Accountantsrapport 2022 Urk CONCEPT vs 6-6-2023.pdf
Tekst van het document
6.3.3 Actualisering grex Port of Urk en de verliesvoorziening In de geactualiseerde grondexploitatie zijn aanpassingen doorgevoerd in de parameters (rente, inflatie en kosten) in de grondexploitatie waardoor de exploitatie per saldo meer verliesgevend is geworden, ondanks hogere grondprijzen. In 2022 zijn er geen grondverkopen gerealiseerd (wel overige opbrengsten zoals pachten). De feitelijke realisatie fase 1 tot en met fase 4 is opgestart. Ook zullen de eerste gronden dit jaar in de verkoop gaan; u heeft in de actualisatie voor 2023 al een verkoop van gronden geraamd van € 3,6 miljoen. Er is naar wij hebben begrepen, ondanks de veranderende conjuncturele omstandigheden, nog steeds voldoende belangstelling uit de markt (thema Urk op vis). De resultaten van de grondexploitatie hangen mede af van de ingeschatte parameters zoals rente, kostenontwikkelingen, en verwachtingen (fasering) rondom de gronduitgiften. In de grondexploitatie wordt gerekend met een opbrengst aan gronduitgiften op jaarbasis vanaf 2024, tussen de € 3,5 en € 5,5 miljoen tot 2042, dit mede gebaseerd op de ervaringen van andere grondexploitaties.
En net als voorgaand jaar heeft uw college door een extern bureau in samenwerking met de projectgroep een second opinion laten uitvoeren op basis van een ‘kansen- en risicoanalyse’ (‘Monte Carlo simulatie’) om vast te stellen of de geactualiseerde grondexploitatie voldoende robuust is 1. De simulatie berekent de grondexploitatie 10.000x door met steeds gewijzigde parameters. Vervolgens wordt in een waarschijnlijkheidscurve bekeken binnen welke bandbreedte van 90% van de gevallen het resultaat uitkomt. De resultaten hiervan geven aan dat de actualisatie een realistisch beeld geeft van de gepresenteerde resultaatverwachtingen per 1 januari 2023. Dat neemt evenwel niet weg dat vanwege de vele onzekerheden, zoals de zeer krappe arbeidsmarkt, oplopende inflatie, een beperkte beschikbaarheid van materialen en de huidige Oekraïne crisis het de vraag is in hoeverre dit in de komende jaar (jaren) impact zal gaan hebben op de uitgangspunten van de grondexploitatie.
1 Rapport d.d. 31 oktober 2022.
20
6.3.4 Zeeheldenwijk (Schokkerhoek) Bij de actualisatie voor 15 december 2022 is opnieuw een ‘kansen- en risicoanalyse’ uitgevoerd door een extern bureau met het doel een beeld te verschaffen van de robuustheid van de grondexploitatie alsmede inzicht te krijgen in de belangrijkste risico’s en kansen (zie ook de toelichting bij de Port of Urk). Hierbij zijn geen bijzonderheden afwijkingen gerapporteerd. Doordat er steeds meer duidelijkheid ontstaat over het plan en over de exacte invulling daarvan worden de verwachte opbrengsten en kosten zuiverder. Het bouwrijp maken van de ‘1e fase’ is nagenoeg gereed en ook de realisatie van de Michiel de Ruyterburg is bijna afgerond. In 2022 is voor € 2,9 miljoen aan gronden verkocht. Het verwachte resultaat per 1 januari 2023 op basis van netto contante waarde is gedaald naar een saldo van € 1,55 miljoen nadelig. De verslechtering van het resultaat zit overigens aan de kostenkant; de verwachte opbrengsten zijn vrijwel gelijk gebleven. 6.4
Jaarrekening grondexploitaties 2022
Wij hebben kennis genomen van de (concept) Jaarrekening grondexploitaties 2022 (afsluiting financiële jaar 2022) van de gemeente Urk. De gemeente stelt deze interne jaarrekening jaarlijks op ten behoeve van het grondbedrijf. Hierin zijn tevens de uitgangspunten, de boekwaarden, de stand van de verschillende reserves, de overige gronden en de kostprijsberekeningen per exploitatie verwerkt. De jaarrekening wordt vastgesteld door uw college. Wij hebben van uw gemeente de onderliggend doorrekeningen en de gehanteerde uitgangspunten beoordeeld; feitelijk gaat het dan over parameters die zo goed mogelijk worden ingeschat. De verwachte eindwaarden resp. contante waarde van de grondexploitaties en de verliesvoorziening zijn hierop gebaseerd. De uitgangspunten in de geactualiseerde grondexploitatie van 15 december 2022 en de verwachte cijfers inclusief de bepaling van de hoogte van de verliesvoorziening zijn in de actualisatie verwerkt. De verliesvoorziening is op grond van de actualisatie met € 1,7 miljoen toegenomen tot € 3,6 miljoen. De hogere voorziening is gevormd hoofdzakelijk voor de grondexploitatie Port of Urk. Parameters De gehanteerde parameters zoals rente, inflatie, discontovoet, grondprijsontwikkeling en de looptijd van de grondexploitaties zijn naar onze mening marktconform en/of in lijn met de (verplichte) wijzigingen in het BBV (laatst gewijzigd 2016).
Voor de Zeeheldenwijk en de Port of Urk betekent de lange looptijd dat na de 10-jaarstermijn percentages voor grondprijzen- en kostenstijgingen moeten worden aangepast vanwege de grote onzekerheden in de markt (we denken aan hoge inflatiecijfers, oplopende rente, kostenstijgingen). Wij hebben geconstateerd dat hiermee bij de actualisering van de grondexploitaties rekening is gehouden. Winstneming Gezien de fase van uitvoering van verschillende grondexploitaties is over 2022 een winstneming gerealiseerd. De winstneming is onderbouwd per complex en bepaald aan de hand van ‘percentage of completion method’ zoals voorgeschreven in de Notitie grondexploitatie van het BBV (de gemeente hanteert overigens geen ondergrens voor winstuitneming). Het bedrag van de winstuitneming is vastgesteld op afgerond € 376.732. Dit bedrag is conform de vigerende notitie reserves en voorzieningen gestort in de bestemmingsreserve Grondzaken.
21
6.5
ZZL-subsidie Port of Urk
De provincie Flevoland heeft voor de subsidie voor realisatie ontsluitingsweg met de subsidiebeschikking van 23 december 2019 subsidie verleend van ruim € 1,7 miljoen (ZZL subsidie). Deze subsidie is verleend voor de realisatie van een ontsluitingsweg op de grondexploitatie Port of Urk. De provincie verzoekt bij de aanvraag tot vaststelling een verantwoording met controleverklaring te overleggen. Pas dan zal de subsidiebate ‘zeker’ zijn. Er is met de provincie gesproken over de voortgang aangezien de realisatie mede is gekoppeld aan de realisatie van de haven. Uiterlijk 31 maart 2023 dient de gemeente Urk een verzoek tot vaststelling te overleggen, voorzien van een controleverklaring, alsmede een rapport van bevindingen. Er is met de provincie Flevoland gesproken over de voortgang aangezien de realisatie mede is gekoppeld aan de realisatie van de haven. In de (geactualiseerde) grondexploitatie van de Port of Urk is de verleende subsidie gefaseerd opgenomen. De verleende subsidie wordt uiteraard pas ‘definitief’ als de provincie de subsidiedeclaratie, voorzien van een controleverklaring, vaststelt.
22
7.
SINGLE INFORMATION EN SINGLE AUDIT (SISA)
7.1
Algemeen
De verantwoording van ontvangen specifieke uitkeringen is als bijlage opgenomen in de jaarrekening. Hiervoor is een specifiek verantwoordingsmodel voorgeschreven. De bijlage is door ons conform de gegeven aanwijzingen van het Rijk gecontroleerd. Voor de hierbij eventueel geconstateerde bevindingen gelden op grond van artikel 5, lid 4 van het Besluit Accountantscontrole Decentrale Overheden (BADO) zwaardere rapporteringstoleranties dan de tolerantie, welke wij met uw raad zijn overeengekomen voor de controle van de jaarrekening. De controle van de SiSa-verantwoording 2022 heeft dit jaar aanzienlijk meer tijd gekost vanwege de grote toename van het aantal regelingen. De administratieve lastendruk, ook voor uw gemeente, neemt toe en dit is ook in de nieuwe Notitie van de Commissie BADO ‘Specifieke uitkeringen: uitvoerbaarheid en controleleerbaarheid’, d.d. 20 april 2022 onderkend. 7.2
Toenemend aantal regelingen
Vanwege de Oekraïne- en energiecrisis is het aantal subsidieregelingen waarover de gemeente Urk zich moet verantwoorden wederom gegroeid. Het waren vorig jaar nog 19 regelingen, voor 2022 staan er maar liefst per saldo 21 regelingen in de SiSa-verantwoording van uw gemeente. Ad-hoc regelingen Dit boekjaar zijn er diverse rijksuitkeringen bijgekomen voor Urk waaronder de Bekostigingsregeling opvang ontheemden Oekraïne, de Aanpak energiearmoede, Regeling stimulering verkeersveiligheidsmaatregelen 2022-2023, Onderwijsroute 2022 en de Tijdelijke onderwijshuisvesting ontheemden. En ook dit jaar geldt dat een aantal van deze regelingen snel is ingevoerd, en deze snelheid gaat deels ten koste van zorgvuldigheid. De wijze van verantwoorden is bij de opzet van de regelingen nog niet altijd goed uitgewerkt en leidt deels tot nadere toelichting en/of interpretatie achteraf. Niet voor alle regelingen die nu onder de SiSa-systematiek geplaatst zijn nu al bestedingsgegevens in de SiSa-bijlage 2022 opgenomen. Het omzetten van rijksregelingen in gemeentelijk beleid vergt tijd, daarom zijn niet voor alle nieuwe regelingen al prestaties en/of bestedingen verantwoord. De betreffende regelingen lopen door naar 2023. 7.3
Opmerkingen SiSa
Wij hebben de SiSa-verantwoording 2022 gecontroleerd. Hierbij plaatsen wij de volgende opmerkingen: • In het kader van de Bekostigingsregeling opvang ontheemden Oekraïne (A16) heeft de gemeente vanaf 25 maart 2022 snel opvang voor Oekraïners geregeld. De verantwoording van de opvang in de SiSa vindt met name plaats op basis van de beschikbaarheid van plaatsen per dag per locatie tegen een normtarief. Gemeente Urk is hierbij mede afhankelijk van de aanlevering van gegevens vanuit de Veiligheidsregio, waarbij de registratie wordt bijgehouden door het KCOI (Knooppunt Coördinatie en Informatie). In de SiSa invulinstructie 2022 is een stroomschema opgenomen hoe de omvang van de cumulatieve opvangplekken per dag vast te kunnen stellen (gebaseerd op de artikel 6.1.a van de subsidieregeling). De invulinstructie en stroomschema (uitleg) is pas in laat stadium uitgewerkt en bekend gemaakt. • Voor de periode 25 maart 2022 tot 31 december 2022 heeft de gemeente een korte (Excel) vastlegging gemaakt van de beschikbaarheid op de gehuurde boot (capaciteit van 200, respectievelijk 100, d.w.z.
23
de gerealiseerde plekken per dag (GOO)). Op basis van het besluit van uw college over de maximale opvangcapaciteit, de contracten met de verhuurder van de boot en de ontvangen documentatie vanuit de veiligheidsregio Flevoland, heeft de gemeente Urk naar onze mening de beschikbaarheid per dag in voldoende mate aannemelijk gemaakt; • Ten aanzien van de Bekostigingsregeling opvang ontheemden Oekraïners is op de balans per 31 december 2022 een bedrag van € 1,950 miljoen verantwoord als kortlopende verplichting. De gemeente heeft het nog niet bestede deel t.o.v. de berekende rijksbijdrage (voorschot) voorzichtigheidshalve gereserveerd in afwachting op besluitvorming van het Ministerie van J&V. Mogelijk vordert het Ministerie van J&V de niet bestede gelden terug, maar het kan ook besluiten om de gelden door schuiven naar 2023, immers de Oekraïne oorlog en dus de noodopvang is nog niet voorbij. Na vaststelling van de SiSa-verantwoording 2022 zal hierover meer duidelijkheid worden verschaft; • De regeling Onderwijsachterstandenbeleid 2019-2022 loopt ultimo 2022 af. Uw gemeente heeft nog een fors saldo beschikbaar van € 1.938.805.
Wij hebben in de ‘wandelgangen’ vernomen dat het Ministerie OCW de regeling volgend jaar wil voortzetten, waarbij niet bestede gelden kunnen worden doorgeschoven naar 2023; • Voor verschillende subsidieregelingen zijn in 2021 en/of 2022 subsidies verleend, maar (bijna) geen uitgaven gedaan. Deze gelden mogen ook in 2023 worden besteed. Gezien het aantal regelingen en nul-bedragen in de SiSa-verantwoording 2022 en de eventuele nieuwe regelingen voor 2023 hebben wij uw college hiervoor aandacht gevraagd. 7.4
Tabel van fouten en onzekerheden
Wij hebben tijdens de controle afstemming gehad en onze bevindingen besproken. De concept SiSa-verantwoording is ten aanzien van enkele indicatoren nog aangepast. Verder zijn er geen fouten of onzekerheden geconstateerd die de rapporteringtoleranties overschrijden. De hiervoor genoemde aspecten hebben geen effect op de juistheid van de gepresenteerde SiSa-gegevens voor die regelingen. Ook zijn wij van mening dat de in de SiSa bijlage opgenomen gegevens deugdelijk tot stand zijn gekomen. De door het CBS voorgeschreven model tabel van bevindingen, dit jaar aanzienlijk uitgebreid door de nieuwe regelingen en de uitgebreidere meldingen rondom de Tozo, hebben wij als bijlage bij dit rapport toegevoegd. Dit format dient door uw gemeente samen met een aantal andere verplicht voorgeschreven verantwoordingsstukken voor 15 juli a.s. elektronisch bij het CBS te worden aangeleverd.
24
8.
OVERIGE BEVINDINGEN
8.1
Wet Normering Topinkomens (Wnt)
Met ingang van 2013 geldt voor topinkomens een meer dwingende regelgeving: de Wet normering bezoldiging topfunctionarissen publieke en semipublieke sector. Deze regelgeving verbiedt dat bestuurders in de (semi)publieke sector meer verdienen dan 100 procent van het ministerssalaris en dwingt af dat de bezoldiging van topfunctionarissen wordt gepubliceerd. Deze publicatieplicht geldt niet alleen voor de jaarrekening, daarvoor worden gedetailleerde gegevens gevraagd; wij moeten er in onze controleverklaring een apart oordeel over geven. Door de gemeente wordt, zowel qua bezoldiging als publicatie, voldaan aan de specifieke regels. 8.2
Automatisering
De controle van de jaarrekening is niet primair gericht op de betrouwbaarheid en continuïteit van de geautomatiseerde gegevensverwerking en behoeft derhalve niet te leiden tot bevindingen die bij een speciaal gericht onderzoek wel naar voren zouden kunnen komen. Voortgang ENSIA-BIO ENSIA (‘Eenduidige Normatiek Single Information Audit’) is een gezamenlijk project van enkele ministeries en de VNG/gemeenten. Het project heeft tot doel het ontwikkelen en implementeren van een zo effectief en efficiënt mogelijk ingericht verantwoordingsstelsel voor informatieveiligheid. Hiervoor geldt sinds dit jaar de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO) als norm. Wij hebben bij het afsluiten van de controle nog geen kennis kunnen nemen van de (concept) collegeverklaring over 2022 met betrekking tot de informatiebeveiliging rondom de aansluitingen van DigD en Suwinet. Het college verklaart hierin dat op 31 december 2022 dat de beheersmaatregelen voldoen aan de normen inzake de DigD aansluiting en Suwinet-inkijk. Een onafhankelijk IT-auditor verstrekt hierbij tevens een assurance-rapport inzake informatiebeveiliging van DigD en Suwinet. Bij de interim-controle in het najaar van 2023 komen wij indien nodig hierop terug.
25
9.
ONTWIKKELINGEN WET- EN REGELGEVING
9.1
Rechtmatigheidsverantwoording 2023
In het najaar 2021 is de Kadernota rechtmatigheid 2022 van de commissie BBV verschenen. Deze nota, die voorheen gericht was op accountants, is nu duidelijk gericht op de gemeenten. Hoofdzakelijk voor de vakspecialisten, maar er is ook een hoofdstuk dat ze specifiek richt op bestuur en raadsleden. Een nuttige nota om ook bestuur en raad, wellicht via de auditcommissie, meer concreet te betrekken bij de verschillende aspecten van de rechtmatigheidscontrole en -verantwoording. Op dit moment is de (verbijzonderde) interne controle geëquipeerd voor het doen van basiscontrole en detailwaarnemingen en het daarover, in verbale zin intern rapporteren. Nu er bij de afsluiting van het jaar ook moet worden gewogen en getoetst aan een norm in euro’s moeten er ook structuren voor deze toetsing worden ontwikkeld. Het ontwikkelen van praktische hulpmiddelen hiervoor is nodig om uiteindelijk op jaarrekening-niveau een totaaloordeel te hebben; en dus het college onderbouwd een uitspraak te kunnen laten doen. Status implementatie Uw raad heeft de grenzen voor de rechtmatigheidsverantwoording nog niet vastgesteld.
Verder dient jaarlijks invulling te worden gegeven aan de belangrijkste kaders van de raden en colleges, namelijk de rapportagemomenten in de P&C-cyclus en de rapportagewijze in de jaarrekening (het oordeel in de jaarrekening en de uitwerking en toelichting in de bedrijfsvoeringsparagraaf). In de VIC-rapportage 2022 zijn de te nemen stappen om te komen tot een rechtmatigheidsverantwoording per 2023 toegelicht. Hieraan dient nog uitvoering te worden gegeven. 9.2
Wijzigingen in controleverklaring
Gebruikers van jaarrekeningen vragen zich al langere tijd af welke werkzaamheden accountants uitvoeren op het gebied van fraude en continuïteit bij de controle van jaarrekeningen. Ook is er bij andere belanghebbenden een toenemende behoefte aan transparantie in zowel de jaarrekening als het jaarverslag over deze onderwerpen. Dit heeft ertoe geleid dat de controlestandaarden op deze gebieden zijn uitgebreid en in de controleverklaring bij de jaarrekening van uw gemeente twee nieuwe secties zijn opgenomen, te weten: • Controleaanpak frauderisico’s; • Controleaanpak veronderstellingen inzake financiële risico’s in relatie tot de financiële positie. In deze secties wordt ingegaan welke risico’s wij zien ten aanzien van beide onderwerpen, alsmede welke controlewerkzaamheden wij hebben uitgevoerd om deze risico’s af te dekken. Waar nodig hebben wij in onze controleverklaring verwezen naar toelichtingen over deze onderwerpen in het jaarverslag en/of de jaarrekening. 9.3
Handreiking Uniform Control Framework (Commissie BADO)
Veel gemeenten zijn bezig om de interne beheersing binnen de organisatie verder te ontwikkelen en uit te bouwen. Een vorm waarin dit gedaan kan worden is het ‘control framework’. De directe aanleiding om het control framework verder te ontwikkelen is de invoering van de rechtmatigheidsverantwoording per 2023.
26
Om gemeenten meer richting te geven aan de inrichting van het control framework en de keuzes die hierbij gemaakt kunnen worden, heeft de commissie BADO een handreiking opgesteld voor het ontwikkelen van interne controle frameworks bij gemeenten. De handreiking geeft gemeenten op hoofdlijnen inzicht in hoe ze kunnen nadenken over het voor hen meest passende interne controleraamwerk. De notitie is downloaden op de website van de Commissie BADO. De Commissie BADO zal naar aanleiding van deze notitie bezien of een inventarisatie van best practices kan worden gemaakt, zodat aan hand van praktijkvoorbeelden meer diepgang gegeven kan worden aan de verdere uitwerking en toepassing van een control framework. 9.4
Handreiking Continuïteit (Commissie BADO)
Bij het opstellen en presenteren van de financiële overzichten moet het college inzicht geven in gebeurtenissen of omstandigheden die gerede twijfel kunnen doen ontstaan over de financiële positie. Vaak gebeurt dit in de paragraaf Weerstandsvermogen en risicomanagement. De gemeenteraad zal ten minste twee keer per jaar, bij de begrotingsbehandeling en bij de vaststelling van de jaarrekening, aandacht schenken aan de (ontwikkeling) van de financiële positie van de gemeente. Op welke wijze de accountant inspeelt op de geschiktheid van de door het college gehanteerde veronderstellingen voor het opvangen van financiële risico’s in relatie tot de financiële positie, is een kwestie van professionele oordeelvorming en wordt aangepast aan de specifieke omstandigheden en complexiteit van de controle. Bij een verhoogd risico dat de financiële positie niet toereikend is om de financiële risico’s op te vangen, zijn redelijkerwijs meer werkzaamheden noodzakelijk. Omdat deze uitgangspunten niet concreet zijn, heeft de commissie BADO de Notitie Continuïteit uitgebracht. Deze notitie is bedoeld ter ondersteuning van raad, college en accountants bij het verkrijgen van inzicht dat de jaarrekening geeft in de financiële positie. 9.5
Notitie Specifieke uitkeringen met een gering bedrag
Door de forse toename van het aantal specifieke uitkeringen moeten gemeenten en provincies steeds meer gegevens vastleggen, waarbij iedere specifieke uitkering weer andere eisen stelt. De toegenomen verantwoordings-eisen belasten ook de jaarrekeningcontrole. Voor de accountant wordt het steeds moeilijker om de controleactiviteiten uit te voeren binnen een beperkt tijdsbestek. Iedere te controleren specifieke uitkering verhoogt eveneens de controlekosten. Daarom heeft de commissie BADO de Notitie Specifieke uitkeringen met een gering bedrag opgesteld. In deze notitie wil de commissie een handreiking doen, over hoe de administratieve en controlelasten bij specifieke uitkeringen met een gering bedrag beperkt kunnen worden. De handreiking heeft (nog) geen werkingskracht, maar wordt naar verwachting wel betrokken bij het herzien van de Financiële Verhoudingenwet in 2024. 9.6
Invoering Omgevingswet is een feit
Na een invoeringsproces dat enkele jaren heeft geduurd, is de Omgevingswet dan toch een feit. Op 14 maart 2023 heeft de Eerste Kamer ingestemd met de inwerkingtreding van de Omgevingswet op 1 januari 2024. Hiermee is er duidelijkheid gekomen over de invoeringsdatum en ook geborgd dat gemeenten voldoende voorbereidingstijd hebben. Om gemeenten te ondersteunen bij de invoering van de Omgevingswet, heeft de VNG een zogenaamde self-assessment gelanceerd onder de naam Klaar voor de Start. Aan de hand van een aantal stellingen langs negen thema’s krijgt u inzicht waar uw gemeente staat richting inwerkingtreding van de Omgevingswet, maar ook voor de periode daarna. Het self-assessment kunt u vinden op www.omgevingswet.vng.nl.
27
9.7
Aanpassingen in Notitie Overhead
De Notitie Overhead van de Commissie BBV is geactualiseerd. Een belangrijke aanpassing is de definitie van het begrip overhead zelf. Ook zijn er voorbeelden toegevoegd die antwoord geven op actuele vraagstukken. Het concept van de notitie is inmiddels voorgelegd ter consultatie via de website van de commissie BBV. De definitieve versie van de notitie verschijnt naar verwachting eind juni 2023 en wordt van toepassing met ingang van de begroting 2024. 9.8
Duurzaamheidsverslaggeving komt eraan
Het thema duurzaamheid wordt steeds belangrijker in de jaarverslagen van overheden en organisaties. Hierbij speelt het begrip ESG een belangrijke rol. Hierbij staat ESG voor Environment, Social en Governance. Voor uw gemeente kunnen bijvoorbeeld ESG-normen worden gebruikt om te meten hoe duurzaam en maatschappelijk verantwoord uw gemeente is. Dit kan bijvoorbeeld omvatten hoe de gemeente omgaat met klimaatverandering, hoe ze de leefkwaliteit verbetert voor haar inwoners, hoe transparant en effectief de gemeentelijke bestuursstijl is, en hoe ze omgaat met diversiteit en inclusie. Duurzaamheidsinformatie in jaarverslagen van bedrijven met meer dan 250 medewerkers moet vanaf 2025 zelfs verplicht getoetst worden door accountants (op basis van de zogeheten Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD)). Het door de accountant gecontroleerde en goedgekeurde jaarverslag moet helderheid geven over doelstellingen, strategie en voortgang op de belangrijkste prestatie-indicatoren van haar ESG-doelen. Verder moeten de bedrijven inzicht geven in hun toekomst op het vlak van duurzaamheid. Het is onze verwachting dat de CSRD binnen afzienbare tijd ook van toepassing wordt voor maatschappelijke organisatie, zoals gemeenten.
28
10.
CONCLUSIE
10.1 Geconstateerde fouten en onzekerheden De controle heeft primair tot doel een oordeel te geven over getrouwheid en rechtmatigheid. Uit onze werkzaamheden zijn geen andere controleverschillen gebleken dan hierna genoemd, die hebben geleid tot aanpassing van de jaarrekening en die afzonderlijk groter zijn dan de goedkeuringstoleranties zoals opgenomen in het vigerende controleprotocol. De door ons gesignaleerde opmerkingen zijn verwerkt en/of gecorrigeerd in de voorliggende definitieve jaarrekening. In de onderstaande tabel hebben wij de (niet gecorrigeerde) fouten en resterende onzekerheden naar aanleiding van de jaarrekeningcontrole 2022 samengevat:
Aanbestedingen Zorgaanbieders Wmo en Jeugdhulp Overige rechtmatigheidsfouten
rechtmatigheid Fouten Onzekerheden € 59.000 n.v.t. n.v.t. € 635.000 € 68.408 n.v.t.
getrouwheid Fouten Onzekerheden n.v.t. € 59.000 € 635.000 n.v.t. n.v.t.
Totaal fouten / onzekerheden
€127.408
€ 635.000
€ 59.000
€ 635.000
€ 1.000.272
€ 3.000.816
€ 1.000.272
€ 3.000.816
Proces of jaarrekeningonderdeel
Goedkeuringstoleranties jaarrekening 2022
*Tabel fouten en onzekerheden 2022 jaarrekening
Gemeten aan de met u afgesproken normen voor onze controle van de jaarrekening 2022 van € 1.000.272 voor fouten en € 3.000.816 voor onzekerheden, komen de fouten en de ingeschatte onzekerheden voor zowel getrouwheid als rechtmatigheid thans niet uit boven de afgesproken goedkeuringstoleranties. 10.2 Controleverklaring Wij hebben het college van burgemeester en wethouders van uw gemeente gemachtigd onze controleverklaring bij de jaarrekening 2022 van uw gemeente op te nemen. Onze oordelen zoals opgenomen in deze controleverklaring zijn als volgt: Oordeel De getrouwheid
Strekking Goedkeurend
De rechtmatigheid
Goedkeurend
Hierbij zijn wij ervan uitgegaan dat de raad de nu overgelegde jaarrekening 2022 ongewijzigd vaststelt. Indien er nog wijzigingen worden aangebracht in de definitieve vorm van de jaarrekening dienen wij deze te beoordelen alvorens onze controleverklaring hierbij mag worden opgenomen. Uit hoofde van onze controletaak hebben wij de financiële gegevens in de jaarrekening gecontroleerd. Naast de jaarrekening wordt er een jaarverslag, zijnde de verantwoording over de beleidsbegroting en financiële begroting, ter vaststelling aan uw raad aangeboden.
29
Wij hebben niet gecontroleerd op de in het jaarverslag opgenomen kengetallen en toelichtingen. Wij melden wel dat op grond van de wettelijke verplichting ingevolge artikel 213 lid 3 onder d Gemeentewet het jaarverslag, voor zover wij dat kunnen beoordelen, verenigbaar is met de jaarrekening. Wij hopen u met vorenstaande van dienst te zijn geweest en zijn graag tot een nadere toelichting bereid.
Hoogachtend, ETL Assurance & Overheidsaccountants B.V.
mr. drs. J.C. Olij RA
Bijlage 1: Tabel van bevindingen SiSa Bijlage 2: Tabel status opvolging bevindingen
30
Tabel van bevindingen SiSa
31
Vervolg:
32
Tabel status opvolging bevindingen
nr.
Aanbeveling managementletter 2022
Opvolging / status aanbeveling
1.
Volledigheid i-zaakdossiers nog niet voldoende geborgd. Raakt tevens het contractenbeheer – volledigheid inkoop en/of verkoopcontracten, bewaking termijnen en financiële bedragen.
2.
Urk maakt nog geen gebruik van een verplichtingenadministratie.
3.
Naleven aanbestedingsregels in het algemeen en in het bijzonder externe inhuur. Grip op volledigheid aanbestedingen incl. externe inhuur blijft lastig te borgen. Stel voor 2023 het intern controleplan op en overweeg dit meteen voor meerdere jaren. Laat de raad de grens voor de rechtmatigheidsverantwoording vaststellen (tussen de 1 en 3%). Overweeg de hoogte van de drempel voor meervoudig aanbesteden aan te passen (deze grens ligt momenteel op € 30.000. Het investeringskrediet op de Schokkerbrug is overschreden. Pas in verband met de rechtmatigheidsverantwoording de verordeningen ex. Art. 212, 213 en 213a aan. Gebruik voorbeeld modelverordeningen VNG als basis. Gemeente wenst systeem afschrijven per 1-12022 te wijzigen. Ga status na verstrekking van de raad bij de gemeenschappelijke regelingen (wetswijziging per 1-7-2022). I.h.k.v. budgetbeheer analyseer / evalueer opzet grootboekschema en boekhoudkundige verwerkingen. Werk de frauderisico-analyse verder uit en neem fraudeaspecten ook op in het Intern Controleplan Rechtmatigheid.
In i-zaaksysteem is een eerste aanzet gegeven per medio september 2021 (keuzes welke contracten etc.). De implementatie van het contractenbeheer in i-zaaksysteem moet nog plaatsvinden en dit proces loopt door naar 2023. Niet (wettelijk) verplicht maar kan bijdragen tot een betere interne beheersing van uitgaven. Status is ongewijzigd. Bewustzijn van budgethouders vergroten. Zie voor de specifieke bevindingen de toelichting in paragraaf 3.7.
4. 5. 6.
7. 8.
9. 10.
11.
12.
13.
Gemeente wijkt in formele zin af van de algemene subsidieverordening t.a.v. de vereiste van het overleggen van een controleverklaring en de toepassing van de Wet normering topinkomens (bestuurdersbeloningen).
14.
Actualiseer mengpercentage BTW/BCF.
33
In bewerking. Nog niet vastgesteld. Advies om te verhogen tot € 50.000.
Zie dit rapport. Het advies is niet opgevolgd.
Waarderingsgrondslagen in de jaarrekening aangepast. Geen nadere informatie ontvangen/. .
Niet opgevolgd.
Frauderisico’s zullen onderdeel gaan uitmaken van de P&C cyclus. Voor 2023 frauderisico’s periodiek in het MT bespreken. Frauderisico’s meer betrekken in de interne controles. De nieuwe algemene subsidieverordening is op 3 juni 2021 vastgesteld en werkt met terugwerkende kracht vanaf 1 januari 2021. Niet is vastgesteld of de gemeente feitelijk toetst aan de voorwaarden en indien dat niet gebeurt de ‘hardheidsclausule’ gemotiveerd toepast. Nog niet opgevolgd.