Beantwoording vragen PvdA over inkoopstrategie Wmo en Participatie

Punt 8

Startnotitie Inkoopstrategie WMO en Participatie

Hieronder vindt u de beantwoording op de vragen van de PvdA-fractie. Vragen en beantwoording: Vraag 1: De raad wordt gevraagd om in te stemmen met het proces rond de nieuwe inkoopstrategie. In het stuk worden een aantal inhoudelijke overwegingen genoemd. Deze zijn afkomstig uit eerder vastgestelde stukken zoals het beleidskader sociaal domein. In hoeverre is in deze startnotitie het voortschrijdend inzicht en de publicatie van verschillende tussentijds gepubliceerde rapporten meegenomen. Beantwoording: De startnotitie beschrijft puur (op hoofdlijnen) het proces om te komen tot een nieuwe inkoopstrategie. Het vertrekpunt voor de startnotitie is het beleidsdocument “Beleidskader sociaal domein 2019 – 2022” zoals door uw Raad vastgesteld. De eerste stap in het proces is een analyse op de vertreksituatie. In deze fase zullen de relevante ontwikkelingen, waaronder de tussentijds gepubliceerde rapporten worden meegenomen. Op deze wijze zullen voortschrijdende inzichten ook worden meegenomen in de op te stellen inkoopstrategie.

Vraag 2: Is de keuze voor een resultaatgerichte inkoop de juiste? Hoe draagt dit bij aan de transformatie van het huidige systeem dat is gebaseerd op wantrouwen, complexiteit, compliance en controle en naar de gewenste situatie van vertrouwen, eenvoud, transparantie en samenwerking? Bij resultaatgerichte inkoop verwachten wij (PvdA) aan zowel de kant van de aanbieders als de gemeenten een stijging van de overheadkosten. Beantwoording: De ervaringen met het huidige inkoopmodel (open House) met daarbinnen resultaatgerichte afspraken kent voor- en nadelen. Er dient echter onderscheid gemaakt te worden tussen resultaatgerichte inkoop en inkoop op basis van resultaatbekostiging. Inkoop is een krachtig instrument voor de gemeente om te kunnen sturen op de gewenste resultaten (wat willen we bereiken?). Het is dus belangrijk om vanuit de ambitie goed en concreet te formuleren welke doelen we na streven. De inkoop zal dan zo worden ingericht dat de in te kopen diensten ook daadwerkelijk gaan bijdragen aan deze doelen. Dit kun je vatten onder de term resultaatgericht inkopen. Het inrichten van de inkoop op basis van resultaatbekostiging (de zorgverlener krijgt betaalt voor het geleverde resultaat) is een van de manieren om het bekostigingsmodel in te richten. Deze wijze van bekostiging levert vaak discussie over het wel of niet behaalde resultaat.

In de op te stellen inkoopstrategie zal het onderdeel bekostingsmodel nader worden uitgewerkt. Waarbij nadrukkelijk de ervaringen van het huidige inkoopmodel worden meegenomen. Andere mogelijkheden om de bekostigingswijze in te richten zijn prestatiebekostiging (P*Q) en taakgerichte bekostiging. In de inkoopstrategie zal op basis van de inhoudelijke ambitie een advies worden geformuleerd voor het best passende bekostigingsmodel op basis waarvan de Raad de uiteindelijke keuze zal maken. Vraag 3: Past een resultaatgerichte inkoop bij de doelgroep van de gemeente? Het gaat bij de doelgroep veelal om begeleiding en niet om behandeling. Begeleiding is in mindere of meerdere mate altijd nodig voor deze kwetsbare mensen. Begeleidingsdoelen bestaan vaak uit hele kleine stappen. 1

Beantwoording: Het is belangrijk om vanuit het klantperspectief het gewenste ondersteuningsaanbod in kaart te brengen. Hierbij wil de gemeente inzetten op het zo licht mogelijk, en zo dichtbij mogelijk organiseren van kwalitatief hoogwaardige dienstverlening aan haar inwoners. De inkoop van de maatwerkvoorziening “begeleiding” maakt onderdeel uit van de nieuw in te kopen Wmo-diensten. Ook voor begeleiding zal in kaart worden gebracht op welke wijze deze vorm van dienstverlening zo licht (als dat kan) en zo dichtbij mogelijk kan worden georganiseerd. Binnen het ondersteuningsaanbod dient onderscheid gemaakt te worden tussen op herstelgerichte zorg, of structurele zorg, of het zogenaamde stut- en steuncontact. Welke wijze van bekostiging passend is voor de maatwerkvoorziening “begeleiding” zal in het proces om te komen tot een inkoopstrategie nader worden uitgewerkt. Vraag 4: Draagt een resultaatgerichte inkoop bij aan het verkleinen van gezondheidsverschillen? Wanneer zorgverleners worden afgerekend op het resultaat dan loop je het risico dat ze de zwaarste en meest kwetsbare doelgroep links laten liggen omdat er misschien te weinig resultaat te behalen is op korte termijn. Iedereen heeft recht op zorg/ begeleiding die nodig is.

Antwoord: Het risico op het zogenaamde “cherry-picking” oftewel het uitkiezen van de relatief eenvoudige ondersteuningsvragen, waarbij snel resultaat kan worden behaald, is een onderdeel dat zeker de aandacht heeft. In de op te stellen inkoopcontracten kunnen voorwaarden worden opgenomen om dit te voorkomen. Ook in de beantwoording van vraag 3 en 4 is al aangegeven dat met het opstellen van een inkoopstrategie een proces wordt doorlopen om antwoord te vinden op welke wijze de gemeente de inkoop wil inrichten. Hierbinnen zullen vier onderdelen nader worden uitgewerkt, namelijk de contractvormen, de wijze van bekostiging, de toegang tot maatwerkvoorzieningen en het contractmanagement. De wijze van bekostiging kan op verschillende manieren vorm krijgen, waarbinnen ook een mix van de verschillende vormen mogelijk is. De vormen zijn: prestatiebekostiging (p*q), resultaatbekostiging (betalen voor de geleverde prestatie) en taakgerichte bekostiging (betalen voor een afgebakende opdracht/populatie/gebied – bijvoorbeeld lumpsum). Op basis van de inhoud (vertrekkend vanuit het klantperspectief) zal op basis van het gewenste ondersteuningsaanbod de vier onderdelen van de inkoopstrategie worden vormgegeven.

Vraag 5: Is overwogen om over te stappen naar een taakgerichte inkoop? Wanneer je een select aantal aanbieders een budget per jaar verstrekt voor een langere periode (minimaal 4 jaar) voor het uitvoeren van een taak dan is er meer sprake van vertrouwen, eenvoud, transparantie en samenwerking. Taakgericht inkopen kan hiermee bijdragen aan een sterke vermindering van de overheadkosten aan beide zijden. Waar is deze keuze op gebaseerd? Zie voor de beantwoording van deze vraag ook de beantwoording van vraag 4. Voor de duidelijkheid betekent dit dat ook taakgerichte bekostiging onderdeel uitmaakt van de afwegingen binnen de inkoopstrategie. Vraag 6: In hoeverre zijn best-practices uit het land meegenomen bij het vaststellen van deze startnotitie? Best-practices worden meegenomen in de analyse. Hierbij kijken we naar de goede voorbeelden en ervaringen in Nederland (waaronder o.a. Utrecht), maar ook zeker bij onze regiogemeenten.

2

Vraag 7: Welke externe partijen zijn geconsulteerd of hebben meegeschreven aan deze startnotitie? Beantwoording: De startnotitie beschrijft op hoofdlijnen de procesaanpak, oftewel welke stappen gaan we zetten om tot een inkoopstrategie te komen. In dit proces worden stakeholders op verschillende wijzen en op verschillende momenten betrokken. Zo wordt er een adviestafel ingericht met aanbieders Wmo en aanbieders Participatie. Deze adviestafel zal op verschillende momenten in het proces input geven en meedenken. Gedurende het proces worden de adviesraden en het cliëntenplatform geconsulteerd. Daarnaast wordt ook in nauwe afstemming met stakeholders gekeken of er pilots gestart kunnen worden om ervaringen op te kunnen doen op verschillende onderdelen.

3