VAS 1 Bijlage 4 bij toelichting (asbest)bodemonderzoek bp Buitengebied Twenterand PH Vosmaatweg 2 en 2a
Tekst van het document
RAPPORT VERKENNEND (ASBEST)BODEMONDERZOEK conform NEN5740 en NEN5707 Vosmaatweg 2+2A - Vriezenveen
Opdrachtgever Maatschap Brink-Piel Weitemanweg 6 7671 RV Vriezenveen Locatie: Vosmaatweg 2+2A 7671 RW Vriezenveen
Maart 2024 (Versie 2)
Kruse Milieu BV Adres: Huyerenseweg 33 7678 SC Geesteren
Internet: info@krusegroep.nl www.krusegroep.nl
Tel: 0546 - 63 96 63 Bankgegevens: KvK: 06068751 ABN AMRO: BTW-nr: NL 8019.25.125.B01 NL34ABNA0501538739
Rapport Verkennend (asbest)Bodemonderzoek conform NEN 5740 en NEN5707 Vosmaatweg 2+2a - Vriezenveen
Opdrachtgever: Maatschap Brink-Piel Weitemansweg 6 7671 RV Vriezenveen
Locatie: Vosmaatweg 2+2A 7671 RW Vriezenveen
Projectcode: 22062116 Rapportagedatum: 8 maart 2024 (versie 2) Projectleider: De heer ing. J. Lammers / ir. P. Haverkort Auteur: Mevrouw ing. H. Stevelink Kruse Milieu BV
INHOUD Pagina 1
Inleiding
1
2
Locatiegegevens Beschrijving huidige situatie Vooronderzoek Bodemsamenstelling en geohydrologie
2 2 2 4
3
Uitvoering bodemonderzoek Onderzoeksstrategie Veldwerkzaamheden Analyses Toetsing chemische analyses Toetsing asbestanalyses
5 5 6 7 8 9
4
Resultaten Algemeen Veldwerkzaamheden Resultaten en toetsing van de chemische analyses Bespreking resultaten chemische analyses Resultaten asbestanalyses
10 10 10 13 14 15
5
Samenvatting, conclusies en aanbevelingen
16
6
Literatuur en bronvermelding
18
Bijlagen I Regionale ligging locatie Boorplan verkennend (asbest)bodemonderzoek Kruse Milieu BV, december 2022 II Boorstaten en legenda boorstaten III Resultaten chemische analyses en toetsing chemische analyses IV Resultaten asbestanalyses V Verklaring van enkele gebruikte termen en afkortingen
Kruse Milieu BV
Project: 22062116 (versie 2)
1
Inleiding
Dit rapport beschrijft het verkennend (asbest)bodemonderzoek, dat in opdracht van Maatschap Brink-Piel op een terreindeel aan Vosmaatweg 2+2A in Vriezenveen door Kruse Milieu BV is uitgevoerd. In versie 2 van het rapport zijn enkele onvolkomenheden aangepast. Versie 2 van het rapport vervangt versie 1 van 22 december 2022. De aanleiding van dit onderzoek is de geplande bestemmingsplanwijzing en de nieuwbouw van een (compensatie)woning. Het bodemonderzoek is noodzakelijk in het kader van de bestemmingsplanwijziging, de aanvraag van de omgevingsvergunning en dient inzicht te geven in de milieukundige kwaliteit van de bodem. Voorafgaande aan het bodemonderzoek heeft een vooronderzoek plaatsgevonden op basis van norm NEN5725 “Aanleiding A: Opstellen hypothese over de bodemkwaliteit ten behoeve van uit te voeren bodemonderzoek”. Uit de resultaten van dit vooronderzoek is gebleken dat de bovengrond van de onderzoekslocatie wordt beschouwd als verdacht voor de aanwezigheid van zware metalen, PAK en asbest. De ondergrond en het grondwater worden beschouwd als onverdacht voor chemische componenten. De onderzoeksopzet gaat uit van: - NEN5725, Bodem.
Leidraad bij het uitvoeren van vooronderzoek bij verkennend, oriënterend en nader onderzoek”, NNI Delft, oktober 2017; - NEN5740, "Bodem - Landbodem - Strategie voor het uitvoeren van verkennend bodemonderzoek - Onderzoek naar de milieuhygiënische kwaliteit van bodem en grond” NNI Delft, januari 2009; - de aanvulling NEN5740/A1, "Bodem - Landbodem - Strategie voor het uitvoeren van verkennend bodemonderzoek - Onderzoek naar de milieuhygiënische kwaliteit van bodem en grond”, NNI Delft, februari 2016; - NEN5707 + C2, “Bodem - Inspectie, monsterneming en analyse van asbest in bodem en partijen grond”, NNI Delft, december 2017. De doelstelling van het onderzoek op de verdachte deellocaties is vast te stellen of de vooronderstelde verontreinigingskernen ook daadwerkelijk op de vermoede plaatsen aanwezig zijn en in hoeverre de verontreinigende stoffen in de grond en het freatisch grondwater respectievelijk de achtergrondwaarden en de streefwaarden overschrijden. De doelstelling van het onderzoek op een asbestverdachte (deel)locatie is vast te stellen of de vooronderstelde verontreinigingskern ook daadwerkelijk op de vermoede plaats aanwezig is en in hoeverre de verontreinigde stoffen in de grond de normwaarden overschrijden. Het veldwerk is uitgevoerd in november 2022 conform BRL SIKB2000 en de protocollen 2001, 2002 en 2018, waarvoor Kruse Milieu BV is gecertificeerd.
Hierbij wordt verklaard dat Kruse Milieu BV financieel en juridisch onafhankelijk is van de opdrachtgever. De vermelde medewerkers in deze rapportage zijn akkoord met openbaring van zijn of haar persoonsgegevens in het kader van de AVG-privacy wetgeving. In dit rapport worden de resultaten besproken van het veld- en het laboratoriumonderzoek. De gemeten gehalten in de grond worden vergeleken met de achtergrondwaarden (AW2000) en de interventiewaarden om vast te stellen of er al dan niet verontreinigingen aanwezig zijn. De in het grondwater gemeten gehalten worden vergeleken met de streef- en interventiewaarden. Tevens worden de resultaten met betrekking tot asbest vergeleken met de wetgeving inzake asbest in bodem en puin, welke door de ministeries van SZW en I&M is vastgesteld. In het beleid is voor asbest een restconcentratienorm en een interventiewaarde opgenomen. Kruse Milieu BV
Project: 22062116 (versie 2)
Pagina 1 van 18
2
Locatiegegevens Beschrijving huidige situatie
Algemeen De onderzoekslocatie is gelegen aan Vosmaatweg 2+2A, op circa 1.5 kilometer ten zuidoosten van de bebouwde kom van Vriezenveen. Het centrale punt binnen het te onderzoeken terreindeel heeft de coördinaten x = 242.177 en y = 492.414. Het terrein is kadastraal bekend als: gemeente Vriezenveen, sectie D, nummer 6944 (gedeeltelijk). De Vosmaatweg bevindt zich ten noorden van de onderzoekslocatie. Bebouwing en verharding Op de onderzoekslocatie is een voormalig agrarisch bedrijf (met mestsilo) aanwezig. De onderzoekslocatie is deels bebouwd en deels verhard met asfalt, beton en klinkers deels met (mest)kelders en deels begroeid met gras (weiland). Onderzoekslocatie Het dak van de werktuigenberging is voorzien van asbestcement golfplaten. Er is sprake van een druppelzone wanneer hemelwater via asbestverdachte dakplaten afwatert op onverhard terrein. De druppelzone bevindt zich aan de oostzijde van de werktuigenberging (zie boorplan). Deze druppelzone wordt als verdachte deellocatie beschouwd (deellocatie A). Het bodemonderzoek is noodzakelijk in het kader van de bestemmingsplanwijziging en de aanvraag van de omgevingsvergunning ten behoeve van de geplande nieuwbouw en dient inzicht te geven in de milieukundige kwaliteit van de bodem. De onderzoekslocatie is onbebouwd, onverhard en omvat circa 6000 m².
In bijlage I zijn de regionale ligging van de locatie weergegeven en is het boorplan van het verkennend (asbest)bodemonderzoek van Kruse Milieu BV van december 2022 opgenomen. Vooronderzoek In het vooronderzoek komt naast informatie uit het huidige gebruik het vroegere gebruik van het terrein aan de orde evenals de vraag of er in het verleden reeds bodemonderzoeken zijn verricht op het terrein. Het vroegere gebruik van het terrein is van belang, omdat bronnen van verontreiniging aanwezig geweest kunnen zijn. De geraadpleegde bronnen zijn weergegeven in tabel 1. De volgende informatie is verzameld: - De onderzoekslocatie heeft momenteel de agrarische bestemming. De woningen dateren oorspronkelijk van 1933, de agrarische bebouwing dateert oorspronkelijk van 1939, 1972 en 1985 (bron: BAG-viewer). Voordien was het terrein in gebruik voor landbouwkundige doeleinden (veenweidegebied). - Op het terrein is een voormalige melkrundveehouderijbedrijf gevestigd. Voor dit bedrijf is op 10 juli 2006 een milieuvergunning (revisievergunning) verleend. - Er is een dieseltank op het terrein aanwezig geweest. De exacte locatie en of het een boven- of ondergrondse dieseltank betreft, wordt niet duidelijk uit de beschikbare gegevens. Hiervan zijn bij de gemeenteen de opdrachtgever geen gegevens bekend.
Voor zover bekend is er verder op de onderzoekslocatie nooit sprake geweest van opslag in tanks van chemicaliën of brandstoffen, zoals huisbrandolie of diesel. - Voor zover bekend is de onderzoekslocatie, met uitzondering van de voormalige dieseltank, nooit gebruikt voor werkzaamheden of (bedrijfs)activiteiten, die verontreinigend kunnen zijn. - Voor zover bekend is de onderzoekslocatie verder in het verleden niet opgehoogd en hebben er geen dempingen van lager gelegen delen of sloten plaatsgevonden. - Op enkele daken van de te slopen schuren zijn asbestverdachte golfplaten aanwezig. Er is aan de oostzijde van de werktuigenberging een asbestverdachte druppelzone aanwezig (deellocatie A). Kruse Milieu BV
Project: 22062116 (versie 2)
Pagina 2 van 18
Het hemelwater van het asbestverdachte dak stroomt af op onverhard terrein. Verder zijn er geen druppelzones aanwezig of stroomt het hemelwater af via dakgoten of op verhard terrein. Voor zover bekend bevindt zich verder geen asbest op of in de bodem op de onderzoekslocatie. Er bevinden zich geen asbesthoudende beschoeiingen of sloopafval direct naast of op de onderzoekslocatie. Tevens is de locatie niet gelegen aan een asbestweg. - Vanwege het gebruik als voormalig agrarisch erf wordt de bovengrond van de onderzoekslocatie beschouwd als verdacht voor de aanwezigheid van asbest. - Volgens de Regionale Bodemkwaliteitskaart Twente (Witteveen+Bos, maart 2018) vallen de bovengrond en de ondergrond in functieklasse AW2000. Volgens de Nota bodembeheer Regio Twente (Twens beleid veur oale groond) wordt geen correctie toegepast voor minerale olie tot maximaal 100 mg/kg d.s. - Er heeft niet eerder een bodemonderzoek op de huidige onderzoekslocatie plaatsgevonden. Wel heeft er conform de bodematlas eerder een bodemonderzoeken op minimaal 30 meter ten westen van de huidige onderzoekslocatie plaatsgevonden (Bodem Advies Groep van 1 januari 2003). Het betreffende rapport is niet beschikbaar gesteld. Tabel 1: Geraadpleegde bronnen vooronderzoek Bron
Specificatie
Eigenaar of opdrachtgever
Huidig en voormalig gebruik en milieutekening
Ja
Gemeente Twenterand
Milieuhygiënische en historische bodeminformatie
Ja
Omgevingsrapportage
https://overijssel.omgevingsrapportage.nl/
Ja
Archief Kruse Milieu BV
Eerder uitgevoerde bodemonderzoeken
Nee
Google Maps
https://www.google.nl/maps
Ja
Topotijdreis
https://www.topotijdreis.nl/
Ja
BAG-viewer
https://bagviewer.kadaster.nl/
Ja
Perceelloep
https://perceelloep.nl/
Ja
Ruimtelijke plannen
https://www.ruimtelijkeplannen.nl/viewer/
Ja
Grondwatertools
https://www.grondwatertools.nl/gwsinbeeld/
Ja
DINO-loket
https://www.dinoloket.nl/
Ja
AHN-viewer
https://ahn.arcgisonline.nl/ahnviewer/
Ja
Bodemkwaliteitskaart
Regionale Bodemkwaliteitskaart Twente, Witteveen+Bos, d.d. 23 maart 2018 Twente Bodemkwaliteitskaart PFAS, Tauw bv, d.d. 28 mei 2020
Ja
Kruse Milieu BV
Project: 22062116 (versie 2)
Relevante informatie
Pagina 3 van 18
Bodemsamenstelling en geohydrologie Op basis van literatuurstudie is de onderstaande regionale geohydrologische situatie afgeleid: - Het maaiveld bevindt zich ongeveer 10 meter boven NAP. - De grondwaterkaart geeft geen uitsluitsel over de samenstelling en dikte van de deklaag of over het doorlatend vermogen. - De locatie valt in het grotendeels afgegraven hoogveen gebied rondom Vriezenveen. Dit wordt gekenmerkt door kunstmatige peilbeheersing van het grondwater. Het stelsel van vaarten en sloten is vrij intensief, zodat de waterhuishouding goed is. - De grondwaterspiegel bevindt zich circa 1.5 meter onder het maaiveld. Het grondwater stroomt waarschijnlijk in noordwestelijke richting. - In de directe omgeving bevindt zich geen waterwingebied. - Op circa 1.5 kilometer ten zuidoosten van de onderzoekslocatie stroomt de Derde Wetering, op circa 2.5 kilometer ten zuiden stroomt het Lateraalkanaal en op circa 1.6 kilometer ten noorden stroomt een aftakking van het Overijsselsch Kanaal (Almelo-De Haandrik). - De invloed van deze watergangen op het freatische grondwater is bij ons bureau niet bekend.
Kruse Milieu BV
Project: 22062116 (versie 2)
Pagina 4 van 18
3
Uitvoering bodemonderzoek Onderzoeksstrategie
De onderzoeksopzet gaat uit van: - NEN5740, "Bodem - Landbodem - Strategie voor het uitvoeren van verkennend bodemonderzoek - Onderzoek naar de milieuhygiënische kwaliteit van bodem en grond” NNI Delft, januari 2009; - de aanvulling NEN5740/A1, "Bodem - Landbodem - Strategie voor het uitvoeren van verkennend bodemonderzoek - Onderzoek naar de milieuhygiënische kwaliteit van bodem en grond”, NNI Delft, februari 2016; - NEN5707 + C2, “Bodem - Inspectie, monsterneming en analyse van asbest in bodem en partijen grond”, NNI Delft, december 2017. In de normen NEN5740 en NEN5707 zijn voor onverdachte en verdachte locaties richtlijnen gegeven voor een systematisch veldonderzoek, de bemonsteringsstrategie en uit te voeren analyses. De gekozen onderzoeksstrategie is voldoende intensief voor het verkrijgen van inzicht in de bodemkwaliteit ten behoeve van de omgevingsvergunning, bestemmingsplanwijziging of eigendomsoverdracht. De hypothese "verdachte locatie" uit normen NEN5740 en NEN5707 worden voor de onderzoekslocatie gebruikt. Omdat de exacte locatie van de voormalige dieseltank niet bekend is kan deze deellocatie niet onderzocht worden.
Bovengrond erf (circa 6000 m2) Op basis van de beschikbare informatie omtrent het historisch en huidig gebruik van de locatie, wordt de bovengrond als gevolg van de voormalige bedrijfsactiviteiten het terrein als verdacht voor de aanwezigheid van zware metalen, PAK en asbest beschouwd. De onderzoeksstrategie is gebaseerd op zowel de NEN540 en de NEN5707 (verdacht, heterogeen verdeeld, VED-HE). Er worden op een terreindeel met een oppervlakte van circa 6000 m² in totaal 19 inspectiegaten gegraven met een lengte en een breedte van minimaal 0.3 meter. Er wordt doorgeboord tot op de ondergrond (ongeroerde bodem) met een maximum diepte van 2.0 meter minus maaiveld. Het opgegraven materiaal wordt uitgezeefd over 20 mm en visueel geïnspecteerd op de aanwezigheid van asbest. De gaten worden handmatig met een schop gegraven. De inspectiegaten worden over het te onderzoeken terreindeel verdeeld. De gaten worden gecodeerd als 1 tot en met 19. Het onderzoek van de ondergrond en het grondwater worden gecombineerd ter plekke van het erf en het weiland. Bovengrond weiland (circa 3000 m2) Op basis van de beschikbare informatie omtrent het historisch en huidig gebruik van de locatie, kan de onderzoekslocatie als niet verdacht worden beschouwd. De hypothese "onverdachte locatie" uit NEN5740 wordt voor het weiland gebruikt.
Deze hypothese gaat ervan uit dat op een locatie geen of slechts licht verhoogde gehalten worden gemeten. Op basis van het oppervlakte van 3000 m² kan op basis van norm NEN5740, strategie onverdachte locatie worden afgeleid dat er 13 boringen dienen te worden verricht tot 0.5 meter diepte. De boringen ter plekke van het weiland worden gecodeerd als boring 21 tot en met 33. Ondergrond en grondwater gehele terrein (circa 9000 m2) Op een onverdachte locatie met een oppervlakte van circa 9000 m² dienen conform NEN5740 (ONV-NL) 6 boringen tot 2.0 meter diepte of tot de grondwaterspiegel te worden verricht. Er worden 2 diepe boringen overeenkomstig NEN5766 afgewerkt met een peilbuis ten behoeve van het meten van het grondwaterpeil en het nemen van grondwatermonsters. De peilbuizen worden centraal binnen op het erf en het weiland geplaatst (gecodeerd als PB 1 en PB 21). Kruse Milieu BV
Project: 22062116 (versie 2)
Pagina 5 van 18
Deellocatie A: Druppelzone (circa 20 m2) De druppelzone aan de oostzijde van de werktuigenberging wordt beschouwd als verdacht ten aanzien van de aanwezigheid van asbest. De hypothese “verdachte locatie" uit NEN5707 wordt voor de druppelzones gebruikt. De onderzoeksstrategie op deze deellocatie is gebaseerd op de NEN5707, paragraaf 6.4.5: een verdachte locatie met een diffuse bodemverontreiniging met een heterogene verdeeld (VED-HE). Bij een druppelzone kleiner dan 10 m2 dienen 2 inspectiegaten te worden gegraven en bij een druppelzone 10 - 100 m2 dienen 3 inspectiegaten gegraven te worden. De inspectiegaten hebben een lengte en breedte van minimaal 0.3 x 0.3 meter. Aan de oostzijde van de werktuigenberging worden ter plekke van de druppelzone 3 gaten verricht in de toplaag. Het opgegraven materiaal wordt uitgezeefd over 20 mm en visueel geïnspecteerd op de aanwezigheid van asbest. De gaten worden handmatig met een schop gegraven. Alleen de toplaag tot 0.1 m-mv wordt bemonsterd. De gaten worden gecodeerd als A1, A2 en A3. Tevens dient te worden vermeld dat in overleg met de opdrachtgever is besloten geen inpandige boringen te verrichten, aangezien het pand nog in gebruik is. Inpandig zijn geen potentieel bodembedreigende (bedrijfs)activiteiten uitgevoerd en er is geen aanleiding om te veronderstellen dat de inpandige bodemkwaliteit afwijkt van de uitpandige bodemkwaliteit.
Bij percentages bodemvreemd materiaal van meer dan 50% is er geen sprake van bodem. Eventuele funderingslagen (asfalt- en puingranulaat) vallen buiten de scope van dit onderzoek. Het opgeboorde materiaal wordt wel beoordeeld op de aanwezigheid van asbestverdachte materialen. In geval er sprake is van meer dan 50% bodemvreemd materiaal/puin is norm NEN5897+C2 van toepassing: “Inspectie en monsterneming van asbest in bouw- en sloopafval en recyclinggranulaat” NNI Delft, december 2017. Bij het verkennend bodemonderzoek worden de volgende uitgangspunten in acht genomen: - in door mensen bewoonde gebieden kunnen door jarenlang gebruik van de grond verhoogde gehalten aan PAK en/of zware metalen voorkomen. Deze worden over het algemeen aangeduid als lokale achtergrondwaarden. Deze gehalten zijn vaak gerelateerd aan het voorkomen van puin- en/of kooldeeltjes in de bodem; - in humeuze of veenhoudende bodems worden regelmatig verhoogde gehalten minerale olie waargenomen. Deze gehalten worden veroorzaakt door humuszuren en overig organisch materiaal, dat van nature aanwezig is en door een florisilbehandeling niet geheel wordt verwijderd. Tijdens chemische analyses worden deze verbindingen gedetecteerd als de zware fractie van minerale olie (C27 tot C40).
Bij veenbodems betreft het gehalten van 50 tot 100 mg/kg droge stof; bij humeuze bodemlagen gaat het om bijdrages van 10 tot 50 mg/kg droge stof. Deze gehalten kunnen worden beschouwd als natuurlijke achtergrondwaarden; - in het grondwater kunnen van nature verhoogde gehalten aan zware metalen en fenolen voorkomen. Deze worden doorgaans aangeduid als natuurlijke achtergrondwaarden. Een voorbeeld wordt gevormd door (sterk) verhoogde arseengehalten in gebieden, die zeer ijzerrijk zijn. Door kwel kunnen bij hoge grondwaterstanden eveneens verhoogde gehalten aan arseen in de grond ontstaan. Ook deze gehalten kunnen worden beschouwd als natuurlijke achtergrondwaarden. Veldwerkzaamheden Bij de boringen en monsternemingen is gewerkt volgens de geldende NEN- en NPR-voorschriften, alsmede conform BRL SIKB 2000 en de protocollen 2001, 2002 en 2018, waarvoor Kruse Milieu BV is gecertificeerd. Van elk inspectiegat en iedere boring wordt de samenstelling van de bodem beschreven volgens NEN5104. Het opgeboorde materiaal wordt tevens beoordeeld door zintuiglijke waarneming op verontreinigingskenmerken zoals afwijkende geur en/of kleur. Kruse Milieu BV
Project: 22062116 (versie 2)
Pagina 6 van 18
Analyses De chemische analyses worden uitgevoerd door Eurofins Analytico BV te Barneveld, een door de Raad voor Accreditatie erkend laboratorium voor analyses conform de AS3000-protocollen. De asbestmonsters worden onderzocht door Eurofins Omegam in Amsterdam, een door de Raad voor Accreditatie erkend laboratorium voor vezelonderzoek. Voor het uitvoeren van deze analyses worden in dit verkennend onderzoek 10 grond(meng)monsters (waarvan 4 mengmonsters van de fijne fractie) samengesteld en er worden 2 grondwatermonsters genomen. De samenstelling van de mengmonsters vindt plaats op basis van de zintuiglijke waarnemingen, de bodemopbouw en/of posities van de boringen. De samenstelling van de mengmonsters staat vermeld in paragraaf 4.2 in tabel 4. De monsters worden volgens de voorschriften uit NEN5740 en NEN5707 onderzocht. In tabel 2 is weergegeven welke chemische analyses worden uitgevoerd. Tabel 2: Analysepakket per (meng)monster. Monster
Analysepakket Bovengrond erf
Bovengrond (3x)
Zware metalen (Ba, Cd, Co, Cu, Hg, Mo, Ni, Pb en Zn), minerale olie, PCB, PAK (10), organische stof, lutum en droge stof
Bovengrond (3x)
Asbest en droge stof Bovengrond weiland
Bovengrond (2x)
Zware metalen (Ba, Cd, Co, Cu, Hg, Mo, Ni, Pb en Zn), minerale olie, PCB, PAK (10), organische stof, lutum en droge stof Ondergrond en grondwater gehele terrein
Ondergrond (2x)
Zware metalen (Ba, Cd, Co, Cu, Hg, Mo, Ni, Pb en Zn), minerale olie, PCB, PAK (10), organische stof, lutum en droge stof
Grondwater (2x)
Zware metalen (Ba, Cd, Co, Cu, Hg, Mo, Ni, Pb en Zn), minerale olie, vluchtige aromaten (BTEX), naftaleen, styreen en gechloreerde koolwaterstoffen (oplosmiddelen standaardpakket), zuurgraad (pH), elektrisch geleidingsvermogen (EC) en troebelheidsmeting Deellocatie A: Druppelzone
Bovengrond (1x)
Asbest en droge stof
Algemene opmerkingen - Op de grondmengmonsters wordt standaard een florisilbehandeling uitgevoerd om verstoring van de analyse op minerale olie door natuurlijke humuszuren tegen te gaan. - De zuurgraad (pH), het elektrisch geleidingsvermogen (EC) en troebelheidsmeting, van het grondwater worden in het veld gemeten. Filtratie van het grondwater voor de metalenanalyse vindt eveneens in het veld plaats.
Kruse Milieu BV
Project: 22062116 (versie 2)
Pagina 7 van 18
Toetsing chemische analyses De resultaten van de chemische analyses uit het bodemonderzoek worden beoordeeld aan de hand van de gecorrigeerde achtergrond-, streef- en interventiewaarden voor verontreinigingen in de bodem uit de Circulaire bodemsanering per 1 juli 2013 en tabel 1 van bijlage B, Regeling bodemkwaliteit van het ministerie van I&M. De achtergrondwaarden voor grond zijn vastgelegd in de Regeling bodemkwaliteit (Staatsblad, 22 november 2012). De interventiewaarden voor grond en grondwater zijn vastgelegd in de Circulaire bodemsanering. De toetsing aan de eisen in de Wet Bodembescherming en de Circulaire Bodemsanering is beoogd om te beoordelen of er sprake is van een ernstig gevaar voor de volksgezondheid en/of het milieu.
Hierbij worden de volgende waarden onderscheiden: achtergrondwaarde (AW) voor grond: het niveau waarbij sprake is van een duurzame kwaliteit van de grond; bij overschrijding wordt gesproken van een lichte verontreiniging; streefwaarde (S) voor grondwater: het niveau waarbij sprake is van een duurzame kwaliteit van het grondwater; bij overschrijding wordt gesproken van een lichte verontreiniging; interventiewaarde bodem (I): het niveau waarbij de functionele eigenschappen van de bodem voor mens, plant of dier ernstig verminderd zijn of ernstig bedreigd worden; bij overschrijding wordt gesproken van een sterke verontreiniging; tussenwaarde (T): Gelijk aan het gemiddelde van de achtergrond- of streefwaarde en de interventiewaarde, dus (A+I)/2 (grond) of (S+I)/2 (grondwater). Wanneer bij een verkennend onderzoek een component met concentratie boven deze waarde wordt gevonden is in principe een nader onderzoek nodig. Bij de toetsing van de analyseresultaten aan de landelijke achtergrondwaarden en de Interventiewaarden worden deze eerst omgerekend naar een gestandaardiseerde meetwaarde (GSSD). Bij de toetsing van de grondresultaten wordt daarbij gebruik gemaakt van de gemeten percentages lutum en organische stof in de grond(meng)monsters. De analyseresultaten van de grond- en grondwatermonsters zijn volgens BoToVa getoetst aan de achtergrond-, streef- en interventiewaarden.
Het toetsingsresultaat is overeenkomstig BoToVa als volgt aangeduid: concentratie kleiner of gelijk aan AW of S; * concentratie groter dan AW of S en kleiner of gelijk aan T; ** concentratie groter dan T en kleiner of gelijk aan I. *** concentratie groter dan I. Een locatie wordt als verontreinigd beschouwd als de GSSD groter is dan de achtergrondwaarde of streefwaarde. Voor een aantal stoffen kan de rapportagegrens bepalend zijn voor de achtergrondwaarde of streefwaarde. De locatie wordt niet verontreinigd verklaard als geen van de onderzochte stoffen in de bodem aanwezig is met een concentratie hoger dan de achtergrondwaarde of streefwaarde. De resultaten van de eventuele PFAS-analyses worden getoetst aan de achtergrondwaarden in de landbodem genoemd in het “Tijdelijk Handelingskader voor hergebruik van PFAS-houdende grond en baggerspecie” (geactualiseerde versie december 2021) van het Ministerie van Infrastructuur en Waterstaat, alsmede aan de 20 juli 2021 (aangepaste) door het RIVM afgeleide INEV’s (Indicatieve Niveaus voor Ernstige Verontreinigingen) voor de stoffen PFOS, PFOA en GenX in grond en grondwater.
Kruse Milieu BV
Project: 22062116 (versie 2)
Pagina 8 van 18
Toetsing asbestanalyses De resultaten van de asbestanalyses worden getoetst aan de wetgeving inzake asbest in bodem en puin welke door de ministeries van SZW en I&M is vastgesteld. In het beleid is voor asbest een restconcentratienorm en een interventiewaarde opgenomen. De restconcentratienorm beschrijft de concentratie asbest, waaronder hergebruik nog is toegestaan. De interventiewaarde beschrijft de concentratie asbest in bodem, waarboven in principe gesaneerd dient te worden. Voor asbest is de restconcentratienorm gelijk aan de interventiewaarde en deze waarde bedraagt 100 mg/kg gewogen asbest. De gewogen concentratie asbest is gelijk aan de concentratie serpentijnasbest, vermeerderd met 10 maal de concentratie amfiboolasbest. Voor puinverhardingen dient de asbestconcentratie te worden getoetst aan de normen uit het Besluit Asbestwegen Wet Milieugevaarlijke Stoffen (WMS). Hierin wordt tevens een restconcentratie van 100 mg/kg gewogen asbest genoemd. Bij boringen <0.35 meter diameter: indien in het opgeboorde materiaal uit minimaal één boring binnen een (deel)locatie asbest wordt aangetroffen, dan is aanvullend asbestonderzoek verplicht. Indien in de boringen binnen een (deel)locatie geen asbest wordt aangetroffen, dan is aanvullend asbestonderzoek niet verplicht. Bij een asbestgehalte groter dan de helft van de interventiewaarde is een nader onderzoek asbest verplicht.
De hoogste bepaalde waarde binnen een (deel)locatie is hiervoor bepalend. Bij een nader asbestonderzoek wordt getoetst aan de interventiewaarde. Alleen indien in het verkennend bodemonderzoek de onderzoeksintensiteit (hoeveelheid geïnspecteerde grond in de gaten en het aantal analyses) op hetzelfde niveau zit als het nader asbestonderzoek, dan is een directe toetsing aan de interventiewaarde mogelijk. Indien overschrijding van de restconcentratienorm plaatsvindt, dan dienen werkzaamheden met de betreffende bodem/puinverharding plaats te vinden onder asbestcondities. Bij asbestconcentraties lager dan de restconcentratienorm zijn geen aanvullende maatregelen noodzakelijk bij be- en verwerking van de grond of puinverharding.
Kruse Milieu BV
Project: 22062116 (versie 2)
Pagina 9 van 18
4
Resultaten Algemeen
In dit hoofdstuk wordt een beschrijving gegeven van de veldwerkzaamheden en de analyseresultaten. De uitgevoerde veldwerkzaamheden en waarnemingen, de samenstelling van de mengmonsters en de grondwatergegevens worden beschreven in paragraaf 4.2. De resultaten van de chemische analyses worden weergegeven in paragraaf 4.3 en in paragraaf 4.4 worden de resultaten besproken. De resultaten van de asbestanalyses worden weergegeven in paragraaf 4.5. Veldwerkzaamheden De veldwerkzaamheden zijn in november 2022 uitgevoerd door de heer N. Pepping. Deze veldwerker is conform BRL SIKB2000 gecertificeerd en erkend (certificaatnummer K44441/09). De veldwerker is geassisteerd door de heer J. Lammers en P. Haverkort. Bovengrond erf (circa 6000 m2) Er is op 8 november 2022, ten behoeve van het plaatsen van de peilbuis, een boring verricht met behulp van een Edelmanboor (peilbuis 1). Er zijn geen grondmonsters genomen uit boring 1 in verband met de conserveringstermijn van enkele te onderzoeken parameters. Boring 1 is op een later tijdstip opnieuw geplaatst voor het nemen van grondmonsters (1A). Op 17 november 2022 zijn, na maaiveldinspectie, in totaal 19 inspectiegaten gegraven (gecodeerd als 1A tot en met 19). In gat 1A is van 0.45 - 0.6 meter diepte een zwak siltige sliblaag aangetroffen.
En in boring 3 en 5 is van 0.55 - 0.8 m-mv sterk zandig veen aangetroffen met in boring 3 daaronder tot 1.1 zwak zandig leem. In boring 5 is van 0.50 - 0.65 m-mv een minimale hoeveelheid aan (baksteen)puin aangetroffen. Onze ervaring leert dat deze lagen doorgaans niet of hooguit licht verontreinigd zijn. Een chemisch onderzoek van deze laag wordt niet noodzakelijk geacht. Bovengrond weiland (circa 3000 m2) Op 8 november 2022 zijn in totaal 13 boringen verricht, waarvan 3 boringen zijn verdiept tot 2.0 m-mv. Er zijn geen bodemvreemde materialen aangetroffen. Ondergrond en grondwater gehele terrein (circa 9000 m2) Op 8 en 17 november 2022 zijn er 7 monsterpunten met behulp van een Edelmanboor verdiept tot 2.0 m-mv, waarvan 2 diepe monsterpunten met behulp van een Edelmanboor en zuigerboor zijn doorgeboord en afgewerkt met een peilbuis (PB 1 en PB 21) Deellocatie A: Druppelzone Op 17 november 2022 zijn, na maaiveldinspectie, in totaal 3 inspectiegaten in de druppelzones gegraven (gecodeerd als A1, A2 en A3). Opgemerkt dient te worden dat het maaiveld, vanwege de aanwezigheid van asfalt, beton, gras, bomen en struiken niet (goed) geïnspecteerd kon worden. Er is sprake van een indicatieve maaiveld-inspectie. Eventuele kleine asbestverdachte fragmenten kunnen hierdoor niet zijn opgemerkt. De weersomstandigheden tijdens de inspectie waren goed (goed zicht).
Door de veldwerkers zijn visueel geen asbestverdachte materialen op het maaiveld waargenomen. De situering van de monsterpunten is weergegeven op de situatieschets van bijlage I. Tijdens de boorwerkzaamheden is de bodemopbouw beschreven en is de grond zintuiglijk beoordeeld op eventuele aanwezigheid van verontreinigingen. De boorbeschrijvingen zijn weergegeven in bijlage II. Kruse Milieu BV
Project: 22062116 (versie 2)
Pagina 10 van 18
De bodemopbouw ter plaatse van de onderzoekslocatie bestaat globaal uit matig fijn, zwak siltig zand met in de ondergrond rond 1.0 meter diepte een zwak kleiige veenlaag (0,2 meter dik) en rond 3.0 meter diepte een zwak zandige leemlaag (0.1 meter dik). In de boven- en ondergrond zijn oerhoudende lagen aangetroffen. Er zijn plaatselijk bodemvreemde materialen aangetroffen. Deze zijn in tabel 3 weergegeven. Door de veldwerkers zijn visueel geen asbestverdachte materialen waargenomen in de bodem. Tabel 3: Weergave bodemvreemde materialen. Boring
Diepte (m-mv)
Waarneming Bovengrond erf
5
0.5 - 0.65
Sporen (baksteen)puin Deellocatie A: Druppelzone
A1
0 - 0.1
Sporen beton
A2
0 - 0.1
Sporen beton
Op basis van de zintuiglijke waarnemingen, bodemsamenstelling en/of geografische positie van de boringen zijn de mengmonsters samengesteld, zoals in tabel 4 staat omschreven. In boring 5 is van 0.50 - 0.65 m-mv een minimale hoeveelheid aan (baksteen)puin aangetroffen. Onze ervaring leert dat deze lagen doorgaans niet of hooguit licht verontreinigd zijn. Analyse van deze laag wordt niet noodzakelijk geacht. Tabel 4: Samenstelling mengmonsters. (Meng)monster
Boringnummer
Traject (diepte in m-mv)
Analyse
Bovengrond erf Erf - BG I (zintuiglijk schoon)
2 5 11 19
0.20 - 0.40 0.06 - 0.50 0.27 - 0.55 0.20 - 0.50
NEN5740standaardpakket
Erf - BG II (zintuiglijk schoon)
3 10 16 17
0.30 - 0.55 0.30 - 0.80 0.19 - 0.55 0.30 - 0.50
NEN5740standaardpakket
Erf - BG III (zintuiglijk schoon)
7, 12 en 14 8
0 - 0.50 0.12 - 0.30
NEN5740standaardpakket
MM FF - 01 (visueel schoon)
12 13 14 15
0 - 0.5 0 - 0.4 0 - 0.5 0 - 0.4
Asbest
MM FF - 02 (zintuiglijk schoon)
2 10 11 12 16 17 18
0.2 - 0.4 0.3 - 0.7 0.17 - 0.55 0 - 0.5 0.19 - 0.55 0.3 - 0.5 0.2 - 0.7
Asbest
Kruse Milieu BV
Project: 22062116 (versie 2)
Pagina 11 van 18
Vervolg tabel 4: Samenstelling mengmonsters. (Meng)monster
Boringnummer
Traject (diepte in m-mv)
Analyse
Bovengrond erf
MM FF - 03 (zintuiglijk schoon)
3 4 5 6 8 9 19
0.3 - 0.8 0.33 - 0.55 0.06 - 0.5 0.08 - 0.58 0.12 - 0.5 0.13 - 0.5 0.11 - 0.5
Asbest
Bovengrond weiland Weiland - BG I (zintuiglijk schoon)
21 22en 30 31 en 33 32
0 - 0.40 0 - 0.30 0 - 0.50 0 - 0.25
NEN5740standaardpakket
Weiland - BG II (zintuiglijk schoon)
23, 24 en 28 25, 26 en 29 27
0 - 0.30 0 - 0.40 0 - 0.25
NEN5740standaardpakket
Ondergrond erf en weiland
OG I (weiland)
21 22 22 23 23 23
0.90 - 1.40 0.50 - 0.90 1.10 - 1.60 0.30 - 0.80 0.80 - 1.30 1.30 - 1.70
NEN5740standaardpakket
OG II (erf)
1A 1A 1A 2 2 3 3
0.6 - 1.0 1.0 - 1.5 1.5 - 2.0 0.9 - 1.2 1.2 - 1.7 1.1 - 1.3 1.3 - 1.8
NEN5740standaardpakket
Deellocatie A: Druppelzone A - MM FF - A
A1, A2 en A3
0 - 0.1
Asbest
De boringen 1 en 21 zijn doorgezet tot circa 3.50 m-mv en 3.00 m-mv. Wanneer het grondwater werd bereikt, werd een zuigerboor gebruikt om een PVC-peilbuis te kunnen plaatsen. Een peilbuis bestaat normaliter uit een filter met een lengte van 1.0 meter, gekoppeld aan een blinde stijgbuis. Ter hoogte van het filter, met een diameter van 28 x 32 mm, is filtergrind in het boorgat gestort. Rondom het filter is een filterkous aangebracht. Er is bentoniet in het boorgat gestort om directe indringing van hemelwater in het filter tegen te gaan. De rest van het boorgat is opgevuld met het oorspronkelijke bodemmateriaal. Vervolgens zijn de peilbuizen doorgepompt.
Kruse Milieu BV
Project: 22062116 (versie 2)
Pagina 12 van 18
Op 17 november 2022 zijn de peilbuizen PB 1 en PB 21 bemonsterd. Het voorpompen en bemonsteren heeft conform NEN5744 plaatsgevonden met een laag debiet (tussen 100 en 500 ml/min). Er is op toegezien dat de grondwaterstand tijdens het voorpompen niet meer dan 50 cm is gedaald en dat er is bemonsterd met hetzelfde (of lager) debiet) als waarmee is voorgepompt (bemonstering maximaal 200 ml/min in verband met vluchtige stoffen). De grondwatergegevens staan weergegeven in tabel 5. Tabel 5: Weergave gegevens grondwater. Peilbuis
Filterstelling (m-mv)
Grondwaterstand (m-mv)
pH (-)
EC (μS/cm)
Troebelheid (NTU)
Toestroming
PB 1
2.50 - 3.50
1.60
6.0
270
25
Goed
PB 21
2.00 - 3.00
1.15
5.4
280
9.8
Goed
De waarden voor de pH en de EC worden als normaal beschouwd. De troebelheid in peilbuis PB 21 wordt normaal beschouwd. In het grondwatermonster van PB 1 is een hogere troebelheid gemeten dan voor natuurlijke troebelheid verwacht wordt (≥10 NTU). De peilbuis heeft voldoende rusttijd gehad na plaatsing (minimaal een week). Ook is de peilbuis zorgvuldig en met een voldoende laag debiet afgepompt waardoor aangenomen wordt dat er geen sprake is geweest van een verstoord bodemevenwicht tijdens monsterneming, en dat de gemeten waarde voor troebelheid een natuurlijke oorzaak heeft (zwevende stoffen als lutum of silt in het grondwater). Zwevende delen kunnen leiden tot verhoogde meetwaarden in het grondwater als gevolg van matrixstoringen bij de analyse en ab- en adsorptie organische verbindingen en zware metalen aan deze zwevende delen. Resultaten en toetsing van de chemische analyses In algemene zin dient opgemerkt te worden dat indien de analyses van de grondmonsters zijn uitgevoerd op mengmonsters, dit kan betekenen dat de gehaltes hoger kunnen zijn in de individuele monsters. De analyseresultaten en de toetsingstabellen zijn weergegeven in bijlage III. Bij de toetsing van de analyseresultaten aan de landelijke achtergrondwaarden en de interventiewaarden worden deze eerst omgerekend naar een gestandaardiseerde meetwaarde (GSSD).
Bij de toetsing van de grondresultaten wordt daarbij gebruik gemaakt van de gemeten percentages lutum en organische stof in de grond(meng)monsters. De analyseresultaten van de grond- en grondwatermonsters zijn volgens BoToVa getoetst aan de achtergrond-, streef- en interventiewaarden. In de bovengrond (Erf - BG I en Erf - BG II) en in het grondwater (PB 1) zijn licht tot matig verhoogde concentraties aangetoond. Deze zijn weergegeven in tabel 6. In de bovengrond (Weiland - BG I, Weiland - BG II en Erf - BG III), de ondergrond (OG I (weiland) en OG II (erf)) zijn geen verhoogde gehalten gemeten. Tabel 6: Verhoogde concentraties (mg/kg droge stof of μg/l). Monster
Component
Gemeten concentratie
GSSD
Achtergrondwaarde1 of streefwaarde
Interventiewaarde
Bovengrond erf
1
Erf - BG I
PAK
13
12.8 *
1.5
40
Erf - BG II
Koper
23
47.6 *
40
190
AW2000
Kruse Milieu BV
Project: 22062116 (versie 2)
Pagina 13 van 18
Vervolg tabel 6: Verhoogde concentraties (mg/kg droge stof of μg/l). Monster
Component
Gemeten concentratie
GSSD
Achtergrondwaarde1 of streefwaarde
Interventiewaarde
Grondwater erf en weiland
1
Peilbuis PB 1
Barium Nikkel Zink
360 22 66
360 ** 22 * 66 *
50 15 65
625 75 800
Peilbuis PB 21
Barium Koper Nikkel Zink
290 49 29 150
290 * 48 ** 29 * 150 *
50 15 15 65
625 75 75 800
AW2000
In de vierde kolom van tabel 6 wordt het toetsingsresultaat overeenkomstig BoToVa als volgt aangeduid: concentratie kleiner of gelijk aan AW of S; * concentratie groter dan AW of S en kleiner of gelijk aan T; ** concentratie groter dan T en kleiner of gelijk aan I; *** concentratie groter dan I. Bespreking resultaten chemische analyses Zoals in de vorige paragraaf is weergegeven, zijn er enkele verontreinigingen aangetoond. In deze paragraaf worden mogelijke verklaringen gegeven voor de analyseresultaten. Bovengrond erf (circa 6000 m2) Bovengrond - Erf - BG I en Erf - BG II - Koper en PAK Zoals reeds beschreven in paragraaf 3.1, zijn verontreinigingen in de grond met metalen en PAK niet ongebruikelijk op locaties, waar al tientallen jaren sprake is geweest van bebouwing (en bewoning). Op basis van de zintuiglijke waarnemingen zijn de (zeer) licht verhoogde gehalten aan koper en PAK niet direct verklaarbaar. Aangezien de tussenwaarden niet worden overschreden, is het uitvoeren van een nader onderzoek niet noodzakelijk. Grondwater gehele terrein (circa 9000 m2) Grondwater - PB 1 en PB 21 - Barium, koper, nikkel en zink De (zeer) licht verhoogde gehalten aan barium, koper, nikkel en zink in het grondwater zijn waarschijnlijk te wijten aan plaatselijk (natuurlijk) verhoogde achtergrondwaarden.
In de bovenen ondergrond zijn oerhoudende lagen waargenomen, wat duidt op de natuurlijke aanwezigheid van metalen in de bodem. Voor de matig verhoogde gehalten aan barium en koper is niet direct een oorzaak aan te wijzen. Formeel gezien dient verder aanvullend onderzoek uitgevoerd te worden om de omvang van de matige verontreiniging met barium en koper in het grondwater te bepalen. Er zijn naar onze mening een aantal redenen om af te zien van een nader onderzoek: - De (onderzoeks)locatie is niet verdacht voor de aanwezigheid van barium en koper er is geen bron aanwijsbaar voor het matig verhoogde barium- en kopergehalte in het grondwater; - In het grondwater is een lage pH-waarde gemeten. Bij een lage pH komen metalen in de bodem makkelijker in oplossing; - De boven en ondergrond ter plekke van het weiland zijn niet verontreinigd met koper. Ter plekke van het erf zijn in de boven- en ondergrond geen verhoogde gehalten aan barium aangetoond; - Mogelijk wordt het matig verhoogde kopergehalte in het grondwater ter plekke van het weiland veroorzaakt door bemesting; Kruse Milieu BV
Project: 22062116 (versie 2)
Pagina 14 van 18
- Barium is waarschijnlijk van nature verhoogd aanwezig in het grondwater van PB 1 en PB 21. In de boven- en ondergrond zijn oerhoudende lagen waargenomen, wat duidt op de natuurlijke aanwezigheid van metalen in de bodem. - Het is bekend uit diverse risico-analyses dat er bij huidig gebruik geen sprake is van blootstellingsrisico’s. Er zijn mogelijk wel (humane) risico’s aanwezig, wanneer het freatische grondwater gebruikt wordt als drinkwater (voor vee) of voor de besproeiing van gewassen in een moestuin. Deze risico’s worden gering geacht bij de vastgestelde gehalten. Gebruik van het freatisch grondwater wordt echter afgeraden om enig risico uit te sluiten. Op basis van deze overwegingen wordt gesteld dat de matig verhoogde gehalten aan barium en koper in het grondwater is toe te schrijven aan een plaatselijk (natuurlijk) verhoogde achtergrondwaarde. Naar onze mening is het dan ook niet noodzakelijk om over te gaan tot een nader onderzoek. Resultaten asbestanalyses In bijlage IV zijn de analyserapporten van het asbestonderzoek opgenomen. In de mengmonsters van de fijne fractie van MM FF - 01, MM FF - 02, MM FF - 03 en MM FF - A is geen asbest aangetoond.
Kruse Milieu BV
Project: 22062116 (versie 2)
Pagina 15 van 18
5
Samenvatting, conclusies en aanbevelingen
Algemeen In opdracht van Maatschap Brink-Piel is in een verkennend (asbest)bodemonderzoek de bodem onderzocht op een terreindeel ter grootte van circa 6000 m² aan de Vosmaatweg 2+2A in Vriezenveen. De onderzoekslocatie is deels bebouwd, verhard (beton en asfalt) en deels begroeid met gras (weiland). De aanleiding van dit onderzoek is de geplande bestemmingsplanwijzing en de nieuwbouw van een (compensatie)woning. In versie 2 van het rapport zijn enkele onvolkomenheden aangepast. Versie 2 van het rapport vervangt versie 1 van 22 december 2022. Voorafgaande aan het bodemonderzoek heeft een vooronderzoek plaatsgevonden op basis van norm NEN5725 “Aanleiding A: Opstellen hypothese over de bodemkwaliteit ten behoeve van uit te voeren bodemonderzoek”. Uit de resultaten van dit vooronderzoek is gebleken dat de bovengrond van de onderzoekslocatie wordt beschouwd als verdacht voor de aanwezigheid van zware metalen, PAK en asbest. De ondergrond en het grondwater worden beschouwd als onverdacht voor chemische componenten. Resultaten veldwerk In totaal zijn er 14 boringen verricht en zijn er 28 inspectiegaten gegraven, waarvan 3 gaten in druppelzone A. Er zijn in totaal 6 monsterpunten verdiept tot circa 2.0 m-mv, waarvan 2 boringen zijn verdiept en afgewerkt met een peilbuis (PB 1 en PB 21).
Gebleken is dat de bodem globaal bestaat uit matig fijn, zwak siltig zand met in de ondergrond rond 1.0 meter diepte een zwak kleiige veenlaag (0,2 meter dik) en rond 3.0 meter diepte een zwak zandige leemlaag (0.1 meter dik). In de boven- en ondergrond zijn oerhoudende lagen aangetroffen. Er zijn plaatselijk bodemvreemde materialen aangetroffen (puin). Door de veldwerkers zijn visueel geen asbestverdachte materialen waargenomen in de bodem of op het maaiveld. Het freatische grondwater is gemiddeld aangetroffen op 1.38 meter min maaiveld. Resultaten analyses Op basis van de resultaten van de analyses kan het volgende worden geconcludeerd: Bovengrond erf (circa 6000 m2) - de bovengrond (Erf - BG I) is licht verontreinigd met PAK; - de bovengrond (Erf - BG II) is zeer licht verontreinigd met koper; - de bovengrond (Erf - BG III) is niet verontreinigd; - de mengmonsters MM FF - 01, MM FF - 02 en MM FF - 03 zijn niet verontreinigd met asbest. Bovengrond weiland (circa 3000 m2) - de bovengrond (Weiland - BG I) is niet verontreinigd; - de bovengrond (Weiland - BG II) is niet verontreinigd.
Ondergrond en grondwater gehele terrein (circa 9000 m2) - de ondergrond (OG I) is niet verontreinigd; - de ondergrond (OG II) is niet verontreinigd; - het grondwater (PB 1) is zeer licht verontreinigd met nikkel en zink en matig verontreinigd met barium; - het grondwater (PB 21) is (zeer) licht verontreinigd met barium, nikkel en zink en matig verontreinigd met koper. Deellocatie A: Druppelzone - mengmonster MM FF - A is niet verontreinigd met asbest. Kruse Milieu BV
Project: 22062116 (versie 2)
Pagina 16 van 18
Hypothese De hypothese "verdacht" voor de bovengrond dient te worden aangenomen, aangezien er overschrijdingen van de achtergrondwaarden zijn aangetoond. De hypothese "onverdacht" voor de ondergrond kan worden aangenomen, aangezien er geen overschrijdingen van de achtergrondwaarden zijn aangetoond. De hypothese "onverdacht" voor het grondwater dient te worden verworpen, aangezien er overschrijdingen van de streef- en tussenwaarden zijn aangetoond. De hypothese "verdacht" voor de aanwezigheid van asbest op de onderzoekslocatie en ter plekke van druppelzone A kan worden verworpen, aangezien er geen asbest is aangetoond. Conclusies en aanbevelingen In de bovengrond (Erf - BG I en Erf - BG II) en in het grondwater (PB 1) zijn licht tot matig verhoogde concentraties aangetoond. Voor een beschrijving en mogelijke verklaringen wordt verwezen naar de paragrafen 4.3 en 4.4. In de bovengrond (Weiland - BG I, Weiland - BG II en Erf - BG III), de ondergrond (OG I (weiland) en OG II (erf)) zijn geen verhoogde gehalten gemeten. Gesteld wordt dat de matig verhoogde gehalten aan barium en koper in het grondwater is toe te schrijven aan een plaatselijk (natuurlijk) verhoogde achtergrondwaarde. Naar onze mening is het dan ook niet noodzakelijk om over te gaan tot een nader onderzoek.
In de mengmonsters van de fijne fractie van MM FF - 01, MM FF - 02, MM FF - 03 en MM FF - A is geen asbest aangetoond. Slotconclusie Uit milieukundig oogpunt is er geen bezwaar tegen de bestemminsplanwijziging en de geplande nieuwbouw, aangezien de vastgestelde verontreinigingen geen risico's voor de volksgezondheid opleveren. De bodem wordt geschikt geacht voor het huidige en toekomstige gebruik (wonen met tuin). Standaard slotopmerkingen Het volgende dient opgemerkt te worden: gezien het verkennende karakter van dit onderzoek is het, ondanks de zorgvuldigheid waarmee het is uitgevoerd, altijd mogelijk dat eventueel lokaal voorkomende verontreinigingen niet zijn ontdekt. Hoewel voldaan wordt aan de geldende weten regelgeving, wordt tijdens een verkennend of nader bodemonderzoek een beperkt aantal boringen, inspectiegaten of inspectiesleuven verricht. Vermeld dient tevens te worden dat op basis van voorliggend onderzoek geen conclusies kunnen worden getrokken omtrent de bodemkwaliteit van andere terreindelen of aangrenzende percelen. Tenslotte dient in acht genomen te worden dat elk bodemonderzoek een momentopname is. Eventuele toekomstige calamiteiten (bijvoorbeeld brand of morsing van bodemvreemde vloeistoffen), sloopwerkzaamheden of bouwrijp maken en aanvoer van grond van elders kunnen de bodemkwaliteit (sterk) beïnvloeden.
Kruse Milieu BV
Project: 22062116 (versie 2)
Pagina 17 van 18
6
Literatuur en bronvermelding
Informatie van de gemeente Twenterand NEN5725, “Bodem - Landbodem - Strategie voor het uitvoeren van milieuhygiënisch vooronderzoek”, NNI Delft, oktober 2017 NEN5740, "Bodem - Landbodem - Strategie voor het uitvoeren van verkennend bodemonderzoek - Onderzoek naar de milieuhygiënische kwaliteit van bodem en grond”, NNI Delft, januari 2009 NEN5740/A1, "Bodem - Landbodem - Strategie voor het uitvoeren van verkennend bodemonderzoek - Onderzoek naar de milieuhygiënische kwaliteit van bodem en grond”, NNI Delft, februari 2016 NEN5707 + C2, “Bodem - Inspectie, monsterneming en analyse van asbest in bodem en partijen grond”, NNI Delft, december 2017 “Handelingskader voor hergebruik van PFAS-houdende grond en baggerspecie”, Ministerie van I en W, versie december 2021 Notitie Risicogrenzen ten behoeve van vaststelling van Interventiewaarden voor PFOS, PFOA en GenX (INEV’s), RIVM 20 juli 2021 Circulaire bodemsanering per 1 juli 2013, Ministerie van I&M Topografische kaarten, Kaartblad 28 E, Topografische Dienst Kadaster Grondwaterkaart van Nederland, TNO Grondwater en Geo-Energie, Delft Archief Kruse Milieu BV Bodematlas Overijssel www.ahn.nl www.topotijdreis.nl www.dinoloket.nl
Kruse Milieu BV
Project: 22062116 (versie 2)
Pagina 18 van 18
Bijlage I Regionale ligging locatie Boorplan verkennend (asbest)bodemonderzoek Kruse Milieu BV, december 2022
Vosmaatweg 2+2A in Vriezenveen
Kruse Milieu BV Kaartmateriaal: Topografische dienst Kadaster
Topografische kaart Projectnummer: 22062116 Schaal: 1:25000 Bijlage: I Kaartblad: 28 E
Maatschap Brink-Piel Vosmaatweg 2-2A 7671 RW Vriezenveen weiland
Verkennend bodemonderzoek
Vo sm aat we g
asfa lt
bos
weiland
15 tuin
2 woning
16
13
2A
woning
14 garage
12 ligboxenstal
asfalt
11
2
17
A3
asfalt
werktuigenberging
18
A2
groen ligboxenstal
hooiberg
32
1
33 groen
19
1A
A1
beton
10 22
8
mestsilo
31
beton
9
7 erpla at
30
weiland erpla at
kuilv o
beton
29
kuilv o
28 27
beton
3
kuilv o
weiland
erpla at
21
6
5 26
23
24
25
4
0 = Onderzoekslocatie = Boring tot 0.5 meter diepte = Inspectiegat 30x30x50 cm = Boring tot 1.0 meter diepte = Boring tot 1.5/2.0 meter diepte = Peilbuis
25
Kruse Milieu BV Huyerenseweg 33 7678 SC Geesteren
weiland
Tel: 0546 - 639663 www.krusegroep.nl
Veldwerker: NP
Tekenaar: JL
Projectcode Schaal Datum
: 22062116 : 1:500 (A3-formaat) : December 2022
Bijlage II Boorstaten
1
1
bet on / cm t ov m aaiveld
0
2 0
asfalt / cm t ov m aaiveld
0
-8 50
-7 1
30x30cm , zand, m at ig grof, zwak silt ig, zwak grindig, zwak hum eus, neut raal bruin, beige, m at ig zand
asfalt 2
-30 100
-45
volledig grind -15
50
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, neut raal beige, geel
0
-20
zand, zeer fijn, m at ig silt ig, zwak hum eus, neut raal beige, zwart -40
100
3
slib, zwak silt ig, donker zwart , bruin
zand, zeer fijn, m at ig silt ig, zwak hum eus, donker bruin, grijs -90
-60
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, neut raal oranje, beige, m at ig oer
150
150
4
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, donker oranje, beige, zwak oer
5
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, neut raal beige, geel, sporen oer
-120 -100
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, neut raal beige, geel, sporen oer 200
-150
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, neut raal grijs 250
200 t ype dat um boorm eest er
250
-200
g r on d b or in g 1 7 -1 1 -2 0 2 2 N . Pe p p in g
300 -310
leem , zwak zandig, zwak hum eus, donker grijs, bruin -320 350
350 t ype dat um boorm eest er
p e ilb u is m e t 1 f ilt e r 0 8 -1 1 -2 0 2 2 N . Pe p p in g
3
zand, zeer fijn, zwak silt ig, neut raal grijs 50
0
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, neut raal beige, puin
2
puin
3
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, neut raal beige, bruin
-15
2 3 4 100
-30
-55
veen, st erk zandig, donker zwart , bruin
0
-80 150
1
50
1
4
bet on / cm t ov m aaiveld
0 -12
-350
100
1A
asfalt / cm t ov m aaiveld
0
5
-8
30x30cm , zand, m at ig grof, zwak silt ig, zwak grindig, zwak hum eus, neut raal bruin, beige, m at ig zand
leem , zwak zandig, donker zwart -110
zand, uit erst fijn, m at ig silt ig, donker beige, oranje, zwak oer -130
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, neut raal beige, geel, sporen oer
200 -30
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, neut raal beige, geel -45
slib, zwak silt ig, donker zwart , bruin
t ype dat um boorm eest er
g r on d b or in g 1 7 -1 1 -2 0 2 2 N . Pe p p in g
-180
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, neut raal beige -200
5 -60
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, neut raal oranje, beige, m at ig oer
150 6
-100
200 t ype dat um boorm eest er
-150
in sp e ct ie g a t 1 7 -1 1 -2 0 2 2 N . Pe p p in g
4
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, neut raal beige, geel, sporen oer
asfalt / cm t ov m aaiveld
0
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, neut raal grijs
0 -11
grof puin
-200 1 50 t ype dat um boorm eest er
g r on d b or in g 1 7 -1 1 -2 0 2 2 N . Pe p p in g
-50
5
asfalt / cm t ov m aaiveld
0 1 50
-33
zand, uit erst fijn, m at ig silt ig, m at ig hum eus, donker bruin, zwart , zwak veen, edelm an
0 -6
zand, zeer fijn, m at ig silt ig, m at ig hum eus, donker bruin, zwart , zwak veen, edelm an -50
t ype dat um boorm eest er
g r on d b or in g 1 7 -1 1 -2 0 2 2 N . Pe p p in g
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, zwak hum eus, neut raal beige, bruin, sporen puin -65
veen, st erk zandig, donker bruin, zwart -80
bodem profielen sch a a l 1 :5 0 onderzoek project code get ekend conform
V osm a a t w e g 2 -2 A - V r ie ze n ve e n 22062116 N EN 5 1 0 4
6
bet on / cm t ov m aaiveld
0 1 2
50
t ype dat um boorm eest er
11 0 -8
zand, m at ig grof, zwak silt ig, neut raal beige, wit , edelm an
1
-30
50
-60
t ype dat um boorm eest er
0 -10
puin
2
zand, zeer fijn, m at ig silt ig, m at ig hum eus, donker bruin, zwart , edelm an
g r on d b or in g 1 7 -1 1 -2 0 2 2 N . Pe p p in g
asfalt / cm t ov m aaiveld
0
-17
zand, m at ig grof, zwak silt ig, zwak grindig, neut raal beige, wit -27
zand, zeer fijn, zwak silt ig, m at ig hum eus, donker bruin, grijs, sporen veen
g r on d b or in g 1 7 -1 1 -2 0 2 2 N . Pe p p in g
-55
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, neut raal beige, rood, zwak oer -70
7
braak / cm t ov m aaiveld
0 1 50
12
0
34x31cm , zand, m at ig fijn, zwak silt ig, zwak hum eus, neut raal bruin, grijs
braak / cm t ov m aaiveld
0 1 -50
0
30x30cm , zand, zeer fijn, zwak silt ig, zwak hum eus, donker bruin, sporen veen
50 t ype dat um boorm eest er
in sp e ct ie g a t 1 7 -1 1 -2 0 2 2 N . Pe p p in g
-60
zand, zeer fijn, zwak silt ig, neut raal oranje, beige, zwak oer -80 t ype dat um boorm eest er
8
asfalt / cm t ov m aaiveld
0 1 2 50 t ype dat um boorm eest er
in sp e ct ie g a t 1 7 -1 1 -2 0 2 2 N . Pe p p in g
0
13
-12
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, zwak hum eus, donker beige, grijs -30
1
zand, zeer fijn, zwak silt ig, zwak hum eus, donker bruin, sporen veen
g r on d b or in g 1 7 -1 1 -2 0 2 2 N . Pe p p in g
gras / cm t ov m aaiveld
0
0
31x31cm , zand, m at ig fijn, zwak silt ig, zwak hum eus, donker bruin -40
-50
zand, zeer fijn, m at ig silt ig, zwak hum eus, donker grijs, bruin
50
-55 t ype dat um boorm eest er
9
asfalt / cm t ov m aaiveld
0
50 t ype dat um boorm eest er
0
14
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, neut raal geel, beige -30
zand, zeer fijn, m at ig silt ig, zwak hum eus, donker bruin, beige, sporen veen
g r on d b or in g 1 7 -1 1 -2 0 2 2 N . Pe p p in g
-65
-13
1 2
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, neut raal beige, geel, sporen oer
in sp e ct ie g a t 1 7 -1 1 -2 0 2 2 N . Pe p p in g
gras / cm t ov m aaiveld
0 1
-50 50 t ype dat um boorm eest er
10
asfalt / cm t ov m aaiveld
0 1
2
-50
in sp e ct ie g a t 1 7 -1 1 -2 0 2 2 N . Pe p p in g
0 -11
15
zand, m at ig fijn, m at ig silt ig, zwak grindig, donker bruin
50
-19
puin
g r on d b or in g 1 7 -1 1 -2 0 2 2 N . Pe p p in g
1
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, neut raal beige -70
gras / cm t ov m aaiveld
0
-30 t ype dat um boorm eest er
0
32x31cm , zand, m at ig fijn, zwak silt ig, zwak grindig, zwak hum eus, donker grijs, bruin
-30
50
t ype dat um boorm eest er
0
31x31cm , zand, m at ig fijn, zwak silt ig, zwak grindig, zwak hum eus, donker bruin, grijs 31x31cm , zand, m at ig fijn, zwak silt ig, neut raal beige, oranje, zwak oer
in sp e ct ie g a t 1 7 -1 1 -2 0 2 2 N . Pe p p in g
-40
zand, zeer fijn, m at ig silt ig, m at ig hum eus, neut raal grijs, zwart -55
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, neut raal beige -70
bodem profielen sch a a l 1 :5 0 onderzoek project code get ekend conform
V osm a a t w e g 2 -2 A - V r ie ze n ve e n 22062116 N EN 5 1 0 4
16
asfalt / cm t ov m aaiveld
0
21
1 0
1
-15 1 50
weiland / cm t ov m aaiveld
0
puin -19
-40
50
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, donker beige, bruin
0
zand, zeer fijn, zwak silt ig, zwak hum eus, donker bruin, grijs, zwak veen
2
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, neut raal beige, grijs
-55 t ype dat um boorm eest er
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, licht beige
g r on d b or in g 1 7 -1 1 -2 0 2 2 N . Pe p p in g
100
-70
3
150 -160
zand, zeer fijn, zwak silt ig, neut raal grijs, beige
17
bet on / cm t ov m aaiveld
0
0
200
200
-16
puin 1 50
t ype dat um boorm eest er
-30
250
-250
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, donker beige, bruin, sporen veen
leem , zwak zandig, zwak hum eus, donker bruin, grijs -50
g r on d b or in g 1 7 -1 1 -2 0 2 2 N . Pe p p in g
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, licht beige -60
18
asfalt / cm t ov m aaiveld
0
-270 300
t ype dat um boorm eest er
50
2 t ype dat um boorm eest er
g r on d b or in g 1 7 -1 1 -2 0 2 2 N . Pe p p in g
1
-20
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, donker beige, geel, sporen veen
weiland / cm t ov m aaiveld
0
puin 1
-300
p e ilb u is m e t 1 f ilt e r 0 8 -1 1 -2 0 2 2 N . Pe p p in g
22
0 -8
zand, zeer fijn, zwak silt ig, neut raal grijs, beige
300
0
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, zwak hum eus, donker grijs -30
-70
2
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, neut raal oranje, beige, m at ig oer
3
zand, zeer fijn, zwak silt ig, donker beige, bruin, sporen oer, m at ig veen
50
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, neut raal beige, rood, zwak oer -80 100
-50
4
-90
veen, zwak kleiig, donker zwart 5 150
-110
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, neut raal oranje, beige, sporen oer -160
19
bet on / cm t ov m aaiveld
0 1 2 50 t ype dat um boorm eest er
0
t ype dat um boorm eest er
g r on d b or in g 0 8 -1 1 -2 0 2 2 N . Pe p p in g
-11
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, neut raal beige, bruin -20
g r on d b or in g 1 7 -1 1 -2 0 2 2 N . Pe p p in g
zand, zeer fijn, zwak silt ig, zwak hum eus, donker bruin, beige
23 -50
weiland / cm t ov m aaiveld
0 1
0
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, zwak hum eus, donker grijs -30
50
2
zand, zeer fijn, zwak silt ig, donker bruin, grijs, sporen oer, m at ig veen
3
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, neut raal oranje, beige, zwak oer
-80 100
150
4 -170
t ype dat um boorm eest er
bodem profielen sch a a l 1 :5 0 onderzoek project code get ekend conform
V osm a a t w e g 2 -2 A - V r ie ze n ve e n 22062116 N EN 5 1 0 4
g r on d b or in g 0 8 -1 1 -2 0 2 2 N . Pe p p in g
24
weiland / cm t ov m aaiveld
0 1
30 0
weiland / cm t ov m aaiveld
0
zand, m at ig grof, zwak silt ig, zwak hum eus, donker grijs
1 -30
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, zwak hum eus, donker grijs, beige, sporen oer
50 t ype dat um boorm eest er
g r on d b or in g 0 8 -1 1 -2 0 2 2 N . Pe p p in g
25
weiland / cm t ov m aaiveld
0 1
-30
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, neut raal oranje, beige, m at ig oer
50 -50
t ype dat um boorm eest er
-50
g r on d b or in g 0 8 -1 1 -2 0 2 2 N . Pe p p in g
31 0
weiland / cm t ov m aaiveld
0
zand, zeer fijn, zwak silt ig, zwak hum eus, donker grijs, bruin
1 -40
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, neut raal beige, geel, zwak oer
50 t ype dat um boorm eest er
g r on d b or in g 0 8 -1 1 -2 0 2 2 N . Pe p p in g
26
weiland / cm t ov m aaiveld
0 1
-50
g r on d b or in g 0 8 -1 1 -2 0 2 2 N . Pe p p in g
weiland / cm t ov m aaiveld 1
-25
t ype dat um boorm eest er
1 50 t ype dat um boorm eest er
28
weiland / cm t ov m aaiveld
0 1
-50
g r on d b or in g 0 8 -1 1 -2 0 2 2 N . Pe p p in g
A1 0
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, zwak hum eus, donker grijs, beige
0
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, neut raal beige, geel, sporen oer
50
50 t ype dat um boorm eest er
29
weiland / cm t ov m aaiveld
0 1
in sp e ct ie g a t 1 7 -1 1 -2 0 2 2 N . Pe p p in g
A2
0
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, zwak hum eus, donker grijs
0
-50
V osm a a t w e g 2 -2 A - V r ie ze n ve e n 22062116 N EN 5 1 0 4
-50
braak / cm t ov m aaiveld
50 t ype dat um boorm eest er
bodem profielen sch a a l 1 :5 0
zand, zeer fijn, st erk silt ig, zwak grindig, zwak hum eus, donker bruin, beige
0
30x30cm , zand, zeer fijn, m at ig silt ig, zwak grindig, zwak hum eus, donker bruin, zwart , sporen bet on
-40
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, neut raal oranje, beige, m at ig oer
0
-10
-50
g r on d b or in g 0 8 -1 1 -2 0 2 2 N . Pe p p in g
braak / cm t ov m aaiveld 30x30cm , zand, zeer fijn, m at ig silt ig, zwak grindig, zwak hum eus, donker bruin, zwart , sporen bet on
-30
onderzoek project code get ekend conform
0
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, zwak hum eus, neut raal grijs, beige
-50
g r on d b or in g 0 8 -1 1 -2 0 2 2 N . Pe p p in g
g r on d b or in g 0 8 -1 1 -2 0 2 2 N . Pe p p in g
weiland / cm t ov m aaiveld
0
-25
50
-50
g r on d b or in g 0 8 -1 1 -2 0 2 2 N . Pe p p in g
33 0
zand, zeer fijn, zwak silt ig, zwak hum eus, donker grijs, bruin
0
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, zwak hum eus, donker bruin, grijs zand, m at ig fijn, zwak silt ig, licht beige
50
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, neut raal beige
50
t ype dat um boorm eest er
weiland / cm t ov m aaiveld
0 1
-50
27
t ype dat um boorm eest er
-55
32 0
zand, zeer fijn, zwak silt ig, zwak hum eus, donker grijs, bruin, sporen veen zand, m at ig fijn, zwak silt ig, neut raal beige, geel, sporen oer
0
t ype dat um boorm eest er
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, neut raal oranje, beige, m at ig oer
g r on d b or in g 0 8 -1 1 -2 0 2 2 N . Pe p p in g
-40
50 t ype dat um boorm eest er
t ype dat um boorm eest er
0
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, zwak hum eus, neut raal oranje, grijs, zwak oer
50 -50
0
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, zwak hum eus, donker grijs
-10
in sp e ct ie g a t 1 7 -1 1 -2 0 2 2 N . Pe p p in g
zand, zeer fijn, m at ig silt ig, zwak grindig, zwak hum eus, donker bruin, beige -50
A3 0
braak / cm t ov m aaiveld
0
31x30cm , zand, zeer fijn, m at ig silt ig, m at ig grindig, zwak hum eus, donker bruin, zwart -10
50
t ype dat um boorm eest er
zand, zeer fijn, m at ig silt ig, zwak grindig, zwak hum eus, donker bruin in sp e ct ie g a t 1 7 -1 1 -2 0 2 2 N . Pe p p in g
-55