Bijlage Programmajournaal 2022 gemeente Tubbergen.pdf
Tekst van het document
Programmajournaal 2022 gemeente Tubbergen
Inhoudsopgave 1. Inleiding.............................................................................................................................................. 3 2. Eerste financiële vertaling Coalitieakkoord 2022-2026.......................................................................4 3. Financiële stand van zaken jaar 2022................................................................................................6 4. Incidenteel beschikbare middelen waaronder de (belangrijkste) reserves........................................12
2
1. Inleiding Het programmajournaal 2022 kent een wat andere insteek en opzet dan de programmajournaals die u de afgelopen jaren heeft mogen ontvangen. Dit heeft vooral te maken met de verkiezingen van dit voorjaar en de coalitievorming. Naast een gewijzigde samenstelling van de gemeenteraad hebben we vanaf medio 2022 een nieuw college en ook een nieuw coalitieakkoord. Dit nieuwe coalitieakkoord 2022-2026 genaamd “En noe, met mekaar, vedan!” bevat de (nieuwe) speerpunten en ambities waar de raad en het college van de gemeente Tubbergen samen met de ambtelijk organisatie en de inwoners de komende jaren aan wil werken. Vanaf medio 2022 ligt de focus dus vooral op deze (nieuwe) speerpunten en ambities en zal ook de inhoudelijke rapportage en voortgang zich vooral daarop richten. De afgelopen tijd heeft het ons college vooral gewerkt aan het (verder) uitwerken van de speerpunten en ambities en uitzetten van tijdspaden. De uitkomsten hiervan nemen we op in de begroting 2023. Vanaf het jaar 2023 gaan we ook rapporteren over de stand van zaken en voorgang van deze (nieuwe) speerpunten en ambities. Voor nu kiest het college voor een programmajournaal met de nadruk op de actuele financiële stand van zaken.
Daarnaast heeft het college wel gewerkt aan een eerste financiële vertaling van het coalitieakkoord 2022-2026. Deze financiële vertaling, feitelijk de financiële paragraaf bij het coalitieakkoord 20222026, maakt onderdeel uit van dit programmajournaal 2022. Via deze weg vraagt het college instemming van de raad om de benodigde middelen, die de uitvoering van het coalitieakkoord vraagt, beschikbaar te stellen. De daadwerkelijke verdeling van deze middelen over de komende jaren en een nadere toelichting daarop betreken we bij de komende jaarbegrotingen. In de eerste paragraaf van dit programmajournaal komen we daar op terug. Daarna volgen we met een financiële stand van zaken voor het jaar 2022 op basis van bestaand beleid (paragraaf 2). In deze tweede paragraaf staan we ook stil bij de stand van zaken van de stelpost Corona. In de laatste (derde) paragraaf geven we de stand van zaken van de belangrijkste reserves weer. In deze derde paragraaf brengen we ook de vrijval van de verschillende incidentele, niet aangewende budgetten en reserves vanuit de vorige raadsperiode in beeld.
3
2. Eerste financiële vertaling Coalitieakkoord 20222026 De financiële vertaling van de inzet en acties uit het collegeakkoord levert het volgende beeld op: omschrijving nieuw beleid / intesiveringen van beleid Buitengebied in balans - werkbudget - projectondersteuning, ambtelijke inzet en mogelijke co-financiering - ervencoach ++ Positieve gezondheid - werkbudget - opstellen plan van aanpak inclusiviteit/toegankelijkheid - ondersteunen mantelzorgers - via vergoeding rijk € 50.000 - wijk GGD - leefbaarheidsfonds Leefomgeving v.d. toekomst - duurzaamheid - Duurzaamheid - programmagelden - werkbudget (4 jaar € 50.000) - programma duurzaamheid (geprioriteerd nieuw beleid uit de begroting 2022) - uitvoeringskosten Leefomgeving v.d. toekomst - leefbare kernen - werkbudget (4 jaar € 100.000) - inbreiding voor uitbreiding - continueren startersleningen - stimuleringsregeling - Plan van aanpak Gebiedsgerichteaanpak zorglandschap - (opstellen) actieplan arbeidsmarkt, doorontwikkeling innovatiehub, talentevent, 3O's - Evaluatie centrummanager - maatschappelijk vastgoed - investeringsruimte via reserve - maatschappelijk vastgoed - werkbudget - werkbudget recreatie en toerisme (inc.
plan van aanpak) Organisatieontwikkeling - Democratische vernieuwing en SLGW - communicatie en SLGW - bestendigen - Digitalisering - betrouwbare, transparante en open overheid (informatieveiligheid) - Digitalisering - digitale dienstverlening - Strategische capaciteit en arbeidsmarkt Bestuur en Middelen - werkbudgetten basisbegroting - toekomstbestendig maatschappelijk vastgoed - stelpost gevolgen omgevingswet - Twenteboard development (5 jaar) Veiligheid - Integraal veiligeheidsbeleid - ondermijning, buurtbemiddeling - uitbreiding handhaving met 1 FTE (geprioriteerd nieuw beleid uit de begroting 22) - extra uitbreiding handhaving via rijksvergoedingv - 1FTE via Naoberkracht Openbare Ruimte - Visual Tree Assesment (VTE) / Boomveiligheidscontrole (BVC) - risicoinventarisatie - financiele gevolgen opheffen SW op de middellange termijn Sport en Cultuur - opstellen sportnota - opstellen cultuurnota - continuering sportconsulent Sociaal Domein - areaalaanpassing en ontwikkelingen sociaal domein - POH GGZ (geprioriteerd nieuw beleid uit begroting 2022) - coordinator externe verwijzer
inc.
2022
Totaal
6.515
2023
2024
2025
2026
300 100 200 50 60
60
60
60
99
99
99
99
15
15
15
15
104 47
104 47
104 47
104 47
75
75
75
75
50
50
50
50
50
50
50
50
70
70
70
70
10
20
40
60
56
56
56
56
175
175 75 42
175 75 42
175 75 42
175 75 42
222
928
938
958
978
150 1.000 200 800 400 400 600 25 150 100 75 200
47 22 300
280 988 50
75
25 25
De onderbouwingen van de verschillende posten zijn gebaseerd op de inzet en de acties zoals opgenomen in het coalitieakkoord 2022-2026. Daaronder liggen op onderdelen ook onderbouwingen en toelichtingen uit het overdrachtsdocument. Om voortvarend aan de slag te kunnen met de uitvoering van het coalitieakkoord is het nodig dat de benodigde middelen inderdaad beschikbaar komen. Voor de incidenteel benodigde middelen stelt het college voor een nieuwe reserve in het leven te roepen genaamd “reserve coalitieakkoord 2022-2026”. 4
Besluitvorming over deze te vormen nieuwe reserve en de voeding/vulling daarvan ligt voor in dit programmajournaal. De daadwerkelijke onttrekkingen aan deze reserve betrekken we bij de verschillende komende P&C documenten (bij voorkeur de begroting). Op die momenten komen we ook met nadere toelichtingen en onderbouwingen van de verschillende acties en inzetten. Ook de besluitvorming over de jaarschijf 2022 ligt voor in dit programmajournaal. Het betreft hier twee acties waar dermate veel druk op zit dat er absoluut niet mee gewacht kan worden. De eerste betreft extra inzet op het sociaal domein die noodzakelijk is om de continuïteit binnen het sociaal te kunnen waarborgen. De tweede betreft noodzakelijke investeringen in de informatieveiligheid. Beide acties lopen via Noaberkracht en de bedragen die genoemd worden zijn de aandelen van de gemeente Tubbergen in het totaal van de kosten. De structurele bedragen vanaf het jaar 2023 betrekken we bij het opstellen van de begroting 2023. Om inzichtelijk te maken welke kosten het uitvoeren van het coalitieakkoord volgens een eerste doorrekening met zich meebrengt, hebben we er echter wel voor gekozen alle kosten in beeld te brengen en de gemeenteraad te vragen daar mee in te stemmen.
Om u enig gevoel te geven bij de meerjarige consequenties hiervan brengen we de meerjarige financiële vertaling van de inzet en acties uit het coalitieakkoord in beeld afgezet tegen het herziene meerjarige saldo uit de, door de gemeenteraad vastgestelde, financiële tussenrapportage 2022-2026 gemeente Tubbergen.
Herzien meerjarig saldo fi nanciele tussenrapportage Totaal coalitieakkoord 2022-2026 resterend herzien meerjarig saldo na keuzes college
2023 1.097 928 169
2024 1.114 938 176
2025 1.680 958 722
2026 1.076 978 98
Het resterende herziene meerjarige saldo vanaf het jaar 2023 is voor ons het vertrekpunt bij het opstellen van de begroting 2023. Let wel: de daadwerkelijke besluitvorming over de structurele gevolgen vanaf het jaar 2023 van de eerste financiële doorrekening van het coalitieakkoord 20222026 vindt plaats bij de begroting 2023. Voorgesteld wordt in te stemmen met de eerste financiële vertaling van de inzet en acties uit het coalitieakkoord 2022-2026 en deze voor het jaar 2022 te verwerken in het programmajournaal 2022 en vanaf 2023 te betrekken bij het opstellen van de begroting 2023. Voorgesteld wordt in te stemmen met de eerste financiële vertaling van de inzet en acties uit het coalitieakkoord 2022-2026 en hiervoor een incidenteel bedrag van € 6.515.000 beschikbaar te stellen en te storten in de nieuw te vormen “reserve coalitieakkoord 2022-2026”. Dekking via de Reserve Incidenteel Beschikbare Algemene Middelen.
5
3. Financiële stand van zaken jaar 2022 Mutaties bestaand beleid In deze paragraaf treft u een samenvattend overzicht aan van de verschillende financiële mutaties voor het jaar 2022 op basis van bestaand beleid. Dit kunnen autonome ontwikkelingen zijn of zaken waarover reeds besluitvorming heeft plaatsgevonden. Daarnaast hebben we in deze paragraaf een afzonderlijk onderdeel opgenomen waarin de voortgang en de stand van zaken van de stelpost corona wordt weergegeven. We beginnen dit hoofdstuk echter met een overzicht van mutaties die betrekking op het bestaande (dus vastgestelde) beleid:
Omschrijving Coalitieakkoord 2022-2026 - organisatieontwikkeling - informatieveiligheid - sociaal domein - continuiteit Mei circulaire 2022 - hogere algemene uitkering - reeds geraamd - taakmutaties - stelposten - inzet stelpost uitvoeringskosten duurzaamheid Sociaal Domein Juridische ondersteuning Verdegaalhal Leges bestemmingsplanwijzigingen Juridische advisering RO Dividenden - Twence - Wadinko - BNG Prijsindexatie / inflatie - nieuwe aanbesteding openbare verlichting - wegen - brandstof en verzekering tractie via Noaberkracht - energie huisvesting Noaberkracht - inzet stelpost Gas Kosten groot onderhoud Manderveenseweg (reserve) Inhuur Griffi e Stelpost rente / financiering Overige kleine(re) verschillen en onvoorzien Totaal
bedrag x € 1.000 -47 -175 1.538 -349 -590 -626 188 341 -50 -37 75 -15 51 34 28 -34 -490 -35 -3 500 p.m 0 -45 75 -5 329
Coalitieakkoord 2022-2026 Zoals in de vorige paragraaf over het coalitieakkoord is aangegeven zitten er twee acties in het coalitieakkoord met een structureel karakter vanaf het jaar 2022. Het betreft hier twee acties waar dermate veel druk op zit dat er absoluut niet mee gewacht kan worden. De eerste betreft extra inzet 6
op het sociaal domein die noodzakelijke is om de continuïteit binnen het sociaal domein te kunnen waarborgen. De tweede betreft noodzakelijke investeringen in de informatieveiligheid. Beide acties lopen via Noaberkracht en de bedragen die genoemd worden zijn de aandelen van de gemeente Tubbergen in het totaal van de kosten. Meicirculaire 2022 Deze meicirculaire is de meest omvangrijke en ingewikkelde meicirculaire sinds jaren. Zeker in meerjarig perspectief omdat de herverdeeleffecten herijking gemeentefonds vanaf het jaar 2023 gaan spelen en omdat ook steeds duidelijker wordt wat de gevolgen van de opschalingskorting zijn en welke omvang de extra middelen voor de jeugdzorg op termijn daadwerkelijk hebben. Dit alles betrekken we bij het opstellen van de begroting 2023. Voor het jaar 2022 zijn vooral het accres(de groei van het gemeentefonds), de gevolgen van de loon- en prijsontwikkeling en de taakmutaties van belang. Een aantal zaken uit deze meicirculaire zagen we al aankomen en daar hadden we in de vorm van ramingen al rekening mee gehouden hebben. Deze draaien we nu dus weer terug. Nieuw is de raming waarin we rekening houden met zogenaamde onderuitputting bij het Rijk. Onderuitputting ontstaat als niet alles conform planning wordt uitgevoerd en er dus geld niet in het betreffende jaar wordt uitgegeven.
Als dit bij het rijk het geval is neemt ook de storting in het gemeentefonds navenant af en daalt dus ook de algemene uitkering voor dat jaar (samen de trap af). Gezien de forse ambities van het rijk is het meer dan aannemelijk dat er de komende jaren forse onderuitputting bij het rijk zal plaatsvinden en dat de werkelijke bijdragen uit het gemeentefonds in de vorm van de algemene uitkering (fors) lager zal uitpakken dan geraamd. Voorzichtigheid is geboden. In de meicirculaire is het accres geactualiseerd op basis van de Voorjaarsnota 2022. De algemene uitkering van het gemeentefonds wordt geïndexeerd op basis van het principe ‘samen de trap op en samen de trap af’. Voor alle jaren vanaf 2022 is er sprake van een opwaartse bijstelling van het accres. Een aantal investeringsfondsen (Klimaatfonds, Mobiliteitsfonds (ontsluiting nieuwe woningen) en Stikstoffonds) worden uitgezonderd op de accresrelevante uitgaven. Vanuit dit hogere accres moeten gemeenten ook de gevolgen van de loon- en prijsontwikkeling opvangen. Vandaar ook dat de bestaande stelposten voor loon- en prijscompensatie naar boven worden bijgesteld. In het vervolg van dit programmajournaal (en later ook bij de begroting 2023) komen we terug op de inzet van deze stelposten. Het saldo van de hogere algemene uitkering is geen pure “winst”. We dienen rekening te houden met de taakmutaties die benoemd zijn door het rijk.
Taakmutaties zijn middelen die met een bepaald oogmerk aan het gemeentefonds zijn toegevoegd of onttrokken, maar waar geen bestedingsverplichting aan ten grondslag ligt. Wanneer ze nieuw zijn worden ze eenmalig afzonderlijk benoemd om inzicht te creëren waaraan het rijk meer of minder geld gaat besteden. Maar het uitgangspunt van de gehele algemene uitkering is en blijft dat de middelen vrij aanwendbaar zijn. Binnen de gemeente Tubbergen kennen we de lijn dat voor deze taakmutaties een stelpost wordt opgenomen in afwachting van te ontwikkelen beleid. Zodra door college en raad wordt ingestemd met het ontwikkelde beleid kan een beroep worden gedaan op deze stelpost(en). Indien ervoor wordt gekozen geen beleid te ontwikkelen dan kan de stelpost vrijvallen ten gunste van de algemene middelen. Voor 2022 zijn er een aantal kleine taakmutaties maar ook de volgende twee wat grotere: Energietoeslag Op 15 maart jongstleden is het wetsvoorstel eenmalige energietoeslag lage inkomens ingediend bij de Tweede Kamer. Met het wetsvoorstel krijgen gemeenten de bevoegdheid om dit jaar via categoriale bijzondere bijstand een eenmalige tegemoetkoming voor de gestegen energieprijzen toe te kennen aan huishoudens met een laag inkomen. De bedragen van € 800 per huishouden zijn leidend. Voor de gemeente Tubbergen betekent dot een extra rijksvergoeding voor het jaar 2022 ten bedrage van € 358.000.
Uitvoeringskosten klimaatakkoord Voor de uitvoeringskosten voor het klimaatakkoord wordt in 2022 een totaalbedrag van € 112,591 miljoen aan gemeenten beschikbaar gesteld. Er vinden nog gesprekken plaats tussen onder andere VNG, IPO en het Rijk over de resterende middelen die in het Coalitieakkoord zijn gereserveerd voor de uitvoeringskosten van medeoverheden voor het klimaatakkoord en aanvullend klimaatbeleid.
7
Voor het jaar 2022 betekent dit voor de gemeente Tubbergen een extra rijksbijdrage van € 188.000. Dit bedrag merken wij aan als dekking voor de extra middelen die we via het coalitieakkoord beschikbaar stellen voor uitvoeringskosten duurzaamheid (€ 800.000). Sociaal Domein Hieronder het totaaloverzicht van alle mutaties binnen het programma sociaal domein (en onderwijs) (basisbegroting) in het tweede programmajournaal 2022.
2022 HAR-regeling Kinderopvang SMI Bijstand – gevestigde & startende ondernemers Bbz – uitvoeringskosten Participatie & re-integratie Sociale werkvoorziening Wmo – Beschermd Wonen & Maatschappelijke Opvang Wmo – ondersteuning groep Kleine wijzigingen
-90 8 -25 10 -30 17 367 75 8
Eindtotaal
341
HAR-regeling (€ 90.000 nadeel) Om de druk op de opvangcapaciteit van het COA te verkleinen, is de hotel- en accommodatieregeling (HAR) voor statushouders in het leven geroepen. Statushouders in een azc die op definitieve huisvesting wachten, kunnen via de HAR alvast tijdelijk in hun toekomstige gemeente gaan wonen. Bijvoorbeeld in een hotel of recreatiewoning. De gemeente Tubbergen heeft hier gebruik van gemaakt en daarvoor middelen ontvangen van het COA. Op dit moment liggen de kosten voor deze opvang echter hoger dan de ontvangen middelen, gezien er geen beschikbare woningen zijn. Eind juli is bekend gemaakt dat de HAR regeling wordt verlengd en kan er opnieuw een aanvraag worden ingediend voor het ontvangen van de middelen. Indien de gemeente Tubbergen extra middelen krijgt toegekend, zullen we deze verantwoorden in de jaarstukken 2022. Bijstandsuitkeringen (€ 25.000 nadeel) Sinds oktober 2021 is het niet meer mogelijk om een Tozo-uitkering of lening aan te vragen. Ondernemers die financiële ondersteuning nodig hadden konden in het eerste kwartaal van 2022 aanspraak doen op de versoepelde Bbz (ook wel: Bbz light). Hierdoor zijn de kosten van levensonderhoud gevestigde & startende ondernemers in 2022 incidenteel hoger dan begroot.
Participatie & re-integratie (€ 30.000 nadeel) Dit betreffen de hogere begeleidingskosten nieuw beschut die per 2022 wordt uitgevoerd door de Stichting Participatie Noaberkracht (SPN). Sociale werkvoorziening (€ 17.000 voordeel) De gemeente Tubbergen heeft een dienstverleningsovereenkomst met Ontplooj, de stichting die een aantal taken rondom de Wsw uitvoert voor Tubbergen. Dit voordeel betreft de afrekening over 2021. Wmo beschermd wonen (€ 367.000 voordeel) De centrumgemeente Almelo voert de taken rondom beschermd wonen uit voor onder andere de gemeente Tubbergen. De afrekening over 2021 betreft een positief resultaat van bijna € 6 miljoen. Het aandeel van Tubbergen hierin bedraagt € 367.000. Het positief resultaat voor BW over 2021 heeft te maken met lagere cliëntaantallen BW in de Wmo door openstelling van de Wlz voor BW cliënten die langdurige GGZ nodig hebben. Daarnaast is er sprake van een wachtlijst; als er meer plekken waren, konden meer mensen worden geplaatst. Ook is in 2021 de meerkostenregeling corona niet volledig benut 8
Wmo ondersteuning groep (€ 75.000 voordeel) Dit voordeel wordt veroorzaakt doordat er een daling is van het aantal cliënten dagbesteding Wmo. Energietoeslag (€ 358.000 ten laste van stelpost) Het bedrag dat in de meicirculaire 2022 is ontvangen voor de uitvoering van de regeling energietoeslag wordt van de stelpost gehaald en toegevoegd aan het programma sociaal domein. Hieruit worden zowel de uitkerings- als uitvoeringskosten betaald. Dit betreft de 1 e tranche die is ontvangen, in de septembercirculaire zal de 2e tranche worden verwerkt. Sociale werkvoorziening (€ 46.000 ten laste van stelpost) In de meicirculaire 2022 is de integratie-uitkering Participatie aangepast, waarin het bedrag per arbeidsjaar (AJ) Wsw naar boven is bijgesteld. Deze bedragen worden doorbetaald aan de Stichting Participatie Noaberkracht. Het extra ontvangen bedrag wordt toegevoegd aan het programma sociaal domein. Aan het eind van het jaar vindt een afrekening plaats met de SPN op basis van daadwerkelijke realisatie van het aantal AJ. Loon- en prijsindexatie sociaal domein 2022 (€ 161.000 ten laste van stelpost) De tarieven 2022 van Wmo en Jeugd zijn op de reguliere wijze geïndexeerd ten opzichte van 2021. De evenredige verhoging van de budgetten was nog niet doorgevoerd omdat de compensatie hiervan in de meicirculaire 2022 is ontvangen.
Deze wijziging wordt dus nu doorgevoerd, waarbij de begrote bedragen binnen het programma sociaal domein worden geïndexeerd. Wet inburgering (€ 50.000 ten laste van stelpost) Er is binnen Noaberkracht tijdelijk extra formatie nodig voor het uitvoeren van de nieuwe wet inburgering. Hiervoor wordt de stelpost taalniveau statushouders ingezet. Een bedrag van € 50.000 wordt hiermee beschikbaar gesteld aan Noaberkracht voor de uitvoering. Prenataal huisbezoek (€ 2.000 ten gunste van stelpost) De invoering van prenataal huisbezoek is uitgesteld naar 1 juli 2022, waardoor de helft van het eerder toegevoegde budget aan het programma sociaal domein in 2022 nog niet nodig is. In de meicirculaire 2022 is deze korting op de algemene uitkering ook doorgevoerd. HPV mannen (€ 3.000 ten laste van stelpost) De GGD Twente voert per 2022 de vaccinaties van mannen ter voorkoming van het HPV-virus uit. Hiervoor zijn structureel extra middelen ontvangen van het Rijk die worden toegevoegd aan het programma sociaal domein. Juridische ondersteuning Het reguliere budget van € 10.000 moet met een bedrag van € 50.000 worden verhoogd in verband met een juridisch geschil dat bij de bestuursrechter ligt.
Verdegaalhal Het huurcontract met de huurder is eind 2021 opgezegd omdat de Verdegaalhal is aangewezen als tijdelijke huisvesting voor directe publieksdienstverlening en het bestuur tijdens de sloop en nieuwbouw gemeentehuis. Door het stilleggen van deze plannen is het gebouw leeg komen te staan. De gemeente heeft er voor gekozen om het gebouw het eerste half jaar om niet te verhuren aan de oorspronkelijke huurder om zo leegstand van het gebouw tegen te gaan en de ontwikkelingen rondom het nieuwe gemeentehuis af te wachten. Vanaf 1 juli 2022 wordt de Verdegaalhal weer verhuurd. Deze gang van zaken heeft geleidt tot het wegvallen van structurele opbrengsten en tijdelijke hogere exploitatielasten. Leges bestemmingsplanwijzigingen De legesopbrengsten voor principeverzoeken, bestemmingsplannen en wijzigingsplannen overstijgen de huidige raming aan inkomsten als gevolg van een hoger aantal aanvragen dan vooraf begroot.
9
Tevens zijn een aantal grote bouwplannen afgerond in het eerste halfjaar van 2022 met als gevolg een relatief hoog bedrag aan leges per aanvraag. Al met al meevaller van € 75.000. Juridische ondersteuning RO Het aantal aanvragen over het eerste half jaar 2022 zijn hoger dan verwacht waardoor ook meer ondersteuning van externe vakspecialisten en deskundigen is ingeschakeld. Daarnaast zijn voor een aantal aanvragen de inhuur van juridische dienstverlener hoger dan voorafgaand verwacht. Dit brengt een extra kostenpost met zich mee van € 15.000. Dividenden Aan de hand van de verschillende jaarverantwoordingen 2021 van betreffende verbonden partijen die medio 2022 zijn vastgesteld in de Algemene Vergadering van Aandeelhouders (AVA) blijkt een hoger dividend dan eerder werd aangenomen. Prijsindexatie / inflatie De gevolgen van de hoge prijzen (inflatie) is ook binnen de begroting van de gemeente Tubbergen voelbaar. Onderhoud openbare verlichting Het onderhoud aan de openbare verlichting is opnieuw aanbesteed. Met ingang van 1 mei 2022 is dit contract in werking. Het gevolg is dat de onderhoudskosten zijn gestegen naar marktconforme tarieven. De uitgevoerde werkzaamheden en leveringen worden nu volledig afgerekend in plaats van een gemiddeld vast tarief per lichtpunt. Voor 2022 betekent dat een prijsstijging van € 34.230,-.
Onderhoud wegen Het onderhoud van wegen gebeurd aan de hand van aanbestedingen. Voor Tubbergen hebben we contracten met twee aannemers die werkzaamheden verrichten aan de asfaltverharding en aan de elementverharding. Het raambestek is 2019 en in 2021 aangenomen. De prijzen worden elk jaar vergeleken en verrekend op basis van de cijfers van het CBS op start contract en cijfers CBS (kwartaal) 2022. We zien dit jaar een uitzonderlijke forse prijsstijging. Voor asfalt gaat het om een prijsindex van 51,5% en voor elementverharding moeten we rekening houden met een prijsindex van 15,7%. Voor 2022 gaat dit om een bedrag van € 490.000. Brandstof en energie via Naoberkracht De hogere prijzen van vooral brandstof en energie worden ook binnen Noaberkracht gevoeld. Conform afspraak mogen deze kosten worden doorbelast aan de beide deelnemende gemeenten en ten laste worden gebracht van de binnen de gemeenten beschikbare stelposten. Extra kosten € 38.000. Stelpost prijscompensatie We houden in de (meerjaren)begroting rekening met een jaarlijkse stijging van de lonen de prijzen. Dit doen we door stelposten op te nemen in afwachting van de werkelijke stijgingen van zowel de lonen als de prijzen. De stelpost prijscompensatie 2022 zetten we nu in ter dekking van de gestegen kosten.
Gas Het vijfde sanctiepakket tegen Rusland heeft er toe geleidt dat overheidsorganisaties, waaronder de gemeente Tubbergen, de aardgascontracten met Gazprom uiterlijk 10 oktober 2022 moeten opzeggen. Voor 11 gemeenten, waaronder de gemeente Tubbergen is een aanbestedingsprocedure gestart en 2 september 2022 is een gunning afgegeven aan Vattenfal om per 1 oktober 2022 de benodigde volumes aan aardgas voor vier jaar te leveren. De nieuwe contracten hebben een flinke kostenverhoging tot gevolg voor de levering van aardgas, net als iedereen die nieuwe contracten moet afsluiten op de huidige energiemarkt. Veel overheidsorganisaties hebben moeite om een aardgasleverancier te vinden. De aanbestedingsgroep heeft daarom veelvuldig het ministerie van EZK en de VNG gecontacteerd om te verifiëren of de Nederlandse koers veranderd is. De brief van minister Jetten aan de Tweede Kamer 10
van 6 september (vier dagen nadat de gunning aan Vattenfal is afgegeven), waarin hij aangeeft dat de termijn voor het opzeggen van de aardgascontracten met Gazprom wordt opgeschoven naar 1 januari 2023 heeft de aanbestedingsgroep dan ook ten zeerste overvallen. Nu de termijn voor het opzeggen van de contracten met Gazprom worden doorgeschoven naar 1 januari 2021 gaat de werkgroep onderzoeken hoe de financiële consequenties kunnen worden beperkt. Omdat de situatie per dag veranderd kunnen we nu nog niet in kaart brengen wat de financiële gevolgen gaan zijn voor 2022 en verder. Kosten groot onderhoud Manderveenseweg Tijdens de voorbereiding voor het aanleggen van het fietspad langs de Manderveenseweg is besloten om het groot onderhoud aan de rijbaan gelijktijdig uit te voeren. Dit is besloten omdat we dan werk met werk konden maken (bijv. het ontgraven en verwerken van grond). Het fietspad kruist (bij bijv. rotondes) enkele keren de rijbaan van de Manderveenseweg. Doordat het fietspad de rijbaan kruist zijn werkzaamheden uitgevoerd aan de rijbaan om onder andere de verkeersveiligheid te vergroten. Omdat het fietspad in de nieuwe situatie gescheiden is van de rijbaan is er voor gekozen om de rijbaan te versmallen door de fietsstroken te verwijderen en bermverharding aan te brengen. Een smallere rijbaan werkt snelheid verlagend.
In de voorbereiding is afgesproken dat de kosten van het wegenonderhoud betaald wordt uit de Reserve wegen en kunstwerken. De werkzaamheden zijn volledig uitgevoerd, waardoor er een totaal bedrag van € 473.260,- ten laste van deze reserve is gebracht. Inhuur Griffie Als gevolg van ziekte binnen de griffie Tubbergen is vooralsnog voor de rest van het jaar een waarnemend griffier ingehuurd. Meerkosten in 2022 € 45.000. Stelpost rente / financiering Ondanks de stijgende rente op de geldmarkt hebben we in 2022 geen beroep hoeven te doen op de stelpost rente / financiering. Deze kan dus op incidentele basis vrijvallen wat een meevaller betekent van € 75.000. Voor de komende jaren houden we stelpost in stand gezien de oplopende rente. Overige kleine(re) verschillen en onvoorzien Het betreft hier een aantal kleinere mutaties op het bestaande beleid en het vrijvallen van de post onvoorzien. Voorgesteld wordt in te stemmen met de aangegeven en toegelichte mutaties op basis van bestaand beleid uit dit programmajournaal 2022 en deze te verwerken in het boekjaar 2022 en het voordelige saldo ten bedrage van € 329.000 te storten in de algemene reserve
Stelpost Corona Zoals we hebben toegezegd komen we in elk van onze P&C documenten met een voortgang en actualisatie van de stelpost corona. Dit doen we dus ook in dit programmajournaal over het jaar 2022. Hierbij nemen we de eindstand van de stelpost corona uit de financiële tussenrapportage 2022-2026 als vertrekpunt voor dit programmajournaal over het jaar 2022. Deze stand kwam rekening houdend met alle aangedragen mutaties uit de financiële tussenrapportage 2022-2026 uit op een bedrag van € 435.000. De afgelopen maanden hebben een tweetal mutaties plaatsgevonden die leiden tot het volgende beeld van de stelpost
Omschrijving stand financiele tussenrapportage 2022 Bij: compensatie inkomstenderving Af: centercom Herziene stand
bedrag 435.000 48.000 -16.500 466.500
11
Ook in 2022 kent het rijk weer een regeling genaamd "compensatie inkomstenderving Corona" over het jaar 2021. Uitgangspunt is reële compensatie van de door gemeenten gederfde inkomsten door corona in 2021. De gederfde inkomsten worden berekend door de door gemeenten begrote inkomsten af te zetten tegen de door gemeenten volgens de jaarrekening 2021 geïnde inkomsten. De compensatie betreft de volgende posten: toeristenbelasting, parkeerbelasting, terrasprecario- en reclamebelasting, marktgelden, evenementenleges, havengelden en kwijtschelding / oninbaar verklaren lokale heffingen als gevolg van corona. Voor de gemeente Tubbergen betekent dit een compensatie van € 48.000. Op grond van de Concessieovereenkomst is Centercom verplicht om voor het exploiteren, plaatsen en onderhouden van A0-reclamedisplays een vaste concessieprijs aan de gemeente Tubbergen te betalen. Centercom heeft in de loop van 2020 als gevolg van Corona niet meer kunnen voldoen aan de jaarlijkse afdrachten. Het college heeft in juli 2022 besloten een korting van 50% toe te passen op de afdrachten van Centercom over de jaren 2020 en 2021 en de kosten ten bedrage van € 16.500 ten laste te brengen van de stelpost Corona. Voorgesteld wordt in te stemmen met de aangegeven mutaties op de stelpost Corona en deze als zodanig te verwerken.
Het resterende deel van de stelpost corona houden we voorzichtigheidshalve in tact in afwachting van te ontwikkelen beleid/meer duidelijk en betrekken we bij het opstellen van de jaarverantwoording 2022.
4. Incidenteel beschikbare middelen waaronder de (belangrijkste) reserves In deze paragraaf zoeken we aansluiting bij de gepresenteerde cijfers uit de financiële tussenrapportage 2022-2026. Met deze cijfers als uitgangspunt gaan we daarna de mutaties benoemen en toelichten zodat het meest recente beeld van de incidenteel beschikbare algemene middelen waaronder de (belangrijkste) reserves ontstaat. Zoals aangegeven nemen we cijfers uit de financiële tussenrapportage 2022-2026 als vertrekt punt.
Beschikbare algemene incidentele middelen - tussenrapportage 2022-2026 - Weerstandcapaciteit ratio 1,5 (algemene reserve) - Programmagelden duurzaamheid - Project- en procesgelden maatschappelijk vastgoed in relatie tot demografi e - Programmagelden inbreiding voor uitbreiding - Reserve incidenteel beschikbare algemene middelen Totaal Beschikbare algemene incidentele middelen
miljoen € 4,050 0,063 0,000 0,404 8,683 13,200
Algemene reserve De enige mutatie op de algemene reserve die op dit moment bekend is, is het voordelige saldo uit dit programmajournaal 2022 ten bedrage van € 329.000. Aangezien ook de benodigde weerstandscapaciteit ongewijzigd blijft op een omvang van € 4.050.000 betekent het storten van het voordelige saldo uit dit programmajournaal 2022 dat er een surplus op de algemene reserve ontstaat van € 329.000. Dit surplus kan worden onttrokken aan de algemene reserve en worden gestort in de reserve Incidenteel beschikbare algemene middelen. Voorgesteld wordt in te stemmen met de mutatie op de algemene reserve en het hierdoor ontstane surplus ten bedrage van € 329.000 te onttrekken aan de algemene reserve en te storten in de reserve incidenteel beschikbare algemene middelen
12
Programma- en projectgelden Deze waren bedoelt voor de ambities uit de vorige coalitieperiode. In de financiële tussenrapportage 2022-2026 hebben we aangegeven dat deze feitelijk kunnen komen te vervallen omdat er via het coalitieakkoord 2022-2026 (nieuw) geld beschikbaar komt voor de (werkbudgetten van de) nieuwe ambities. We hebben in deze financiële tussenrapportage aangekondigd dat we dit betrekken bij het eerstvolgende P&C document en dat is dit programmajournaal over het jaar 2022. Voor de uitkomsten wordt verwezen naar de reserve incidenteel beschikbare algemene middelen. Reserve Incidenteel Beschikbare Algemene Middelen
Herziene stand RIBAM financiele tussenrapportage 2022-2026 Af: incidentele kosten Coalitieakkoord - naar reserve Coalitieakkoord Bij: voordelig saldo programmajournaal 2022 Bij: resterende werkbudgetten Bij: resterende programmagelden duurzaamheid Bij: resterende programmagelden inbreiding voor uitbreiding Bij: restant reserve jeugdwerkgelegenheid Bij: restant reserve Agenda voor Twente
8.683.000 -6.515.000 329.000 216.000 600.000 350.000 52.000 717.000
Herziene stand RIBAM programmajournaal 2022
4.432.000
Toelichting op mutaties RIBAM Zoals hiervoor onder het “kopje” Programma en projectgelden is aangegeven vallen enkele bestaande budgetten vrij en zijn met de nieuwe ambities uit het coalitieakkoord nieuwe programma gelden en werkbudgetten beschikbaar gesteld. Met de gewijzigde financiering en dekking van Twente Board Development kan ook de nog bestaande reserve Agenda voor Twente komen te vervallen.
Voorgesteld wordt in te stemmen met de aangegeven (en toegelichte) mutaties op de reserve incidenteel beschikbare algemene middelen
Reserve coalitieakkoord 2022-26 Zoals eerder in dit programmajournaal is aangegeven gaan we voor de huidige raadsperiode werken met een reserve coalitieakkoord 2022-2026. In de komende P&C documenten staan we stil bij het verloop en de stand van zaken van deze reserve. Dat doen we ook in dit programmajournaal. Er dienen namelijk een tweetal bestaande budgetten te worden toegevoegd aan deze reserve omdat deze benoemd zijn in het coalitieakkoord 2022-2026. Dit geeft het volgende beeld:
Reserve coalitieakkoord 2022-2026 stand coalitieakkoord 2022-2026 Bij: rijksbijdrage mantelzorg 2021 Bij: resterende middelen toekomstbestendig maatschappelijk vastgoed 20 en 21 Herzien stand reserve coalitieakkoord 2022-2026 programmajournaal 2022
bedrag 6.515.000 50.000 140.000 6.705.000
Voorgesteld wordt in te stemmen met de aangegeven mutaties op de reserve coalitieakkoord 2022-2026
13
Herziene stand algemene incidentele middelen
Beschikbare algemene incidentele middelen - programmajournaal 2022 - Weerstandcapaciteit ratio 1,5 (algemene reserve) - reserve coalitieakkoord 2022-2026 - Reserve incidenteel beschikbare algemene middelen Totaal Beschikbare algemene incidentele middelen
miljoen € 4,050 6,705 4,432 15,187
14