Bijlage 2 - Bodemonderzoek Vas1 Garstelanden Oost fase 2.pdf
Tekst van het document
Sigma Bouw & Milieu Phileas Foggstraat 153 7825 AW Emmen Tel. (0591) 65 91 28 Fax (0591) 65 93 25 http://www.sigma-bm.nl BJZ.nu t.a.v. dhr. G. ten Bolscher Twentepoort Oost 16 7609 RG Almelo Ons kenmerk Uw kenmerk Betreft
E-mail: info@sigma-bm.nl
: 20-M9202 :: rapportage verkennend milieukundig bodemonderzoek PFAS stoffen in de bovengrond t.p.v. de percelen sectie P nrs. 343 (ged.) en 349 (ged.) aan de Garstelanden te Westerhaar-Vriezenveen
Emmen, 10 maart 2020 Geachte heer Ten Bolscher, Hierbij ontvangt u in briefvorm de resultaten van het verkennend milieukundig bodemonderzoek PFAS in de bovengrond de t.p.v. de percelen sectie P nrs. 343 (ged.) en 349 (ged.) aan de Garstelanden te Westerhaar Vriezenveen. aanleiding en doel Op de locatie zal een herinrichting plaatsvinden waarbij grondverzet zal plaatsvinden. Het uitgevoerde onderzoek heeft tot doel om inzicht te verkrijgen in de evt. aanwezigheid van PFAS stoffen in de bovengrond e.e.a. i.v.m. de afvoer van de grond. E.e.a. n.a.v. het “de geactualiseerde handelingskader voor hergebruik van PFAS-houdende grond en baggerspecie d.d. 29-11-2019”. algemeen De onderzoekslocatie betreft een deel van een weideperceel / akkerperceel met een oppervlakte van ca. 29.728 m2. Op de locatie is in mei 2019 is door Sigma Bouw & Milieu een verkennend milieukundig bodemonderzoek volgens NEN-5740+A1 uitgevoerd (ref. Sigma Bouw & Milieu, d.d. 27-05-2019, ref. 19-M8911). onderzoeksopzet Het uitgevoerde bodemonderzoek heeft alleen betrekking op de bovengrond (0.0-0.5 m-mv) t.p.v. de locatie. De onderzoeksopzet is afgeleid van de NEN-5740+A1, onderzoeksstrategie voor een milieuhygiënisch "onverdachte locatie", conform NEN 5740+A1, paragraaf 5.1. veldonderzoek Het veldonderzoek is uitgevoerd onder procescertificaat BRL SIKB 2000 en conform de eisen uit het protocol 2001.
De veldwerkzaamheden in het kader van het onderzoek naar PFAS stoffen in de bovengrond zijn uitgevoerd volgens het veldwerkprotocol ‘’bemonstering PFAS-verbindingen in grond- en grondwater’’ vastgesteld door expertisecentrum PFAS (juli 2019). Verdeeld over de onderzoekslocatie zijn veertig boringen tot 0.5 m-mv geplaatst. De genomen grondmonsters zijn in het veld gemengd tot vijf bovengrondmengmonsters (M1 t/m M5). Het uitvoeren van boringen en het nemen van grondmonsters heeft plaatsgevonden op 21 januari 2020. De veldwerkzaamheden zijn uitgevoerd door dhr. A. van Wuykhuyse, geregistreerde veldwerker van Sigma Bouw & Milieu te Emmen. Bedrijfs- en persoonerkenningen zijn weergegeven op de internetsite van Bodem+ (http//www.senternovem.nl/bodemplus/erkenningen). Een onafhankelijkheidsverklaring is opgenomen in bijlage 5. De positionering van alle boringen is weergegeven in bijlage 2.
Alle opdrachten worden aanvaard conform de Regeling van de Verhouding tussen Opdrachtgever en Adviserend Ingenieursbureau (RVOI-2001). K.v.K. Meppel nr. 04054625
chemisch-analytisch onderzoek Het chemisch onderzoek van grond is uitgevoerd door het NEN-EN-ISO 17025 geaccrediteerde milieulaboratorium van Omegam. Alle analyses zijn geanalyseerd volgens het accreditatieschema AS3000 “laboratoriumanalyses voor milieuhygiënisch bodemonderzoek”, waarvoor Omegam is geaccrediteerd en erkend door het ministerie van I&W. Het chemisch-analytisch onderzoek heeft bestaan uit het analyseren van vijf bovengrondmengmonsters. In bijlage 3 zijn van alle uitgevoerde analyses de analysecertificaten opgenomen. In tabel 1 is het analyseschema opgenomen. tabel 1: analyse-schema bovengrond (0.0-0.5 m-mv) Monstercode M1 M2 M3 M4 M5
boring 1 t/m 8 9 t/m 16 17 t/m 24 25 t/m 32 33 t/m 40
diepte (m-mv) 0.0-0.5 m-mv 0.0-0.5 m-mv 0.0-0.5 m-mv 0.0-0.5 m-mv 0.0-0.5 m-mv
analyses PFAS (28) handelingskader+organische stof/lutum+AS3000 PFAS (28) handelingskader+organische stof/lutum+AS3000 PFAS (28) handelingskader+organische stof/lutum+AS3000 PFAS (28) handelingskader+organische stof/lutum+AS3000 PFAS (28) handelingskader+organische stof/lutum+AS3000
toetsingscriteria grond In tabel 2 is zijn de geactualiseerde tijdelijke toepassingsnormen voor PFAS stoffen opgenomen. tabel 2: toepassingsnorm voor toepassen grond en baggerspecie op landbodem boven grondwaterniveau (in µg/kg d.s.) toepassingseis (o.b.v.) andere parameters*
bijzonderheden t.a.v. grondwater bij toepassingen
PFOS (µg/kg d.s)
PFOA (µg/kg d.s)
landbouw/natuur
geen
0,9
0,8
Overige PFAS (per individuele stof) (µg/kg d.s) 0,8
toepassing onder grondwaterniveau(2)
0,9
0,8
0,8
toepassing binnen grondwaterbeschermingsgebied geen
0,1
0,1
0,1
3
7
3
toepassing onder grondwaterniveau
0,9
0,8
0,8
toepassing binnen grondwaterbeschermingsgebied
0,1
0,1
0,1
wonen of industrie
*De toepassingseis is het resultaat van de dubbele toets aan zowel de eis die geldt voor de functie (landbouw/natuur, wonen of industrie) als de eis die geldt voor niet verslechteren van de bodemkwaliteit/stand-still (landbouw/natuur, wonen of industrie). De strengste van de beide toetsen is de toepassingseis. (1) Op de waarden uit deze tabel hoeft (tot 10% organische stof) geen bodemtypecorrectie toegepast te worden (dit is overeenkomstig de systematiek zoals die op dit moment al voor PAK geldt). (voor de monsters M1 t/m M5 geldt da de bodemtypecorrectie van toepassing is) (2) Voor gebieden met een hoge grondwaterstand geldt in plaats van ‘onder grondwaterniveau’: op een diepte van 1 meter en meer onder het maaiveld. Als de grond als gevolg van zetting op termijn in de verzadigde zone terechtkomt wordt de grond geacht boven grondwater te zijn toegepast.
onderzoeksresultaten grond bovengrond (0.0-0.5 m-mv) Bovengrondmengmonster M1 (boringen 1 t/m 8) bevat een verhoogd gehalte voor PFBA, PFPeA, PFHxA, PFHpA, som PFOA en som PFOS t.o.v. de bepalingsgrens. De voorlopige toepassingsnorm voor landbouw/natuur uit het tijdelijk handelingskader PFAS (08-07-2019) wordt niet overschreden. Bovengrondmengmonster M2 (boringen 9 t/m 16) bevat een verhoogd gehalte voor PFBA, PFPeA, PFHxA, PFHpA, som PFOA en som PFOS t.o.v. de bepalingsgrens. De voorlopige toepassingsnorm voor landbouw/natuur uit het tijdelijk handelingskader PFAS (08-07-2019) wordt niet overschreden. Bovengrondmengmonster M3 (boringen 17 t/m 24) bevat een verhoogd gehalte voor PFPeA, PFHxA, som PFOA en som PFOS t.o.v. de bepalingsgrens. De voorlopige toepassingsnorm voor landbouw/natuur uit het tijdelijk handelingskader PFAS (08-07-2019) wordt niet overschreden. Bovengrondmengmonster M4 (boringen 25 t/m 32) bevat een verhoogd gehalte voor PFHxA, som PFOA en som PFOS t.o.v. de bepalingsgrens. De voorlopige toepassingsnorm voor landbouw/natuur uit het tijdelijk handelingskader PFAS (08-07-2019) wordt niet overschreden.
Bovengrondmengmonster M5 (boringen 33 t/m 40) bevat een verhoogd gehalte voor PFPeA, PFHxA, PFHpA som PFOA en som PFOS t.o.v. de bepalingsgrens. De voorlopige toepassingsnorm voor landbouw/natuur uit het tijdelijk handelingskader PFAS (08-07-2019) (PFOA incl. bodemtypecorrectie: 0.43 en PFOS incl. bodemtypecorrectie: 0.48) wordt niet overschreden. afwijkingen in de werkzaamheden Er hebben bij de uitvoering van veldwerkzaamheden geen afwijkingen plaatsgevonden t.o.v. het geldende protocol BRL SIKB 2001. Er hebben bij de uitvoering van analysewerkzaamheden geen afwijkingen plaatsgevonden t.o.v. de geldende protocollen AS3000 en/of overige geldende analysemethoden. Algemeen/opmerkingen/betrouwbaarheid/uitsluitingen Hoewel het verrichte veld- en chemisch-analytisch onderzoek, zoals bij ieder bodemonderzoek, steekproefsgewijs is uitgevoerd, is er naar gestreefd om representatieve bodemmonsters te verkrijgen. Het is juist de deze steekproefsgewijze benadering die het onmogelijk maakt garanties t.a.v. de bodemkwaliteit af te geven op basis van de resultaten van een bodemonderzoek Een bodemonderzoek geeft nooit volledige zekerheid omtrent de toestand van de bodem ter plaatse van een locatie. Het onderzoek dient geïnterpreteerd worden als een inschatting van de verontreinigingssituatie op een bepaald moment.
Het is echter op basis van dit onderzoek nooit uit te sluiten dat er lokaal afwijkingen in de bodem voorkomen, bv. t.g.v. as-, verbrandings-, of afvalgaten. Het kan op basis van dit onderzoek niet uitgesloten worden dat zich op de locatie verontreiniging bevindt welke in dit onderzoek niet is aangetroffen. Het uitgevoerde bodemonderzoek is dan ook indicatief en een momentopname. De resultaten van het onderzoek kunnen minder representatief worden naarmate de tijd verstrijkt. Sigma Bouw & Milieu aanvaardt derhalve op generlei wijze aansprakelijkheid voor de gevolgen/schade dan wel enige andere indirecte incidentele of gevolgschade welke voortvloeien uit beslissingen welke worden genomen op basis van de onderzoeksresultaten van het onderhavige onderzoek als in de praktijk blijkt dat de verontreinigingssituatie anders is dan in dit onderzoek vermeld.
kwaliteitsborging: Sigma Bouw & Milieu is gecertificeerd volgens de norm NEN-EN-ISO 9001:2015. De veldwerkzaamheden van Sigma Bouw & Milieu worden verricht onder het procescertificaat BRL SIKB 2000 (Veldwerk bij milieuhygiënisch bodemonderzoek) conform de protocollen 2001, 2002 en 2018. In het kader van dit onderzoek is alleen protocol 2001 van toepassing. Sigma Bouw & Milieu verklaart bij deze volledig onafhankelijk te zijn in de uitvoering van het onderzoek en op geen enkele wijze gerelateerd te zijn aan de eigenaar van het te onderzoeken terrein. Voor nader informatie of vragen met betrekking tot dit onderzoek kunt u contact opnemen met ondergetekende. Vertrouwende u met deze informatie van dienst te zijn geweest, verblijven wij,
Bijlage 1 Bijlage 2 Bijlage 3 Bijlage 4 Bijlage 5
: geografische ligging onderzoekslocatie : onderzoekslocatie (1:1.000) : profielbeschrijvingen : analysecertificaten : onafhankelijkheidsverklaring
Sigma Bouw & Milieu ing. A.D.M. van Wuykhuyse projectleider Bodem
BIJLAGE 1 TOPOGRAFISCH OVERZICHT IJij B ax F
Adviesgroepen: Bouw Milieu
Sigma Bouw & Milieu Phileas Foggstraat 153 7825 AW Emmen Tel. (0591) 65 91 28 Fax (0591) 65 93 25 http://www.sigma-bm.nl email: info@sigma-bm.nl
1 2 , 1 4 t m 2 1 , 2 3 , 2 5 t m 3 2 , 3 4 , 3 6 , 3gras, 8 tmm aaiveld 40 0
0
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, neut raal bruin, grijs, edelm an 50
-50
t ype g r on d b or in g dat um 2 1 -0 1 -2 0 2 0 boorm eest er A. va n W u yk h u yse
6 ,8 ,1 0 ,1 1 ,1 3 ,2 2 ,2 4 ,3 3 ,3 5 ,3 7
gras, m aaiveld
0
0
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, neut raal bruin, grijs, edelm an -40
zand, m at ig fijn, zwak silt ig, neut raal geel, beige, edelm an
50
-50
t ype g r on d b or in g dat um 2 1 -0 1 -2 0 2 0 boorm eest er A. va n W u yk h u yse
bodem profielen BIJLAGE 3 : PROFIELEN onderzoek project code get ekend conform
Ga r st e la n d e n P n r s. 3 3 0 e n 3 4 3 t e W e st e r h a a r -V r ie ze n ve e n 2 0 -M 9 2 0 2 N EN 5 1 0 4
PEILBUIS
BORIN G
OLIE OP W ATER REACTIE
num m er
bodem m onst er, geroerd
Geen casing
Zwak
Mat ig
St erk
Uit erst
bodem laag
GEUR IN TEN ISTEIT
bent oniet
grondwat erst and t ijdens boren
bodem m onst er, ongeroerd
filt ergrind
Geen Zeer zwak
Zwak
Mat ig
St erk
bodem laag filt ert raject grondwat erst and
links= cm -m aaiveld recht s= cm + NAP
GRON D SOORTEN
M ATE V AN BIJM EN GIN G
GRIND, grindig (G,g)
zwak - (0-5%)
ZAND, zandig (Z,z)
m at ig - (5-15%)
LEEM, silt ig (L,s)
st erk - (15-50%)
KLEI, kleiig (K,k)
uit erst - (> 50%)
VEEN, hum eus (V,h)
slib
V ERH ARD IN GEN
GRAD ATIE Z AN D
asfalt , bet on, klinkers, t egels st elconplaat , ondoordringbare laag
uf = uit erst fijn (63-105 um ) zf = zeer fijn (105-150 um ) m f = m at ig fijn (150-210 um ) m g = m at ig grof (210-300 um ) zg = zeer grof (300-420 um ) ug = uit erst grof (420-2000 um )
OV ERIG
GRAD ATIE GRIN D
bodem vreem de best andsdelen aanwezig
f = fijn (2-5.6 m m ) m g = m at ig grof (5.6-16 m m ) zg = zeer grof (16-63 m m )
wat er
BESCH RIJV IN G BOD EM LAAG pid = fot o ionisat ie det ect or bv = bodem vocht ow = olie op wat er
Zeer st erk
BIJLAGE 4 ANALYSECERTIFICATEN
Sigma Bouw en Milieu T.a.v. Bodem-Sigma Phileas Foggstraat 153 7825 AW EMMEN
Uw kenmerk : 20-M9202-Garstelanden P nrs. 343/349 Ons kenmerk : Project 991950 (betreft gewijzigd rapport) Validatieref. : 991950_certificaat_v3 Opdrachtverificatiecode : XWCG-TDNQ-XCIB-BNAV Wijziging : Project- en/of monsteromschrijving online gewijzigd door opdrachtgever Bijlage(n) : 7 tabel(len) + 2 bijlage(n)
Amsterdam, 10 maart 2020 Hierbij zend ik u de resultaten van het laboratoriumonderzoek dat op uw verzoek is uitgevoerd in de door u aangeboden monsters. De resultaten hebben uitsluitend betrekking op de monsters, zoals die door u voor analyse ter beschikking werden gesteld. Het onderzoek is, met uitzondering van eventueel uitbesteed onderzoek, uitgevoerd door Eurofins Omegam volgens de methoden zoals ze zijn vastgelegd in het geldende accreditatie-certificaat L086 en/of in de bundel "Analysevoorschriften Eurofins Omegam". De in dit onderzoek uitgevoerde onderzoeksmethoden van de geaccrediteerde analyses zijn in een aparte bijlage als onderdeel van dit analyse-certificaat opgenomen. De methoden zijn, voor zover mogelijk, ontleend aan de accreditatieprogramma's/schema's en NEN- EN- en/of ISO-voorschriften. Ik wijs u erop dat het analyse-certificaat alleen in zijn geheel mag worden gereproduceerd. Ik vertrouw erop uw opdracht volledig en naar tevredenheid te hebben uitgevoerd. Heeft u naar aanleiding van deze rapportage nog vragen, dan verzoek ik u contact op te nemen met onze klantenservice. Hoogachtend, namens Eurofins Omegam,
Ing. J. Tukker Manager productie
Op dit certificaat zijn onze algemene voorwaarden van toepassing. Dit analyse-certificaat mag niet anders dan in zijn geheel worden gereproduceerd.
Eurofins Omegam B.V. H.J.E. Wenckbachweg 120 NL-1114 AD Amsterdam-Duivendrecht Nederland
T +31-(0)20-597 66 80 CSOmegam@eurofins.com www.eurofins.nl
IBAN NL 16 BNPA 0227667980 BIC BNPANL2A BTW nr. NL8139.67.132.B01 KvK nr. 34215654
Tabel 1 van 7 ANALYSECERTIFICAAT Project code Uw Project omschrijving Opdrachtgever
: 991950 : 20-M9202-Garstelanden P nrs. 343/349 : Sigma Bouw en Milieu
Uw Monsterreferenties 6215752 = M1, M1: 0-50 6215753 = M2, M2: 0-50 6215754 = M3, M3: 0-50 Opgegeven bemonsteringsdatum Ontvangstdatum opdracht Startdatum Monstercode Matrix
: : : : :
Monstervoorbewerking S AS3000 (steekmonster) S gewicht artefact S soort artefact S voorbewerking AS3000
g
Algemeen onderzoek - fysisch S droge stof % S organische stof (gec. voor lutum) % (m/m ds) S lutumgehalte (pipetmethode) % (m/m ds)
21/01/2020 21/01/2020 22/01/2020 6215752 Grond
21/01/2020 21/01/2020 22/01/2020 6215753 Grond
21/01/2020 21/01/2020 22/01/2020 6215754 Grond
uitgevoerd n.v.t. n.v.t. uitgevoerd
uitgevoerd n.v.t. n.v.t. uitgevoerd
uitgevoerd n.v.t. n.v.t. uitgevoerd
80,0 11,0 <1
77,3 13,0 1,5
68,4 12,6 2,3
Dit analyse-certificaat, inclusief voorblad en eventuele bijlage(n), mag niet anders dan in zijn geheel worden gereproduceerd. - De met een 'Q' gemerkte analyses zijn door RvA geaccrediteerd (registratienummer L086). - De met een 'S' gemerkte analyses zijn door RvA geaccrediteerd (L086) en op basis van het schema AS 3000 erkend. Opdrachtverificatiecode: XWCG-TDNQ-XCIB-BNAV
Ref.: 991950_certificaat_v3
Tabel 2 van 7 ANALYSECERTIFICAAT Project code Uw Project omschrijving Opdrachtgever
: 991950 : 20-M9202-Garstelanden P nrs. 343/349 : Sigma Bouw en Milieu
Uw Monsterreferenties 6215752 = M1, M1: 0-50 6215753 = M2, M2: 0-50 6215754 = M3, M3: 0-50 Opgegeven bemonsteringsdatum Ontvangstdatum opdracht Startdatum Monstercode Matrix
: : : : :
21/01/2020 21/01/2020 22/01/2020 6215752 Grond
21/01/2020 21/01/2020 22/01/2020 6215753 Grond
21/01/2020 21/01/2020 22/01/2020 6215754 Grond
0,3 0,4 0,2 0,2 0,5 < 0,1
0,2 0,1 0,1 0,1 0,3 < 0,1
< 0,2 0,1 0,1 < 0,1 0,4 < 0,1
< 0,1 < 0,1 < 0,1 < 0,1 < 0,1 < 0,1
< 0,1 < 0,1 < 0,1 < 0,1 < 0,1 < 0,1
< 0,1 < 0,1 < 0,1 < 0,1 < 0,1 < 0,1
< 0,1
< 0,1
< 0,1
< 0,1
< 0,1
< 0,1
< 0,1 < 0,1
< 0,1 < 0,1
< 0,1 < 0,1
< 0,1
< 0,1
< 0,1
< 0,1 0,5
< 0,1 0,3
< 0,1 0,6
0,1
0,1
0,2
< 0,1
< 0,1
< 0,1
µg/kg ds
< 0,1
< 0,1
< 0,1
µg/kg ds
< 0,1
< 0,1
< 0,1
µg/kg ds
< 0,1
< 0,1
< 0,1
µg/kg ds
< 0,1
< 0,1
< 0,1
Organische parameters - gehalogeneerd Perfluorcarbonzuren: perfluorbutaanzuur (PFBA) µg/kg ds perfluorpentaanzuur (PFPeA) µg/kg ds perfluorhexaanzuur (PFHxA) µg/kg ds perfluorheptaanzuur (PFHpA) µg/kg ds perfluoroctaanzuur (PFOA) lineair µg/kg ds perfluoroctaanzuur (PFOA) µg/kg ds vertakt perfluornonaanzuur (PFNA) µg/kg ds perfluordecaanzuur (PFDeA) µg/kg ds perfluorundecaanzuur (PFUnDA) µg/kg ds perfluordodecaanzuur (PFDoDA) µg/kg ds perfluortridecaanzuur (PFTrDA) µg/kg ds perfluortetradecaanzuur µg/kg ds (PFTeDA) perfluorhexadecaanzuur µg/kg ds (PFHxDA) perfluoroctadecaanzuur (PFODA) µg/kg ds Perfluorsulfonzuren: perfluorbutaansulfonzuur (PFBS) µg/kg ds perfluorpentaansulfonzuur µg/kg ds (PFPeS) perfluorhexaansulfonzuur µg/kg ds (PFHxS) perfluorheptaansulfonzuur(PFHpS)µg/kg ds perfluoroctaansulfonzuur (PFOS) µg/kg ds lineair perfluoroctaansulfonzuur (PFOS) µg/kg ds vertakt perfluordecaansulfonzuur (PFDS) µg/kg ds Perfluorverbindingen - precursors: 4:2 fluortelomeer sulfonzuur (4:2 FTS) 6:2 fluortelomeer sulfonzuur (6:2 FTS) 8:2 fluortelomeer sulfonzuur (8:2 FTS) 10:2 fluortelomeer sulfonzuur (10:2 FTS)
Dit analyse-certificaat, inclusief voorblad en eventuele bijlage(n), mag niet anders dan in zijn geheel worden gereproduceerd. - De met een 'Q' gemerkte analyses zijn door RvA geaccrediteerd (registratienummer L086). - De met een 'S' gemerkte analyses zijn door RvA geaccrediteerd (L086) en op basis van het schema AS 3000 erkend. Opdrachtverificatiecode: XWCG-TDNQ-XCIB-BNAV
Ref.: 991950_certificaat_v3
Tabel 3 van 7 ANALYSECERTIFICAAT Project code Uw Project omschrijving Opdrachtgever
: 991950 : 20-M9202-Garstelanden P nrs. 343/349 : Sigma Bouw en Milieu
Uw Monsterreferenties 6215752 = M1, M1: 0-50 6215753 = M2, M2: 0-50 6215754 = M3, M3: 0-50 Opgegeven bemonsteringsdatum Ontvangstdatum opdracht Startdatum Monstercode Matrix
: : : : :
Perfluorverbindingen - overig: Nµg/kg ds methylperfluoroctaansulfonamide acetaat (MeFOSAA Nµg/kg ds methylperfluoroctaansulfonamide (MeFOSA) N-ethylperfluoroctaansulfonamide µg/kg ds acetaat (EtFOSAA) perfluoroctaansulfonamide µg/kg ds (PFOSA) 8:2 polyfluoralkyl fosfaat diester µg/kg ds (8:2 diPAP) som PFOA som PFOS
µg/kg ds µg/kg ds
21/01/2020 21/01/2020 22/01/2020 6215752 Grond
21/01/2020 21/01/2020 22/01/2020 6215753 Grond
21/01/2020 21/01/2020 22/01/2020 6215754 Grond
< 0,1
< 0,1
< 0,1
< 0,1
< 0,1
< 0,1
< 0,1
< 0,1
< 0,1
< 0,1
< 0,1
< 0,1
< 0,1
< 0,1
< 0,1
0,6 0,6
0,4 0,4
0,5 0,8
Dit analyse-certificaat, inclusief voorblad en eventuele bijlage(n), mag niet anders dan in zijn geheel worden gereproduceerd. - De met een 'Q' gemerkte analyses zijn door RvA geaccrediteerd (registratienummer L086). - De met een 'S' gemerkte analyses zijn door RvA geaccrediteerd (L086) en op basis van het schema AS 3000 erkend. Opdrachtverificatiecode: XWCG-TDNQ-XCIB-BNAV
Ref.: 991950_certificaat_v3
Tabel 4 van 7 ANALYSECERTIFICAAT Project code Uw Project omschrijving Opdrachtgever
: 991950 : 20-M9202-Garstelanden P nrs. 343/349 : Sigma Bouw en Milieu
Uw Monsterreferenties 6215755 = M4, M4: 0-50 6215756 = M5 Opgegeven bemonsteringsdatum Ontvangstdatum opdracht Startdatum Monstercode Matrix
: : : : :
Monstervoorbewerking S AS3000 (steekmonster) S gewicht artefact S soort artefact S voorbewerking AS3000
g
Algemeen onderzoek - fysisch S droge stof % S organische stof (gec. voor lutum) % (m/m ds) S lutumgehalte (pipetmethode) % (m/m ds)
21/01/2020 21/01/2020 22/01/2020 6215755 Grond
21/01/2020 21/01/2020 22/01/2020 6215756 Grond
uitgevoerd n.v.t. n.v.t. uitgevoerd
uitgevoerd n.v.t. n.v.t. uitgevoerd
75,9 13,9 <1
71,1 18,6 <1
Dit analyse-certificaat, inclusief voorblad en eventuele bijlage(n), mag niet anders dan in zijn geheel worden gereproduceerd. - De met een 'Q' gemerkte analyses zijn door RvA geaccrediteerd (registratienummer L086). - De met een 'S' gemerkte analyses zijn door RvA geaccrediteerd (L086) en op basis van het schema AS 3000 erkend. Opdrachtverificatiecode: XWCG-TDNQ-XCIB-BNAV
Ref.: 991950_certificaat_v3
Tabel 5 van 7 ANALYSECERTIFICAAT Project code Uw Project omschrijving Opdrachtgever
: 991950 : 20-M9202-Garstelanden P nrs. 343/349 : Sigma Bouw en Milieu
Uw Monsterreferenties 6215755 = M4, M4: 0-50 6215756 = M5 Opgegeven bemonsteringsdatum Ontvangstdatum opdracht Startdatum Monstercode Matrix
: : : : :
21/01/2020 21/01/2020 22/01/2020 6215755 Grond
21/01/2020 21/01/2020 22/01/2020 6215756 Grond
< 0,1 < 0,1 0,1 < 0,1 0,3 < 0,1
< 0,3 0,1 0,1 0,2 0,7 < 0,1
< 0,1 < 0,1 < 0,1 < 0,1 < 0,1 < 0,1
0,1 < 0,1 < 0,1 < 0,1 < 0,1 < 0,1
< 0,1
< 0,1
< 0,1
< 0,1
< 0,1 < 0,1
< 0,1 < 0,1
< 0,1
< 0,1
< 0,1 0,4
< 0,1 0,7
0,1
0,2
< 0,1
< 0,1
µg/kg ds
< 0,1
< 0,1
µg/kg ds
< 0,1
< 0,1
µg/kg ds
< 0,1
< 0,1
µg/kg ds
< 0,1
< 0,1
Organische parameters - gehalogeneerd Perfluorcarbonzuren: perfluorbutaanzuur (PFBA) µg/kg ds perfluorpentaanzuur (PFPeA) µg/kg ds perfluorhexaanzuur (PFHxA) µg/kg ds perfluorheptaanzuur (PFHpA) µg/kg ds perfluoroctaanzuur (PFOA) lineair µg/kg ds perfluoroctaanzuur (PFOA) µg/kg ds vertakt perfluornonaanzuur (PFNA) µg/kg ds perfluordecaanzuur (PFDeA) µg/kg ds perfluorundecaanzuur (PFUnDA) µg/kg ds perfluordodecaanzuur (PFDoDA) µg/kg ds perfluortridecaanzuur (PFTrDA) µg/kg ds perfluortetradecaanzuur µg/kg ds (PFTeDA) perfluorhexadecaanzuur µg/kg ds (PFHxDA) perfluoroctadecaanzuur (PFODA) µg/kg ds Perfluorsulfonzuren: perfluorbutaansulfonzuur (PFBS) µg/kg ds perfluorpentaansulfonzuur µg/kg ds (PFPeS) perfluorhexaansulfonzuur µg/kg ds (PFHxS) perfluorheptaansulfonzuur(PFHpS)µg/kg ds perfluoroctaansulfonzuur (PFOS) µg/kg ds lineair perfluoroctaansulfonzuur (PFOS) µg/kg ds vertakt perfluordecaansulfonzuur (PFDS) µg/kg ds Perfluorverbindingen - precursors: 4:2 fluortelomeer sulfonzuur (4:2 FTS) 6:2 fluortelomeer sulfonzuur (6:2 FTS) 8:2 fluortelomeer sulfonzuur (8:2 FTS) 10:2 fluortelomeer sulfonzuur (10:2 FTS)
Dit analyse-certificaat, inclusief voorblad en eventuele bijlage(n), mag niet anders dan in zijn geheel worden gereproduceerd. - De met een 'Q' gemerkte analyses zijn door RvA geaccrediteerd (registratienummer L086). - De met een 'S' gemerkte analyses zijn door RvA geaccrediteerd (L086) en op basis van het schema AS 3000 erkend. Opdrachtverificatiecode: XWCG-TDNQ-XCIB-BNAV
Ref.: 991950_certificaat_v3
Tabel 6 van 7 ANALYSECERTIFICAAT Project code Uw Project omschrijving Opdrachtgever
: 991950 : 20-M9202-Garstelanden P nrs. 343/349 : Sigma Bouw en Milieu
Uw Monsterreferenties 6215755 = M4, M4: 0-50 6215756 = M5 Opgegeven bemonsteringsdatum Ontvangstdatum opdracht Startdatum Monstercode Matrix
: : : : :
Perfluorverbindingen - overig: Nµg/kg ds methylperfluoroctaansulfonamide acetaat (MeFOSAA Nµg/kg ds methylperfluoroctaansulfonamide (MeFOSA) N-ethylperfluoroctaansulfonamide µg/kg ds acetaat (EtFOSAA) perfluoroctaansulfonamide µg/kg ds (PFOSA) 8:2 polyfluoralkyl fosfaat diester µg/kg ds (8:2 diPAP) som PFOA som PFOS
µg/kg ds µg/kg ds
21/01/2020 21/01/2020 22/01/2020 6215755 Grond
21/01/2020 21/01/2020 22/01/2020 6215756 Grond
< 0,1
< 0,1
< 0,1
< 0,1
< 0,1
< 0,1
< 0,1
< 0,1
< 0,1
< 0,1
0,4 0,5
0,8 0,9
Dit analyse-certificaat, inclusief voorblad en eventuele bijlage(n), mag niet anders dan in zijn geheel worden gereproduceerd. - De met een 'Q' gemerkte analyses zijn door RvA geaccrediteerd (registratienummer L086). - De met een 'S' gemerkte analyses zijn door RvA geaccrediteerd (L086) en op basis van het schema AS 3000 erkend. Opdrachtverificatiecode: XWCG-TDNQ-XCIB-BNAV
Ref.: 991950_certificaat_v3
Tabel 7 van 7 ANALYSECERTIFICAAT Project code Uw Project omschrijving Opdrachtgever
: 991950 : 20-M9202-Garstelanden P nrs. 343/349 : Sigma Bouw en Milieu
Opmerkingen m.b.t. analyses Opmerking(en) algemeen Kwantificering van vertakte PFOS/PFOA is gebaseerd op DIN 38414-14. Organische stof gehalte (gecorrigeerd voor lutum en vrij ijzer in de vorm van Fe2O3) Het organische stofgehalte is gecorrigeerd voor het in het analysecertificaat gerapporteerde lutumgehalte. Indien het lutumgehalte niet is gerapporteerd is de correctie uitgevoerd met een lutumgehalte van 5,4% (gemiddeld lutumgehalte Nederlandse bodem, AS3010/AS3210, prestatieblad organische stofgehalte in grond/waterbodem). Indien het vrij ijzergehalte is bepaald en groter is dan 5 % m/m, is bij de berekening van het organische stof gecorrigeerd voor dat gehalte aan vrij ijzer. Sommatie van concentraties voor groepsparameters De sommatie is uitgevoerd volgens AS3000 paragraaf 2.5.2 en bijlage 3. Uw referentie Monstercode
: :
M3, M3: 0-50 6215754
Opmerking(en) bij resultaten: perfluorbutaanzuur (PFBA): -
verhoogde rapportagegrens t.g.v. storingen in de monstermatrix
Uw referentie Monstercode
M5 6215756
: :
Opmerking(en) bij resultaten: perfluorbutaanzuur (PFBA): -
verhoogde rapportagegrens t.g.v. storingen in de monstermatrix
Dit analyse-certificaat, inclusief voorblad en eventuele bijlage(n), mag niet anders dan in zijn geheel worden gereproduceerd. Opdrachtverificatiecode: XWCG-TDNQ-XCIB-BNAV
Ref.: 991950_certificaat_v3
Bijlage 1 van 2 ANALYSECERTIFICAAT Project code Uw Project omschrijving Opdrachtgever
: 991950 : 20-M9202-Garstelanden P nrs. 343/349 : Sigma Bouw en Milieu
Barcodeschema's Monstercode Uw referentie
monster
diepte
barcode
6215752
M1, M1: 0-50
M1
0.0-0.5
0095098AD
6215753
M2, M2: 0-50
M2
0.0-0.5
0095107AD
6215754
M3, M3: 0-50
M3
0.0-0.5
0095089AD
6215755
M4, M4: 0-50
M4
0.0-0.5
0095088AD
6215756
M5
M5
0095092AD
Dit analyse-certificaat, inclusief voorblad en eventuele bijlage(n), mag niet anders dan in zijn geheel worden gereproduceerd. Opdrachtverificatiecode: XWCG-TDNQ-XCIB-BNAV
Ref.: 991950_certificaat_v3
Bijlage 2 van 2 ANALYSECERTIFICAAT Project code Uw Project omschrijving Opdrachtgever
: 991950 : 20-M9202-Garstelanden P nrs. 343/349 : Sigma Bouw en Milieu
Analysemethoden in Grond (AS3000) AS3000 In dit analysecertificaat zijn de met 'S' gemerkte analyses uitgevoerd volgens de analysemethoden beschreven in het "Accreditatieschema Laboratoriumanalyses voor grond-, waterbodem- en grondwateronderzoek (AS SIKB 3000)". Het laboratoriumonderzoek is uitgevoerd volgens de onderstaande analysemethoden. Deze analyses zijn vastgelegd in het geldende accreditatie-certificaat met bijbehorende verrichtingenlijst L086 van Eurofins Omegam BV. voorbewerking AS3000 Droge stof Organische stof (gec. voor lutum) Lutumgehalte (pipetmethode)
: Conform AS3000 en NEN-EN 16179 : Conform AS3010 prestatieblad 2 : Conform AS3010 prestatieblad 3 en gelijkwaardig aan NEN 5754 : Conform AS3010 prestatieblad 4; gelijkwaardig aan NEN 5753
Dit analyse-certificaat, inclusief voorblad en eventuele bijlage(n), mag niet anders dan in zijn geheel worden gereproduceerd. Opdrachtverificatiecode: XWCG-TDNQ-XCIB-BNAV
Ref.: 991950_certificaat_v3
BIJLAGE 5 Verklaring van onafhankelijkheid voor de kritische functie: “veldwerk t.b.v. milieuhygiënisch bodemonderzoek” “milieukundige begeleiding van bodemsanering (processturing / verificatie)” Hierbij verklaren de navolgend genoemde veldwerkers / milieukundig begeleiders het veldwerk / de processturing en/of de verificatie t.a.v. onderhavig onderzoek conform de eisen van de BRL SIKB 2000 / BRL SIKB 6000 te hebben uitgevoerd, onafhankelijk van de opdrachtgever en/of eigenaar (zijnde degene die een persoonlijk of zakelijk recht heeft op de bodem / locatie).
Naam geregistreerde veldwerker(s)/MKB’ers
Handtekening geregistreerde veldwerker(s)/MKB’ers
A.D.M. van Wuykhuyse
..………………………………………….
……………………………………
…………………………………………….
Datum: 21-01-2020
Bedrijfshandboek SIGMA Bouw & Milieu F-26 Verklaring onafhankelijkheid Pagina 1 van 1
Datum van uitgifte: 01-03-2013 Versie: 3
Sigma Bouw & Milieu Phileas Foggstraat 153 7825 AW Emmen Tel. (0591) 65 91 28 Fax (0591) 65 93 25 www.sigma-bm.nl E-mail info@sigma-bm.nl
Onderwerp:
verkennend milieukundig bodemonderzoek volgens NEN 5740+A1 Garstelanden sectie P nrs. 231 (ged.), 298 (ged.), 330 (ged.) en 343 (ged.) te Westerhaar-Vriezenveen
Projectnummer: 19-M8911 Opdrachtgever: BJZ.nu Datum:
mei ’19
27 mei 2019
0
verkennend milieukundig bodemonderzoek volgens NEN-5740+A1 Garstelanden sectie P nrs. 231 (ged.), 298 (ged.), 330 (ged.) en 343 (ged.) te Westerhaar-Vriezenveen
onderwerp
verkennend milieukundig bodemonderzoek volgens NEN 5740+A1 Garstelanden sectie P nrs. 231 (ged.), 298 (ged.), 330 (ged.) en 343 (ged.) te Westerhaar-Vriezenveen
datum
maandag 27 mei 2019
projectnummer
19-M8911
in opdracht van
BJZ.nu Dr. Van Deenweg 13 8025 BP Zwolle
uitgevoerd door
Sigma Bouw & Milieu Phileas Foggstraat 153 7825 AW Emmen tel: (0591) 659128 fax:(0591) 659325
Sigma Bouw & Milieu is gecertificeerd volgens de norm NEN-EN-ISO 9001:2015, het uitvoeren van milieukundige bodemonderzoeken en geotechnische onderzoeken Sigma Bouw & Milieu is gecertificeerd volgens “Beoordelingsrichtlijn voor het procescertificaat Monsterneming Bouwstoffenbesluit SIKB 1000 protocol 1001: Monsterneming grond voor partijkeuringen”
Sigma Bouw & Milieu is gecertificeerd volgens “Beoordelingsrichtlijn voor het procescertificaat Veldwerk bij milieuhygiënisch bodemonderzoek SIKB 2000 protocollen 2001, 2002 en 2018”
Sigma Bouw & Milieu is gecertificeerd volgens “Beoordelingsrichtlijn voor het procescertificaat Milieukundige begeleiding (water)bodemsaneringen en nazorg SIKB 6000, protocol 6001: Milieukundige begeleiding landbodemsanering met conventionele methoden”
(het onderhavige onderzoek heeft uitsluitend betrekking op de beoordelingsrichtlijn BRL SIKB 2000, protocol 2001 en 2002)
Niets uit deze uitgave mag worden vermenigvuldigd en/of openbaar worden gemaakt door middels van druk, fotokopie, microfilm of anderszins zonder voorafgaande, schriftelijke toestemming van de opdrachtgever of Sigma Bouw & Milieu.
mei ’19
1
Garstelanden sectie P nrs. 231 (ged.), 298 (ged.), 330 (ged.) en 343 (ged.) te WesterhaarVriezenveen
Inhoudsopgave 1
2
INLEIDING ....................................................................................................................................... 3 1.1
Algemeen................................................................................................................................. 3
1.2
Aanleiding van het bodemonderzoek ...................................................................................... 3
1.3
Doel van het onderzoek ........................................................................................................... 3
1.4
Referentiekader van het onderzoek ........................................................................................ 4
1.5
Opbouw van het rapport .......................................................................................................... 4
VOORONDERZOEK ........................................................................................................................ 5 2.1
3
4
Hypothese en onderzoeksstrategie ....................................................................................... 13
VELDONDERZOEK ....................................................................................................................... 14 3.1
Uitvoering van het veldonderzoek ......................................................................................... 14
3.2
Resultaten van het veldonderzoek ........................................................................................ 15
CHEMISCH-ANALYTISCH ONDERZOEK .................................................................................... 17 4.1
Onderzoeksprogramma chemisch-analytisch onderzoek ..................................................... 17
4.2
Toetsingscriteria .................................................................................................................... 19
grond en grondwater (NEN-5740+A1) ............................................................................................... 19 4.3
Analyseresultaten en interpretatie ......................................................................................... 20
4.3.1
Milieuhygiënische kwaliteit grond .......................................................................................... 20
4.3.2
Milieuhygiënische kwaliteit grondwater ................................................................................. 28
5
CONCLUSIES EN AANBEVELINGEN .......................................................................................... 32
6
LITERTUURLIJST .......................................................................................................................... 38
7
COLOFON ...................................................................................................................................... 39
Bijlagen 1. Topografisch overzicht 1A.Historisch topografisch overzicht 2. Onderzoekslocatie met boorplan (1:1.000) 3. Beschrijvingen inspectiegaten/boringen/foto’s 4. Analysecertificaten 5. Onafhankelijkheidsverklaring
mei ’19
2
verkennend milieukundig bodemonderzoek volgens NEN-5740+A1 Garstelanden sectie P nrs. 231 (ged.), 298 (ged.), 330 (ged.) en 343 (ged.) te Westerhaar-Vriezenveen
1
INLEIDING
1.1
Algemeen
In opdracht van BJZ.nu is in mei 2019 door Sigma Bouw & Milieu een verkennend milieukundig bodemonderzoek volgens NEN-5740+A1 uitgevoerd op een deel van de locatie gelegen aan de Garstelanden sectie P nrs. 231 (ged.), 298 (ged.), 330 (ged.) en 343 (ged.) te WesterhaarVriezenveen (gemeente Twenterand). De plaats en situering van de onderzoekslocatie is weergegeven in bijlage 1 en 2. In dit onderzoek worden allereerst de locatiegegevens, de historische gegevens ofwel het bodemgebruik in het verleden evenals de resultaten van eventuele voorgaande bodemonderzoeken besproken. Vervolgens wordt de bodemopbouw, geologie en geohydrologie besproken. Op basis van de resultaten van het vooronderzoek is een onderzoekshypothese opgesteld. Het verdere onderzoek is op basis van deze hypothese uitgevoerd. De onderzoeksresultaten worden geïnterpreteerd. Aan de hand van de interpretatie van de onderzoeksresultaten wordt een eindconclusie geformuleerd. kwaliteitsborging: Sigma Bouw & Milieu is gecertificeerd volgens de norm NEN-EN-ISO 9001:2015. Het verkennend milieukundig bodemonderzoek is uitgevoerd volgens de richtlijnen uit het besluit uitvoeringskwaliteit Bodembeheer (KWALIBO). Zo is de gehanteerde onderzoeksstrategie opgesteld volgens de normen NEN-5725 en NEN-5740 en zijn de veld- en laboratoriumwerkzaamheden uitgevoerd volgens geldende beoordelingsrichtlijnen en accreditatieschema’s.
De veldwerkzaamheden van Sigma Bouw & Milieu zijn verricht onder het procescertificaat BRL SIKB 2000 (Veldwerk bij milieuhygiënisch bodemonderzoek) waarvoor Sigma Bouw & Milieu is gecertificeerd en erkend door het ministerie van VROM. In het kader van het onderhavige onderzoek zijn de protocollen 2001 (plaatsen van handboringen en peilbuizen t.b.v. het nemen van grond- en grondwatermonsters) en 2002 (het nemen van grondwatermonsters) van toepassing. Sigma Bouw & Milieu verklaart bij deze volledig onafhankelijk te zijn in de uitvoering van het onderzoek en op geen enkele wijze gerelateerd te zijn aan de eigenaar van het te onderzoeken terrein.
1.2
Aanleiding van het bodemonderzoek
Aanleiding tot de uitvoering van dit verkennend milieukundig bodemonderzoek vormt de geplande herontwikkeling van de locatie tot bedrijvenpark.
1.3
Doel van het onderzoek
Het verkennend bodemonderzoek volgens NEN-5740+A1 heeft tot doel inzicht te verkrijgen in de milieuhygiënische kwaliteit van de bodem en vast te stellen of er sprake is van bodemverontreiniging. Aan de hand van dit onderzoek wordt inzicht verkregen in hoeverre het bodemgebruik van de locatie heeft geleid tot verontreiniging. Op basis van de onderzoeksresultaten kan een milieuhygiënische beoordeling worden gegeven ten aanzien van de beoogde c.q. de toekomstige gebruiksmogelijkheden van de locatie. Indien uit de onderzoeksresultaten blijkt dat er sprake is van bodemverontreiniging zal worden beoordeeld of vervolgonderzoek noodzakelijk geacht wordt.
mei ’19
3
verkennend milieukundig bodemonderzoek volgens NEN-5740+A1 Garstelanden sectie P nrs. 231 (ged.), 298 (ged.), 330 (ged.) en 343 (ged.) te Westerhaar-Vriezenveen
1.4
Referentiekader van het onderzoek
Teneinde de kwaliteit van de grond op de onderhavige locatie juist in te schatten is de onderzoeksopzet van het bodemonderzoek gebaseerd op de onderzoeksstrategie voor verkennend bodemonderzoek, onderzoeksnorm NEN 5740+A1 (literatuur 1). 1.5
Opbouw van het rapport
In het voorliggende rapport komen de volgende aspecten aan de orde: vooronderzoek, (hoofdstuk 2) veldonderzoek, (hoofdstuk 3) chemisch-analytisch onderzoek, (hoofdstuk 4) conclusies en aanbevelingen, (hoofdstuk 5).
mei ’19
4
verkennend milieukundig bodemonderzoek volgens NEN-5740+A1 Garstelanden sectie P nrs. 231 (ged.), 298 (ged.), 330 (ged.) en 343 (ged.) te Westerhaar-Vriezenveen
2
VOORONDERZOEK
Het vooronderzoek wordt voorafgaand aan het feitelijke onderzoek (veld- en chemisch-analytisch onderzoek) uitgevoerd. Het vooronderzoek omvat het verzamelen van informatie over het vroegere en huidige gebruik van de onderzoekslocatie en de omgeving, onder meer gericht op het vinden van mogelijke bronnen van bodembelasting. De uitwerking van het vooronderzoek is gebaseerd op de onderzoeksnorm NEN 5725, strategie voor het uitvoeren van milieuhygiënisch vooronderzoek (literatuur 9). In de NEN-5725 (2017) zijn zeven aanleidingen tot vooronderzoek naar landbodems geformuleerd. Voor elke afzonderlijke aanleiding tot vooronderzoek dienen verschillende onderzoeksvragen te worden beantwoord. De verplicht te onderzoeken aspecten zijn per aanleiding omschreven in Tabel 1. Tabel 1: onderzoeksaspecten milieuhygiënisch vooronderzoek
Onderzoeksaspecten 1. Locatiegegevens
Aanleiding tot vooronderzoek Eigendomssituatie
Hoogteligging 2. Bodemopbouw en geohydrologie Bodemopbouw Antropogene lagen in de bodem Geohydrologie 3. Verwachting t.a.v. de bodemkwaliteit
Geval van ernstige bodemverontreiniging? Kwaliteit o.b.v. BKK O.b.v. uitgevoerde bodemonderzoeken
4. Gebruik en beïnvloeding van de locatie, verdachte situatie, activiteiten, ongewoon voorval
A 0
B 0
C
D
E
F
G
✓ ✓
✓
✓
✓
✓
✓
✓
✓
✓
✓
✓
✓
✓
✓
✓ ✓
✓
✓
✓
✓
✓
✓
✓ ✓
0
✓
✓
✓
✓
✓
✓
✓
✓
✓
✓
0
✓
✓
✓
✓
✓
✓
✓ 0
✓
✓
✓
✓
✓
Voormalig Huidig
✓
Toekomstig Asbestverdacht?
✓
✓
✓
✓
5. Terreinverkenning ✓ Verplicht onderzoeksaspect. Indien dit onderzoeksaspect niet van toepassing is, behoort dit in het rapport te worden vermeld en gemotiveerd 0 Optioneel
mei ’19
5
verkennend milieukundig bodemonderzoek volgens NEN-5740+A1 Garstelanden sectie P nrs. 231 (ged.), 298 (ged.), 330 (ged.) en 343 (ged.) te Westerhaar-Vriezenveen
aanleiding vooronderzoek Het onderhavige bodemonderzoek betreft een verkennend bodemonderzoek in het kader van een geplande herontwikkeling van de locatie. Het vooronderzoek is uitgevoerd op basis van aanleiding A, conform paragraaf 6.2.1 “opstellen hypothese bodemkwaliteit ten behoeve van een bodemonderzoek” uit de NEN-5725 (2017). geraadpleegde bronnen in het kader van het vooronderzoek Voor het vooronderzoek zijn de volgende bronnen geraadpleegd: • informatie verstrekt door de opdrachtgever/eigenaar; • informatie Gemeente Twenterand (email d.d. 24-04-2019); • informatie bodemloket.nl; • informatie bodematlas Provincie Overijssel; • www.topotijdreis.nl; • voorgaande milieutechnische werkzaamheden; • Kadaster/BAG Viewer; • grondwaterkaart van Nederland; • ahn.nl; • Dinoloket.nl; • handelsbestand van de Kamer van Koophandel; • terreininspectie voorafgaand aan de veldwerkzaamheden . Het uitgevoerde vooronderzoek heeft betrekking tot de onderhavige onderzoekslocatie alsmede de aangrenzende percelen binnen een straal van 25 meter. De onderzoeksvragen voor het opstellen van de onderzoekshypothese en de gekozen onderzoeksstrategie zijn, voor zover relevant, in de onderstaande paragrafen nader uitgewerkt. locatiegegevens In Tabel 2 is een overzicht van de basisinformatie/locatiegegevens weergegeven. Tabel 2: overzicht basisinformatie
Adres Plaats Gemeente Topografisch overzicht Coördinaten Kadastrale aanduiding Eigendomssituatie Oppervlakte onderzoekslocatie (onderzocht deel van de locatie, plangebied) Algemene omschrijving Bebouwing en bouwjaar (Kadaster BAG) Terreinverharding Ondergrondse infrastructuur Archeologische waarden
Geplande herinrichting bijzonderheden: -
mei ’19
Gartselanden ongenummerd, perceel sectie P nrs. 231 (ged.), 298 (ged.), 330 (ged.) en 343 (ged.) Westerhaar-Vriezenveen Twenterand Zie bijlage 1 X = 239.485 Y= 498.064 Gemeente Vriezenveen, sectie P, nrs. 330 (ged.) en 343 (ged.) Niet nagegaan. 2 29.728 m . Onbebouwd, weideperceel en akker Onbebouwd Onverhard Geen informatie, bij grondwerk dient een KLICmelding gedaan te worden. De locatie heeft op basis van de archeologische waardenkaart (IKAW) de vermelding "lage trefkans". tot ”hoge trefkans” Herinrichting tot bedrijventerrein.
6
verkennend milieukundig bodemonderzoek volgens NEN-5740+A1 Garstelanden sectie P nrs. 231 (ged.), 298 (ged.), 330 (ged.) en 343 (ged.) te Westerhaar-Vriezenveen
afbakening onderzoekslocatie Het onderhavige onderzoek, het geografisch besluitvormingsgebied, betreft het onderzochte onderzoekslocatie, zoals weergegeven in bijlage 2. bodemgebruik In de onderstaande Tabel 3 is de beschikbare informatie weergegeven over het historisch, huidig en toekomstig gebruik van de onderzoekslocatie en de directe omgeving. Tabel 3: beschrijving bodemgebruik
Omschrijving
Gebruik
Potentieel bodembedreigende activiteiten en situaties
Onderzoekslocatie Historisch Voor zover bekend is de locatie in het verleden in (op basis van gebruik als geweest als landbouwgrond. topografische kaarten, Topotijdreis en bodeminformatie) Huidig Landbouwgrond / weide, door het plangebied loopt een droge greppel Toekomstig Bedrijventerrein. Directe omgeving (<25 m) Historisch (op Tot eind jaren ’80 van de vorige eeuw in gebruik als basis van landbouwgrond. topografische Ten westen van de locatie is in 1987 een kaarten, bedrijventerrein (De Garstelanden fase 1) ontwikkeld. Topotijdreis en In 1994 is fase 2 van het bedrijventerrein ontwikkeld. bodeminformatie) Huidig en Westzijde: bedrijventerrein (autodemontagebedrijf en toekomstig sloopbedrijf). Noord- en oostzijde: agrarische gronden. Zuidzijde: recent opgericht bedrijventerrein.
Geen
Geen. Geen. Bedrijfslocaties.
Aan de westzijde grenst de onderzoekslocatie aan een autodemontagebedrijf (Niks) (Garsteweg 16) en een sloopbedrijf (Doldersum) (Garsteweg 20). In het grondwater zijn licht verhoogde gehalten zware metalen mogelijk. Het is op voorhand onbekend of activiteiten in de directe omgeving negatieve invloed hebben (gehad) op de bodemkwaliteit t.p.v. de onderhavige onderzoekslocatie.
mei ’19
7
verkennend milieukundig bodemonderzoek volgens NEN-5740+A1 Garstelanden sectie P nrs. 231 (ged.), 298 (ged.), 330 (ged.) en 343 (ged.) te Westerhaar-Vriezenveen
bedrijfsmatige activiteiten, bodembedreigende activiteiten en calamiteiten In Tabel 4 staat een overzicht weergegeven van de potentieel bodembedreigende activiteiten en calamiteiten op basis van de beschikbare informatie. Tabel 4: overzicht potentieel bodembedreigende activiteiten en calamiteiten
Gebruik
Op de onderzoekslocatie betreft een perceel agrarische grond. Voor zover bekend heeft de locatie in het verleden geen andere functie gehad.
Bouwvergunning
Er is geen informatie omtrent evt. (voormalige) bedrijfsmatige activiteiten, potentieel bodembedreigende activiteiten (verbranding afval, opslag van gevaarlijke stoffen etc.), calamiteiten, ongewone voorvallen op de onderzoekslocatie. Niet bekend
Milieuvergunning
Niet bekend.
Handelsregister
Niet vermeld in het handelsbestand van de Kamer van Koophandel. Aanwezigheid brandstoftanks Er is geen informatie omtrent de eventuele aanwezigheid of voormalige aanwezigheid van boven- of ondergrondse brandstoftanks op de onderzoekslocatie, t.p.v. het plangebied. Er bestaat altijd de mogelijkheid dat boven- en ondergrondse brandstoftanks in het verleden geplaatst zijn zonder melding, de aanwezigheid van dergelijke tanks blijkt niet uit de verkregen informatie. Aanwezigheid asbest De locatie heeft volgens de asbestsignaleringskaart de vermelding “kleine kans” op de aanwezigheid van asbest in de bodem”. Er is geen informatie bekend omtrent de evt. aanwezigheid van asbest in de bodem t.p.v. de onderzoekslocatie. Er bestaat altijd de mogelijkheid dat asbest (afval/puin) ed. is begraven. Op voorhand is hiervan geen informatie bekend. Ophogingen/dempingen/stortingen Er is geen informatie omtrent evt. met bodemvreemd materiaal gedempte watergangen/ sloten t.p.v. de onderzoekslocatie (binnen het onderzochte terreindeel). Er is geen informatie omtrent evt. opgebrachte gebiedsvreemde grond (ophogingen), verhardingsmateriaal, puinmateriaal en/of afval op de onderzoekslocatie. Niet gesprongen explosieven Geen informatie, in Nederland zijn er niet gesprongen explosieven (NGE) uit de Tweede Wereldoorlog in de grond achtergebleven.
De (potentiële) aanwezigheid van niet gesprongen explosieven kan een bedreiging inhouden bij grondroerende werkzaamheden en kan tot vertraging leiden bij planvorming en uitvoering van werkzaamheden. NGE's worden met name aangetroffen ter plaatse van 'strategische doelen' zoals binnensteden, verbindingswegen, spoorwegen, bruggen en havens. De gemeente is op basis van regelgeving verantwoordelijk voor het opsporen en ruimen va niet gesprongen explosieven uit de Tweede Wereldoorlog. Voor aanvullende informatie wordt verwezen naar de gemeente.
mei ’19
8
verkennend milieukundig bodemonderzoek volgens NEN-5740+A1 Garstelanden sectie P nrs. 231 (ged.), 298 (ged.), 330 (ged.) en 343 (ged.) te Westerhaar-Vriezenveen
voorgaande bodemonderzoeken in Tabel 5 is een overzicht van voorgaande bodemonderzoeken en informatie van de bodemkwaliteitskaart weergegeven. Tabel 5: overzicht voorgaande bodemonderzoeken en bodemkwaliteitskaart
voorgaande bodemonderzoeken Onderzoekslocatie
verkennend bodemonderzoek Leidijk Oost t.o. 26-28, d.d. 16-12-2011, ref. Envita, 200352-11/R01: conclusies:
Omgeving <25 m
verkennend bodemonderzoek industrieterrein Gartselanden fase 1, d.d. 01-1987, ref. Oranjewoud, 89-08401-1: conclusies:
verkennend bodemonderzoek industrieterrein Gartselanden fase 2, d.d. 01-08-1993, ref. Oranjewoud, 15009-64107-2: conclusies: ●de bovengrond bevat licht verhoogde gehalten EOX ●het grondwater bevat een matig verhoogd gehalte lood en licht verhoogde gehalten chroom, nikkel, koper, cadmium, fenolen en VOCL Garstweg 10, diverse bodemonderzoeken: conclusies:
mei ’19
9
verkennend milieukundig bodemonderzoek volgens NEN-5740+A1 Garstelanden sectie P nrs. 231 (ged.), 298 (ged.), 330 (ged.) en 343 (ged.) te Westerhaar-Vriezenveen
Garstweg 16, diverse bodemonderzoeken: conclusies:
mei ’19
10
verkennend milieukundig bodemonderzoek volgens NEN-5740+A1 Garstelanden sectie P nrs. 231 (ged.), 298 (ged.), 330 (ged.) en 343 (ged.) te Westerhaar-Vriezenveen
Garstweg 20: Verkennend bodemonderzoek, d.d. 26-08-2009, ref. De Klinker: Conclusies: Ter plaatse van de buitenopslag metalen is een sterk met minerale olie verontreinigde spot van 10 m3 in de grond aanwezig. Ten oosten van het pand opslag goederen en schrootmetalen is in de grond een tweede verontreiniging (spot 2) aanwezig. Deze spot is niet afgeperkt. Ter plaatse van de OBAS is in het grondwater sprake van sterke verontreiniging. Garstweg perceel sectie P nrs. 298 (ged.) en 330 (ged.) verkennend bodemonderzoek, d.d. 10-08-2018, ref. Ortageo, 200352-12/R01: conclusies:
Garstweg perceel sectie P nrs. 325 (ged.) en 330 (ged.) verkennend bodemonderzoek, d.d. 10-08-2018, ref. Ortageo, 200352-12/R02: conclusies:
Garstweg perceel sectie P nrs. 325 (ged.), verkennend bodemonderzoek, d.d. 15-082018, ref. Ortageo, 200352-12/R03: conclusies:
mei ’19
11
verkennend milieukundig bodemonderzoek volgens NEN-5740+A1 Garstelanden sectie P nrs. 231 (ged.), 298 (ged.), 330 (ged.) en 343 (ged.) te Westerhaar-Vriezenveen
Vermoeden van (een geval van ernstige) bodemverontreiniging op de locatie of een deel daarvan informatie bodemkwaliteitskaart
Niet bekend.
De onderzoekslocatie valt binnen de zone “Buitengebied”. De gemeente Twenterand heeft op basis van het Besluit Bodemkwaliteit voor enkele stoffen lokale maximale waarden opgesteld.
bodemopbouw, geohydrologie en antropogene beïnvloeding De ondiepe geologie in het onderzoeksgebied is afgeleid van de Grondwaterkaart van Nederland (Dienst grondwaterverkenning TNO/DGGV) en ontleend aan het dinoloket (www.dinoloket.nl). De bovenste laag, de deklaag, heeft een hoogte van ca. 14 m hoogte + NAP. In Tabel 6 staat de geohydrologische opbouw weergegeven. Tabel 6: geohydrologische opbouw
diepte m-mv 0-35
beschrijving
formatie
pakket
matige fijne tot matig grove zanden, plaatselijk veenlagen
Zuidlaren Drente
1 watervoerend pakket
35
Slibhoudende zanden
e
slecht doorlatende basis
De stromingsrichting van het ondiepe grondwater van het eerste watervoerend is volgens informatie uit voorgaand onderzoek (Witteveen+Bos, maart 2012) zuidelijk gericht. Opgemerkt dient te worden dat de stromingsrichting van het grondwater beïnvloed kan worden door drainagepatroon, ligging van sloten, riolering, kabels, leidingen en funderingen. (financieel-) juridische situatie In Tabel 7 zijn de financieel- juridische aspecten weergegeven. Tabel 7: financieel/juridische aspecten
kadastrale gegevens opdrachtgever/ belanghebbende rechtspersonen
Gemeente Vriezenveen, sectie P, nrs. 231 (ged.), 298 (ged.), 330 (ged.) en 343 (ged.) -
In het kader van onderhavig bodemonderzoek is behoudens de opgenomen kadastrale gegevens geen nadere financieel juridische informatie verzameld. Het uitvoeren van een daadwerkelijke juridische toets maakt geen deel uit van onderhavig bodemonderzoek.
mei ’19
12
verkennend milieukundig bodemonderzoek volgens NEN-5740+A1 Garstelanden sectie P nrs. 231 (ged.), 298 (ged.), 330 (ged.) en 343 (ged.) te Westerhaar-Vriezenveen
2.1
Hypothese en onderzoeksstrategie
Volgens de onderzoeksnorm NEN 5740 dient, m.b.t. de aanwezigheid van eventuele bodemverontreiniging, vooraf een onderzoekshypothese te worden opgesteld. De hypothese kan worden opgesteld op basis van bekende (historische) gegevens, uit de betrokken informatie kan blijken dat de onderzoekslocatie, vooraf, als “verdacht” of “onverdacht” wordt aangemerkt. Op basis van de historische informatie uit het vooronderzoek blijkt dat op de onderzoekslocatie in het verleden niet anders dan als agrarische grond in gebruik is geweest. De onderzoekslocatie is in het verleden niet eerder bebouwd geweest. Uit het vooronderzoek blijkt dat de op de onderzoekslocatie in 2011 een verkennend bodemonderzoek is uitgevoerd. Op basis van het voorgaand bodemonderzoek is in de bovengrond plaatselijk een licht verhoogd gehalte PAK’s gemeten. In het grondwater zijn enkele zware metalen in verhoogde mate gemeten. Aan de westzijde grens de onderzoekslocatie aan een autodemontage bedrijf en een sloopbedrijf/oud ijzer handel. Er is geen andere informatie omtrent evt. (voormalige) (bedrijfs)matige activiteiten op de onderzoekslocatie (t.p.v. het onderzoeksgebied). Er is geen informatie over (voormalige) potentieel verdachte deellocaties (bronnen), (voormalige) bodembedreigende activiteiten of evt. (voormalige) potentieel bodembedreigende calamiteiten t.p.v. de onderzoekslocatie (t.p.v. het onderzoeksgebied).
De onderzoekslocatie, het plangebied, is in eerste aanleg als milieuhygiënisch "onverdacht" aangemerkt. Op basis van deze hypothese is het bodemonderzoek t.p.v. de onderzoekslocatie uitgevoerd conform de bijbehorende onderzoeksstrategie, volgens NEN 5740+A1, paragraaf 5.1, strategie voor onverdachte locaties (ONV-NL) (literatuur 1). In het onderzoek is extra aandacht besteed aan de strook grond grenzend aan de westzijde van de locatie, grenzend aan het autodemontage bedrijf en de oud ijzer handel. In Tabel 8 is de gehanteerde onderzoeksstrategie weergegeven. Tabel 8: gehanteerde onderzoeksstrategie
mogelijke verontreiniging grond
grondwater
onderzoeksstrategie
plangebied (ca. 28.644 m )
-
-
ONV-NL
strook grond langs de westzijde 2 van het plangebied (ca. 1.084 m )
zware metalen, minerale olie
minerale olie
verdacht
(deel)locatie 2
(indicatief)
Het opgeboorde monstermateriaal op de onderzoekslocatie is in dit onderzoek visueel beoordeeld op de aanwezigheid van asbesthoudend materiaal. Opgemerkt dient te worden dat asbestanalyses geen deel uitmaken van uitgevoerde analyses in het kader van de NEN-5740+A1. Onderhavig onderzoek betreft geen asbest onderzoek in bodem volgens NEN-5707+C1 of NEN-5897+C1. Op voorhand is geen concrete informatie bekend waaruit blijkt dat t.p.v. de onderzoekslocatie asbesthoudend materiaal in de bodem te verwachten is. Er bestaat echter altijd de mogelijkheid dat asbest (afval/puin) ed. is begraven. Alleen een verkennend onderzoek asbest in grond volgens NEN-5707+C1 of onderzoek asbest in puin volgens NEN-5897+C1 kan een uitspraak doen over de evt. aanwezigheid van asbest in de bodem. Tevens dient opgemerkt te worden dat aanwezig puinmateriaal en/of (half)verhardingsmaterialen niet chemisch-analytisch zijn onderzocht.
mei ’19
13
verkennend milieukundig bodemonderzoek volgens NEN-5740+A1 Garstelanden sectie P nrs. 231 (ged.), 298 (ged.), 330 (ged.) en 343 (ged.) te Westerhaar-Vriezenveen
3
VELDONDERZOEK
In dit hoofdstuk wordt het uitgevoerde veldwerkonderzoeksprogramma beschreven. Daarnaast worden de resultaten van het veldonderzoek weergegeven. 3.1
Uitvoering van het veldonderzoek
Het veldonderzoek is uitgevoerd onder procescertificaat BRL SIKB 2000 en conform de eisen uit de protocollen 2001 en 2002. Het onderzoeksprogramma is ruimtelijk weergegeven in bijlage 2. In deze bijlage zijn alle geplaatste boringen geprojecteerd. Het uitvoeren van boringen, het plaatsen van de peilbuis en het nemen van grondmonsters heeft plaatsgevonden op 06 en 07 mei 2019. Het bemonsteren van het grondwater is (conform NEN-5740+A1) een week na plaatsing van de peilbuizen op 17 mei 2019 uitgevoerd. De veldwerkzaamheden zijn uitgevoerd door dhr. A. van Wuykhuyse en dhr. M. van Wuykhuyse geregistreerde veldwerkers van Sigma Bouw & Milieu te Emmen. Bedrijfs- en persoonerkenningen zijn weergegeven op de internetsite van Bodem+ (https://www.bodemplus.nl/aanvragen/erkenningen/zoekmenu). Een onafhankelijkheidsverklaring is opgenomen in bijlage 5. Voorafgaand aan het plaatsen van boringen is een locatie-inspectie gehouden.
Op basis van de locatie-inspectie zijn de volgende bijzonderheden waargenomen: ●langs de westgrens van het plangebied, grenzend aan het autodemontage bedrijf, zijn op het maaiveld plaatselijk glasresten, metaalresten en auto-onderdelen waargenomen ●langs de westgrens van het plangebied, grenzend aan het oud ijzer bedrijf, zijn op het maaiveld plaatselijk metaalresten waargenomen Alle geplaatste boringen zijn zodanig ruimtelijk verspreid over het onbebouwde deel van de onderzoekslocatie dat een zo representatief mogelijke indruk van de onderzoekslocatie wordt verkregen. De positionering van alle boringen is weergegeven in bijlage 2. Het veldwerkprogramma staat weergegeven in Tabel 9. Tabel 9: veldwerkprogramma
Onderdeel
Aantal
Diepte (m-mv)
Nummers
27
0,5
12 t/m 38
8
2
5 t/m 11, 39
4
Max. 2,2-3,2
1 t/m 4
12
0,5
A5 t/m A16
2
2
A3+A4
Onderzoekslocatie (24.260 m2) Boringen Peilbuis
Strook grond grenzend aan de westzijde (500 m2) Boringen
Peilbuis 2 Max. 2,7-7,7 A1+A2 De geplaatste peilbuizen zijn opgebouwd uit 1 meter HDPE peilfilter omstort met filtergrind. Het filtergrind zorgt voor een goede instroming van het grondwater in het filter, daarnaast voorkomt het dat het filter dichtslibt. Het peilfilter bevindt zich 0,5 meter beneden het grondwaterniveau. Boven het peilfilter bevindt zich blinde HDPE opzetbuis, omstort met bentoniet (zwelklei). De zwelklei dient ervoor te zorgen dat toestroming vanuit de bovengrond wordt voorkomen. De peilbuis is geplaatst conform de eisen uit het protocol 2001. mei ’19
14
verkennend milieukundig bodemonderzoek volgens NEN-5740+A1 Garstelanden sectie P nrs. 231 (ged.), 298 (ged.), 330 (ged.) en 343 (ged.) te Westerhaar-Vriezenveen
monstername grond Het vrijkomende bodemmateriaal is zintuiglijk beoordeeld op bodemkundige eigenschappen, o.a. de korrelgrootteverdeling (textuur), kleur en eventueel aanwezige verontreinigingskenmerken. Na de zintuiglijke beoordeling is het bodemmateriaal in trajecten van 0,5 meter of per afwijkende bodemlaag bemonsterd. Grondmonsters t.b.v. analyse op vluchtige aromaten zijn m.b.v. een steekbus bemonsterd. Grondmonsters zijn genomen conform de eisen uit het protocol 2001. monstername grondwater Om een representatief grondwatermonster te verkrijgen is de peilbuis, na plaatsing en voor monstername, grondig (3 maal de inhoud van het peilfilter) afgepompt. Voorafgaand aan de bemonstering is de grondwaterstand t.o.v. het maaiveld ingemeten. Grondwatermonsters zijn genomen conform de eisen uit het protocol 2002 en NEN-5744 (literatuur 11). Tijdens de monstername van het grondwater is in het veld de zuurgraad (pH) en de elektrische geleidbaarheid (EGV) bepaald. 3.2 Resultaten van het veldonderzoek bodemopbouw De boorprofielbeschrijvingen van alle verrichte boringen met bijbehorende zintuiglijke waarnemingen zijn grafisch uitgewerkt en opgenomen in bijlage 3. In Tabel 10 is op basis van de waarnemingen de lokale bodemopbouw beschreven. Tabel 10: lokale bodemopbouw
bodemlaag m-mv 0,0-0,5 0,5-3,7
hoofdbestanddeel
toevoeging
kleur
zand zand
zwak siltig, plaatselijk veenlagen zwak siltig, plaatselijk grindhoudend
bruin/grijs grijs/geel
Veldmetingen grondwater De resultaten van de veldwaarnemingen van het grondwater zijn in weergegeven in Tabel 11. Tabel 11: veldwaarnemingen grondwater
Peilbuis filtertraject grondwaterstand voorpompen pH m-mv m-mv liter 1 2 3 4 A1 A2
2,2-3,2 2,0-3,0 2,2-3,2 2,5-3,5 2,7-3,7 2,2-3,2
1,61 1,47 1,65 1,78 2,08 1,66
5 5 5 5 5 5
6,9 7,2 7,0 6,8 6,8 7,1
EGV geleidingsvermogen µS/cm 450 490 470 460 470 510
troebelheid (NTU) 12,5 9,0 6,9 8,9 14,2 10,6
In de genomen grondwatermonsters is plaatselijk een hogere troebelheid gemeten dan voor natuurlijke troebelheid verwacht wordt (≥10 NTU). De peilbuis hebben voldoende rusttijd gehad na plaatsing (minimaal een week). Ook zijn de peilbuizen zorgvuldig en met een voldoende laag debiet afgepompt zodat de grondwaterstand in de peilbuizen slechts gering is gedaald tijdens afpompen (< 50 cm). Daarom wordt aangenomen dat er geen sprake is geweest van een verstoord bodemevenwicht tijdens monsterneming, en dat de gemeten waarde voor troebelheid een natuurlijke oorzaak hebben (zwevende stoffen als lutum of silt in het grondwater). Zwevende delen kunnen leiden tot verhoogde meetwaarden in het grondwater als gevolg van matrixstoringen bij de analyse en ab- en adsorptie organische verbindingen en zware metalen aan deze zwevende delen
mei ’19
15
verkennend milieukundig bodemonderzoek volgens NEN-5740+A1 Garstelanden sectie P nrs. 231 (ged.), 298 (ged.), 330 (ged.) en 343 (ged.) te Westerhaar-Vriezenveen
Zintuiglijke waarnemingen grond Het bij de boringen vrijkomende bodemmateriaal is zintuiglijk beoordeeld op eventuele afwijkingen. De zintuiglijke waarnemingen zijn omschreven en grafisch weergegeven in bijlage 3. De zintuiglijke waarnemingen zijn omschreven en grafisch weergegeven in bijlage 3. In onderstaande tabel 12 is een overzicht opgenomen van afwijkende waarnemingen in het opgeboorde materiaal. tabel 12 zintuiglijke waarnemingen
boring
diepte
zintuiglijke waarnemingen
m-mv A4+A10+A11+A12 0.0-0.3
metaalresten en glasresten
grondwater Het bemonsterde grondwater bevatte geen zintuiglijk waarneembare afwijkingen. asbest Tijdens de locatie-inspectie is aandacht geschonken aan de aanwezigheid van asbest op het maaiveld, hierbij is op het maaiveld geen asbestverdacht materiaal aangetroffen. Het opgeboorde monstermateriaal (grond) is zintuiglijk beoordeeld op de aanwezigheid van asbesthoudend materiaal. Op basis van zintuiglijke waarnemingen van het opgeboorde monstermateriaal is geen asbestverdacht materiaal aangetroffen (indicatieve waarneming). Hierbij wordt opgemerkt dat in dit onderzoek handboringen zijn uitgevoerd met een 5 cm edelman boor de trefkans op het aantreffen van asbesthoudend materiaal (t.g.v. verdringing van materiaal) is kleiner dan bij het graven van inspectiegaten volgens NEN-5707+C1. Bij het graven van proefgaten of proefsleuven ontstaat een beter beeld van eventueel aanwezig bodemvreemd materiaal. Met nadruk wordt vermeld dat onderzoek naar de aanwezigheid van asbest in de bodem/puin geen onderdeel uitmaakt van het onderhavige onderzoek dat volgens NEN-5740+A1 is uitgevoerd. Het onderhavige onderzoek kan daarom geen uitspraak doen over de aan- of afwezigheid van asbest in de bodem op de onderhavige locatie. Opgemerkt dient te worden dat geen asbestanalyses van grond en/of puin e.d. hebben plaatsgevonden.