Verslag raadsvergadering 22 mei 2023
Tekst van het document
gemeente Tilburg Verslag van de vierde vergadering van de raad Maandag 22 mei 2023 Aanvang: 19.30 uur
Agenda
1.
Opening van de vergadering
2.
Vaststellen van de agenda
3.
Vaststellen van de notulen van de raadsvergadering van 13 april 2023
4.
Mededeling ingekomen stukken
5.
Raadsvoorstel Tijdelijke toelating R.R.H. Cremers
6.
Raadsvoorstel Verzamelvoorstel benoemingen
7.
Raadsvoorstel ingezetenschap wethouder Grashoff
8.
Raadsvoorstel Woordvoerderschappen
9.
Raadsvoorstel Visie cultuur in het publieke domein
10. Raadsvoorstel Ontwerpbegroting 2024 en conceptjaarrekening 2022 (exclusief jeugd) GR Regio Hart van Brabant 11. Raadsvoorstel Jaarrekening ontwerpbegroting 2024 en eerste begrotingswijziging 2023 en AB OMWB 12. Raadsvoorstel Begroting GGD 13. Raadsvoorstel Startnotitie Tilburg in 2050 14. Raadsvoorstel Duurzaamheidsbeleid nieuwbouw – thema energie 15. Raadsvoorstel Bestemmingsplan Zuid 2008, 5e herziening (Bisschop Zwijsenstraat 22) 16. Actuele Motie LST en CDA ‘Een Pater Poels Benkske in het Spoorpark?’ 17. Actuele motie 50PLUS, GroenLinks, LT, ONS Tilburg, PvdD, PvdA en D66: Vuurwerkverbod in Tilburg 18. Actuele motie SP: Onafhankelijk voorzitter en een goed gesprek over Waterproef 19. Actuele motie SP en ONS Tilburg: Flora en fauna en Moerenburg 20. Actuele motie PvdD, SP en ONS Tilburg: Geen vrijblijvendheid voor ecologische verbeteringen rond Waterproef 21. Actuele motie PvdD en ONS Tilburg: Terrasstoelendans Waterproef 22. Actuele motie: Burgerberaad Vuurwerkverbod 23. Sluiting. AANWEZIG: de heren F.J.C.M. van Aarle en N. Agović, mevrouw A. Aboulkacem, de heren H.F. van den Berg en O.H.T. Broeders, mevrouw I.M.E.A. Couwenberg, de heren R.R.H. Cremers en C.J. van Dijk, mevrouw A. Dunning, de heren J.J.V.D.M. van Esch en D.J.P. Heuvelmans, mevrouw Y.B.A. Heutmekers-Linders, de heer P.H.J.M. van den Hoven, mevrouw A.C.M. van Huffel, de heren S.J.A. Jansen, P.M.
Janssen en J.M.A. Kokke, mevrouw E. Kostermans, de heren A.J.F. Kramer, P. Kooke, S.M. Koster en F.A.M. Kriellaars, mevrouw P.L.R. Mieris, de heer J.A.C. Molenaar, de dames H.W.M. Oostelbos en L.E.C.P.M. Oerlemans, de heer I.F.J.M. Otten, de dames S.C.M. Schampers, F. Schellekens en E.P.J.M. Smit, de heer H.A.J. Smolders, de dames K. Sol en S. Spinnewijn, de heren R. Spieringhs, N.J.L. van Stappershoef, J.F.M. Sweep en H.C.A.M. van Tilborg, mevrouw A. Vlasveld,
Raadsvergadering gemeente Tilburg 22 mei 2023
pagina 1
de heren M.F.L. Vriens en N. van Wanrooij, mevrouw P. Wijnans, de heren A.A.H. Zegers en J.M.J. Zieleman en mevrouw A. Zouridis-Veldhoven. VOORZITTER: de heer Th. L.N. Weterings, burgemeester. GRIFFIER: mevrouw N. Kanters, griffier. TEVENS AANWEZIG: de heren M. van Asten, Y. Çelik en H.J. Grashoff, de dames M.T.M. Hendrickx en A. Lahlah en de heer B.W.W. van der Pol, wethouders. AFWEZIG: de heren M.J.M. Antens en B. Yilmaz. 1. Opening van de vergadering De voorzitter opent de vergadering met een kort moment van bezinning en heet allen welkom. Bericht van verhindering is ontvangen van de heren Antens en Yilmaz. 2. Vaststellen van de agenda De voorzitter stelt vast dat acht A-stukken, twee B-stukken en vijf moties actueel zijn geagendeerd. De motie actueel over de Pater Poels-broodbankjes is komen te vervallen. Het voorstel is om na de A-stukken de moties actueel te behandelen, zodat de gasten op de publieke tribune voor het onderwerp Waterproef het debat niet op een te laat tijdstip van de avond hoeven te volgen. Aldus wordt besloten en vervolgens wordt de agenda gewijzigd vastgesteld. 3. Vaststellen van de notulen van raadsvergadering van 13 april 2023 De notulen worden ongewijzigd vastgesteld. 4.
Mededeling ingekomen stukken Zonder stemming wordt besloten de ingekomen stukken onder A voor kennisgeving aan te nemen, over de ingekomen stukken onder B het college te verzoeken om een raadsvoorstel/advies voor te bereiden en over de ingekomen stukken onder D II het college te verzoeken de brieven te beantwoorden met een kopie antwoordbrief aan de raad. 5. Raadsvoorstel Tijdelijke toelating R.R.H. Cremers Het voorstel van het presidium wordt bij handopsteken in stemming gebracht en unaniem aangenomen. 6. Raadsvoorstel Verzamelvoorstel benoemingen Het voorstel van de griffier en de voorzitter wordt bij handopsteken in stemming gebracht en unaniem aangenomen. (De agendapunten 5 en 6 worden gezamenlijk behandeld.) De heer Van Tilborg (50PLUS) dankt namens de gemeenteraad het binnenkort afscheid nemende raadslid Oostelbos voor haar inspanningen voor de Commissie tot onderzoek van de geloofsbrieven. Die commissie bestaat nu uit mevrouw Vlasveld, de heer Smolders en hemzelf en ziet erop toe dat raadsleden en burgerraadsleden voldoen aan de toelatingseisen die gelden voor raadsleden en burgerraadsleden, zoals leeftijd, het woonplaatsvereiste en eventuele nevenfuncties.
Hij deelt namens de Commissie tot onderzoek van de geloofsbrieven mee dat die commissie de geloofsbrieven van de heren Cremers en Thewissen heeft onderzocht en geen beletselen ziet om hen toe te laten als respectievelijk raadslid en burgerraadslid. Hij wenst hen beiden veel succes. De commissie adviseert tot hun benoeming als respectievelijk raadslid en burgerraadslid.
Raadsvergadering gemeente Tilburg 22 mei 2023
pagina 2
Aldus wordt besloten. In handen van de voorzitter leggen de heren Cremers (GroenLinks) en Thewissen (ONS Tilburg) de bij wet voorgeschreven verklaring en belofte af. 7. Raadsvoorstel ingezetenschap wethouder Grashoff De heer Van den Berg (GroenLinks) herinnert zich dat de heer Grashoff in 2019 naar Brabant kwam en ook ten tijde van diens functie als gedeputeerde voor de provincie Noord-Brabant geen enkele intentie had om naar de provincie te verhuizen. Ook nu vertoont hij geen intentie om in de gemeente in Tilburg te gaan wonen, terwijl de wet vermeldt dat een wethouder dient te wonen waar die werkt. Slechts in bijzondere omstandigheden is daarvoor een uitzondering te maken. Hij vindt het bijzonder uitstel te verlenen voor de verplichting van het ingezetenschap van de gemeente. Ook vindt hij het niet kunnen dat de belastingbetaler van Tilburg opdraait voor de kosten voor woon-werkverkeer die de heer Grashoff maakt vanuit diens woonplaats naar Tilburg. Bij de begrotingsbehandeling komt hij terug op het onmogelijk maken van die reiskosten. Fatsoenshalve roept hij de heer Grashoff op de woon-werk-reiskosten buiten de gemeente gemaakt naar de algemene gemeentelijke middelen te laten terugvloeien. De LST stemt tegen het voorstel.
Mevrouw Couwenberg (CDA) stemt wel voor het voorstel, onder aantekening dat de ontheffing voor de tweede keer wordt verleend, terwijl dat een tijdelijke oplossing is, bedoeld ter overbrugging van een bepaalde periode. Nu stemt zij voor het voorstel omdat de ontheffing nog maar voor de tweede keer wordt verleend, maar later wil zij dat niet meer doen. De heer Zieleman (D66) kondigt aan ook voor het voorstel te stemmen en heeft alle vertrouwen dat de heer Grashoff diens werk goed zal doen als die niet in Tilburg slaapt. D66 ziet de heer Grashoff als een betrokken en daadkrachtig wethouder. De heer Kokke (SP) spreekt zich tegen het voorstel uit, omdat hij dat onvoldragen vindt. Het voorstel vermeldt namelijk niet waarom er sprake is van een bijzonder geval. In de wet staat dat er duidelijke redenen moeten zijn waarom een wethouder niet in de gemeente woont waar die wethouder is. De heer Van Aarle (LT) constateert dat de update van de landelijke wetgeving met betrekking tot het woonplaatsvereiste al jaren wacht op besluitvorming in de Eerste Kamer. Hij roept de partijen met een landelijke vertegenwoordiging op om daarover eindelijk een besluit te laten nemen. Voor nu stemt hij in met het voorstel en sluit hij zich aan bij de door het CDA gemaakte opmerkingen.
De heer Kooke (FvD) schaart zich achter het gestelde door de LST en de SP en las in lid 3 van artikel 26A van de Gemeentewet dat om in aanmerking te komen voor een ontheffing er sprake moet zijn van een bijzonder noodgeval. Hij vraagt zich af of daarvan sprake is als de heer Grashoff al meerdere jaren aangeeft dat hij niet wil verhuizen naar Tilburg. Hij stemt daarom tegen het voorstel. Bij een volgende agendering over verlening van een ontheffing wil hij daarover debatteren in plaats van dat agenderen als een A-stuk. Mevrouw Kostermans (GroenLinks) steunt het voorstel wel, omdat de heer Grashoff heeft aangegeven in Tilburg te zullen zijn als dat noodzakelijk is. De inzet als wethouder is er en daarom stemt zij van harte in met het voorstel om de ontheffing te verlengen. Zij kijkt uit naar de nieuwe wet, waarbij het mogelijk wordt om een ontheffing voor een hele raadsperiode te verlenen. De heer Van Tilborg (50PLUS) is ook voor het raadsvoorstel, ook vanwege het tijdperk van het nieuwe werken, waarbij men steeds meer plaatsongebonden werkt. De wethouder laat zien er te zijn als dat nodig is. Het voorstel van burgemeester en wethouders wordt bij handopsteken in stemming gebracht en met 34 tegen 10 stemmen aangenomen, met de stemmen van GroenLinks, de PvdA, de VVD, D66, ONS Tilburg, 50PLUS, Lokaal Tilburg, de PvdD en het CDA voor.
Raadsvergadering gemeente Tilburg 22 mei 2023
pagina 3
8. Raadsvoorstel Woordvoerderschappen Het voorstel van het presidium wordt bij handopsteken in stemming gebracht en unaniem aangenomen. 9. Raadsvoorstel Visie cultuur in het publieke domein De heer Van Esch (D66) stelt vast dat na lange tijd een heel goede visie voorligt. Hij blijft graag in gesprek en wenst de uitvoerders, met name Stadslab, heel veel succes toe. Mevrouw Schellekens (GroenLinks) ziet een mooie visie voorliggen, waarin actuele en maatschappelijke thema 's, de creativiteit van Tilburgers, internationale ambities en de inspraak van inwoners vervlochten zijn met elkaar. Dit met als doel te laten zien hoe mooi de stad kan zijn als creativiteit mag bloeien. GroenLinks heeft zich in eerdere bijeenkomsten uitgesproken over de rol van de vrije maker. Cruciaal voor de rol daarvan is de inrichting van het Stadslab en de wijze waarop het gesprek aangegaan zal worden met de inwoners. Zij is benieuwd hoe dat Stadslab vorm zal krijgen en heeft daarin heel veel vertrouwen. GroenLinks stemt in met het voorstel. De heer Kooke (FvD) stelt vast dat kunst voor velen een bijzonder begrip is. Iedereen heeft daarover een mening of daarbij een gevoel. De een vindt kunst prachtig en een ander vindt dat afgrijselijk. Kunst is datgene wat niet echt in één woord te omvatten is.
Het valt hem op dat het voorstel een poging doet om kunst juist wel te omvatten, met onder andere een Stadslab, een externe organisatie die onafhankelijk subsidie krijgt vanuit de gemeente. Johann Wolfgang von Goethe sprak uit dat kunst ons kan doen beseffen wat onuitsprekelijk is. Een Stadslab dat gaat bepalen wat kunst is, is in zijn ogen onuitsprekelijk. Daarom zal hij tegen het voorstel stemmen. De heer Sweep (50PLUS) stemt van harte voor het voorstel, omdat op initiatief van 50PLUS de dorpen daaraan specifiek zijn toegevoegd. De heer Broeders (VVD) ambieert een stad van makers te willen zijn, waar lef bij hoort. De voorliggende visie zal daar zeker bij helpen. Vanuit de intrinsieke waarde heeft kunst in het publieke domein, als het goed aanslaat, meerdere domeinen dan alleen cultuur. Bijvoorbeeld kan met de openbare kunst ook een koppeling naar de evenementen worden gemaakt, zodat die beter op de kaart kunnen komen, ook op internationaal niveau. Dat zorgt ook weer voor extra bezoekers. De vrije geest van de kunstenaar zorgt ook voor vrije uitgaven aan onderhoud en reparaties. De Tilburgse VVD heeft aandacht gevraagd voor duidelijke financiële en juridische kaders bij complexe kunstwerken. Dat wil hij het Stadslab expliciet meegeven en hij geeft aan voor het voorstel te stemmen.
Het voorstel van burgemeester en wethouders wordt bij handopsteken in stemming gebracht en met 37 tegen 7 stemmen aangenomen, met de stemmen van de LST en FvD tegen. 10. Raadsvoorstel Ontwerpbegroting 2024 en conceptjaarrekening 2022 (exclusief jeugd) GR Regio Hart van Brabant Het voorstel van burgemeester en wethouders wordt bij handopsteken in stemming gebracht en met 43 stemmen voor en 1 stem tegen aangenomen, met de stem van FvD tegen. 11. Raadsvoorstel Jaarrekening ontwerpbegroting 2024 en eerste begrotingswijziging 2023 en AB OMWB Het voorstel van burgemeester en wethouders wordt bij handopsteken in stemming gebracht en unaniem aangenomen.
Raadsvergadering gemeente Tilburg 22 mei 2023
pagina 4
12. Raadsvoorstel Begroting GGD Het voorstel van burgemeester en wethouders wordt bij handopsteken in stemming gebracht en unaniem aangenomen. 13. Raadsvoorstel Startnotitie Tilburg in 2050 Mevrouw Dunning (D66) memoreert dat de Startnotitie 2050 in de informatiebijeenkomst werd gepresenteerd als een cadeautje. Daarbij kwamen de ludieke benamingen als ‘prakkiseren’ en ‘sprokkelen’ voorbij, waarbij het allemaal niet zo serieus lijkt, maar dat is het voor haar wel. D66 vindt het heel belangrijk om in de politiek niet alleen over de korte termijn na te denken. Men moet nu ook zorgen dat de uitvoering van het huidige beleid goed gaat en gelukkig kan dat ook samengaan, zodat zij voor het voorstel stemt. De heer Kokke (SP) denkt dat de startnotitie een kat in de zak wordt, maar wil wel vooruitkijken. 2050 is echter ver weg. Hij heeft weinig vertrouwen in het meenemen van zaken in de stad, zodat hij tegen het voorstel stemt. De heer Sweep (50PLUS) merkt op dat een goede gemeente voorbereid is op haar toekomst en het altijd goed is na te gaan wat tegen die tijd belangrijk wordt gevonden en wat men wil. 50PLUS is van harte voor de visie, die richting kan geven aan het handelen, ook in de toekomst.
Mevrouw Oerlemans (ONS Tilburg) is heel erg benieuwd wat het traject gaat opleveren en is heel erg blij dat er in het communicatie- en het participatietraject aandacht komt voor mensen die mindertalig zijn. Ook vindt zij het goed dat er aandacht is voor jongeren, die een belangrijke rol spelen in de toekomst. Mevrouw Couwenberg (CDA) herinnert aan het debat, waarin de noodzaak werd aangegeven van middelen en mensen om de uitvoering anno nu op te pakken. Sommige mensen denken dat alles kan, maar het CDA is er van overtuigd dat niet alles tegelijk kan en dat er keuzes nodig zijn. Nu wordt een kerstboom opgetuigd om te gaan prakkiseren over 2050, terwijl er in de uitvoering nog heel veel te doen is. Zij is er van overtuigd dat dit niet is waarop inwoners nu zitten te wachten. Het CDA vindt het een verkeerde keuze om mensen en middelen hierop in te zetten, zodat het tegen het voorstel stemt. Het voorstel van burgemeester en wethouders wordt bij handopsteken in stemming gebracht en met 43 tegen 11 stemmen aangenomen, met de stemmen van de LST, het CDA, FvD en de SP tegen. 14. Raadsvoorstel Duurzaamheidsbeleid nieuwbouw – Thema energie Amendement A 14-1 ‘Redelijkheid, billijkheid en gezond verstand in eisenpakket’ De raad van de gemeente Tilburg in vergadering bijeen op 22 mei 2023; wijzigt het besluit behorend bij het raadsvoorstel als volgt: 1.
de nota Duurzaamheidsbeleid voor nieuwbouw van woningen en utiliteitsbouw: Thema Energie vaststellen, met daarin als kernelement dat energiezuinigheid geldt als wens voor nieuwbouw van woningen en utiliteitsgebouwen in de stad;
2.
per project, in een integrale afweging met andere kwaliteits- en duurzaamheidseisen die aan de nieuwbouw gesteld worden en redelijkheid en billijkheid ten aanzien van de kosten-batenverhouding en uitvoerbaarheid, te bezien of aanvullende energie eisen gesteld of gelaten kunnen worden op gebied van duurzame alternatieven van en eventueel extra opwek ten behoeve van warmtevoorziening, van energieopslag, toepassing van slimme elektriciteitsnetwerken, verminderen van de energie-inhoud van de gebruikte bouwmaterialen en innovaties;
Raadsvergadering gemeente Tilburg 22 mei 2023
pagina 5
3.
afspraken met initiatiefnemers van nieuwbouwprojecten over het voldoen aan het energiebeleid vastleggen via een kwalitatieve verplichting in anterieure overeenkomsten.
Toelichting: Het oplossen enorme tekort aan betaalbare woningen moet leidend zijn in beleid. De landelijke eisen ten aanzien van duurzaamheid zijn dusdanig hoog dat extra eisen veelal van weinig toegevoegde klimatologische en energetische waarde zijn, terwijl de kosten in die gevallen exorbitant hoog zijn ten opzichte van de baten. Zelfs wanneer alle woningen en overige gebouwen in Nederland van de in het originele voorstel gestelde eisen zouden voldoen, dan nog is het effect überhaupt, laat staan van de extra maatregelen, niet meetbaar in zelfs tienduizendsten van een graad Celsius (MAGICC6.0 klimaatmodel IPCC). Waar nóg verdere “verduurzaming’ mogelijk en qua kosten redelijk en billijk is, kan dit als advies neergelegd worden bij de ontwikkelaars. Namens de LST-fractie: Harry van den Berg. De voorzitter stelt amendement A 14-1 aan de orde. De heer Kriellaars (VVD) kan zich er grotendeels in vinden dat het oplossen van het enorme tekort aan betaalbare woningen leidend moet zijn. De LST heeft hij ook eerder vandaag weer leren kennen als de partij die begaan is met de natuur, in ieder geval Moerenburg. Hij neemt dan ook aan dat de LST het met de VVD eens is dat de gemeente haar best moet doen voor het klimaat.
Juist daarom is het belangrijk om in beginsel het energieneutraal bouwen wel als eis voor de nieuwbouw op te nemen, om op die manier de markt uit te dagen met goede oplossingen te komen. Hij vraagt of de LST of zij het met de VVD eens is dat als iedereen denkt dat zijn bijdrage niets we sowieso nergens komen. Ook wil hij weten of de LST het met de VVD eens is dat het voorliggende raadsvoorstel al voorziet in een collegebevoegdheid om af te wijken van het beleid als het bijvoorbeeld niet haalbaar en betaalbaar is. De heer Kramer (GroenLinks) bevestigt dat het nodig is dat er een heleboel nieuwe woning gebouwd moeten worden. Daaraan werken allen hard. Het amendement bevat een aantal cruciale denkfouten. De eerste denkfout is dat het snor zou zitten met het landelijke beleid. In het raadsvoorstel is bijvoorbeeld te zien dat de BENGnormen niet bijna energieneutraal zijn. Er is op dat punt echt nog een hele wereld te winnen. Daarnaast is het een misvatting dat energieneutraal bouwen per definitie financieel onhaalbaar is en dus op gespannen voet staat met de bouwopgave. Dat hoeft helemaal niet, leert een kleine marktconsultatie die hij heeft gedaan bij een aantal ontwikkelaars. Hij vraagt of de LST überhaupt de moeite heeft genomen om in gesprek te gaan met een aantal ontwikkelaars, die in hun ontwikkelwerkzaamheden energieneutraal bouwen.
GroenLinks ziet juist een aantal redenen om wel voor energieneutraal te gaan. Alle woningen moeten namelijk straks energieneutraal zijn. Bekend is hoe groot de opgave is de bestaande voorraad. Het lijkt hem kapitaalvernietiging nu nieuwe woningen te gaan bouwen en straks weer te moeten investeren in renoveren om ze alsnog energieneutraal te krijgen. Door deze basiseis te hanteren stimuleert de gemeente de markt, waardoor ook de kostprijzen voor innovatieve oplossingen omlaag zullen gaan. Mensen die in energieneutrale woningen gaan wonen krijgen te maken met lagere maandlasten. Er is dus sprake van een financiële kans. Als er toch redenen zijn om van energieneutraal bouwen af te wijken, dan bevat het voorstel allerlei stappen. De heer Sweep (50PLUS) vernam dat de wethouder het energieneutraal bouwen na een half jaar of een jaar wil evalueren, om daarna te bepalen of dat definitief vastgelegd zou moeten worden in de Omgevingswet, die per 1 januari 2024 aanvangt. Hij vraagt waarom de LST die evaluatie niet wil afwachten.
Raadsvergadering gemeente Tilburg 22 mei 2023
pagina 6
Wethouder Çelik merkt op dat ‘energiezuinig’ betekent zo weinig mogelijk energie te gebruiken en hij staat ook achter dat uitgangspunt, maar dat is niet de koers van het voorgestelde beleidsplan. Duurzame opwek wordt met energiezuinig niet gestimuleerd. Geadviseerd wordt zoveel mogelijk bij de landelijke terminologie van energieneutraliteit te blijven, zodat niet wordt afgeweken en de prestatie gevolgd kan blijven worden. Om van de basiseis een wens te maken suggereert een te grote vrijblijvendheid waarvan hij in het voorstel niet uitgaat, omdat hij de ambitie wil waarmaken. Het schrappen van mogelijkheden van extra opwek voor duurzame elektriciteit en voorzieningen voor elektrisch rijden is ongewenst. Deze maatregelen kunnen juist gewenst zijn voor een nieuwbouwlocatie. De opwek van duurzame elektriciteit in de buurt kan ook goed zijn voor de omgeving. Voorzieningen voor elektrisch laden kunnen een bijdrage leveren aan een nuttig gebruik van duurzaam opgewekte elektriciteit en eventueel bijdragen aan het voorkomen van de netcongestie. Hij ontraadt het amendement. De heer Van den Berg (LST) is het helemaal eens met het niet te veel afwijken van de landelijke regels. De nood is hoog, zodat er woningen gebouwd moeten worden. De vraag is hoeveel zin het heeft om heel hoge investeringen te doen om iets energieneutraal te krijgen.
Waarom moet men heel veel kosten maken voor het laatste kleine beetje winst? Vaak zijn er situaties dat men hoge kosten moet maken om energieneutraliteit te bereiken of komt men in de problemen met levering van zonne-energie. Waar het kan en betaalbaar is gaat hij akkoord met energieneutraliteit, maar men moet niet omwille van het laatste stukje energieneutraliteit heel hoge kosten maken. De focus moet liggen op bouwen. Stemverklaringen over amendement A 14-1 De heer Kriellaars (VVD) stelt vast dat het amendement oproept tot iets wat in het raadsvoorstel staat, met uitzondering van het wegnemen van de eis. Die wil hij juist wel stellen om de markt en de gemeente uit te dagen om zo ver mogelijk te komen. Ook is er een mogelijkheid om van de eis af te wijken als dat niet haalbaar en betaalbaar is. Hij stemt tegen het amendement. Mevrouw Schampers (D66) vindt het juist redelijk en billijk om in tijden van klimaatcrisis duurzaamheid mee te wegen in alle besluiten waar mogelijk, zeker na de door deze raad uitgeroepen klimaatnoodtoestand. Het enorme tekort aan woningen is een gegeven, maar dat is de klimaatcrisis ook. En daarom kiest D66 ervoor deze twee hand in hand te laten gaan, maar dat kan alleen als je op brede schaal beleid maakt dat ambitieuzer is dan een schamel en mager advies dat de ontwikkelaar risicoloos naast zich neer kan leggen. Zij stemt tegen het amendement.
De heer Kramer (GroenLinks) doet dat ook, omdat er meer dan voldoende kansen te benutten zijn om energieneutraal te bouwen. Dat begint met de basiseis om de lat hoog te leggen, wat de gemeente zal doen. De heer Sweep (50PLUS) staat er hetzelfde in en wil doorpakken in nieuwe woningen. Hij is tegen het amendement. Mevrouw Oerlemans (ONS Tilburg) is het met de LST eens dat er tekorten zijn op de woningmarkt en dat deze ook leiden tot schrijnende situaties. Het helpt alleen niet om iets of iemand dan de schuld van die tekorten te geven. Zij daagt de LST uit om samen op zoek te gaan naar innovatieve oplossingen om de tekorten tegen te gaan en de stad leefbaar te houden voor de toekomst. Mevrouw Mieris (PvdA) wijst erop dat bij de BENG-norm maar voor 40% wordt gecompenseerd door het opwekken van duurzame energie. Het gebruiksgebonden energiegebruik wordt niet gecompenseerd. Dat lijkt de PvdA niet meer van deze tijd, zodat zij niet met het amendement zal instemmen. Amendement A 14-1 van de LST wordt bij handopsteken in stemming gebracht en met 7 tegen 37 stemmen verworpen, met de stemmen van de LST en FvD voor. Motie M 14-1 ‘Energieneutraal misleidend, energiezuinig leidend’
Raadsvergadering gemeente Tilburg 22 mei 2023
pagina 7
De raad van de gemeente Tilburg in vergadering bijeen op 22 mei 2023; constateert dat: –
“energieneutraal” betekent dat een huishouden evenveel energie opwekt als dat het verbruikt;
–
het verbruik van elektriciteit in de winter 2-3 keer hoger is dan in de zomer, bij toepassing warmtepompen mogelijk nog meer;
–
de opwek van elektriciteit middels zonnepanelen in de zomer 6-7 keer hoger is dan in de winter;
–
betaalbare en schaalbare opslag, laat staan seizoensopslag van elektriciteit vooralsnog een utopie is en indien dit al mogelijk zou zijn, de “neutraliteit” als gevolg van (soms enorme) conversieverliezen moeilijk te bepalen is;
overwegende dat: –
“energieneutraal” een misleidende term is die suggereert dat er geen energie buiten die opgewekt in/op het gebouw nodig zou zijn, terwijl dit geenszins het geval is;
–
de opgewekte elektriciteit in de zomer in geval van teruglevering vaak nagenoeg tot geheel niet bruikbaar en dus waardeloos is of zelfs een negatieve marktwaarde kent, hetgeen in de nabije toekomst door opschaling van opgesteld vermogen van zonnepanelen nog veel waardelozer wordt;
–
de gevraagde energie in de winter toenemend schaars en vaak peperduur is en opgewekt moet worden middels gas- en biomassacentrales;
verzoekt het college om: –
de misleidende term “energieneutraal” niet meer te gebruiken en in plaats daarvan te spreken over “energiezuinig” en/of “energie-efficiënt”;
en gaat over tot de orde van de dag. Namens de LST-fractie: Harry van den Berg. De voorzitter stelt motie M 14-1 aan de orde. De heer Kramer (GroenLinks) wil niet al te veel woorden aan de motie vuil maken. Eigenlijk gaat het in dezen een beetje om een non discussie. Het belangrijkste aan energieneutrale woningen is dat ze net zoveel opwekken als dat ze verbruiken. Er is een grote opgave richting de toekomst om vraag en aanbod over het gehele jaar met elkaar in balans te brengen. Het zal ook best nog even duren voordat dat bereikt wordt, maar men ziet elk jaar progressie en vooruitgang. In de informatiebijeenkomst heeft GroenLinks vragen gesteld over windenergie, die kan helpen om de balans beter te bereiken. Hij vraagt of de LST bereid is om zich vooral op de technische vooruitgang te richten en minder op het achterhoedegevecht over definities en dergelijke. De heer Kooke (FvD) dient de motie graag mede in. Wethouder Çelik vertelt dat de stad tot 2040 met 25.000 woningen zal groeien. De motie volgen betekent dat deze woningen ook een druk zullen opleveren voor de energievoorziening en het energieverbruik. Alle kleine beetjes tellen op tot een groot aantal. Het aanhouden van de huidige BENG-norm betekent het moeten plaatsen van vijf tot zeven windmolens, evenals 77 tot 115 hectaren aan zonneweiden.
Het college gebruikt een andere norm, die behoort bij energieneutraliteit, die ook aansluit bij de ambitie van de stad. De motie dekt niet de koers van het voorgestelde beleidsplan. De heer Van den Berg (LST) wijst erop dat de stroomprijs op 23 mei ’s middags vier uur negatief zal zijn, zodat men met de stroom van zonnepanelen niets kan. Dat kost subsidie en de Duitsers krijgen geld toe. De gemeente gaat zonne-energie gigantisch uitbreiden en daardoor loopt het hopeloos vast. Deze weg noemt hij een achterhoedegevecht, omdat hij verwacht dat de nieuwe generatie kernenergie er zal
Raadsvergadering gemeente Tilburg 22 mei 2023
pagina 8
zijn. Met één kerncentrale zal men dan duizend windturbines kunnen vervangen en de energie verkrijgen die men nodig heeft. Er worden 25.000 energieneutrale woningen gebouwd. Als die gemiddeld elk tien zonnepanelen krijgen, betekent dat dat de stapel afval van zonnepanelen even hoog zal zijn als 70- Westpoint-gebouwen. Voor de productie van één zonnepaneel zal 400 kg kolen verstookt zijnen daarin is 5 kg zoutzuur verwerkt. Zonnepanelen zijn volgens hem niet recyclebaar. De zonnepanelen zullen volgens hem tot een grote afvalberg leiden. Mevrouw Oostelbos (SP) las dat de motie het college alleen maar vraagt om een woord anders te gebruiken, maar de heer Van den Berg nu los gaat over zonnepanelen en kernenergie. Zij vraagt zich af of kernenergie wel energieneutraal is. De LST wil in de motie het woord ‘energieneutraal’ te laten vervangen door ‘energiezuinig’ of ‘energie-efficiënt’, maar heeft het nu over geen gebruik van heel dure zonne-energie. Zij vraagt dus wat de LST met de motie wil. De heer Van den Berg (LST) legt uit dat zonnepanelen in de zomer zeven keer meer energie opwekken dan in de winter, terwijl er in de winter drie keer meer elektriciteit nodig is dan in de zomer. Die scheefgroei is dusdanig dat zonnepanelen meer en meer rotzooi produceren, waarmee men niets kan. In de winter moeten alle gascentrales aan staan om stroom te krijgen, omdat de zon geen energie levert.
Dat kan men wel energieneutraal noemen, maar dat is het niet. Energiezuinigheid zou bij het bouwen van huizen leidend moeten zijn. Energieneutraal dekt de lading niet, omdat daarvan volgens hem geen sprake is. In de winter moet men peperdure stroom van gascentrales afnemen, die ook subsidie nodig hebben om ze in stand te houden. In Finland werd in december jl. een nieuwe kerncentrale van 1.600 megawatt aan het net gekoppeld, waarop de elektriciteitsprijs voor de consument prompt 75% daalde. Wellicht is het een overweging om naarnaar in toekomst te kijken, omdat dat het beste is voor de consument. Zijn vraag is hoe men ’s winters, als het niet waait en triest weer is, aan energie komt. Stemverklaringen motie M 14-1 Mevrouw Schampers (D66) citeert pagina 7 van het beleidsplan: ‘Energieneutrale nieuwbouw is aangesloten op het elektriciteitsnet’. “Die initiatiefnemer van een nieuwbouwproject is ervoor verantwoordelijk dat de benodigde duurzame energiebronnen voor het compenseren van energieverbruik gelijktijdig met de nieuwbouw en in de nabijheid van de nieuwbouw worden gerealiseerd. Compensatie door inkoop van groene stroom van bijvoorbeeld windmolens op zee is niet toegestaan.” Daaraan vindt zij niets misleidend, zodat D66 tegen de motie zal stemmen.
Motie M 14-1 van de LST en FvD wordt bij handopsteken in stemming gebracht en met 7 tegen 37 stemmen verworpen, met de stemmen van de LST en FvD voor. Motie M 14-2 ‘Voeg positieve energie toe’ De raad van de gemeente Tilburg in vergadering bijeen op 22 mei2023; constateert dat: •
Tilburg in 2045 energieneutraal wil zijn;
•
niet alle gebouwen geschikt zijn om klimaatneutraal te worden gemaakt zoals monumentale panden en kerken etc.;
•
nieuwbouwwoningen die beperking niet kennen en daarom bijdragen aan onder de streep alle gebouwen, gemiddeld energieneutraal te maken;
•
uit de presentatie van maandag 8 mei bleek dat aanvullende energie-eisen kunnen worden gedaan ten behoeve van energieleverende (=energiepositieve) woningen;
overwegende dat: •
er op dit moment sprake is van een energiecrisis;
Raadsvergadering gemeente Tilburg 22 mei 2023
pagina 9
•
energiepositieve woningen bijdragen aan de oplossing doordat zij meer energie opwekken dan ze gebruiken;
•
energiepositieve woningen bijdragen aan de energietransitie doordat zij geen extra ruimte in nemen om duurzame energie op te wekken;
verzoekt het college om: •
daar waar mogelijk aanvullende eisen mee te geven ten behoeve van energiepositief in plaats van energieneutraal bouwen;
•
dit mee te nemen in de evaluatie en terug te koppelen aan de raad bij hoeveel van de panden dit mogelijk is en waar het toegepast is;
en gaat over tot de orde van de dag. Namens de PvdD: Anne-Miep Vlasveld. De voorzitter stelt motie M 14-2 aan de orde. Mevrouw Mieris (PvdA) dient de motie graag mede in. De heer Van den Berg (LST) vraagt hoe de PvdD de gebruikte zonnepanelen wil recyclen. Mevrouw Schampers (D66) gelooft dat energiepositief ambitieus is, maar zeker niet onhaalbaar. De motie sluit goed aan bij de ambities van het verkiezingsprogramma van D66 Tilburg. Zij ziet dan ook graag dat daar waar mogelijk gestuurd wordt op energiepositief en dient de motie graag mede in. De heer Kramer (GroenLinks) kan de voorliggende motie inhoudelijk helemaal bekoren. Met de energietransitie staat Tilburg de komende jaren inderdaad voor een hele grote opgave in de gebouwde omgeving. Nieuwbouw kan daaraan een steentje bijdragen met de energieneutrale bouwopgave en door energiepositief zelf te bouwen. Daarop wil hij stevig inzetten. In het raadsvoorstel dacht hij eigenlijk ook al te lezen dat dat de bedoeling was. GroenLinks dient de motie graag mede in. De heer Kriellaars (VVD) noemt de motie sympathiek. Waar mogelijk is hij absoluut voorstander van energiepositief bouwen, maar er zijn momenteel heel veel uitdagingen bij het realiseren van woningen. Achter de ambities van energieneutraal en betaalbaar bouwen en zoveel mogelijk binnen de bebouwde kom bouwen van 25.000 woningen staat hij volledig.
Die ambities beginnen elkaar langzaam te bijten. Nog een extra verplichting opleggen gaat daarom een stap te ver. Hij is benieuwd hoe de PvdD daar tegenaan kijkt en hoe zij als eerste op wil beknibbelen als dat nodig mocht zijn. De heer Van den Berg (LST) verbaast het dan dat de VVD niet voor amendement A 14-1 van de LST heeft gestemd, door niet extreem voor energieneutraliteit gedaan. Dan zou men meer hebben kunnen doen voor Tilburgers. Hij vraagt waarom de VVD niet hartelijk voor motie M 14-2 stemt als het allemaal klimaatneutraal moet. De heer Kriellaars (VVD) heeft gezien het late tijdstip niet de behoefte om nogmaals op het amendement van de LST te reageren. Wethouder Çelik wil zeker energiepositieve gebouwen realiseren als de kans zich daartoe voordoet en zal dan met een initiatiefnemer van een bouwproject bespreken en dat als aanvullende eis in een anterieure overeenkomst vast te leggen. Het college maakt een bestuurlijke afweging als aan eisen niet is te voldoen en bij de evaluatie wordt daarvan dan verslag uitgebracht. Ook dit punt rapporteert hij namelijk terug, teneinde oog te hebben voor betaalbaarheid en redelijkheid en billijkheid. Gelet op de oproep neemt het college de motie over en houdt het de vinger aan de pols opdat de bouw daadwerkelijk doorgang kan vinden.
Mevrouw Vlasveld (PvdD) zet vooral in op energiebesparing en stelt dat beknibbelen op ambities niet hoeft. De motie vermeldt dat waar het mogelijk is kiezen voor energieneutraal heel mooi is. Dat kan echter nog een stapje beter, namelijk door woningen waar mogelijk energieleverend te bouwen, wat zij energiepositief noemt.
Raadsvergadering gemeente Tilburg 22 mei 2023
pagina 10
De opgave om in 2045 energieneutraal te zijn is fors, zeker omdat een deel van de bestaande bouw niet of heel moeilijk energieneutraal kan worden. Het zou mooi zijn dat er woningen te bouwen zijn die niet alleen in hun eigen energiebehoefte kunnen voorzien, maar ook in energie van de buren. Daarnaast is het technisch efficiënt. Door gebouwen energie te laten opwekken hoeft men de schaarse grond niet te gebruiken voor zonneweides of windturbines. Daar komt bij dat veel burgers minder moeite zullen hebben met energiepositieve woningen dan met een zonneweide of turbine in hun rechtstreekse omgeving. Als men alles wat mogelijk is nu al doet is men daarmee in de toekomst geholpen. De heer Van den Berg (LST) is het ermee eens dat hoe minder energie men verbruikt, hoe beter het is en herhaalt zijn vraag wat de PvdD met de stapel afval van zonnepanelen wil doen. Hij heeft in plaats daarvan liever drie kerncentrales. Mevrouw Vlasveld (PvdD) heeft liever de kerncentrales niet en heeft begrepen dat men steeds beter in staat is om zonnepanelen te recyclen, waartoe de techniek daartoe stappen zet. Stemverklaringen motie M 14-2 De heer Kriellaars (VVD) is blij dat naar de zorgen van de VVD wordt gekeken. Omdat in de motie staat ‘daar waar mogelijk’ eisen op te leggen en de toezegging van de wethouder zal de VVD voor de motie stemmen.
De heer Van den Berg (LST) doet dat niet, omdat die economisch gezien knettergek is. Motie M 14-2 van de PvdD, de PvdA, D66 en GroenLinks wordt bij handopsteken in stemming gebracht en met 37 tegen 7 stemmen aangenomen, met de stemmen van de LST en FvD tegen. Stemverklaringen over het raadsvoorstel De heer Kramer (GroenLinks) stemt van harte voor het voorstel. Energieneutraal bouwen wordt daarmee dé standaard voor bouwen in Tilburg. Een belangrijke doelstelling uit het akkoord ‘Meer voor elkaar’ wordt hiermee gerealiseerd en daarmee loopt men voorop in Nederland. Men kan ook niet anders dan ambitieus zijn met de heel grote klimaatdoelen. Afspraken vallen of staan echter met de uitvoerbaarheid. Daarom wenst GroenLinks het college heel veel succes. De fractie houdt de uitvoering goed in de gaten. Mevrouw Schampers (D66) gelooft in de sprong vooruit die met het voorstel gemaakt wordt ten aanzien van de verduurzaming van de stad. Wel vraagt zij om ook op het financiële perspectief vooruit te denken, het fonds stedelijke ontwikkeling voldoende gevoed te houden en ook te kijken naar andere maatregelen, zoals revolverende en kostendekkende maatregelen, gezien de mogelijke financieringsaanvraag van corporaties, zodat ook in de toekomst ambities waargemaakt kunnen blijven worden.
Daarnaast hoopt D66 dat het beleid bijdraagt aan de versnelling bij het onderzoeken van verschillende opslagmogelijkheden van energie. Juist dat zal voor een groot deel bijdragen en aan de energetische en klimatologische waarde van het beleid. Wat D66 betreft ligt een voorstel voor dat een enorme bijdrage zal leveren aan een duurzame en toekomstbestendige stad. Daarom zal D66 voor het voorstel stemmen. Mevrouw Oostelbos (SP) kondigt aan ook voor het voorstel te zullen stemmen. Zij wil vasthouden aan de gestelde ambities. Als het niet uitkomt verzoekt zij het college om terug te komen naar de raad. De SP vindt namelijk betaalbare huur- en koopwoningen belangrijk en dan mag het dus geld kosten om toch aan de ambities vast te houden. De heer Van den Berg (LST) wijst op de enorme woningnood, waarbij de belangen van een bedreigde plantensoort of het klimaatneutraal zijn voor een dak boven het hoofd van mensen gaat. Beleid levert geen nanograad minder op, wat toch wordt gesteld boven het belang dat mensen een dak boven hun hoofd hebben. Dat gaat er bij de LST niet in, wat ook de reden is van de tegenstem van zijn fractie.
Raadsvergadering gemeente Tilburg 22 mei 2023
pagina 11
Mevrouw Mieris (PvdA) is enthousiast over het nieuwe uitgangspunt van energieneutraliteit en indien mogelijk energiepositiviteit bij de bouw van woningen, kantoren, scholen, et cetera. De BENG-norm is niet meer houdbaar. Zij vindt het ook fijn dat er rekening wordt gehouden met het nemen van duurzaamheidsmaatregelen bij de bouw van betaalbare woningen. Dat kan financieel ondersteund worden. Dus is de PvdA-fractie voor het voorstel. Mevrouw Vlasveld (PvdD) merkt op dat de fractie van de Partij voor de Dieren vanavond tevreden is. Een half jaar geleden was het bij de begrotingsbehandeling nog niet mogelijk om te kijken naar energiepositief bouwen. Toen riep zij al BENG los te laten. Zij is daarom heel blij met het voorstel, waarmee zij volmondig en zonder angst instemt. Het voorstel van burgemeester en wethouders wordt bij handopsteken in stemming gebracht 37 tegen 7 stemmen aangenomen, met de stemmen van de LST en FvD tegen. 15. Raadsvoorstel Bestemmingsplan Zuid 2008, 5e herziening (Bisschop Zwijsenstraat 22) Motie M 15-1 ‘Extra woningen voor vliegende Tilburgers’ De raad van de gemeente Tilburg in vergadering bijeen op 22 mei 2023; constateert dat: •
het college op basis van artikel 3.3 van BP Centrum Zuid 2008, 5e herziening (Bisschop Zwijsenstraat 22), de bevoegdheid heeft om nadere eisen te stellen ten behoeve van o.m. de milieusituatie en groenvoorzieningen 1;
overwegende dat: •
alle Tilburgers, zowel mensen als niet-menselijke dieren, zijn gebaat bij voldoende woon- en nestgelegenheid;
•
in het bestuursakkoord "Meer voor elkaar" is opgenomen dat nieuwbouwwoningen o.a. natuur inclusief moeten zijn;
•
door de verdichting van binnensteden er steeds minder huisvestingsplaatsen zijn voor vogels en vleermuizen2;
•
natuurinclusief bouwen de toekomst heeft3;
verzoekt het college om: •
als nadere eis op te nemen dat er in, aan en/of rond de gebouwen nestmogelijkheden voor vogels en vleermuizen worden gerealiseerd;
en gaat over tot de orde van de dag. Namens de PvdD-fractie: Anne-Miep Vlasveld. Namens de PvdA-fractie: Bea Mieris. 1
htps://0855.ropubliceer.nl/?phID=5485C94F-75E4-45D2-93B8C40E6547EFC2&key=042147218141115123074166121138028106141182128 10108221806316800000821211411500722814507502804003316723514902 0038029031087044000216151006099009201
2
https://www.collegevanrijksadviseurs.nl/projecten/nieuwebouwcultuur/voorbeeldprojecten/wat-is natuurinclusief-bouwen
3
https://www.wur.nl/nl/show-longread/natuurinclusief-bouwen-wordt-destandaard.htm
De voorzitter stelt motie M 15-1 aan de orde. De heer Van den Hoven (LST) vraagt of de motie doorslaat nu het gestelde daarin ook al in het bestuursakkoord staat. Wat willen de indieners nog meer?
Raadsvergadering gemeente Tilburg 22 mei 2023
pagina 12
De heer Kramer (GroenLinks) is een groot voorstander van natuurinclusief bouwen met veel aandacht voor biodiversiteit, vleermuizen en vogels. Hij heeft zowel aandacht voor de natuur als bouwen. Het college heeft eerder het puntensysteem vastgesteld voor natuurinclusief bouwen, wat heel belangrijk is, omdat de gemeente dan bij alle bouwontwikkelingen rekening houdt met biodiversiteit. De motie past bij een plan dat stamt van voor de invoering van het puntensysteem. Hij snapt de motie, maar hoorde ook signalen dat er wel degelijk nestmogelijkheden in zitten. Wellicht is de motie dus overbodig. Mevrouw Schampers (D66) weet dat er dertien nestplekken in de omgevingsvergunning geborgd zijn. Als dat klopt lijkt het haar een overbodige motie. Wethouder Van der Pol deelt de inzet om ook voor vliegende Tilburgers een goede woning te realiseren. Het gaat over natuurinclusief, energieneutraal, circulair en klimaatadaptief bouwen. Ook de omgevingsvergunning ligt meteen ter besluitvorming voor. Ten behoeve daarvan is een ecologisch werkprotocol opgesteld. Daarin is gesignaleerd aan welke soorten aandacht moet worden besteed. Het betreft gierzwaluwen, mussen en dwergvleermuizen. Daarvoor zijn in het bouwplan voorzieningen opgenomen. Het betreft dertien nestmogelijkheden.
Hij wil ook kijken naar de eerder vergunde plandelen, namelijk de te renoveren historische bebouwing als de Raad van State uitspraak heeft gedaan. Die inzet wil hij nog plegen. De motie is overbodig en ontraadt hij. Mevrouw Vlasveld (PvdD) stelt dat meer woningen voor mensen in de stad leiden tot minder woningen voor dieren in de stad. Het bestemmingsplan voorziet niet in woningen voor dieren, maar de andere stukken wel. Het einddoel is woningen voor de dieren in dit deel van de stad. Die worden gerealiseerd en daarom trekt zij haar motie in. Stemverklaringen over het raadsvoorstel Mevrouw Vlasveld (PvdD) stelt dat instemming met het plan betekent instemmen met de kap van een monumentale boom. Daarmee gaat zij niet akkoord, zodat zij tegen het voorstel stemt. De heer Vriens (50PLUS) constateert dat er eindelijk wat gaat gebeuren op het braakliggende terrein aan de Bisschop Zwijsenstraat 22. Het gaat om renovatie van twee panden, het ontwikkelen van het kloostercomplex tot een woonvoorziening met 22 eenheden en de nieuwbouw van zeven woningen. Dat noemt hij een mooie toevoeging aan het woonprogramma. Het gehele gebied krijgt een mooie groene invulling en dat geeft een mooie uitstraling naar het naastgelegen Vrijheidspark. 50PLUS stemt dus voor het voorstel.
Mevrouw Mieris (PvdA) stelt vast dat de nieuwbouw van deze woningen de restauratie van het naastliggende kloostercomplex mogelijk maakt. Samen met de gerenoveerde buurpanden zal er een fraai historisch gevelbeeld behouden blijven met een moderne toevoeging. Het gaat om nieuwe woningen die voor mens en dier worden gerealiseerd. Ook komt er een wandelroute van park tot park. De PvdA stemt voor het voorstel. De heer Broeders (VVD) brengt naar voren dat de integrale herontwikkeling van een deel van de Bisschop Zwijsenstraat bijdraagt aan de nieuwbouw woningopgave. Daarnaast geeft deze transformatie door te renoveren en te restaureren een enorme positieve impuls aan het gebied. In de informatiebijeenkomst is veel stilgestaan bij de zieke esdoorn met zwam. De adviezen van de bomenexpert respecteert hij vanuit zijn rol. De omgevingsdialoog is netjes verlopen. De VVD stemt voor de mooie duurzame ontwikkeling en wenst de initiatiefnemer veel succes bij de uitvoering van het plan en de toekomstige bewoners veel woongenot. De heer Kooke (FvD) gaat niet met het voorstel akkoord. Het historische pand is verloren gegaan en in plaats daarvan komt een vierkante betonnen blokkendoos. Het participatieproces kreeg geen schoonheidsprijs. Hij betreurt het proces.
Raadsvergadering gemeente Tilburg 22 mei 2023
pagina 13
De heer Van den Hoven (LST) is blij dat er In de Bisschopsstraat Zwijsenstraat iets gaat gebeuren. Over het vooraanzicht is hij echter niet enthousiast, omdat die niet past in de straat. Achter de voorgevel ontstaat wel een prachtig gebied, een samenvoeging met de kloostertuin. Om die reden stemt hij toch voor het voorstel. Het voorstel van burgemeester en wethouders wordt bij handopsteken in stemming gebracht en met 41 tegen 3 stemmen aangenomen, met de stemmen van FvD en de PvdD tegen. 16. Actuele Motie LST en CDA ‘Een Pater Poels Benkske in het Spoorpark?’ De gemeenteraad van Tilburg in vergadering bijeen op 22 mei 2023; constaterende dat: -
Tilburg op 26 april jl. afscheid heeft moeten nemen van onze Broodpater Gerrit Poels;
-
broodpater Gerrit Poels een begrip in Tilburg (en daarbuiten) is;
-
broodpater Gerrit Poels zeer gewaardeerd wordt voor zijn bijzondere, decennialange, onbaatzuchtige inzet voor straatarme burgers (waaronder vele dak- en thuislozen) van onze stad;
-
heel veel inwoners van onze stad een blijvende en zichtbare herinnering wensen;
overwegende dat: -
Gerrit Poels na zijn overlijden absoluut geen standbeeld wilde hebben;
-
Gerrit Poels ook geen straat of plein naar zich vernoemd wilde hebben;
-
een “social sofa” aansluit bij het gedachtegoed van Broodpater Gerrit Poels en hiervoor een heel breed draagvlak is en door de weduwe Mevr. Angelique Poels zeer wordt gewaardeerd;
-
het “benkske” een passende locatie moet krijgen en dat het Spoorpark een goede optie zou zijn;
draagt het college op om: een eventueel benodigde procedure op te starten en (indien daar behoefte aan is) ook in gesprek te gaan met partijen die nauw verwant zijn aan het gedachtegoed en levenswerk van Pater Poels, om ter nagedachtenis en als eerbetoon aan Broodpater Gerrit Poels een “social sofa” te laten vervaardigen en deze op een mooie en geschikte plek in onze stad te plaatsen; en gaat over tot de orde van de dag. Namens de LST-fractie: Perry Janssen. Namens de Voor Tilburg-fractie: Ivan Otten. Namens de CDA-fractie: Ineke Couwenberg. Namens de FvD-fractie: Pim Kooke. Het agendapunt is afgevoerd. 17. Actuele motie 50PLUS, GroenLinks, LT, ONS Tilburg, PvdD, PvdA en D66: Vuurwerkverbod in Tilburg De raad van de gemeente Tilburg in vergadering bijeen op maandag 22 mei 2023; constateert dat: -
er tijdens Oud en Nieuw van 2022 op 2023 opnieuw een groot aantal slachtoffers was van vuurwerk;
Raadsvergadering gemeente Tilburg 22 mei 2023
pagina 14
-
de ziekenhuizen flink meer vuurwerkslachtoffers hadden met oogschade dan voorgaande jaren;
-
het in de helft van al deze gevallen gaat om omstanders;
-
pok dit jaar weer hulpverleners tijdens Oud en Nieuw zijn belaagd met vuurwerk;
-
de politie, brandweer, (oog) artsen, de Veiligheidsregio Midden- en WestBrabant en dierenwelzijnsorganisaties vragen om een vuurwerkverbod;
-
er in Tilburg aan gemeentelijk straatmeubilair voor ruim 100.000 euro schade door toedoen van vuurwerk was;
-
het afsteken van vuurwerk, naast schade, ook heel veel angst en stress oplevert bij onder andere, kinderen, kwetsbare Tilburgers en ouderen;
-
veel zorgkosten door blijvend letsel zijn ontstaan;
-
het afsteken van vuurwerk de gezondheid en het welzijn van in het wild levende dieren, huisdieren en landbouwdieren verstoort en bedreigt;
-
bij de jaarwisseling 2021 op 2022 tot wel 45 keer meer luchtverontreiniging is gemeten dan op een normale dag in Tilburg en dit grote gevolgen heeft voor mensen met aandoeningen aan de long- en luchtwegen;
-
natuur, milieu en het grondwater vervuild worden door zware metalen, gifstoffen en microplastics in vuurwerk en na elke jaarwisseling tonnen vuurwerkafval moeten worden geruimd met de daar bijhorende kosten;
overwegende dat: -
een gezond en gelukkig Tilburg geldt voor alle inwoners;
-
omwille van een effectieve handhaving een totaalverbod op het afsteken van consumentenvuurwerk de meest effectieve maatregel is;
-
iedere knal dan immers gewoon illegaal is;
-
de initiatiefwet die op landelijk niveau in voorbereiding is om consumentenvuurwerk te verbieden niet ver genoeg gaat namelijk alleen knalvuurwerk en vuurpijlen verbiedt;
-
ongeveer tweederde van de Nederlanders voor een vuurwerkverbod is en de trendbreuk door onder andere de coronajaren sneller is gegaan waardoor nu ook het moment is om door te pakken (bron: https://eenvandaag.avrotros.nl/peilingtrends/samenleving/vuurwerkverbod/) ;
-
een duidelijk vooruitzicht in het belang is van alle betrokkenen;
-
een aantal andere gemeenten al gekozen hebben voor een dergelijk lokaal verbod en Tilburg als zevende gemeente niet achter mag blijven;
-
een alternatieve viering met centrale shows én een subsidiepot voor buurtinitiatieven ook mogelijk is binnen een beperkt budget zoals is gebleken in bijvoorbeeld Apeldoorn (bron: https://tilburg.notubiz.nl/document/12557979/1/230327+Infobijeenkomst+ra ad+27+maart+2023+def);
draagt het college op -
om in de APV een totaalverbod op te nemen bij het afsteken van consumentenvuurwerk, met uitzondering van categorie F1 vuurwerk (schertsvuurwerk) zoals sterretjes;
-
deze wijziging in de APV, zo snel als mogelijk maar uiterlijk in Q3 van 2023 voor te leggen aan de gemeenteraad;
-
om binnen de mogelijkheden van de wet de verkoop van consumentenvuurwerk in Tilburg zoveel mogelijk te beperken;
Raadsvergadering gemeente Tilburg 22 mei 2023
pagina 15
-
deze nieuwe regels zoveel als mogelijk af te stemmen met de omliggende gemeentes;
-
zich in te spannen voor een grensoverschrijdende afstemming op overheidsniveau op gebied van regelgeving van verkoop en handhaving, met name met Vlaanderen;
-
een voorstel voor te leggen aan de raad voor een alternatieve viering, met o.a. vuurwerkshows en/of incidentele subsidies tot kleine alternatieve buurtvieringen naar “Apeldoorns model” (hierbij de wijken en dorpen betrekken) en hiervoor jaarlijks een budget te reserveren;
-
inzet te plegen met betrekking tot communicatie en dialoog met de stad over de overgang naar een vuurwerkvrije jaarwisseling;
-
bij de regering te lobbyen om met meer mogelijkheden te komen om te beter te kunnen handhaven;
en gaat over tot de orde van de dag. Namens de 50PLUS-fractie: Henk van Tilborg. Namens de Lokaal Tilburg-fractie: Toine Zegers. Namens de Partij voor de Dieren-fractie: Pam Wijnans. Namens de D66-fractie: Jort Molenaar. Namens de Partij van de Arbeid-fractie: Aziza Aboulkacem-Jardaoui. Namens de GroenLinks-fractie: Nermin Agović. Namens de ONS Tilburg-fractie: Linda Oerlemans. De heer Van Tilborg (50PLUS) memoreert dat 50PLUS enkele jaren geleden een motie heeft ingediend om destijds al vuurwerk te verbieden. Op dat moment was duidelijk dat 51% van de Nederlanders voor een vuurwerkverbod was. Helaas twijfelde de raad en toen wilde men het college de gelegenheid geven om nog proef te draaien met onder andere vuurwerkshows op twee plaatsen in Tilburg. Door corona en harde wind heeft Tilburg die gewenste ervaring helaas niet kunnen opdoen. De laatste peilingen laten zien dat ondertussen bijna twee derde van de Nederlanders voor een vuurwerkverbod is, namelijk 65%. Gelukkig is er in andere steden in Nederland wel ervaring opgedaan met vuurwerkshows. Voor de indieners van deze motie was dat voldoende reden om de aangehouden motie alsnog in te dienen. De reactie van Het Vuurwerk Liefhebbers Verbond (HVLV) begrijpt hij. Allen vinden de viering van Oud en Nieuw leuk en vuurwerk mooi, maar dat is niet voor iedereen het geval.
Een te groot aantal Tilburgers loopt letsel door vuurwerk op. Hij ziet in zijn eigen omgeving de persoonlijke, maar ook de maatschappelijke ellende veroorzaakt door het vuurwerk. Tilburgers zijn in de eindejaarsperiode bang om de straat op te gaan en zijn daardoor eenzaam. Ook is er sprake van angstige dieren. Zij hebben veel last van vuurwerkstress. Bovendien ontstaat er door vuurwerk veel materiële schade aan de persoonlijke en publieke ruimte en gebouwen. Daarnaast zorgt de fijnstof die door vuurwerk in de lucht komt slechte luchtkwaliteit, benauwdheid, hoesten, kortademigheid of zelfs longaanvallen. Duizenden Tilburgers met een longziekte beleven een benauwde jaarwisseling vanwege vuurwerk. Ook het milieu wordt zwaar belast. Zoals het RIVM al in 2014 constateerde draagt vuurwerk direct bij aan de hoeveelheid plastic in de natuur. De verhouding is volgens de indieners dan ook zoek tussen de huidige manier van Oud en Nieuw vieren met het vuurwerk en de vele ongevallen die hier het gevolg van zijn. Hulpverleners en artsen promoten een vuurwerkverbod. Daarom vinden de indieners van de motie dat particulier vuurwerk verboden moet worden. De motie is uit te leggen als betuttelend, maar hij vraagt zich af of dat zo is. De indieners willen zeker geen tweespalt tussen voor- en tegenstanders in Tilburg teweeg brengen.
Zij willen dat in Tilburg goed, veilig en gezond Oud en Nieuw gevierd kan worden. De oorsprong van het gebruik, inhoudende dat burgers in
Raadsvergadering gemeente Tilburg 22 mei 2023
pagina 16
Nederland zelf zonder speciale opleiding vuurwerk mogen kopen en afsteken met Oud en Nieuw, is pas ingeburgerd na de Tweede Wereldoorlog. Hoewel op kleine schaal consumentenvuurwerk pas in de jaren zestig op gang kwam, werd de Nederlandse traditie pas medio jaren zeventig op grote schaal populair en tradities veranderen. Volgens de indieners moet ook deze traditie, die dus nog geen vijftig jaar oud is, zich ontwikkelen. En dat is dus geen betutteling, maar dat is meegaan met je tijd. Er zijn genoeg voorbeelden te noemen van veranderingen in tradities. De indieners zijn ook van mening dat het organiseren van enkele centrale vuurwerkshows, waarbij mogelijk steeds meer gebruik kan worden gemaakt van drones en/of lasershows, een mooie nieuwe traditie kan worden. Ook het Apeldoorns model, om middelen beschikbaar te stellen voor alle dorpen en wijken om met elkaar zelf iets te organiseren rond middernacht, lijkt de indieners een goed alternatief. Zij hopen dan ook van ganser harte dat raad en het college de motie gaan steunen en helpen deze traditie te veranderen. De heer Kokke (SP) mist de handhaafbaarheid van de opdracht in de motie en meer capaciteit voor handhaving. De heer Van Dijk (LST) vindt het gepresenteerde een waagstuk en herinnert aan de gemaakte afspraak om voor vuurwerk afsteken een bepaalde methodiek te volgen.
Er wordt voorbijgegaan wat er kan gebeuren met illegaal vuurwerk. Een traditie veranderen zou men zorgvuldig moeten doen en op een wijze die voor iedereen begrijpelijk is. Het aanvallen van mensen die bijstand verlenen, zoals hulpverleners, vindt hij heel erg. Men zal samen met bewoners iets moeten doen. Hij denkt dat bewoners wel willen meegaan en het illegale vuurwerk in een verdomhoekje zetten. Er is ook een bepaalde groep die altijd iets zal doen die afhankelijk is van drank. De heer Van Stappershoef (VVD) vindt de motie onverstandig en merkt op dat binnen de VVD verschillend wordt gedacht over vuurwerk. De keuze om in Tilburg stapsgewijs toe te gaan naar een andere vorm van viering van de jaarwisseling wordt gevolgd, ook door de VVD, hetgeen ook is overeengekomen. Inwoners kan alternatieven worden geboden aan de hand van vuurwerkshows en vuurwerkvrije zones. Zij moeten namelijk kunnen wennen aan de andere manier van de viering van Oud en Nieuw. Vanwege het weer was het niet mogelijk dat het afgelopen jaar te proberen. Een verbod op vuurwerk vindt hij onverstandig en hij vraagt de indieners via vuurwerkvrije zones en vuurwerkshows te willen toewerken naar uiteindelijk vuurwerkvrije vieringen. Een verbod nu zal niet te handhaven zijn, men kan dan vuurwerk kopen dat men in Tilburg niet zal kunnen afsteken.
Ook de VNG raadt een vuurwerkverbod af en hij vraagt met welke boodschap de indieners geven aan de handhavers. Hij wil tot slot weten welk aantal handhavers nodig is. Mevrouw Couwenberg (CDA) haakt niet in op de argumenten voor en tegen en neemt de raad mee naar de bijeenkomst vorige week over burgerberaden. Die zijn een nieuw instrument om tot gezamenlijk gedragen oplossingen te komen die bij uitstek geschikt zijn voor polariserende kwesties. Daar zou men misschien naartoe moeten. Inwoners kunnen dan in gesprek gaan en de dialoog voeren. Er is een kans om zodoende de stad erbij te betrekken om nieuwe tradities te maken. Zij vraagt de indieners het besluit uit te stellen en wil een andere motie indienen over het houden van een burgerberaad over het vieren van Oud en Nieuw zonder vuurwerk. De heer Kooke (FvD) is positief verrast en een beetje enthousiast geworden door de woorden van het CDA en vraagt of dat openstaat voor het houden van een referendum over een vuurwerkverbod in Tilburg. Mevrouw Couwenberg (CDA) antwoordt dat de voordelen van een referendum anders zijn dan van een burgerberaad. De voorzitter gaat op initiatief van GroenLinks langs een geleidelijke weg naar een vuurwerkvrij Tilburg, waarbij van kleine naar grotere vuurwerkvrije gebieden wordt
Raadsvergadering gemeente Tilburg 22 mei 2023
pagina 17
toegewerkt. De effecten van vuurwerkshows in de Piushaven en de Reeshof konden niet worden gemeten, omdat ze vanwege een storm afgelopen Oud en Nieuw niet konden doorgaan. De raad moet een besluit over de motie nemen en het college kan daarmee uit de voeten. Wijziging van de APV met een vuurwerkverbod kan na het zomerreces plaatsvinden. De motie vermeldt dat een effectieve handhaving op een totaalverbod van consumentenvuurwerk de meest effectieve maatregel is. In gemeenten met een volledig vuurwerkverbod en in gemeenten met vuurwerkshows en een gedeeltelijk vuurwerkverbod is het echter niet mogelijk gebleken om effectief te handhaven. Die capaciteit is ook niet voorhanden. Boa’s gaan ook niet de straat op bij de jaarwisseling om te handhaven. Men is dan dus afhankelijk van de beschikbare politiecapaciteit. Handhaving is dus het knelpunt en kan dus niet effectief plaatsvinden. De motie doet geen recht aan het initiatiefvoorstel van GroenLinks en de PvdD dat de Kamer heeft behandeld, maar uiteindelijk niet in stemming is gebracht, omdat is ingeschat dat er geen meerderheid voor zou zijn. Dat initiatiefvoorstel ging veel verder dan de vuurpijlen en het knalvuurwerk die al verboden zijn op basis van het kabinetsbeleid. In die zin staat er iets in de motie dat geen recht doet aan de initiatiefnemers in de Tweede Kamer.
Het college heeft geen mogelijkheden om de verkoop van consumentenvuurwerk in Tilburg tegen te gaan. Het college kan hooguit het gesprek aangaan met vuurwerkhandelaren en detaillisten. Het is ook mogelijk om in andere gemeenten vuurwerk te kopen. Het grensoverschrijdend overleg met andere gemeenten en Vlaanderen vindt plaats. Een einde maken aan import van illegaal vuurwerk behoeft Europese regelgeving, wat hij als burgemeester van Tilburg niet kan realiseren. Hij blijft zich daarvoor echter inspannen. Hij zal zich ook maximaal inzetten voor politiecontroles aan de grens. Het college zal natuurlijk maatregelen nemen om te komen tot een vuurwerkvrij Tilburg op korte termijn bij de volgende jaarwisseling. De handhaafbaarheid daarvan kent echter zijn beperkingen. Mevrouw Couwenberg (CDA) vraagt de burgemeester te reflecteren op haar idee over het houden van een burgerberaad. De voorzitter vindt dat een sympathieke gedachte, ook omdat is uitgesproken dat dat een goed instrument is. De heer Van Stappershoef (VVD) informeert naar het collegestandpunt ten aanzien van de motie. De voorzitter antwoordt dat het college de motie niet ontraadt. Het college kan de motie uitvoeren, met inachtneming van de aangegeven beperkingen op het gebied van veiligheid. De heer Van Stappershoef (VVD) stelt dat er een verschil is tussen willen en kunnen. De voorzitter ontraadt de motie niet.