Bijlage - Ondertekende stukken Vaststelling Uitvoeringsprogramma Centrum Vriezenveen d.d. 18 maart 2025
Tekst van het document
de kruising tussen het Westeinde, Krijgerstraat en de Konings-
kende vervoerswijze gestimuleerd.
worden gewaarborgd.
weg aandachtspunten.
Op basis van de Leidraad Fietsparkeren van het CROW
Dat neemt echter niet weg dat, door de toename van zowel
De Koningsweg heeft in het gebied de grootste intensiteit en
bedraagt de totale behoefte aan fietsparkeren 385 stallings-
gemotoriseerd verkeer als van fietsers die de beoogde ontwik-
wordt door de transformatie van het centrum van Vriezenveen
plekken. Dit is te realiseren met 4 stroken voor fietsparkeren
kelingen veroorzaken, het nuttig is om ook kritisch naar de
fors drukker. Het is een barrière die door vrijwel iedereen die
aan het Westeinde, en een fietsenstalling op het Tilanusplein.
inrichting van het Westeinde op een aantal andere plaatsen te
van of naar het centrum loopt moet worden genomen. Een
Hiermee is de dichtstbijzijnde fietsenstalling nooit verder dan
kijken. Het ligt voor de hand om de weg eenduidig als erftoe-
oversteekvoorziening in de vorm van een zebrapad is gewenst,
ca. 50m van een bestemming en hiermee op acceptabele
gangsweg in te richten. Er zijn immers veel erfontsluitingen en
bij voorkeur met een middeneiland. Het is belangrijk om bij de
afstand. Wel is dus raadzaam om rekening te houden met dat
de breedte van het profiel is beperkt. Bovendien biedt de
verdere uitwerking van de plannen de oversteekbaarheid van
op (mogelijk zelfs korte) termijn de behoefte aan fietsparkeren
Verzetstraat kansen, als parallelle weg met een veel breder
deze weg te onderzoeken.
groter wordt dan berekend, doordat er omslag in winkelgedrag
profiel.
komt. Het oplossen van bestaande problematiek van een onduidelijk ingericht Westeinde ten westen van de kruising met de Koningsweg wordt urgenter door de beoogde ontwikkeling van het centrum.
PAG 40
3. UITVOERINGSPROGRAMMA Ingrepen in centrumgebieden zijn altijd complex. Overheden, inwoners, ondernemers en andere belanghebbenden, ze werken allemaal op hun eigen tempo en hebben hun eigen belangen. De uitvoering van het stedenbouwkundig plan vraagt om een lange adem. In dit hoofdstuk is per kans beschreven welk tijdspad hieraan is gekoppeld, welke partijen daarbij aan zet zijn en welke acties, werkzaamheden of maatregelen daarbij nodig zijn. Dit brengt overzicht en samenhang in het realiseren van het gezamenlijke doel, een toekomstbestendig en beleefbaar centrumgebied voor Vriezenveen.
PAG 41
3.1 Algemeen In hoofdstuk 2 zijn richtinggevende keuzes gemaakt voor de
De gemeente bestrijdt in nauwe samenwerking met onderne-
gedrongen moeten worden. Het is zaak dat in Vriezenveen
toekomstige ontwikkeling van het centrum van Vriezenveen.
mers en vastgoedeigenaren de leegstand in het centrum. In
de commerciële functies zoveel mogelijk worden geconcen-
Hiermee streven we naar een toekomstbestendig centrumge-
deze aanpak zijn flankerende maatregelen belangrijk. Hierbij
treerd in - of in de directe nabijheid van - het centrum en dat
bied, waar beleving en verblijven ook daadwerkelijk centraal
worden ook de verplaatsingsmogelijkheden onderzocht van
niet gebruikte detailhandels- en horecabestemmingen worden
staat. De gefaseerde uitvoering van de herinrichting van de
winkeliers en horecaondernemers die nu buiten het centrum
herbestemd als deze geen onderdeel uitmaken van de gewens-
openbare ruimte dient door de gemeente verder onderzocht
van Vriezenveen zijn gevestigd en mogelijk interesse hebben
te voorzieningenstructuur (transformatiebeleid).
en uitgewerkt te worden in een plan van aanpak. Het verdient
voor vestiging in het kernwinkelgebied. Van de commerciële voorzieningen zit een deel buiten het
de aanbeveling om hierin direct de wateropgave, riolering en
3.2 Ruimtelijk instrumentarium
centrum. Het is aan te bevelen om te onderzoeken of deze
Om uitvoering te kunnen geven aan het uitvoeringsprogramma
ondernemers richting het centrum kunnen en willen verplaat-
De totstandkoming van het uitvoeringsprogramma was een
wordt het ruimtelijk instrumentarium ingezet. Dat wil zeggen
sen. Ook kan een regeling worden vormgegeven om de onbe-
proces met stakeholders. Ook voor de uitvoering is het van
dat de ambities en keuzes uit de visie worden vertaald naar
nutte plancapaciteit buiten de afgebakende kernwinkelgebie-
belang dat alle stakeholders de handen ineen blijven slaan,
(andere) beleidsdocumenten en het juridischplanologisch
den te laten vervallen.
om gezamenlijk alle kansen te benutten. Het valt onder de
instrumentarium.
ondergrondse infrastructuur te betrekken.
verantwoordelijkheid van de gemeente om de openbare ruimte optimaal in te richten en de gemeente neemt hierin dan
3.2.1 Plancapaciteit in balans brengen
ook het voortouw. Maar het werkt nog beter als ondernemers,
De gemeente heeft de mogelijkheid om beleid te vertalen in
belanghebbenden, bewoners of bezoekers bijdragen met initi-
het omgevingsplan. Vriezenveen heeft nog relatief veel plan-
atieven. Dit kan in inrichting, onderhoud en verzorging, maar
capaciteit voor detailhandel en horeca buiten het aangewezen
ook in evenementen. De gemeente moedigt bestaande en
centrumgebied liggen, terwijl het juist wenselijk is om voor-
toekomstige initiatieven die hieraan bijdragen aan, maar wel
zieningen te clusteren om de vitaliteit in centrumgebied te
met inachtneming van ieders taak en rol.
behouden. De omvang van de plancapaciteit zal daarom terug
PAG 42
3.2.2 Ruimtelijke en planologische randvoorwaarden
› Hetzelfde geldt voor fastservicezaken en bezorg/
Om optimaal in te spelen op het actuele consumentengedrag
afhaalconcepten, vanwege de impact op de ruimtelijke
en het beoogde winkel-, horeca- en overig voorzieningenaan-
kwaliteit. Dergelijke horecabedrijven hebben een hoge
bod optimaal te laten functioneren, is het nodig om ruimte-
verkeers/publiek aantrekkende werking. Dit zet druk op
lijke en planologische randvoorwaarden te scheppen in het
de verkeersvrije inrichting van het Westeinde. Sturing is
centrumgebied. Het toekomstprofiel van het centrum van Vrie-
mogelijk door bijvoorbeeld een nieuwe horecacategorie te
zenveen is helder: minder winkelmeters en meer andere acti-
benoemen die niet vrij is vergund.
viteiten, zoals horeca, dienstverlening en wonen. In de basis
› Bovenstaande activiteiten vinden plaats op de begane
biedt het tijdelijke Omgevingsplan hier ruimte voor. In sommi-
grond; wonen op verdieping is wenselijk in aansluiting
ge delen van het centrum is het zaak om de ruimtelijke en
op gemeentelijk woonbeleid. Het is wenselijk om de
planologische randvoorwaarden aan te scherpen en af te stem-
mogelijkheden hiervoor te verruimen, om in te kunnen
men op het nieuwe centrumgebied:
spelen op de specifieke behoefte aan wonen dicht bij
› De plancapaciteit in het centrumgebied kan worden
voorzieningen. Planologische verankering is wenselijk, in
aangepast op de beoogde situatie. › Er moet een horecaregeling worden vormgegeven, dat uitgaat van concentratie van horeca op de pleinen. › Vrijwel overal binnen de bestemming ‘centrum - 1’ zijn bedrijven toegestaan die geen overlast veroorzaken, waaronder kantoren. Bedrijven zonder of slechts beperkt publieksgerichte functie, worden bij voorkeur aan de randen van het centrum of daarbuiten gesitueerd.
PAG 43
aansluiting op het nieuw op te stellen Omgevingsplan. Dit past binnen de Twentse woonafspraken omtrent het woningbouwcontingent. › Standplaatshouders en de warenmarkt zijn ook in het nieuwe centrumplan van toegevoegde waarde en dienen planologisch verankerd te worden.
3.2.3 Gevelbeeld / reclame / uitstallingen
fietsenstallingen gerealiseerd.
In het centrum van Vriezenveen zijn jarenlang gebouwen neer-
3.2.4 Aanpassen verkeerssituatie
gezet waarbij de winkelplint terug gelegen is, of zich onder een
Om ervoor te zorgen dat het centrum autovrij wordt, is een
luifel bevindt. Dit zorgt voor een gesloten straatbeeld met een
verkeersbesluit nodig. Het voorstel is om de situatie als volgt
onaantrekkelijk winkelbeeld. Je kunt vaak niet goed zien wat er
aan te passen:
in de winkels wordt verkocht; consumenten worden niet verleid.
› Het Westeinde is in het centrum alleen toegankelijk voor:
Het geeft bovendien in de avonduren sociaal onveilige situaties. Waar mogelijk worden publieksgerichte functies op de begane
· Calamiteiten verkeer. · Laden en lossen tot 11.00 uur.
grond gevestigd.
· Ontheffingshouders (o.a. ondernemers/ bewoners). Zij In de huidige situatie zijn er de nodige obstakels in de openbare ruimte. Deze verdwijnen met beoogde herinrichting van de openbare ruimte. Het verdient de aanbeveling om dan ook goed te kijken naar uitstallingen en reclameuitingen van ondernemers en hier eenheid in aan te brengen. Zolang bezoekers hier geen hinder van ondervinden blijft het mogelijk om uitstallingen te plaatsen. Dit mag ook een gevelterras zijn.
mogen er wel doorheen rijden, maar niet parkeren. · Het centrale parkeerterrein ter hoogte van Westeinde 1929 komt (deels) te vervallen en wordt als verblijfsplein ingericht. › De verkeerssituatie rondom het Tilanusplein aan te passen door: · De ontsluiting van het plein via de Weemestraat/
Geadviseerd wordt om voor het centrum een Beeldkwaliteits-
Westeinde aan te passen op het nieuwe gebruik, rekening
plan op te stellen dat inspiratie en sturing geeft aan de initia-
houdend met auto’s voor bruiloften/uitvaarten, en de
tiefnemers voor de uitwerking van nieuwe gebouwen. Dit is een
oversteekbaarheid te verbeteren.
aanvulling op de bestaande Welstandsnota van Twenterand. Dit
· een doorgaand verkeer meer toe te staan via de Kerkstraat
Beeldkwaliteitsplan is dan tevens het toetsingskader voor de
en Pastorielaan. Aan de zijkanten van de Grote Kerk
Commissie Ruimtelijke Kwaliteit (welstandscommissie).
worden voldoende parkeerplaatsen voor mindervaliden en
PAG 44
› Manitobaplein: lang parkeren als overloopgebied van het centrum. › Op termijn kan van de mogelijkheid gebruik gemaakt worden om in de direct aangrenzende straten van het Westeinde kortparkeren in te voeren (1/2 uur, blauwe zone)
3.2.5 Horeca-terrassen
erfgoed, zoals het oude stadhuis, verdient aandacht. Het
3.3 Private ontwikkelingen
Mensen willen steeds meer buiten zitten, wat zorgt voor meer
is zaak een praktisch uitvoerbare regeling op te stellen
In hoofdstuk 2 zijn verschillende (sub)ontwikkellocaties
behoefte aan terras-ruimte. Goede terrassen dragen bij aan
waarmee grip op de open-bare ruimte wordt gehouden.
benoemd. Dit zijn projecten voor de (middel)lange termijn.
aantrekkelijke centra. Bovendien moet bij de plaatsing rekening worden gehouden met andere gebruikers, de kwaliteit van de openbare ruimte en de openbare veiligheid. De omgang met terrassen kent verschil-lende uitdagingen in centrumgebieden. Er is behoefte aan meer terrasruimte, maar tegelijkertijd is er ook meer grip op de openbare ruimte gewenst (met name op de pleinen). Dit kan worden uitgewerkt in een terrassenbeleid. › Bestaande terrasvergunningen worden afgestemd op de nieuwe situatie.
Kans
Termijn
1.1 Plancapaciteits-
2 (1-3 Gemeente Planregeling
regeling
jaar)
1.2 Standplaatsen en
2 (1-3 Gemeente Planregeling
warenmarkt verankeren jaar) 1.3 Verkeersbesluit
Maatregelen vaststellen vaststellen
Gemeente Planregeling vaststellen
nemen
1.4 Herijken terrassen- 2 (1-3 Gemeente Planregeling beleid
jaar)
1.5 Opstellen
1 (nu)
› Middels een terrassenkaart van het centrum wordt
beeldkwaliteitplan
inzichtelijk gemaakt wat de mogelijkheden zijn.
Centrum Vriezenveen
› Hierin worden ook afspraken gemaakt over onbenutte
1 (nu)
Wie
1.6 Mogelijkheden
vaststellen Gemeente Planregeling vaststellen
1 (nu)
Gemeente Onderzoek
onderzoeken om te
naar wense-
Uiteraard met toestemming van pandeige-naar/huurder van
sturen op reclame en
lijkheid beleid
het betreffende pand met onbenutte terrasruimte.
uitstallingen
dat toeziet op
terrasruimte, die moge-lijk gebruikt kan worden door buren.
› Aandachtspunt hierin zijn de pleinterrassen. Het is mogelijk dat hiervoor in de toekomst meerdere aanvragers zijn. Ook de relatie van terrassen in relatie tot de waarde van het
PAG 45
reclame en uitstalling (ook i.r.t. precario).
Tijdens de verdere uitwerking van de (gefaseerde) uitvoering van de herinrichting van de openbare ruimte, gaat de gemeente ook in nauw overleg met vastgoedeigenaren en gebruikers onderzoeken of de plannen voor de benoemde ontwikkellocaties realiseerbaar zijn. Voor de subontwikkellocaties geldt dat eerst onderzocht dient te worden of vastgoedeigenaren bereid zijn om in hun panden en omliggende openbare ruimte te investeren.
Kans
Termijn Wie
2.1 Benutten kansen
2 (1-3 Eigenaren Ontwikkelka-
ontwikkellocaties
jaar)
2.2 Kwaliteitsimpuls
1 (nu) Eigenaren Mogelijkheden
Maatregelen ders vaststellen
vastgoed
onderzoeken, ook
subontwikkellocaties
i.c.m.beeldkwaliteitsplan
2.3 Subsidieregeling
2 (1-3 Gemeente Mogelijkheden
subontwikkellocaties
jaar)
onderzoeken om kwaliteitsimpuls te versnellen d.m.v. subsidies.
3.4 Overige beleidsaspecten
› Veiligheid - De gemeente werkt met verschillende partijen
Er is een aantal overige beleidsaspecten en bijbehorend
aan de veiligheid in het centrumgebied. Het Keurmerk Veilig
instrumentaria die ‘gewoon’ op orde moeten zijn. Deze vallen
Ondernemen (KVO) kan van toegevoegde waarde zijn.
buiten de reikwijdte van het Uitvoeringsprogramma. Het gaat
› Integriteitsonderzoeken – De inzet van de Wet Bibob ter
onder meer om de volgende aspecten:
voorkoming dat de overheid vergunningen verleent waarmee
› Kunstproject openbare ruimte – Vanuit de projectgroep
criminele activiteiten (ondermijning) geholpen worden.
voor voorliggend Uitvoeringsprogramma is een werkgroep Participatie en Identiteit ingesteld, die verder gaat met
3.5 Monitoring
de ontwikkeling van de identiteit van Vriezenveen. De
Het is wenselijk dat de voortgang, uitvoering en het doelbe-
Vriezenveense identiteit rondom het textiel- en veenverleden
reik van het Uitvoeringsprogramma door monitoring wordt
wordt uitgewerkt in een verhaal. In het centrum wordt dit op
bewaakt. Gestelde doelen kunnen goed worden gemonitord
markante plaatsen zichtbaar en beleefbaar.
met het huidige instrument van het Koopstromenonderzoek
› Evenementenbeleid – Vriezenveen kan zich verder op de kaart zetten met evenementen in het centrum, die bij voorkeur worden afgestemd op de Vriezenveense identiteit.
Mogelijkheden
van de Vriezenveense
Participatie
onderzoeken
identiteit in de openbare
en Identiteit
ruimte. 3.2 Evenementenbeleid 1 (nu) 3.3 Versterken toeristi-
lokale braderieën voor regionale festivals als Randrock.
› Tussentijdse, integrale evaluatie van het Uitvoeringsprogramma na 5 jaar.
1 (nu)
Mogelijkheden
Ondernemers Mogelijkheden
sche positie en opzetten
onderzoeken
van arrangementen 3.4 De mogelijkheden voor verblijfsmogelijk-
2 (1-3 jaar)
Gemeente
2 (1-3 jaar)
Ondernemers Mogelijkheden
Mogelijkheden onderzoeken
heden in het centrum 3.5 Veiligheid
› Monitoring sanering ongebruikte plancapaciteit: een jaarlijks
Gemeente
onderzoeken
te voegen:
aanpassing van de bestemming;
Keurmerk Veilig Ondernemen (KVO)
onderzoeken. Inzet wet Bibob ter voorkoming van
De ambitie is om het centrumgebied beter onderdeel te maken van de regionale fietsnetwerken. Dit biedt kansen
Het uitvoeringsprogramma is niet in beton gegoten. De kansen
voor het opzetten van arrangementen voor verblijf en bezoek
en maatregelen zijn afhankelijk van veel factoren en partijen
aan Vriezenveen.
en hiermee dynamisch. Dit geldt ook voor het gepresenteerde stedenbouwkundig ontwerp, inrichtingselementen en materiaPAG 46
Werkgroep
onderzoeken.
Hierbij dient een balans te worden gezocht in schaal, van
in een toeristische omgeving met prachtige landschappen.
3.1 Verdere ontwikkeling 1 (nu)
Oost-Nederland. Het verdient de aanbeveling om hieraan toe
overzicht van aanschrijvingen met een voornemen tot
› Versterken toeristische positie Vriezenveen – Vriezenveen ligt
lisatie. bijsturing is dan ook gewenst. Kans Tussentijdse evaluatie Maatregelen Termijn enWie
ondermijning.
Bijlage 1: PARTICIPATIEVERSLAG Het uitvoeringsprogramma is via participatie tot stand genomen.
met aanwezigen. Ook zijn zij op de hoogte gebracht van de vervolg-
Het is in samenwerking met inwoners en plaatselijke ondernemers
stappen.
tot stand gekomen. Vertegenwoordigers van VOV (Vriezenveense
het centrum blijft bestaan. 2. Uitbreiding van het centrum – De winkels vanuit de periferie moeten de kans krijgen om naar het centrum te verhuizen.
Ondernemers Vereniging) en de koplopers van Vriezenveen (promi-
De avond werd geopend door Wethouder Van der Ham en begon
nente vertegenwoordigers van verenigingen en stichtingen) hebben
een inleiding/presentatie door gemeentelijk projectleider en Rho
inhoudelijk meegedacht over de belangrijke thema’s. Daarnaast
Adviseurs. Hierin werden de aanwezigen meegenomen in de stand
zijn ondernemers en inwoners uitgenodigd voor twee openbare
van zaken omtrent de in 2021 vastgestelde visie op het centrum
participatieavonden. In deze bijlage is een verslag opgenomen van
en waar we nu mee bezig zijn: het nieuwe uitvoeringsprogram-
4. Herstructurering parkeerplaatsen tussen Westeinde 31 en Westein-
de opgehaalde informatie.
ma voor het centrum. De groep verdeelde zich vervolgens over
de 19-29 – Dit parkeerterrein verloedert. Er zijn kansen om het
vier thematafels: ‘Identiteit van Vriezenveen’, ‘Functies’, ‘Verkeer
plein aantrekkelijker en gezelliger te maken. Een aantal idee-
PARTICIPATIEAVOND 1
en parkeren’ en ‘Openbare ruimte en groen’. Navolgend zijn de
ën: de huidige winkels worden gesloopt voor nieuwbouw met
Datum: 27 maart 2024; Locatie: Gemeentehuis Twenterand; Deel-
belangrijkste kansen uiteengezet.
appartementen erboven, het wordt een plein waar je elkaar kan
3. Toevoegen woningen - Onder de aanwezigen is er behoefte aan woningen in het centrum. Als belangrijkste doelgroepen worden starters en ouderen genoemd.
ontmoeten, waar kinderen kunnen spelen met bankjes en groen.
nemers: 60-70 Op woensdag 27 maart heeft de eerste participatieavond plaats-
1. Functies in het centrum – Er wordt levendigheid en gezelligheid
gevonden. De uitnodiging hiervoor is online gepubliceerd op de
gemist in het centrum, maar wel binnen de perken vanwege de
gemeentelijke site, socials en overige kanalen. Er zijn posters
leefbaarheid van het centrum. Er is veel behoefte aan horeca,
Anderen zijn juist van mening dat de parkeerplaatsen behouden moeten blijven, maar wel beter ingericht, om het centrum bereikbaar te houden. Deze staan vrijwel altijd vol en wordt door winkelend publiek en bezoekers van de kerk gebruikt.
gemaakt die de projectgroepleden hebben verspreid onder de
bij voorkeur aan het Westeinde richting de parkeerplaats voor
achterban, zowel digitaal als in de winkels.
Westeinde 19-29 en het Tilanusplein. Het liefst geen fastfood-
5. Het Tilanusplein – In de toekomst kan het plein beter en multi-
ketens, maar koffie- of broodjeszaken waar kan worden ontbeten
functioneel worden gebruikt. Hiervoor staan het podium en de
In het totaal waren er zo’n 60-70 deelnemers. Dit waren zowel
en geluncht (daghoreca). Daarnaast worden meer speciaalza-
fontein in de weg. Het fietspad sluit nu niet goed aan op het
ondernemers, belangenvertegenwoordigers, bewoners als anders-
ken in o.a. mode, concept stores, werk/vergaderplekken en een
plein en er mist verlichting. Horeca in het Historisch Museum
zins geïnteresseerden. Over de breedte was er dan ook sprake van
dorpshuis gewenst. Er is veel waardering voor kleinere winkels
Vriezenveen of op de hoeken bij Westeinde is een kans. Ook
een representatieve groep deelnemers. Van de participatiebijeen-
en lokaal ondernemerschap. Het is belangrijk dat de markt in
wordt er aandacht gevraagd voor ruimte voor toekomstige evene-
komst is voorliggend participatieverslag gemaakt dat is gedeeld
PAG 47
menten, waaronder Randrock.
6. Opwaardering parkeerplaats ten noorden van de Action/ Aldi – De parkeerplaatsen tussen de twee winkels sluiten niet goed op elkaar aan, waardoor de weg niet
luw te maken. De bestrating en parkeervakken kunnen op een logischere manier worden ingericht. 9. Identiteit van Vriezenveen – Verschillende onderwerpen
toegankelijk is voor iedereen. Ook is de fietsaansluiting
zijn hierbij benoemd, zoals het Canon van Vriezenveen,
naar de winkels niet goed geregeld. Ook kan er meer
Ruslui, het Randrock festival en de christelijke identiteit.
groen komen.
Er wordt waarde gehecht aan de historische gebouwen en
7. Aansluiting Manitobaplein – Het parkeerterrein op het
delen van Vriezenveen. Er is de laatste jaren te veel van
Manitobaplein kan ook gebruikt worden door bewo-
hetzelfde gebouwd. De nieuwe Aldi wordt als slecht voor-
ners en bezoekers, zeker wanneer het gemeentehuis is
beeld genoemd. Er kan meer samenhang komen in het
gesloten (avonden/ weekend). Ook in combinatie met
centrum. Qua architectuur kan inspiratie worden opge-
de bibliotheek. De oude Rabobank aan het Manitobap-
daan vanuit de bouwstijl van vroeger.
lein zorgt voor verloedering. 8. Invulling openbare ruimte – Tijdens de gesprekken
10. De jeugd in Vriezenveen – Er moet meer ruimte komen voor de jeugd in het centrum: om te spelen voor de jonge-
kwam vaak terug dat er meer bomen, groen en minder
re kinderen (1), om samen te komen voor (school)jeugd
tegels in het toekomstige centrum moeten komen.
(2) en om te wonen zoals jongerenstudio’s Plan Oord (3).
Locaties die hierbij worden genoemd zijn de parkeerplaats ter hoogte van Westeinde 19-29, aan het Westeinde en op het Tilanusplein. Daarnaast is er behoefte aan een openbaar toilet en meer rustbankjes. Doorgangen tussen Westeinde, supermarkten en de aansluitende straatjes kunnen aantrekkelijker worden gemaakt om zo meer looproutes te creëren in het centrum. Hierbij kan helpen om het Westeinde ook auto
PAG 48
Figuur 27. De opbrengst van posters met Post-its
PARTICIPATIEAVOND 2
uitwerking naar schetsontwerpen (2 varianten op een autovrij
a. Uitbreiding museumfunctie naar het plein.
Datum: 5 juni 2024; Locatie: Gemeentehuis Twenterand; Deelne-
centrumgebied). De groep verdeelde zich vervolgens over twee
b. Daghoreca (koffie, lunch, ijsverkoop, etc.). De eventuele
mers: 40-50
tafels, waar beide schetsontwerpen en impressies verder toege-
terrasfunctie is beperkt en wordt subtiel afgescheiden.
Op woensdag 5 juni heeft de tweede participatieavond plaats-
licht en besproken werden. Navolgend zijn de belangrijkste reac-
gevonden. De uitnodiging hiervoor is online gepubliceerd op de
ties hierop uiteengezet.
gemeentelijke site, socials en overige kanalen. Er zijn posters
1. Autovrij centrum – In zijn algemeenheid wordt de gepresenteer-
gemaakt die de gemeente en projectgroepleden hebben verspreid
de uitwerking van een autovrijcentrum als haalbaar geacht en
onder de achterban, zowel digitaal als in de winkels. Ook zijn de
van grote meerwaarde. Wel wordt er (extra) aandacht gevraagd
deelnemers van de eerste bijeenkomst, die hun contactgegevens
voor handhaving, mindervaliden en de bereikbaarheid van de
hebben achtergelaten, persoonlijk uitgenodigd via de mail.
kerk (uitvaarten). Het plan moet bovendien op zichzelf staan. Het moet nieuwe (private) ontwikkelingen aanjagen, facilite-
In het totaal waren er zo’n 40-50 deelnemers. Dit waren zowel ondernemers, belangenvertegenwoordigers, bewoners als anderszins geïnteresseerden. Over de breedte was er dan ook sprake van een representatieve groep deelnemers. Van de participatiebijeenkomst is voorliggend participatieverslag gemaakt dat is gedeeld met aanwezigen. Ook zijn zij op de hoogte gebracht van het eindproduct en het proces tot afronding.
ren, maar we moeten hier niet afhankelijk van worden.
mogelijk in combinatie met ‘ bedriegertjes/ waterelement’. Deze dienen wel dusdanig gesitueerd te worden dat het niet hinderlijk is bij bruiloften/uitvaarten. d. Een inrichting die geschikt is voor muziek/ontmoeting. Deze ruimte kan gebruikt worden door de kerk, zowel bij aanvang als na afloop van kerkdiensten, maar ook door derden. e. Meerdere groenelementen.
2. Combinatie van elementen uit beide varianten – Beide varianten
5. Gat tussen HEMA en bakkerij “de kraai” – Een ‘passende’ invul-
bieden aanknopingspunten om tot een (nog) sterkere uitwer-
ling tussen de twee pleinen is wenselijk. Over wat dit zou
king te komen.
moeten zijn, zijn de meningen verdeeld. Onder meer een
3. Entree Weemestraat/Westeinde – Hier ligt nog een (infrastructurele) ontwerpopgave. Doordat aan een zijde het trottoir ontbreekt, ontstaat een gevaarlijke situatie met oversteken.
De avond werd geopend door Wethouder Van der Ham en gemeen-
Deze route is door hoogteverschillen bovendien moeilijk te
telijk projectleider met een terugblik op de vorige bijeenkomst,
nemen door mindervaliden. De struiken en bomen naast het
de voortgang en de opzet van deze bijeenkomst. Vervolgens heeft
museum maken de route onoverzichtelijk.
Rho Adviseurs de kansenkaart gepresenteerd, op basis van de
4. Tilanusplein – Eventuele nieuwe functies dienen zich respect-
uitkomsten van de analyses en eerste participatieavond, en de
vol te verhouden tot de kerkfunctie. Als kansen worden gezien:
PAG 49
c. Een kunstelement dat ook geschikt is om op te spelen,
verwijzing naar eerdere historische bebouwing, meerdere kleine kiosken en een terras/horecafunctie worden genoemd.
6. Plein ter hoogte van Westeinde 19-29 – Het deels verwijderen
c. Een passende functie voor de Oude Veemarkt. Mede in
van parkeerplaatsen ten behoeve van verblijfskwaliteit wordt
combinatie met naastgelegen bushalte (bronpunt).
als wenselijk beschouwd. Met een groene inrichting, gericht op verblijven en consumeren, wordt het plein voldoende onder-
d. Een openbaar toilet ontbreekt. Hierin kan ook worden voorzien door (meer) horeca.
scheidend t.o.v. het Tilanusplein. Zo kunnen aangekochte etenswaren kunnen ter plekke genuttigd worden. Ook leent het zich goed als locatie voor standplaatsen en/of de warenmarkt. Dit staat een toekomstige ontwikkeling van het Westeinde 31 en Westeinde 19-29 niet in de weg. 7. Entree ‘het wapen van Vriezenveen’ – Deze entree is nu door de dominante verkeersfunctie rommelig en kan verbeterd worden. Mede vanuit huidig gebruik wordt een (avond)horecafunctie hier als meest passend beschouwd. Wel wordt er aandacht gevraagd voor (geluids)overlast, ook bij een eventuele verruiming van terrasfunctie. Fietsparkeren verdient hier nog extra aandacht. 8. Overige aandachtspunten – Een aantal aandachtpunten vallen buiten de scope van de twee uitgewerkte ruimtelijke varianten, maar verdienen het wel om genoemde te worden. a. Aandacht voor een betere routing door routing door het centrum. Wegwijzers worden hier als kans gezien. b. Betere inrichting en ontsluiting parkeerplaatsen aan noordzijde van het centrum (Aldi, Plus, Action). Hier zijn nu veel Figuur 28. Uitkomsten model 1 – herkenbaar lint
opstoppingen.
PAG 50
Uitkomsten model 2 – pleinen centraal
DISCLAIMER © Rho Adviseurs B.V. Niets uit dit drukwerk mag door anderen dan de opdrachtgever worden verveelvoudigd en/of openbaar gemaakt door middel van druk, fotokopie, microfilm of op welke andere wijze dan ook zonder voorafgaande toestemming van Rho Adviseurs B.V., behoudens voor zover dit drukwerk wettelijk een openbaar karakter heeft gekregen. Dit drukwerk mag zonder genoemde toestemming niet worden gebruikt voor enig ander doel dan waarvoor het is vervaardigd. AVG Onze producten worden vrijgegeven conform het protocol en eisen uit het kwaliteitssysteem van Rho Adviseurs B.V.. Daarbij wordt niet gewerkt met handtekeningen en/of parafen. In het kader van de AVG worden, voorafgaand aan publicatie of bij uitlevering aan derden, persoonsgegevens van derden in onze producten geanonimiseerd. In het belang van de advisering en herkenbaarheid worden bedrijfsgegevens van Rho Adviseurs B.V., namen, emailadres(sen) en telefoonnummer(s) van adviseur(s), zijnde auteur(s) van het rapport of de projectleider van het onderhavige project, niet geanonimiseerd.
PAG 51
- MEMO Memo
DATUM KENMERK VAN
20 september 2024 20231353/146888/WeRi Werner Rietveld
PROJECT OPDRACHTGEVER BIJLAGE(N)
20231353 Vriezenveen Centrum, uitvoeringsprogramma Gemeente Twenterand
VERKEER EN PARKEREN
1. INLEIDING In het kernwinkelgebied willen we tot een centrale ontmoetingsruimte komen. De auto heeft niet overal meer toegang, en waar wel hooguit als ‘gast’. Dit betekent dus geen parkeren voor de deur, maar geclusterd aan de randen. Het belang van de fiets neemt toe. In tegenstelling tot automobilisten kunnen fietsers en voetgangers wel tot in het kernwinkelgebied komen. Fietsers en voetgangers geven immers weinig tot geen overlast, maar zijn wel van groot belang voor een succesvol winkelgebied1. Om tot een echt verblijfsgebied te komen is een compact kernwinkelgebied een vereiste (korte afstanden) en dienen we verkeersstromen te ontvlechten. Daarnaast wordt er programma toegevoegd. Dit veroorzaakt mogelijk extra verkeersgeneratie en parkeerbehoefte. De effecten hiervan zijn in kaart gebracht.
2. BESTAANDE SITUATIE Het Westeinde is tussen het Tilanusplein en de Koningsweg een ‘shared space’. De straat is toegankelijk voor automobilisten. Er is geen duidelijk onderscheid tussen ruimte voor auto’s, fietsers of voetgangers. Er zijn ook slechts 3 formele parkeervakken in de straat aanwezig, wat ervoor zorgt dat auto’s soms min of meer lukraak worden geparkeerd. De straat is smal en bovendien afgesloten voor auto’s ter hoogte van het Tilanusplein. Alleen voor verkeer wat komt laden en lossen is het toegestaan het plein op te rijden. Hierdoor is het Westeinde niet aantrekkelijk voor doorgaand verkeer. Grootschaliger parkeervoorzieningen zijn wel beschikbaar op verschillende terreinen tussen de Koningsweg en het Westeinde (aan de noordzijde van het plangebied) en tussen de Willem Alexanderlaan en het Westeinde (aan de zuidzijde) Sommigen hiervan zijn bereikbaar met de auto via het Westeinde, anderen kunnen vanaf het Westeinde enkel te voet worden bereikt. Op 1 plaats, tegenover Westeinde 32/34 ligt een parkeerterrein op maaiveld direct aan het Westeinde. Zie voor een illustratie figuur 1.
1 Zie bijvoorbeeld ‘Vervoer naar retail’, Kennisplatform Verkeer en Vervoer, oktober 2013
Figuur 1 Parkeren en straatinrichting rondom het Westeinde
2/18
Figuur 2 Lukraak geparkeerde auto's op het Westeinde maken de straat rommelig en onaantrekkelijk om te lopen of fietsen.
2.1
parkeerdrukmeting
In 2020, net voor het begin van de Coronapandemie, heeft Goudappel Coffeng een parkeeronderzoek uitgevoerd. Zij hebben de parkeervoorzieningen in kaart gebracht en op diverse tijdstippen vastgesteld hoeveel van de parkeerplaatsen bezet waren. In deze paragraaf worden de resultaten samengevat. In figuur 3 is de scope van het parkeeronderzoek weergegeven. Ten tijde van het onderzoek waren er in het onderzoeksgebied 494 parkeerplaatsen beschikbaar, waarvan 14 waren gereserveerd voor invaliden en 3 voor vergunningshouders. Vanwege de aanwezigheid van met name winkels is het onderzoek uitgevoerd op momenten waarop de grootste drukte kan worden verwacht: donderdagavond 27 februari en zaterdag 29 februari. De donderdagavond is in Vriezenveen koopavond. De resultaten van het onderzoek waren de volgende: De parkeerdruk (in beide gebieden) is op alle momenten van de week op een acceptabel niveau: ● Op donderdag staan op het drukste moment maximaal 235 voertuigen geparkeerd wat zorgt voor een bezettingsgraad van 48%.
3/18
●
Op zaterdag staan op het drukste moment maximaal 264 voertuigen geparkeerd wat zorgt voor een bezettingsgraad van 53%.
Figuur 3 Scope parkeeronderzoek. Bron: Goudappel Coffeng 2020
Het is wenselijk dat de bezettingsgraad niet hoger is dan 85%, om zoekverkeer en foutparkeren te voorkomen. Dat betekent dat het onwenselijk is dat er meer dan 423 auto’s geparkeerd zijn op de parkeerplaatsen in het onderzochte gebied. Op alle gemeten momenten is (in beide gebieden) restcapaciteit aanwezig: ● Op donderdag bedraagt de restcapaciteit op het (maatgevende) drukste moment 187 parkeerplaatsen. ● Op zaterdag bedraagt de restcapaciteit op het (maatgevende) drukste moment 155 parkeerplaatsen. Deze resultaten geven aanleiding om te veronderstellen dat het aantal parkeerplaatsen in het gebied kan worden verminderd en/of in het gebied programma kan worden toegevoegd zonder parkeerproblemen te veroorzaken.
2.2
Verkeersstructuur
De bestaande verkeerstructuur van de ontsluitende wegen is geanalyseerd. Hierbij is gekeken naar de vormgeving, het gebruik en de functie van de wegen en hoe deze wegen en kruispunten momenteel functioneren. Daarbij is gekeken naar zaken als verkeerafwikkeling, verkeersveiligheid en oversteekbaarheid. Input uit de participatiebijeenkomsten met ondernemers en bewoners is hierin betrokken.
VOETGANGERS De Westeinde is een straat waar voetgangers gebruik maken van dezelfde ruimte als fietsers en automobilisten; het is een shared space. De belangrijkste bestemmingen binnen enkele minuten lopen vanaf het beoogde kernwinkelgebied zijn de parkeerplaatsen aan de Willem Alexanderlaan en de Koningsweg, de bushalte aan de Koningsweg, het Manitobaplein, waar onder andere het gemeentehuis is gevestigd is en de supermarkten verder westelijk op het Westeinde.
4/18
De parkeerterreinen zijn bereikbaar via stegen die min of meer haaks op het Westeinde zijn geplaatst. Deze zijn over het algemeen niet aantrekkelijk vormgegeven (zie figuur 4) en voetgangers delen ook hier de rijbaan met fietsers en automobilisten. De bushalte ligt ten noorden van de rotonde op de Koningsweg. Bij de rotonde kunnen voetgangers gebruik maken van een voetgangersoversteekplaats waar zij voorrang hebben. De trottoirs naar de bushalte zijn ca. 1,5m breed, en van de weg gescheiden met een stoeprand. Van en naar het Manitobaplein maken voetgangers gebruik van de Jonkerlaan. Langs deze laan ligt een vrijliggend voetpad, op enige meters afstand van de rijbaan. Een stoeprand en een groot aantal forse bomen scheiden het voetpad van de rijbaan. De laan heeft een groen en rustig karakter. Langs de Jonkerlaan is ook de bibliotheek gevestigd.
Figuur 4 De looproute van het parkeerterrein aan de Koningsweg naar de Westeinde
Voetgangers die naar de supermarkten of andere voorzieningen op het Westeinde ten westen van het plangebied willen lopen, maken gebruik van het Tilanusplein, die dan weer over gaat in het vervolg van het Westeinde. Het Westeinde is voorzien van trottoirs, en is een aantrekkelijke looproute vanwege de diverse voorzieningen en publieke gevels direct aan de looproute. Trottoirs zijn met ca. 3m. over het algemeen redelijk breed langs het Westeinde. Er zijn vanwege de onregelmatige rooilijn en op het trottoir gelegen boomvakken wel veel puntversmallingen. Hier neemt de breedte af tot ca. 1,5m. en blijft daarmee voldoende breed. Voor mindervaliden is een Shared spaceinrichting zoals op het Westeinde gunstig, omdat er geen stoepranden zijn die de doorgang kunnen belemmeren. Er is desalniettemin een aantal aandachtspunten. Voor mindervaliden is de aansluiting van het Westeinde met de rotonde waar de Koningsweg, Almeloseweg en Oosteinde samenkomen soms lastig te passeren in
5/18
verband met de daar opgestelde terrassen. Mindervaliden die vanaf het Tilanusplein westelijk het Westeinde op willen hebben last van een smal punt ter hoogte van het podium. Het voetpad ter hoogte van Westeinde 29 eindigt in een trap.
FIETSERS Op figuur 5 is het lokale en regionale kernnet voor fietsers weergegeven. Te zien is dat het Westeinde deel uitmaakt van een regionale hoofdroute, die bovendien aansluit op een fietssnelweg. Ook de Koningsweg, Oosteinde en Willem Alexanderlaan zijn wegen in of in de omgeving van het plangebied die deel uitmaken van het lokale of regionale fietsnetwerk. De Koningsweg is naast onderdeel van het fietskernnet ook een gebiedsontsluitingsweg voor auto’s. De weg is tussen de Weemerstraat en de Almeloseweg/Oosteinde slechts voorzien van fietssuggestiestroken. Bovendien is de weg met een breedte van 7m te smal om zelfs maar te voldoen aan de breedte die in het ASVV wordt voorgeschreven als ‘minimaal’ voor een gebiedsontsluitingsweg met een maximumsnelheid van 50km/h. In 2020 reden er op de Koningsweg ca. 4800mvt/etmaal, en de verwachting is dat de autonome intensiteit tot iets boven de 5000mvt/etmaal oploopt. Hetzelfde geldt voor de Bouwmeesterstraat. Het Oosteinde en het Westeinde (ten westen van de Koningsweg) is een voorbeeld van een ‘grijze weg’, een weg die niet volgens de principes van noch een erftoegangsweg, noch van een gebiedsontsluitingsweg is ingericht. Weggebruikers ervaren op deze weg verwarring over hoe ze deze weg moeten gebruiken. Om de weg in te richten als een gebiedsontsluitingsweg ontbreekt in het profiel de ruimte.
De weg inrichten als een erftoegangsweg is zeker op het Oosteinde niet geloofwaardig gezien de aansluiting met het nationale hoofdwegennetwerk bij de N36.
Figuur 5 Kernnet fiets. Bron: provincie Overijssel
6/18
AUTO In figuur 6 is te zien dat het plangebied voor auto’s is van en naar het westen ontsloten via de Koningsweg – Westeinde, naar het noorden via de Bouwmeesterstraat, naar het zuiden via de Almeloseweg en van en naar het oosten via het Oosteinde. Via het Oosteinde is bovendien het nationale stroomwegennetwerk bereikbaar in de vorm van een aansluiting met de N36.
Figuur 6 Wegenstructuur Vriezenveen GMP 2015 (Bron: Goudappel Coffeng 2015)
3. EFFECTEN TOEVOEGING PROGRAMMA EN AANPASSING PARKEREN In het stedenbouwkundig plan is een autoluw Westeinde als uitgangspunt genomen. Daarnaast zijn verschillende (sub)ontwikkellocaties benoemd, die zorgen voor extra programma (figuur 7). De effecten hiervan op diverse verkeersaspecten worden in dit hoofdstuk beschreven.
Figuur 7: Ontwikkelmodel
7/18
Tabel 1 Netto toevoeging parkeerplaatsen door beoogde ontwikkelingen
Parkeerplaatsen Functie woningen
horeca detailhandel voorzieningen
3.1
toegevoegd
90 305 1.385 2.485
verwijderd
stuks m2 m2 m2
0 0 0 3.554
netto
stuks m2 m2 m2
90 305 1.385 -1.069
stuks m2 m2 m2
parkeerbalans
Voor de beoogde toevoeging van programma is een parkeerbalans opgesteld. Daarbij wordt de parkeerbehoefte van deze toevoeging berekend aan de hand van de parkeernormen van de gemeente, welke in haar Parkeernormennota Twenterand 2018 verwijst naar kencijfers uit publicatie 317 van het CROW. Verder wordt voor de parkeerbalans gebruik gemaakt van de uitkomsten van de parkeerdrukmeting die in 2020 is uitgevoerd. Conform de beleidsnota wordt uitgegaan van de kencijfers voor het centrum van een weinig stedelijk gebied. Het midden van de bandbreedte wordt aangehouden. Een belangrijke kanttekening is dat de te verwachten parkeerbehoefte en verkeersgeneratie van met name de ruimte van ‘voorzieningen’ onzeker is: verschillende typen voorzieningen hebben heel andere effecten op mobiliteitsaspecten als parkeerbehoefte en verkeersgeneratie. Van woningen is verondersteld dat er een gelijk aantal goedkope, middeldure en dure appartementen wordt gerealiseerd. Van Horeca wordt verondersteld dat deze volledig wordt ingevuld als restaurant. Van het programmaonderdeel voorzieningen, waar deze niet is gespecificeerd, wordt verondersteld dat netto afname wordt voor rekening komt voor commerciële dienstverlening, en netto toename voor rekening van detailhandel.
Dit zijn de functies die een worst case scenario opleveren voor parkeerdruk en verkeersgeneratie; als die verdeling geen problemen oplevert, doen andere verhoudingen dat zeker niet. De diverse functies hebben op verschillende momenten van de week verschillende parkeerbehoefte. In tabel 2 is de netto toename aan programma vermenigvuldigd met de parkeernorm voor de betreffende functie, en vervolgens is dit vermenigvuldigd met het ‘aanwezigheidspercentage’ op het betreffende moment in de week. Het aanwezigheidspercentage is het gedeelte van de normatieve parkeerdruk die op het betreffende moment verwacht kan worden. Het maatgevende moment is de zaterdagmiddag. Dit is het moment waarop de restcapaciteit aan beschikbare parkeerplaatsen het laagst is. Op dit moment zal de parkeerbehoefte 104 plaatsen meer zijn dan in de bestaande situatie.
8/18
Tabel 2: toe- en afname parkeerdruk veroorzaakt door de beoogde transformatie in model 1 per dagdeel.
model 1
netto
woningen 90 stuks woningen bezoekers 90 stuks horeca 305 m2 detailhandel 1.385 m2 voorzieningen -1.069 m2 Totaal
werkdag ochtend 41
werkdag middag 41
3 5 14 -21 41
5 8 27 -28 54
werkdag werkdag avond nacht 73 81 22 23 34 -26 126
0 0 0 0 81
koop- zaterdag- zaterdag- zondagavond middag avond middag 65 49 65 57 19 22 37 -27 116
16 15 46 -21 104
22 26 0 -15 97
19 11 0 -6 81
Uit parkeeronderzoek van Goudappel Coffeng 2 is gebleken dat op zaterdagmiddag er een restcapaciteit is van 155 plaatsen. De restcapaciteit is bepaald als het aantal parkeerplaatsen dat nog bezet kan worden voordat 85% van de parkeerplaatsen bezet is. Dit betekent het beoogde programma kan worden gerealiseerd als er nog en dat 155-104 = 51 parkeerplaatsen kunnen worden verwijderd voordat er parkeeroverlast ontstaat. Op overige momenten is de restcapaciteit nog groter. Goudappel Coffeng heeft in het parkeeronderzoek 494 parkeerplaatsen onderzocht. Hiervan liggen er 101 buiten het projectgebied, en 393 erbinnen. Binnen het projectgebied blijven er 339 over, er verdwijnen er dus 54, een tekort van 3 plaatsen. De parkeerdruk zal op zaterdagmiddag de gewenste 85% met een onmerkbare 0,7% overstijgen. Zoekverkeer wat ontstaat door een hoge parkeerdruk is onwenselijk, maar omdat parkeren geclusterd is vormgegeven veel minder hinderlijk dan wanneer parkeren in een verblijfsgebied is gefaciliteerd. Bij geconcentreerde parkeervoorzieningen zal de afstand die zoekverkeer af moet leggen beperkt zijn en zich voordoen op plaatsen waar deze de veiligheid en leefbaarheid niet aantasten.
PARKEREN OP AFSTAND Momenteel is het Westeinde toegankelijk voor autoverkeer. Het is dus mogelijk om direct bij elk adres voor de deur te komen en parkeren. Deze mogelijkheid verdwijnt in de beoogde situatie. Dit hoeft geen probleem te zijn, bezoekers van centrumgebieden zijn bereid om te lopen van hun auto naar hun bestemming. Dit is wel afhankelijk van het aanbod op de bestemming; mensen accepteren een langere wandeling om in een centrumgebied met meer aanbod aan winkels en voorzieningen te komen. Ook is een langere wandeling acceptabel als deze aantrekkelijk en comfortabel is. Tot slot verschilt het per type winkel of voorziening in hoeverre bezoekers bereid zijn om te lopen. Het is daarmee voor het slagen van dit project van belang om niet alleen het Westeinde, maar ook de oppaden aantrekkelijk te maken met een kwalitatieve inrichting en waar mogelijk wat programma om de straat te activeren. In de Beleidsnota Parkeernormen Gemeente Twenterand 2018 zijn richtlijnen opgesteld over maximaal acceptabele loopafstanden. Deze richtlijnen zijn toegepast bij de beoogde ontwikkeling. De belangrijkste functie in het centrum van Vriezenveen is en blijft winkelen en ontspanning. De maximaal geaccepteerde loopafstand hiervoor is 200 meter.
In figuur 8 is te zien dat alle adressen aan het Westeinde in het plangebied ruimschoots binnen deze afstand vallen, en er dus weinig mensen zijn voor wie de loopafstand naar een van de winkels onacceptabel is. Voor meer gerichte winkelbezoeken, zoals bijvoorbeeld een bezoek aan een supermarkt zijn mensen over het algemeen minder ver bereid om te lopen, dus het ligt voor de hand om de supermarktingangen relatief dicht bij de parkeerterreinen te situeren. 2 Parkeeronderzoek Vriezenveen Technische Rapportage, Goudappel Coffeng 2 april 2020
9/18
Aan het gebied worden veel woningen toegevoegd. De Beleidsnota geeft een maximum van 200 meter loopafstand aan. De woningen zijn boven de voorzieningen beoogd. De loopafstand naar de woningen is dus acceptabel. Als tot slot er onder de beoogde voorzieningen ook voorzieningen voor gezondheidszorg worden beoogd, dan is het van belang deze dichtbij parkeervoorzieningen te realiseren. De maximaal geaccepteerde loopafstand voor dergelijke voorzieningen is 100 meter.
Figuur 8. Loopafstanden van parkeerplaatsen naar Westeinde
Mindervaliden Bij publieke voorzieningen zoals een restaurant, bibliotheek en gemeentehuis moet minimaal 2 procent van de parkeerplaatsen algemene gehandicaptenparkeerplaatsen zijn. Deze parkeerplaatsen moeten zo dicht mogelijk bij de ingang van het gebouw liggen. De afstand tot de ingang moet het liefst minder dan 50 meter zijn en nooit meer dan 100 meter. De norm voor het verkrijgen van een gehandicaptenparkeerkaart is het niet in staat zijn een afstand van 100 meter te voet zonder onderbreking te overbruggen. Voor bestemmingen die voor mensen met een fysieke beperking toegankelijk moeten zijn en voor aangepaste woningen, moet ten minste een aangepaste parkeerplaats op minder dan 50 meter aanwezig zijn. Voor grote (openbare) parkeerterreinen die niet voor een specifieke voorziening bedoeld zijn, geldt een verhouding van 1 op 50 parkeerplaatsen (dus 2 procent van de capaciteit moet dan voor mensen met een fysieke beperking gereserveerd zijn). Gezien de maatvoering kan men bij een terrein ervoor kiezen om van drie gewone plaatsen twee gehandicaptenparkeerplaatsen te maken. Hierdoor blijft de terreinindeling gehandhaafd. Het werkelijke aantal van deze plaatsen is afhankelijk van de vraag en kan door monitoring, overleg met belangenorganisaties en evaluatie van de situatie worden bepaald en eventueel worden aangepast.
Het aantal parkeerplaatsen mag echter nooit minder zijn dan de hiervoor aangegeven norm.3
3 Richtlijnen van het CROW, uit Handboek Parkeren, 2012
10/18
In figuur 8 zijn de loopafstanden van de parkeerplaatsen naar het Westeinde aangegeven. Het aantal routes is zo groot en ze zijn zo kort dat het mogelijk is om aan de richtlijnen te voldoen voor alle bestemmingen aan het Westeinde mits vak bij de rotonde aan de oostzijde en vlak bij de kruising met de Weemesstraat ook enkele plekken worden gerealiseerd. Fietsparkeren Beoogd is om fietsers stallingsruimte te geven op het Westeinde zelf. Dit is een goede manier om reizen met een duurzame, gezonde en nauwelijks overlast veroorzakende vervoerswijze te stimuleren. Fietsen kunnen worden gestald tussen de centrale loper en de zone direct tegen de gevels waar de gebouwen worden ontsloten. Stroken waar fietsen worden gestald worden afgewisseld met groenstroken.
Figuur 8 Impressie beoogde inrichting
11/18
Om het centrum aantrekkelijk te maken voor bezoekers met een fiets én om verrommeling van de openbare ruimte door hinderlijk gestalde fietsen te voorkomen is het zaak voldoende stallingsplekken te realiseren van hoge kwaliteit. Deze plekken moeten bovendien zo ruim en veilig zijn dat ze voor fietsers aantrekkelijker zijn om te gebruiken dan bijvoorbeeld een lichtmast. Ook moeten ze dicht in de buurt liggen van de bestemming van de fietser. Meer nog dan automobilisten stallen fietsers graag hun rijwiel dicht bij hun bestemming. Bovendien is er vaak weinig wat ze daarbij kan tegenhouden. Aan de hand van de Leidraad Fietsparkeren van het CROW, en de daarin genoemde kencijfers is onderzocht hoeveel fietsenstallingsplaatsen er nodig zijn. Met 4 stroken voor fietsparkeren aan de Westeinde en een fietsenstalling direct ten westen van de kerk, is de dichtstbijzijnde fietsenstalling op het Westeinde nooit verder dan ca. 50m van een bestemming. Vijftig meter is volgens de leidraad voor alle denkbare openbare functies een acceptabele loopafstand. Tabel 3 Berekening benodigde fietsparkeerplaatsen aan het Westeinde Stedenbouwkundig plan.
toegevoegd
model 1 woningen bezoekers horeca detailhandel voorzieningen Bestaand horeca detailhandel commerciële dienstverlening museum TOTAAL
verwijderd
netto
kengetal fietsparkeren
aantal
90
stuks
0
stuks
90
stuks
1
90
305 1.385 2.485
m2 m2 m2
0 0 3.554
m2 m2 m2
305 1.385 -1.069
m2 m2 m2
35 4 3,5
107 55 -37
465 1.591
m2 m2
13 4
60 64
485
m2
8
39
728
m2
1
7 385
De berekening in tabel 5 is gemaakt door als kengetal het midden van de in de Leidraad Fietsparkeren genoemde minimale en maximale kengetal te nemen. De reden dat het kengetal voor de horeca in het beoogde programma en het bestaande programma afwijkt is dat de verhouding tussen verschillende horecatypen in de bestaande panden in het Westeinde anders is dan in het beoogde programma.
12/18
3.2
verkeersgeneratie
Met toevoeging van programma zal het aantal verkeersbewegingen in het gebied toenemen. Deze verkeerstoename zal worden berekend met behulp van CROW kencijfers. Tabel 4 Berekening verkeersgeneratie.
model 1
netto
woningen horeca detailhandel voorzieningen
90 305 1.385 -1.069
3.3
kengetal verkeersgeneratie stuks 5 2 m 11 2 m 52 2 m 12
weekdag-werkdag omrekenfactor 1,11 0,9 1,1 1,33
verkeersgeneratie weekdag 421 26 720 -250 917
verkeersgeneratie werkdag 467 23 792 -274 1.008
Verkeerstoedeling
Beoogd is om het parkeren te verplaatsen naar de randen van het gebied en het Westeinde voor gemotoriseerd verkeer af te sluiten of moeilijk toegankelijk te maken. Dit heeft gevolgen voor de verkeerstromen. De effecten van deze veranderingen (toevoegen programma en verplaatsen verkeerstromen) op de verkeersafwikkeling zijn als volgt ingeschat. Met behulp van de navigatiesoftware van Google Maps is onderzocht via welke routes de verschillende buurten in Vriezenveen en omliggende plaatsen in het verzorgingsgebied van Vriezenveen het verkeer zich afwikkelt. Van deze routes is bepaald welk percentage van de verkeersgeneratie gebruik zal maken op basis van het inwonertal van de buurten die ze bedienen. Op de kaart van figuur 10 zijn de routes weergegeven. De percentages zijn vermenigvuldigd met het aantal gegenereerde verkeersbewegingen op een werkdag, dus 1008 mvt/etmaal. Verondersteld is dat 50% van de bezoekers van het centrum zijn of haar auto parkeert op het parkeerterrein aan de noordzijde van het gebied, bij de Koningslaan, en de andere 50% in het zuiden van het gebied, bij de Willem Alexanderlaan. Met de klok mee zijn de routes die het centrum van Vriezenveen met de omliggende buurten en dorpen verbinden de volgenden: De Bouwmeesterstraat is de verbinding voor de inwoners van Westerhaar-Vriezenveensewijk.
Het Oosteinde verbind De Pollen, en ook bezoekers van verder weg gebruiken het Oosteinde en de daaraan gelegen aansluiting met de N36. Noordwest Vriezenveen is verbonden met het centrum via de Koningsweg. Via de Almeloseweg is het zuidoosten van Vriezenveen te bereiken, en de Almeloseweg is een alternatieve route naar de N36. De Verzetstraat is de snelste verbinding met zuidwest Vriezenveen. De route van en naar de Verzetstraat vanuit de noordkant van het centrum is het eenvoudigst via de Koningsweg en Krijgerstraat. Van en naar de zuidkant van het centrum loop de snelste route via het Manitobaplein en de Peterburgstraat. Via het Westeinde zijn de dorpen ten westen van het kanaal bereikbaar, net als Daarlerveen en de noordwestelijke buurten van Vriezenveen.
13/18
Figuur 90 Routes van en naar het centrum van Vriezenveen, met percentages en aantallen extra verkeersbewegingen veroorzaakt door het netto beoogde programma
VERKEERSAFWIKKELING EN -VEILIGHEID De beoogde ontwikkeling veroorzaakt de grootste verkeerstoename op de Westeinde en op de Kongingsweg . De verwachte verkeersintensiteit op de Koningsweg is ca. 5.000 mvt/etmaal. De toename is maximaal 383 mvt/etmaal, waardoor de toekomstige verkeersintensiteit stijgt naar ruim 5.300 mvt/etmaal. Vooropgesteld dat de verkeersafwikkeling afhankelijk is van de inrichting van wegvakken en kruispunten, kan worden gesteld dat uit de verkeerskundige praktijk blijkt dat het verkeer op gebiedsontsluitingswegen tot een omvang van 6.000 tot 15.000 mvt/etmaal veelal vlot en veilig kan worden afgewikkeld. Gezien de beperkingen van de Koningsweg die eerder zijn beschreven kan gesteld worden dat de Koningsweg eerder aan de lage kant van deze bandbreedte zit. Aangezien de toekomstig verkeersintensiteit ook na realisatie van het plan onder de 6.000mvt/etmaal blijft, kan worden geconcludeerd dat de verkeersafwikkeling voldoende gewaarborgd zal zijn. De verwachte verkeersintensiteit op het Westeinde is ca. 3.000 mvt/etmaal. De toename is maximaal 497 mvt/etmaal, waardoor de toekomstige verkeersintensiteit stijgt naar ca. 3.500 mvt/etmaal.
Vooropgesteld dat de verkeersafwikkeling afhankelijk is van de inrichting van wegvakken en kruispunten, kan worden gesteld dat uit de verkeerskundige praktijk blijkt dat het verkeer op gebiedsontsluitingswegen tot een omvang van 6.000 tot 15.000 mvt/etmaal veelal vlot en veilig kan worden afgewikkeld, en op erftoegangswegen kan dat tot een omvang van
14/18
4.000 tot 6000 mvt/etmaal. Met de eerder beschreven ‘grijze’ inrichting zit deze weg er tussenin. Aangezien de toekomstig verkeersintensiteit ook na realisatie van het plan zelfs onder de bandbreedte van erftoegangswegen blijft, kan worden geconcludeerd dat de verkeersafwikkeling voldoende gewaarborgd zal zijn. Dat neemt echter niet weg dat de weg niet ideaal is ingericht, en dat de toename van zowel gemotoriseerd verkeer als van fietsers een herinrichting extra nuttig maakt. Met de hoeveelheid erfontsluitingen, de geringe breedte van het profiel en de aanwezigheid van een parallelle weg met een veel breder profiel in de vorm van de Verzetstraat ligt dan voor de hand om de weg eenduidig als erftoegangsweg in te richten.
OVERSTEEKBAARHEID De Koningsweg heeft in het gebied de grootste intensiteit, en wordt door de transformatie van het centrum van Vriezenveen fors drukker. Bovendien is het een barrière die door vrijwel iedereen die van of naar het centrum wil lopen moet worden overgestoken. Het is daarom belangrijk om de oversteekbaarheid van juist deze weg te onderzoeken. Om deze te onderzoeken is gebruik gemaakt van de richtlijnen uit de Ontwerpwijzer Voetgangers van het CROW uit 2023. De intensiteit op de weg is gebaseerd op plots uit een verkeersmodel verstrekt door de gemeente.
Figuur 11 Werkdagintensiteiten in 2040 in Vriezenveen.
Voor het oversteken van gebiedsontsluitingswegen door hoofdvoetgangersroutes is een oversteekvoorziening gewenst in de vorm van een zebrapad bij een uurintensiteit tot 1400pae (personenautoequivalenten) /uur. Vanaf 800pae/uur is ook een middeneiland gewenst. Een vuistregel is dat op een normale weg het aantal pae 1,08x de intensiteit in
15/18
mvt/tijdseenheid is4. De veiligheid en oversteekbaarheid wordt in alle gevallen verhoogd als de oversteekvoorziening is aangelegd op een plateau, die de snelheid van het verkeer verlaagt tot ca. 30km/h. In figuur 11 zijn de werkdagintensiteiten in het centrum van Vriezenveen in 2040 weergegeven. Gebruikmakend van de inschatting dat in een spitsuur ongeveer 10% van de dagintensiteit wordt afgewikkeld, kunnen we vaststellen dat het aantal pae/uur in de spits op de Koningsweg van west naar oost oploopt van ca. (4400x10%x1,08) 475pae/u tot 724 in het oosten. Hier komt nog tot ca 35 pae/u bij vanwege de beoogde ontwikkeling. Geconcludeerd kan worden dat zebrapaden volstaan om de Koningsweg over te steken, en dat in het oostelijkste gedeelte van de weg zo druk dreigt te worden dat een middeneiland wenselijk wordt.
Figuur 12 Aanwezige en ontbrekende oversteekplaatsen op de Koningsweg.
4 Grote en zware voertuigen hebben een grotere impact op oversteekbaarheid dan personenauto’s. Kleinere en lichtere voertuigen, zoals (motor)fietsen juist
minder. Om wegen die verschillende verhoudingen tussen lichte voertuigen en andere voertuigen te kunnen vergelijken kan de intensiteit het beste worden uitgedruk in personenautoequivalenten (pae). Ter illustratie: 1 gelede vrachtauto = 2,3pae, een motorfiets 0,4.(ASVV 2021)
16/18
In figuur 12 is de Koningsweg gearceerd. In blauw zijn de bestaande oversteekplaatsen weergegeven. Twee van deze oversteekplaatsen zijn voorzien van een middeneiland, namelijk de 2 meest oostelijk gelegen oversteekplaatsen bij de rotonde waar de Koningsweg kruist met het Westeinde en het Oosteinde en overgaat in de Almeloseweg. Geen van de oversteekplaatsen is voorzien van een plateau. Er zijn enkele plekken waar een looproute de Koningsweg kruist, maar waar geen oversteekvoorziening bestaat. Deze plekken zijn aangegeven in oranje. Het ontbreken van zebrapaden bij de rotonde bij de Garvesingel is opvallend; voor fietsers is daar een vrijliggend fietspad in de voorrang gerealiseerd. De richtlijnen adviseren bij een rotonde binnen de bebouwde kom altijd voetgangersoversteekplaatsen in de vorm van een zebrapad. Bovendien sluit de rotonde aan op een zeer aantrekkelijke autovrije loop- en fietsroute van het Westeinde naar de buurt ten noordwesten van de rotonde. (weergegeven in groen.
CONCLUSIES Het beoogde programma geeft geen knelpunten op het gebied van parkeren. De bestaande parkeervoorzieningen zijn zo ruim gedimensioneerd dat zonder problemen de extra parkeervraag kan worden opgevangen, zelfs als een gedeelte voor bijvoorbeeld groen of verblijfsruimte wordt ingezet. De verkeerstoename zorgt niet voor knelpunten. Maar het oplossen van bestaande problematiek van een onduidelijk ingericht Westeinde ten westen van de kruising met de Koningsweg wordt wel urgenter door de beoogde ontwikkeling van het centrum. Fietsparkeren is op het Westeinde opgelost, op een wijze die, mits de detaillering goed wordt uitgevoerd, het aantrekkelijk maakt om met de fiets naar het gebied te komen. Loopafstanden naar de meeste bestemmingen zijn klein, en er is voldoende stallingsgelegenheid beschikbaar. Te voet is het gebied ook goed te bereiken. Aandachtspunten zijn het gebrek aan zebrapaden op de rotonde bij de Garvesingel, en het gebrek aan verkeerseilanden bij de kruising tussen de Westeinde, Krijgerstraat en de Koningsweg.
17/18
Bijlage 1 Berekening parkeerbehoefte
18/18
- MEMO Memo
DATUM KENMERK VAN AAN CC
19 januari 2024 20231353/133624/TWAL Tommy Walvius
PROJECT OPDRACHTGEVER AANWEZIG AFWEZIG BIJLAGE(N)
20231353 Vriezenveen, centrum, uitvoeringsprogramma Gemeente Twenterand
PARTICIPATIE- EN COMMUNICATIEPLAN Het uitvoeringsprogramma komt via participatie tot stand. Het wordt opgesteld in samenwerking met plaatselijk ondernemers en inwoners. Dit doen we door vertegenwoordigers van ondernemers en verenigingen mee te laten denken over belangrijke thema’s in een projectgroep en ondernemers en inwoners uit te nodigen voor twee participatieavonden. Op woensdag 17 januari zijn in overleg met de gemeente proces en producten in een planning gezet. Tweewekelijkse afstemming Tweewekelijks praten we elkaar bij en monitoren we de voortgang van acties. Dit doen we online met een ambtelijk kernteam. Wat: bespreken voortgang van acties (Rho Adviseurs houdt de actielijst bij) Wie: Rho Adviseurs + ambtelijk kernteam (Linda Sprikkelman, Jacqueline Tuinbeek en Nicole Jonker) Wanneer: op de oneven weken om dinsdag 10.00 uur (eerste afstemming is op dinsdag 30 januari) Projectgroepen In deze breed samengestelde projectgroep wordt de voortgang besproken en verdiepen we ons op een specifiek thema. De benoemde specifieke thema’s zijn: 1. Verkeer en parkeren (benoemde opties: dinsdag 13 en donderdag 15 februari) 2. Openbare ruimte (benoemde opties: dinsdag 5 en donderdag 7 maart (ochtend) 3. Schetsontwerp (benoemde opties: dinsdag 9 en donderdag 11 april) Wat: inhoudelijke bespreking van de producten met als doel om kennis te delen en draagvlak te creëren bij de achterban.
Rho Adviseurs bereidt deze projectgroepen voor en stuurt vooraf de stukken en een agenda rond, zodat de projectgroepleden zich goed kunnen voorbereiden en het overleg efficiënt kan plaatsvinden. Wie: Rho Adviseurs, inhoudelijk specialisten van de gemeente (mogelijk wisselende samenstelling) en vertegenwoordigers van het bedrijfsleven. Denk hierbij aan vertegenwoordiger(s) van VOV (Vriezenveense Ondernemers Vereniging), de koplopers van Vriezenveen (zoals prominente vertegenwoordigers van verenigingen en stichtingen) en op termijn mogelijk ook een dorpsmanager. Gemeenst maakt een voorstel voor de samenstelling van deze projectgroep en verzorgt uitnodigingen. Wanneer: Zie bovenstaand benoemde opties per thema. Participatie Er worden twee fysieke participatiebijeenkomsten georganiseerd. Tijdens de eerste bijeenkomst staat de kansenkaart centraal en tijdens de tweede bijeenkomst het tweetal scenario’s met referenties. In deze bijeenkomst halen we belangrijke informatie op, waaronder het DNA van Vriezenveen, prioriteiten en voorkeuren. Het is bedoeld om ondernemers, bewoners en andere belanghebbenden mee te nemen in de planvorming en te maken keuzes voor het toekomstige centrumgebied om op deze manier ook een breed gedragen plan te krijgen.
Wat: Vrije inloopavond met als doel om informatie op te halen bij ondernemers en inwoners, maar ook om een breed draagvlak te krijgen voor het uitvoeringsprogramma. Rho Adviseurs bereidt deze bijeenkomsten (proces en inhoud) voor, de gemeente faciliteert (uitnodigingen, locatie, etc.). De participatieavond wordt gecommuniceerd via gemeentelijke kanalen (o.a. website en krant), door het aanschrijven van ondernemers- en bewonersverenigingen en via deelnemers uit de projectgroep. Wie: Rho Adviseurs, gemeente + vrije inloop. Wanneer: Woensdag 27 maart is de eerste participatieavond gepland, de tweede bij voorkeur eind mei. De definitieve datum communiceren we rond de eerste participatieavond (uitnodigingen minimaal 4 weken van tevoren).