie GB

2

SGP

Technische vragen agendapunt 4b Programmabegroting 2026-2029 (commissie Organisatie en Leven d.d. 14 oktober 2025) Vraag Antwoord Wat is de achterstand van huisvesting van De achterstand voor het huisvesten van statushouders is 72. Hiernaast moeten migranten waar op pagina 17 over gepraat we in de rest van dit jaar nog 16 statushouders plaatsen. wordt? Op welke plek in de begroting zijn de consequenties van Amendementen bij de Kadernota met effect op de begroting terug te vinden? a. € 75.000,-- voor spoedreparaties havenkades. (Deze financieren we namelijk uit een ingestelde bestemmingsreserve met een dotatie van een deel van het positieve resultaat van de jaarrekening 2024) b. Juridische vorm van het museum veranderen waardoor sponsering mogelijk is: € 100.000,-- (vanaf 2028) c. Versobering van het Jeugddomein/DURF/Caritas: € 45.000,--. d. Versobering service riolering : € 30.000,--. e. Deels vrij laten vallen stelpost verkeersmaatregelen: € 75.000,f. De leskosten voor zwemles met 10% te verlagen en structureel te dekken tot het maximum van €

Amendementen op de kadernota zijn een aanpassing op de kadernota. Hierbij nemen wij de aanpassingen direct op in het financieel beeld van de gemeente. Aanvullend op bovenstaande: Het bewuste amendement op de kadernota is als volgt verwerkt. a. Er is geen budget meer opgenomen voor spoedreparaties havenkade. Zodra reparaties aan de orde zijn, wordt het bedrag dat noodzakelijk is uit de reserve gehaald, voor zover de reserve toereikend is. Op deze wijze zijn standaard onttrekkingen en stortingen niet meer aan de orde. Wij doen voorstellen voor onttrekking bij de tussenrapportage en bij de jaarrekening. Op basis hiervan brengen wij in kaart wat de daadwerkelijke onttrekking is geweest. b. Voor het onderzoek naar de juridische vorm van het museum is in deze begroting een bedrag van € 50.000 opgenomen. De verwachte opbrengst is vanaf 2028 ingeboekt binnen het programma Leven. c. € 45.000 is structureel in mindering gebracht van de budgetten binnen het programma Wonen, waar deze DURF-budgetten zijn ondergebracht. d. € 30.000 is structureel in mindering gebracht van de versobering riolering. (Programma Wonen) e. € 75.000 is structureel in mindering gebracht van het budget verkeersmaatregelen. Uw genoemde onderdeel f. maakt geen onderdeel uit van het genoemde amendement. Onderdeel f. is een ander amendement dat ook is uitgevoerd.

De opbrengst van de zwembadgelden is met € 25.000 naar beneden bijgesteld ten laste van de stelpost verkeersmaatregelen.

25.000,-- uit het restant van de stelpost verkeersmaatregelen. 3

SGP

In de Kadernota werd op pagina 38(35) van 48 voorgesteld: • •

Verhoging baten leges met 10% (structureel €568k) Verhoging belastingen met 10% (structureel €653k)

middels een Amendement is op 26 juni 2025 door de Gemeenteraad besloten: • de kadernota 2026 zodanig aan te passen dat de verhoging van de gemeentelijke belastingen gedurende de looptijd van deze kadernota gemaximaliseerd wordt op 5%; waarvoor €325k aan dekking is benoemd in het Amendement.

In het aangehaalde amendement is aangegeven dat de voorgestelde stijging van de gemeentelijke belastingen moet worden aangepast van 10% naar 5%. In het amendement wordt niet gesproken over aanpassing van de verhoging van 10% van de gemeentelijke heffingen en leges. Dit is dan ook niet aangepast. Het uiteindelijke doel van de gemeente is om voor alle tarieven kostendekkend te zijn. Hierbij is het tarief voor begraven een uitzondering. Dit mag maximaal 80% zijn. Op pagina 72 is de tabel van kostendekking Retributies en Leges opgenomen. Hieruit volgt dat geen van de heffingen in 2026 100% of meer kostendekkend is. Op pagina 70 van de begroting ziet u schematisch welke bedragen moeten worden opgehaald met de belastingheffing, na verwerking van de amendementen en 2,7% inflatiecorrectie. In de verordeningen wordt nader uitgewerkt wat dit betekent voor de individuele belastingtarieven.

Graag zien we inzichtelijk gemaakt hoe de in de legesverordening benoemde verhogingen samen de structurele baten van €568k en €325k opbrengen, of dat deze meer dan wel minder opbrengen. 4

SGP

Pagina 10: inzake de Vormtweg is in het raadsvoorstel van 24 april 2025 opgenomen dat de herstructurering ten laste zou komen van het IBOR. Waarom wordt nu een begrotingsvoorstel aangevraagd of wordt dit

Bij de kadernota is een voorstel ingediend om de Vormtweg te herstructureren. Op pagina 25 van de kadernota is aangegeven dat voor de realisatie van de Vormtweg gedeeltelijk ruimte is binnen het IBOR, maar niet voldoende als gevolg van eerdere bezuinigingen op het IBOR. Vandaar dat er bij de kadernota het onderwerp Vormtweg is opgenomen. Uw raad heeft hier toestemming voor gegeven.

aangevraagd om ten laste van het IBOR te laten komen?

Onze financiële regelgeving gebiedt ons de formele kredietaanvraag bij de begroting in te dienen. Dat doen wij nu bij de begroting 2026.

5

SGP

Pagina 11: wat is het verschil in snelheid tussen het aanvragen van 3 IHP-projecten via de begroting ten opzichte van het nu voorleggen van afzonderlijke raadsvoorstellen?

Als de kredietaanvragen in dezelfde raad behandeld zouden worden als de begroting dan is er geen verschil. Dit is echter niet haalbaar. Vanwege de werkdruk en ook omdat er nog nadere informatie nodig was; de planvorming gaat samen met de betrokken schoolbesturen. Nu kan na het vaststellen van de begroting gelijk van start worden gegaan met deze projecten. Anders zou er waarschijnlijk gewacht moeten worden tot de eerste raad na de verkiezingen. Én er moet extra tijd gestoken worden in het opstellen van deze stukken. Omdat uw raad via het IHP al de uitgangspunten waar deze projecten op gebaseerd zijn heeft vastgesteld en het om duidelijke doelen met een relatief beperkt budget gaat, vragen we u om hierover nu een besluit te nemen. Het op pagina 11 opgenomen bedrag is inclusief BTW en indexatie. Voor zowel de kadernota als de begroting is dezelfde kostenopstelling gebruikt. Er is dus geen sprake van een kostenstijging.

6

SGP

Pagina 11: Naar aanleiding van het bij de sporthal vermelde bedrag €17,7 miljoen. Ten tijde van de besluitvorming in juni 2026 bedroegen de kosten nog €14,1 miljoen. Wat is de reden van deze kostenstijging van €3,6 miljoen (25,5%)?

7

SGP

Pagina 38: kan de ernst van de vele rode vlakken in de tabel nader worden toegelicht?

Tijdens de technische sessie zal hier nader op in worden gegaan.

8

SGP

Pagina 45: wat geeft de tabel van het IBRO weer? Is dit de stand van de omvang van het IBOR of wordt hier de dotatie mee bedoeld?

Dit overzicht geeft aan welke budgetten voor de verschillende IBOR / gebouwenbeheerstaken in de begroting zijn opgenomen.

9

PVV

Haven- en kadegelden (pagina 20 – onderdeel riolering en klimaatadaptatie) • De kostendekking van haven- en kadegelden stijgt van 69% naar 89%. Hoe verhouden de Urker tarieven zich tot die van andere IJsselmeerhavens, zoals Enkhuizen, Lemmer en Stavoren?

Hier hebben wij geen zicht op.

10

PVV

Rioolheffing (pagina 20 – riolering en klimaatadaptatie) • Er wordt een bedrag van €500.000 extra in rekening gebracht bij de grote vervuilers. Zijn deze grote verbruikers op de hoogte gesteld van deze, toch forse, verhoging? Hoe verhoudt deze verhoging zich tot hun jaarlijkse bijdrage? • Op pagina 75 is een tabel opgenomen. Graag een toelichting hierbij, want de bedragen zijn onduidelijk en lijken niet te kloppen.

Tijdens de technische toelichting komen wij terug op de berekening van de kostendekkendheid en de tarieven.

Inhuur (pagina 54 – kosten inhuur 2026) • Klopt het genoemde bedrag van €40.000 voor 2026? Ligt dit in lijn met de huidige stand van zaken, gezien de invulling van vacatures? De verwachte uitgaven lijken hiermee ruim te dalen ten opzichte van boekjaar 2024. Graag toelichting.

Het klopt dat een bedrag van € 400.000 (niet € 40.000) is opgenomen in de begroting.

Zwembad (pagina 45) • De zin die begint met "substantiële kosten met..." is niet compleet; graag aanvullen. • Waarom wordt verwacht dat de uitgaven voor

Abusievelijk is hier de tekst weggevallen. De zin luidt: Onder meer het verduurzamen brengt substantiele kosten met zich mee.

11

12

PVV

PVV

De verhoging is bij de bij de behandeling van de kadernota door de raad in een amendement ter financiering van de 4e gymzaal zo besloten. De grootverbruikers hebben kennis kunnen nemen van de plannen uit de kadernota. De uitwerking van deze kadernota treft u aan in de begroting en de belastingverordeningen die in dezelfde gemeenteraadsvergadering zullen worden behandeld.

Het betreft hier het beslag op de algemene middelen. Indien meer moet worden ingehuurd, zal dekking binnen andere budgetten moeten worden gevonden, dan wel moeten wij u bij de tussenrapportage om extra middelen vragen. Over het proces van inhuur heeft uw raad binnenkort een afspraak met het college en raad.

Voor wat betreft de licht lagere kosten? Dit is het gevolg van verlaging van

het zwembad dalen? Is dit omdat er de afgelopen tijd al extra investeringen zijn gedaan?

kapitaallasten als gevolg van volledig afgeschreven investeringen uit het verleden.

Contracten Urkerland (pagina 14 – vernieuwen contracten) • In tegenstelling tot andere onderdelen worden hier geen bedragen vermeld. Zijn de kosten gestegen of gedaald ten opzichte van voorgaande jaren?

Excuus daarvoor. Het betreft hier het bedrag dat ook in de kadernota is opgenomen, namelijk € 1.000,-

13

PVV

Ontwikkeling OV-hub en gymzaal/pumptrack Urkerweg (pagina 24) • Deze projecten vallen €1,4 miljoen duurder uit. Graag een uitgebreidere toelichting, zodat duidelijk wordt waaruit deze meerkosten bestaan, aangezien het om een fors bedrag gaat.

Bij de kadernota heeft u toestemming gegeven om de verhoging van deze investering in de begroting op te nemen. In de begroting verwerken wij deze zoals in de kadernota aangegeven en toegelicht. Het betreft hier derhalve geen nieuwe stijging.

14

PVV

Mutaties begrotingsproces 2026 (pagina 8) • Onder het onderdeel “Op prijspeil brengen van personeelsbegroting” zijn de bedragen voor 2026 tot en met 2029 allemaal gelijk. Is dit juist, of kan er nog een stijging of daling worden verwacht in de komende jaren?

Bij het opstellen van de begroting is het gebruikelijk om 1 jaar vooruit te kijken. Dat doen wij hiermee Volgend jaar, ontvangen wij nieuwe informatie rondom de CAO voor gemeentelijk personeel en de door het Rijk beschikbaar gestelde gelden hiervoor. Bij de begroting 2027 passen wij dan de begroting hierop aan.

15

PVV

Zie overzicht op blz 9. Blijkbaar vangen wij veel tekorten op uit de reserves. De gemeentelijke reserves nemen zo blijkt dus met ongeveer 8 miljoen af in de komende periode. Is dit op de lange termijn wel

U heeft gelijk dat wij vanuit onze reserves dekking vinden voor uitgaven die wij doen. Sommige reserves zijn opgebouwd om bijvoorbeeld kapitaallasten te dekken. Andere incidentele uitgaven dekken wij vanuit reserves. In het algemeen kan worden gesteld dat indien de reserves ontoereikend zijn, wij hetzij moeten stoppen met het doen van uitgaven, dan wel andere financieringsbronnen moeten aanboren.

houdbaar? Zijn hier al scenario’s voor ontwikkeld? 16

PVV

Zie overzicht integraal huisvestingsplan blz 11. Graag een kostenspecificatie van de Wilhelminaschool; het genoemde bedrag lijkt erg hoog in verhouding tot het gestelde doel.

17

PVV

Ook bij de Dathenusschool graag een specificatie van de kosten. Een bedrag van een half miljoen voor het vervangen van een dak lijkt aanzienlijk; graag toelichting.

18

PVV

In 2026 bekijken we ook welke software we slimmer kunnen gebruiken. We stoppen met software die niet meer nodig is. We gaan in gesprek met leveranciers om koppelingen te verbeteren of over te stappen op andere systemen. Hiervoor is € 250.000 opgenomen in de begroting (blz 15)

Het betreft een investering op basis van het beleid in het door u recent vastgestelde integraal huisvestinsplan onderwijs. Bij het bepalen van dit bedrag is aangesloten bij de normbedragen voor onderwijskundige vernieuwing die hiervoor in het verleden golden. Het schoolbestuur investeert ook zelf in dit plan dat breder is dan alleen de onderwijskundige vernieuwing. Ook technisch wordt het gebouw aangepast. De uitwerking van de planvorming zal in de komende tijd van start gaan. Het betreft hier een investeringsvoorstel dat binnen het integraal huisvestingsplan onderwijs is opgenomen. Dit integrale plan heeft u op 4 juli j.l. vastgesteld. Dit bedrag is gebaseerd op een rapport dat als bijlage bij deze beantwoording is gevoegd.

Het betreft hier de lastenbesparende maatregel zoals genoemd in de kadernota 2026 (bladzijde 32). Hier gaan de kosten voor de baten uit. Wij intensiveren 2 x € 250.000 in de jaren 2026 en 2027 en verwachten dat vanaf 2027 een geleidelijke structurele opbrengst wordt gerealiseerd van € 100.000 in 2027 oplopend naar € 200.000 in 2029 en verder.

Wat zijn de verwachte besparingen door het stopzetten van software die niet meer nodig is en het koppelen van bestaande systemen?

19

PVV

Wanneer krijgt de raad meer inzicht in welke software nog wordt gebruikt, welke wordt

Binnen de reguliere planning en controlcyclus (tussenrapportage en jaarrekening) wordt u over de resultaten op hoofdlijnen geïnformeerd.

beëindigd, en wat de financiële gevolgen daarvan zijn?

20

21

PVV

PVV

Pagina 30. Deze post (inkomen, WSW en beschut werk) vinden wij interessant. Over deze periode nemen de geraamde lasten af, terwijl de baten juist toenemen. Graag een toelichting op deze ontwikkeling hoe dit positieve verband misschien verder kan worden versterkt.

Het betreft hier de meerjarige verwerking van een specifieke uitkering vanuit het Rijk in de baten.

Havenkades: Er wordt een bedrag van twee miljoen genoemd voor de voorbereidingen van de vervanging van de havenkades, maar de totale uitvoeringskosten ontbreken. Is hier al een prognose voor?

Tijdens de informatieve raadsbijeenkomst van 19 juni 2025 heeft u een presentatie ontvangen met daarin op sheet 14 een indicatie van de investeringskosten met een bandbreedte van 30%. Kortheidshalve wordt naar deze presentatie verwezen. De exacte uitvoeringskosten zijn nog niet bekend. De schattingen zoals gepresenteerd in juni bedragen ruim 23 miljoen euro.

De lasten nemen af door de uitsterfconstructie van WSW-plekken. Hier staat tegenover dat beschut werk toeneemt alleen niet in dezelfde mate als de afname WSW

Gebruikelijk is binnen projecten van deze omvang is om te werken met een voorbereidingskrediet van rond de 10%. Met behulp van dit krediet willen wij dit majeure project goed vormgeven. Ook is het de bedoeling om binnen dit voorbereidingskrediet acute problemen die zich mochten voordoen op te lossen. Daarnaast is het geld bedoeld voor de uitwerking van de maatregelen en het begeleiden van de aanbesteding.

22

PVV

De grondexploitatie van Port of Urk laat een verlies van € 1,395 miljoen zien. Wat zijn de oorzaken van dit verlies en welke maatregelen

Eind dit jaar begin volgend jaar wordt met u een voorstel besproken om te gaan werken met een voorbereidingskrediet en een uitvoeringskrediet. Door eerst geld beschikbaar te stellen om de maatregelen voor te bereiden, kunnen de uitvoeringsbudgetten ook nauwkeuriger bepaald worden. Daar is gelet op de complexiteit en de omvang van dit project op voorgesorteerd Het resultaat van een grondexploitatie is niet eenvoudig eenduidig te verklaren. Het ontstaat uit een samenspel van verschillende factoren: opbrengsten, kosten en de factor tijd.

23

24

PVV

PVV

neemt het college om dit te beperken of te herstellen?

Deze elementen beïnvloeden elkaar continu gedurende de looptijd van het project. In de bestuurlijke toelichting (zie agendapunt herziening grondexploitatie) wordt daarom op gedetailleerd niveau uiteengezet hoe het resultaat tot stand komt.

Pagina 30: vervanging loslatende tegels zwembad. Waarom verwachten we de gehele kosten niet te kunnen verhalen? Kunnen hier meer details over gedeeld worden? Bijvoorbeeld over het proces wat er tot nu toe ondernomen is de volledige kosten terug te halen.

Na de Corona periode hebben we een onafhankelijk onderzoeksbureau in zwembaden onderzoek laten doen naar de oorzaak van de schade aan de tegels. Dit bedrijf is gespecialiseerd in onderzoeken van schades. Uit dit onderzoek komt naar voren dat er meerdere redenen ten grondslag liggen aan de schade. Voor het herstel is inmiddels een voorlopige kostenraming opgesteld. Op dit moment bekijken juristen op welke wijze de kosten voor het herstel verdeeld moeten worden tussen de gemeente en de aannemer. Om die reden kunnen we nu nog niet uitgebreid op de inhoud van de zaak ingaan. Dit proces moet zorgvuldig en afgewogen doorlopen. Het herstel van de tegels staat voor volgend jaar zomer gepland. We hopen snel met een investeringsvoorstel te komen en het proces af te ronden.

Pagina 10: 2 miljoen enkel en alleen voor de onderzoekskosten en voorbereidingswerkzaamheden voor het vernieuwen van de havenkades. Een flink bedrag, kunnen we hier een iets gedetailleerder beeld bij krijgen? Indicatie van waar welke bedragen naar toe gaan in grote lijnen is voldoende.

In de kadernota hebben wij onderstaande tekst opgenomen. “In het zwembad is geconstateerd dat tegeltjes loslaten. De kosten voor de vervanging worden geclaimd bij de aannemer, echter verwacht wordt dat niet het hele bedrag kan worden verhaald. Vandaar dit investeringsbedrag. Een daadwerkelijk investeringsvoorstel zal apart aan de raad worden aangeboden.” Het enige wat wij nu in de begroting opnemen is de financiële ruimte om de kapitaallasten te dekken. Kortheidshalve wordt verwezen naar het antwoord op vraag 21