Raadsvoorstel startnotitie Warmteprogramma

Voorblad Raadsvoorstel Startnotitie Warmteprogramma Datum college: Portefeuillehouder: Afdeling: Behandelend ambtenaar:

4 februari 2025, nr. 6 Wethouder Çelik Ruimte M. Beljaars

Samenvatting 21 december 2021 heeft gemeenteraad de Transitievisie Warmte vastgesteld. Deze moet iedere 5 jaar geactualiseerd worden. Met de inwerkingtreding van de Wet gemeentelijke instrumenten warmtetransitie (Wgiw) op 1 januari 2026 wordt de Transitievisie Warmte vervangen door een verplicht programma onder de omgevingswet: het warmteprogramma. In een warmteprogramma beschrijft een gemeente haar plannen voor de verduurzaming van wijken voor de komende 10 jaar. Voor Tilburg betekent dit dat in het college uiterlijk 21 december 2026 een warmteprogramma vastgesteld moet worden. De verplichte onderdelen van het warmteprogramma zijn nauw verbonden met het al dan niet inzetten van de beleidsintentie aanwijsbevoegdheid. De aanwijsbevoegdheid geeft gemeenten de mogelijkheid specifieke gebieden aan te wijzen waar de gasvoorziening kan worden beëindigd, om zo de transitie naar duurzame warmtebronnen te versnellen. In het warmteprogramma wordt deze mogelijkheid gefaciliteerd. Indien de gemeente daadwerkelijk deze aanwijsbevoegdheid wil inzetten zal in een later stadium, bij het vaststellen van het omgevingsplan, hierover een besluit genomen moeten worden. In het omgevingsplan kan er ook voor gekozen worden om geen gebruik te maken van de aanwijsbevoegdheid. Conform de afspraken met de raad bieden wij de startnotitie voor dit beleidsvoornemen ter vaststelling aan.

Collegebesluit Het college stelt de raad voor om de startnotitie Warmteprogramma vast te stellen, waarin de volgende onderdelen zijn opgenomen: Een kavelstrategie Monitoring en aanwijzing gebieden Plan-MER Participatie

Collegebesluit 4 febr Raadsvoorstel startnotitie warmteprogramma

1

Raadsvoorstel Startnotitie Warmteprogramma Aanleiding 21 december 2021 heeft gemeenteraad de Transitievisie Warmte vastgesteld. Deze moet iedere 5 jaar geactualiseerd worden. Met de inwerkingtreding van de Wet gemeentelijke instrumenten warmtetransitie (Wgiw) op 1 januari 2026 wordt de Transitievisie Warmte vervangen door een verplicht programma onder de omgevingswet: het warmteprogramma. In een warmteprogramma beschrijft een gemeente haar plannen voor de verduurzaming van wijken voor de komende 10 jaar. Warmteprogramma Het warmteprogramma is een richtinggevend plan bij de verduurzaming van de gebouwde omgeving door deze te isoleren en aardgasvrij te maken. Dit programma helpt om een duidelijke en gestructureerde aanpak te ontwikkelen voor de transitie naar duurzame warmtebronnen. Hiermee helpt het warmteplan de energietransitie doelen te bereiken zoals vastgesteld op 10 oktober 2024 (bijlage 2, doelenboom energietransitie). Gebruik van de aanwijsbevoegdheid in het warmteprogramma De aanwijsbevoegdheid geeft gemeenten de mogelijkheid specifieke gebieden aan te wijzen waar de gasvoorziening kan worden beëindigd, om zo de transitie naar duurzame warmtebronnen te versnellen. In het warmteprogramma wordt deze mogelijkheid gefaciliteerd. Indien de gemeente daadwerkelijk deze aanwijsbevoegdheid wil inzetten zal in een later stadium hierover een besluit genomen moeten worden.

Eerst moet het warmteprogramma worden opgesteld en vastgesteld en een Wijk Uitvoeringsplan energie (WUPe) worden uitgevoerd.

Beoogd effect Verduurzaming van de gebouwde omgeving door deze te isoleren en aardgasvrij te maken. Dit warmteprogramma helpt om een duidelijke en gestructureerde aanpak te ontwikkelen voor de transitie naar duurzame warmtebronnen en koeling. Hiermee is het een belangrijk middel om de energietransitie doelen te bereiken zoals vastgesteld op 10 oktober 2024 (doelenboom energietransitie, bijlage 2). De Wet gemeentelijke instrumenten warmtetransitie (Wgiw) is eind 2024 aangekomen door de Eerste Kamer en zal op 1 januari 2026 in werking treden. De Wgiw past de omgevingswet aan waardoor het warmteprogramma een verplicht programma voor gemeenten wordt.

Voorstel De startnotitie Warmteprogramma vaststellen waarin de volgende onderdelen zijn opgenomen: Een kavelstrategie Monitoring en aanwijzing gebieden Plan-MER Participatie

Argumenten 1. Verplicht programma Met de inwerkingtreding van de Wgiw wordt de Transitievisie Warmte vervangen door een verplicht programma onder de omgevingswet: het warmteprogramma. De Wgiw is eind 2024 aangenomen door de Eerste Kamer en zal op 1 januari 2026 in werking treden. De Wgiw past de Omgevingswet aan waardoor het warmteprogramma een verplicht programma voor gemeenten wordt.

Collegebesluit 4 febr Raadsvoorstel startnotitie warmteprogramma

2

In het warmteprogramma wordt beschreven welke wijken, buurten en dorpskernen de komende 10 jaar van het aardgas afgaan en hoe dat gebeurt. Voordat een gebied daadwerkelijk van het aardgas kan gaan, dient een aantal stappen te worden doorlopen: Stap 1: Opstellen en vaststellen Warmteprogramma (stadsbreed) Stap 2: Opstellen Wijk uitvoeringsplan energie (WUPe) Stap 3: Vaststellen omgevingsplan met einddatum gaslevering (indien gebruik wordt gemaakt van de aanwijsbevoegdheid) Stap 4: Uitvoering: na minimaal 8 jaar beëindiging gaslevering (indien gebruik gemaakt wordt van de aanwijsbevoegdheid). Onderhavige startnotitie betreft stap 1: het opstellen en vaststellen van het warmteprogramma. Het warmteprogramma omvat onder andere de volgende onderdelen: Een kavelstrategie Monitoring en aanwijzing gebieden Plan-MER Participatie De onderdelen zijn beschreven in bijlage 1. Zoals weergegeven in de startnotitie, zal in Q2 2025 de raad worden geïnformeerd over het projectplan en de voortgang van het Warmteprogramma. Dan zal tevens een evaluatie van de Transitievisie warmte (2021) worden aangeboden. 2. Gestructureerde aanpak verduurzaming wijken Het warmteprogramma helpt om een duidelijke en gestructureerde aanpak te ontwikkelen voor de transitie van de bestaande gebouwde omgeving met duurzame warmtebronnen.

Hiermee is het een belangrijk plan om de energietransitie doelen te bereiken zoals vastgesteld op 10 oktober 2024 (doelenboom energietransitie). 3. Nota kaderstelling 2022-2026 In de nota Kaderstelling 2022-2026 is beschreven dat voor het opstellen van een beleidsnota aan de voorkant een startnotitie door de raad wordt vastgesteld. In de startnotitie is de opdracht tot het opstellen van het Warmteprogramma ter opvolging van de Transitievisie Warmte geformuleerd.

Kanttekeningen en gewogen alternatieven Niet van toepassing.

Niet beïnvloedbare risico’s Landelijke wetgeving Niet alle landelijke wetgeving in relatie tot het warmteprogramma is vastgesteld. De Wgiw is aangenomen door de Eerste Kamer en treedt op 1 januari 2026 in werking. Het Besluit gemeentelijke instrumenten warmtetransitie (Bgiw) is een algemene maatregel van bestuur (AMvB). Dit is een nadere uitwerking van de Wgiw en geeft nadere invulling aan aanwijsbevoegdheid. Het Bgiw moet nog worden voorgehangen bij zowel de Eerste als Tweede Kamer. De

inhoudelijke vereisten zijn in grote lijnen bekend, maar kunnen nog wijzigen. Ook op het gebied van de planMer komen nog nadere richtlijnen.

Collegebesluit 4 febr Raadsvoorstel startnotitie warmteprogramma

3

Vaststelling warmteprogramma Het warmteprogramma zal uiterlijk in 2026 vastgesteld moeten worden. Dit vraagt om een pragmatische aanpak van het proces, met de mogelijkheid om flexibel mee te kunnen bewegen.

Kosten en dekking De kosten voor de startnotitie warmteprogramma worden begroot op € 425.000 en hiervoor is bestaande dekking aanwezig. Namelijk de beschikbare Rijkssubsidie CDOKE-middelen vanuit de Concernopgave Energietransitie. De begrootte uitgaven passen binnen de subsidievoorwaarden van de regeling. Toelichting kosten In onderstaande tabel wordt op hoofdlijnen de geschatte raming weergegeven per op te leveren product. De uitvoering hiervan is in 2025 en 2026. Omdat de uitvoering van de startnotitie nu nog alleen op hoofdlijnen bekend is en deze gedurende de looptijd kan wijzigen worden de geraamde budgetten gefaseerd ingebracht. Nader uit te werken door projectleider in projectplan Kavelstrategie Participatie Opstellen warmteprogramma (aan inhoudelijke vereisten) Plan-MER Projectleider Totaal

50.000 125.000 100.000

100.000 50.000 425.000

Kosten mbt inzet capaciteit 50.000 100.000 75.000

Uitvoeringskosten*

25.000 25.000

100.000 50.000

*De uitvoeringskosten bestaan uit het inhuren van externe deskundigen voor o.a. het ondersteunen, adviseren en opstellen van (beleids)onderzoek. Toelichting dekking: Vanuit de Rijkssubsidie CDOKE zijn er voldoende (incidentele) middelen beschikbaar die incidenteel ingezet kunnen worden voor de uitvoering van de startnotitie warmteprogramma. Er zijn nog CDOKE middelen beschikbaar vanuit de overloop 2023/2024 die niet ingezet voor structurele capaciteit én in 2025 ontvangt de gemeente Tilburg eenmalig extra CDOKE middelen vanuit het Rijk.

Uitvoering Er wordt een werkgroep samengesteld die zorg draagt voor het opstellen, uitvoeren en samenbrengen van de werkzaamheden van bovengenoemde onderdelen van het warmteprogramma (kavelstrategie, participatie, inhoud en plan-MER) Deze werkgroep wordt begeleid door een projectleider die zorg draagt voor een projectplan met planning, begroting, aansturing, voortgang, kwaliteitsbeheer enz.).

Participatie De Omgevingswet streeft naar vroegtijdige participatie. In de Omgevingswet is omschreven dat “Het in een vroeg stadium betrekken van belanghebbenden (inwoners, bedrijven, maatschappelijke organisaties en bestuursorganen) bij het proces van de besluitvorming over een project of activiteit.” De Omgevingswet schrijft niet voor welke vorm participatie moet hebben. Maar er moet wel voldaan worden aan een motiveringsplicht, waarin onderbouwd moet worden hoe inwoners, bedrijven, maatschappelijke organisaties en andere bestuursorganen betrokken zijn en wat de resultaten hiervan zijn. In februari 2024

Collegebesluit 4 febr Raadsvoorstel startnotitie warmteprogramma

4

heeft gemeente Tilburg ook een richtlijn voor participatie onder de Omgevingswet opgesteld: Richtlijn Omgevingsdialoog Tilburg. Voor de participatie in het kader van het warmteprogramma wordt een separaat participatieplan opgesteld dat rekening houdt met lopende participatietrajecten, voornoemde Richtlijn Omgevingsdialoog Tilburg. Dit participatieplan zal ter goedkeuring worden voorgelegd aan het college en ter informatie worden aangeboden aan de raad.

Communicatie Na vaststelling van onderhavig voorstel zal dit gecommuniceerd worden op de reguliere kanalen betreffende de webpagina’s www.tilburg.nl en www.duurzamertilburg.nl.

Evaluatie Niet van toepassing

Bijlagen 1. 2.

Startnotitie Warmteprogramma Doelenboom energietransitie

Ter inzage gelegde stukken Niet van toepassing

Tilburg, 4 februari 2025 Het college van burgemeester en wethouders van Tilburg, de secretaris,

de burgemeester,

Collegebesluit 4 febr Raadsvoorstel startnotitie warmteprogramma

Raadsbesluit De raad van de gemeente Tilburg; -

gezien het voorstel van het college van burgemeester en wethouders;

Besluit Het college stelt de raad voor om de startnotitie Warmteprogramma vast te stellen, waarin de volgende onderdelen zijn opgenomen: Een kavelstrategie Monitoring en aanwijzing gebieden Plan-MER Participatie

Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van

07-04-2025

de griffier, ValidSigned door Noor Kanters op 08-04-2025

In overeenstemming met het ondertekeningsmandaat raadsstukken worden raadsbesluiten alleen door de griffier ondertekend.

5