Bestemmingsplan Garstelanden Oost fase 2.pdf
Tekst van het document
Bestemmingsplan
Garstelanden Oost Fase 2
April 2021
Status: Vastgesteld
Bestemmingsplan “Garstelanden Oost fase 2” Vastgesteld
Bestemmingsplan “Garstelanden Oost fase 2”
Plan:
Garstelanden Oost fase 2
Plantype:
Bestemmingsplan
Status:
Vastgesteld
IMRO-nummer: NL.IMRO.1700.201907BPWHMP-vas1
BJZ.nu Bestemmingsplannen
2
Bestemmingsplan “Garstelanden Oost fase 2” Vastgesteld
Toelichting
BJZ.nu Bestemmingsplannen
3
Bestemmingsplan “Garstelanden Oost fase 2” Vastgesteld
INHOUDSOPGAVE HOOFDSTUK 1 INLEIDING ................................................................................... 6 1.1 1.2 1.3 1.4 1.5 1.6
AANLEIDING ............................................................................................................................................... 6 LIGGING VAN HET PLANGEBIED ....................................................................................................................... 6 DE BIJ HET PLAN BEHORENDE STUKKEN ............................................................................................................. 7 HUIDIGE PLANOLOGISCHE REGIEM ................................................................................................................... 7 STRIJDIGHEID .............................................................................................................................................. 8 LEESWIJZER ................................................................................................................................................ 8
HOOFDSTUK 2 BESCHRIJVING PLANGEBIED ............................................................. 9 2.1 2.2
WESTERHAAR-VRIEZENVEENSEWIJK ................................................................................................................ 9 HET PLANGEBIED ......................................................................................................................................... 9
HOOFDSTUK 3 PLANBESCHRIJVING ..................................................................... 10 3.1 3.2 3.3 3.4
ALGEMEEN ............................................................................................................................................... 10 GEWENSTE INRICHTING ............................................................................................................................... 10 BEELDKWALITEITSPARAGRAAF ...................................................................................................................... 11 VERKEER & PARKEREN................................................................................................................................ 12
HOOFDSTUK 4 BELEIDSKADER ........................................................................... 13 4.1 4.2 4.3
RIJKSBELEID.............................................................................................................................................. 13 PROVINCIAAL BELEID .................................................................................................................................. 16 GEMEENTELIJK BELEID................................................................................................................................. 24
HOOFDSTUK 5 MILIEU- EN OMGEVINGSASPECTEN ................................................... 27 5.1 5.2 5.3 5.4 5.5 5.6 5.7 5.8 5.9
GELUID .................................................................................................................................................... 27 BODEMKWALITEIT ...................................................................................................................................... 27 LUCHTKWALITEIT ....................................................................................................................................... 28 EXTERNE VEILIGHEID ................................................................................................................................... 29 MILIEUZONERING ...................................................................................................................................... 31 GEUR ...................................................................................................................................................... 33 ECOLOGIE................................................................................................................................................. 34 ARCHEOLOGIE & CULTUURHISTORIE .............................................................................................................. 36 BESLUIT MILIEUEFFECTRAPPORTAGE .............................................................................................................. 37
HOOFDSTUK 6 WATERASPECTEN........................................................................ 39 6.1 6.2
VIGEREND BELEID....................................................................................................................................... 39 WATERPARAGRAAF .................................................................................................................................... 40
HOOFDSTUK 7 JURIDISCHE ASPECTEN EN PLANVERANTWOORDING .............................. 42 7.1 7.2 7.3
INLEIDING................................................................................................................................................. 42 OPZET VAN DE REGELS ................................................................................................................................ 42 VERANTWOORDING VAN DE REGELS............................................................................................................... 43
HOOFDSTUK 8 ECONOMISCHE UITVOERBAARHEID .................................................. 45 HOOFDSTUK 9 INSPRAAK & VOOROVERLEG .......................................................... 46 9.1 9.2
VOOROVERLEG .......................................................................................................................................... 46 INSPRAAK ................................................................................................................................................. 46
BJZ.nu Bestemmingsplannen
4
Bestemmingsplan “Garstelanden Oost fase 2” Vastgesteld
BIJLAGE BIJ DE TOELICHTING ................................................................................. 47 BIJLAGE 1 BIJLAGE 2 BIJLAGE 3 BIJLAGE 4 BIJLAGE 5 BIJLAGE 6 BIJLAGE 7
BEELDKWALITEITSPLAN ....................................................................................................................... 48 BODEMONDERZOEK ........................................................................................................................... 49 ECOLOGISCHE BEOORDELING ................................................................................................................ 50 AERIUS-BEREKENING .......................................................................................................................... 51 QUICKSCAN FLORA EN FAUNA .............................................................................................................. 52 WATERTOETS .................................................................................................................................... 53 WATERBERGINGSONDERZOEK .............................................................................................................. 54
BJZ.nu Bestemmingsplannen
5
Bestemmingsplan “Garstelanden Oost fase 2” Vastgesteld
HOOFDSTUK 1 1.1
INLEIDING
Aanleiding
In Westerhaar-Vriezenveensewijk bevindt zich het bedrijventerrein Garstelanden. Garstelanden betreft een gemengd bedrijventerrein met een oppervlakte van circa 7 hectare (inclusief uitbreiding fase 1). Op het terrein zijn met name lokale bedrijven gevestigd. Er zijn twee bedrijven, gevestigd op het huidige bedrijventerrein Garstelanden, welke concrete uitbreidingsplannen hebben. Deze uitbreidingsruimte is gevonden aan de oostzijde van het bestaande bedrijventerrein en ten noorden van de ‘Uitbreiding Garstelanden Oost’. De gemeente Twenterand is daarom voornemens om het bedrijventerrein aan de oostelijke zijde uit te breiden met circa 1,5 hectare bedrijfsgrond, een en ander met bijbehorende infrastructuur en groenvoorziening. Deze uitbreiding, beter bekend als fase 2, vindt direct aansluitend op het bestaande bedrijventerrein plaats en vormt de afronding van het bedrijventerrein Garstelanden. Omdat de hiervoor beschreven ontwikkeling niet in overeenstemming is met het vigerende bestemmingsplan is een bestemmingsplanherziening noodzakelijk. In voorliggend bestemmingsplan zal worden aangetoond dat de wijziging van de bestemming in overeenstemming is met een goede ruimtelijke ordening en vanuit ruimtelijk en planologisch oogpunt verantwoord is. Opgemerkt wordt dat een gedeelte van het bestaande bedrijventerrein is meegenomen in het plangebied van voorliggend bestemmingsplan.
Het gaat om de gronden gelegen tussen het bouwvlak van het bestaande bedrijventerrein en de uitbreidingslocatie. Binnen deze strook zijn op basis van het geldende bestemmingsplan geen bedrijfsgebouwen toegestaan, aangezien deze gronden op dit moment de afronding van het bedrijventerrein vormen. Nu voorliggend bestemmingsplan aansluitend voorziet in een uitbreidingslocatie is het wenselijk om de mogelijkheid te hebben om op deze gronden tevens bedrijvengebouwen te kunnen realiseren. De nieuwe groenvoorziening langs de buitenzijde van de uitbreidingslocatie zal de nieuwe landschappelijke afronding van het bedrijventerrein gaan vormen.
1.2
Ligging van het plangebied
Het plangebied is gelegen aan de noordoostelijke zijde van de kern Westerhaar-Vriezenveensewijk, ten oosten van het bedrijventerrein Garstelanden. De ligging van het plangebied is weergegeven in afbeelding 1.1.
Afbeelding 1.1: Ligging van het plangebied in de directe omgeving en ten opzichte van de omgeving (Bron: ArcGIS)
BJZ.nu Bestemmingsplannen
6
Bestemmingsplan “Garstelanden Oost fase 2” Vastgesteld
1.3
De bij het plan behorende stukken
Het bestemmingsplan ‘Garstelanden Oost fase 2’ bestaat uit de volgende stukken: • •
verbeelding (tek.nr. NL.IMRO.1700.201907BPWHMP-vas1) en een renvooi; regels (met bijbehorende bijlagen).
Op de verbeelding zijn de bestemmingen van de in het plan begrepen gronden weergegeven. In de regels zijn bepalingen opgenomen om de uitgangspunten van het plan zeker te stellen. Het plan gaat vergezeld van een toelichting. De toelichting geeft een duidelijk beeld van het bestemmingsplan en van de daaraan ten grondslag liggende gedachten maar maakt geen deel uit van het juridisch bindende deel van het bestemmingsplan.
1.4
Huidige planologische regiem
Het plangebied is grotendeels gelegen binnen de het bestemmingsplannen ‘Buitengebied Twenterand’ en voor een beperkt deel binnen het bestemmingsplan ‘Westerhaar-Vriezenveensewijk 2015’. Deze bestemmingsplannen zijn respectievelijk op 13 maart 2018 en 14 maart 2017 door de gemeenteraad van Twenterand vastgesteld. Ter plaatse van het plangebied gelden de volgende bestemmingen: -
enkelbestemming: Agrarisch enkelbestemming: Bedrijventerrein enkelbestemming: Groen dubbelbestemming: Waarde – Archeologie lage verwachting dubbelbestemming: Waarde – Landschap functieaanduiding: openheid
In afbeelding 1.2 is een uitsnede opgenomen van de verbeeldingen van de geldende bestemmingsplannen. In deze afbeelding is het plangebied met de rode omlijning aangegeven.
Afbeelding 1.2: Uitsnede verbeeldingen geldende bestemmingsplannen (Bron: Ruimtelijkeplannen.nl)
BJZ.nu Bestemmingsplannen
7
Bestemmingsplan “Garstelanden Oost fase 2” Vastgesteld
1.5
Strijdigheid
Het uitbreiden van een bedrijventerrein binnen de bestemming ‘Agrarisch’ en ‘Groen’ is niet toegestaan. Een herziening van het bestemmingsplan is noodzakelijk. Voorliggend bestemmingsplan voorziet in de gewenste juridisch planologische kaders om de voorgenomen ontwikkeling mogelijk te kunnen maken. Zoals beschreven in de aanleiding is een deel van de bestaande bedrijventerrein meegenomen in voorliggend bestemmingsplan teneinde de flexibiliteit qua bouwen ter plaatse te vergroten.
1.6
Leeswijzer
Na deze inleiding wordt in hoofdstuk 2 een beschrijving van de huidige situatie in het plangebied gegeven. Hoofdstuk 3 bevat de planbeschrijving. In hoofdstuk 4 wordt ingegaan op het beleidskader. Hierin wordt het beleid van het Rijk, de provincie Overijssel en de gemeente Twenterand beschreven. In hoofdstuk 5 passeren alle relevante milieu- en omgevingsaspecten de revue. Hoofdstuk 6 gaat in op de wateraspecten waaronder de watertoets. In de hoofdstukken 7 en 8 wordt respectievelijk ingegaan op de juridische aspecten/planverantwoording en de economische uitvoerbaarheid van het project. Hoofdstuk 9 gaat in op de inspraak en het vooroverleg.
BJZ.nu Bestemmingsplannen
8
Bestemmingsplan “Garstelanden Oost fase 2” Vastgesteld
HOOFDSTUK 2
BESCHRIJVING PLANGEBIED
Het plangebied ligt in de gemeente Twenterand in Westerhaar-Vriezenveensewijk. In dit hoofdstuk wordt allereerst ingegaan op de (historische) ontwikkeling van de Westerhaar-Vriezenveensewijk. Daarna wordt ingegaan op de huidige situatie in het plangebied.
2.1
Westerhaar-Vriezenveensewijk
Westerhaar-Vriezenveensewijk is een relatief jonge kern, die tot stand is gekomen gedurende en na de periode van vervening. Oorspronkelijk bestond de kern uit twee dorpen, namelijk Westerhaar en Vriezenveensewijk. Na verloop van tijd groeiden de kernen aan elkaar. De ontginningsrichting bepaalde de structuur van de kern. Deze richting wordt verder versterkt door de N36 die door het dorp loopt. Aan de westzijde van de N36 liggen de woongebieden. Aan de oostzijde van de N36 ligt het bedrijventerrein "Garstelanden". De Hoofdweg is de voornaamste ontsluitingsweg binnen de kern. Deze loopt in noord-zuid richting door het dorp en vormt, samen met de N36, de voornaamste verbinding met Vriezenveen. Aan de noordkant van Westerhaar loopt de N341 (Vroomshoopseweg, Sibculoseweg). Deze vormt de voornaamste verbinding met Den Ham en Vroomshoop in het westen en Sibculo en Kloosterhaar in het oosten.
2.2
Het plangebied
Het plangebied zich ten oosten van bedrijventerrein Garstelanden. De belangrijkste ruimtelijke structuurdragers in de directe omgeving van het plangebied zijn de N36 en de kenmerkende elementen behorende bij het ontginningslandschap (lineair en rechtlijnigheid). De functionele structuur van de omgeving wordt bepaald door bedrijventerrein, agrarisch gebied en woningen langs de ontginningsassen (o.a. Sibculoseweg). Het plangebied wordt begrensd door agrarische gronden aan de noord- en oostzijde en bestaand bedrijventerrein aan de zuid- en westzijde. De uitbreidingslocatie is in de huidige situatie onbebouwd en in gebruik als agrarische cultuurgrond. Tussen het plangebied en het bestaande bedrijventerrein bevindt zich in een huidige situatie een smalle groenvoorziening. Hieronder is de huidige situatie van het plangebied op een luchtfoto weergegeven. Opgemerkt wordt dat het deel van het bestaande bedrijventerrein dat binnen het plangebied valt met name in gebruik is als buitenterrein bij een autodemontagebedrijf.
Afbeelding 2.1: Luchtfoto van het plangebied en ten opzichte van de directe omgeving (Bron: Provincie Overijssel)
BJZ.nu Bestemmingsplannen
9
Bestemmingsplan “Garstelanden Oost fase 2” Vastgesteld
HOOFDSTUK 3 3.1
PLANBESCHRIJVING
Algemeen
De vraag naar bedrijfskavels op bedrijventerrein Garstelanden is de afgelopen jaren fors toegenomen en komt met name vanuit lokaal gewortelde bedrijven. De gemeente zet in op het optimaal faciliteren van deze lokaal en plaatselijk gebonden bedrijvigheid. Om ook deze bedrijven een duurzaam toekomstperspectief te kunnen bieden is het gewenst om Garstelanden Oost fase 2 te realiseren. De uitbreiding is tevens beoogd om een kavelruil tussen bedrijven mogelijk te maken. Hiermee worden bedrijven gefaciliteerd die nu elders op het bedrijventerrein gevestigd zijn en waar men tegen (ruimtelijke en eigendoms-) grenzen aan loopt. Met de kavelruil krijgen de betreffende bedrijven de mogelijkheid om weer verder te ontwikkelen. De realisatie van Garstelanden Oost fase 2 vormt de afronding van bedrijventerrein Garstelanden.
3.2
Gewenste inrichting
Bebouwingsmogelijkheden Het bedrijventerrein zal, zoals ook aangeven in de aanleiding, in oostelijke richting worden uitgebreid. De totale uitbreiding aan bedrijfsgronden bedraagt circa 1,5 hectare. Deze uitbreiding zal aansluitend op het bestaande bedrijventerrein plaatsvinden. Binnen het plangebied zijn bedrijven tot en met milieucategorie 3.2 toegestaan. Het maximale bebouwingspercentage van een bouwperceel mag niet meer bedragen dan 70% en de maximale bouwhoogte bedraagt 12 meter. Op deze onderdelen komen de regels overeen met de mogelijkheden op het aansluitende bestaande bedrijventerrein. Landschappelijke inpassing/infrastructuur Om de bedrijfskavels wordt een nieuwe doorgaande ontsluitingsweg aangelegd die aan weerszijden wordt aangesloten op de weg Garstelanden. De bedrijven zullen op eigen terrein moeten voorzien in voldoende parkeergelegenheid. Naast de weg komt een groenstrook te liggen met een breedte van circa 10 meter. Hiermee wordt de uitbreidingslocatie op een adequate wijze landschappelijk ingepast. Wateraspecten Het bestaande waterplan, dat in het verleden is opgesteld door Witteveen en Bos, voldoet niet meer aan de huidige gestelde eisen. Destijds is in het waterplan berekend dat het hele bedrijventerrein, inclusief fase 2, het hemelwater af kan voeren naar de bergingsvijver gelegen aan de Leidijk Oost.
Hierbij was rekening gehouden met de bergingseis van 40 mm in 75 minuten en het verhard oppervlak van het hele bedrijventerrein. Na beleidswijzigingen als gevolg van het veranderende klimaat wereldwijd is de minimale bergingseis aangepast naar 80 mm in 75 minuten. Als gevolg hiervan kan het hemelwater van het gehele bedrijventerrein niet meer worden geborgen in de bergingsvijver aan de Leidijk Oost, dit zoals beoogd met het destijds opgestelde waterplan. Om waterproblemen te voorkomen, is besloten door de gemeente Twenterand om een nieuw waterplan op te stellen, specifiek voor de uitbreiding van circa 1,5 hectare in fase 2, om het hemelwater van fase 2 te bergen in een nieuw te realiseren waterberging. De totale berging die gerealiseerd wordt met de aanleg van deze waterberging is 1202 m³ en voldoet daarmee aan de gestelde bergingseis van 80 mm in 75 minuten (1190 m³). Voor een uitgebreidere uiteenzetting van deze maatregelen en de te realiseren waterberging wordt verwezen naar het waterplan, welke is opgenomen in bijlage 7 bij deze toelichting. Visualisaties Hierna wordt in afbeelding 3.1 is de voorgenomen inrichting van het plangebied weergegeven.
BJZ.nu Bestemmingsplannen
10
Bestemmingsplan “Garstelanden Oost fase 2” Vastgesteld
Afbeelding 3.1: Globale situatieschets gewenste ontwikkeling (bron: gemeente Twenterand)
Opgemerkt wordt dat een gedeelte van het bestaande bedrijventerrein is meegenomen in het plangebied van voorliggend bestemmingsplan. Het gaat om de gronden gelegen tussen het bouwvlak van het bestaande bedrijventerrein en de uitbreidingslocatie. Binnen deze strook zijn op basis van het geldende bestemmingsplan geen bedrijfsgebouwen toegestaan, aangezien deze gronden op dit moment de afronding van het bedrijventerrein vormen. Nu voorliggend bestemmingsplan aansluitend voorziet in een uitbreidingslocatie is het wenselijk om de mogelijkheid te hebben om op deze gronden tevens bedrijvengebouwen te kunnen realiseren. De nieuwe groenvoorziening langs de buitenzijde van de uitbreidingslocatie zal de nieuwe landschappelijke afronding van het bedrijventerrein gaan vormen.
3.3
Beeldkwaliteitsparagraaf
Voor de bouwplannen voor Garstelanden-Oost (fasen 1 en 2) is ten aanzien van de beeldkwaliteit een beeldkwaliteitsplan vastgesteld door de raad. Het is de bedoeling dat de uitbreidingen van het bedrijventerrein als referentiekader dient voor de revitalisering van de eerdere fases van Garstelanden. Daarnaast zullen er nieuwe kwaliteiten toegevoegd worden. Hierna zijn enkele van belangzijnde onderdelen uit het beeldkwaliteitsplan opgenomen. Voor het volledige plan wordt verwezen naar bijlage 1 bij deze toelichting. Situering en massa De beeldkwaliteit van het nieuw te realiseren bedrijvenpark wordt mede afgestemd op het bestaande bedrijvenpark. Om een rustig straatbeeld te creëren dient alle bebouwing een raakvlak te hebben met de rooilijn aan de straatzijde. Deze rooilijn ligt achter de kavelgrens aan straatzijde. De gevel op de rooilijn is de representatieve gevel. Opslag dient aan de achterzijde van de kavel plaats te vinden. Buitenruimte De ruimte tussen kavelgrens en rooilijn biedt mogelijkheden om te parkeren voor werknemers of bezoekers. Parkeren vindt in hoofdzaak plaats op eigen erf. Opslag zal geschieden aan de achterzijde of zijkant van het
BJZ.nu Bestemmingsplannen
11
Bestemmingsplan “Garstelanden Oost fase 2” Vastgesteld gebouw, met dien verstande dat langs de niet naar de weg gekeerde perceelgrens een strook van 3 meter vrij dient te blijven van opslag. Materiaal en kleurgebruik De architectuur van de bebouwing zal aansluiten op de huidige bebouwing van het bestaande bedrijvenpark. Indien gekozen wordt om een kleuraccent aan de bebouwing toe te brengen zal dit blauw moeten zijn. De bebouwing dient een plat dak te hebben met een duidelijke beëindiging. De materialen die gebruikt kunnen worden zijn traditioneel: staal, glas, baksteen (in de kleur rood, roodbruin) of plaatmateriaal. De plaatsing van zonnepanelen moet mogelijk zijn. De openbare ruimte zal zo veel mogelijk onderhoudsvrij ingericht worden om verwaarlozing te voorkomen. Beeldbepalende locaties zoals hoeken dienen extra aandacht te krijgen. De bestrating dient donkergrijs te zijn in een contrasterende kleur met de straat. Het is niet gewenst om deze ruimte te gebruiken voor opslag of andere bedrijfsactiviteiten. Het wordt gestimuleerd om deze ruimte te gebruiken om een tuin aan te leggen. Er kan ook gekozen worden om een lage haag te plaatsen.
3.4
Verkeer & parkeren
Verkeer De ontwikkeling leidt tot een toename van het verkeer van en naar het bedrijventerrein en ook op het bedrijventerrein. De wegen op het bedrijventerrein en de omliggende wegen kunnen deze toename goed verwerken. De uitbreidingslocatie zal bereikbaar zijn via de weg de Garstelanden, direct ten zuiden en westen van de beoogde uitbreiding. De bestaande wegen worden tezamen met de nieuw te realiseren weg in voldoende mate opnieuw ingericht om de verwachte verkeersbewegingen veilig en eenvoudig te kunnen afwikkelen. Vanaf het plangebied kan op korte afstand de N341 en N36 (richting Almelo of Hardenberg) eenvoudig bereikt worden. Deze korte afstand van het plangebied tot deze N341 en N36 hoeft echter niet voor problemen te zorgen, de vormgeving alsmede nieuwe inrichting van de bestaande wegen zorgt voor een goede doorstroming van het verkeer en levert een goede verkeersveiligheid op. Er zijn vanuit verkeerskundig oogpunt geen bezwaren tegen de in dit bestemmingsplan besloten ontwikkeling. Parkeren Het parkeerbeleid van de gemeente Twenterand is vastgelegd in de “Beleidsnota Parkeernormen Gemeente Twenterand’’ (vastgesteld 31 mei 2018). De parkeernormen zijn gekoppeld aan het brutovloeroppervlak van bedrijfsgebouwen. Op dit moment is nog niet bekend hoeveel bedrijfsbebouwing er gerealiseerd zal gaan worden.
Voorwaarde is echter dat het parkeren en het laden en lossen op eigen terrein dient te worden opgelost. De uitbreidingslocatie is van voldoende omvang om dit te kunnen realiseren. Het vorenstaande is vastgelegd in de regels, waarmee in verzekerd is dat op de uitbreidingslocatie in het benodigde aantal parkeerplaatsen en manoeuvreerruimte zal worden voorzien. Er zijn vanuit parkeren geen bezwaren tegen de in dit bestemmingsplan besloten ontwikkeling.
BJZ.nu Bestemmingsplannen
12
Bestemmingsplan “Garstelanden Oost fase 2” Vastgesteld
HOOFDSTUK 4
BELEIDSKADER
Dit hoofdstuk beschrijft, voor zover van belang, het rijks-, provinciaal- en gemeentelijk beleid. Naast de belangrijkste algemene uitgangspunten worden de specifieke voor dit plangebied geldende uitgangspunten weergegeven. Het beleid is in dit bestemmingsplan afgewogen en doorvertaald op de verbeelding en in de regels. Opgemerkt wordt dat het deel van het bestaande bedrijventerrein dat is meegenomen in het plangebied in dit hoofdstuk buiten beschouwing wordt gelaten. De betreffende gronden zijn immers reeds ingericht als bedrijventerrein, waardoor er beleidsmatig geen afweging hoeft plaats te vinden.
4.1
Rijksbeleid
3.1.1
Ruimte Nationale Omgevingsvisie (NOVI)
4.1.1.1 Algemeen Nederland staat voor grote uitdagingen die van invloed zijn op onze fysieke leefomgeving. Complexe opgaven zoals verstedelijking, verduurzaming en klimaatadaptatie zijn nauw met elkaar verweven. Dat vraagt een nieuwe, integrale manier van werken waarmee keuzes voor onze leefomgeving sneller en beter gemaakt kunnen worden. De Nationale Omgevingsvisie (NOVI) zorgt voor een gezamenlijke aanpak die leidt tot een duurzaam perspectief voor onze leefomgeving. Dit is nodig om onze doelen te halen en is een zaak van overheid en samenleving.
4.1.1.2 Vier prioriteiten Aan de hand van een toekomstperspectief op 2050 brengt de NOVI de langetermijnvisie in beeld. Op nationale belangen wil het Rijk sturen en richting geven. Dit komt samen in vier prioriteiten. 1.
2.
3.
4.
Ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie Nederland moet zich aanpassen aan de gevolgen van klimaatverandering. In 2050 is Nederland klimaatbestendig en waterrobuust. Dit vraagt om maatregelen in de leefomgeving, waarmee tegelijkertijd de leefomgevingskwaliteit verbeterd kan worden en kansen voor natuur geboden kunnen worden. In 2050 heeft Nederland daarnaast een duurzame energievoorziening. Dit vraagt echter om ruimte. Door deze ruimte zoveel mogelijk te clusteren, wordt versnippering van het landschap voorkomen en wordt de ruimte zo efficiënt mogelijk benut. Het Rijk zet zich in door het maken van ruimtelijke reserveringen voor het hoofdenergiesysteem op nationale schaal. Duurzaam economisch groeipotentieel Nederland werkt toe naar een duurzame, circulaire, kennisintensieve en internationaal concurrerende economie in 2050. Daarmee kan ons land zijn positie handhaven in de top vijf van meest concurrerende landen ter wereld. Er wordt ingezet op een innovatief en sterk vestigingsklimaat met een goede quality of life. Belangrijk is wel dat onze economie toekomstbestendig wordt, oftewel concurrerend, duurzaam en circulair. Sterke en gezonde steden en regio’s Er zijn vooral in steden en stedelijke regio’s nieuwe locaties nodig voor wonen en werken. Het liefst binnen de bestaande stadsgrenzen, zodat de open ruimten tussen stedelijke regio’s behouden blijven.
Dit vraagt optimale afstemming op en investeringen in mobiliteit. Dit betekent dat voorafgaand aan de keuze van nieuwe verstedelijkingslocaties helder moet zijn welke randvoorwaarden de leefomgevingskwaliteit en -veiligheid daar stelt en welke extra maatregelen nodig zijn wanneer er voor deze locaties wordt gekozen. Zo blijft de gezondheid in steden en regio’s geborgd. Toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied Er ontstaat een nieuw perspectief voor de Nederlandse landbouwsector als koploper in de duurzame kringlooplandbouw. Een goed verdienpotentieel voor de bedrijven wordt gecombineerd met een minimaal effect op de omgevingskwaliteit van lucht, bodem en water. In alle gevallen wordt ingezet op de ontwikkeling van
BJZ.nu Bestemmingsplannen
13
Bestemmingsplan “Garstelanden Oost fase 2” Vastgesteld de karakteristieke eigenschappen van het Nederlandse landschap. Dit vertegenwoordigt een belangrijke cultuurhistorische waarde. Verrommeling en versnippering, bijvoorbeeld door wildgroei van distributiecentra, is ongewenst en wordt tegengegaan.
4.1.1.3 Afwegingsprincipes De druk op de fysieke leefomgeving in Nederland is zo groot, dat belangen soms botsen. Het streven is combinaties te maken en win-win situaties te creëren, maar dit is niet altijd mogelijk. Soms zijn er scherpe keuzes nodig en moeten belangen worden afgewogen. Hiertoe gebruikt de NOVI drie afwegingsprincipes: 1.
2.
3.
Combinatie van functies gaan voor enkelvoudige functies. In het verleden is scheiding van functies vaak te rigide gehanteerd. Met de NOVI wordt gezocht naar maximale combinatiemogelijkheden tussen functies, gericht op een efficiënt en zorgvuldig gebruik van onze ruimte; Kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal. Het verschilt tussen gebieden wat de optimale balans is tussen bescherming en ontwikkeling en tussen concurrentiekracht en leefbaarheid. Sommige opgaven en belangen wegen in het ene gebied zwaarder dan in het andere; Afwentelen wordt voorkomen. Het is van belang dat de leefomgeving zoveel mogelijk voorziet in mogelijkheden en behoeften van de huidige generatie inwoners, zonder dat dit ten komst gaat van die van toekomstige generaties.
4.1.1.4 Ladder voor duurzame verstedelijking In de SVIR is de ladder voor duurzame verstedelijking geïntroduceerd. Deze ladder is per 1 oktober 2012 als motiveringseis in het Besluit ruimtelijke ordening (artikel 3.1.6, lid 2) opgenomen. Op 1 juli 2017 is de Ladder in het Besluit ruimtelijke ordening gewijzigd. Aanleiding voor de wijziging waren de in de praktijk gesignaleerde knelpunten bij de uitvoering van de Ladder en de wens om te komen tot een vereenvoudigd en geoptimaliseerd instrument. Doel van de ladder voor duurzame verstedelijking is een goede ruimtelijke ordening door een optimale benutting van de ruimte in stedelijke gebieden. Hierbij geldt een motiveringsvereiste voor het bevoegd gezag als nieuwe stedelijke ontwikkelingen planologisch mogelijk worden gemaakt. Teneinde een ontwikkeling adequaat te kunnen toetsen aan de ladder is het noodzakelijk inzicht te geven in de begrippen ‘bestaand stedelijk gebied’ en ‘stedelijke ontwikkeling’. In de Bro zijn in artikel 1.1.1 definities opgenomen voor: bestaand stedelijk gebied: ‘bestaand stedenbouwkundig samenstel van bebouwing ten behoeve van wonen, dienstverlening, bedrijvigheid, detailhandel of horeca, alsmede de daarbij behorende openbare of sociaal culturele voorzieningen, stedelijk groen en infrastructuur’.
stedelijke ontwikkeling: ´ruimtelijke ontwikkeling van een bedrijventerrein of zeehaventerrein, of van kantoren, detailhandel, woningbouwlocaties of andere stedelijke voorzieningen.´
4.1.2
Toetsing van het initiatief aan de uitgangspunten in het rijksbeleid
Het betreft een project waarbij geen nationale belangen in het geding zijn en er is geen sprake van enige belemmering met betrekking tot de prioriteiten zoals verwoord in de NOVI. Het voornemen voorziet in het uitbreiden van een bestaand bedrijventerrein. Geconcludeerd wordt dat de NOVI geen belemmering vormt voor de in dit bestemmingsplan opgenomen herontwikkeling. De Ladder voor duurzame verstedelijking (hierna 'Ladder') is van toepassing op bestemmingsplannen, uitwerkings- en wijzigingsplannen en omgevingsvergunningen als bedoeld in artikel 2.1 lid 1 sub c in samenhang met artikel 2.12 lid 1 onder a sub 3 van de Wabo. Hierna wordt de voorgenomen ontwikkeling getoetst aan de van belangzijnde onderdelen.
BJZ.nu Bestemmingsplannen
14
Bestemmingsplan “Garstelanden Oost fase 2” Vastgesteld Is er sprake van een nieuwe stedelijke ontwikkeling? Of er sprake is van een stedelijke ontwikkeling wordt bepaald door de aard en omvang van de ontwikkeling in relatie tot de omgeving. Voor woningbouwlocaties geldt bijvoorbeeld vanaf twaalf woningen dat sprake is van een stedelijke ontwikkeling die Ladderplichtig is. Voorliggend bestemmingsplan voorziet in het uitbreiden van een bestaand bedrijventerrein. Gelet op de aard en omvang van de uitbreiding dient het plan te worden beschouwd als zijnde een nieuwe stedelijke ontwikkeling. Wat is het ruimtelijk verzorgingsgebied? Wanneer sprake is van een nieuwe stedelijke ontwikkeling, moet de toelichting van het bestemmingsplan een beschrijving van de behoefte aan de woningen die mogelijk worden gemaakt bevatten. De behoefte moet worden bepaald binnen het ruimtelijk verzorgingsgebied van de nieuwe ontwikkeling. De aard en omvang van de ontwikkeling zijn leidend voor het schaalniveau waarop de ruimtebehoefte moet worden afgewogen. Bij de bepaling van de marktvraag, en daarvan afgeleid de actuele, regionale behoefte, is het noodzakelijk om nader in te zoomen op de afbakening van de marktregio. De omvang van een marktregio verschilt per ontwikkeling en valt niet per definitie samen met een bestuurlijke regio.
Omdat relatief weinig informatie beschikbaar is om de marktregio te bepalen, kan de marktregio worden bepaald op basis van kenmerken van deze ontwikkeling. Uit de kenmerken van het huidige bedrijventerrein kan geconcludeerd worden dat er sprake is van een lokaal bedrijventerrein, dit wordt bevestigd door de ondernemers die op het bestaande bedrijventerrein zijn gevestigd. Een lokaal bedrijventerrein is een terrein waarop met name kleinschalige en middelgrote bedrijven met een lokale functie zich vestigen. De aard en schaal van nieuw te vestigen bedrijven passen bij of zijn een goede aanvulling op het bestaande productiemilieu, de werkgelegenheidsstructuur en de omvang van Westerhaar-Vriezenveensewijk. In dit geval kan de marktregio worden afgebakend tot de kern Westerhaar-Vriezenveensewijk en haar kleine omliggende kernen (ongeveer in een straal van 5 kilometer). Beschrijving van de behoefte aan de voorgenomen ontwikkeling Toekomstige vraag naar bedrijventerreinen De Ladder voor Duurzame Verstedelijking is een regulerend instrument voor vraag en aanbod. Een disbalans tussen vraag en aanbod van bedrijventerreinen in de regio kan leiden tot planologische ‘verstoring’ in de lange(re) termijn programmering van bedrijventerreinen.
Als er geen bestuurlijke afspraken worden gemaakt lopen de gemeenten in Twente, die nieuwe plannen hard willen maken, het risico die niet te kunnen uitvoeren omdat er in de regio meer aanbod dan vraag is aan harde plancapaciteit. Nieuwe, zachte ruimtelijke plannen die moeten worden ontwikkeld omdat er een actuele en concrete behoefte vanuit de markt is, lopen daarmee gevaar en kunnen daarmee niet optimaal bijdragen aan (economische) groei. Binnen Twente zijn bestuurlijke afspraken gemaakt waarbij het uitgangspunt is om de economie van Twente te versterken. Dit betekent dat de economie niet op slot gaat en dat nieuwe plannen met een actuele marktvraag doorgang krijgen. In de bestuurlijke Afspraken Regionale Bedrijventerreinen Programmering Twente 20192022 is de uitbreiding van bedrijventerrein Garstelanden te Westerhaar-Vriezenveensewijk opgenomen. In dit bestemmingsplan is voorzien in de uitbreiding van twee bedrijven die zijn gevestigd op het reeds bestaande bedrijventerrein 'Garstelanden'. De inrichting van het plangebied is hierop afgestemd. Ligt de stedelijke ontwikkeling in bestaand stedelijk gebied? Als de ontwikkeling voorziet in een behoefte en gepland is binnen bestaand stedelijk gebied dan wordt voldaan aan de Ladder.
Om een zorgvuldige ruimtelijke afweging te kunnen maken, is een inventarisatie nodig van de mogelijkheden binnen bestaand stedelijk gebied in de marktregio. Daarvoor kan gekeken worden naar: 1. Beschikbare gronden, restruimte of kavels binnen bestaand stedelijk gebied die nog niet bestemd zijn, maar mogelijk wel geschikt zijn; 2. Leegstaand vastgoed dat mogelijk geschikt te maken is;
BJZ.nu Bestemmingsplannen
15
Bestemmingsplan “Garstelanden Oost fase 2” Vastgesteld In het bestaande stedelijk gebied van de kern Westerhaar-Vriezenveensewijk zijn redelijkerwijs geen geschikte locaties aanwezig of geschikt te maken voor de ontwikkeling van een bedrijventerrein met een dergelijke omvang. Vanuit milieutechnisch oogpunt is het niet wenselijk om nieuwe bedrijventerreinlocaties direct aangrenzend aan de primaire woongebieden in Westerhaar-Vriezenveensewijk te ontwikkelen. Leegstaande locaties vormen evenmin geen geschikte optie. Leegstaande locaties zijn nauwelijks beschikbaar (leegstand in de gemeente Twenterand bedraagt circa 2%) en voldoen (indien beschikbaar) vaak niet aan de gewenste locatievereisten, milieubeperkingen beschikbare ruimte en/of kwaliteit van de bebouwing, zodat een verplaatsing redelijkerwijs niet aan de orde is. De ontwikkeling van deze locatie is gezien de ligging aansluitend aan het bestaande bedrijventerrein Garstelanden, vanuit ruimtelijk oogpunt ook de meest logische keuze. Dit met name vanwege het feit dat er vanuit de bestaande bedrijvigheid op het aangrenzende Garstelanden een concrete uitbreidingsbehoefte bestaat en de locatie op korte afstand van de op- en afrit van de N36 is gelegen Ook vanuit milieutechnisch oogpunt is deze locatie uitermate geschikt, aangezien de invloed op omliggende woningen beperkt is.
Uit hoofdstuk 5 zal blijken dat het voorliggende plan aan alle relevante milieu- en omgevingsaspecten voldoet. Geconcludeerd wordt dat het plan in overeenstemming is met de Ladder voor duurzame verstedelijking.
4.2
Provinciaal beleid
Het provinciaal beleid is verwoord in tal van plannen. Het belangrijkste plan betreft de Omgevingsvisie Overijssel en de daarbij behorende Omgevingsverordening Overijssel.
4.2.1
Omgevingsvisie Overijssel
De Omgevingsvisie Overijssel is dé provinciale visie voor de fysieke leefomgeving van Overijssel. In 2017 is de Omgevingsvisie en –verordening 2017 vastgesteld. Duurzaamheid, ruimtelijke kwaliteit en sociale kwaliteit zijn de leidende principes of ‘rode draden’ bij alle initiatieven in de fysieke leefomgeving van de provincie Overijssel.
4.2.2
Omgevingsverordening Overijssel
De provincie beschikt over een palet aan instrumenten waarmee zij haar ambities realiseert. Het gaat er daarbij om steeds de meest optimale mix van instrumenten toe te passen, zodat effectief en efficiënt resultaat wordt geboekt voor alle ambities en doelstellingen van de Omgevingsvisie. De keuze voor inzet van deze instrumenten is bepaald aan de hand van een aantal criteria. In de Omgevingsvisie is bij elke beleidsambitie een realisatieschema opgenomen waarin is aangegeven welke instrumenten de provincie zal inzetten om de verschillende onderwerpen van provinciaal belang te realiseren. Eén van de instrumenten om het beleid uit de Omgevingsvisie te laten doorwerken is de Omgevingsverordening Overijssel. De Omgevingsverordening is het provinciaal juridisch instrument dat wordt ingezet voor die onderwerpen waarvoor de provincie eraan hecht dat de doorwerking van het beleid van de Omgevingsvisie juridisch geborgd is.
4.2.3
Uitvoeringsmodel Omgevingsvisie Overijssel
De opgaven, kansen, beleidsambities en ruimtelijke kwaliteitsambities voor de provincie zijn in de Omgevingsvisie Overijssel geschetst in ontwikkelingsperspectieven voor de groene omgeving en stedelijke omgeving. Om de ambities van de provincie waar te maken, bevat de Omgevingsvisie een uitvoeringsmodel. Dit model is gebaseerd op drie niveaus, te weten: 1. Of - generieke beleidskeuzes; 2. Waar - ontwikkelingsperspectieven; 3. Hoe - gebiedskenmerken. Deze begrippen worden hieronder nader toegelicht. BJZ.nu Bestemmingsplannen
16
Bestemmingsplan “Garstelanden Oost fase 2” Vastgesteld 4.2.3.1 Of - generieke beleidskeuzes Generieke beleidskeuzes zijn keuzes die bepalend zijn voor de vraag of ontwikkelingen nodig dan wel mogelijk zijn. In deze fase wordt beoordeeld of er sprake is van een maatschappelijke opgave. Of een initiatief mogelijk is, wordt onder andere bepaald door generieke beleidskeuzes van EU, Rijk of provincie. Denk aan beleidskeuzes om basiskwaliteiten als schoon drinkwater en droge voeten te garanderen. Andere generieke beleidskeuzes betreffen het voorkomen van overaanbod van bijvoorbeeld woningbouw- en kantoorlocaties. Ook wordt in deze fase de zgn. Overijsselse ladder voor duurzame verstedelijking gehanteerd. Deze Overijsselse ladder geeft een nadere invulling aan de vraag hoe de behoefte moet worden bepaald, zowel in de stedelijke als in de groene omgeving, en op welke wijze de regionale afstemming vorm gegeven moet worden. Integraliteit, toekomstbestendigheid, concentratiebeleid, (boven)regionale afstemming en zuinig en zorgvuldig ruimtegebruik zijn beleidskeuzes die invulling geven aan de Overijsselse ladder voor duurzame verstedelijking. Voor specifieke gebieden in Overijssel geldt dat niet alle initiatieven mogelijk zijn.
Dit heeft te maken met zwaarwegende publieke belangen, Gebiedsspecifieke beleidskeuzes om de zwaarwegende publieke belangen te borgen, zijn: reservering voor waterveiligheid en beperking wateroverlast, drinkwater/grondwaterbeschermingsgebieden, het Natuurnetwerk Nederland (NNN, voorheen Ecologische Hoofdstructuur (EHS)), de Nationale Landschappen en het provinciaal routenetwerk transport gevaarlijke stoffen.
4.2.3.2 Waar - ontwikkelingsperspectieven Als uit de beoordeling in het kader van de generieke beleidskeuzes blijkt dat de voorgenomen ruimtelijke ontwikkeling aanvaardbaar is, vindt een toets plaats aan de ontwikkelingsperspectieven. In de Omgevingsvisie is een spectrum van zes ontwikkelperspectieven beschreven voor de groene en stedelijke omgeving. Met dit spectrum geeft de provincie ruimte voor het realiseren van de in de visie beschreven beleids- en kwaliteitsambities. De ontwikkelperspectieven geven richting aan wat waar ontwikkeld zou kunnen worden. Daar waar generieke beleidskeuzes een geografische begrenzing hebben, zijn ze consistent doorvertaald in de ontwikkelingsperspectieven. De ontwikkelingsperspectieven zijn richtinggevend en bieden de nodige flexibiliteit voor de toekomst.
4.2.3.3 Hoe - gebiedskenmerken. Op basis van gebiedskenmerken in vier lagen (natuurlijke laag, laag van het agrarisch cultuurlandschap, stedelijke laag en laag van de beleving) gelden specifieke kwaliteitsvoorwaarden en –opgaven voor ruimtelijke ontwikkelingen. Het is de vraag ‘hoe’ een ontwikkeling invulling krijgt. Aan de hand van de drie genoemde niveaus kan worden bezien of een ruimtelijke ontwikkeling mogelijk is en er behoefte aan is, waar het past in de ontwikkelingsvisie en hoe het uitgevoerd kan worden. Afbeelding 4.2 geeft dit schematisch weer.
BJZ.nu Bestemmingsplannen
17
Bestemmingsplan “Garstelanden Oost fase 2” Vastgesteld
Afbeelding 4.2
4.2.4
Uitvoeringsmodel Omgevingsvisie Overijssel (Bron: Provincie Overijssel)
Toetsing van het initiatief aan het Uitvoeringsmodel Omgevingsvisie Overijssel
Indien het concrete initiatief wordt getoetst aan de Omgevingsvisie Overijssel ontstaat globaal het volgende beeld.
4.2.4.1 Of - generieke beleidskeuzes Bij de afwegingen in de eerste fase “generieke beleidskeuzes” wordt opgemerkt dat het uitbreiden van een bestaand bedrijventerrein. Hierdoor zijn met name artikel 2.1.3 en artikel 2.2.2 van de Omgevingsverordening Overijssel van belang. Hierna wordt nader ingegaan op de genoemde artikelen. Artikel 2.1.3: Zuinig en zorgvuldig ruimtegebruik Bestemmingsplannen voorzien uitsluitend in stedelijke ontwikkelingen die een extra ruimtebeslag door bouwen en verharden leggen op de groene omgeving wanneer aannemelijk is gemaakt: •
•
dat er voor deze opgave in redelijkheid geen ruimte beschikbaar is binnen het bestaande bebouwd gebied en de ruimte binnen het bestaand bebouwd gebied ook niet geschikt te maken is door herstructurering en/of transformatie; dat mogelijkheden voor meervoudig ruimtegebruik binnen het bestaand bebouwd gebied optimaal zijn benut.
In de Omgevingsverordening Overijssel is het begrip ‘groene omgeving’ nader gedefinieerd als: de gronden die niet vallen onder bestaand bebouwd gebied. In de Omgevingsverordening Overijssel is het begrip ‘bestaand bebouwd gebied’ nader gedefinieerd als: de gronden die benut kunnen worden voor stedelijke functies op grond van geldende bestemmingsplannen en op grond van voorontwerp-bestemmingsplannen voor zover de provinciale diensten daarover schriftelijk een positief advies hebben uitgebracht in het kader van het vooroverleg. Toetsing van het initiatief aan artikel 2.1.3 van de Omgevingsverordening Overijssel Ten eerste wordt opgemerkt dat de realisatie van een bedrijventerrein binnen bestaand bebouwd gebied niet mogelijk is. In het bestaande stedelijk gebied van de kern Westerhaar-Vriezenveensewijk zijn redelijkerwijs geen geschikte locaties aanwezig of geschikt te maken voor de ontwikkeling van een bedrijventerrein met een
BJZ.nu Bestemmingsplannen
18
Bestemmingsplan “Garstelanden Oost fase 2” Vastgesteld dergelijke omvang, temeer omdat het plan voorzier in de uitbreiding van twee bestaande bedrijven. In de toetsing aan de ladder is hier reeds op ingegaan. Daarnaast is het vanuit milieutechnisch oogpunt niet wenselijk om nieuwe bedrijventerreinlocaties direct naast gevoelige functies (zoals woningen) te realiseren vanwege mogelijk milieuhinder, en anderzijds levert de nabijheid van gevoelige functies belemmeringen op voor de bedrijfsvoering van bedrijvigheid. Derhalve kan worden gesteld dat in redelijkheid geen ruimte beschikbaar is binnen bestaande bebouwd gebied. De ontwikkeling van deze locatie is gezien de ligging aansluitend aan het bestaande bedrijventerrein Garstelanden, op korte afstand van de N36, vanuit ruimtelijk oogpunt ook de meest logische keuze. Dit mede omdat de ruimtelijke impact van de uitbreiding op het landschap op deze locatie, in vergelijking met andere locaties binnen de contour van de kern, minder groot is dan elders. De uitbreiding vormt voor de komende jaren de afronding van het bedrijventerrein Garstelanden. Gezien het vorenstaande wordt gesteld dat wordt voldaan aan artikel 2.1.3 van de Omgevingsverordening Overijssel. Artikel 2.3.2: Realisatie nieuw bedrijventerrein 1.
2. 3.
4.
5.
6.
Bestemmingsplannen voorzien uitsluitend in de mogelijkheid tot het realiseren van nieuw bedrijventerrein als de behoefte daaraan is aangetoond door middel van actueel onderzoek bedrijventerreinen. In bestemmingsplannen wordt in maximaal 80% van de behoefte aan nieuwe bedrijventerreinen, zoals vastgesteld in het kader van actueel onderzoek bedrijventerreinen, voorzien. In bestemmingsplannen van gemeenten waarvoor afspraken bedrijventerreinen van toepassing zijn, mag - in afwijking van lid 2 - in een hoger percentage dan 80% worden voorzien, met een maximum van 100% van de behoefte zoals vastgesteld in het kader van de afspraken bedrijventerreinen. De behoefte aan nieuw bedrijventerrein zoals bedoeld in lid 1 wordt geacht te zijn aangetoond als realisatie daarvan past binnen de geldende afspraken bedrijventerrein zoals die zijn gemaakt tussen gemeente en provincie op basis van regionale afstemming. Wanneer de realisatie van nieuw bedrijventerrein niet past binnen geldende afspraken bedrijventerreinen of wanneer er voor de gemeente geen afspraken bedrijventerreinen gelden, dan moet de behoefte aan nieuwe bedrijventerreinen aangetoond worden door middel van actueel onderzoek bedrijventerreinen waarop de instemming is verkregen van zowel de gemeenten in de regio als Gedeputeerde Staten.
In afwijking van het bepaalde in lid 5 geldt de eis dat gemeenten in de regio moeten hebben ingestemd niet voor buurgemeenten die gelegen zijn buiten de provincie Overijssel. In dat geval moet zijn aangetoond dat afstemmingsoverleg heeft plaatsgevonden.
Toetsing van het initiatief aan artikel 2.3.2 van de Omgevingsverordening Overijssel. Er zijn tussen de provincie Overijssel en de Twentse gemeenten afspraken gemaakt over het uitbreiden van bedrijventerreinen (Afspraken Regionale Bedrijventerreinen; Programmering Twente 2019-2022, 27 juni 2019. In deze programmering is aan de Kern Westerhaar-Vriezenveensewijk 1,5 hectare toegekend. Garstelanden Oost fase 2 is het enige bedrijventerrein dat in Westerhaar-Vriezenveensewijk wordt ontwikkeld en heeft een oppervlakte van 1,5 hectare. Derhalve wordt voldaan aan artikel 2.3.2 van de Omgevingsverordening Overijssel.
4.2.4.2 Ontwikkelingsperspectieven Het plangebied behoort tot het ontwikkelingsperspectief ‘Agrarisch ondernemen in het grootschalig landschap’. In afbeelding 4.3 is een uitsnede van de ontwikkelingsperspectievenkaart opgenomen, waar het plangebied indicatief met rood is omlijnd.
BJZ.nu Bestemmingsplannen
19
Bestemmingsplan “Garstelanden Oost fase 2” Vastgesteld
Afbeelding 4.3
Uitsnede ontwikkelingsperspectievenkaart Omgevingsvisie Overijssel (Bron: Provincie Overijssel)
‘Agrarisch ondernemen in het grootschalig landschap’ Dit ontwikkelingsperspectief omvat gebieden waar verdere modernisering en schaalvergroting van de landbouw in combinatie met verduurzaming de ruimte krijgt. Die ruimte kan verdiend worden door te investeren in kwaliteitsvoorwaarden. Initiatieven binnen het ontwikkelingsperspectief mogen de ontwikkelingsmogelijkheden voor de landbouw in principe niet beperken en dienen aan te sluiten bij de bestaande bebouwing, weginfrastructuur en openbaar vervoer (ov)-routes. Het waterbeheer richt zich op optimale condities voor de landbouw, rekening houdend met specifieke omstandigheden en de grenzen aan de mogelijkheden van het waterbeheer (onder andere door de klimaatverandering). Toetsing van het initiatief aan het “Ontwikkelingsperspectief” Ten aanzien van de ontwikkeling van het bedrijventerrein wordt opgemerkt dat de ontwikkelingsperspectieven een hoofdkoers geven op provinciaal niveau. Dit vraagt maatwerk op lokaal niveau. De begrenzing van de gebieden moet worden gezien als signaleringsgrens. Bij doorvertaling naar gemeentelijk niveau betekent dit dat er nog variaties en detailleringen kunnen voorkomen. Gemeenteraden mogen gemotiveerd afwijken van het ontwikkelingsperspectief dat voor het betreffende gebied geldt, wanneer: • •
er sprake is van sociaaleconomische en/of maatschappelijke redenen, en; voldoende verzekerd is dat er sprake is van versterking van ruimtelijke kwaliteit conform de gebiedskenmerken.
Zoals uit paragraaf 4.2.4.1 is gebleken, is er in redelijkheid geen ruimte beschikbaar voor de ontwikkeling van een nieuw bedrijventerrein van dergelijke omvang elders in Westerhaar-Vriezenveensewijk. De ontwikkeling van een bedrijventerrein aansluitend op het bestaande bedrijventerrein Garstelanden is vanuit ruimtelijke oogpunt de meest logische keuze. Met de uitbreiding wordt een deel van de behoefte aan nieuwe bedrijventerreinen ondervangen en krijgt de lokale werkgelegenheid een impuls. Er is dus sprake van sociaaleconomische en maatschappelijke redenen.
BJZ.nu Bestemmingsplannen
20
Bestemmingsplan “Garstelanden Oost fase 2” Vastgesteld Het realiseren van een uitbreiding is passend binnen de bestaande ruimtelijke en functionele structuur van de omgeving. Daarnaast brengt deze ontwikkeling geen extra belemmering met zich mee voor de bedrijfsvoering van omliggende (agrarische) bedrijven of andere functies zoals wonen en natuur. Hiervoor wordt ook verwezen naar hoofdstuk 5 waar nader wordt ingegaan op diverse milieu- en omgevingsaspecten. Daarnaast wordt de uitbreidingslocatie landschappelijk ingepast door het aanleggen van een robuuste groensingel van 10 meter breed. Gezien het vorenstaande is het gerechtvaardigd om af te wijken van de ter plekke geldende ontwikkelingsperspectief.
4.2.4.3 Gebiedskenmerken Op basis van gebiedskenmerken in vier lagen (natuurlijke laag, laag van het agrarisch-cultuurlandschap, stedelijke laag en Laag van de beleving) gelden specifieke kwaliteitsvoorwaarden en –opgaven voor ruimtelijke ontwikkelingen. Het plangebied heeft op de gebiedskenmerkenkaart de “Stedelijke laag” geen bijzondere eigenschappen. Dit gebiedskenmerk kan derhalve buiten beschouwing worden gelaten. 1.
De ‘Natuurlijke laag’
Overijssel bestaat uit een rijk en gevarieerd spectrum aan natuurlijke landschappen. Deze vormen de basis voor het gehele grondgebied van Overijssel. Het beter afstemmen van ruimtelijke ontwikkelingen op de natuurlijke laag kan ervoor zorgen dat de natuurlijke kwaliteiten van de provincie weer mede beeldbepalend worden. Ook in steden en dorpen bij voorbeeld in nieuwe waterrijke woonmilieus en nieuwe natuur in stad en dorp. Het plangebied is op de gebiedskenmerkenkaart de “Natuurlijke laag” aangeduid met de gebiedstype “Hoogveengebieden”.
Afbeelding 4.4
Uitsnede gebiedskenmerken ‘Hoogeveengebieden’ (Bron: Provincie Overijssel)
BJZ.nu Bestemmingsplannen
21
Bestemmingsplan “Garstelanden Oost fase 2” Vastgesteld “Hoogveengebieden” Op waterhuishoudkundig geïsoleerde plekken (waar het regenwater wordt vastgehouden) ontwikkelde zich in het zandgebied op kleine en grote schaal hoogveen; onder invloed van regenwater ontstonden veenmoerassen. Deze groeiden als een dikke spons van veenmossen steeds verder omhoog, los van het grondwater. De extreme zure en voedselarme omstandigheden leidden tot natte, slecht toegankelijke moerasgebieden, waar vrijwel geen boom kon groeien. De hoogveenrestanten worden gekenmerkt door een hoge waterkwaliteit, een hoge waterstand en een hoge natuurkwaliteit. Lokaal is sprake van “levend hoogveen” (veenaangroei). De ambitie is de hoogveenrestanten in stand te houden en op een aantal plekken het hoogveen opnieuw tot groei te brengen. Het open natte karakter is hierbij een belangrijke kwaliteit. De inzet is op de randen tussen de hoogveenrestanten en de hoogveenontginningsgebieden landschappelijk leesbaar te maken als ontgonnen deel van het oorspronkelijk veenlandschap. Zo ontstaat een samenhangend en leesbaar landschap in de hoogveengebieden en een overgang naar heide en schaalgraslanden eromheen. Toetsing van het initiatief aan de “Natuurlijke laag” In het gebied zijn de kenmerken van het oorspronkelijke landschap nauwelijks meer waarneembaar.
Dit komt hoofdzakelijk doordat het gebied is ontgonnen en vervolgens in cultuur is gebracht ten behoeve van de landbouw. In de volgende subparagraaf wordt nader ingegaan op het agrarisch cultuurlandschap. Hier wordt geconcludeerd dat de ‘Natuurlijke laag’ geen belemmering vormt voor de in dit bestemmingsplan besloten ontwikkeling. 2.
De ‘Laag van het agrarische cultuurlandschap’
Het agrarisch cultuurlandschap is bij uitstek een gebruikslandschap. Bij de ontwikkeling ervan hebben nooit ideeën over schoonheid een rol gespeeld. Wel zijn we het agrarisch cultuurlandschap in de loop van de tijd gaan waarderen. Het heeft als ‘consumptielandschap’ voor bewoners, recreanten en toeristen nieuwe betekenis gekregen. De landschappelijke structuren zijn belangrijke dragers van de biodiversiteit. Het plangebied is op de gebiedskenmerkenkaart de ‘Laag van het agrarisch cultuurlandschap’ gelegen in het landschapstype ‘Veenkoloniaal landschap’. In afbeelding 4.5 is dat aangegeven.
Afbeelding 4.5
De ‘Laag van het agrarisch cultuurlandschap’ (Bron: Provincie Overijssel)
‘Veenkoloniaal landschap’ Kenmerkend voor het veenkoloniaal landschap zijn de grootschalige open landschappen met een lineaire bebouwings-, verkavelings- en ontwateringsstructuur die zijn ontstaan door grootschalige ontginning van de hoogveengebieden. Het Overijssels veenkoloniaal landschap is deel van een groter geheel dat zich uitstrekt
BJZ.nu Bestemmingsplannen
22
Bestemmingsplan “Garstelanden Oost fase 2” Vastgesteld over Groningen en Drenthe. Het is gevormd door ontginners en boeren uit met name het noorden. Typische Groningse boerderijen staan hier doorgaans naast de Overijsselse boerderijen. De ambitie is gericht op de versterking van de aantrekkelijkheid, de leefbaarheid en de kwaliteit van dit landschap. Het gaat dan met name om de grote maat en de vergezichten. De norm is een beschermende bestemmingsregeling gericht op instandhouding van de grote open ruimtes, de vergezichten en het contrast tussen deze ruimtes en bestaande verdichte zones. Als ontwikkelingen plaatsvinden in het veenkoloniaal landschap dan dragen deze bij aan het behoud en de versterking van bijzondere architectuur, de linten in het landschap en de open ruimtes. Toetsing van het initiatief aan de ‘Laag van het agrarisch cultuurlandschap’ Met de in dit bestemmingsplan besloten ontwikkeling is rekening gehouden met de landschapskenmerken van het gebied. Zowel met de inrichting van de uitbreidingslocatie als de aan te leggen groenvoorziening wordt aangesloten bij de rechtlijnigheid van het landschap en de noord-zuid oriëntatie. Gelet op het vorenstaande is het initiatief in overeenstemming met de ‘Laag van het agrarisch cultuurlandschap’. 3.
De ‘Laag van de beleving’
Met de natuurlijke laag, de laag van het agrarische cultuurlandschap en de stedelijke laag is het spectrum van de ruimtelijke kwaliteit nog niet compleet. De laag van de beleving is het domein van de belevenis, de betekenis en identiteit. De laag van de beleving voegt eigen kenmerken toe, zoals landgoederen, recreatieparken, en recreatieve routes, maar benut vooral de kwaliteiten van de andere drie lagen. De locatie is op de gebiedskenmerkenkaart de ‘Laag van de beleving’ aangeduid met het gebiedstype ‘Donkerte’ (zie afbeelding 4.6).
Afbeelding 4.6: De ‘Laag van beleving: donkerte’ (Bron: Provincie Overijssel)
‘Donkerte’ Lichte gebieden geven een beeld van economische dynamiek; zoals de steden en dorpen, de snelwegen, de kassengebieden, attractieparken en grote bedrijventerreinen. De donkere gebieden geven daarentegen een indicatie van het rustige buitengebied van Overijssel. Het zijn relatief luwe en dunbevolkte gebieden met een lage gebruiksdruk. De ambitie is gericht op het koesteren van donkerte als kwaliteit. Het streven is gericht op het handhaven van de donkerte en, waar mogelijk, de gebieden bij ontwikkelingen nog donkerder te maken. De richting van de sturing is gericht op het minimaal toelaten van kunstlicht.
BJZ.nu Bestemmingsplannen
23
Bestemmingsplan “Garstelanden Oost fase 2” Vastgesteld
Toetsing van het initiatief aan de ‘Laag van de beleving’ Een toename van het gebruik van kunstlicht is inherent bij uitbreiding van een bedrijventerrein. Daarbij wordt opgemerkt dat het plangebied is gelegen is in een stedelijk gebied waar reeds sprake is van gebruik van kunstlicht. Overigens is de toename van het gebruik van kunstlicht in het plangebied beperkt, aangezien de bedrijven in beginsel uitsluitend overdag actief zijn. De “Laag van de beleving” staat de uitvoerbaarheid van het bestemmingsplan niet in de weg.
4.2.5
Conclusie toetsing aan het provinciaal beleid
Geconcludeerd kan worden dat de in dit voorliggende bestemmingsplan besloten ruimtelijke ontwikkeling in overeenstemming is met het in de Omgevingsvisie Overijssel verwoorde en in de Omgevingsverordening verankerde provinciaal ruimtelijk beleid.
4.3
Gemeentelijk beleid
Het gemeentelijk beleid is verwoord in tal van plannen. Met betrekking tot het voorliggende bestemmingsplan is de ‘Structuurvisie Twenterand’ het belangrijkste plan.
4.3.1
Structuurvisie Twenterand
4.3.1.1 Algemeen De ‘Structuurvisie Twenterand’ is op 19 juli 2011 door de gemeenteraad vastgesteld. Deze structuurvisie spreekt zich uit over de hoofdlijnen van de ruimtelijke ontwikkelingen van de gehele gemeente. Doel is om verschillende belangen, bijvoorbeeld tussen uitbreiding en inbreiding of tussen verkeer en landschap, zorgvuldig af te wegen en een gezamenlijk beeld over de gewenste ontwikkeling te krijgen. Een structuurvisie biedt een geïntegreerde benadering van het sectorale beleid en een herijking van bestaande (soms aan herziening toe zijnde) plannen. De structuurvisie is gefundeerd op uitgangspunten die voortkomen uit een inventarisatie en analyse van de bestaande situatie, het bestaande beleid en onderzoeken en prognoses.
4.3.1.2 Visie op Twenterand De gemeente Twenterand heeft besloten om in te zetten op de specifieke kernkwaliteiten van de verschillende kernen en landschappen die Twenterand rijk is. Geconcludeerd is dat er nog behoefte is aan beperkte extra woningbouw en bedrijventerreinen. De gemeente past de zogenaamde SER-ladder toe. Er wordt niet ongebreideld uitgebreid of ingebreid, maar er wordt zorgvuldig omgegaan met de bestaande kwaliteiten van zowel landschap als bebouwing. Ontwikkelingsruimte wordt in eerste instantie binnen de bestaande kernen of in de randen gezocht. Daarbij gaat het dan om ontwikkelingen in kleine eenheden, passend bij de schaal van het onderliggende gebied die bovendien als overzichtelijke en afgeronde gehelen kunnen worden gerealiseerd. De visie van de gemeente Twenterand is verwerkt in een overzichtelijk kaartbeeld. Onderstaande afbeelding omvat een uitsnede van de structuurvisieplankaart waarbij het plangebied is aangeduid met een rode ster.