Toelichting bestemmingsplan Buitengebied Twenterand PH Assenhoek 1.pdf
Tekst van het document
Buitengebied Twenterand PH Assenhoek 1
Inhoudsopgave
Toelichting
3
Hoofdstuk 1 Inleiding 1.1 Aanleiding 1.2 Ligging en begrenzing plangebied 1.3 Vigerend bestemmingsplan 1.4 De bij het plan behorende stukken 1.5 Leeswijzer
3 3 3 4 6 6
Hoofdstuk 2 Het plan 2.1 Huidige situatie 2.2 Toekomstige situatie
7 7 7
Hoofdstuk 3 Beleid 3.1 Rijksbeleid 3.2 Provinciaal beleid Overijssel 3.3 Gemeentelijk beleid
10 10 11 17
Hoofdstuk 4 Omgevingsaspecten 4.1 Vormvrije m.e.r.-beoordeling 4.2 Milieuzonering 4.3 Geur 4.4 Bodem 4.5 Geluid 4.6 Luchtkwaliteit 4.7 Externe veiligheid 4.8 Water 4.9 Ecologie 4.10 Archeologie en Cultuurhistorie 4.11 Verkeer / parkeren
22 22 23 25 26 27 28 29 31 32 34 35
Hoofdstuk 5 Juridische toelichting 5.1 Planopzet en systematiek 5.2 Toelichting op de regels
36 36 36
Hoofdstuk 6
39
Economische uitvoerbaarheid
Hoofdstuk 7 Maatschappelijke uitvoerbaarheid 7.1 Vooroverleg 7.2 Zienswijzen
40 40 40
Bijlagen bij toelichting Bijlage 1
Ruimtelijk kwaliteitsplan Assenhoek 1
Bijlage 2
Verkennend bodem en asbest onderzoek Assenhoek 1
Bijlage 3
Asbestinventarisatie
Bijlage 4
QS Natuurwaarden Assenhoek 1 Den Ham
Bijlage 5
Watertoets
bestemmingsplan Buitengebied Twenterand PH Assenhoek 1 NL.IMRO.1700.202102BPBGPH-vas1
2
Toelichting Hoofdstuk 1 1.1
Inleiding
Aanleiding
Voor de locatie Assenhoek 1 in Den Ham is een plan ontwikkeld. De agrarische bedrijfsgebouwen zijn niet meer zodanig in gebruik, waardoor verpaupering dreigt. De initiatiefnemer is voornemens om een nieuwe woning te realiseren door gebruik te maken van het erventransitiebeleid van de gemeente Twenterand. Hoewel de gronden waar de nieuwe woning wordt beoogd reeds voorzien zijn van een woonbestemming, past de realisatie van een tweede woning echter niet bij recht binnen het vigerende bestemmingsplan. Dit omdat het vigerende bestemmingsplan niet voorziet in de planologische bouw- en gebruiksmogelijkheden waarmee een tweede woning mogelijk gemaakt kan worden. Door het ontbreken van relevante afwijkings- en wijzigingsbevoegdheden is een herziening van het vigerende bestemmingsplan noodzakelijk om de ontwikkeling mogelijk te maken. Voorliggend bestemmingsplan is opgesteld om deze ontwikkeling mogelijk te maken.
1.2
Ligging en begrenzing plangebied
1.2.1
Ligging
Het plangebied bestaat uit het erf aan de Assenhoek 1 in Den Ham. Het plangebied ligt op circa 1,5 km ten zuidoosten van Den Ham. Het plangebied staat kadastraal bekend als gemeente Den Ham, sectie N, perceelnummer 886 en 885. In figuur 1.1 is de ligging van het plangebied weergegeven. De locatie is globaal zwart omlijnd.
Figuur 1.1: globale ligging van het plangebied (bron: Google Maps).
bestemmingsplan Buitengebied Twenterand PH Assenhoek 1 NL.IMRO.1700.202102BPBGPH-vas1
3
1.2.2
Begrenzing
De begrenzing van het plangebied is in figuur 1.2 weergegeven (rood omkaderd). In dit figuur is een luchtfoto weergegeven waarop het plangebied te zien is. Dit plangebied betreft uitsluitend het gebied waarop voorliggend bestemmingsplan van toepassing is. Het plangebied wordt aan de oostzijde begrensd door het erf van de woning Assenhoek 2 en aan de zuidzijde door het erf van de woning Assenhoek 3. Aan de westzijde wordt het plangebied begrensd door agrarische gronden en de Linderbeek en aan de noordzijde door agrarische gronden. Zie de verbeelding voor de exacte begrenzing van het plangebied.
Figuur 1.2: begrenzing plangebied (bron: PDOK Viewer).
1.3
Vigerend bestemmingsplan
Voor bovenstaand plangebied geldt het bestemmingsplan 'Buitengebied Twenterand'. Het bestemmingsplan 'Buitengebied Twenterand' is door de gemeenteraad van Twenterand op 13 maart 2018 vastgesteld. In figuur 1.3 is een uitsnede opgenomen van de verbeelding van het geldende bestemmingsplan.
bestemmingsplan Buitengebied Twenterand PH Assenhoek 1 NL.IMRO.1700.202102BPBGPH-vas1
4
Figuur 1.3: uitsnede bestemmingsplan (bron: http://www.ruimtelijkeplannen.nl). Zoals in figuur 1.3 te zien is, zijn voor de gronden binnen het plangebied de bestemming 'Wonen' en 'Agrarisch' toegekend, tevens de dubbelbestemming 'Waarde - Archeologie middelhoge verwachting'. De gronden met de woonbestemming zijn daarmee in eerste instantie bestemd voor het bestaande aantal woningen. Voor het bouwen van hoofdgebouwen geldt dat deze in principe op de bestaande locatie gebouwd dienen te worden of binnen het bouwvlak, tenzij met een aanduiding wordt aangegeven dat er ter plaatse van een aanduiding gebouwd mag worden. Voor het bouwen van een woning geldt dat deze een inhoud van maximaal 750 m³ mag hebben en dat de goot- en bouwhoogte maximaal 4,5 meter respectievelijk 9 meter mogen bedragen. Voor wat betreft de gronden met de agrarische bestemming geldt dat deze gronden in eerste instantie bestemd zijn voor de uitoefening van een agrarisch bedrijf, tevens voor hobbymatig agrarisch gebruik, extensieve recreatie, stalling en opslag (alleen t.b.v. het ter plaatse aanwezige agrarisch bedrijf), de bestaande nevenactiviteiten en voor het bewerken van mest afkomstig van de eigen locatie. Voor wat betreft het bouwen van hoofdgebouwen geldt dat deze alleen binnen het bouwvlak gebouwd mogen worden.
Ten aanzien van de gronden met de dubbelbestemming 'Waarde - Archeologie middelhoge verwachting' geldt dat deze gronden, naast de hoofdbestemming (agrarisch en wonen) tevens bestemd zijn voor het behoud en de bescherming van de archeologische waarden in de bodem. Het voornemen is om binnen het plangebied een tweede burgerwoning te realiseren. Dit is op grond van het vigerende bestemmingsplan niet mogelijk, omdat slechts het bestaande aantal woningen is toegelaten. Aangezien in de huidige situatie maar één woning aanwezig is, wordt binnen het plangebied maximaal één woning toegelaten. Het voornemen om een tweede burgerwoning te realiseren is dan ook in strijd met het vigerende bestemmingsplan. Gelet op dat het geldende bestemmingsplan geen relevante afwijkings- en wijzigingsbevoegdheden bevat, is een herziening van het vigerende bestemmingsplan noodzakelijk om de voorgenomen ontwikkeling mogelijk te maken. De gemeente Twenterand heeft een erventransitiebeleid vastgesteld. De initiatiefnemer wenst hier gebruik van te maken. Het erventransitiebeleid houdt kortgezegd in dat wanneer in het buitengebied van de gemeente Twenterand landschapsontsierende agrarische gebouwen gesloopt worden, de gemeente Twenterand als tegenprestatie een compensatiekavel kan toekennen voor het
bestemmingsplan Buitengebied Twenterand PH Assenhoek 1 NL.IMRO.1700.202102BPBGPH-vas1
5
bouwen van een extra woning. De initiatiefnemer zal de verpauperde agrarische bebouwing op zijn erf slopen om in aanmerking te komen voor een tweede woning. Als onderdeel van het erventransitiebeleid dienen de planologische (bouw)mogelijkheden van het erf/perceel dat met de erventransitie meedoet op de nieuwe situatie afgestemd te worden. Voorliggend bestemmingsplan voorziet daarin.
1.4
De bij het plan behorende stukken
Het onderhavige bestemmingsplan 'Buitengebied Twenterand PH Assenhoek 1' bestaat naast deze toelichting uit de volgende stukken. Verbeelding (identificatie NL.IMRO.1700.202102BPBGPH-vas1); Bijlagen bij de toelichting; Regels; Bijlagen bij de regels.
1.5
Leeswijzer
De toelichting van het bestemmingsplan kent de volgende opbouw. In hoofdstuk 2 worden de huidige situatie en het te realiseren plan beschreven. Hoofdstuk 3 schetst het beleidskader. In hoofdstuk 4 worden de resultaten van de uitgevoerde omgevingsonderzoeken behandeld. In hoofdstuk 5 wordt het bestemmingsplan in juridisch opzicht toegelicht. In hoofdstuk 6 wordt ingegaan op de economische uitvoerbaarheid en in hoofdstuk 7 wordt ten slotte de maatschappelijke uitvoerbaarheid belicht.
bestemmingsplan Buitengebied Twenterand PH Assenhoek 1 NL.IMRO.1700.202102BPBGPH-vas1
6
Hoofdstuk 2 2.1
Het plan
Huidige situatie
Het erf aan de Assenhoek 1 is gelegen in een oud landschap met talloze essen en kampen die verspreid door het landschap zijn gelegen. Ter plaatse is sprake van een oorspronkelijke boerderij, een recreatiewoning en diverse opstallen. De agrarische bedrijfsbebouwing zijn niet meer zodanig in gebruik. Het plangebied ligt in een beekdalgebied afgewisseld met vele dekzandkopjes, waar zich ook de boerenerven vestigden om granen te kunnen verbouwen. Aanvankelijk een relatief kleinschalig landschap met vele houtwallen en houtsingels en nu een meer open landschap, maar nog wel herkenbaar door de vele relicten van houtsingels en hoogteverschillen. Tussen de erven een spinnenweb aan verschillende wegen om bij de erven te kunnen komen. Ter plaatse is over en weer sprake van een recht van overpad, zoals notarieel vastgelegd. Zo heeft de initiatiefnemer een recht van overpad op de toegangsweg van zijn buren aan de Assenhoek 2. Andersom hebben enkele buren een persoonlijk recht van overpad op de toegangsweg van de initiatiefnemers. Het plangebied is verder gelegen ten zuidoosten van de Dorpskern van Den Ham en is middels de toegangsweg van de buren aan de Assenhoek 2 aangesloten op de openbare weg de Assenhoek. De openbare weg eindigt waar de toegangsweg van de bewoners van Assenhoek 2 begint. Figuur 2.1 toont een luchtfoto van het plangebied.
Op de luchtfoto is de openbare weg aangegeven middels een blauwe lijn, de toegangsweg van de buren aan de Assenhoek 2 is aangegeven middels gele lijn en de toegangsweg van de initiatiefnemer met een oranje lijn.
Figuur 2.1: luchtfoto van Assenhoek 1 Den Ham (bron: Street Smart by Cyclomedia).
2.2
Toekomstige situatie
De initiatiefnemer heeft als wens om meerdere opstallen te slopen om via het beleid “Erventransitie Gemeente Twenterand 2019” in ruil voor de schuren de bouw van een extra woning met bijgebouw mogelijk te maken. De bestemming ter plaatse is reeds “Wonen”, maar voorziet nog niet in de mogelijkheid voor een extra woning. Er worden om die reden 3 asbesthoudende schuren gesloopt met een totale oppervlakte van 707,75 m². Om te voldoen aan de gevraagde sloopvereiste van 850 m², zoals beschreven in het erventransitiebeleid, wordt nog een gedeelte van een bestaande schuur gesloopt. De te slopen oppervlakte bedraagt circa 145 m², waarvan circa nog 190 m² behouden blijft. Deze schuur betreft tevens een asbesthoudende schuur. Dat de schuren asbesthoudend zijn, is aangetoond middels een asbestinventarisatie welke als Bijlage 3 bij deze toelichting is opgenomen. Ondanks de meest zuidelijke schuur deels wordt gesloopt, zal de asbest bij deze
bestemmingsplan Buitengebied Twenterand PH Assenhoek 1 NL.IMRO.1700.202102BPBGPH-vas1
7
schuur wel volledig gesaneerd worden. In figuur 2.2 wordt met rood weergegeven welke gebouwen gesaneerd/gesloopt worden. De schuur die deels wordt gesloopt en volledig wordt gesaneerd van asbest is met geel aangegeven. In paragraaf 3.3.3 wordt nader ingegaan op het erventransitiebeleid en wordt getoetst of de voorgenomen ontwikkeling aan de uitgangspunten van het erventransitiebeleid voldoet.
Figuur 2.2: de te slopen schuren aan de Assenhoek 1 (bron: Ruimtelijkeplannen.nl). Ten behoeve van de erventransitie is een ruimtelijk kwaliteitsplan opgesteld, waarin wordt ingegaan op de huidige situatie van het erf en hoe het erf in de toekomstige situatie eruit komt te zien. Dit plan is als Bijlage 1 bij dit bestemmingsplan bijgevoegd. In figuur 2.3 is de situatietekening weergegeven.
Figuur 2.3: toekomstige situatie (bron: N+L Landschapsvormgeving). Op voorhand kan worden opgemerkt dat de nieuwe woning (A) samen met het bijgebouw (B) zodanig is gepositioneerd dat er sprake blijft van een erfcluster met een aaneenschakeling van diverse (bestaande) gebouwen. Er ontstaan geen onnatuurlijke grote gaten in de nieuwe situatie en ook is er een duidelijke relatie met de schuur aan de overzijde van de weg (C). Door de woning wat verder noordelijk te positioneren ontstaat de mogelijkheid om het centrum van het erf een groen karakter mee te geven. In de huidige opzet is daar weinig aandacht voor geweest vanwege de functionele insteek van het erf. Om te kunnen refereren
bestemmingsplan Buitengebied Twenterand PH Assenhoek 1 NL.IMRO.1700.202102BPBGPH-vas1
8
aan de hagen die vroeger rondom fruitboomgaarden stonden, worden er enerzijds bomen geplant die een maat hebben van 8-10 (stamomtrek in cm), anderzijds zullen er fragmenten worden aangeplant waarmee de compacte erfgedachte zal worden versterkt en gerefereerd kan worden naar de vroegere hagen rondom fruitboomgaarden. De bestaande struweelsingel aan de oostzijde (I) zal behouden blijven om de bestaande naastgelegen woning ingepast te houden. Aan de westzijde wordt een gedeelte van een houtsingel geveld ten behoeve van het realiseren van een betere overgang naar het open landschap (N). De bestaande houtsingel is te hard en niet passend in het landschap. Aan de zuidzijde wordt de houtsingel versterkt over een lengte van 12 meter met 3 plantrijen breed (H) in de maat 80-100 (hoogte in cm) om een samenhangend erf te verkrijgen. Deze singel zal worden versterkt met de aanplant van een beeldbepalende boom (J) met een maat van 14-16 (stamomtrek in cm) en voorzien van twee boompalen en gietrand in de eerste drie jaren. Naast de landschappelijke maatregelen wordt de bestaande verharding behouden. Voor zover er sprake van is, met recht van overpad.
bestemmingsplan Buitengebied Twenterand PH Assenhoek 1 NL.IMRO.1700.202102BPBGPH-vas1
9
Hoofdstuk 3
Beleid
3.1
Rijksbeleid
3.1.1
Nationale Omgevingsvisie (NOVI)
De Nationale Omgevingsvisie (NOVI) biedt een duurzaam perspectief voor de Nederlandse leefomgeving. Hiermee kunnen we inspelen op de grote uitdagingen die voor ons liggen. De NOVI biedt een kader, geeft richting en maakt keuzes waar dat kan. Tegelijkertijd is er ruimte voor regionaal maatwerk en gebiedsgerichte uitwerking. Omdat de verantwoordelijkheid voor het omgevingsbeleid voor een groot deel bij provincies, gemeenten en waterschappen ligt, kunnen inhoudelijke keuzes in veel gevallen het beste regionaal worden gemaakt. Met de NOVI zet de Rijksoverheid een proces in gang waarmee keuzes voor onze leefomgeving sneller en beter gemaakt kunnen worden. Aan de hand van een toekomstperspectief op 2050 brengt de NOVI de langetermijnvisie in beeld. Op nationale belangen wil het Rijk sturen en richting geven. Die komen samen in vier prioriteiten: Ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie; Duurzaam economisch groeipotentieel; Sterke en gezonde steden en regio's; Toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied. De druk op de fysieke leefomgeving in Nederland is zo groot, dat belangen soms botsen. Het streven vanuit de NOVI is combinaties te maken en win-win situaties te creëren. Soms zijn er scherpe keuzes nodig en moeten belangen worden afgewogen.
Hiertoe gebruikt de NOVI drie afwegingsprincipes: Combinaties van functies gaan voor enkelvoudige functies: In het verleden is scheiding van functies te rigide gehanteerd. Met de NOVI wordt gezocht naar maximale combinatiemogelijkheden tussen functies, gericht op een efficiënt en zorgvuldig gebruik van de ruimte; Kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal: wat de optimale balans is tussen bescherming en ontwikkeling, tussen concurrentiekracht en leefbaarheid, verschilt van gebied tot gebied. Sommige opgaven en belangen wegen in het ene gebied zwaarder dan in het andere; Afwentelen wordt voorkomen: het is van belang dat de leefomgeving zoveel mogelijk voorziet in mogelijkheden en behoeften van de huidige generatie van inwoners zonder dat dit ten koste gaat van die van toekomstige generaties. Toets en Conclusie Wonen is één van de basisbehoeften van mensen. In de Nationale Omgevingsvisie wordt aangegeven dat iedereen in Nederland prettig moet kunnen wonen voor een redelijke prijs. Een woningvoorraad die aansluit op de huidige en toekomstige woonbehoefte van mensen is daarom van nationaal belang. Het huidige woningtekort en de toename van het aantal inwoners en huishoudens vraagt een groei van de woningvoorraad (vooral in en bij de stedelijke regio’s) in een fijne, leefbare omgeving.
Tussen 2019 en 2035 moet de woningvoorraad met circa 1,1 miljoen woningen worden vergroot. De primaire verantwoordelijkheid voor de gebouwde omgeving, de woningvoorraad en de leefbaarheid ligt bij gemeenten en provincies. Het Rijk is systeemverantwoordelijk. Het is de rol van het Rijk om de kaders te stellen, te stimuleren, eventueel te sanctioneren, waar nodig middelen ter beschikking te stellen – bijvoorbeeld via de huurtoeslag, hypotheekrenteaftrek of de regeling woningbouwimpuls voor gemeenten – en met gemeenten en provincies samen te werken om (bovenlokale, inclusief grensoverschrijdende) knelpunten op te lossen en realisatie van de nationale belangen te waarborgen. De voorgenomen ontwikkeling voorziet in de toevoeging van een tweede woning aan de Assenhoek 1 in Den Ham. Zoals beschreven ligt de primaire verantwoordelijkheid voor de gebouwde omgeving en de woningvoorraad bij de gemeenten en provincies. In de paragrafen 3.2 en 3.3 wordt de voorgenomen ontwikkeling getoetst aan het provinciale beleid en aan de woonvisie van de gemeente Twenterand, waarbij wordt aangetoond dat de ontwikkeling past
bestemmingsplan Buitengebied Twenterand PH Assenhoek 1 NL.IMRO.1700.202102BPBGPH-vas1
10
binnen het provinciale en gemeentelijke beleid. Derhalve wordt geacht dat het plan binnen de prioriteiten van de NOVI past en kan worden geconcludeerd dat er geen sprake is van strijd met het rijksbeleid. 3.1.2
Ladder voor duurzame verstedelijking
Artikel 3.1.6 van het Besluit ruimtelijke ordening (Bro) schrijft voor dat van een nieuwe 'stedelijke ontwikkeling' die in een bestemmingsplan wordt mogelijk gemaakt moet worden aangetoond dat er sprake is van een behoefte. De toelichting bij het bestemmingsplan bevat daartoe een beschrijving van de behoefte aan die ontwikkeling. Indien het bestemmingsplan die ontwikkeling mogelijk maakt buiten het bestaand stedelijk gebied, bevat een toelichting tevens een motivering waarom niet binnen het bestaand stedelijk gebied in die behoefte kan worden voorzien. Dit wordt de 'Ladder Duurzame Verstedelijking' genoemd. De beschrijving van de behoefte aan de betreffende, 'stedelijke ontwikkeling', moet inzichtelijk maken of, in relatie tot het bestaande aanbod, concreet behoefte bestaat aan de desbetreffende ontwikkeling. Die behoefte moet dan worden afgewogen tegen het bestaande aanbod, waarbij moet worden gemotiveerd dat rekening is gehouden met het voorkomen van leegstand. De stappen schrijven geen vooraf bepaald resultaat voor, omdat het optimale resultaat moet worden beoordeeld door het bevoegd gezag dat de regionale en lokale omstandigheden kent en de verantwoordelijkheid draagt voor de ruimtelijke afweging met betrekking tot die ontwikkeling.
Toets en conclusie De Raad van State heeft in zijn uitspraak van 28 juni 2017 de grens gelegd voor wanneer een ontwikkeling ladderplichtig is (ECLI:NL:RVS:2017:1724). Ontwikkelingen waarbij tot en met 11 woningen worden gerealiseerd, worden niet aangemerkt als een stedelijke ontwikkeling. In het voorliggende bestemmingsplan wordt de bouw van een tweede woning mogelijk gemaakt. Dit betekent een toevoeging van één woning. Gelet op de uitspraak van de Raad van State kan geconcludeerd worden dat onderhavige ontwikkeling niet ladder plichtig is.
3.2
Provinciaal beleid Overijssel
3.2.1
Omgevingsvisie Overijssel
De Omgevingsvisie Overijssel geeft de provinciale visie op de fysieke leefomgeving van Overijssel weer. Hierin worden onderwerpen als ruimtelijke ordening, milieu, water, verkeer en vervoer, ondergrond en natuur aangehaald in samenhang voor een duurzame ontwikkeling van de leefomgeving. De Omgevingsvisie is onder andere een structuurvisie onder de Wet ruimtelijke ordening. Duurzaamheid, ruimtelijke kwaliteit en sociale kwaliteit zijn de leidende principes of 'rode draden' bij alle initiatieven in de fysieke leefomgeving in de provincie Overijssel. 3.2.2
Omgevingsverordening Overijssel
De provincie beschikt over een palet aan instrumenten waarmee zij haar ambities realiseert. Het gaat er daarbij om steeds de meest optimale mix van instrumenten toe te passen, zodat effectief en efficiënt resultaat wordt geboekt voor alle ambities en doelstellingen van de Omgevingsvisie. De keuze voor inzet van deze instrumenten is bepaald aan de hand van een aantal criteria. In de Omgevingsvisie is bij elke beleidsambitie een realisatieschema opgenomen waarin is aangegeven welke instrumenten de provincie zal inzetten om de verschillende onderwerpen van provinciaal belang te realiseren. Eén van de instrumenten om het beleid uit de Omgevingsvisie te laten doorwerken is de Omgevingsverordening Overijssel van de provincie Overijssel. De Omgevingsverordening is het provinciaal juridisch instrument dat wordt ingezet voor die onderwerpen waarvoor de provincie eraan hecht dat de doorwerking van het beleid van de Omgevingsvisie juridisch geborgd is.
bestemmingsplan Buitengebied Twenterand PH Assenhoek 1 NL.IMRO.1700.202102BPBGPH-vas1
11
3.2.3
Uitvoeringsmodel Omgevingsvisie Overijssel
De opgaven, kansen, beleidsambities en ruimtelijke kwaliteitsambities voor de provincie zijn in de Omgevingsvisie Overijssel geschetst in ontwikkelingsperspectieven voor de groene omgeving en stedelijke omgeving. Om de ambities van de provincie waar te maken, bevat de Omgevingsvisie een uitvoeringsmodel. Dit model is gebaseerd op drie niveaus, te weten: generieke beleidskeuzes; ontwikkelingsperspectieven; gebiedskenmerken. Deze begrippen worden hieronder nader toegelicht. Generieke beleidskeuzes Generieke beleidskeuzes zijn keuzes die bepalend zijn voor de vraag of ontwikkelingen mogelijk zijn. In deze fase wordt beoordeeld of er sprake is van een behoefte aan een bepaalde voorziening. Ook wordt in deze fase het zgn. principe van zuinig en zorgvuldig ruimtegebruik gehanteerd. Hierin komt er kort gezegd op neer dat eerst bestaand bebouwd gebied wordt benut, voordat er uitbreiding in de groene omgeving kan plaatsvinden. Andere generieke beleidskeuzes betreffen de reserveringen voor waterveiligheid, randvoorwaarden voor externe veiligheid, grondwaterbeschermingsgebieden, bescherming van de ondergrond (aardkundige en archeologische waarden), landbouwontwikkelingsgebieden voor intensieve veehouderij, begrenzing van Nationale Landschappen, Natura 2000-gebieden, Natuurnetwerk Nederland en verbindingszones enzovoorts.
De generieke beleidskeuzes zijn veelal normstellend en verankerd in de Omgevingsverordening Overijssel. Ontwikkelingsperspectieven Als uit de beoordeling in het kader van de generieke beleidskeuzes blijkt dat de voorgenomen ruimtelijke ontwikkeling aanvaardbaar is, vindt een toets plaats aan de ontwikkelingsperspectieven. In de Omgevingsvisie is een spectrum van zes ontwikkelingsperspectieven beschreven voor de groene en stedelijke omgeving. Met dit spectrum geeft de provincie ruimte voor het realiseren van de in de visie beschreven beleidsen kwaliteitsambities. De ontwikkelingsperspectieven geven richting aan wat waar ontwikkeld zou kunnen worden. Daar waar generieke beleidskeuzes een geografische begrenzing hebben, zijn ze consistent doorvertaald in de ontwikkelingsperspectieven. Gebiedskenmerken Op basis van gebiedskenmerken in vier lagen (natuurlijke laag, laag van het agrarisch cultuurlandschap, stedelijke laag en lust- en leisurelaag) gelden specifieke kwaliteitsvoorwaarden en –opgaven voor ruimtelijke ontwikkelingen. Het is de vraag 'hoe' een ontwikkeling invulling krijgt. Aan de hand van de drie genoemde niveaus kan worden bezien of een ruimtelijke ontwikkeling mogelijk is en er behoefte aan is, waar het past in de ontwikkelingsvisie en hoe het uitgevoerd kan worden.
bestemmingsplan Buitengebied Twenterand PH Assenhoek 1 NL.IMRO.1700.202102BPBGPH-vas1
12
Figuur 3.1: uitvoeringsmodel Omgevingsvisie Overijssel (bron: provincie Overijssel). Toetsing van het initiatief aan de uitgangspuntenOmgevingsvisie Overijssel Indien het concrete initiatief wordt getoetst aan de Omgevingsvisie Overijssel ontstaat globaal het volgende beeld. Generieke beleidskeuzes Of een ontwikkeling mogelijk is, wordt bepaald op basis van generieke beleidskeuzes. artikel 2.1.3 Zuinig en zorgvuldig ruimtegebruik lid 1 Bestemmingsplannen voorzien uitsluitend in stedelijke ontwikkelingen die een extra ruimtebeslag door bouwen en verharden leggen op de Groene Omgeving wanneer aannemelijk is gemaakt: dat er voor deze opgave in redelijkheid geen ruimte beschikbaar is binnen het bestaande bebouwd gebied en de ruimte binnen het bestaand bebouwd gebied ook niet geschikt te maken is door herstructurering en/of transformatie; dat mogelijkheden voor meervoudig ruimtegebruik binnen het bestaand bebouwd gebied optimaal zijn benut. Doorwerking voor voorliggend plan: In het voorliggende bestemmingsplan wordt de realisatie van een tweede woning mogelijk gemaakt. Om de bouw mogelijk te maken wordt gebruik gemaakt van het erventransitiebeleid en worden er eerst verpauperde agrarische gebouwen gesloopt. Daarmee wordt geacht dat er voldaan wordt aan artikel 2.1.3 uit de Omgevingsverordening van de provincie Overijssel. artikel 2.1.5 Ruimtelijke kwaliteit
bestemmingsplan Buitengebied Twenterand PH Assenhoek 1 NL.IMRO.1700.202102BPBGPH-vas1
13
In de toelichting op bestemmingsplannen wordt onderbouwd dat de nieuwe ontwikkelingen die het bestemmingsplan mogelijk maakt, bijdragen aan het versterken van de ruimtelijke kwaliteit conform de geldende gebiedskenmerken. Doorwerking voor voorliggend plan: Met de sloop van de verpauperde agrarische gebouwen, de bouw van de nieuwe woning en met het toevoegen van landschapsmaatregelen conform het ruimtelijk kwaliteitsplan (erfinrichtingsplan) wordt het bestaande erf vernieuwd, waardoor de ruimtelijke kwaliteit van het gebied wordt verbeterd. Daarmee wordt geacht dat er voldaan wordt aan artikel 2.1.5 uit de Omgevingsverordening van de provincie Overijssel. Artikel 2.2.2 Realisatie nieuwe woningen Bestemmingsplannen en omgevingsvergunningen als bedoeld in artikel 2.1 lid 1 sub c van de Wet algemene bepalingen omgevingsrecht (Wabo), voorzien uitsluitend in de mogelijkheid tot het realiseren van nieuwe woningen als de behoefte daaraan is aangetoond door middel van actueel onderzoek woningbouw. Doorwerking voor voorliggend plan: De gemeente Twenterand heeft een woningbouwprogramma opgenomen in de Woonvisie 2015-2025. Voor het buitengebied van de gemeente Twenterand geldt dat nieuwe woningbouw realiseerbaar is via de rood-voor-roodregeling (erventransitiebeleid). In het voorliggende bestemmingsplan wordt gebruik gemaakt van het erventransitiebeleid.
Daarmee wordt geacht dat de voorgenomen ontwikkeling in overeenstemming is met artikel 2.2.2 uit de Omgevingsverordening van de provincie Overijssel. Ontwikkelingsperspectieven De opgaven, kansen, beleidsambities en ruimtelijke kwaliteitsambities voor de provincie Overijssel zijn geschetst in ontwikkelingsperspectieven voor de groene omgeving en stedelijke omgeving. In dit geval zijn uitsluitend de ontwikkelingsperspectieven voor de landelijke omgeving van belang. In figuur 3.2 is een fragment van de kaart van de ontwikkelingsperspectieven behorende bij de Omgevingsvisie weergegeven.
Figuur 3.2: fragment ontwikkelingsperspectievenkaart, Omgevingsvisie Overijssel, de locatie is met een rode markering aangeduid (bron: provincie Overijssel). Het plangebied is gelegen binnen het ontwikkelingsperspectief "Wonen en werken in het kleinschalige mixlandschap". Binnen dit ontwikkelingsperspecief wil de provincie Overijssel ruimte geven aan de landbouw, landschapsontwikkeling, natuur, cultuurhistorie, vrije tijd, wonen en overige bedrijvigheid. De provincie beoogt hiermee de leefbaarheid van het buitengebied te behouden en/of te versterken. In het voorliggende bestemmingsplan wordt de realisatie van tweede woning mogelijk gemaakt. De beoogde woning wordt landschappelijk ingepast en er worden landschapsmaatregelen getroffen. Daarmee wordt bijgedragen aan de leefbaarheid van het landelijk gebied van de gemeente Twenterand. Verder sluit het voorliggende plan aan bij de omgeving, doet geen afbreuk aan het karakter van de omgeving en worden de omliggende
bestemmingsplan Buitengebied Twenterand PH Assenhoek 1 NL.IMRO.1700.202102BPBGPH-vas1
14
functies niet aangetast door onderhavig plan. Hierdoor is het plan in lijn met het genoemde ontwikkelingsperspectief. Gebiedskenmerken Natuurlijke laag De natuurlijke laag geeft aan het gebied het kenmerk 'Dekzandvlakte en ruggen'. In figuur 3.3 is een fragment van de desbetreffende kaart opgenomen.
Figuur 3.3: natuurlijke laag, Omgevingsvisie Overijssel, de locatie is met een rode markering aangeduid (bron: provincie Overijssel). Kenmerkend voor dit gebied is de afwisseling van de beekdalen (nat en laag) en dekzandruggen (hoog en droog). Ontwikkelingen binnen dit gebied dienen bij te dragen aan het zichtbaar maken van de hoogteverschillen en het watersysteem. Het voornemen bestaat uit de sloop van de landschapsontsierende bebouwing en in ruil daarvoor de realisatie van een tweede woning die landschappelijk wordt ingepast. Aangezien de ontwikkeling plaats vindt op een bestaand bebouwd erf kan geconcludeerd worden dat het beoogde plan niet in strijd is met de kenmerken van de dekzandvlakte en ruggen omdat deze nagenoeg niet meer zichtbaar zijn. Hierdoor wordt geacht dat het beoogde plan niet in strijd is met de kenmerken en ambities van de natuurlijke laag. Laag van het agrarisch cultuurlandschap De laag van het agrarisch cultuurlandschap kent het kenmerk 'Oude hoevenlandschap.' aan het gebied toe. In figuur 3.4 is een fragment van de betreffende kaart weergegeven.
Figuur 3.4: laag van het agrarische cultuurlandschap, Omgevingsvisie Overijssel, de locatie is met een rode markering aangeduid (bron: provincie Overijssel).
bestemmingsplan Buitengebied Twenterand PH Assenhoek 1 NL.IMRO.1700.202102BPBGPH-vas1
15
Het oude hoevenlandschap kenmerkt zicht als een landschapstype met verspreide erven. Dit landschap is ontwikkeld toen de grote essen "bezet" waren en de nieuwe generatie boeren ontwikkelruimte zochten. Dit vormde de basis voor een zogenaamde "spinnenragstructuur" vanuit de erven naar de omliggende gronden tussen de erven. Dit leverde een contrastrijk landschap op met veel variatie op korte afstand open es, kleinschalige flank met erf, kleinschalige natte laagtes met veel houtwallen en open heidevelden. De provincie Overijssel heeft de ambitie om de erven een ontwikkelingsimpuls te geven .De erven gelegen in het oude hoevenlandschap bieden ruimte voor zowel landbouw,wonen,werken en recreatie mits er wordt voorgebouwd aan de kenmerkende structuren van het landschap: De open esjes,de routes over erven, de erf- en landschapsbeplantingen. Rondom het plangebied is zichtbaar dat nagenoeg alle (oudere) erven, rondom essen of nabij kampen liggen. Erven hebben vaak een groen karakter aan de voorzijde en aan de achterzijde een open (functionele) verbinding met het omliggende landschap. De ontwikkeling moet bijdragen aan de herkenning van het betreffende landschap.
In het ruimtelijk kwaliteitsplan opgenomen als Bijlage 1 in het voorliggende bestemmingsplan is het een en ander beschreven dat middels de realisatie van de voorgenomen ontwikkeling de kwaliteit van het landschap ter plaatse wordt versterkt en dat daarmee voldaan wordt aan het gestelde beleid. Stedelijke laag De stedelijke laag is bij het plangebied niet zichtbaar, waardoor deze laag verder buiten beschouwing wordt gelaten. Laag van de beleving De laag van de beleving kent het kenmerk 'Donkerte' aan het plangebied toe. In figuur 3.5 is een fragment van de betreffende kaart weergegeven.
Figuur 3.5: laag van de beleving, omgevingsvisie Overijssel, de locatie is met een rode markering aangeduid (bron: provincie Overijssel). De donkere gebieden zijn de gebieden waar het ‘s nachts nog echt donker is, waar je de sterrenhemel kunt waarnemen. Het zijn de relatief ‘luwe’ dun bewoonde gebieden met een lage gebruiksdruk. De ambitie is de huidige ‘donkere’ gebieden, ten minste zo donker te houden, maar bij ontwikkelingen ze liever nog wat donkerder te maken. Dit betekent op praktisch niveau terughoudend zijn met verlichting van wegen, bedrijventerreinen e.d. en verkennen waar deze ‘s nachts uit kan of anders lichtbronnen selectiever richten. Als gevolg van de ontwikkeling zal er enkel lichtbronnen gerealiseerd worden ten behoeve van de woonfunctie die minimaal noodzakelijk zijn. De verlichting van de voormalige schuren vervalt hiermee. Daarmee wordt geacht dat er geen afbreuk wordt gedaan aan de kenmerken en ambities van de laag van de beleving.
bestemmingsplan Buitengebied Twenterand PH Assenhoek 1 NL.IMRO.1700.202102BPBGPH-vas1
16
Conclusie Geconcludeerd kan worden dat de in dit voorliggende bestemmingsplan besloten planologische wijziging volledig in overeenstemming is met het in de Omgevingsvisie Overijssel verwoorde en in de Omgevingsverordening verankerde provinciaal ruimtelijk beleid.
3.3
Gemeentelijk beleid
3.3.1
Structuurvisie Twenterand
De structuurvisie wordt benut om alle bestaande ruimtelijke plannen voor verschillende deelgebieden alsmede nieuw ontwikkeld beleid een plaats te geven in één duidelijke visie. De Toekomstvisie Twenterand 2030 (vastgesteld 14 april 2009) vormt hiervoor het vertrekpunt. De structuurvisie spreekt zich uit over de hoofdlijnen van de ruimtelijke ontwikkelingen van de gehele gemeente. Doel is om verschillende belangen, bijvoorbeeld tussen uitbreiding en inbreiding of tussen verkeer en landschap, zorgvuldig af te wegen en een gezamenlijk beeld over de gewenste ontwikkeling te krijgen. Een structuurvisie biedt een geïntegreerde benadering van het sectorale beleid en een herijking van bestaande (soms aan herziening toe zijnde) plannen. Zij beschrijft de huidige en gewenste waarden en kwaliteiten voor de landschappen en de kernen op hoofdlijnen en kijkt daarbij vooruit naar 2030. De integrale structuurvisie voor Twenterand biedt een kader, waarin aanspraken op de ruimte kunnen worden afgestemd en gecombineerd. De gemeente Twenterand heeft besloten om in te zetten op de specifieke kernkwaliteiten van de verschillende kernen en landschappen die Twenterand rijk is. Er wordt niet ongebreideld uitgebreid of ingebreid, maar er wordt zorgvuldig omgegaan met de bestaande kwaliteiten van zowel landschap als bebouwing.
bestemmingsplan Buitengebied Twenterand PH Assenhoek 1 NL.IMRO.1700.202102BPBGPH-vas1
17
Figuur 3.6 : uitsnede kaart structuurvisie, plangebied ter plaatse van rode cirkel (bron: gemeente Twenterand). Ontwikkelingen in het buitengebied vragen extra aandacht. De ruimtelijke kwaliteit zal worden gewaarborgd door bij een nieuwe ontwikkeling, waarvoor het bestemmingsplan wordt aangepast, tevens een beeldkwaliteitsplan dan wel gebieds- of erfinrichtingsplan op te stellen. In onderhavig geval zijn de thema's 'wonen' en 'landschap en ecologie' relevant. Deze thema's worden hieronder nader besproken. Wonen Prognoses zoals PRIMOS 2009 en Pearl laten zien dat de bevolkingsomvang vanaf 2011 niet meer zal groeien, maar langzaam aan gaat krimpen. Het aantal (eenpersoons)huishoudens zal door vergrijzing en andere oorzaken wel blijven toenemen en hierdoor ook de vraag naar woningen. Op grond van dit uitgangspunt en de verwachtingen wordt een toename van de woningvoorraad met 1272 woningen voorzien tussen 2010 en 2030. Voor de leefbaarheid van het buitengebied zijn 20 woningen gereserveerd. Deze woningen zijn in het kader van de Kwaliteitsimpuls Groene Omgeving inzetbaar voor bijvoorbeeld nieuwe landgoederen of rood voor rood. Landschap en ecologie Stedenbouw, water, landschap en ecologie vormen een samenhangend geheel in de
bestemmingsplan Buitengebied Twenterand PH Assenhoek 1 NL.IMRO.1700.202102BPBGPH-vas1
18
gemeente Twenterand. Het grootste deel van de gemeente is buitengebied en daardoor landschap. Om het landschap te behouden wordt ingezet op zoveel mogelijk herstel van oude structuren. Daarnaast is het van belang om water zoveel mogelijk op te vangen en vast te houden. Ingezet wordt op het qua architectuur en erfbeplanting laten aansluiten van nieuwbouw in het buitengebied op het onderliggende landschap (herstel en accentueren). Gesloopte bebouwing (schuren, stallen etc.) wordt gecompenseerd met passende bouwvolumes en erfbeplanting. Indien ontwikkelingen in de vorm van toevoeging en/of functieverandering zich voordoen in het buitengebied wordt kritisch gekeken naar passende bebouwing en beplanting voor die plek. Bij nieuwe ontwikkelingen en grootschalige uitbreiding van bestaande functies wordt tegelijkertijd geïnvesteerd in de omgevingskwaliteit. Toets en conclusie In het voorliggende bestemmingsplan wordt de realisatie van een tweede woning mogelijk gemaakt. Dit met toepassing van het erfentransitiebeleid van de gemeente Twenterand. Voor het in aanmerking komen van een tweede woning wordt op het erf aan de Assenhoek 1 te Den Ham verpauperde agrarische gebouwen gesloopt. De nieuwe woning past binnen het woningbouwprogramma, omdat er ruimte is voor 20 woningen en het erventransitiebeleid wordt toegepast.
Daarnaast wordt de ontwikkeling landschappelijk goed en zorgvuldig ingepast, waarmee de ruimtelijke kwaliteit ter plaatse wordt versterkt. Daarmee wordt geacht dat de in dit bestemmingsplan besproken ontwikkeling binnen de uitgangspunten van de Structuurvisie Twenterand past. 3.3.2
Visie op Wonen 2015-2025
De gemeenteraad van de gemeente Twenterand heeft op 2 februari 2016 het huidige woonbeleid met de titel "Visie op Wonen 2015-2025" vastgesteld. In deze visie wordt er verwezen naar een passage uit de Structuurvisie Twenterand. Nieuwe ontwikkelingen moeten bijdragen aan het versterken van de ruimtelijke kwaliteit. Hierbij gaat kwaliteit boven kwantiteit. Tot slot wordt er gestreefd naar inbreiding in plaats van uitbreiding. Voor het buitengebied van de gemeente Twenterand wordt in het woningbouwprogramma dat opgenomen is in de woonvisie een aantal woningen gereserveerd. Voor de komende 10 jaar zijn 20 woningen gereserveerd. Om een nieuwe woning te bouwen in het buitengebied van de gemeente Twenterand dient het erventransitiebeleid van de gemeente worden toegepast. Toets en conclusie Middels het voorliggende bestemmingsplan wordt de realisatie van een tweede woning mogelijk gemaakt. De ontwikkeling wordt daarbij landschappelijk goed en zorgvuldig ingepast. Volgens het woningbouwprogramma is er in het buitengebied van de gemeente Twenterand voor de komende 10 jaren ruimte voor 20 nieuwe woningen. Onderhavig plan voorziet in een klein gedeelte van deze ruimte. Daarnaast wordt in de woonvisie beschreven dat voor nieuwbouw in het buitengebied het erventransitiebeleid moet worden toegepast. De beoogde woning wordt middels het erventransitiebeleid mogelijk gemaakt.
In paragraaf 3.3.3 wordt de voorgenomen ontwikkeling aan het erventransitiebeleid getoetst. Geacht wordt dat de in dit bestemmingsplan besproken ontwikkeling in overeenstemming is met de woonvisie van de gemeente Twenterand. 3.3.3
Erventransitie Gemeente Twenterand 2019
De gemeente Twenterand heeft op 22 maart 2019 het erventransitiebeleid vastgesteld. De beleidsregels uit het erventransitiebeleid bieden een vereenvoudiging van de eerdere Rood voor Rood regeling en een uitbreiding van de mogelijkheden voor Rood voor Rood en de Kwaliteitsimpuls Groene Omgeving. Het erventransitiebeleid is bedoeld om de sloop van landschapsontsierende bebouwing in met name het buitengebied te bevorderen. Een bijkomend voordeel is dat door toepassing van het beleid tegemoet kan worden gekomen aan de wens van de raad om ruimere mogelijkheden te bieden voor bijgebouwen bij woningen. Binnen de regeling kan de sloopoppervlakte gebruikt worden voor nieuwbouw of uitbreiding van woningen, omzetting van een inwoongedeelte naar een reguliere woning, grotere bijgebouwen bij woningen of uitbreiding van bedrijfsbestemmingen. Voor uitbreiding van agrarische bedrijven wordt de regeling niet toegepast omdat de gemeente Twenterand een maximale oppervlakte van 1,5 hectare voor agrarische bedrijven hanteert, wat in het
bestemmingsplan Buitengebied Twenterand PH Assenhoek 1 NL.IMRO.1700.202102BPBGPH-vas1
19
bestemmingsplan Buitengebied Twenterand al is geregeld. In artikel 2.2 van het erventransitiebeleid worden de algemene uitgangspunten van het beleid beschreven. Deze worden hierna nader uiteengezet: a. toepassing van de regeling moet leiden tot een verbetering van de ruimtelijke kwaliteit; b. deze regeling is bedoeld ter bevordering van de sloop van (voormalige) (agrarische) bedrijfsgebouwen die nog niet in het kader van een andere regeling zijn of moeten worden gesaneerd; c. de regeling is ook van toepassing voor vrijkomende agrarische bebouwing op percelen die inmiddels een andere bestemming hebben; d. sloop vindt plaats binnen de gemeente Twenterand; e. nieuwbouw op het erf waar gesloopt wordt gaat boven nieuwbouw op een andere locatie, tenzij nieuwbouw op een andere locatie leidt tot verbetering van de ruimtelijke kwaliteit; f. op erven die deelnemen wordt het hele erf in de ontwikkeling betrokken; g. op erven die deelnemen worden in elk geval alle asbestdaken gesaneerd; h. alleen legaal opgerichte bebouwing komt bij toepassing van de regeling voor compensatie in aanmerking; i. voor bedrijfsmatige kassen en andere bouwwerken met een vergelijkbare lichte constructie, zoals sheds, worden alle genoemde benodigde m² met factor 5 worden vermenigvuldigd; j. de planologische (bouw)mogelijkheden op alle betrokken locaties worden aangepast aan de nieuwe situatie; k.
alle plannen gaan vergezeld van een erfinrichtingsplan waarin is aangegeven hoe de ontwikkeling in het erf wordt ingepast; l. er vindt geen onevenredige aantasting plaats van de in de omgeving aanwezige functies en waarden; m. er vindt geen onevenredige aantasting plaats van de belangen van derden; n. als een ontwikkeling plaatsvindt in de door de provincie aangegeven Zone ondernemen met water en natuur blijft er altijd een extra bijdrage aan de waarden en de kenmerken van deze zone gelden; o. bij herbouw moet rekening worden gehouden met bestaande erfstructuren; p. wanneer toepassing van deze regeling leidt tot uitbreidingsmogelijkheden van de bebouwing, houdt dit ook in dat het bouwvlak en/of bestemmingsvlak bij de benodigde bestemmingsplanherziening hieraan wordt aangepast; q. de verkeersveiligheid dient te zijn geborgd; r. er dient sprake te zijn van een aanvaardbaar woon- en leefklimaat; s. er wordt met initiatiefnemer een planschadeverhaalsovereenkomst afgesloten indien een tegemoetkoming in planschade niet is uit te sluiten. Dit is ter beoordeling van het college; t. er dient een zorgvuldige dialoog plaats te vinden met de directe omgeving. Daarnaast is artikel 5.2.1 van het erventransitiebeleid van belang, wanneer een extra woning wordt beoogd.
Uit dit artikel kan namelijk geconcludeerd worden dat voor het verkijgen van één compensatiekavel met een woning van maximaal 750 m³ minimaal 850 m² aan landschapsontsierende agrarische gebouwen mét asbest gesloopt dienen te worden. Zonder asbest bedraagt de minimale sloopvereiste voor het verkrijgen van één woning 1.000 m². Zie ook de staffel in de onderstaande tabel.
Figuur 3.7: staffel voor het bepalen van de sloopvereiste en het aantal compensatiekavels (bron: Erventransitiebeleid gemeente Twenterand). Verder geldt bij de toepassing van het erventransitiebeleid van de gemeente Twenterand de volgende uitgangspunten: de compensatiekavel(s) dienen een passend ensemble te vormen met de (eventueel) al aanwezige, overblijvende gebouwen en de omgeving; de compensatiekavel heeft een omvang van minimaal 600 en maximaal 1.000 vierkante meter. Dit is het perceel met de woonbestemming, eventueel grotere oppervlakte aan
bestemmingsplan Buitengebied Twenterand PH Assenhoek 1 NL.IMRO.1700.202102BPBGPH-vas1
20
omliggende gronden krijgt de agrarische bestemming. Toets en conclusie Middels voorliggend bestemmingsplan wordt de sloop van 852,75 m² aan landschapsontsierende agrarische gebouwen en de realisatie van een woning met een inhoud van 750 m² en een bijgebouw met een oppervlakte van maximaal 100 m² mogelijk gemaakt. De te slopen agrarische gebouwen zijn asbesthoudend, wat middels de asbestinventarisatie opgenomen in Bijlage 3 is aangetoond. Daarbij moet worden opgemerkt dat de schuur die deels wordt gesloopt volledig van asbest gesaneerd moet worden. Ten behoeve van de beoogde ontwikkeling is er een ruimtelijk kwaliteitsplan opgesteld. Dit plan is opgenomen als Bijlage 1 bij de toelichting en regels van het voorliggende bestemmingsplan. Het ruimtelijk kwaliteitsplan borgt de landschappelijke inpassing van de beoogde ontwikkeling. Daarnaast kan uit het ruimtelijk kwaliteitsplan worden opgemaakt dat middels onderhavige ontwikkeling bijgedragen wordt aan het verhogen van de ruimtelijke kwaliteit ter plaatse van het erf aan de Assenhoek 1 in Den Ham. Tevens van de gemeente Twenterand. Zo worden hier en daar landschapsmaatregelen getroffen en bij de realisatie van de woning wordt rekening gehouden met het bestaande erfensemble, waarbij het gehele erf tevens betrokken wordt bij de ontwikkeling (zie ook Bijlage 1).
De te slopen schuren liggen op het erf aan de Assenhoek 1 in Den Ham en liggen dus binnen het grondgebied van de gemeente Twenterand. Vanuit het erventransitiebeleid bestaat in principe de voorkeur dat de bouwlocatie en slooplocatie op dezelfde locatie gesitueerd moeten zijn. De compensatiekavel wordt aan de Assenhoek 1 in Den Ham gerealiseerd. Daarmee wordt voldaan aan de vereiste dat er in eerste instantie op de slooplocatie moet worden gebouwd. Verder wordt middels voorliggend bestemmingsplan de planologische bouwmogelijkheden voor het gehele erf aan de Assenhoek 1 te Den Ham aangepast, zodat geen extra woningen op het erf gebouwd kunnen worden. Tevens wordt de maximale oppervlakte aan bijgebouwen vastgelegd, teneinde te zorgen dat er in de toekomst extra bijgebouwen worden gebouwd. Omdat de agrarische activiteiten op het erf beëindgen, wordt de overgebleven schuur van circa 190 m² aangeduid als 'Vrijkomende agrarische bebouwing (vab)'. Daarmee wordt voorkomen dat de schuur in de toekomst weer wordt gebruikt in het kader van het erventransitiebeleid. Het erf wordt verder onderverdeeld in twee bestemmingsvlakken, waarbij per bestemmingsvlak één woning is toegestaan met bijgebouwen met een oppervlakte van maximaal 100 m², tenzij ter plaatse van de vab aanduiding waar maximaal 190 m² aan bijgebouwen mogelijk is.
Een verdere verstening van het buitengebied wordt hiermee tegengegaan. Tot slot zorgt de realisatie van een tweede woning niet voor een aantasting van het woon- en leefklimaat van de omliggende functies. Hier wordt in Hoofdstuk 4 nader op ingegaan. Gelet erop dat: er voldaan wordt aan de sloopvereiste voor het verkrijgen van een bouwkavel; de te slopen bebouwing binnen het grondgebied van de gemeente Twenterand ligt; de te slopen gebouwen legaal zijn opgericht; er gebouwd wordt op de slooplocatie; de planologische bouwmogelijkheden van het gehele erf worden aangepast volgens de nieuwe situatie; sprake is van een versterking van het ruimtelijke kwaliteit; sprake is van een goede ruimtelijke ordening; kan geconcludeerd worden dat er voldaan wordt aan het erventransitiebeleid van de gemeente Twenterand.
bestemmingsplan Buitengebied Twenterand PH Assenhoek 1 NL.IMRO.1700.202102BPBGPH-vas1
21
Hoofdstuk 4
Omgevingsaspecten
Op grond van artikel 3.1.6 van het Besluit ruimtelijke ordening moet in de toelichting op het bestemmingsplan een beschrijving staan van het verrichte onderzoek naar de voor het plan relevante feiten en de af te wegen belangen (Algemene wet bestuursrecht, artikel 3.2). In dit hoofdstuk wordt ingegaan op de geldende wet- en regelgeving die op voorliggend plan en plangebied van toepassing zijn. Bovendien is een bestemmingsplan vaak een belangrijk middel voor afstemming tussen de milieuaspecten en ruimtelijke ordening. In dit hoofdstuk worden daarom de resultaten van het onderzoek naar o.a. de milieukundige uitvoerbaarheid beschreven. Het betreffen voor zover relevant de thema's geluid, bodem, luchtkwaliteit, externe veiligheid, milieuzonering, geur, ecologie, archeologie & cultuurhistorie, verkeer, water en vormvrije m.e.r-beoordeling.
4.1
Vormvrije m.e.r.-beoordeling
Op 1 april 2011 is het huidige Besluit milieueffectrapportage in werking getreden. Op 7 juli 2017 zijn er enkele wijzigingen doorgevoerd binnen dit besluit om de m.e.r.-procedure eenduidiger en overzichtelijker te maken, alsmede het aspect milieueffectrapportage explicieter te behandelen in aanvragen. Dit besluit heeft tot doel het vaststellen van mogelijke, ernstig nadelige milieugevolgen ten gevolge van een activiteit binnen de aanvraag. Binnen het Besluit milieueffectrapportage zijn een tweetal mogelijkheden opgenomen hoe om te gaan met dit besluit bij een aanvraag. Wanneer de beoogde activiteit in de D-lijst van het Besluit milieueffectrapportage wordt benoemd, maar onder de gestelde drempelwaarden blijft, volstaat een vormvrije m.e.r.-beoordeling. Wanneer de beoogde activiteit in de D-lijst van het Besluit milieueffectrapportage wordt benoemd en bovendien de gestelde drempelwaarden overstijgt, is de betreffende aanvraag m.e.r.-plichtig. Op dat moment zal een m.e.r.-rapportage op moeten worden gesteld. Toets Middels voorliggend bestemmingsplan wordt de realisatie van een nieuwe woning met bijgebouw aan de Assenhoek 1 in Den Ham mogelijk gemaakt. De ontwikkeling is concreet beschreven in hoofdstuk 2. Het huidige gebruik van het plangebied is wonen.
Woningbouw wordt in de D-lijst van het Besluit milieueffectrapportage aangemerkt als de aanleg, wijziging of uitbreiding van een stedelijk ontwikkelingsproject. De m.e.r.- plicht geldt bij projecten van een oppervlakte van 100 hectare of meer, een aaneengesloten gebied en 2000 of meer woningen, of een bedrijfsvloeroppervlakte van 200.000 m² of meer. De genoemde maximum oppervlakken gelden als drempelwaarden. Het ruimtebeslag van het onderhavige project ligt ruimschoots beneden de drempelwaarde. Conclusie die op grond hiervan getrokken kan worden is dat het onderhavige project niet m.e.r.-beoordelingsplichtig is. In de nota van toelichting op het Besluit mer wordt het begrip 'stedelijk ontwikkelingsproject' nader geduid. Hier wordt het volgende over gezegd: “Bij een stedelijk ontwikkelingsproject kan het gaan om bouwprojecten als woningen, parkeerterreinen, bioscopen, theaters, sportcentra, kantoorgebouwen en dergelijke of een combinatie daarvan. Er kan overigens geen misverstand over bestaan dat ook «dorpen» hieronder vallen. Wat «stedelijke ontwikkeling» inhoudt kan van regio tot regio verschillen. Van belang hierbij is of er per saldo aanzienlijke negatieve gevolgen voor het milieu kunnen zijn. Indien bijvoorbeeld een woonwijk wordt afgebroken en er komt een nieuwe voor in de plaats, zal dit in de regel per saldo geen of weinig milieugevolgen hebben.
Bij een uitbreiding zal er eerder sprake kunnen zijn van aanzienlijke gevolgen.” Uit voorgaande volgt dat de bouw van één woning op een voormalig agrarisch erf in algemene zin niet te kwalificeren is als stedelijk ontwikkelingsproject in de zin van het Besluit m.e.r. De kwalificatie is wel afhankelijk van specifieke omstandigheden van een project en de ruimtelijke gevolgen die het project met zich meebrengt. In die gevallen is het Besluit m.e.r. niet van toepassing en hoeft geen aanmeldnotitie te worden opgesteld. Middels voorliggend bestemmingsplan wordt de bouw van één compensatiewoning en een bijgebouw mogelijk gemaakt. Ten behoeve van het erventransitiebeleid worden er voormalige agrarische gebouwen gesloopt, waardoor sprake is van een afname aan verharding in het
bestemmingsplan Buitengebied Twenterand PH Assenhoek 1 NL.IMRO.1700.202102BPBGPH-vas1
22
buitengebied. De ontwikkeling wordt daarbij op een passende wijze in het landschap opgenomen. De ruimtelijke uitstraling/de verandering die de ontwikkeling per saldo op de omgeving heeft is daardoor beperkt. Geconcludeerd kan worden dat er geen sprake is van een stedelijk ontwikkelingsproject als in de zin van het Besluit m.e.r. Conclusie Op basis van het voorgaande kan geconcludeerd worden dat het milieubelang van de ontwikkeling met voorliggend bestemmingsplan in voldoende mate is afgewogen. Gelet op de kenmerken van het onderhavige project, de plaats van het onderhavige project en de kenmerken van de potentiële effecten zullen geen belangrijke negatieve milieugevolgen optreden. Alternatieven hoeven dan ook niet te worden afgewogen. Het onderhavige project is niet m.e.r.-plichtig. Bij de beoordeling is rekening gehouden met de in bijlage III bij de EEG-richtlijn milieueffectbeoordeling aangegeven criteria.
4.2
Milieuzonering
Zowel de ruimtelijke ordening als het milieubeleid stellen zich ten doel een goede kwaliteit van het leefmilieu te handhaven en te bevorderen. Dit gebeurt onder andere door milieuzonering. Onder milieuzonering verstaan we het aanbrengen van een voldoende ruimtelijke scheiding tussen milieubelastende bedrijven of inrichtingen enerzijds en milieugevoelige functies als wonen en recreëren anderzijds. De ruimtelijke scheiding bestaat doorgaans uit het aanhouden van een bepaalde afstand tussen milieubelastende en milieugevoelige functies. Die onderlinge afstand moet groter zijn naarmate de milieubelastende functie het milieu sterker belast. Milieuzonering heeft twee doelen: het voorkomen of zoveel mogelijk beperken van hinder en gevaar bij woningen en andere gevoelige functies; het bieden van voldoende zekerheid aan bedrijven dat zij hun activiteiten duurzaam onder aanvaardbare voorwaarden kunnen uitoefenen. Voor het bepalen van de aan te houden afstanden wordt de VNG-uitgave 'Bedrijven en Milieuzonering' uit 2009 gehanteerd. Deze uitgave bevat een lijst, waarin voor een hele reeks van milieubelastende activiteiten (naar SBI-code gerangschikt) richtafstanden zijn gegeven ten opzichte van milieugevoelige functies. De lijst geeft richtafstanden voor de ruimtelijk relevante milieuaspecten geur, stof, geluid en gevaar.
De grootste van de vier richtafstanden is bepalend voor de indeling van een milieubelastende activiteit in een milieucategorie en daarmee ook voor de uiteindelijke richtafstand. De richtafstandenlijst gaat uit van gemiddeld moderne bedrijven. Indien bekend is welke activiteiten concreet zullen worden uitgeoefend, kan gemotiveerd worden uitgegaan van de daadwerkelijk te verwachten milieubelasting, in plaats van de richtafstanden. De afstanden worden gemeten tussen enerzijds de grens van de bestemming die de milieubelastende functie(s) toelaat en anderzijds de uiterste situering van de gevel van een milieugevoelige functie die op grond van het bestemmingsplan/wijzigingsplan mogelijk is. Hoe gevoelig een gebied is voor milieubelastende activiteiten is mede afhankelijk van het omgevingstype. De richtafstanden van de richtafstandenlijst gelden ten opzichte van het omgevingstype 'rustige woonwijk/buitengebied' dan wel 'gemengd gebied'. In figuur 4.1 zijn de richtafstanden weergegeven.
Figuur 4.1: richtafstanden VNG-uitgave Bedrijven en Milieuzonering (bron: InfoMil). Toets
bestemmingsplan Buitengebied Twenterand PH Assenhoek 1 NL.IMRO.1700.202102BPBGPH-vas1
23
Bij het realiseren van een nieuwe bestemming dient gekeken te worden of die nieuwe functie past in de omgeving (externe werking) en of de omgeving de nieuwe functie toelaat (interne werking). Het plangebied is gelegen in het buitengebied van de gemeente Twenterand. Er kan gesproken worden van het omgevingstype rustige woonwijk. Externe werking Bij de externe werking gaat het om de vraag of de realisatie van onderhavig plan leidt tot hinder of belemmeringen voor de omgeving. Daarvan is sprake als het woon- en leefklimaat van omwonenden in ernstige mate wordt aangetast. De functie 'wonen' betreft geen milieubelastende functie, waardoor het woon- en leefklimaat van omwonenden niet wordt aangetast. Interne werking Hierbij gaat het om de vraag of de nieuwe functie binnen het plangebied hinder ondervindt van bestaande functies in de omgeving en andersom of de nieuwe functie de bedrijfsvoering of ontwikkelingsmogelijkheden van omliggende bedrijven aantast. Door de toevoeging van een nieuwe woning kan het zo zijn dat de ontwikkelingsmogeiljkheden van omliggende (agrarische) bedrijven wordt aangetast. Dit omdat met de toevoeging van een nieuwe gevoelige functie de geadviseerde richtafstanden van de VNG uitgave 'Bedrijven en milieuzonering' niet meer gehaald kunnen worden. In de nabije omgeving van het plangebied zijn enkele agrarische bedrijven gelegen.
Op voorhand dient te worden opgemerkt dat voor agrarische bedrijven in het buitengebied voor het aspect geur niet de richtafstanden van de VNG uitgave 'Bedrijven en milieuzonering' toegepast moeten worden, maar de wettelijke afstanden die in de Wet geurhinder en veehouderij (Wgv) zijn bepaald. Daarom wordt in deze paragraaf enkel de richtafstanden voor de aspecten stof, geluid en gevaar getoetst. Voor het aspect geur wordt verwezen naar paragraaf 4.3. Voor het agrarische bedrijf aan de Assenhoek 3 geldt op basis van de VNG uitgave 'Bedrijven en milieuzonering' een grootste richtafstand van 30 meter voor het aspect geluid. Daarbij is aangesloten bij 'Akker-en/of tuinbouw in combinatie met het fokken en houden van dieren (niet intensief)', gezien de huidige activiteiten van het bedrijf. De overige richtafstanden, stof en gevaar, bedragen respectievelijk 10 en 0 meter. De onderlinge afstand tussen dit bedrijf en de beoogde woning bedraagt circa 60 meter. Daarbij is gemeten vanaf het agrarisch bouwblok tot aan de plaats waar de beoogde woning ongeveer gebouwd zal worden. Gelet erop dat de onderlinge afstand meer bedraagt dan de geadviseerde richtafstanden, wordt geacht dat ter plaatse van de beoogde woning ten opzichte van dit bedrijf sprake is van een aanvaardbaar woon- en leefklimaat.
Voor de melkveehouderijen aan de Linderweg 8 en 10a kan op basis van de VNG uitgave 'Bedrijven en milieuzonering' een logische aansluiting gemaakt worden bij 'Fokken en houden van rundvee'. De richtafstanden voor de aspecten geluid, stof en gevaar bedragen respectievelijk 30 meter, 30 meter en 0 meter. Deze afstanden worden ruimschoots behaald, aangezien de onderlinge afstand tussen de beoogde woning en het bouwblok van het bedrijf aan de Linderweg 10a circa 430 meter en vanaf het bedrijf aan de Linderweg 8 circa 200 meter bedraagt. Er is derhalve sprake van een aanvaardbaar woon- en leefklimaat. Tot slot wordt voor het agrarische bedrijf aan de Assenhoek 5, ondanks er geen intensieve veehouderij meer aanwezig is, in de VNG uitgave 'Bedrijven en milieuzonering' uitgegaan van de richtafstanden voor een varkensveehouderij. Dit omdat het geldende bestemmingsplan aan de Assenhoek 5 een intensieve veehouderij toestaat, en de richtafstanden voor een varkensveehouderij de grootste afstanden zijn. De richtafstanden voor de aspecten geluid, stof en gevaar bedragen respectievelijk 50 meter, 30 meter en 0 meter. Deze afstanden worden ruimschoots behaald, aangezien de onderlinge afstand tussen de beoogde woning en het bouwblok van dit bedrijf circa 600 meter bedraagt. Er is derhalve sprake van een aanvaardbaar woon- en leefklimaat.
Conclusie Geconcludeerd kan worden dat er vanuit het aspect milieuzonering geen belemmeringen zijn voor de uitvoerbaarheid van onderhavig bestemmingsplan, voor zover de richtafstanden voor het aspect geur buiten beschouwing worden gelaten. In de navolgende paragraaf (4.3) wordt ingegaan op de toetsing van het geur aspect.
bestemmingsplan Buitengebied Twenterand PH Assenhoek 1 NL.IMRO.1700.202102BPBGPH-vas1
24
4.3
Geur
De Wet geurhinder en veehouderij (Wgv) vormt het toetsingskader voor vergunningverlening als het gaat om geurhinder vanwege dierenverblijven van veehouderijen. De Wgv stelt één landsdekkend beoordelingskader met een indeling in twee categorieën. Voor diercategorieën waarvan de geuremissie per dier is vastgesteld, wordt deze waarde uitgedrukt in een ten hoogste toegestane geurbelasting op een geurgevoelig object. Voor de andere diercategorieën is die waarde een wettelijke vastgestelde afstand die ten minste moet worden aangehouden. Op grond van de Wgv dient voor diercategorieën waarvoor per dier geen geuremissie is vastgesteld (bijvoorbeeld melkkoeien) en een geurgevoelig object de volgende afstanden aangehouden te worden: ten minste 100 meter indien het geurgevoelig object binnen de bebouwde kom is gelegen; ten minste 50 meter indien het geurgevoelig object buiten de bebouwde kom is gelegen. Voor diercategorieën waarvoor in de Wgv een geuremissie per dier is vastgesteld geldt dat, binnen een concentratiegebied, de geurbelasting op geurgevoelige objecten binnen de bebouwde kom niet meer dan 3 odour units per kubieke meter lucht mag bedragen. Voor geurgevoelige objecten buiten de bebouwde kom mag deze niet meer bedragen dan 14 odour units per kubieke meter lucht.