08 - Bijlage 1 - Informerend raadsdocument verkenning verkeersveiligheid Raadhuisweg

Riedsynformaasje Ried (of LIST) Agindapunt Status Program Portefúljehâlder Amtner Taheakke Presintaasje Iepen Poadium Saaknûmer

: : : : : : : : :

10 december 2020 Vult de griffie in INFORMEREND mevr. T. Willemsma Johan Meirink Nee Z2020-09817 / S2020-24778

Underwerp Verkeersveiligheid Raadhuisweg De ynformaasje wurdt foar kundskip oanbean oan de ried.

Korte samenvatting Met het bijbehorende raadsvoorstel wordt de raad geïnformeerd over de stand van zaken met betrekking tot een motie van de Partij van de Arbeid over de verkeersveiligheid op de Raadhuisweg in Burgum. Er is een verkennend onderzoek uitgevoerd naar de mogelijkheden om de verkeersveiligheid voor met name de fietsers te verbeteren. Een nadere technische uitwerking met bijbehorende kostenramingen zal in februari aan de raad worden voorgelegd. Inleiding In de raadsvergadering van 23 april j.l. is een motie aangenomen geïnitieerd door de fractie van de Partij van de Arbeid. Hiermee werd aandacht gevraagd voor de knellende verkeerssituatie vanaf de rotonde onder aan de brug tot en met de kruising van de Raadhuisweg met de Lageweg/Burgumerdaam en daarbij werd verwezen naar een aantal ongevallen, waaronder die op 10 maart van dit jaar. De PvdA-fractie vermoedt dat de combinatie van de hoge snelheid waarmee de Raadhuisweg in wordt gereden en de plotselinge menging van weggebruikers ter hoogte van de inrit van het gemeentehuis tot ongemakkelijke en gevaarlijke verkeerssituatie leidt. De motie verwijst verder naar de aandacht die dezelfde fractie twee jaar geleden heeft gevraagd voor de belangen van fietsers langs de busroute door Burgum. Bij de beantwoording daarvan is duidelijk geworden dat het aanbrengen van vrijliggende fietspaden langs dit traject lastig is.

Het verzoek aan het college bij de motie die nu voor ligt is als volgt: •

Nogmaals de verkeerssituatie op het eerste deel van de Raadhuisweg onder de loep te nemen en te bezien of er tot ontmenging van weggebruikers kan worden gekomen

•

Daarbij de oversteek/afslag naar de Lageweg mee te nemen

Eerder dit jaar is aangegeven de raad dit kalenderjaar nader te informeren over de stand van zaken. Bij de verdere behandeling van de motie zullen ook de recentelijk ontvangen brieven van bewoners van de Lageweg en de Burgemerdaam worden betrokken. Kernboodschap De raad van informatie te voorzien over het onderzoek dat is uitgevoerd naar aanleiding van de motie die is ingediend omtrent de verkeersveiligheid op de Raadhuisweg in Burgum. Probleemverkenning Bij de uitvoering van het project KIK Burgum zijn de verkeerslichten vervangen door rotondes. De gevolgen van deze keuze zijn duidelijk te zien op de Raadhuisweg. Er zitten beduidend minder hiaten in de verkeersstroom en de snelheid van het verkeer is hoger. Dat laatste heeft ook te maken met de vormgeving van de rotonde. In verband met de relatief grote hoeveelheid vrachtverkeer is gekozen voor een ruime maatvoering. In een later stadium zijn in de bochten verdrijvingsvlakken aangebracht, die wel een ander beeld geven, maar de snelheid weinig doen afnemen. De menging van fiets en auto op het wegvak tussen rotonde en kruispunt Lageweg is door de jaren heen maar weinig veranderd. Zowel in de situatie met verkeerslichten als nu met de rotonde vindt vanaf de entree van het gemeentehuis menging van verkeer plaats. Deze inrit is alleen een stuk in oostwaartse richting opgeschoven.

Ook het gedrag van de fietser is door de jaren heen hetzelfde gebleven. In het verleden staken al veel fietsers (thv entree gemeentehuis) de Raadhuisweg over om via het éénrichtsfietspad, tegen de richting in, naar de brug te fietsen en dat gebeurt tegenwoordig nog net zo. Bij de kruising met de Lageweg/Burgumerdaam is met name in de spitsperiodes goed merkbaar dat de verkeersstroom op de Raadhuisweg weinig gaten meer biedt om vanaf de zijwegen op te rijden. Niet alleen de grote verkeersdruk zelf maakt het dan soms lastig om verkeerssituaties goed in te schatten, maar soms veroorzaakt dat ook ongewenst verkeersgedrag. Ook de fietser die wil oversteken wordt met dezelfde zaken geconfronteerd. Gemeentelijk beleid en analyse In het GVVP van 2009 is een categorisering van het wegennet opgenomen. Bij het indelen van de wegen binnen de bebouwde kom krijgen enkele wegen die hoofdzakelijk tot doel hebben om het verkeer af te wikkelen, de status van gebiedsontsluitingsweg (GOW). Op deze wegen geldt een maximumsnelheid van 50 km/uur. Op de overige wegen heeft de verblijfsfunctie de overhand. Die wegen worden erftoegangswegen (ETW) genoemd. Op deze wegen geldt doorgaans een maximumsnelheid van 30 km/uur, worden verkeerssoorten gemengd en wanneer zij aansluiten op GOW’s gebeurt dat ondergeschikt.

Zoals toegelicht bij de beantwoording van de motie van 2018, is aan de busroute door Burgum de functie “erftoegangsweg +” toegekend. In het kort komt dat erop neer dat gekozen is voor een maximumsnelheid van 50 km/uur in verband met de functie die de route vervult voor de ontsluiting van het dorp, maar bij onveilige punten wordt ervoor gekozen om maatregelen te treffen die passen bij een verblijfsgebied. Met de keuze die destijds gemaakt is, is aan het hele traject (Raadhuisweg, Oppedijk Van Veenweg, Kwekersstrjitte, Haismastraat en Hornstrasingel) dezelfde functie toegekend, terwijl de intensiteiten op de afzonderlijk delen sterk uiteen lopen. Op het eerste deel van

2

de Raadhuisweg is sprake van een etmaalintensiteit van meer dan 10.000 motorvoertuigen, terwijl die op andere delen soms maar 3.000 mvt/etm bedraagt. De vormgeving van de weg moet zoveel mogelijk aansluiten bij het gebruik (de intensiteit) van de weg. Dit uitgangspunt pleit voor een meer genuanceerde blik op functie en inrichting. In het raadsvoorstel van maart vorig jaar werd ook al de optie benoemd om het bestaande beleid aan te passen en voor het drukkere deel van de route (Raadhuisweg/Oppedijk Van Veenweg) voor een vrijliggend fietspad te kiezen. Daarmee wordt het ETW+ uitgangspunt losgelaten en aan dit deel de status van verkeersroute (GOW) toegedicht. Objectieve verkeersveiligheid Op het onderstaande kaartje en de bijbehorende tabel staan de ongevallen weergegeven die zich in de periode van 2014 tot en met oktober van dit jaar hebben voorgedaan op de Raadhuisweg.

Ongevallen Raadhuisweg te Burgum * Jaar

Ongevallen Partijen Betrokkenen Slachtoffers Gewonden Doden

2014

1

2

2

0

0

0

2015

4

8

7

0

0

0

2018

1

2

2

1

1

0

2019

2

5

5

0

0

0

2020

2

4

4

0

0

0

Bij de 10 ongevallen die vanaf 2014 zijn geregistreerd, was 3 keer een fietser betrokken. De helft van die ongevallen hebben zich na de omvorming tot rotonde voorgedaan. De fietser die daarbij betrokken was, was de enige die met letsel naar het ziekenhuis moest.

3

Oplossingsrichtingen De oproep die met de motie wordt gedaan is om de mogelijkheden te onderzoeken om tot ontmenging van snel en langzaam verkeer te komen. Een aantal opties dient zich daarvoor aan: a) tot voorbij het kruispunt Kûpersstrjitte een enkelzijdig (in twee richtingen bereden) tweezijdig fietspad; b) tot voorbij het kruispunt Lageweg een tweezijdig fietspad; c) tot voorbij het kruispunt Lageweg een enkelzijdig (in twee richtingen bereden) fietspad.

Variant a: Met het oog op de intensiteit van het autoverkeer heeft deze optie de voorkeur. Na de Kûpersstrjitte wordt de verkeersdruk op de Oppedijk Van Veenweg beduidend lager en is die op een niveau dat menging van fietsers en auto’s weer acceptabel is en daar komt bij dat vanaf dat punt in de vorm van de Roggemounewei ook een soort van parallelweg beschikbaar is voor fietsers. De realiseerbaarheid van vrijliggende fietspaden op dit deel is echter laag. De eigendomsgrenzen liggen aan beide zijden van de weg over het algemeen direct tegen het aanliggende voetpad aan. Het benodigde profiel is hier binnen deze grenzen niet te realiseren. Er zal daarom grondaankoop nodig zijn. Variant b: Ook op de Raadhuisweg is de beschikbare ruimte beperkt. Dat wordt mede veroorzaakt door de haltekommen waarin de bussen aan beide zijden van de weg halteren. Het is geen optie om deze “havens” op te heffen en de bus op de weg te laten stoppen en ook een alternatieve locatie op een ander wegvak is niet gewenst en niet beschikbaar. Een ander aandachtspunt is hoe fietsers ter hoogte van de Lageweg/Burgumerdaam op het vrijliggende fietspad terecht komen. Dit moet worden gerealiseerd door ten oosten van de kruising de fietsers via vrijliggende paden naar en van de rijbaan te geleiden. Ook daar, tussen kruising en tankstation, is de ruimte zeer beperkt.

Zeker wanneer middengeleiders aan weerszijden moeten worden ingepast om het oversteken van fietsers en voetgangers veilig (in 2 fases) mogelijk te maken. Het is waarschijnlijk dat ter hoogte van het tankstation ongewenste oversteekbewegingen plaatsvinden van fietsers die daar tegen de rijrichting in al het fietspad aan de zuidzijde (tegen de rijrichting in) gaan volgen. Dit is feitelijk de situatie die zich nu ter hoogte van de entree van het parkeerterrein van het gemeentehuis voordoet. Variant c: De beoordeling van deze optie komt in grote lijnen overeen met die van de vorige variant, maar het voordeel van de fietspaden aan beide zijden van de weg is uiteraard dat er minder oversteekbewegingen van fietsers zijn ter hoogte van de kruising met de Lageweg/Burgumerdaam. De kans is beduidend groter dat fietsers doorfietsen tot aan de rotonde en daar onder relatief veilige omstandigheden, de oversteek maken. Het realiseren van deze optie vraagt echter nog iets meer ruimte en aan de noordzijde van de Raadhuisweg is die, onder andere ter hoogte van de bushalte, schaars. De ongewenste oversteekbeweging, zoals bij b. beschreven, zullen zich minder voordoen.

4

Conclusie en vervolg Het is duidelijk dat de verkenning heeft uitgewezen dat er veel obstakels zijn om tot ontmenging van fietsers en auto’s te komen op de Raadhuisweg. Dat geldt voor de varianten met éénzijdige en tweezijdige fietspaden op dit traject, maar nog sterker voor de voorkeursoptie om de vrijliggende fietspaden door te trekken tot aan de Kûpersstrjitte. In de komende maanden zullen de varianten technisch worden uitgewerkt en de bijbehorende kosten in beeld worden gebracht. De resultaten van deze verdiepingsslag zullen bij de raad van februari aan u worden voorgelegd.

Burgum (datum aanlevering door college bij raadsgriffie) Het college van burgemeester en wethouders van Tytsjerksteradiel secretaris burgemeester mw. H.M. van Gils

dhr. drs. L.J. Gebben

5