TOE Bestemmingsplan Den Ham PH Vosseboerweg 1.pdf
Tekst van het document
Den Ham PH Vosseboerweg 1
Inhoudsopgave
Toelichting
5
Hoofdstuk 1 Inleiding 1.1 Aanleiding 1.2 Ligging en begrenzing plangebied 1.3 Vigerend bestemmingsplan 1.4 De bij het plan behorende stukken 1.5 Leeswijzer
5 5 5 6 7 7
Hoofdstuk 2 Het plan 2.1 Ontstaansgeschiedenis Den Ham 2.2 Huidige situatie 2.3 Toekomstige situatie
8 8 8 10
Hoofdstuk 3 Beleid 3.1 Rijksbeleid 3.2 Provinciaal beleid Overijssel 3.3 Gemeentelijk beleid
13 13 14 19
Hoofdstuk 4 Omgevingsaspecten 4.1 Vormvrije m.e.r.-beoordeling 4.2 Milieuzonering 4.3 Geur 4.4 Bodem 4.5 Geluid 4.6 Luchtkwaliteit 4.7 Externe veiligheid 4.8 Water 4.9 Ecologie 4.10 Archeologie en Cultuurhistorie 4.11 Verkeer / parkeren
22 22 23 27 28 28 30 31 32 34 37 38
Hoofdstuk 5 Juridische toelichting 5.1 Planopzet en systematiek 5.2 Toelichting op de regels
39 39 39
Hoofdstuk 6
42
Economische uitvoerbaarheid
Hoofdstuk 7 Maatschappelijke uitvoerbaarheid 7.1 Vooroverleg 7.2 Zienswijzen
43 43 43
Bijlagen bij de toelichting
45
Bijlage 1
Ruimtelijk kwaliteitsplan
46
Bijlage 2
Verkennend bodemonderzoek
59
Bijlage 3
Akoestisch onderzoek industrielawaai
106
Bijlage 4
Akoestisch onderzoek wegverkeerslawaai
158
Bijlage 5
AERIUS-berekening
185
Bijlage 6
Quickscan natuurwaarden
218
Bijlage 7
Watertoets
246
Regels Hoofdstuk 1 Artikel 1 Artikel 2
253 Inleidende regels Begrippen Wijze van meten
254 254 259
bestemmingsplan Den Ham PH Vosseboerweg 1 NL.IMRO.1700.BPDHPHVosseboerw1-vas1
2
Hoofdstuk 2 Artikel 3
Bestemmingsregels Wonen
260 260
Hoofdstuk 3 Artikel 4 Artikel 5 Artikel 6 Artikel 7
Algemene regels Anti-dubbeltelregel Algemene gebruiksregels Algemene afwijkingsregels Algemene wijzigingsregels
264 264 265 266 267
Hoofdstuk 4 Artikel 8 Artikel 9
Overgangs- en slotregels Overgangsrecht Slotregel
268 268 269
Bijlagen bij de regels
271
Bijlage 1
272
Erfinrichtingsplan
bestemmingsplan Den Ham PH Vosseboerweg 1 NL.IMRO.1700.BPDHPHVosseboerw1-vas1
3
bestemmingsplan Den Ham PH Vosseboerweg 1 NL.IMRO.1700.BPDHPHVosseboerw1-vas1
4
Toelichting Hoofdstuk 1 1.1
Inleiding
Aanleiding
Aan de Vosseboerweg 1 te Den Ham bevindt zich een woonerf met één woning en twee vrijstaande bijgebouwen. Voor het erf is een plan ontwikkeld voor de realisatie van drie woningen. Op grond van het vigerende bestemmingsplan zijn twee woningen mogelijk. Om de derde woning mogelijk te maken is een bouw-/woonrecht aangekocht aan de Havenstraat 20 te Vroomshoop. Dit bouwrecht wordt verplaatst naar het erf aan de Vosseboerweg 1 te Den Ham. Om het gewenste erf met drie woningen mogelijk te maken dient het bestemmingsplan herzien te worden. Onderhavig bestemmingsplan is opgesteld om de gewenste ontwikkeling mogelijk te maken.
1.2
Ligging en begrenzing plangebied
Ligging Het plangebied is gelegen ten noordoosten van de kern Den Ham op de grens van de bebouwde kom en het buitengebied. Het plangebied staat kadastraal bekend als gemeente Den Ham, sectie D, nummer 1551 en heeft een oppervlakte van 5.700 m2. In figuur 1.1 is de ligging van het plangebied weergegeven.
Figuur 1.1: Ligging plangebied (bron: Atlas van Overijssel) Begrenzing De begrenzing van het plangebied is in figuur 1.2 weergegeven (rood omkaderd). In dit figuur is een luchtfoto van het plangebied weergegeven. Het plangebied wordt aan de noordzijde begrensd door agrarische gronden, aan de oostzijde door de Vosseboerweg, aan de zuidzijde door transportbedrijf Remmink en aan de westzijde door de woonbebouwing van de kern Den Ham. Voor de exacte begrenzing van het plangebied wordt verwezen naar de verbeelding van dit plan.
bestemmingsplan Den Ham PH Vosseboerweg 1 NL.IMRO.1700.BPDHPHVosseboerw1-vas1
5
Figuur 1.2: begrenzing plangebied (bron: Cyclomedia Streetsmart)
1.3
Vigerend bestemmingsplan
Het plangebied aan de Vosseboerweg 1 in Den Ham is gelegen binnen de grenzen van het bestemmingsplan 'Den Ham', vastgesteld op 9 september 2008. Het plangebied is voorzien van de bestemming 'Woongebied' met aanduiding 'nieuwbouwlocatie'. In figuur 1.3 is een uitsnede van de verbeelding van het vigerende bestemmingsplan weergegeven.
Figuur 1.3: Uitsnede bestemmingsplan 'Den Ham' (bron: ruimtelijkeplannen.nl) De voor 'Woongebied' aangewezen gronden zijn onder andere bestemd voor wonen, waaronder aan huis verbonden beroepen, verkeer en verblijf en groenvoorzieningen. Voor het bouwen van hoofdgebouwen geldt dat het aantal woningen niet meer mag bedragen dan het bestaande aantal te vermeerderen met het op de plankaart binnen de aanduiding 'nieuwbouwlocatie' aangegeven aantal woningen. Op grond van het vigerende bestemmingsplan is de tweede woning niet mogelijk aangezien deze gesitueerd is buiten de
bestemmingsplan Den Ham PH Vosseboerweg 1 NL.IMRO.1700.BPDHPHVosseboerw1-vas1
6
aanduiding 'nieuwbouwlocatie'. Om de derde woning mogelijk te maken wordt een bouwrecht van de Havenstraat 20 in Vroomshoop ingezet. Een herziening van het bestemmingsplan is noodzakelijk om de gewenste ontwikkeling mogelijk te maken.
1.4
De bij het plan behorende stukken
Het onderhavige bestemmingsplan 'Den Ham PH Vosseboerweg 1' bestaat naast deze toelichting uit de volgende stukken. Verbeelding (identificatie NL.IMRO.1700.BPDHPHVosseboerw1-vas1); Bijlagen bij de toelichting; Regels; Bijlagen bij de regels.
1.5
Leeswijzer
De toelichting van het bestemmingsplan kent de volgende opbouw. In hoofdstuk 2 worden de huidige situatie en het te realiseren plan beschreven. Hoofdstuk 3 schetst het beleidskader. In hoofdstuk 4 worden de resultaten van de uitgevoerde omgevingsonderzoeken behandeld. In hoofdstuk 5 wordt het bestemmingsplan in juridisch opzicht toegelicht. In hoofdstuk 6 wordt ingegaan op de economische uitvoerbaarheid en in hoofdstuk 7 wordt ten slotte de maatschappelijke uitvoerbaarheid belicht.
bestemmingsplan Den Ham PH Vosseboerweg 1 NL.IMRO.1700.BPDHPHVosseboerw1-vas1
7
Hoofdstuk 2 2.1
Het plan
Ontstaansgeschiedenis Den Ham
Den Ham heeft zich vooral ontwikkeld ten noorden van de handelsroute. Het oudste gedeelte, gevormd door de Dorpsstraat, Smitstraat, Grotestraat, Voorstraat, Molenstraat en Esweg, heeft een historisch karakter. Kenmerkend voor het esdorp Den Ham is het slingerende beloop van de straten, die richting buitengebied uitwaaieren. De oorspronkelijke open bebouwingsstructuur heeft geruime tijd geleden plaats gemaakt voor een besloten situatie, passend bij de functie als verzorgingskern. Naar de randen van het dorp wordt de bebouwingstructuur opener; dit geldt vooral aan de zijde van de Mageleresch. Het oude dorp Den Ham heeft door zijn typische vorm en ligging aan de randen van de Mageler Esch en de Linderbeek een geheel eigen karakter. Het stratenbeloop, de rangschikking en verschijningsvorm van de bebouwing, de verscheidenheid in openbaren ruimten, de grote open binnenruimten en het grote bomenbestand, zijn van grote betekenis voor de karakteristiek van het dorp. De doorgaande weg was rond 1900 de route Dorpsstraat - Brinkstraat - Brink - Grotestraat Ommerweg. Langs deze route bevinden zich ook de belangrijkste voorzieningen als winkels/horeca, maatschappelijke voorzieningen en (van oorsprong) bedrijvigheid.
In de loop van de twintigste eeuw heeft de kortere verbinding tussen de Dorpsstraat en de Ommerweg de functie van doorgaande route overgenomen, het dorpscentrum, respectievelijk de Brink terzijde latend. Recent is deze route vervangen door een zuidelijke randweg, vanaf de Ommerweg, via de Marleseweg, Vriezendijk, naar de Vroomshoopseweg - Daarleseweg. Het karakter van de Brink - Brinkstraat - Grotestraat is mede door de verschuivingen van de doorgaande route goed bewaard gebleven, respectievelijk in oude glorie hersteld. Naast deze hoofdstructuur behoren onder andere de Voorstraat de Molenstraat, de Roggestraat en de Esweg (richting Magele) tot de oorspronkelijke structuur. Aan de zuidzijde van de Dorpsstraat kunnen daartoe nog worden gerekend de Zomerweg, de Schapendijk en de Marleseweg. Het stratenpatroon verdeelt het oude dorpsgebied in een aantal ‘blokken’, met open binnenruimtes. Deze groene longen, die van oorsprong een agrarische functie hadden, zijn zeer kenmerkend voor Den Ham. Enkele open ruimtes zijn in de loop van de tijd gedeeltelijk opgevuld met bebouwing. Vanaf 1950 is de woonbuurt ’t Sumpel aan de westkant van het dorp ontwikkeld en vervolgens de Broekmaten I en II aan de noordzijde van het dorp. De nieuwste ontwikkelingen zijn in uitvoering in het gebied ten zuiden van de Smitstraat - Dorpsstraat.
Het betreft hier een woongebied en de verdere ontwikkeling van een bedrijventerrein.
2.2
Huidige situatie
Het grootste deel van Den Ham omvat een karakteristiek gegroeid bebouwd gebied in een landschappelijk gevarieerde omgeving. Het betreft de karakteristieke gebiedsdelen in het oorspronkelijke dorpscentrum, de eromheen liggende woonwijken en het bedrijventerrein aan de zuidoostkant. Den Ham heeft twee bedrijventerreinen, Vriezendijk en Kroezenhoek. Beide bedrijventerreinen liggen ten zuiden van de kern Den Ham. Vriezendijk is volledig uitgegeven. Het nieuwste terrein, Kroezenhoek, is gericht op de lokale bedrijvigheid en is nog in ontwikkeling. Op het terrein zijn bedrijven gevestigd met milieucategorieën 2 en 3. Ten aanzien van de detailhandel kan worden opgemerkt dat de kern Den Ham de functie van klein dorpscentrum vervult. De winkels zijn verspreid over de kern gesitueerd, waarbij de meeste winkels aan de Brink en de Grotestraat zijn gelegen. Aan de Smitstraat zijn nog enkele grotere winkels gevestigd. De belangrijkste trekker is de supermarkt aan de Grotestraat. Het overige aanbod voor dagelijkse artikelen is vrijwel compleet en staat verspreid in het centrum. Het aantal en de diversiteit aan winkels dreigt door een tekort aan draagvlak en opvolging terug te lopen. Voor Den Ham zijn Het Liefferdinck (verzorging- en verpleeghuis) en het gezondheidscentrum belangrijke zorgvoorzieningen.
Verder beschikt Den Ham over enkele zorgverlenende praktijken, zoals die van huisartsen, tandartsen en fysiotherapeuten. Op het gebied van sport
bestemmingsplan Den Ham PH Vosseboerweg 1 NL.IMRO.1700.BPDHPHVosseboerw1-vas1
8
en recreatie kunnen onder meer het sportpark De Rohorst, allerlei sportverenigingen en plaatselijke verenigingen, maneges, bibliotheek en het VVV-kantoor worden genoemd. Het plangebied is aan de noordelijke zijde van Den Ham gelegen direct naast een grote es. Een dekzandgebied als uitloper van een hoger gelegen stuwwal (de es) naar de beekdalgebieden. Hoogteverschillen zijn ontstaan in de laatste ijstijd waar zandruggen en beekdalen na verloop van tijd enigszins zijn geërodeerd. Aanvankelijk door de wind, maar later vooral door ruilverkavelingen en de modernisering van de landbouw, maar in dit geval ook door de ontwikkeling van Den Ham. De es is echter nog altijd goed waar te nemen in het landschap. In onderstaande figuur 2.1 is een luchtfoto van het plangebied weergegeven, gezien vanaf de Vosseboerweg/Esweg.
Figuur 2.1: Huidige situatie Vosseboerweg 1 Den Ham (bron: Cyclomedia Streetsmart) Het landschap werd voorheen getypeerd door een landschap met essen, kampen en hoevezwermen. Verspreid liggende bebouwing gekoppeld aan de kleinere essen en kampen. Richting de dorpen, de invalswegen een lintbebouwing waar ook de Vosseboerweg 1 onderdeel van uitmaakt. Door de ontwikkeling van Den Ham is uiteindelijk één lange en massieve lintbebouwing ontstaan. Alleen tussen het plangebied en het naastliggende bedrijf is nog sprake van een kleine, maar waardevolle doorkijk. Aan de Vosseboerweg is sprake van een klassieke (logische) indeling. De boerderij is richting de straat gericht met daarachter de verschillende schuren. Op het perceel kadastraal bekend als gemeente Den Ham, Sectie G, nummer 769, in Vroomshoop was voorheen een bedrijfswoning aanwezig (Havenstraat 20). Het genoemde perceel lag voorheen in het bestemmingsplan 'Vroomshoop bedrijventerreinen', vastgesteld op 12 november 2013 en heeft de bestemming 'Bedrijventerrein'. Op grond van dit bestemmingsplan was de bedrijfswoning toegestaan. Echter, op 18 april 2017 heeft het college van burgemeester en wethouders van Twenterand het ontwerpbestemmingsplan 'Vroomshoop bedrijventerreinen herziening' als ontwerp ter inzage gelegd. Het genoemde perceel, Havenstraat 20, heeft in dit bestemmingsplan de bestemming 'Bedrijventerrein'.
In dit bestemmingsplan is opgenomen dat uitsluitend bestaande bedrijfswoningen zijn toegestaan. De voormalige bedrijfswoning is in 2016 gesloopt waardoor er ten tijde van de terinzage legging van het ontwerpbestemmingsplan 'Vroomshoop bedrijventerreinen herziening' in 2017 geen bedrijfswoning aanwezig was. De gemeente Twenterand heeft besloten dat het voormalige bouwrecht van de Havenstraat 20 in Vroomshoop ingezet kan worden voor de realisatie van een woning elders in de gemeente Twenterand.
bestemmingsplan Den Ham PH Vosseboerweg 1 NL.IMRO.1700.BPDHPHVosseboerw1-vas1
9
2.3
Toekomstige situatie
De initiatiefnemer is voornemens om een nieuw woonerf te realiseren met drie woningen. Daarbij geldt ten aanzien van het huidige planologisch regime dat er in het plangebied twee woningen zijn toegestaan. Om de derde woning mogelijk te maken is een bouwrecht aan de Havenstraat 20 te Vroomshoop aangekocht en wordt ingezet om de derde woning aan de Vosseboerweg 1 te Den Ham mogelijk te maken. Ter plaatse van het plangebied is nu sprake van een kleinschalig agrarisch erf met enkele opstallen. De afstand tussen het erf en de naastliggende woning is beperkt, maar erg waardevol. Het erf is daardoor een zelfstandige eenheid waarmee de overgang wordt benadrukt van het stedelijk naar het landelijk gebied. Volgens het vigerende bestemmingsplan mag een (extra) woning worden gebouwd tussen het plangebied en de naastliggende woning. De bouw van een woning op die plek heeft desastreuze gevolgen voor de ruimtelijke kwaliteit. Juist daardoor zou de laatste doorkijk worden opgeofferd en ontstaat er een onafgebroken lintbebouwing. Bovendien zou er geen sprake meer zijn van een zelfstandig erf en wordt de overgang naar het landelijk gebied nog harder. Naast de bestaande woning en de nog te bouwen woning heeft de familie een extra bouwrecht aangekocht afkomstig uit de bebouwde kom van Vroomshoop. Daarmee mogen in totaal drie woningen worden gebouwd aan de Vosseboerweg.
Het is de bedoeling dat de familie zelf op het erf gaat wonen verdeeld over drie woningen. De locatie zorgt ervoor dat het uiterst belangrijk is om zorgvuldig om te gaan met de inpassing van het erf om daarmee de geleidelijke overgang van het stedelijk naar het landelijk gebied te kunnen behouden. In de bestaande situatie is sprake van een gebruikelijk agrarisch erf. Een boerderij aan de voorzijde met daarachter de opstallen. Hoewel de boerderij niet is te behouden, is in de nieuwe situatie ervoor gekozen om aan de voorzijde weer een woning te realiseren die voldoet aan de karakteristiek van een boerderij (C op tekening). De woning is in de nieuwe situatie opnieuw het hoofdgebouw op het erf met daarachter de gebouwen die het erf vormen. De gebouwen bestaan uit schuren (F en G) en schuurwoningen (D en F) die qua hoogte en materialisatie ondergeschikt zijn aan het hoofdgebouw. De woningen C en D delen één bijgebouw. Er is gekozen voor één bijgebouw om te voorkomen dat het erf een veelvoud aan gebouwen krijgt. In figuur 2.2 is de toekomstige situatie van het gewenste erf weergegeven. Het ruimtelijk kwaliteitsplan en bijbehorende erfinrichtingsschets zijn als Bijlage 1 bij de toelichting van dit bestemmingsplan opgenomen.
bestemmingsplan Den Ham PH Vosseboerweg 1 NL.IMRO.1700.BPDHPHVosseboerw1-vas1
10
Figuur 2.2: Toekomstige situatie (bron: N+L landschapsontwerpers) De gebouwen staan rondom de achterzijde van het hoofdgebouw en hebben door de geringe afstand een duidelijke relatie met het hoofdgebouw. Er is sprake van één compact erfensemble. Er blijft een vrije ruimte tussen het naastgelegen bedrijf en het plangebied. Het vrije doorzicht is erg belangrijk om het plangebied als een zelfstandig erf te blijven zien. De karakteristieke en beeldbepalende linden en berk (S) blijven behouden en zijn buitengewoon waardevol op het nieuwe erf. Hetgeen de reden is dat de nieuwe woning (C) iets verder naar achteren wordt gebouwd in tegenstelling tot de bestaande, te slopen woning (A). De boom wordt daarmee ontzien en er is minder sprake van schaduwwerking in de nieuwe situatie. De overige bestaande opstallen worden gesloopt (B). De woningen zijn middels de bestaande erfontsluiting bereikbaar (V) en er worden zeven parkeerplaatsen gerealiseerd (U). De woningen zijn in de nieuwe situatie allemaal vanaf het centrale gedeelte (H) te bereiken. Aan de zuidzijde van het plangebied wordt een haag gecombineerd met een gesloten schutting (T op tekening) met de minimale eis van 10 kg/m2. De schutting is noodzakelijk voor de overschrijding van de pieknorm qua geluid. Om ruimtelijk een kwalitatief beeld te houden wordt de schutting aan de noordzijde gecombineerd met de aanplant van een haag.
Elders op het erf en aan de noordzijde worden eveneens (fragmenten) haag aangeplant (I op tekening) om het erf in te passen en om het erf structuur mee te geven. De soort van alle hagen betreft Fagus of Carpinus (beukhaag of haagbeuk) en de totale lengte bedraagt ca. 141 meter. De aanplantmaat is 80- 100 (hoogte in centimeters) en er worden 5 exemplaren per strekkende meter aangeplant. Aan de noordzijde mag de beuk niet doorlopend zijn. Juist een onderbreking zorgt voor een sterker beeld. Ter plaatse van de onderbreking kunnen gekloofde eikenpalen met draad aan worden gebracht om het erf wel afgesloten te houden. Dat is wenselijk vanwege de aanwezigheid van het (openbare) wandelpad aan de noordzijde. De haag aan de voorzijde van het erf (langs de Vosseboerweg) wordt gehalveerd en krijgt in de nieuwe situatie een hoogte van circa 1 meter. Aan de noordzijde, bij het opkomen van het erf wordt een hoogstamfruitboomgaard gerealiseerd (O). Er worden zes fruitbomen aangeplant in de maat 8-10 (stamomtrek in
bestemmingsplan Den Ham PH Vosseboerweg 1 NL.IMRO.1700.BPDHPHVosseboerw1-vas1
11
centimeters) op informele wijze in combinatie met een beeldbepalende solitaire walnoot (Q) in de maat 14-16 (stamomtrek in centimeters). Daarmee verkrijgt het erf een groen karakter en is er sprake van een meer geleidelijke overgang naar het landelijk gebied. Tenslotte zullen twee solitaire zomerlinden (P en R) in de toekomst uitgroeien tot karakteristieke en beeldbepalende bomen op het erf. De bomen aan de westzijde vormen nog restanten van de voormalige houtsingels, zijn beeldbepalend en karakteristiek en blijven behouden.
bestemmingsplan Den Ham PH Vosseboerweg 1 NL.IMRO.1700.BPDHPHVosseboerw1-vas1
12
Hoofdstuk 3
Beleid
3.1
Rijksbeleid
3.1.1
Nationale Omgevingsvisie
De Nationale Omgevingsvisie (NOVI) biedt een duurzaam perspectief voor de Nederlandse leefomgeving. Hiermee kunnen we inspelen op de grote uitdagingen die voor ons liggen. De NOVI biedt een kader, geeft richting en maakt keuzes waar dat kan. Tegelijkertijd is er ruimte voor regionaal maatwerk en gebiedsgerichte uitwerking. Omdat de verantwoordelijkheid voor het omgevingsbeleid voor een groot deel bij provincies, gemeenten en waterschappen ligt, kunnen inhoudelijke keuzes in veel gevallen het beste regionaal worden gemaakt. Met de NOVI zet de Rijksoverheid een proces in gang waarmee keuzes voor onze leefomgeving sneller en beter gemaakt kunnen worden. Aan de hand van een toekomstperspectief op 2050 brengt de NOVI de langetermijnvisie in beeld. Op nationale belangen wil het Rijk sturen en richting geven. Die komen samen in vier prioriteiten: Ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie; Duurzaam economisch groeipotentieel; Sterke en gezonde steden en regio's; Toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied. De druk op de fysieke leefomgeving in Nederland is zo groot, dat belangen soms botsen. Het streven vanuit de NOVI is combinaties te maken en win-win situaties te creëren. Soms zijn er scherpe keuzes nodig en moeten belangen worden afgewogen.
Hiertoe gebruikt de NOVI drie afwegingsprincipes: Combinaties van functies gaan voor enkelvoudige functies: In het verleden is scheiding van functies vaak te rigide gehanteerd. Met de NOVI wordt gezocht naar maximale combinatiemogelijkheden tussen functies, gericht op een efficiënt en zorgvuldig gebruik van de ruimte; Kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal: wat de optimale balans is tussen bescherming en ontwikkeling, tussen concurrentiekracht en leefbaarheid, verschilt van gebied tot gebied. Sommige opgaven en belangen wegen in het ene gebied zwaarder dan in het andere; Afwentelen wordt voorkomen: het is van belang dat de leefomgeving zoveel mogelijk voorziet in mogelijkheden en behoeften van de huidige generatie van inwoners zonder dat dit ten koste gaat van die van toekomstige generaties. Conclusie Wonen is één van de basisbehoeften van mensen. In de Nationale Omgevingsvisie wordt aangegeven dat iedereen in Nederland prettig moet kunnen wonen voor een redelijke prijs. Een woningvoorraad die aansluit op de huidige en toekomstige woonbehoefte van mensen is daarom van nationaal belang. Het huidige woningtekort en de toename van het aantal inwoners en huishoudens vraagt een groei van de woningvoorraad (vooral in en bij de stedelijke regio’s) in een fijne, leefbare omgeving. Tussen 2019 en 2035 moet de woningvoorraad met circa 1,1 miljoen woningen worden vergroot.
De primaire verantwoordelijkheid voor de gebouwde omgeving, de woningvoorraad en de leefbaarheid ligt bij gemeenten en provincies. Het Rijk is systeemverantwoordelijk. Het is de rol van het Rijk om de kaders te stellen, te stimuleren, eventueel te sanctioneren, waar nodig middelen ter beschikking te stellen – bijvoorbeeld via de huurtoeslag, hypotheekrenteaftrek of de regeling woningbouwimpuls voor gemeenten – en met gemeenten en provincies samen te werken om (bovenlokale, inclusief grensoverschrijdende) knelpunten op te lossen en realisatie van de nationale belangen te waarborgen. Middels onderhavig plan worden drie nieuwe woningen gerealiseerd, waarbij ten opzichte van het vigerend planologisch regime één extra woning wordt toegevoegd. De extra woning wordt mogelijk gemaakt door het verplaatsen van een bestaand bouwrecht van de Havenstraat 20 te Vroomshoop. Zoals is beschreven ligt de primaire verantwoordelijkheid voor de gebouwde omgeving en de woningvoorraad bij de gemeenten en provincies. In de paragraven 3.2.3 en
bestemmingsplan Den Ham PH Vosseboerweg 1 NL.IMRO.1700.BPDHPHVosseboerw1-vas1
13
3.3.2 wordt de realisatie van het plan getoetst aan het provinciale beleid en aan de woonvisie van de gemeente Twenterand. Daarin wordt aangetoond dat het past binnen het provinciale en gemeentelijke beleid ten aanzien van wonen. Daarmee past het plan binnen de prioriteiten van de NOVI en kan geconcludeerd worden dat er geen sprake is van strijd met het rijksbeleid. 3.1.2
Ladder voor duurzame verstedelijking
Artikel 3.1.6 van het Besluit ruimtelijke ordening (Bro) schrijft voor dat van een nieuwe 'stedelijke ontwikkeling' die in een bestemmingsplan wordt mogelijk gemaakt moet worden aangetoond dat er sprake is van een behoefte. De toelichting bij het bestemmingsplan bevat daartoe een beschrijving van de behoefte aan die ontwikkeling. Indien het bestemmingsplan die ontwikkeling mogelijk maakt buiten het bestaand stedelijk gebied, bevat een toelichting tevens een motivering waarom niet binnen het bestaand stedelijk gebied in die behoefte kan worden voorzien. Dit wordt de 'Ladder Duurzame Verstedelijking' genoemd. De beschrijving van de behoefte aan de betreffende, 'stedelijke ontwikkeling', moet inzichtelijk maken of, in relatie tot het bestaande aanbod, concreet behoefte bestaat aan de desbetreffende ontwikkeling. Die behoefte moet dan worden afgewogen tegen het bestaande aanbod, waarbij moet worden gemotiveerd dat rekening is gehouden met het voorkomen van leegstand. De stappen schrijven geen vooraf bepaald resultaat voor, omdat het optimale resultaat moet worden beoordeeld door het bevoegd gezag dat de regionale en lokale omstandigheden kent en de verantwoordelijkheid draagt voor de ruimtelijke afweging met betrekking tot die ontwikkeling.
Onderhavig plan Dit bestemmingsplan maakt de realisatie van drie nieuwe woningen mogelijk, waarbij ten opzichte van het vigerende bestemmingsplan één extra woning aan het planologisch regime wordt toegevoegd. Op grond van de uitspraak van de Raad van State van 16 september 2015 (ECLI:NL:RVS:2015:2921) wordt de realisatie van 11 woningen niet aangemerkt als een nieuwe stedelijke ontwikkeling als bedoeld in artikel 1.1.1, eerste lid aanhef en onder i van het Besluit ruimtelijke ordening. Derhalve is artikel 3.1.6, tweede lid van het Besluit ruimtelijke ordening, vanwege het bouwplan voor drie woningen, niet van toepassing. Echter, in bovengenoemde uitspraak heeft de Raad van State bepaald dat ook wanneer de Ladder niet van toepassing is, gemotiveerd moet worden dat de ontwikkeling voldoet aan een goede ruimtelijke ordening en uitvoerbaar is. Onderhavig bestemmingsplan voorziet hierin. De Ladder voor duurzame verstedelijking vormt derhalve geen belemmering voor de uitvoerbaarheid van dit bestemmingsplan.
3.2
Provinciaal beleid Overijssel
3.2.1
Omgevingsvisie Overijssel
De Omgevingsvisie Overijssel geeft de provinciale visie op de fysieke leefomgeving van Overijssel weer. Hierin worden onderwerpen als ruimtelijke ordening, milieu, water, verkeer en vervoer, ondergrond en natuur aangehaald in samenhang voor een duurzame ontwikkeling van de leefomgeving. De Omgevingsvisie is onder andere een structuurvisie onder de Wet ruimtelijke ordening. Duurzaamheid, ruimtelijke kwaliteit en sociale kwaliteit zijn de leidende principes of 'rode draden' bij alle initiatieven in de fysieke leefomgeving in de provincie Overijssel. 3.2.2
Omgevingsverordening Overijssel
De provincie beschikt over een palet aan instrumenten waarmee zij haar ambities realiseert. Het gaat er daarbij om steeds de meest optimale mix van instrumenten toe te passen, zodat effectief en efficiënt resultaat wordt geboekt voor alle ambities en doelstellingen van de Omgevingsvisie. De keuze voor inzet van deze instrumenten is bepaald aan de hand van een aantal criteria. In de Omgevingsvisie is bij elke beleidsambitie een realisatieschema opgenomen waarin is aangegeven welke instrumenten de provincie zal inzetten om de verschillende onderwerpen van provinciaal belang te realiseren.
bestemmingsplan Den Ham PH Vosseboerweg 1 NL.IMRO.1700.BPDHPHVosseboerw1-vas1
14
Eén van de instrumenten om het beleid uit de Omgevingsvisie te laten doorwerken is de Omgevingsverordening Overijssel van de provincie Overijssel. De Omgevingsverordening is het provinciaal juridisch instrument dat wordt ingezet voor die onderwerpen waarvoor de provincie eraan hecht dat de doorwerking van het beleid van de Omgevingsvisie juridisch geborgd is. 3.2.3
Uitvoeringsmodel Omgevingsvisie Overijssel
De opgaven, kansen, beleidsambities en ruimtelijke kwaliteitsambities voor de provincie zijn in de Omgevingsvisie Overijssel geschetst in ontwikkelingsperspectieven voor de groene omgeving en stedelijke omgeving. Om de ambities van de provincie waar te maken, bevat de Omgevingsvisie een uitvoeringsmodel. Dit model is gebaseerd op drie niveaus, te weten: generieke beleidskeuzes; ontwikkelingsperspectieven; gebiedskenmerken. Deze begrippen worden hieronder nader toegelicht. Generieke beleidskeuzes Generieke beleidskeuzes zijn keuzes die bepalend zijn voor de vraag of ontwikkelingen nodig dan wel mogelijk zijn. In deze fase wordt beoordeeld of er sprake is van een behoefte aan een bepaalde voorziening. Ook wordt in deze fase het zgn. principe van zuinig en zorgvuldig ruimtegebruik gehanteerd. Hierin komt er kort gezegd op neer dat eerst bestaand bebouwd gebied wordt benut, voordat er uitbreiding in de groene omgeving kan plaatsvinden. Andere generieke beleidskeuzes betreffen de reserveringen voor waterveiligheid, randvoorwaarden voor externe veiligheid, grondwaterbeschermingsgebieden, bescherming van de ondergrond (aardkundige en archeologische waarden), landbouwontwikkelingsgebieden voor intensieve veehouderij, begrenzing van Nationale Landschappen, Natura 2000-gebieden, Natuurnetwerk Nederland en verbindingszones enzovoorts.
De generieke beleidskeuzes zijn veelal normstellend en verankerd in de Omgevingsverordening Overijssel. Ontwikkelingsperspectieven Als uit de beoordeling in het kader van de generieke beleidskeuzes blijkt dat de voorgenomen ruimtelijke ontwikkeling aanvaardbaar is, vindt een toets plaats aan de ontwikkelingsperspectieven. In de Omgevingsvisie is een spectrum van zes ontwikkelingsperspectieven beschreven voor de groene en stedelijke omgeving. Met dit spectrum geeft de provincie ruimte voor het realiseren van de in de visie beschreven beleidsen kwaliteitsambities. De ontwikkelingsperspectieven geven richting aan wat waar ontwikkeld zou kunnen worden. Daar waar generieke beleidskeuzes een geografische begrenzing hebben, zijn ze consistent doorvertaald in de ontwikkelingsperspectieven. Gebiedskenmerken Op basis van gebiedskenmerken in vier lagen (natuurlijke laag, laag van het agrarisch cultuurlandschap, stedelijke laag en lust- en leisurelaag) gelden specifieke kwaliteitsvoorwaarden en –opgaven voor ruimtelijke ontwikkelingen. Het is de vraag 'hoe' een ontwikkeling invulling krijgt. Aan de hand van de drie genoemde niveaus kan worden bezien of een ruimtelijke ontwikkeling mogelijk is en er behoefte aan is, waar het past in de ontwikkelingsvisie en hoe het uitgevoerd kan worden.
bestemmingsplan Den Ham PH Vosseboerweg 1 NL.IMRO.1700.BPDHPHVosseboerw1-vas1
15
Figuur 3.1: Uitvoeringsmodel Omgevingsvisie Overijssel (Bron: provincie Overijssel) Toetsing van het initiatief aan de uitgangspunten Omgevingsvisie Overijssel Indien het concrete initiatief wordt getoetst aan de Omgevingsvisie Overijssel ontstaat globaal het volgende beeld. Generieke beleidskeuzes Of een ontwikkeling nodig of mogelijk is, wordt bepaald op basis van generieke beleidskeuzes. Hieronder wordt het plan getoetst aan de van belang zijnde artikelen uit de omgevingsverordening. Artikel 2.1.3 Zuinig en zorgvuldig ruimtegebruik lid 1 Bestemmingsplannen voorzien uitsluitend in stedelijke ontwikkelingen die een extra ruimtebeslag door bouwen en verharden leggen op de Groene Omgeving wanneer aannemelijk is gemaakt: dat er voor deze opgave in redelijkheid geen ruimte beschikbaar is binnen het bestaande bebouwd gebied en de ruimte binnen het bestaand bebouwd gebied ook niet geschikt te maken is door herstructurering en/of transformatie; dat mogelijkheden voor meervoudig ruimtegebruik binnen het bestaand bebouwd gebied optimaal zijn benut.
lid 2 Bestemmingsplannen voor de Groene Omgeving voorzien uitsluitend in ontwikkelingen die een extra ruimtebeslag door bouwen en verharden leggen anders dan de uitleg van steden en dorpen wanneer aannemelijk is gemaakt: dat (her)benutting van bestaande erven en/of bebouwing in de Groene Omgeving in redelijkheid niet mogelijk is; dat mogelijkheden voor combinatie van functies op bestaande erven optimaal zijn benut.
bestemmingsplan Den Ham PH Vosseboerweg 1 NL.IMRO.1700.BPDHPHVosseboerw1-vas1
16
Doorwerking voor voorliggend plan: Op grond van de Omgevingsverordening Overijssel wordt onder Groene Omgeving verstaan: de gronden die niet vallen onder bestaand bebouwd gebied. Het bestaand bebouwd gebied is in de Omgevingsverordening Overijssel gedefinieerd als: de gronden binnen steden en dorpen die benut kunnen worden voor stedelijke functies op grond van geldende bestemmingsplannen en op grond van voorontwerp-bestemmingsplannen voor zover de provinciale diensten daarover schriftelijk een positief advies hebben uitgebracht in het kader van het vooroverleg als bedoeld in artikel 3.1.1 Bro. Het plangebied is gelegen binnen de begrenzing van het bestemmingsplan 'Den Ham' en bestemd als woongebied. In de huidige situatie is er in het plangebied reeds een woning met bijgebouwen aanwezig. Daarnaast maakt het plangebied onderdeel uit van de bebouwde woonomgeving van de kern Den Ham en is naast het plangebied een transportbedrijf gelegen. Aangezien de gronden voorzien van de bestemming Woongebied en derhalve reeds bestemd zijn voor onder andere de woonfunctie en doordat het plangebied deel uitmaakt van het bestaand bebouwd gebied, geldt dat het plangebied geen extra ruimtebeslag door bouwen en verharden legt op de Groene Omgeving.
Artikel 2.2.2 Realisatie nieuwe woningen In dit artikel is geregeld dat plannen uitsluitend in nieuwe woningen mogen voorzien indien is aangetoond dat er behoefte is aan deze woning door middel van een acuteel onderzoek (lid 1). Deze behoefte wordt in ieder geval geacht te zijn aangetoond als realisatie daarvan past binnen de geldende woonafspraken zoals die zijn gemaakt tussen gemeente en de provincie (lid 4). Doorwerking voor voorliggend plan: De gemeenteraad van Twenterand heeft op 2 februari 2016 de woonvisie vastgesteld. Over het woningbouwprogramma dat is opgenomen in de woonvisie is intensief overleg gevoerd tussen de gemeente en de provincie. Dit programma is onderdeel van de woningbouwafspraken tussen beide overheden. Voor de gemeente Twenterand laat de programmering nog een bouwopgave zien van 774 woningen tussen 2015 en 2025. Voor de kern Den Ham is er nog een opgave 129 woningen. Voor de kern Den Ham is aangegeven dat voor het bouwen op inbreidingslocaties in Den Ham geldt dat er nog een zeer beperkte ruimte is voor het toevoegen van enkele woningen, mits voldaan wordt aan het beleidskader 'voor gewenste (kleinschalige) wooninitiatieven'. Echter, op grond van het vigerende bestemmingsplan zijn op het perceel reeds twee woningen toegestaan.
De derde woning wordt mogelijk gemaakt door het verplaatsen van een bestaand bouwrecht uit de gemeente Twenterand (specifiek Havenstraat 20 te Vroomshoop). Door de verplaatsing van het bestaande bouwrecht geldt dat het plan geen invloed heeft op de woningbouwprogrammering van de gemeente Twenterand. Er is immers sprake van een bestaand woonrecht/woningcontingent. Derhalve geldt dat het plan in overeenstemming is met artikel 2.2.2 van de Omgevingsverordening Overijssel. Ontwikkelingsperspectieven De opgaven, kansen, beleidsambities en ruimtelijke kwaliteitsambities voor de provincie zijn geschetst in ontwikkelingsperspectieven voor de groene omgeving en stedelijke omgeving. In dit geval zijn uitsluitend de ontwikkelingsperspectieven voor de stedelijke omgeving van belang. In figuur 3.2 is een fragment van de kaart van de ontwikkelingsperspectieven behorende bij de Omgevingsvisie weergegeven.
bestemmingsplan Den Ham PH Vosseboerweg 1 NL.IMRO.1700.BPDHPHVosseboerw1-vas1
17
Figuur 3.2: Fragment ontwikkelingsperspectievenkaart, Omgevingsvisie Overijssel, de locatie is omlijnd (bron: provincie Overijssel) Het plangebied is gelegen op het overgangsgebied van de bebouwde kom (stedelijke omgeving) en het buitengebied (landelijke omgeving). Het plangebied is vrijwel geheel gelegen binnen het ontwikkelingsperspectief 'Woon- en werklocaties buiten de stedelijke netwerken'. De steden en dorpen buiten de stedelijke netwerken mogen altijd bouwen voor de lokale behoefte aan wonen, werken en voorzieningen, inclusief lokaal gewortelde bedrijvigheid, mits onderbouwd en regionaal afgestemd. Herstructurering en transformatie van de woon-, werk-, voorzieningen- en mixmilieus moeten deze vitaal en aantrekkelijk houden en de diversiteit aan milieus versterken. Herstructurering en transformatie bieden kansen om te anticiperen op klimaatverandering (bijvoorbeeld door ruimte voor groen, natuur en water te reserveren). Van belang is de stedelijke ontwikkeling altijd af te stemmen op de kenmerken van het watersysteem, bijvoorbeeld in laaggelegen gebieden bij bouw- en evacuatieplannen rekening houden met risico’s op overstroming of wateroverlast. Herstructurering en transformatie kunnen ook bijdragen aan de energietransitie (door het nemen van energie-efficiënte maatregelen en/of het opwekken van duurzame energie door bijvoorbeeld het aanwezige dakoppervlak te benutten).
Zoals is aangegeven wordt er een nieuw erf gerealiseerd met drie woningen, waarbij ten opzichte van het vigerende planologische regime één woning toegevoegd. Zoals is aangegeven is er in de kern Den Ham nog een beperkte behoefte aan nieuwe woningen. Aangezien er een bestaand bouwrecht wordt verplaatst van de Havenstraat 20 te Vroomshoop naar onderhavig plangebied geldt dat het plan in overeenstemming is met het beleid van de gemeente Twenterand ten aanzien van wonen. Derhalve geldt dat de voorgenomen ontwikkeling in overeenstemming is met het geldende ontwikkelingsperspectief. Gebiedskenmerken Op basis van gebiedskenmerken in vier lagen (natuurlijke laag, laag van het agrarisch cultuurlandschap, stedelijke laag en de laag van de beleving) gelden specifieke kwaliteitsvoorwaarden en –opgaven voor ruimtelijke ontwikkelingen. Het is de vraag 'hoe' een ontwikkeling invulling krijgt. Het plangebied is gelegen binnen stedelijk gebied. In het gebied zijn de kenmerken van de 'Natuurlijke laag' en de 'Laag van het agrarisch cultuurlandschap' niet meer aanwezig. Daarom kan toetsing van het plan aan deze gebiedskenmerken achterwege blijven. Binnen de 'Laag van de beleving' heeft het plangebied geen bijzondere eigenschappen. Deze kan daarom buiten beschouwing worden gelaten. Stedelijke laag
bestemmingsplan Den Ham PH Vosseboerweg 1 NL.IMRO.1700.BPDHPHVosseboerw1-vas1
18
Op grond van de stedelijke laag geldt voor het plangebied het kenmerk 'woonwijken 1955-nu'. In figuur 3.3 is een fragment van de kaart van de stedelijke laag weergegeven.
Figuur 3.3: stedelijke laag, Omgevingsvisie Overijssel (bron: provincie Overijssel) De woonwijken van 1955 tot nu zijn planmatig opgezette uitbreidingswijken op basis van een collectief idee en grotere bouwstromen. De functies (w onen, werken, voorzieningencentra) zijn uiteengelegd en de wijken zijn opgedeeld in buurten met een homogeen bebouwingskarakter: buurten met eengezinswoningen, flatwijken, villawijken, wijk(winkel)centra. Er is sprake van een tijdsgebonden verkavelingsstructuur op basis van verschillende ordeningsprincipes. Als ontwikkelingen plaats vinden in de naoorlogse woonwijken, dan voegt nieuwe bebouwing zich in de aard, maat en het karakter van het grotere geheel (patroon van o.a. wooneenheden en parken), maar is als onderdeel daarvan wel herkenbaar. De groenstructuur is onderdeel van het wijkontwerp. Als gevolg van dit bestemmingsplan wordt een bestaand woonerf herontwikkeld waarbij de bestaande woonboerderij met bijgebouwen gesloopt worden en er drie nieuwe woningen gerealiseerd worden. Doordat het plangebied op het overgangsgebied van de stedelijke omgeving en het buitengebied is gelegen is gekozen voor een erfopzet waarbij de nieuwe woningen om één centraal erf ontwikkeld worden. Het plangebied wordt landschappelijk ingepast door de aanleg van hagen, een fruitbomengaard en enkele solitaire bomen.
Door de opzet van het plan ontstaat een geleidelijke overgang van de bebouwde kom (stedelijk gebied) naar het landelijke gebied. Geconcludeerd kan worden dat het plan past binnen de gebiedskenmerken van de stedelijke laag. Conclusie Geconcludeerd kan worden dat de in dit voorliggende bestemmingsplan besloten planologische wijziging volledig in overeenstemming is met het in de Omgevingsvisie Overijssel verwoorde en in de Omgevingsverordening verankerde provinciaal ruimtelijk beleid.
3.3
Gemeentelijk beleid
3.3.1
Structuurvisie Twenterand
Op 19 juli 2011 heeft de gemeenteraad van Twenterand de Structuurvisie Twenterand vastgesteld. De structuurvisie spreekt zich uit over de hoofdlijnen van de ruimtelijke ontwikkelingen van de gehele gemeente en geeft richting aan de gewenste ruimtelijke inrichting van een gebied waardoor voor iedereen duidelijk is of nieuwe initiatieven daarbinnen passen.
bestemmingsplan Den Ham PH Vosseboerweg 1 NL.IMRO.1700.BPDHPHVosseboerw1-vas1
19
Figuur 3.4: Uitsnede structuurvisie (plangebied is rood omcirkeld) Voor nieuwe woningbouw en bedrijventerreinen wordt in eerste instantie gezocht binnen de bestaande kernen of in de randen. Daarbij gaat het dan om ontwikkelingen in kleine eenheden, passend bij de schaal van het onderliggende gebied die bovendien als overzichtelijke en afgeronde gehelen kunnen worden gerealiseerd. Daarnaast stuurt de Structuurvisie van de gemeente Twenterand dat bij elke fysieke ingreep wordt gestreefd naar een win-win situatie waarbij het resultaat een fraaie afronding wordt die past bij die locatie. De oorspronkelijke eigenheid bepaalt de uitstraling van de bebouwing en het landschap. Toets Het plangebied is gelegen in en aangrenzend aan de gronden die zijn aangemerkt als 'bestaande kernen' (met ontwikkelingsmogelijkheden voor woninginbreiding). Aangezien het plan voorziet in de herontwikkeling van een bestaand woonerf binnen bestaand stedelijk gebied, waarbij als gevolg van de sloop van de woonboerderij en bijgebouwen, drie nieuwe woningen worden gerealiseerd, kan geconcludeerd worden dat het voornemen in overeenstemming is met de structuurvisie Twenterand, ten aanzien van de realisatie van nieuwe woningen. Het plan heeft betrekking op een woningbouwplan aan de rand van een bestaande kern.
Daarnaast streeft de gemeente Twenterand dat bij elke fysieke ingreep een win-win situatie gecreëerd wordt, waarbij het resultaat een fraaie afronding wordt die past bij de locatie. Het landschap in de omgeving van het plangebied kenmerkt zich door het halfopen karakter met een glooiend landschap. Ter plaatse is nu sprake van een kleinschalig agrarisch erf met enkele opstallen. De afstand tussen het erf en de naastliggende woning is beperkt, maar erg waardevol. Het erf is daardoor een zelfstandige eenheid waarmee de overgang wordt benadrukt van het stedelijk naar het landelijk gebied. Volgens het vigerende bestemmingsplan mag een (extra) woning worden gebouwd tussen het plangebied en de naastliggende woning. De bouw van een woning op die plek heeft desastreuze gevolgen voor de ruimtelijke kwaliteit. Juist daardoor zou de laatste doorkijk worden opgeofferd en ontstaat er een onafgebroken lintbebouwing. Bovendien zou er geen sprake meer zijn van een zelfstandig erf en wordt de overgang naar het landelijk gebied nog harder. In de planopzet is ervoor gekozen om aan de voorzijde van het plangebied weer een woning te realiseren die voldoet aan de karakteristiek van een boerderij. De woning is in de nieuwe situatie opnieuw het hoofdgebouw op het erf met daarachter de gebouwen die het erf vormen, bestaande uit schuren en schuurwoningen die ondergeschikt zijn aan het hoofdgebouw.
De gebouwen staan rondom de achterzijde van het hoofdgebouw en hebben
bestemmingsplan Den Ham PH Vosseboerweg 1 NL.IMRO.1700.BPDHPHVosseboerw1-vas1
20
door de geringe afstand een duidelijke relatie met het hoofdgebouw. Er is sprake van één compact erfensemble. Om de voorgenomen ontwikkeling landschappelijk in te passen worden op het erf hagen aangepant om het erf in te passen en om het erf structuur mee te geven. Daarnaast wordt ee hoogstamfruitboomgaard gerealiseerd op informele wijze in combinatie met een beeldbepalige solitaire walnoot. Daarmee verkrijgt het erf een groen karakter en is er sprake van een meer geleidelijke overgang naar het landelijk gebied. Op basis van het plan kan geconcludeerd worden dat er sprake is van een goede landschappelijke inpassing en het plan stedenbouwkundig verantwoord is in de omgeving. Daarmee leidt het plan tot een win-win situatie en kan geconcludeerd worden dat het voornemen in overeenstemming is met de Structuurvisie Twenterand. 3.3.2
Visie op Wonen 2015 - 2025 Twenterand
Het woonbeleid van de gemeente Twenterand is uitgewerkt in de 'Visie op Wonen 2015 2025 Twenterand'. Dit beleid is op 2 februari 2016 door de gemeenteraad van Twenterand vastgesteld. Hierin wordt ingegaan op de wensen en eisen voor de woningvoorraad van de gemeente Twenterand tot aan 2025. Hierbinnen geldt de prognose dat het inwonersaantal van Twenterand nog langzaam toe zal nemen, terwijl het aantal huishoudens flink toeneemt. Er heerst dan ook nog een flinke behoefte aan het toevoegen van woningen aan de woningvoorraad. Voor de gemeente Twenterand laat de programmering nog een bouwopgave zien van 774 woningen tussen 2015 en 2025. Voor de kern Den Ham is er nog een opgave van 129 woningen. In de kern Den Ham worden de zachte plannen getoetst op haalbaarheid in relatie tot overprogrammering en sterk gefaseerd 'zachte plannen' omzetten naar zogenaamde 'harde plannen'. Voor de komende tien jaar lijkt ongeveer de helft van de zachte plancapaciteit in Zuidmaten-Oost in aanmerking te komen voor de omzetting naar een ‘hard’ plan. De inbreidingslocaties Smithoek en Zuidmaten-Oost voorzien daarmee ruim in de toekomstige behoefte naar woningbouw. Wanneer het gaat om het bouwen op andere inbreidingslocaties is er zeer beperkte ruimte voor het toevoegen van enkele woningen, mits voldaan wordt aan het beleidskader voor ‘gewenste (kleinschalige) wooninitiatieven.
In de visie wordt verwezen naar de opmerkingen gemaakt in de Structuurvisie Twenterand. Zo dienen nieuwe ontwikkelingen bij te dragen aan het versterken van de ruimtelijke kwaliteit, wordt kwaliteit boven kwantiteit gezet en wordt er gestreefd naar inbreiding boven uitbreiding. De prognoses voor de gemeente Twenterand tonen aan dat er een behoefte is aan toevoeging van de woningen doordat de bevolkingsgroei licht aan zal houden. Daarnaast wordt er in de woonvisie een voorkeur uitgesproken voor inbreidingslocaties of herontwikkelingslocaties, gezien deze vaak in de nabijheid van voorzieningen aanwezig zijn. Deze locaties worden geprefereerd met het oog op bescherming van het lokale aanbod aan voorzieningen. Toets Middels onderhavig plan worden drie nieuwe woningen gerealiseerd, waarbij ten opzichte van het vigerend planologisch regime één extra woning wordt toegevoegd. De extra woning wordt mogelijk gemaakt door het verplaatsen van een bestaand bouwrecht van de Havenstraat 20 te Vroomshoop. De sloop van de bestaande woonboerderij en de realisatie van drie nieuwe woningen op het erf hebben, gelet op het vigerende planologische regime en het bestaande bouwrecht, geen effect op het woningbouwprogramma van de gemeente Twenterand. Daarnaast wordt het plan voorzien van een landschappelijke inpassing (zie paragraaf 2.3 en bijlage 1).
Al met al wordt geconcludeerd dat de voorgenomen ontwikkeling in overeenstemming is met de Visie op Wonen 2015 - 2025 Twenterand.
bestemmingsplan Den Ham PH Vosseboerweg 1 NL.IMRO.1700.BPDHPHVosseboerw1-vas1
21
Hoofdstuk 4
Omgevingsaspecten
Op grond van artikel 3.1.6 van het Besluit ruimtelijke ordening moet in de toelichting op het bestemmingsplan een beschrijving staan van het verrichte onderzoek naar de voor het plan relevante feiten en de af te wegen belangen (Algemene wet bestuursrecht, artikel 3.2). In dit hoofdstuk wordt ingegaan op de geldende wet- en regelgeving die op voorliggend plan en plangebied van toepassing zijn. Bovendien is een bestemmingsplan vaak een belangrijk middel voor afstemming tussen de milieuaspecten en ruimtelijke ordening. In dit hoofdstuk worden daarom de resultaten van het onderzoek naar o.a. de milieukundige uitvoerbaarheid beschreven. Het betreffen voor zover relevant de thema's geluid, bodem, luchtkwaliteit, externe veiligheid, milieuzonering, geur, ecologie, archeologie & cultuurhistorie, verkeer, water en vormvrije m.e.r-beoordeling.
4.1
Vormvrije m.e.r.-beoordeling
Op 1 april 2011 is het huidige Besluit milieueffectrapportage in werking getreden. Op 7 juli 2017 zijn er enkele wijzigingen doorgevoerd binnen dit besluit om de m.e.r.-procedure eenduidiger en overzichtelijker te maken, alsmede het aspect milieueffectrapportage explicieter te behandelen in aanvragen. Dit besluit heeft tot doel het vaststellen van mogelijke, ernstig nadelige milieugevolgen ten gevolge van een activiteit binnen de aanvraag. Binnen het Besluit milieueffectrapportage zijn een tweetal mogelijkheden opgenomen hoe om te gaan met dit besluit bij een aanvraag. Wanneer de beoogde activiteit in de D-lijst van het Besluit milieueffectrapportage wordt benoemd, maar onder de gestelde drempelwaarden blijft, volstaat een vormvrije m.e.r.-beoordeling. Wanneer de beoogde activiteit in de D-lijst van het Besluit milieueffectrapportage wordt benoemd en bovendien de gestelde drempelwaarden overstijgt, is de betreffende aanvraag m.e.r.-plichtig. Op dat moment zal een m.e.r.-rapportage op moeten worden gesteld. Toets Het begrip 'stedelijk ontwikkelingsproject' is niet gedefinieerd. In de toelichting op het Besluit m.e.r. zijn wel een aantal voorbeelden van bouwprojecten opgenomen die als stedelijk ontwikkelingsproject kunnen worden aangemerkt. In dat kader wordt verwezen naar woningen, parkeerterreinen, theaters, sportcentra, kantoorgebouwen en dergelijke of een combinatie daarvan.
Of sprake is van een 'stedelijk ontwikkelingsproject' hangt af van de concrete omstandigheden van het geval. Onder andere de aard en de omvang van de voorziene wijziging van de stedelijke ontwikkeling spelen daarbij een rol. Of de ontwikkeling per saldo aanzienlijke negatieve gevolgen voor het milieu kan hebben, is daarbij niet relevant. Als een project voorziet in een (gedeeltelijke) functiewijziging, maar de bebouwde oppervlakte hetzelfde blijft, lijkt gelet op de uitspraak van de Raad van State van 31 januari 2018 (ECLI:NL:RVS:2018:348) geen sprake te zijn van een stedelijk ontwikkelingsproject als bedoeld in het Besluit m.e.r. Op basis van deze uitspraak lijken de volgende aspecten voor de vraag of sprake is van een stedelijk ontwikkelingsproject relevant: (een uitbreiding) van de bebouwde oppervlakte, de opzet en de vormgeving van de ontwikkeling. Ten aanzien van de relevante aspecten kan tevens een verwijzing worden gemaakt naar de uitspraak van de Raad van State van 29 juli 2020 (ECLI:NL:RVS:2020:1832). De Afdeling heeft in deze uitspraak bepaald dat het feit dat het gebruik van het perceel door de realisering van het project (vestiging evenementenhal op een bedrijventerrein) verandert, niet betekent dat de wijziging van het gebruik aangemerkt dient te worden als een stedelijk ontwikkelingsproject.
Daarbij is van belang dat de functiewijziging niet gepaard gaat met een uitbreiding van bebouwing op het perceel, dat de dat het niet aannemelijk is dat de wijziging van het gebruik een dusdanig andere verkeersaantrekkende werking heeft dat daarmee milieugevolgen gepaard gaan die ertoe moeten leiden dat de ontwikkeling aangemerkt dient te worden als een stedelijk ontwikkelingsproject. Daarbij heeft de Afdeling tevens in aanmerking genomen dat het project is gelegen aan de rand van een bedrijventerrein in een gebied met een gemengd karakter en waar op grond van het bestemmingsplan al bedrijvigheid was toegestaan. Als gevolg van dit bestemmingsplan wordt een bestaand woonerf herontwikkeld waarbij in
bestemmingsplan Den Ham PH Vosseboerweg 1 NL.IMRO.1700.BPDHPHVosseboerw1-vas1
22
totaal drie nieuwe woningen gerealiseerd worden. Op grond van het vigerende bestemmingsplan zijn twee woningen mogelijk. Echter is er in de huidige situatie één woning met bijgebouwen aanwezig. De oppervlakte van de aanwezige bebouwing bedraagt 360 m2. Deze bebouwing wordt gesloopt en ter vervanging wordt een erf ontwikkeld met drie woningen. De totale oppervlakte van de nieuwe bebouwing bedraagt circa 460 m2. Hoewel de voorgenomen ontwikkeling betrekking heeft op de realisatie van drie woningen en ten opzichte van de bestaande situatie de bebouwde oppervlakte in beperkte mate toeneemt, wordt gesteld dat de voorgenomen ontwikkeling geen betrekking heeft op een nieuw stedelijk ontwikkelingsproject. De woonfunctie is reeds op het perceel mogelijk waarbij planologisch twee woningen mogelijk zijn. Daarnaast wordt de voorgenomen ontwikkeling voorzien van een landschappelijke inpassing en worden de woningen om een gemeenschappelijk erf gerealiseerd. Op basis hiervan wordt gesteld dat de voorgenomen ontwikkeling geen nieuw stedelijk ontwikkelingsproject betreft en derhalve niet m.e.r.-beoordelingsplichtig is. Tevens blijkt uit dit hoofdstuk (Hoofdstuk 4) dat dit bestemmingsplan geen belangrijke nadelige milieugevolgen heeft.
4.2
Milieuzonering
Zowel de ruimtelijke ordening als het milieubeleid stellen zich ten doel een goede kwaliteit van het leefmilieu te handhaven en te bevorderen. Dit gebeurt onder andere door milieuzonering. Onder milieuzonering verstaan we het aanbrengen van een voldoende ruimtelijke scheiding tussen milieubelastende bedrijven of inrichtingen enerzijds en milieugevoelige functies als wonen en recreëren anderzijds. De ruimtelijke scheiding bestaat doorgaans uit het aanhouden van een bepaalde afstand tussen milieubelastende en milieugevoelige functies. Die onderlinge afstand moet groter zijn naarmate de milieubelastende functie het milieu sterker belast. Milieuzonering heeft twee doelen: het voorkomen of zoveel mogelijk beperken van hinder en gevaar bij woningen en andere gevoelige functies; het bieden van voldoende zekerheid aan bedrijven dat zij hun activiteiten duurzaam onder aanvaardbare voorwaarden kunnen uitoefenen. Voor het bepalen van de aan te houden afstanden wordt de VNG-uitgave 'Bedrijven en Milieuzonering' uit 2009 gehanteerd. Deze uitgave bevat een lijst, waarin voor een hele reeks van milieubelastende activiteiten (naar SBI-code gerangschikt) richtafstanden zijn gegeven ten opzichte van milieugevoelige functies. De lijst geeft richtafstanden voor de ruimtelijk relevante milieuaspecten geur, stof, geluid en gevaar.
De grootste van de vier richtafstanden is bepalend voor de indeling van een milieubelastende activiteit in een milieucategorie en daarmee ook voor de uiteindelijke richtafstand. De richtafstandenlijst gaat uit van gemiddeld moderne bedrijven. Indien bekend is welke activiteiten concreet zullen worden uitgeoefend, kan gemotiveerd worden uitgegaan van de daadwerkelijk te verwachten milieubelasting, in plaats van de richtafstanden. De afstanden worden gemeten tussen enerzijds de grens van de bestemming die de milieubelastende functie(s) toelaat en anderzijds de uiterste situering van de gevel van een milieugevoelige functie die op grond van het bestemmingsplan/wijzigingsplan mogelijk is. Hoe gevoelig een gebied is voor milieubelastende activiteiten is mede afhankelijk van het omgevingstype. De richtafstanden van de richtafstandenlijst gelden ten opzichte van het omgevingstype 'rustige woonwijk/buitengebied' dan wel 'gemengd gebied'. In figuur 4.1 zijn de richtafstanden weergegeven.
bestemmingsplan Den Ham PH Vosseboerweg 1 NL.IMRO.1700.BPDHPHVosseboerw1-vas1
23
Figuur 4.1: Richtafstanden VNG-uitgave Bedrijven en Milieuzonering Toets Bij het realiseren van een nieuwe bestemming dient gekeken te worden of die nieuwe functie past in de omgeving (externe werking) en of de omgeving de nieuwe functie toelaat (interne werking). Het plangebied is gelegen aan de rand van de bebouwde kom van Den Ham. In de directe omgeving van het plangebied zijn woningen, agrarische gronden en één bedrijf aanwezig. Hoewel er sprake is van een geringe functiemenging wordt gesteld dat het plangebied is gelegen in het omgevingstype rustige woonwijk. Externe werking Bij de externe werking gaat het om de vraag of de realisatie van onderhavig plan leidt tot hinder of belemmeringen voor de omgeving. Daarvan is sprake als het woon- en leefklimaat van omwonenden in ernstige mate wordt aangetast. De functie 'wonen' betreft geen milieubelastende functie voor de omgeving. Er is derhalve geen sprake van een aantasting van het leefklimaat van omwonenden. Interne werking Hierbij gaat het om de vraag of de nieuwe functie hinder ondervindt van bestaande functies in de omgeving. In de directe nabijheid van het plangebied bevindt zich aan de Esweg 75 een transportbedrijf. Op grond van het vigerende bestemmingsplan is het transportbedrijf bestemd voor 'Bedrijfsdoeleinden' met aanduiding 'afwijkende milieu categorie'.
De toelaatbaarheid van bedrijven met het oog op het woon- en leefklimaat wordt bepaald aan de hand van bij de voorschriften van het bestemmingsplan gevoegde Staat van Bedrijven. Bedrijven die wat betreft geur, stof, gevaar en geluid vergelijkbaar zijn met de bedrijven genoemd in de milieucategorieën 1 en 2 zijn zonder meer toelaatbaar, met dien verstande dat het wegenbouwbedrijf, op de plankaart aangeduid als 'afwijkende milieucategorie' uitsluitend overeenkomstig de bestaande bedrijfsvoering is toegestaan. Conform de huidige bedrijfsvoering geldt dat de bedrijfsactiviteiten worden aangemerkt als vervoer van zand, grind of asfalt voor weg- en waterbouwprojecten. Op grond van de VNG-uitgave 'bedrijven en milieuzonering' zou het wegenbouwbedrijf kunnen worden aangemerkt als 'Goederenwegvervoerbedrijven (zonder schoonmaken tanks)' met een bedrijfsoppervlak van meer dan 1.000 m2. Het bedrijf behoort tot milieucategorie 3.2 waarvoor een richtafstand van 100 meter geldt in verband met het aspect geluid en 30 meter in verband met het aspect gevaar, gemeten vanaf de grens van de milieubelastende bestemming tot aan de dichtsbijzijnde gevel van een woning. Daarbij moet worden opgemerkt dat uitsluitend de bestaande bedrijfssituatie is toegestaan. Derhalve geldt dat moet worden opgemerkt dat het hierbij om een richtafstand gaat.
De daadwerkelijke bedrijfsactiviteiten hebben een mindere uitstraling op de omgeving dan een volwaardig transportbedrijf. De afstand van de milieubelastende bestemming tot aan de dichtsbijzijnde gevel van de dichtsbijzijnde woning (w oning 2, aangemerkt met letter D in Bijlage 1) bedraagt 15 meter. De afstand tot de dichtsbijzijnde gevel van woning 1 (aangeduid met letter C in Bijlage 1) bedraagt 21 meter en de afstand tot woning 3 (aangeduid met letter E in Bijlage 1) bedraagt 38 meter. Op grond van het bestemmingsplan mag uitsluitend het wegenbouwbedrijf overeenkomstig de bestaande bedrijfsvoering worden geëxploiteerd. Om na te gaan of sprake is van een goede ruimtelijke ordening is onderzoek gedaan naar de directe en indirecte akoestische gevolgen van het plan. Bij directe gevolgen gaat het om : 1. het effect van het plan (verschil van de huidige geluidssituatie met de toekomstige geluidssituatie van de planlocatie); 2. de aard en hoogte van de geluiden vanwege de activiteiten binnen de planlocatie in een bepaalde periode uitgaande van de maximale planologische mogelijkheden van de planlocatie; 3. het feit dat er zal moeten worden voldaan aan de wettelijke normen (in casu het Activiteitenbesluit). Bij indirecte gevolgen gaat het om de akoestische effecten bij nabijgelegen geluidgevoelige bestemmingen vanwege het extra verkeer over de openbare weg als gevolg van het plan.
bestemmingsplan Den Ham PH Vosseboerweg 1 NL.IMRO.1700.BPDHPHVosseboerw1-vas1
24
Door Buijvoets Bouw- en geluidsadvisering is een akoestisch onderzoek uitgevoerd naar de geluidbelasting in de omgeving van het transportbedrijf aan de Esweg 73a te Den Ham. Bij het akoestisch onderzoek kan onderscheid gemaakt worden in de planologische invulling en de feitelijke situatie. De planologische mogelijkheden kunnen ruimer zijn dan de feitelijke invulling, zowel qua gebruiksmogelijkheden als qua gebruiksperiode. Jurisprudentie laat zien dat het uitgangspunt de planologisch maximaal mogelijke situatie dient te zijn. Volgens jurisprudentie hoeft niet van de theoretische maximale planologische mogelijkheid te worden uitgegaan, maar kan voor een representatieve invulling daarvan worden gekozen. Het gaat dan niet om een theoretisch absoluut worst/case scenario, maar van een realistische worst/case invulling van de maximale planologische mogelijkheden. In dit geval bevinden zich rondom het bedrijf binnen de richtafstand van 100 m meerdere woningen van derden. Dat betekent dat de maximale invulling voor het bedrijf eigenlijk afhankelijk is van de grenswaarden uit het Activiteitenbesluit. Daarvoor is het feitelijk gebruik in beeld gebracht en getoetst bij bestaande en geplande woningen. Voor het feitelijk gebruik kan mogelijk met een akoestisch onderzoek worden aangetoond dat hier geen sprake is van een onaanvaardbare situatie.