Raadsvoorstel - Kaderbrief 2023-2026 Veiligheidsregio Fryslân

Riedsútstel

Ried Agindapunt Status Program Eardere behandeling Portefúljehâlder Amtner Taheakke

: : : : : : : :

Saak- en stiknûmer

:

27 januari 2022 14 Besluitvormend Programma 1 - Veiligheid; 7 - Volksgezondheid N.v.t. Dhr. L.J. Gebben/dhr. A. Bouwman Mevr. S. Wijbenga 1. Aanbiedingsbrief Veiligheidsregio Fryslân 2. Kaderbrief 2023-2026 3. Bijdrage per gemeente Z2021-05001 / S2021-31067

Underwerp Kaderbrief 2023-2026 Veiligheidsregio Fryslân Wy stelle jo foar te besluten om: Geen zienswijze in te dienen op de Kaderbrief 2023-2026 van Veiligheidsregio Fryslân. Koarte gearfetting In de Kaderbrief 2023-2026 geeft Veiligheidsregio Fryslân aan welke ontwikkelingen financieel van invloed zijn de komende jaren. Veiligheidsregio Fryslân is een wettelijk verplichte gemeenschappelijke regeling van alle Friese gemeenten, om taken op het gebied van de brandweerzorg en de publieke gezondheidszorg provinciaal uit te voeren. Veiligheidsregio Fryslân (VRF) heeft 2 december 2021 de Kaderbrief 2023-2026 gestuurd naar de gemeenteraden in Fryslân, met het verzoek hier uiterlijk 3 februari 2022 op te reageren. De Kaderbrief geeft de ontwikkelingen aan die invloed kunnen hebben op de realisatie of de financiering van de beleidsplannen die zijn vastgesteld. Deze kaderbrief voor 2023 en verder geeft met name de financiële impact op de autonome ontwikkelingen weer. De financiële impact van de beleidsmatige ontwikkelingen zijn op het moment van schrijven nog niet voorzien.

Foech ried/kolleezje: De gemeenteraad wordt op grond van artikel 28 lid 2 Gemeenschappelijke Regeling Veiligheidsregio Fryslân in de gelegenheid gesteld een reactie (zienswijze) te geven op de Kaderbrief 2023-2026, voordat dit ter definitieve besluitvorming wordt voorgelegd aan het Algemeen Bestuur van Veiligheidsregio Fryslân. Ynlieding In de Kaderbrief 2023-2026 geeft Veiligheidsregio Fryslân aan welke ontwikkelingen financieel van invloed zijn de komende jaren.

Ried Punt Side

: : :

27 januari 2022 14 2

Veiligheidsregio Fryslân is een wettelijk verplichte gemeenschappelijke regeling van alle Friese gemeenten, om taken op het gebied van de brandweerzorg en de publieke gezondheidszorg provinciaal uit te voeren. Veiligheidsregio Fryslân (VRF) heeft 2 december 2021 de Kaderbrief 2023-2026 gestuurd naar de gemeenteraden in Fryslân, met het verzoek hier uiterlijk 3 februari 2022 op te reageren. De Kaderbrief geeft de ontwikkelingen aan die invloed kunnen hebben op de realisatie of de financiering van de beleidsplannen die zijn vastgesteld. Deze kaderbrief voor 2023 en verder geeft met name de financiële impact op de autonome ontwikkelingen weer. De financiële impact van de beleidsmatige ontwikkelingen zijn op het moment van schrijven nog niet voorzien. Histoarje Bijgevoegde Kaderbrief is op 25 november 2021 besproken in de Bestuurscommissies Gezondheid en Veiligheid. Te berikken effekt De gemeenteraad wordt in de gelegenheid gesteld een zienswijze te geven op de Kaderbrief 2023-2026. Arguminten Landelijke ontwikkelingen Er zijn een aantal landelijke ontwikkelingen die nog steeds onduidelijkheden met zich mee brengen. De financiële gevolgen van de Omgevingswet zijn nog steeds onzeker. Onduidelijk is hoe groot de vraag van de gemeenten zal worden. De Wet normalisering rechtspositie ambtenaren (Wnra) is voor de veiligheidsregio’s nog niet in werking getreden.

De veiligheidsregio’s hebben tot een nader koninklijk besluit uitstel gekregen. Tien jaar na de invoering van de Wet veiligheidsregio’s heeft de evaluatiecommissie Wet veiligheidsregio’s (Wvr) onderzocht hoe de wet- en regelgeving uitpakt. In de praktijk functioneren veiligheidsregio’s goed als het gaat om regionale branden, incidenten en crises. Maar omdat crises ingewikkelder worden en regionale grenzen overschrijden, is meer samenwerking nodig tussen veiligheidsregio’s, met crisispartners en met het Rijk. Behandeling van dit onderwerp wordt opgepakt door het nieuwe kabinet. Verder kunnen landelijke overleggen van het Veiligheidsberaad, de Raad van Commandanten en Directeuren Veiligheidsregio (RCDV) en Raad van Directeuren Publieke Gezondheid (DPG-raad) invloed hebben op het beleid en de financiën van de Veiligheidsregio. Andere ontwikkelingen hebben ook invloed op de Kaderbrief. De afgelopen jaren is er voortgang geboekt op het thema informatiemanagement. Veiligheidsregio Fryslân is gericht op het verhogen en verbeteren van de digitale dienstverlening. In 2022 worden nieuwe meerjarenbeleidsplannen opgesteld die mogelijk kunnen leiden tot nieuwe beleidsdoelen op het gebied van digitalisering.

Ried Punt Side

: : :

27 januari 2022 14 3

Uitstekend werkgeverschap is voor Veiligheidsregio Fryslân erg belangrijk. Op diverse manieren wordt gewerkt aan bindingsactiviteiten. Verder wordt onder andere ingezet op arbeidsmarktcommunicatie om zich als werkgever te profileren. Het thema duurzaamheid is ook een prioriteit. Er wordt gekeken naar een balans tussen duurzaamheids-, veiligheids- en gezondheidsdoelen. Geprobeerd wordt dit binnen de financiële kaders te realiseren. Maar door stijging van onder andere de kosten voor energie, bouw en materialen, is onzeker of dit gaat lukken. Gezondheid Met de komst van de Omgevingswet wordt ook duurzaam gezond leven als belangrijk thema benoemd in veel Omgevingsvisies van gemeenten. De bestuurscommissie Gezondheid heeft in haar vergadering van 25 november 2021 besloten om de tijdelijke personele uitbreiding drie jaar te verlengen (2022-2024), zodat een beter beeld gevormd kan worden van wat er structureel nodig is. Wanneer dit beeld er is, volgt een voorstel voor structurele borging voor de bestuurscommissie Gezondheid. Voor zover het jaarresultaat dit toelaat, wordt bij de jaarrekening 2021 een bestemmingsreserve voor gezonde leefomgeving gemaakt. Hieruit worden de kosten voor de tijdelijke personele uitbreiding gedekt.

De Wet aanpak multi-problematiek sociaal domein (Wams) moet de (domein overstijgende) gegevensuitwisseling voor inwoners met multi-problematiek gaan vergemakkelijken. Een uitgangspunt in deze wetgeving is dat gemeenten een meldpunt inrichten en dat bestaande meldfuncties zo veel mogelijk verbonden gaan worden. De Wams treedt naar alle waarschijnlijkheid eind 2022 in werking. Het meldpunt zorgwekkend gedrag kan hiervoor worden ingezet. Dit wordt meegenomen in de dienstverleningsovereenkomst die gemeenten hebben met de GGD in het kader van de taken Wvggz (Wet verplichte geestelijke gezondheidszorg). De Wet Publieke Gezondheidszorg is aangepast waardoor prenataal huisbezoek is toegevoegd. Gemeenten krijgen hiervoor extra middelen in het gemeentefonds. De GGD zal dit uitvoeren. Aan het gemeentefonds worden middelen toegevoegd voor de uitvoering van Meningokokken W-vaccinaties en HPV-vaccinaties voor jongens. Ook dit wordt door de GGD uitgevoerd. Het kabinet heeft besloten om met ingang van 1 januari 2022 het toezicht en handhaving in de gastouderopvang te intensiveren. Ook hiervoor worden structureel extra middelen beschikbaar gesteld. In 2022 komt het GGD met een voorstel hoe dit in te vullen. In Noord-Nederland wordt onderzocht wat de mogelijkheden zijn om deskundigheid te borgen op regionaal en/of landelijk niveau.

Hierbij valt te denken aan werkzaamheden rond infectieziektebestrijding, TBC en medische milieukunde. Mogelijk volgen hiervoor nieuwe landelijke normstellingen en daarbij wordt rekening gehouden met een mogelijke kostenverhoging. De coronapandemie heeft aangetoond dat infectieziektebestrijding in Nederland niet stevig genoeg is georganiseerd. Op rijksniveau wordt momenteel nagedacht over hoe dit landelijk beter kan worden ingericht. Binnen de GGD-organisatie is dit ook onderdeel van de organisatieontwikkeling.

Ried Punt Side

: : :

27 januari 2022 14 4

Brandweer Met de komst van de Omgevingswet is voor de brandweertaken in juni 2021 afgesproken eerst de huidige werkwijze en kosten te bevriezen, en de komende twee jaar alleen de prijzen te indexeren. In die twee jaar wordt gemonitord hoeveel uren daadwerkelijk worden besteed op welke producten en voor welke gemeente. Dit wordt na afloop gedeeld met gemeenten en leidt tot een evaluatie/herberekening van kosten. De coronacrisis heeft binnen Brandweer Fryslân vooral impact gehad op opleidings- en oefenactiviteiten. Er is sprake van vertraging in de opleidingsjaarplannen. Verwacht wordt dat de effecten, zowel financieel als planmatig, in het eerste kwartaal van 2022 in beeld zijn gebracht. De bouwagenda is enige tijd uitgesteld in verband met de ontwikkelingen rondom taakdifferentiatie. Vanwege de verminderde staat van een aantal brandweerposten is inmiddels het weer opstarten van de bouwagenda onvermijdelijk. Voor de komende vijf jaar worden de plannen bij meerdere posten uitgevoerd. De financiële lasten zijn, op basis van het prijspeil medio 2021, tot 2040 gedekt in de meerjareninvesteringsplanning. Op het gebied van natuurbrandbestrijding is een upgrade van materieel noodzakelijk. Bestaand materieel is verouderd of onvoldoende aanwezig om te kunnen voldoen aan de wet en afspraken die zijn gemaakt in 3Noord-verband en met de Meldkamer NoordNederland.

Op dit moment wordt in beeld gebracht wat de (financiële) consequenties zijn en hoe dit verwerkt kan worden in de meerjareninvesteringsplanning. Het op orde krijgen van de datahuishouding is van groot belang. Er is onder andere behoefte aan beter inzicht in opkomsttijden. Komend jaar wordt verder gewerkt aan de eerste stap: het traject om de databehoefte in beeld te krijgen. Dit brengt met zich mee dat er, na deze stap, structurele nieuwe kennis in huis nodig is om de beschikbare data te analyseren en gericht in te zetten. In deze fase wordt ook onderzocht in welke mate dit binnen de bestaande formatie in te richten is. De energietransitie naar CO2-neutrale energievoorzieningen brengt nieuwe veiligheidsrisico’s voor de fysieke leefomgeving met zich mee. Deze zijn grotendeels nog onbekend. Wat is bijvoorbeeld het handelingsperspectief bij een waterstoflekkage. Voor 2023 is de verwachting dat hier incidenteel geld voor nodig is. Bij het jaarverslag 2021 wordt bekeken of hier een deel van het verwachte positieve saldo voor kan worden gereserveerd, zodat dit geen stijging van de gemeentelijke bijdrage met zich meebrengt. In het kader van taakdifferentiatie beroepsbrandweer en vrijwillige brandweer is een nieuwe stuurgroep ‘toekomstbestendig brandweerstelsel’ ingericht. In de eerste plaats onderzoeken zij wat wenselijke thema’s voor een toekomstbestendig brandweerstelsel zijn.

Daarnaast komen zij tot een implementatieplan voor de eerste bouwsteen. Deze bestaat uit het afschaffen van kazernering en consignatie voor vrijwilligers. Voor Veiligheidsregio Fryslân heeft dit impact op een aantal piketfuncties die momenteel deels met vrijwilligers worden ingevuld. Het Instituut Fysieke Veiligheid (IFV) levert naar verwachting eind 2021 een rapport op met betrekking tot een toekomstverkenning brandweer met een scope van tien jaar (2020-2030). Het uiteindelijke resultaat is een rapport met opgehaalde kennis en inzichten die de RCDV (Raad van Commandanten en Directeuren Veiligheidsregio) input leveren voor een strategische agenda en een uitvoeringsplan voor de komende jaren. Het

Ried Punt Side

: : :

27 januari 2022 14 5

is op dit moment nog onduidelijk welke impact dit voor 2023 voor Brandweer Fryslân gaat hebben. Crisisbeheersing Voor een betere crisisaanpak is verbetering van informatiemanagement en coördinatie tussen de veiligheidsregio’s onderling en met het Rijk nodig. Een verkenning naar oplossingen heeft geleid tot de gezamenlijke ambitie van veiligheidsregio’s en het ministerie van Justitie en Veiligheid (JenV) om een Knooppunt Coördinatie Regio’s – Rijk (KCR2) te ontwikkelen: een schaalbaar samenwerkingsplatform dat op basis van een professionele kennis- en netwerkstructuur het crisismanagement in ons land ondersteunt. De 25 veiligheidsregio’s is gevraagd een impuls te geven aan initiatieven voor informatiemanagement in de eigen regio, zoals het Informatieknooppunt van Veiligheidsregio Fryslân, als belangrijke trede in de meertrapsraket naar de realisatie van KCR2. Het is nog onbekend welke financiële effecten dit in 2023 zal hebben. Uitgangspunt is gebruik te maken van de beschikbare middelen. Datamanagement op orde is ook cruciaal voor de crisisbeheersing. In 2022 wordt gestart met het in beeld brengen van de databehoefte. Het is daarom nog onbekend welke financiële effecten dit in 2023 zal hebben. Uitgangspunt is gebruik te maken van de beschikbare middelen.

De RCDV ontwikkelt een strategische agenda op de maatschappelijke opgave(n) en toekomstbestendige crisisbeheersing (en brandweerzorg) voor de Nederlandse samenleving. Een vraag is bijvoorbeeld of een bepaalde ontwikkeling zal leiden tot heroverweging van bepaalde (kern)taken. Het is op dit moment nog onduidelijk welke impact dit voor 2023 voor de afdeling Crisisbeheersing zal hebben. De coronacrisis heeft voor de afdeling Crisisbeheersing impact gehad op alle reguliere activiteiten. Bijna alle activiteiten zijn vertraagd. Inmiddels is een deel van het werk ingehaald. De financiële en planmatige effecten worden in 2022 duidelijker. Per 1 januari 2023 wordt een landelijke faciliteit ingericht voor de structurele borging van de landelijke activiteiten van de veiligheidsregio’s rondom de meldkamerfuncties veiligheidsregio en verbindingen, met bijbehorende taken. Autonome ontwikkelingen Op het moment van schrijven is er nog geen nieuwe cao, wel is er een principeakkoord. Dit akkoord is het uitgangspunt voor deze kaderbrief. Bij dit akkoord stijgen de lonen met 1,5% per 1 december 2021 en met 2,4% per 1 april 2022. Het akkoord gaat uit van een looptijd tot 2023. In de kaderbrief wordt rekening gehouden met een loonindexatie vanaf 2023.

In voorliggende Kaderbrief is de Veiligheidsregio ervan uitgegaan dat medewerkers ook een thuiswerkvergoeding van € 2 netto per thuiswerkdag ontvangen. Ingeschat wordt dat medewerkers gemiddeld 50% thuis werken. Op 9 december j.l. is gebleken dat de opname van de thuiswerkvergoeding in het meerjarige financiële kader voorbarig is. De thuiswerkvergoeding laat zich (na hernieuwd inzicht) vooralsnog het beste omschrijven als een risico. In de begroting 2023 zal dit worden aangepast. De indexering voor de materiële kosten is gebaseerd op de consumentenprijsindex (CPI) over de maand november, ruim een jaar voorafgaand aan het begrotingsjaar. De CPI over november 2021, die de basis vormt voor de indexering van de materiële kosten van 2023, is nog niet bekend. Daarom wordt in de kaderbrief voor het jaar 2023 de laatst

Ried Punt Side

: : :

27 januari 2022 14 6

bekende CPI aangehouden (oktober 2021): 3,4%. Volgens de septembercirculaire van het gemeentefonds is voor de jaren 2024 en verder uitgegaan van een indexering voor materiële kosten van 1,7% per jaar. In de begroting 2022 is voor de jaren 2023 en verder een indexatie van 1,6% opgenomen. Bij de decentralisatie van het Rijksvaccinatieprogramma (RVP) heeft de bestuurscommissie Gezondheid besloten om de middelen, die aan het gemeentefonds worden toegevoegd, beschikbaar te stellen aan de GGD (taakgerichte bekostiging). Met ingang van 2022 wordt het RVP uitgebreid met de HPV-vaccinatie voor jongens. De middelen, die hiervoor via het gemeentefonds beschikbaar komen, zijn nog niet hebben opgenomen in de begroting. Door middel van begrotingswijzigingen worden deze middelen opgenomen. In het financieel kader is het structurele effect van deze vaccinaties opgenomen. Door verschillende landelijke ontwikkelingen heeft het Rijk besloten de bijdrage Bdur structureel te verhogen. Voor onze regio betekent dit een structurele verhoging van € 145.000 per 2022. In 2022 volgt een voorstel hoe deze gelden worden ingezet. Kanttekenings/risiko’s Er zijn nog een aantal risico’s en onzekerheden.

Dit zijn: - De Wet normalisering rechtspositie ambtenaren (Wnra) - Taakdifferentiatie brandweervrijwilligers - Evaluatie Wet veiligheidsregio’s - Algemene prijsontwikkeling - Langere en onbetrouwbare levertijden - Effecten corona op regulier werk - Rente - Thuiswerkvergoeding In de kaderbrief zijn een aantal ontwikkelingen geschetst, waarvan op dit moment nog niet bekend is welke financiële effecten dit met zich meebrengt. Dit kan in aanvulling op de financiële gevolgen getoond in onderstaande tabel nog gevolgen hebben voor onze gemeentelijke bijdrage. Finânsjes De beleidsmatige en autonome financiële ontwikkelingen leiden tot een nieuw kader: Kader 2023-2026 2023 2024 Gemeentelijke bijdrage 2022 71.909 73.891 Structureel 188 188 Prenataal huisbezoek (JGZ) p.m. p.m. Omgevingswet Natuurbrand p.m. p.m. Totaal beleidsontwikkelingen 2023-2026 188 188 Cao: loonontwikkeling incl. werkgeverslasten 228 333 141 141 Cao: thuiswerkvergoeding* 466 481 Cpi: structureel 1,7% (voorlopig '23 3,4%) Rijksvaccinatieprogramma 251 251 Totaal autonome ontwikkelingen 2023-2026 1.086 1.207 Totaal effecten 2023-20256 1.274 1.395 1,8% 1,9% Procentuele ontwikkeling Gemeentelijke bijdrage 73.183 75.286 * De thuiswerkvergoeding wordt in de begroting 2023 gecorrigeerd

2025 75.981

2026 77.594

188 p.m. p.m. 188 444 141 497 251 1.333 1.521 2,0% 77.502

188 p.m. p.m. 188 559 141 505 251 1.456 1.644 2,1% 79.239

Ried Punt Side

: : :

27 januari 2022 14 7

Wat zijn de financiële gevolgen voor de gemeentelijke begroting? Voor Tytsjerksteradiel betekent dit vanaf 2023 naar schatting de volgende bijdrage: Verwachte toename bijdrage TD

2023

2024

2025

2026

Meerjarenraming gemeentebegroting Nieuwe bijdrage obv Kaderbrief veiligheidsregio Verwachte toename bijdrage veiligheidsregio

3.362.734

3.454.736

3.428.172

3.525.996

65.438

71.260

3.551.76 2 3.629.13 9 77.377

3.646.00 0 3.710.56 9 64.569

Geadviseerd wordt geen zienswijze in te dienen. De hogere financiële bijdrage is het gevolg van autonome ontwikkelingen, zoals de cao en indexering. De ontwikkelingen op het gebied van gezondheid worden gedekt doordat hiervoor extra middelen worden toegekend aan het gemeentefonds. Bij toekomstige ontwikkelingen blijven wij alert op uitzettingen. Ynwenners- en oerheidspartisipaasje nvt Kommunikaasje nvt Yntegraliteit Dit advies is tot stand gekomen en besproken met de beleidsmedewerker gezondheid en de financieel adviseurs. Previnsje nvt Gearwurking Een soortgelijk advies wordt ook voorgelegd aan het college en de gemeenteraad van Achtkarspelen. Ferfolchtrajekt De Kaderbrief 2023-2026 wordt behandeld in de raadsvergadering van 27 januari 2022. Er is een mogelijkheid voor het indienen van een zienswijze tot 3 februari 2022. Het Algemeen Bestuur stelt de Kaderbrief vast in de vergadering van 10 maart 2022. Burgum, 21 december 2021 Het college van burgemeester en wethouders van Tytsjerksteradiel, secretaris,

burgemeester,

mevr. H.M. van Gils

dhr. drs. L.J. Gebben

Riedsbeslút De raad van de gemeente Tytsjerksteradiel; gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders d.d. 21 december 2021, punt nummer: 14; Beslút: Geen zienswijze in te dienen op de Kaderbrief 2023-2026 van Veiligheidsregio Fryslân. Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van de raad van de gemeente Tytsjerksteradiel van 27 januari 2022.

De griffier,

De voorzitter,

Dhr. O.E. de Vries

Dhr. drs. L.J. Gebben