Bijlage afwegingskader voor scenario's centrumberaad.pdf

Afwegingskader als toets voor herinrichting centrum van Tubbergen Leeswijzer Voor u ligt het afwegingskader. Het afwegingskader is opgebouwd uit verschillende hoofdstukken. Hieronder volgt eerst de aanleiding van het proces Centrumberaad. In de aanleiding worden ook de vier scenario’s voor de herinrichting van het centrum kort beschreven. Vervolgens wordt de basiskaart toegelicht. De basiskaart is opgebouwd uit verschillende deellagen en bevat algemene thema’s voor de herinrichting van het centrum. Daarna zijn de beoordelingscriteria benoemd. Op basis van deze criteria kunnen de scenario’s worden beoordeeld.

Aanleiding Voor de herinrichting van het centrum van de kern Tubbergen is een visie op hoofdlijnen opgesteld en vastgesteld door de gemeenteraad (d.d. 15/02/22). In april-mei 2022 zijn vier scenario´s besproken met direct betrokken inwoners, ondernemers en andere geïnteresseerden. De bevindingen die voor alle scenario´s van toepassing zijn, zijn verwerkt in een verbeterde versie van de basiskaart.

Visie op het centrum van Tubbergen Het centrum van Tubbergen is een economisch en maatschappelijk sterk gebied met een centrale rol voor de hele gemeente vanwege haar bovenlokale verzorgingsfunctie. Het centrum van Tubbergen is een: Levendig en aantrekkelijk centrum met een divers winkelaanbod voor inwoners van Tubbergen omliggende kerkdorpen en bezoekers van buiten de gemeente; Een bruisend centrum met geregeld activiteiten, waar altijd wat te doen is; Een aantrekkelijke verblijf- en ontmoetingsplaats voor inwoners, bezoekers en recreanten. Een prettige woonomgeving voor zowel jong als oud; Een plek voor laagdrempelige sociaal- en maatschappelijke dienstverlening voor de hele gemeente; Toegankelijk en bereikbaar centrum met voldoende parkeerplaatsen; Plek die een duurzame en groene inrichting heeft. In het centrum staan ontmoeting, gastvrijheid en dienstverlening centraal. In het coalitieakkoord zijn de randvoorwaarden Functioneel, Betaalbaar en Duurzaam toegevoegd. De kernwaarden en randvoorwaarden zijn eisen/uitgangspunten die voor alle scenario´s van toepassing zijn en verwerkt in de basiskaart.

Kernwaarden en randvoorwaarden In overleg met de participatiegroep en de commissievergadering van de raad (d.d. 13/09/22) is aangegeven dat de uitgangspunten voor de basiskaart en de kernwaarden die zijn weergegeven in diverse lagen van de basiskaart goed moeten worden beschreven. De kernwaarden en de waarden die zijn toegevoegd in het coalitieakkoord (d.d. 01/07/22) zijn opgenomen in het afwegingskader. Wat willen we bereiken met de kernwaarden en randvoorwaarden?

Ontmoeting In het centrum van Tubbergen is behoefte aan plekken en manieren om elkaar meer te ontmoeten. Het zijn plekken waar je mag zijn zonder dat er iets van je verwacht wordt. Dat zijn uitnodigende plekken in de openbare ruimte, zoals bankjes of een speelplek. Maar ook locaties waar mensen elkaar laagdrempelig kunnen ontmoeten, zoals een dorpshuiskamer of dorpshuisfunctie.

Gastvrij Tubbergen is gastvrij voor inwoners, ondernemers, bezoekers en medewerkers. Het gaat om vermaak van jong en oud die in het centrum willen verblijven en meer levendigheid. De ‘reuring’ moet het verblijf van inwoners, ondernemers, bezoekers en medewerkers verlengen. Dat betekent, dat er voldoende te zien is en beleven door middel van evenementen, activiteiten op het gebied van sport en cultuur en gezellige cafés, terrassen en eetgelegenheid. Het raadhuisplein is de locatie waar evenementen en activiteiten nu en in de toekomst kunnen plaatsvinden gedurende het hele jaar, ook bij slecht weer en in de avonduren. Dit plein is tevens de beste plek om horecagelegenheden te clusteren. Om aantrekkelijk te zijn en te blijven streeft Tubbergen naar een divers winkelaanbod in een compact winkelcentrum. Daarbij bieden de huidige winkelpanden voldoende ruimte (geen uitbreiding detailhandel, wel opvulling leegstand). In het centrum wil de gemeente twee supermarkten behouden voor de dagelijkse boodschappen van al haar inwoners. Hiervoor is uitbreiding nodig van het oppervlakte van de huidige twee supermarkten. Dat kan door de supermarkten te clusteren aan het plein bij de Oude Markt/Eendracht/Pastoor Bloemenstraat. Gastvrij betekent ook een goede bereikbaarheid van het centrum, dat toegankelijk is voor iedereen en met voldoende parkeergelegenheid dichtbij de winkels.

In het compacte winkelcentrum en het Raadhuisplein hebben fietsers en wandelaars een belangrijkere positie dan de auto´s. Deze gebieden zijn autoluw.

Dienstverlening In het centrum van Tubbergen is behoefte aan een centrale locatie voor sociaal-maatschappelijke dienstverlening om de inwoners uit de gemeente Tubbergen goed te kunnen informeren en hulp en ondersteuning te bieden om mee te doen in de samenleving. Deze centrale locatie is een zichtbare toegankelijke en laagdrempelige plek voor ontmoeting en dienstverlening. De sociaal-maatschappelijke organisaties die hier gevestigd zijn, versterken elkaar en bieden de inwoners een totaalpakket om zelfstandig te kunnen leven (zelfredzaamheid). Zo kan de dienstverlening doelmatig en efficiënt worden vormgegeven. De diverse gebouwen en de openbare ruimte kennen geen fysieke drempels, de uitstraling van de ontmoetingsplekken zijn laagdrempelig en er is geen mentale of emotionele drempel om deze locatie binnen te lopen. In het kader van zorg dichtbij, zijn ook in alle dorpskernen faciliteiten voor ontmoeting, inloopspreekuren en keukentafelgesprekken.

Functioneel, betaalbaar en duurzaam De herinrichting van het centrum moet kostenbewust en de investeringen moeten bijdragen aan de beoogde doelstellingen. De vestigingen voor organisaties/ondernemers/initiatiefnemers die elkaar kunnen versterken, worden waar mogelijk geclusterd. De verwachting is dat dit ook bijdraagt aan de efficiëntie en synergie. Dat geldt zeker voor de organisaties die gevestigd zijn in het gemeentehuis. Het is geen bedrijfsverzamelgebouw en stapeling van stenen. Het lange termijn perspectief is van belang: eerst de inhoud en meerwaarde voor betrokkenen, daarna de oppervlakte. Het aantal vierkante meters mag niet leidend zijn, maar volgend. Bij de ontwikkeling van locaties of herinrichten van de openbare ruimte is het realiseren van extra groen en een groene uitstraling een uitgangspunt. In het kader van hittestress en klimaatbestendigheid, is ruimte voor groen, het vasthouden en afvoeren van water. Dat versterkt ook een prettige leefomgeving en de beleving van het centrum.

Scenario’s Hieronder staan in hoofdlijnen de vier scenario’s beschreven. Deze zijn tot stand gekomen uit de verschillende participatierondes. Na vaststelling van het afwegingskader kunnen de scenario’s worden beoordeeld. -

-

-

-

Scenario 1: Appartementencomplex nabij Verdegaalhal o Ontwikkelgebied Raadhuisplein: compact horecaplint rondom het plein, gecombineerd met gemeentehuis o Ontwikkelgebied Verdegaalhal: realisatie 2e volwaardige supermarkt met daarboven ruimte voor appartementen en daarnaast een appartementencomplex Scenario 2: Zorginstelling nabij Verdegaalhal o Ontwikkelgebied Raadhuisplein: compact horecaplint rondom het plein, gecombineerd met gemeentehuis o Ontwikkelgebied Verdegaalhal: realisatie 2e volwaardige supermarkt met daarboven ruimte voor appartementen en daarnaast een zorginstelling. Scenario 3: Evenementenhal nabij Verdegaalhal o Ontwikkelgebied Raadhuisplein: compact horecaplint rondom het plein, gecombineerd met gemeentehuis. o Ontwikkelgebied Verdegaalhal: realisatie 2e volwaardige supermarkt met daarboven ruimte voor appartementen en daarnaast behoud Verdegaalhal als evenementenhal. Scenario 4: Gemeentehuis nabij Verdegaalhal, grondgebonden woningen bij Raadhuisplein o Ontwikkelgebied Raadhuisplein: compact horecaplint met daarboven ruimte voor appartementen / hotelkamers en ruimte voor grondgebonden woningen aan de zijde van de Julianastraat/Raadhuisplein. o Ontwikkelgebied Verdegaalhal: realisatie 2e volwaardige supermarkt met daarboven ruimte voor appartementen en daarnaast gemeentehuis

In het voorkeursscenario wordt uitsluitend aangegeven welke functie op welke plek in het centrum komt. Het voorkeursscenario zal vervolgens moeten worden geconcretiseerd in uitwerkingsplannen.

De basiskaart De basiskaart is de ondergrond voor alle scenario’s en geeft invulling aan de inrichting en het gebruik van de openbare ruimte in het centrum. Alle lagen samen moet zorgen voor het gewenste eindbeeld zoals geformuleerd in de visie. Ruwweg delen we het centrum in met vlekken voor: Compact winkelgebied (bestemming detailhandel en horeca type 1) Dagelijkse levensbehoefte (ruimte voor groei van 2 supermarkten) Cultureelmaatschappelijke activiteiten, ontmoetingsplekken en horeca (type 2) Grondgebonden woningen aan de rand van het centrum Appartementen boven winkels (functiestapeling) Verharding en parkeren (aantal parkeerplaatsen blijft gelijk, schuiven van locatie kan) Klimaat en Duurzaam Ontwikkelgebieden locatie Verdegaalhal en locatie gemeentehuis De kernwaarden, randvoorwaarden en bovenstaande is gelaagd opgenomen in de basiskaart: -

-

-

Kaartlaag Verharding en verkeer: Compact winkelgebied en autoluw o ‘rode loper’: Ontsluiting en parkeren  Voldoende parkeergelegenheid  Parkeergelegenheid voor lang parkeren nabij centrum  Parkeergelegenheid dichtbij winkels (kort parkeren, fietsnietjes)  Routing wandelen, fietsen, auto:  Gemotoriseerd verkeer ondergeschikt winkels en horeca  Klimaatadaptief: ruimte voor waterinfiltratie, waterafvoer  Toegankelijkheid en bereikbaarheid (geen obstakels) o Wonen aan de rand van het centrum, vooral geschikt zijn voor jongeren en senioren  Binnen de woonvisie geldt dat inbreiding boven uitbreiding gaat. Kaartlaag Groen: Beleving en gezonde prettige leefomgeving o Groene ontmoetingsplaatsen openbare ruimte o Klimaatadaptief > groenstroken ter voorkoming hittestress, ook beleving groen en waterelementen Kaartlaag Levendigheid: ontmoeting voor jong en oud, inwoner en toerist, gedurende de hele dag o Cultureel maatschappelijke activiteiten, ontmoetingsplekken en horeca (type 2)  Ontmoetingsplaatsen openbare ruimte  Laagdrempelige ontmoeting (dorpshuiskamer)  Evenementen (jaarkalender/incidenteel, vaste faciliteiten versus flexibel) o Winkels o Dagelijkse levensbehoefte (ruimte voor groei van 2 supermarkten) o Sociaal-maatschappelijke dienstverlening (loket)

De invulling van functionaliteiten en het bepalen waarin en wanneer wordt geïnvesteerd, wordt bepaald en vastgelegd in te ontwikkelen beleid: Evenementen, Sport en Cultuur Terrassenbeleid Reclamebeleid: invloed op het beeldkwaliteit en belevingswaarde van de winkelstraat en gevels Klimaatadaptatie: groen én water = eisen aan gebouwen, maar ook voldoende groen in openbare ruimte voor vasthouden water, aanpak hittestress en beleving groen en water Sociaal-maatschappelijke dienstverlening: Dienstverleningsconcept gemeente Tubbergen Parkeren: Herzien parkeeronderzoek (2016), kort en lang parkeren waar wel/niet (parkeerdifferentiatie) Toegankelijkheid Bij de invulling van het ontwerp en uitwerking van het voorkeursscenario worden inwoners, ondernemers, bezoekers en medewerkers betrokken.

Beoordelingscriteria De scenario´s worden beoordeeld vanuit verschillende perspectieven (Inwoner/Ondernemer/Bezoeker (toerist/recreant)/Medewerker.

Werkwijze De scenario’s worden beoordeeld aan de hand van de (kern)waarden uit onderstaande tabellen. Hierbij wordt de nieuwe situatie vergeleken met de huidige situatie. De toekenning van de punten per scenario worden per beoordelingscriteria gemotiveerd door de procesgroep. Het scenario met de meeste punten zal leiden tot het voorkeursscenario dat ter vaststelling aan de gemeenteraad zal worden voorgelegd. Kernwaarde ontmoeting

o

o

o o o

o

o o o o o o o

o

Neemt af

Blijft gelijk

Neemt toe

Neemt sterk toe

-2 punten

-1 punt

0 punten

+1 punt

+2 punten

Neemt sterk af

Neemt af

Blijft gelijk

Neemt toe

Neemt sterk toe

-2 punten

-1 punt

+1 punt

+2 punten

In hoeverre nemen de mogelijkheden toe voor laagdrempelige ontmoeting (dorpshuiskamer) bij huisvesting in het gemeentehuis? In hoeverre nemen de mogelijkheden toe voor laagdrempelige ontmoeting (dorpshuiskamer) bij huisvesting in een cultureel maatschappelijke locatie? In hoeverre nemen de mogelijkheden toe voor ontmoeting in de openbare ruimte? In hoeverre versterken cultureel maatschappelijke partners elkaar door clustering van huisvesting? In hoeverre versterken cultureel maatschappelijke partners en de horeca centrale ontmoetingsplaatsen door clustering van huisvesting? In hoeverre wordt het verenigingsleven en de saamhorigheid van de samenleving versterkt?

Kernwaarde gastvrij

o

Neemt sterk af

In hoeverre is er voldoende ruimte voor evenementen in de openbare ruimte? In hoeverre is er voldoende ruimte voor evenementen in een evenementenhal? In hoeverre zijn er mogelijkheden voor faciliteren van sportactiviteiten overdekt? In hoeverre zijn er mogelijkheden voor faciliteren van sportactiviteiten in de openbare ruimte? In hoeverre is er voldoende ruimte voor horeca type 2 (eten, drinken, terras)? In hoeverre is er voldoende ruimte voor horeca type 2 (overnachting)? In hoeverre is er voldoende ruimte voor horeca type 1 (aanvullend op detailhandel, zoals ijsje, gebakje, etc.)? In hoeverre zijn er mogelijkheden voor huisvesting van een zorglocatie voor gehandicapten, psychiatrie, verslaving, ouderenzorg, etc. In hoeverre zijn er kansen voor concentratie winkelaanbod door vulling van leegstand?

0 punten

Kernwaarde gastvrij (vervolg)

o o

o o o o

o

o

o

o

o o o

o

Neemt toe

Neemt sterk toe

-1 punt

+1 punt

+2 punten

Neemt sterk af

Neemt af

Blijft gelijk

Neemt toe

Neemt sterk toe

-2 punten

-1 punt

0 punten

+1 punt

+2 punten

Neemt sterk af

Neemt af

Blijft gelijk

Neemt toe

Neemt sterk toe

-2 punten

-1 punt

0 punten

+1 punt

+2 punten

Neemt sterk af

Neemt af

Blijft gelijk

Neemt toe

Neemt sterk toe

-2 punten

-1 punt

0 punten

+1 punt

+2 punten

0 punten

In hoeverre is realisatie van grondgebonden woningen voor jongeren en senioren mogelijk aan de rand van het centrum? In hoeverre is realisatie van appartementen voor jongeren en senioren mogelijk (o.a. door functiestapeling) in het compact winkelgebied en bij horecaplein? In hoeverre versterken de functies (cultureel maatschappelijk, horeca, winkelgebied, dagelijkse behoefte, sociaal maatschappelijk) elkaar door clustering In hoeverre is de openbare ruimte klimaatadaptief? In hoeverre draagt de voorgestelde vergroening bij aan klimaatadaptatie? In hoeverre is de uitstraling en beeldvorming groener?

Economische waarde:

o

-2 punten

Blijft gelijk

In hoeverre is de gemeentelijke dienstverlening in centrum fysieke bereikbaar? In hoeverre is de sociaal-maatschappelijke dienstverlening gecombineerd met gemeentelijke dienstverlening laagdrempelig? In hoeverre versterken sociaal-maatschappelijke partners en de gemeentelijke dienstverlening elkaar?

Overige kernwaarden

o

Neemt af

In hoeverre zijn er mogelijkheden voor uitbreiding oppervlakte 2e volwaardige supermarkt? In hoeverre zijn er mogelijkheden voor faciliteren van activiteiten en cultuur (theater met bioscoop, exposities, workshops, verenigingen, etc.) In hoeverre is er voldoende ruimte voor lang parkeren nabij het centrum? In hoeverre is er voldoende ruimte voor kort parkeren nabij de winkels in de winkelstraat? In hoeverre is er voldoende ruimte voor kort parkeren nabij de supermarkt? In hoeverre is het mogelijk om het compacte winkelgebied en het horecaplein autoluw in te richten?

Kernwaarde dienstverlening

o

Neemt sterk af

In hoeverre is een nieuw gemeentehuis op de locatie raadhuisplein betaalbaar? (exploitatie) In hoeverre is een verbouwing van het gemeentehuis op de locatie raadhuisplein betaalbaar? (exploitatie)

Economische waarde (vervolg)

o o o o o

o o o o

Neemt af

Blijft gelijk

Neemt toe

Neemt sterk toe

-2 punten

-1 punt

0 punten

+1 punt

+2 punten

Neemt sterk af

Neemt af

Blijft gelijk

Neemt toe

Neemt sterk toe

-2 punten

-1 punt

0 punten

+1 punt

+2 punten

In hoeverre is een nieuw gemeentehuis op de locatie nabij de Verdegaalhal betaalbaar? (exploitatie) In hoeverre is het behoud van de Verdegaalhal als evenementenlocatie betaalbaar? (exploitatie) In hoeverre is het aantrekkelijker voor ondernemers om zich in Tubbergen te vestigen? In hoeverre is het aantrekkelijker voor inwoners, bezoekers, medewerkers om langer te verblijven? In hoeverre is het aantrekkelijker voor inwoners, bezoekers, medewerkers om meer te besteden?

Maatschappelijke waarde:

o

Neemt sterk af

In hoeverre faciliteert de cultureel maatschappelijke functie laagdrempelige ontmoeting? In hoeverre faciliteert de horeca functie laagdrempelige ontmoeting? In hoeverre faciliteert het compacte winkelgebied laagdrempelige ontmoeting? In hoeverre faciliteert de concentratie van supermarkten (dagelijkse behoefte) laagdrempelige ontmoeting? In hoeverre faciliteert de sociaal maatschappelijke functie laagdrempelige ontmoeting?

Puntentotaal