CONCEPT - Bijlage 2 - Accountantsverslag 2023
Tekst van het document
O N
Voor publieke organisaties die geen onderneming voeren (zijnde een grote B.V. of N.V.) is de CSRD momenteel niet van toepassing. Het is nog niet duidelijk of andere Nederlandse rechtspersonen waaronder die in de publieke sector in de toekomst mogelijk verplicht zullen worden om een duurzaamheidsverslag op te stellen. Mogelijk kunt u wel worden benaderd door een CSRD plichtige onderneming die u vragen stelt over uw duurzaamheidsbeleid en doelstellingen.
C
Gezien de kerntaak van de publieke sector om duurzame meerwaarde voor de samenleving te creëren, ligt het voor de hand dat de sector bekend is met het rapporteren van toegevoegde waarde in het jaarverslag. Het toevoegen van duurzaamheidsinformatie zou dan ook een logische stap zijn. De publieke sector kan hierbij leren van (beursgenoteerde) bedrijven om op die manier meer maatschappelijke waarde te genereren. Indien u meer informatie wenst over dit onderwerp, verzoeken wij u dit aan te vragen bij uw bekende contactpersonen bij Flynth.
661077150/SH/
Inleiding
Samenvatting
Kernpunten van de controle
Rechtmatigheidsverantwoording
Analyse vermogen en resultaat
Interne beheersing & automatisering
Externe ontwikkelingen
Bijlagen
Externe ontwikkelingen (3/3) Notitie Grondbeleid
Het nieuwe grondbeleid is een actualisatie van de notitie grondbeleid uit 2019. Vanwege de invoering van de Omgevingswet is een actualisatie noodzakelijk. Alle wijzigingen in de notitie die te maken hebben met de Omgevingswet treden in werking gelijktijdig met de inwerkingtreding van de Omgevingswet. Alle overige wijzigingen treden in werking met ingang van begrotingsjaar 2025. Toepassing met ingang van de jaarrekening 2024 is mogelijk maar niet verplicht. Voor de tussenliggende periode is de notitie uit 2019 leidend aangevuld met het addendum uit december 2022 inzake warme gronden.
Notitie Rente
C EP
T
Naast aanpassingen in terminologie vanwege wijzigingen in wet- en regelgeving heeft de invoering van de Omgevingswet met name gevolgen voor de verslaggevingsaspecten bij faciliterend grondbeleid. In de Notitie rente 2023 wordt ingegaan op de verwerking van de rentelasten en –baten in de begroting en jaarstukken. Doelstelling van deze notitie is het bevorderen van een eenduidige handelwijze met betrekking tot rente door gemeenten (harmonisering), stimuleren dat gemeenten de (verwachte) werkelijke rentelasten opnemen in de begroting en de jaarstukken en het eenduidig inzichtelijk maken van de wijze waarop de gemeenten met rente zijn omgegaan (transparantie).
C
O N
De belangrijkste wijziging betreft de rentetoerekening aan de grondexploitaties. Vanaf 2016 was in verband met de invoering van de Vennootschapsbelasting (Vpb) voor grondexploitaties de rentetoerekening gebaseerd op het gemiddelde rentepercentage over het vreemde vermogen. In de praktijk hanteert de Belastingdienst een andere toerekening van rente aan de grondexploitaties. Hiermee is de noodzaak voor een afwijkend rentepercentage voor grondexploitaties vervallen en ligt het voor de hand de rente-omslag ook te gebruiken voor de rente aan de grondexploitaties. In het publiekrechtelijke kostenverhaal bij faciliterende grondexploitaties moet overeenkomstig de Omgevingswet voor de rentetoerekening wel een ander rentepercentage worden gehanteerd. Bij kostenverhaal op basis van een overeenkomst kunnen uiteraard ook afspraken worden gemaakt over het verrekenen van rente. De hoogte van het rentepercentage is dan onderdeel van de afspraken in de overeenkomst en kan afwijken van de omslagrente.
De bepalingen en richtlijnen van deze notitie treden in werking met ingang van het begrotingsjaar 2025. Eerdere toepassing bij de begroting 2024 is toegestaan. Met het verschijnen van deze notitie wordt de eerdere versie (gepubliceerd in 2017) buiten werking gesteld.
661077150/SH/
Inleiding
Samenvatting
Kernpunten van de controle
Rechtmatigheidsverantwoording
Analyse vermogen en resultaat
Interne beheersing & automatisering
Externe ontwikkelingen
Bijlagen
C
O N
C EP
T
Bijlagen
Bijlage A1 – Niet-gecorrigeerde bevindingen Goedkeuringstoleranties (getrouwheid) Goedkeuringstoleranties getrouwheid Goedkeuringstolerantie (respectievelijk 1% en 3% van de totale lasten)
Fouten
Onzekerheden
€ 1.134.500
€ 3.403.500
Rapporteringtolerantie fouten en onzekerheden (grens waarboven gerapporteerd wordt aan de raad)
Inleiding
€ 56.725
Fouten
Effect niet-gecorrigeerde controleverschillen voorgaande periode SiSa H4
C EP
Omschrijving
T
Samenvatting
Niet-gecorrigeerde bevindingen
Onzekerheden
n.v.t.
n.v.t.
€ 66.000 V
n.v.t.
Kernpunten van de controle
Rechtmatigheidsverantwoording
€ 357.000 N
SiSa D19
€ 291.000 N
Bevestiging college van burgemeester en wethouders
O N
Totaal
n.v.t.
Wij hebben van het college een schriftelijke bevestiging bij de jaarrekening ontvangen, waarin het college bevestigt dat er naast bovengenoemde bevindingen geen sprake is van overige niet- gecorrigeerde fouten die, zowel individueel als in totaal, in het kader van de jaarrekening materieel (kunnen) zijn.
Analyse vermogen en resultaat
Interne beheersing & automatisering
Externe ontwikkelingen
C
Conclusie: Bij de jaarrekening 2023 hebben wij een goedkeurende controleverklaring verstrekt inzake de getrouwheid.
661077150/SH/
Bijlagen
Bijlage A2 – Gecorrigeerde bevindingen Gecorrigeerde bevindingen Tijdens onze controle hebben wij geconstateerd dat voor een aantal jaarrekeningposten niet de juiste of volledige bedragen in de concept jaarrekening waren verantwoord. De onderstaande aanpassingen zijn door het college in de definitieve jaarrekening 2023 verwerkt, waardoor de betrokken jaarrekeningposten alsnog juist en/of volledig in de definitieve versie van de jaarrekening zijn verantwoord. Wij merken hierbij op dat een groot gedeelte van deze correcties inherent zijn aan het controleproces, bijvoorbeeld omdat sommige informatie pas gedurende het controleproces door de gemeente wordt ontvangen, maar vragen ook de aandacht voor de organisatie voor het aanscherpen van het afsluitingsproces.
Verloop resultaat 2023
T
Omschrijving
C EP
SiSa-regeling A16 SiSa-regeling H30 Vrijval oude verplichtingen Bbz
Nagekomen facturen m.b.t. 2023
C
O N
Impact van alle verwerkte correcties per saldo
661077150/SH/
Samenvatting
€ 7.437.000 V
Resultaat concept jaarrekening
Resultaat definitieve jaarrekening
Inleiding
€ 24.000 V
Kernpunten van de controle
€ 211.000 V € 172.000 V
€ 104.000 N € 303.000 V € 7.740.000 V
Rechtmatigheidsverantwoording
Analyse vermogen en resultaat
Interne beheersing & automatisering
Externe ontwikkelingen
Bijlagen
Bijlage B – SiSa - Fouten en onzekerheden 2023 In onze controle zijn specifieke werkzaamheden verricht om een oordeel te kunnen geven over de getrouwheid en rechtmatigheid van de financiële verantwoordingsinformatie in de SiSa-bijlage bij de jaarrekening. Voor de werkzaamheden stelt het Besluit Accountantscontrole Decentrale Overheden (BADO) andere rapportage toleranties dan gehanteerd zijn bij de controle van uw jaarrekening. De rapporteringstolerantie per specifieke uitkering is: • € 12.500 wanneer de omvangsbasis niet hoger is dan €125.000; • 10% van de omvang wanneer de omvangsbasis tussen €125.000 en €1.000.000 ligt; • € 125.000 wanneer de omvangsbasis hoger is dan € 1.000.000.
Inleiding
Samenvatting
C EP
T
Wanneer de regelingen geen toelichting bevatten hebben we geen bevindingen geconstateerd met een omvang groter dan de rapportage tolerantie.
Rechtmatigheidsoordeel specifieke uitkeringen (zoals blijkt uit de controleverklaring)
GOEDKEUREND
Strekking controleverklaring getrouwheid gehele jaarrekening
GOEDKEUREND
Nr.
Specifieke uitkering of overig
Fout of onzekerheid
Bekostigingsregeling opvang ontheemden Oekraïne
B2
Regeling specifieke uitkering gemeentelijke hulp gedupeerden toeslagenproblematiek
C55
Aanpak energiearmoede
C62
Specifieke uitkering aan gemeenten voor de bekostiging van de kwijtschelding van gemeentelijke belastingen van gedupeerden door de toeslagenaffaire
C92
Regeling specifieke uitkering Informatiepunten Digitale Overheid
C94
Regeling specifieke uitkering verduurzaming slecht geïsoleerde woningen van eigenaar-bewoners en woningen van verenigingen van eigenaars, woonverenigingen en wooncoöperaties in het kader van het Nationaal Isolatieprogramma
C
O N
A16
D8
Onderwijsachterstandenbeleid 2023-2026 (OAB)
D14
Regeling specifieke uitkering inhalen COVID-19 gerelateerde onderwijsvertragingen
D19
Tijdelijke onderwijshuisvesting ontheemden
E20
Regeling stimulering verkeersmaatregelen 2020-2021
E44B
Tijdelijke impulsregeling klimaatadaptatie 2021–2027 (SiSa tussen medeoverheden)
661077150/SH/
Financiële omvang in Euro
Toelichting fout/onzekerheid
Kernpunten van de controle
Rechtmatigheidsverantwoording
Analyse vermogen en resultaat
Interne beheersing & automatisering
Externe ontwikkelingen
Bijlagen
Bijlage B – SiSa - Fouten en onzekerheden 2023 Nr.
Specifieke uitkering of overig
E84
Regeling stimulering verkeersveligheidsmaatregelen 2022-2023
G3 G3
G3
G3
G3
Samenvatting
T
G2
Toelichting fout/onzekerheid
Inleiding
Besluit bijstandverlening zelfstandigen 2004_gemeentedeel 2023 BBZ vóór 2020 - Gederfde baten die voorvloeien uit kwijtschelden schulden levensonderhoud BBZ in jaar T (exclusief BOB)_gemeentedeel 2023 BBZ vóór 2020 - Gederfde baten die voorvloeien uit kwijtschelden van achterstallige betalingen kapitaalverstrekkingen BBZ in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire in jaar T (exclusief BOB)_gemeentedeel 2023 BBZ vóór 2020 - Gederfde baten die voorvloeien uit kwijtschelden schulden levensonderhoud BBZ en achterstallige betalingen kapitaalverstrekkingen BOB in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire in jaar T_gemeentedeel 2023 BBZ vanaf 2020 - Gederfde baten die voorvloeien uit kwijtschelden van achterstallige betalingen kapitaalverstrekkingen BBZ in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire in jaar T_gemeentedeel 2023
C EP
G2
Financiële omvang in Euro
Tijdelijke regeling capaciteit decentrale overheden voor klimaat- en energiebeleid Gebundelde uitkering op grond van artikel 69 Participatiewet_gemeentedeel 2023 Gederfde baten die voortvloeien uit kwijtschelden schulden in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire gebundelde uitkering Participatiewet in jaar T_gemeentedeel 2023
O N
F28
Fout of onzekerheid
Tozo 1_fundamentele rechtmatigheidseisen _gemeentedeel 2023
G4
Tozo 1_belangrijke rechtmatigheidseisen _gemeentedeel 2023
G4
Tozo 2_gemeentedeel 2023
G4
Tozo 3_gemeentedeel 2023
G4
Tozo 4_gemeentedeel 2023
G4
Tozo 5_gemeentedeel 2023
G4
Kwijtschelding schulden Tozo in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire - gederfde baten die voortvloeien uit kwijtschelden schulden levensonderhoud in jaar T_gemeentedeel 2023
661077150/SH/
C
G4
Kernpunten van de controle
Rechtmatigheidsverantwoording
Analyse vermogen en resultaat
Interne beheersing & automatisering
Externe ontwikkelingen
Bijlagen
Bijlage B – SiSa - Fouten en onzekerheden 2023
G4
Tozo 1_fundamentele rechtmatigheidseisen _gemeentedeel 2023
G4
Kwijtschelding schulden Tozo in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire - gederfde baten die voortvloeien uit kwijtschelden van achterstallige betalingen op kapitaalverstrekking in jaar T_gemeentedeel 2023
G10
Wet inburgering_ gemeentedeel 2023
G12
G12
Fout of onzekerheid
Gederfde baten die voortvloeien uit kwijtschelden schulden Bijzondere bijstand in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire in jaar T_ gemeentedeel 2023 Gederfde baten die voortvloeien uit kwijtschelden schulden Wet Inburgering van 13 september 2012 in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire in jaar T_gemeentedeel 2023
G13
Besteding/baten onderwijsroute_gemeentedeel 2023
G13
Bestedingen/baten overige voorzieningen_ gemeentedeel 2023
H4
Regeling specifieke uitkering stimulering sport
H8
Regeling Sportakkoord 2020-2022
H30
Regeling specifieke uitkering lokale preventieakkoorden of preventieaanpakken Specifieke uitkering versterking voor sport en bewegen, gezondheidsbevordering, cultuurparticipatie en de sociale basis 20232026
Regeling Specifieke uitkering noodfonds energie amateursportvereniging
H32
Regeling specifieke uitkering Meerkosten Energie Openbare Zwembaden
C
H31
661077150/SH/
Toelichting fout/onzekerheid
Inleiding
Samenvatting
O N
H12
Financiële omvang in Euro
T
Specifieke uitkering of overig
C EP
Nr.
Kernpunten van de controle
Rechtmatigheidsverantwoording
Analyse vermogen en resultaat
Interne beheersing & automatisering
Externe ontwikkelingen
Bijlagen
Bijlage C – Onze onafhankelijkheid is gewaarborgd Bevestiging van onafhankelijkheid
De voorschriften in het kader van onafhankelijkheid zijn opgenomen in de ‘Verordening inzake Onafhankelijkheid (ViO)’ van de Koninklijke Nederlandse Beroepsorganisatie van Accountants (de NBA) en vormen een belangrijk onderdeel van het ‘normenkader’ waaraan een accountant moet voldoen.
Een te grote mate van vertrouwdheid of vertrouwen kan een bedreiging vormen voor de onafhankelijkheid van de accountant wanneer bepaalde leden van het controleteam geregeld en voor lange tijd aan de controle van een controlecliënt meewerken.
C EP
Rotatie
T
Wij bevestigen dat onze onafhankelijke positie ten opzichte van de gemeente Tytsjerksteradiel, inclusief haar verbonden derden, in overeenstemming met de Nederlandse wettelijke en beroepsvoorschriften is gewaarborgd. Wij zijn van mening dat onze objectiviteit gedurende het afgelopen jaar niet is aangetast.
Wij beoordelen de bedreiging voor de onafhankelijkheid die kan voortvloeien uit de langdurige betrokkenheid van andere leden van het controleteam bij de controleopdracht.
Inleiding
Samenvatting
Kernpunten van de controle
Rechtmatigheidsverantwoording
Er heeft voor de accountantscontrole 2023 geen rotatie plaatsgevonden. Het is eveneens niet noodzakelijk om voor de accountantscontrole 2024 te roteren.
Wij hebben een evaluatie gemaakt van persoonlijke, zakelijke en financiële relaties tussen Flynth en haar medewerkers en de gemeente Tytsjerksteradiel, inclusief haar verbonden derden, die van invloed kunnen zijn op onze onafhankelijkheid. Bij deze evaluatie zijn ons geen zaken gebleken die aan u gerapporteerd moeten worden.
Geschenken en persoonlijke uitingen van gastvrijheid
De onafhankelijkheidsregels vereisen dat de eindverantwoordelijke accountant de met governance belaste organen informeert over geschenken en persoonlijke uitingen van gastvrijheid die Flynth, een bestuurder of interne toezichthouder van Flynth of een lid van het controleteam heeft ontvangen van of verstrekt aan ondernemingen in de groep of een bij de rechtspersoon betrokken persoon. Hierbij is een drempel van € 100 opgenomen in de regels.
C
O N
Persoonlijke, zakelijke of financiële relaties
Wij hebben geen geschenken en persoonlijke uitingen van gastvrijheid, die een (geschatte) waarde van meer dan € 100 hebben, ontvangen of verstrekt.
661077150/SH/
Analyse vermogen en resultaat
Interne beheersing & automatisering
Externe ontwikkelingen
Bijlagen
Bijlage D – Onze communicatie met u Bevestiging van het college
Bevestigingen van uw college van burgemeester en wethouders
Onze communicatie met de gemeenteraad
Door middel van de managementletter en dit accountantsverslag informeren wij uw gemeenteraad over de reikwijdte en timing van onze controle, waaronder significante risico’s en materialiteit. In dit accountantsverslag informeren wij u over de belangrijkste aangelegenheden naar aanleiding van onze accountantscontrole 2023.
T
Wij hebben van het college van burgemeester en wethouders een ondertekende schriftelijke bevestiging bij de jaarrekening van de 2023 ontvangen. Inleiding
Samenvatting
Er zijn geen meningsverschillen met het college geweest en er waren geen beperkingen bij de uitvoering van onze controle.
Kernpunten van de controle
Naar onze mening is ons bij de uitvoering van onze opdracht door het college van burgemeester en wethouders en de medewerkers van de gemeente Tytsjerksteradiel volledige medewerking verleend en hebben wij volledige toegang tot de benodigde informatie gehad.
Rechtmatigheidsverantwoording
Proces van de controle
De jaarrekeningcontrole 2023 is in goede samenwerking met de organisatie verlopen.
Analyse vermogen en resultaat
O N
C EP
Geen meningsverschillen met het college en/of beperkingen in reikwijdte van de controle
Wel merken wij op dat de implementatie van de rechtmatigheidsverantwoording en de toenemende omvang en complexiteit van de SiSa-verantwoording zorgen voor een hogere administratieve lastendruk voor de organisatie, wat ook zijn uitwerking heeft op het afsluitingsproces van de administratie en het opstellen van de jaarstukken. Daarnaast legt ook de ontvlechting de nodigde druk op de medewerkers.
C
De aanlevering van het jaarrekeningdossier was op onderdelen in eerste instantie onvoldoende, waardoor de controle een langere doorlooptijd heeft gekend dan vooraf was gepland. Wij adviseren u om in 2024 verder te investeren in de doorontwikkeling van het P&C-proces en aandacht te blijven houden voor het afsluitingsproces van de administratie.
661077150/SH/
Interne beheersing & automatisering
Externe ontwikkelingen
Bijlagen
T C EP O N
C
Disclaimer en beperking in gebruik en verspreidingskring Dit accountantsverslag is alleen bestemd voor het management, college van burgemeester en wethouders en de gemeenteraad van de gemeente Tytsjerksteradiel en mag niet in zijn geheel of gedeeltelijk worden verstrekt of aangehaald zonder onze schriftelijke toestemming vooraf. Er wordt geen verantwoordelijkheid aan een derde partij geaccepteerd, omdat dit verslag daar niet voor opgesteld en bedoeld is. Dientengevolge nemen wij geen enkele verplichting of plicht van zorg aan ieder ander persoon aan wie dit verslag getoond of in zijn handen komt, op ons. De in dit accountantsverslag aan de orde gestelde onderwerpen zijn door ons geconstateerd gedurende onze controleopdracht waarvan wij van mening zijn dat zij aandacht van de gemeenteraad behoeven. Het is geen allesomvattend verslag van alle geconstateerde zaken en in het bijzonder kunnen wij niet verantwoordelijk worden gesteld voor het rapporteren van alle bedrijfsrisico’s of tekortkomingen in het systeem van interne beheersing. Elke conclusie, opinie of opmerking in dit accountantsverslag is verstrekt in de context van onze controleverklaring over de jaarrekening als geheel.
Evenzo geldt dat de opmerkingen, bevindingen en aanbevelingen met betrekking tot het systeem van interne beheersing niet gelezen moeten worden als een afzonderlijke opinie van het systeem van interne beheersing en haar werking. 661077150/SH/