12 - Bijlage 4 - Collegebesluit ontwerp Omgevingsvisie, 23-11-2021

Advies

zaaknummer stuknummer datum redacteur afdeling

College van B&W Tytsjerksteradiel

Z2021 01966 S2021 28891 16 november 2021

8KTD Ruimtelijk Domein Ontwikkeling en Advies programma 8 bijlagen X ja nee 1. Reacties werkversie omgevingsvisie 2. Ontwerp omgevingsvisie Tytsjerksteradiel.

portefeuillehouder G. Hoekstra 15 november 2021 Aspecten en afgestemd financieel afgestemd met (naam)……………………… juridisch afgestemd met (naam)……………………… personeel afgestemd met (naam)……………………… x overig afgestemd met collega’s diverse beleidsterreinen sociaal en ruimtelijk x betrokkenheid raad betrokkenheid o.r. x participatie

Onderwerp Ontwerp omgevingsvisie Tytsjerksteradiel Openbaar / geheim Openbaar Niet actief Openbaar Geheim, (zie toelichting pagina 3) openbaar maken na op grond van WOB artikel Besluit X (datum) Voorliggend advies X (datum) Bijlage 1 X Bijlage 2 X Bijlage (nrs invullen) Bijlage (nrs invullen) Welke bijlagen bevatten persoonsgegevens: 1 Procedure besluitvorming Besluit ligt voor bij zowel college Achtkarspelen als college Tytsjerksteradiel ja x nee Besluit leidt tot begrotingswijziging / voorstel kadernota ja x nee Besluit na behandeling voorleggen aan raden x ja informerend Advies Te besluiten om 1. Kennis te nemen van de reacties op de werkversie Achtkarspelen; 2. De ontwerp omgevingsvisie vrij te geven voor inspraak en overleg. Samenvatting ten behoeve van besluitenlijst / communicatie richting organisatie De omgevingsvisie is een nieuw integraal kaderstellend instrument, waarin op hoofdlijnen staat wat de kwaliteiten van onze gemeente zijn, welke trends en opgaven invloed hebben op onze leefomgeving en wat de koers voor ruimtelijke ontwikkelingen in de toekomst is. Na een participatief proces is een ontwerp omgevingsvisie nu gereed om te delen voor inspraak en overleg.

Besluit

23 11 2021

Besloten cf voorstel/advies met mandaat voor de portefeuillehouder voor redactie van de ontwerpomgevingsvisie

Pagina 1 van 4

Wat is de aanleiding Op 1 juli 2022 treedt de Omgevingswet in werking. De regels voor de omgeving waar we wonen, werken en onze vrije tijd doorbrengen worden daarin samengevoegd en vereenvoudigd. Binnen de wet is meer ruimte voor maatwerk en ideeën uit de samenleving. De omgevingsvisie is een belangrijk nieuw instrument uit de Omgevingswet, die daarin de kaders geeft. Deze visie beschrijft namelijk op hoofdlijnen wat de kwaliteiten van onze gemeente zijn, welke trends en opgaven invloed hebben op onze leefomgeving en wat de gewenste koers voor ruimtelijke ontwikkelingen in de toekomst is. Het proces om te komen tot een omgevingsvisie hebben we opgesplitst in drie fasen: concept, ontwerp en definitief. We zijn in de conceptfase gestart met de voorbereiding door bouwstenen te verzamelen. Deze bouwstenen zijn samengevoegd in een eerste werkversie voor de omgevingsvisie, die recent is voorgelegd aan onze mienskip, belangenpartijen (lees ook stakeholders en ketenpartners) en raad. De volgende fase en gelijk ook een verplichte fase is een ontwerp van de omgevingsvisie formeel ter visie leggen. Wat willen we bereiken Een breed gedragen integrale omgevingsvisie. Wat zijn de argumenten 1.1 De reacties geven aanleiding tot aanscherpende aanpassingen in de ontwerp omgevingsvisie.

Om tot een gezamenlijke visie te komen is een werkversie van de omgevingsvisie van 20 september tot 7 oktober 2021 gedeeld met de mienskip en gemaild aan de leden van onze participatiewebsite Denkmee en de bij ons bekende belangenpartijen. In juli ontvingen de belangenpartijen een vooraankondiging met de vermelding dat de reactietermijn op de werkversie kort zou zijn, zodat zij zich alvast konden voorbereiden. Ook hebben we op 29 september een inloopbijeenkomst georganiseerd. In totaal zijn er 15 reacties per mail binnengekomen en waren er ca. 15 bezoekers bij de inloopbijeenkomst. Alle ingekomen opmerkingen zijn voorzien van een gemeentelijk antwoord plus een conclusie of deze al dan niet tot een wijziging richting het ontwerp hebben geleid. De ontvangen reacties zijn overwegend positief, aanscherpend en verduidelijkend van aard. Dat is verwerkt en in balans gebracht. Er zijn geen grote inhoudelijke wijzigingen doorgevoerd. De input die is ontvangen is niet altijd van toepassing op de visie, die vooral ingaat op de hoofdlijnen, maar gaat vaak over de uitwerking. Dit komt later in programma’s en/of omgevingsplan. Ook dan is participatie opnieuw een onmisbaar onderdeel. 2.1 De ontwerp omgevingsvisie is de eerste stap richting het werken met de nieuwe kerninstrumenten van de Omgevingswet.

In principe dient een omgevingsvisie pas 3 jaar na inwerkingtreding van de Omgevingswet vastgesteld te worden (juli 2025). Onze raad heeft echter expliciet meegegeven deze raadsperiode de kaders voor de fysieke leefomgeving te willen formuleren. De visie vormt daarmee een eerste stap in het ‘anders werken’ zoals bedoeld in de Omgevingswet: omgevings en samenwerkingsgericht volgens de ‘ja,mits' gedachte. Andere instrumenten zoals mogelijke programma’s en het omgevingsplan volgen. 2.2 De ontwerp omgevingsvisie is het resultaat van een uitgebreid participatieproces. In het afgelopen half jaar hebben we op verschillende manieren onze mienskip en belangenpartijen betrokken. Vanwege Covid'19 vergde dit creativiteit om tot een goede combinatie van digitaal en fysiek overleg te komen, die voldeed aan de uitgangspunten die de raad ons heeft meegegeven. Via de nieuwe participatiewebsite Denkmee vroegen we van 15 maart tot 15 april op basis van een vragenlijst mee te denken over belangrijke thema’s voor de visie. De resultaten zijn te vinden op www.denkmee.t diel.nl. Vervolgens zijn via de Doarpetoer van 10 mei t/m 1 juli in alle dorpen in de gemeente gesprekken gevoerd met inwoners. Van ieder dorp is een uitwerking gemaakt, waarbij de besproken onderwerpen zowel betrekking hadden op de sociale basis als de fysieke leefomgeving.

De uitwerkingen hiervan zijn te vinden op www.doarpetoer.nl. Ook gebruikten we informatie uit eerdere en synchroon lopende participatietrajecten voor sectorale beleidsthema’s. De input uit deze 3 sporen hielp ons een werkversie op te stellen voor de omgevingsvisie. Deze werkversie deelden we vervolgens van 20 september tot 7 oktober met onze mienskip en belangenpartijen. Ook organiseerden we een fysieke inloopbijeenkomst op 29 september.

Pagina 2 van 4

Op deze wijze verloopt het participatietraject zo open mogelijk en werken we richting een breed gedragen visie. Afstemming met de raad vindt, waar het het proces betreft, plaats via de klankbordgroep Omgevingswet. Op 29 april informeerden we de gehele raad in een bijeenkomst over de aanpak van de visie en de uitkomsten van de vragenlijst op Denkmee. In een interactieve raadsbijeenkomst op 17 juni, peilden we op hoofdlijnen de wensen voor de vorm, inhoud en het proces. De raad heeft de werkversie op 14 oktober opiniërend behandeld. De aanpassingen die hieruit voortkomen zijn met name positief opbouwend. 2.3 De ontwerp omgevingsvisie bouwt voort op en integreert bestaand beleid. Onze gemeente heeft diverse kaders voor haar fysieke leefomgeving al vastgelegd in sectoraal beleid. Uit deze beleidsstukken analyseerden we ambities, opgaven, trends, kansen en knelpunten en smolten deze samen in dit ontwerp. Daarnaast stemden we ons beleid af op landelijke, provinciale en regionale ambities. Er wordt voor de omgevingsvisie geen milieueffectrapportage gemaakt. De visie bouwt namelijk grotendeels verder op bestaand beleid. Ook worden er geen nieuwe locaties voor ruimtelijke ontwikkelingen aangewezen, die het doorlopen van een m.e.r. procedure nodig maken. De ambities zijn abstract. Waar nodig maken we bij de uitwerking in programma’s of omgevingsplan alsnog een milieueffectrapportage.

2.4 Inspraak maakt deel uit van het proces om te komen tot een gezamenlijke omgevingsvisie. Afdeling 3.4 van de Algemene wet bestuursrecht geldt voor de voorbereiding van de omgevingsvisie Iedereen kan zienswijzen naar voren brengen over het ontwerp van de omgevingsvisie. Tegen een omgevingsvisie staat geen beroep open. Een omgevingsvisie bindt alleen de gemeente zelf. Wat zijn de alternatieven 1. De raad legt de ontwerp omgevingsvisie ter visie. Formeel gezien mag uw college een ontwerp omgevingsvisie ter inzage leggen. Vanuit de gedachte van eigenaarschap van dit belangrijke onderwerp hadden we in eerste instantie de besluitvorming van deze stap bij de raad belegd. In het overleg van 6 oktober heeft de klankbordgroep het college gevraagd flexibel om te gaan met de aanleverprocedure richting de raad voor het definitief vaststellen van een omgevingsvisie. Dit verzoek deed de klankbordgroep naar aanleiding van het inzicht dat de zienswijzeperiode voor de ontwerp omgevingsvisie niet eerder dan in februari 2022 afgerond kan worden, terwijl de aanlevertermijn voor de laatste inhoudelijke raadsbehandeling van deze raadsperiode al op 18 januari is. Omdat de werkversie goed in de raad is ontvangen hebben wij de klankbordgroep het alternatief voorgelegd om dan het college het ontwerp ter inzage te laten leggen.

Dit bespaart tijd en bijkomend voordeel is dat daarmee bij positieve besluitvorming (in beide gemeenten) de ontwerpvisies voor Achtkarspelen en Tytsjerksteradiel weer gelijktijdig ter inzage kunnen worden gelegd. 2. De ontwerp omgevingsvisie later delen. Vanwege de raadsverkiezingen staat de planning voor de omgevingsvisie onder druk. Hoewel het denkbaar is om juist de nieuwe raad de kaders te laten vaststellen voor de komende raadsperiode, is het nadrukkelijke verzoek van de zittende raad richting te geven aan deze belangrijke visie. Bij geen zienswijzen kan nog net in deze raadsperiode een definitieve omgevingsvisie vastgesteld worden. Zijn er wel zienswijzen, dan kan dit niet. Bij het later delen van het ontwerp vervalt sowieso de mogelijkheid om in deze raadsperiode een omgevingsvisie vast te stellen. Wat zijn de risico’s van het voorgestelde advies 2.1 De ontwerp omgevingsvisie is relatief abstract. De omgevingsvisie is een nieuw instrument, waarin we op hoofdlijnen de koers voor onze fysieke leefomgeving weergeven. Een visie is vormvrij en gemeenten gaan verschillend met de invulling en het detailniveau om. Van abstract tot heel gedetailleerd op gebiedsniveau. De visie is niet statisch maar door monitoring en evaluatie bij te stellen. Deze eerste omgevingsvisie heeft vooral het doel een goede basis te leggen en is daarom nu op hoofdlijnen opgesteld.

De komende jaren leren we steeds meer over de nieuwe instrumenten van de Omgevingswet en de werkbaarheid ervan. Waar nodig kunnen en zullen we de visie doorontwikkelen.

Pagina 3 van 4

2.2 De ontwerp omgevingsvisie verbindt sectorale beleidsterreinen. De omgevingsvisie is opgesteld voor de gehele fysieke leefomgeving. Waar kansen en strijdigheden van de bestaande sectorale beleidsdocumenten zo goed mogelijk in beeld zijn gebracht, blijft de mogelijkheid bestaan dat het verbinden van verschillende beleidsterreinen niet altijd matcht. De omgevingsvisie geeft dan richting aan en prevaleert. Financiën Niet van toepassing. De visie wordt in eigen beheer opgesteld en met gebruik van het bestaande krediet voor de Omgevingswet. Burgerparticipatie Voor een toelichting zie argument 2.2. Communicatie Na een positief besluit van uw college leggen we de ontwerp omgevingsvisie voor een ieder 6 weken ter inzage. We maken in ieder geval gebruik van de verplichte communicatiemiddelen, zoals de krant en publicatie op ruimtelijkeplannen.nl. De partijen en inwoners die een schriftelijke reactie op de werkversie hebben gegeven krijgen onze beantwoording en de ontwerp omgevingsvisie per mail toegezonden. Relatie met andere afdelingen Alle collega’s die een relatie hebben met ruimtelijk of sociaal beleid hebben de mogelijkheid gehad in het proces van de omgevingsvisie mee te denken en hebben een voorloper van de werkversie ontvangen om reactie te geven, plus de uiteindelijke werkversie. De binnengekomen reacties zijn zo goed mogelijk verwerkt.

Samenwerking We werken aan een uniforme omgevingsvisie voor Tytsjerksteradiel en Achtkarspelen. Beide gemeenten hebben daarbij een eigen hoofdstuk voor het beschrijven van de waarden en kleine nuanceverschillen. De processen lopen zoveel mogelijk gelijk op. We streven er naar de ontwerp omgevingsvisies gelijktijdig ter visie te leggen. Planning / Vervolg Bij positieve besluitvorming volgt een formele zienswijzenperiode van 6 weken. Na verwerking van de zienswijzen kan de omgevingsvisie definitief door de raad vastgesteld worden. Afhankelijk van het aantal zienswijzen en de inhoud vindt dit deze raadsperiode (3 maart) of de volgende periode plaats.

Pagina 4 van 4