08 - Raadsvoorstel - Concept beleidsplan toerisme en recreatie

Riedsútstel Ried Agindapunt Status Program Portefúljehâlder Amtner Taheakke Presintaasje Iepen Poadium Saak- en stiknûmer

: : : : : : :

1 juli 2021 8 OPINIËREND 5 - Sport en recreatie Mevr. G. Hoekstra Mevr. T. Bergsma Bijlage 1 - Concept beleidsplan toerisme en recreatie Bijlage 2 - Afwegingskader : Ja: 27 mei 2021 : Z2020-02298 / S2021-04792

Underwerp Concept beleidsplan toerisme en recreatie Koarte ynhâld In vervolg op de regionale visie voor toerisme en recreatie wensen de gemeenten Tytsjerksteradiel en Achtkarspelen gemeentelijk beleid voor toerisme en recreatie. Samen met ondernemers, inwoners en experts zijn we aan de slag gegaan. De concept beleidsplannen zijn gereed en met dit raadsvoorstel legt het college het concept opiniërend voor aan de raad. Foech fan de ried / kolleezje De raad stelt beleidskaders vast. Taljochting Het nog vigerende beleidsplan voor toerisme en recreatie “Tytsjerksteradiel, alles wat Fryslân moai makket” dateert uit 2007 en is al een tijdje toe aan een herziening. Omdat we het nieuwe beleid willen laten aansluiten op de regionale visie voor toerisme en recreatie hebben we eerst de vaststelling daarvan (in februari 2021) afgewacht. Kort daarna kwam corona op ons pad. Ondernemers in de vrijetijdssector hadden het daar al moeilijk genoeg mee en daarom werd de start van het maken van nieuw beleid over de zomer getild. In september stemde de raad in met de startnotitie. Corona bleef ons parten spelen: de geplande bustoer met raadsleden langs toeristische ondernemers kon niet doorgaan, er konden geen bijeenkomsten georganiseerd worden. Met de beschikbare digitale middelen hebben we daarom op kleinere schaal bijeenkomsten met ondernemers en dorpsbelangen georganiseerd.

Daarnaast heeft een team van experts uit de sector (Koninklijke Horeca Nederland, Merk Friesland, RegioMarketingtoerisme (RMT), TAFF/ynbusiness, Staatsbosbeheer, It Fryske Gea, Nationaal Park Alde Feanen, Markant Friesland en de provincie) meegedacht via een aantal digitale bijeenkomsten. Het proces om te komen tot dit conceptbeleidsplan is in Tytsjerksteradiel en Achtkarspelen (overeenkomstig het startdocument) gelijktijdig uitgevoerd. Tijdens het opstellen van het beleid werd duidelijk dat, om beide gemeenten tot hun recht te laten komen, er voor elke gemeente een beleidsplan nodig is waarbij specifiek op de gemeente wordt ingezoomd. De aanpak en opzet van het conceptbeleidsplan is voor de beide gemeenten hetzelfde. In de uitvoeringsagenda is zichtbaar gemaakt, waar de gemeenten gezamenlijk aan de slag kunnen.

Met dit raadsvoorstel wordt de raad gevraagd wat de raad van het conceptbeleidsplan, het uitvoeringsprogramma en het ontwikkelingskader vindt en wordt de mening van de raad gevraagd over een aantal onderwerpen. Uitgangspunten/de basis voor dit gemeentelijke beleidsplan: -

de regionale visie voor toerisme en recreatie in NoordoostFryslân de provinciale beleidsnota voor toerisme en recreatie “Gastvrij Fryslân” 2028 de regionale waterrecreatievisie “Water en land verbonden” het collegeprogramma

Een samenvatting van de in bovengenoemde beleidsplannen opgenomen ambitie vindt u aan het slot van dit raadsvoorstel. Uitgangspunt in het beleidsplan is dat we moeten kijken naar natuurlijke logische verbanden, willen we dat er energie ontstaat. Voor Tytsjerksteradiel kwamen we daarbij uit op het cluster Trynwâlden, het cluster Earnewâld en het cluster Burgum/Burgumer Mar met de omliggende dorpen. Per cluster hebben we ingezoomd: wat zijn de kansen en opgaven. Elk cluster draagt bij aan het doel om van het toerisme in Tytsjerksteradiel een (nog) florerende(r) sector te maken. Want ja, Tytsjerksteradiel is al “alles wat Fryslân moai makket” maar dat betekent niet dat we achterover kunnen gaan leunen. Om de gewenste groei te realiseren is inzet en actie nodig. Ambitie: Groei Met het vaststellen van de regionale visie voor toerisme en recreatie hebben we het volgende gekozen: Wij hebben de ambitie om de recreatie en toerisme sector de komende jaren fors te laten groeien tot een sector van meer formaat. Met als resultaat een stimulering van de lokale economie, meer omzet en meer banen, en een betere leefomgeving voor onze eigen inwoners. We zetten in op een groeipercentage van 50% meer binnen- en buitenlandse gasten tussen nu en 2030. Daarmee gaan we voor een fors sterkere groei dan de bestaande provinciale trendontwikkeling.

Enerzijds willen wij ons conformeren aan de regionale ambitie. Op grond van de toeristenbelastingcijfers gaan we ervan uit dat er in Tytsjerksteradiel nu ongeveer 300.000 overnachtingen per jaar zijn. Een groei van 50% betekent dus 150.000 meer overnachtingen in 2030. Anderzijds kiezen we niet voor ongebreidelde groei. Wij willen dat deze groei ook de eigen inwoners ten goede komt. In de vorm van bijvoorbeeld voorzieningen (winkels, horeca) en werkgelegenheid. En we willen al het moois dat we hier hebben en waarvoor de toeristen komen, behouden en zo mogelijk versterken door het meer beleefbaar te maken op passende manieren. Deze ambitie sluit aan bij de provinciale nota voor recreatie en toerisme (slimme groei/brede welvaart) en de regionale visie voor toerisme en recreatie (economische groei en een prettige leefomgeving) In het conceptbeleidsplan staat dit als volgt:

2

Het vertalen van de regionale visie naar de gemeente Tytsjerksteradiel levert, zo laat het conceptbeleidsplan zien, voor onze gemeente een groei op van zo’n 30-40%. Dat is al heel veel omdat we al veel overnachtingen hebben. 50% groei betekent in Tytsjerksteradiel heel iets anders dan bijvoorbeeld in onze buurgemeente Achtkarspelen. Achtkarspelen staat nog aan het begin van de toeristische ontwikkelingsladder en kent ongeveer 15 á 20.000 overnachtingen. 50% groei betekent daar dus tussen de 7.500 en 10.000 meer overnachtingen. Onderstaand is aangegeven waar dit cijfer van 30-40% voor onze gemeente op gebaseerd is (uitsnede uit bijlage 10.1 van het conceptbeleidsplan)

Ter illustratie: een uitbreiding met 25 recreatiewoningen voor 4 personen (gemiddelde bezetting 3 personen) met een bezetting van ongeveer 65% in een jaar betekent al ruim 17.000 extra overnachtingen.

Onze vraag: -

Vindt de raad dat onze gemeentelijke ambitie, net als de regionale ambitie 50% moet zijn? Tytsjerksteradiel is binnen de regio de gemeente met het hoogste aantal overnachtingen. 50% groei betekent ca 150.000 overnachtingen meer. Of kan de raad zich vinden in een groeicijfer van 30-40% door in te zetten op: de basis op orde; extra aanbod creëren op en bij bestaande bedrijven (kan ook in de vorm van seizoensverlenging) en (grote, reguliere) nieuwe spelers toe te voegen wanneer deze ook iets toevoegen?

In relatie daarmee het volgende:

3

Ontwikkelruimte voor logiesaccommodaties In de geest van de omgevingswet willen wij ondernemers uitnodigen om met initiatieven te komen waarbij wij faciliterend willen optreden binnen de kaders van een goede ruimtelijke ordening, waarbij aandacht is voor de stedenbouwkundige en landschappelijke kwaliteiten van het plan op zich en ook met betrekking tot de omgeving. Initiatieven komen vanuit de ondernemers. Wij kunnen daarin stimuleren, enthousiasmeren, meedenken en faciliteren. Wij gaan uit van de kracht van de ondernemer en dat zij weten waar kansen liggen en waar vraag naar is. Het gaat uiteindelijk om hun inkomen. Met bovenstaande in het achterhoofd, in combinatie met onze ambitie van groei die ook de leefbaarheid ten goede komt, hebben we een ontwikkelkader ontwikkeld. Dit ontwikkelkader is voorlopig en kan, ook op grond van aanpassingen in relatie tot de provinciale verordening (op dit moment nog concept), nog aangepast worden. Het beleidsplan vormt een bouwsteen voor de omgevingsvisie die te zijner tijd vastgesteld wordt door de raad. Onder de Omgevingswet hebben we straks verschillende nieuwe instrumenten voor de fysieke leefomgeving. De omgevingsvisie verbindt alle beleidsvelden en daaronder komen onder andere de programma’s en het omgevingsplan.

Met een programma kunnen de doelen die in een omgevingsvisie door de raad zijn vastgesteld geconcretiseerd worden door het college. Een programma bevat voor een of meer onderdelen van de fysieke leefomgeving een uitwerking van het te voeren beleid voor de ontwikkeling, het gebruik, het beheer, de bescherming of het behoud daarvan. Daarnaast bevat het de maatregelen om aan een of meer omgevingswaarden te voldoen of een of meer andere doelstellingen voor de fysieke leefomgeving te bereiken. Wij zien het ontwikkelingskader als één van deze instrumenten om te beoordelen of plannen binnen het beleid en straks de omgevingsvisie passen. Het vormt daarmee een bevoegdheid van het college.

Onze vraag: Wat vindt de raad van het ontwikkelkader, ook in relatie tot de gewenste groeiambitie, of stelt de raad hier nog wijzigingen en/of aanvullingen voor?

Uitvoeringsprogramma Zoals in het conceptbeleidsplan beschreven staat zetten we in op de clusters Trynwâlden, Earnewâld en Burgum/Burgumer Mar. Langs 6 strategielijnen willen we de sector in de gemeente een plus geven: 1. 2. 3. 4. 5. 6.

Versterken van de drie toeristisch-recreatieve clusters (Ontwikkel)ruimte voor logiesaccommodaties Dagrecreatieve programmering versterken De recreatieve gebruikspotentie van de waterwegen ontwikkelen en benutten Verbindingen tussen ondernemers onderling en met de gemeente versterken Regiomarketing

Deze strategielijnen komen grotendeels overeen met de in het vorige beleidsplan gekozen strategieën. Nieuw is de keuze om in te zetten op/te denken vanuit de clusters. Daarnaast was er in 2007 de wens om Tytsjerksteradiel op de kaart te zetten. De eigen gemeente promoten kost echter veel inzet en middelen en het duurt lang om zichtbaar te worden tussen alle toeristische trekpleisters. Vandaar dat we een aantal jaren terug de keuze hebben gemaakt om dit als noordoostFryslân slimmer aan te pakken: gezamenlijk

4

en met hulp van marketingdeskundigen: De stichting Regiomarketing Toerisme (RMT) is hiervoor in het leven geroepen (www.eropuitinfriesland.nl ). Dat we nu ongeveer op dezelfde strategielijnen uitkomen betekent dat we op het goede spoor zitten. Tytsjerksteradiel wordt ervaren als een beeldschone gemeente, met veel variatie in landschap, van smûk tot weelderig, met prachtige mogelijkheden voor waterrecreatie en dorpen waar je zo zou willen wonen, kortom: verrassend mooi! Dat betekent echter niet dat we achterover kunnen leunen en de gewenste groei wel naar ons toe komt. Voor de bovengenoemde zes strategielijnen zijn daarom acties opgesteld. Deze acties staan in het uitvoeringsprogramma. Voor sommige acties zijn aanpassingen van regels of beleid nodig. Een pleisterplek in de vorm van een terras aan het water met horeca vraagt naast een procedure/vergunning ook aanpassing van het horecabeleid. Uitbreiding van mogelijkheden voor een standplaats, bijvoorbeeld in de vorm van een foodtruck, vraagt aanpassing van het gemeentelijk standplaatsenbeleid. Het uitvoeringsprogramma is niet bedoeld als een star programma maar is een levend document, geschreven met de kennis van nu. Verandert de werkelijkheid, doen zich onvoorziene kansen voor, dan willen wij daar natuurlijk op inspelen.

Onze vraag Kan de raad zich vinden in het uitvoeringsprogramma? Wil de raad deze nog wijzigen of daaraan nog acties toevoegen?

De rol van de gemeente Niet alle acties kosten geld en het is zeker niet zo dat de gemeente voor alle acties aan de lat staat. Vraag is wel: kunnen we van de ondernemers vragen dat zij zorgen voor de uitvoering van alle acties? Er zijn genoeg ondernemers die verder kijken dan het eigen bedrijf, maar het eigen bedrijf moet wel draaien en heeft daarom vooral de aandacht. Als college denken wij dat we het meeste kunnen bereiken als we de handen ineenslaan waarbij de rol van de gemeente actiever is dan alleen faciliterend. Met ingang van 2021 wordt de toeristenbelasting verhoogd van € 1,- naar € 1,50. Dit betekent een meeropbrengst van ca € 150.000 bij een gelijkblijvend aantal overnachtingen. Met deze meeropbrengst is in de begroting al rekening gehouden. Onze ambitie om te groeien gaat niet vanzelf. Kosten gaan voor de baat uit maar op termijn kunnen we ook van deze groei de revenuen verwachten. De afgelopen jaren is het aantal uren voor toerisme en recreatie teruggebracht van 28 naar 18. In een beleidsluwe periode was het met dit aantal uren mogelijk om ‘op de winkel te passen’.

Maar als we meters willen maken, hebben we ‘metermakers’ nodig: Met het Beleidsplan Recreatie en Toerisme wordt een kwalitatief sterk uitgangspunt gemaakt voor de toekomst die past bij onze gemeente als onderdeel van een TOP-regio! Van belang is nu de uitvoering met lef te implementeren in het werkveld zodat creativiteit en borging dicht bij de uitvoering door de ondernemers en betrokken organisaties komt. Wij zoeken die ondernemers die in staat zijn tot nieuwe initiatieven om de parels in onze gemeente goed te benutten en andere ondernemers kunnen betrekken en verbinden in producten en activiteiten. Deze ondernemers verdienen faciliteiten van de gemeente om de impulsen van het nieuwe beleid om te zetten in daden. Deze faciliteiten kunnen zeer divers zijn. Door juist de ondernemers hierin het voortouw te geven kan een vliegwieleffect ontstaan, dat zichzelf gaat versterken. Daarom is financiële ondersteuning vanuit de gemeente vooral in de beginfase van belang. Het gewenste effect is een aanzienlijke toename van

5

toeristen en verbreding van het recreatieve aanbod. Dit zal als neveneffect hebben dat de bijdrage aan toeristenbelasting zal gaan stijgen. Hoe het ‘maken van meters’ er precies uit gaat zien hebben we nog niet uitgewerkt. Ook omdat we hierbij een belangrijke rol voor de ondernemers zien. In de kadernota hebben we een voorstel opgenomen om hiervoor middelen beschikbaar te stellen.

Onze vraag Hoe ziet de raad de rol van de gemeente? Is het aan de ondernemers om van de toeristische sector een nog aantrekkelijker geheel te maken waarbij de gemeente vooral faciliterend is en zich richt op de toeristische infrastructuur (paden/route, recreatieve voorzieningen, regiomarketing); of deelt de raad het standpunt van het college dat we wel veel maar niet alles van de ondernemers kunnen verwachten? Als de raad zich kan vinden in dit laatste standpunt, is de raad dan bereid tot het beschikbaar stellen van budget gedurende drie jaren om “meters te maken”, ten aanzien van de acties zoals aangegeven in het uitvoeringsprogramma? Proces en participatie Om te komen tot een weloverwogen conceptbeleidsplan hebben we de ondernemers en dorpsbelangen uitgenodigd om mee te denken. Vanwege corona konden we geen bijeenkomsten organiseren dus via de digitale weg hebben we voor elk cluster een overleg georganiseerd. Aan degenen die hebben meegedacht hebben we daarna het resultaat gepresenteerd en besproken. Daarnaast hebben we drie maal een groep experts (van MerkFriesland, Nationaal Park De Alde Feanen, Stichting RegioMarketingToerisme, Koninklijke Horeca Nederland, Hiswa/Recron, Staatsbosbeheer, It Fryske Gea, Stichting Markant Friesland en de provincie) uitgenodigd om mee te denken.

In de tweede helft van mei wordt (na instemming van het college) het conceptbeleidsplan vrijgegeven. Het wordt toegestuurd aan de ondernemers in de vrijetijdssector, stakeholders en dorpsbelangen en algemeen gepubliceerd op de gemeentepagina van Actief. Een ieder heeft de tijd om te reageren tot 1 juli. Ook gaan we gebruik maken van het nieuwe participatieplatform t-diel denk mee. Van het Fries sociaal Planbureau weten we al wat de inwoners van Friesland als voordelen van toerisme voor de samenleving van Friesland zien:1

We leggen onze inwoners een aantal vragen voor. Van de ontvangen reacties hopen we de raad, voorafgaand aan de vergadering van 1 juli, een indruk te kunnen geven. 1 https://www.fsp.nl/publicaties/toerisme-in-fryslan-brengt-leven-in-de-brouwerij/ feb

2020

6

Na de behandeling in de raad op 1 juli wordt op basis van de ontvangen reacties en de reactie van de raad, het concept nog aangepast. Vaststelling staat geagendeerd voor de raad van 16 september. Burgum, 25 mei 2021

Het college van burgemeester en wethouders van Tytsjerksteradiel, secretaris,

mevr. H.M. van Gils

burgemeester,

dhr. drs. L.J. Gebben

7

De volgende beleidsdocumenten vormen de basis van het nu voorliggende conceptbeleidsplan voor recreatie en toerisme in Tytsjerksteradiel: 1. De regionale visie voor toerisme en recreatie in noordoostFryslân. Deze visie is in februari 2020 door alle raden in de regio noordoostFryslân vastgesteld. In deze visie is de volgende ambitie opgenomen Economische groei en een prettige leefomgeving Wij hebben de ambitie om de recreatie en toerisme sector de komende jaren fors te laten groeien tot een sector van meer formaat. Met als resultaat een stimulering van de lokale economie, meer omzet en meer banen, en een betere leefomgeving voor onze eigen inwoners. We willen met onze ambitie en doelen aansluiten bij de landelijke ontwikkelingen en position paper4 van de provincie Fryslân; “een fair share aandeel buitenlandse gasten in Friesland t.o.v. de rest van Nederland, resulterend in een groeipercentage van 100% meer binnen- en buitenlandse gasten tussen nu en 2030”. (Bron: position paper, provincie Fryslân *) We zijn echter realistisch en zien in dat Noordoost-Fryslân nog aan het begin van de toeristische levenscyclus staat en dat andere gebieden in Fryslân – de Waddeneilanden en Friese Meren – in eerste instantie meer zullen profiteren van het toenemend (inkomend) toerisme. Desalniettemin willen we ambitie uitstralen en profiteren van de groei.

Daarom zetten we in op een groeipercentage van 50% meer binnen- en buitenlandse gasten tussen nu en 2030. Daarmee gaan we voor een fors sterkere groei dan de bestaande provinciale trendontwikkeling. De ambitie kan worden vertaald in de volgende doelstellingen. In 2030: ● Worden 50% meer overnachtingen in onze regio doorgebracht van ruim 600.000 overnachtingen nu naar ruim 900.000 overnachtingen in 2030; ● Ontvangen we 50% meer binnen- en buitenlandse vakantiegasten in de regio Noordoost Fryslân; het gaat om een groei van bijna 175.000 nu tot ruim 260.000 in 2030; ● De werkgelegenheid neemt toe van een aandeel van 5,2% opde totale werkgelegenheid in 2017 naar 7% in 2030, dat betekent +/- 700 extra banen tussen nu en 2030. Het belang van een vitale vrijetijdseconomie is dat het kan zorgen voor een prettige en gezonde woon- en leefomgeving, kan bijdragen aan het behoud van natuur- en cultuurerfgoed en in een veranderende economie toekomstbestendige banen biedt (people, planet, profit). Daarom moet de groei van recreatie en toerisme bijdragen aan de volgende maatschappelijke opgaven: ● Het instandhouden van lokale voorzieningen; veel voorzieningen in de regio staan onder druk, en dat heeft ook gevolgen voor onze inwoners. Meer bezoekers van buiten kunnen bijdragen aan het bestaansrecht van bijvoorbeeld winkels of horecavoorzieningen.

● Het instandhouden van cultureel erfgoed; De regio beschikt over veel cultuurhistorisch erfgoed, bijvoorbeeld oude boerderijen, kerken, huizen en bijzondere landschappen. Het is in onze regio een uitdaging om al dit mooie erfgoed in stand te houden. De regio ziet, via herbestemming in toerisme een kans om een deel van dit erfgoedte behouden en te versterken voor de toekomst, in samenwerking met de ondernemers. ● Een prettige leefomgeving voor eigen inwoners; Voor toeristen en recreanten zijn aantrekkelijke routestructuren (te fiets, te voet of via het water) van groot belang. Ook voor de eigen inwoners van onze regio zijn aantrekkelijke paden en routes van belang; om zo ook zelf optimaal te kunnen genieten van de omgeving. ● Het welbevinden van inwoners; Voldoende recreatiemogelijkheden zorgen ervoor dat onze nwoners kunnen ontspannen en meer bewegen, wat een positief effect heeft op de gezondheid. *Bij een redelijk aandeel (fair share) in de buitenlandse markt van zo’n 6%, ontvangt Fryslân in 2030 zo’n 1.400.000 extra buitenlandse gasten en bijna 400.000 extra binnenlandse gasten die één of meerdere dagen overnachten. Samen zijn dit in 2030 1.800.000 extra gasten die ergens in Fryslân overnachten.

2. De waterrecreatievisie NoordoostFryslân, land en water verbonden De waterrecreatievisie is in 2013 door de raden van NoordoostFryslân vastgesteld en heeft een looptijd tm 2025 In deze visie is het volgende toekomstbeeld opgenomen:

8

"Noordoost Fryslân 2025: waar de cultuur de wal raakt en de natuur vol water zit" Noordoost Fryslân staat op de kaart als aantrekkelijk watersportgebied. Het vaarwegennetwerk is op orde en kenmerkt zich door een dicht netwerk van vaarten en kanalen en heeft een sterke verbinding met de cultuur en natuur in het achterland. De camper- en sloepenvaarder zijn de voornaamste doelgroepen. Met het vertroetelen van deze doelgroepen varen in hun kielzog ook andere waterrecreanten die aangenaam verteren en verblijven. Om deze doelen te bereiken wordt gewerkt aan vijf strategische thema’s Water en land verbinden Vaarwegen verbinden Bijzondere bestemmingen Onderling verbinden Promotie en positionering Duurzame regio

3. Provinciale beleidsnota “Gastvrij Fryslân” 2028 In deze nota is de volgende ambitie opgenomen: Slimme groei; het is hét begrip waar de beleidsnota Gastvrij Fryslân 2028 om draait. Meer groeien, maar op een slimme manier zodat heel Fryslân profiteert van toerisme. Dat is onze missie! Deze nota gaat over het uit te voeren beleid rond het thema Recreatie & Toerisme. De visie Waterrecreatie, zoals deze op 27 februari 2019 door Provinciale Staten is vastgesteld, is in deze nota verwerkt. Andere boeg De afgelopen periode is er veel veranderd in de Friese gastvrijheidseconomie. Recreatie en toerisme groeien in het algemeen wereldwijd sterk. Ook Fryslân krijgt hiermee te maken. Inspelend op deze veranderingen en kansen, gooien we het in deze nieuwe bestuursperiode over een andere boeg. Niet meer alleen maar groeien in bijvoorbeeld aantal bezoekers en overnachtingen, maar slim groeien en jaarrond (cultuur)toeristen ontvangen in heel Fryslân. Zo draagt toerisme bij aan brede welvaart. We sluiten hiermee aan bij het bestuursakkoord Geluk op 1 en het daarin geformuleerde resultaat 50: ‘De groei in het Friese recreatie en toerisme is bijgebogen naar slimme groei’. Met deze beleidsnota streven we ook naar een verbetering van de werkgelegenheid in deze sector en naar het inzetten van een bredere doelgroep, zoals senioren.

We willen innovatie in de sector stimuleren en dit moet leiden tot een stijging van het aanbod van voldoende aantrekkelijke banen. Onze missie voor deze periode is: - In 2028 hebben Friese inwoners profijt van een slimme groei van het toerisme Slimme groei van toerisme zorgt voor een prettige en gezonde woon- en leefomgeving, levert een bijdrage aan het behoud van natuur- en cultuurerfgoed en toekomstbestendige banen in een veranderende economie (people, planet, profit). Dit vertaalt zich in de volgende drie ambities: Ambitie 1: Toerisme zorgt voor een prettige en gezonde woon- en leefomgeving Een slimme groei van toerisme draagt bij aan het behouden of verder laten stijgen van de beleving van de leefbaarheid, het behouden van de nummer 1 positie van meest gelukkige inwoners van Nederland en instandhouding van het voorzieningenniveau in onze provincie. Ambitie 2: Toerisme versterkt het behoud en ontwikkeling van cultuur- en natuurerfgoed Een slimme groei van toerisme versterkt de kwaliteit en omvang van natuur- en ultuurerfgoed. Ambitie 3: Toerisme zorgt voor toekomstbestendige banen Een slimme groei van toerisme draagt bij aan werkgelegenheid en arbeidsparticipatie voor jongere generaties en senioren. Met uitdagende banen hopen wij dit te bereiken en zo bij te dragen aan een stijging van het welvaartsniveau (gemiddeld huishoudensinkomen).

9