Raadsvoorstel Netwerkanalyse 2040; variantenonderzoek Ringbaan West

Voorblad Raadsvoorstel Netwerkanalyse 2040; variantenonderzoek Ringbaan West Datum college: Portefeuillehouder: Afdeling: Behandelend ambtenaar:

31 oktober 2025, nr. 2 Wethouder Grashoff Ruimte W. Beex

Samenvatting Op 30 juni 2025 heeft de gemeenteraad besloten tot een pakket stedelijke mobiliteitsmaatregelen, voortkomend uit de geactualiseerde Netwerkanalyse 2040. Deze maatregelen zijn nodig om de verstedelijkingsopgave in Tilburg te ondersteunen en de stad bereikbaar te houden voor alle modaliteiten. In vervolg op dit besluit is een variantenonderzoek uitgevoerd naar de herinrichting van de Ringbaan West. Drie varianten zijn onderzocht: • 2x2 voor autoverkeer met busvoorrang • 2x1 voor autoverkeer en vrijliggende busbanen op het noordelijke deel • 2x1 voor autoverkeer en vrijliggende busbanen op het gehele traject Op basis van verkeerskundige analyses, leefbaarheidsindicatoren en participatie met bewoners en experts, wordt voorgesteld om te kiezen voor de 2x1-variant over het gehele traject en vrijliggende busbanen. Voor het zuidelijke deel wordt een verdiepende verkenning uitgevoerd, waarbij wordt uitgegaan van vrijliggende busbanen als uitgangspunt, mede gezien het intensieve busgebruik en de ambities uit de OV-agenda die hun beslag kregen in de nieuwe OV-concessie. Daarnaast bevat het voorstel een pakket flankerende maatregelen in omliggende wijken en op het hoofdwegennet, gericht op bereikbaarheid, leefbaarheid en verkeersveiligheid.

Deze maatregelen zijn verdeeld in: • Deel A: korte termijn (voor 2028), gekoppeld aan de herbouw van het viaduct • Deel B: middellange termijn (2029–2035), na herbouw viaduct.

Collegebesluit Het college stelt de raad voor: 1. de Ringbaan West tussen de Baroniebaan en de Hasseltrotonde in te richten met één rijstrook per rijrichting voor autoverkeer (variant 2x1 lang), waarbij op enkele kruispunten dubbele opstelstroken voor het rechtdoorgaand autoverkeer in stand worden gehouden, en op het wegvak tussen de kruising met de Professor Cobbenhagenlaan en de Hasseltrotonde worden tevens vrijliggende busbanen in beide richtingen aangelegd. 2.

in principe te kiezen voor inrichting van het zuidelijke deel van de Ringbaan West (tussen de Professor Cobbenhagenlaan en de Baroniebaan) met vrijliggende busbanen. Onderwerp van verkenning is in ieder geval; a. zodanige uitvoering van de ontwerpverkenning dat verkeerskundige aspecten, ruimtelijke impact, effecten op leefbaarheid (zoals geluid en luchtkwaliteit), benodigde investeringen en uitvoerbaarheid in samenhang worden onderzocht, en; b. nadere toets in hoeverre de aanleg van vrijliggende busbanen op dit zuidelijke deel substantieel bijdraagt aan de doorstroming van het openbaar vervoer en de ruimtelijke kwaliteit, mede in het licht van de verstedelijkingsopgave in Tilburg-Zuid en nadere uitwerking van de OV-concessie.

3.

de flankerende maatregelen in de omliggende wijken en op het hoofwegennet, gericht op het borgen van bereikbaarheid, leefbaarheid en/of verkeersveiligheid; a. zoals opgenomen in bijlage 1 (deel a) op korte termijn uit te voeren, en daarvoor spoedig meer gedetailleerde planvorming te doen en daarbij benodigde participatieprocessen te starten, en; b. zoals opgenomen in bijlage 1 (deel b) op middellange termijn (2029-2035) uit te voeren en hiervoor tijdig planvorming en participatieprocessen op te starten.

Raadsvoorstel Netwerkanalyse 2040

1

Raadsvoorstel Netwerkanalyse 2040; variantenonderzoek Ringbaan West Aanleiding Op 30 juni 2025 besloot de raad tot een aantal samenhangende stedelijke mobiliteitsmaatregelen die noodzakelijk zijn om de verstedelijkingsopgave in Tilburg te kunnen verwezenlijken. Deze maatregelen komen voort uit de actualisatie van de Netwerkanalyse 2040 (NWA 2040), die de strategische mobiliteitskoers voor het stedelijk netwerk van de eerdere versie uit 2019–2020 herbevestigt, actualiseert en verder concretiseert. De analyse geeft richting aan het behouden van een bereikbare stad; lopend, met de fiets, met het openbaar vervoer en met de auto. Het raadsbesluit van 30 juni 2025 (Raadsbesluit actualisatie netwerkanalyse 2040 en samenhangende mobiliteitsmaatregelen) onderstreepte dat “niets doen geen optie is”. Verdere groei op het huidige mobiliteitsnetwerk zou bestaande knelpunten verergeren en nieuwe creëren, waardoor bereikbaarheid, leefbaarheid en verkeersveiligheid in de stad onder druk komen te staan. Tegelijkertijd valt dit samen met een logisch en strategisch moment voor ingrijpen: de noodzakelijke herbouw van het viaduct Ringbaan West over het spoor biedt een uitgelezen kans om de Ringbaan West structureel en toekomstbestendig in te richten. Door nu richtinggevende keuzes te maken, kunnen we deze ingreep optimaal benutten en hinder tijdens de bouwfase beperken.

In vervolg op het raadsbesluit van juni vond nader onderzoek plaats naar varianten voor herinrichting van de Ringbaan West. Er zijn verdiepende verkeerskundige analyses uitgevoerd door Goudappel, inclusief microscopische verkeerssimulaties (VISSIM). Tijdens het onderzoek zijn twee varianten onderzocht die door de raad zijn meegegeven als uitgangspunt: een 2x2-inrichting met busvoorrang en een 2x1-inrichting op het noordelijke deel van de Ringbaan West. In gesprekken met bewoners en in het raadsdebat kwam een derde variant naar voren: een 2x1-inrichting over het gehele traject van de Ringbaan West vanaf de aansluiting bij de Baroniebaan aan de zuidkant tot aan de Hasseltrotonde aan de noordkant. Deze variant is als derde optie meegenomen in het onderzoek. Het beeld hieronder geeft de onderzochte varianten schematisch weer.

Figuur uit verkeersonderzoek Goudappel Naast Goudappel zijn ook andere externe experts betrokken om het onderzoek te verdiepen en te verrijken: zo heeft Arcadis de effecten op de leefomgeving in beeld gebracht, DOK Data & Road Safety heeft verkeersveiligheidsaspecten geanalyseerd, en Rebel Living Mobility ondersteunde bij het opstellen van een afwegingskader. Dit afwegingskader maakt het mogelijk om de varianten integraal te beoordelen op basis van door de raad meegegeven indicatoren en aanvullende beleidsmatige en uitvoeringsgerichte criteria. Civil

Raadsvoorstel Netwerkanalyse 2040

2

Support en Van Leijsen Vekeersmanagement verrichten brachten een groot aantal mogelijke flankerende maatregelen aan het wegennet in beeld. Op basis van deze inzichten en de gesprekken met raad en inwoners ligt nu een voorstel voor om te besluiten over de inrichting van de gehele Ringbaan West voor 2x1 rijstrook voor autoverkeer, en vrijliggende busbanen op het noordelijk deel en een verdiepende verkenning uit te voeren naar de meest optimale inrichting van het zuidelijke deel van de Ringbaan West, met of zonder vrijliggende busbanen. Ook de bij het raadsbesluit van 30 juni 2025 aangenomen moties doen we met de maatregelen uit dit voorstel en bijbehorende onderzoeken af.

Beoogd effect Met het akkoord “Meer voor Elkaar” werkt de gemeente aan een stad in balans: vitaal, bereikbaar en leefbaar. De maatregelen in dit voorstel ondersteunen de mobiliteitstransitie richting meer actief en duurzaam vervoer, zoals lopen, fietsen, openbaar vervoer en deelmobiliteit, en versterken tegelijkertijd de autobereikbaarheid via voorkeursroutes op het hoofdwegennet. Daarmee wordt congestie voorkomen en de omgevingskwaliteit in een aantal gebieden in de stad verbeterd en blijft het stadscentrum goed bereikbaar. Het voorstel sluit o.a. aan bij de ambities uit de Mobiliteitsaanpak, de (H)OV-agenda en de fiets- en loopagenda’s die zeer binnenkort in geactualiseerde vorm beschikbaar zijn. Door nu richtinggevende keuzes te maken voor de Ringbaan West, ontstaat ruimte voor stedelijke ontwikkeling in onder andere Kenniskwartier, Spoorzone en Oud-Noord, en wordt optimaal gebruik gemaakt van het moment waarop het viaduct Ringbaan West wordt herbouwd.

Voorstel 1.

De Ringbaan West tussen de Baroniebaan en de Hasseltrotonde in te richten met één rijstrook per rijrichting voor autoverkeer (variant 2x1 lang), waarbij op enkele kruispunten dubbele opstelstroken voor het rechtdoorgaand autoverkeer in stand worden gehouden, en op het wegvak tussen de kruising met de Professor Cobbenhagenlaan en de Hasseltrotonde worden tevens vrijliggende busbanen in beide richtingen aangelegd.

2.

In principe te kiezen voor inrichting van het zuidelijke deel van de Ringbaan West (tussen de Professor Cobbenhagenlaan en de Baroniebaan) met vrijliggende busbanen. Onderwerp van verkenning is in ieder geval; a. zodanige uitvoering van de ontwerpverkenning dat verkeerskundige aspecten, ruimtelijke impact, effecten op leefbaarheid (zoals geluid en luchtkwaliteit), benodigde investeringen en uitvoerbaarheid in samenhang worden onderzocht, en; b. nadere toets in hoeverre de aanleg van vrijliggende busbanen op dit zuidelijke deel substantieel bijdraagt aan de doorstroming van het openbaar vervoer en de ruimtelijke kwaliteit, mede in het licht van de verstedelijkingsopgave in Tilburg-Zuid en nadere uitwerking van de OV-concessie.

3.

De flankerende maatregelen in de omliggende wijken en op het hoofwegennet, gericht op het borgen van bereikbaarheid, leefbaarheid en/of verkeersveiligheid; a. zoals opgenomen in bijlage 1 (deel a) op korte termijn uit te voeren, en daarvoor spoedig meer gedetailleerde planvorming te doen en daarbij benodigde participatieprocessen te starten, en; b. zoals opgenomen in bijlage 1 (deel b) op middellange termijn (2029-2035) uit te voeren en hiervoor tijdig planvorming en participatieprocessen op te starten.

Argumenten 1.1 Een inrichting van de Ringbaan West met 2x1 rijstrook, met vrijliggende busbanen bereikt de beste prestaties op gebied van verkeersafwikkeling, OV-reistijd en betrouwbaarheid en zonder structurele wachtrijproblemen

Raadsvoorstel Netwerkanalyse 2040

3

De variant met een 2x1-inrichting op de gehele Ringbaan West, gecombineerd met vrijliggende busbanen, laat in de verkeerskundige analyse (bijlage 2) de meest robuuste prestaties zien. Deze variant biedt een goede balans tussen doorstroming van het autoverkeer en verbetering van de OV-reistijd en betrouwbaarheid. Daarbij worden structurele wachtrijproblemen voorkomen en ontstaat ruimte voor een hoogwaardige inrichting van de openbare ruimte. 1.2 De herinrichting van de Ringbaan West op het noordelijk gedeelte vanaf de kruising met de Professor Cobbenhagenlaan tot aan de Hasseltrotonde kan op korte termijn worden gerealiseerd Dit is wenselijk én noodzakelijk gezien de planning van de nieuwe OV-concessie, waarin de doorstroming van het openbaar vervoer op dit traject vanaf 2029 een belangrijke randvoorwaarde vormt (zie verder onder 1.3). Ook in het raadsbesluit van juni 2025 is het belang van voortvarende uitvoering op het noordelijke deel onderstreept, mede vanwege de koppeling met gebiedsontwikkelingen en de herbouw van het viaduct. 1.3 De herinrichting van Ringbaan West sluit aan op de nieuwe OV-concessie en stedelijke HOV-ambities Vanaf december 2026 treedt de nieuwe OV-concessie in werking, waarbij vervoerder Arriva inzet op een substantiële intensivering van het hoogwaardig openbaar vervoer (HOV) in Tilburg.

Dit betekent een toename van circa 30% in het totale OV-aanbod, met name door de introductie van drie nieuwe stedelijke HOV-lijnen. Deze lijnen rijden met hoogfrequent geleed materieel (18 meter lang) en bieden een dienstregeling van 6 tot 8 ritten per uur. Deze ontwikkeling sluit naadloos aan op de gemeentelijke OV-agenda en de ambitie om een robuust stedelijk BRT-netwerk (Bus Rapid Transit) te realiseren. Om deze kwaliteitsslag daadwerkelijk te kunnen maken, is infrastructuur die snelheid en betrouwbaarheid garandeert essentieel. Vrijliggende busbanen op strategische corridors zoals Ringbaan West, Cobbenhagenlaan en Statenlaan zijn daarbij geen luxe, maar een noodzakelijke randvoorwaarde. Ringbaan West vervult hierin een sleutelrol. De herprofilering van deze route biedt de kans om het HOVnetwerk toekomstbestendig te maken en de concessie-afspraken daadwerkelijk te faciliteren. De Ringbaan West vormt een vitale schakel in het stedelijke en regionale HOV-netwerk, met directe verbindingen naar Tilburg-Noord, Reeshof, Stappegoor en Goirle. Door te investeren in vrijliggende busbanen wordt niet alleen de doorstroming verbeterd, maar ook de betrouwbaarheid van reistijden vergroot. Dit draagt bij aan een robuuste en duurzame OV-infrastructuur die aansluit op de mobiliteitsambities van de stad.

Het is positief om te constateren dat eerdere inspanningen van de gemeente, zoals het vroegtijdig indienen van een OV-visie en het voorbereiden van passende infrastructuur, nu hun uitwerking vinden in concrete concessieafspraken en een zichtbare kwaliteitsverbetering van het openbaar vervoer in Tilburg. 1.4 De keuze voor een 2x1-inrichting wordt onderbouwd door het afwegingskader dat is opgesteld, waarin de varianten integraal zijn beoordeeld op verkeerskundige, ruimtelijke en leefbaarheidsindicatoren Uit deze beoordeling (bijlage 4) blijkt dat de variant 2x2 met busvoorrang structurele wachtrijproblemen veroorzaakt en negatief scoort op verkeersveiligheid en OV-reistijd. De varianten 2x1 kort en lang scoren neutraal tot positief op vrijwel alle indicatoren, en bieden een robuuste balans tussen bereikbaarheid, leefbaarheid en uitvoerbaarheid. Daarmee vormt het afwegingskader een belangrijke onderbouwing voor de keuze voor een 2x1-inrichting van de Ringbaan West. Boven op het afwegingskader met onderliggende deskundigenbeoordelingen, is de GGD om advies gevraagd. Op basis van het advies van de GGD (bijlage 5) wordt geadviseerd te kiezen voor het scenario met het laagste aantal geluidgehinderden en slaapverstoorden. De variant 2x1 lang voor de Ringbaan West biedt de meeste potentie om geluidsoverlast te reduceren langs de weg zelf.

Daarmee sluit deze variant het beste aan bij ambitie voor geluidreductie en draagt daarmee bij aan een gezondere leefomgeving. Voor het overige weggennet bevat het totale pakket flankerende maatregelen o.a. snelheidsverlagingen, geluidsschermen en mogelijkheden voor toepassing van stiller asfalt. 2.1 De variant 2x1 lang biedt meer ruimtelijke en functionele robuustheid dan de 2x1 kort variant

Raadsvoorstel Netwerkanalyse 2040

4

De variant met een 2x1-inrichting over het gehele traject van de Ringbaan West biedt, in vergelijking met de kortere 2x1-variant, meer mogelijkheden om de inrichting van de weg in samenhang te verbeteren. Door ook het zuidelijke deel mee te nemen ontstaat ruimte voor een consistent profiel, betere afstemming van kruispunten en een robuustere verkeersafwikkeling. Waar de 2x1 kort variant vooral op het noordelijke deel winst boekt, biedt de lange variant ook aan de zuidzijde verlichting van knelpunten, zoals bij de Baroniebaan en het Rooseveltplein. Daarmee ontstaat een betere balans tussen bereikbaarheid, leefkwaliteit en uitvoerbaarheid, die past bij de status van Ringbaan West als. 2.2 Omdat er in de spits nu al veel bussen rijden over het zuidelijke deel van de Ringbaan West bieden vrijliggende busbanen ook belangrijke kansen voor de implementatie van de nieuwe OV-concessie, omdat vrijliggende busbanen zorgen voor betere doorstroming en kortere reistijden. Het zuidelijke deel van de Ringbaan West wordt nu al intensief gebruikt door meerdere buslijnen. In totaal rijden er tijdens het spitsuur circa 14 tot 17 bussen per uur per richting over dit traject. Deze lijnen bedienen onder andere Stappegoor, De Blaak, en Turnhout (Waalwijk). De Ringbaan West vormt daarmee een belangrijke schakel in het regionale en stedelijke OV-netwerk.

Volgens de gemeentelijke OV-agenda is Hoogwaardig Openbaar Vervoer (HOV) op hoofdcorridors een uitgangspunt. Vrijliggende busbanen zijn daarbij een noodzakelijke randvoorwaarde voor snelheid, betrouwbaarheid en kwaliteit. Hoewel de inrichting van het zuidelijk deel van de Ringbaan West bij de recente concessieverlening nog niet expliciet in beeld was, biedt de verkenning de kans om deze potentie alsnog te toetsen op meerwaarde en uitvoerbaarheid. Zo sluiten we aan bij de ambities uit de OV-agenda en houden we ruimte om toekomstige ontwikkelingen in het netwerk goed te faciliteren, met name in het licht van de verstedelijkingsopgave in Tilburg-Zuid. 3.1 De flankerende maatregelen zijn relevant om ongewenste verkeersverschuivingen te voorkomen en de bereikbaarheid van omliggende wijken te waarborgen De set aan flankerende maatregelen vormt een samenhangend geheel dat bijdraagt aan het functioneren van de Ringbaan West, de bereikbaarheid van de omliggende wijken en doorstroming op de het ringbanen- en tangentenstelsel. De set bestaat uit verkeerskundige maatregelen zoals opgenomen in het raadsbesluit van 30 juni 2025, aangevuld met enkele infrastructurele ingrepen die voortkomen uit het verkeersonderzoek. Daarnaast bevat de set maatregelen die niet strikt noodzakelijk lijken, maar wel efficiënt en kansrijk zijn in relatie tot bijvoorbeeld de herbouw van het viaduct.

Ook geven we hiermee uitvoering aan bij de besluitvorming op 30 juni 2025 aangenomen moties, welke hiermee zijn afgedaan. Dat betreft Motie M 26-5 ‘Uitstel besluitvorming majeure verkeersingrepen, vaart met flankerende maatregelen’, Motie M 26-1 ‘Omwonenden tracé Baroniebaan-Bredaseweg-Baron Van Voorst tot Voorstweg mogen niet het kind van de rekening worden’, Motie M 26-2 ‘Onderzoek ook de gevolgen verkeersingrepen op de luchtkwaliteit’, Motie M 26-7 ‘Op alle ringbanen 50 km per uur’. Aanvullend geldt dat de versterking van fietsverbindingen in en rond Ringbaan West inmiddels stevig is verankerd in de geactualiseerde fietsagenda die momenteel in voorbereiding is. Deze agenda bevat nog een aantal strategische verbindingen bovenop de in dit voorstel opgenomen flankerende maatregelen. Zo wordt onder andere ingezet op meer ongelijkvloerse verbindingen, waaronder de snelfietsroute over de A58. Daarmee wordt niet alleen de bereikbaarheid van wijken verbeterd, maar ook de veiligheid en aantrekkelijkheid van het fietsnetwerk vergroot. Dit draagt bij aan een robuust en toekomstbestendig mobiliteitssysteem waarin actieve mobiliteit een volwaardige plek krijgt naast auto en openbaar vervoer. Alle maatregelen en de vergaarde informatie per maatregel zijn opgenomen in bijlage 3.

3.2.a De maatregelen die op korte termijn worden uitgevoerd, worden geprogrammeerd Met de flankerende infrastructurele maatregelen die we op korte termijn zullen uitvoeren, geven we concreet invulling aan de fysieke maatregelen op de voorkeurs(hoofd)routes zoals benoemd in het verkeersonderzoek. Deze maatregelen zijn doorgaans verkeerskundig relevant, bijvoorbeeld vanwege doorstroming, verkeersveiligheid of OV-bereikbaarheid, en/of op korte termijn uitvoerbaar. Daarmee vormen ze een

Raadsvoorstel Netwerkanalyse 2040

5

belangrijke bouwsteen in de realisatie van het toekomstige netwerk én dragen ze bij aan het beperken van hinder tijdens het onderhoudsproject aan het viaduct Ringbaan West. Deze aanpak sluit aan bij eerdere plannen voor het Wilhelminakanaal en de trimodale terminal Loven. Daar zijn maatregelen genomen om verkeer beter te verdelen over weg, water en spoor. Door het kanaal te verbeteren en bedrijventerrein Loven beter bereikbaar te maken via meerdere vervoersmogelijkheden, is het netwerk sterker en duurzamer geworden. Dit laat zien dat slimme investeringen in infrastructuur zorgen voor betere bereikbaarheid en een goed functionerende stad. Het gaat hier om fysieke maatregelen die zowel bijdragen aan de robuustheid van het netwerk als aan de uitvoerbaarheid van de Minder Hinder Aanpak tijdens de bouwfase van het nieuwe viaduct.

Het gaat om 14 maatregelen die ook zijn opgenomen in deel a van bijlage1: Locatie Burgemeester Baron van Voorst tot Voorstweg- Brakman Burgemeester Baron van Voorst tot Voorstweg- Huibevendreef Burgemeester Baron van Voorst tot Voorstweg- Bredaseweg Burgemeester Baron van Voorst tot Voorstweg- Dongenseweg Burgemeester Letschertweg Blaakweg – Ringbaan West – Baroniebaan Noordknoop N260 Hasseltrotonde Burgemeester Letschertweg Ringbaan Oost Spoorknoop A58- Burgemeester Letschertweg Baroniebaan Burgemeester Baron van Voorst tot Voorstweg (deels) en Baroniebaan Burgemeester Baron van Voorst tot Voorstweg ter hoogte van Witbrantlaan

Maatregel/aanpassing aan Extra opstelstroken 2x2 rijstroken Extra rechtsaf Extra rechtsaf Verlengen opstelstroken Extra links Rijstrookindeling Rijstrookindeling Verlengen opstelstroken Optimalisatiemogelijkheden op korte termijn (onderzoek) Aparte rechtsaf Geluidschermen Maximumsnelheid van 80/70 naar 50 km/h Reconstructie rotonde naar turborotonde

3.2.b De voorbereiding van kansrijke maatregelen die nader worden uitgewerkt, wordt geprogrammeerd met het oog op uitvoering op de middellange termijn Voor kansrijke maatregelen die nog nader moeten worden uitgewerkt of afgestemd, wordt de voorbereiding zorgvuldig gepland op een logisch moment in het proces. Hiermee wordt geborgd dat deze maatregelen op het juiste moment kunnen worden ingepast in de bredere uitvoeringsstrategie. Dit betreft bijvoorbeeld maatregelen die afhankelijk zijn van externe besluitvorming, technische uitwerking of samenloop met andere projecten. Door nu al te starten met de voorbereiding, zorgen we ervoor dat deze maatregelen op termijn effectief en efficiënt kunnen worden gerealiseerd. Het gaat om 11 maatregel die zijn ook opgenomen in deel b van bijlage1 Locatie Burgemeester Baron van Voorst tot Voorstweg- ter hoogte van politiebureau Baroniebaan ter hoogte van Dongepad Ringbaan Oost Spoorknoop Burgemeester Baron van Voorst tot Voorstweg- ter hoogte van Reeshofdijk Burgemeester Baron van Voorst tot Voorstweg- ter hoogte van Langendijk Rueckertbaan – Dongenseweg Burgemeester Bechtweg – ter hoogte van Stokhasseltlaan

Maatregel/aanpassing aan 2x2 rijstroken Aanleg fietstunnel Volledige ombouw Aanleg fietstunnel Aanleg fietstunnel Doorgaande route faciliteren Viaduct

Raadsvoorstel Netwerkanalyse 2040

6

Ringbaan West – kruising Professor Cobbenhagenlaan- Hart van Brabantlaan

Verwijderen oversteken langzaam verkeer

Ringbaan West- Bredaseweg Fietsbrug over A58

Toevoegen linksaf Als onderdeel van de doorfietsroute Tilburg-Goirle-Hilvarenbeek (via Stappegoor)

3.3 Er zijn enkele maatregelen onderzocht maar deze kunnen niet en/of in latere jaren worden uitgevoerd vanwege beperkte effectiviteit, hoge kosten of ruimtelijke bezwaren In het projectenboek fysieke flankerende maatregelen (bijlage 3) zijn ook de maatregelen opgenomen die wel zijn onderzocht, maar om verschillende redenen niet en/of niet op korte termijn kunnen worden uitgevoerd. De inrichting van de Burgemeester Bechtweg als 100 km/u-traject (maatregel S) wordt niet uitgevoerd vanwege disproportionele infrastructurele ingrepen, beperkte verkeerskundige winst, maar vooral vanwege verkeersveiligheidsredenen. Een extra by-pass bij de Hasseltrotonde (maatregel G1) is ruimtelijk niet inpasbaar en wordt ontraden vanuit het verkeersonderzoek door Goudappel.

Kanttekeningen en gewogen alternatieven Bij de beoordeling van de varianten voor Ringbaan West zijn er enkele belangrijke kanttekeningen te maken die voortkomen uit het verkeersonderzoek: Variant 2x2 met busvoorrang is niet robuust en leidt tot structurele knelpunten Hoewel deze variant de bestaande capaciteit behoudt, leidt het op vrijwel alle kruispunten tot overbelasting. Wachttijden lopen op tot meer dan drie keer de streefwaarde, wachtrijen blokkeren structureel kruispunten en reistijden voor auto’s en bussen zijn fors hoger dan in de andere varianten. De variant scoort ook het slechtst op betrouwbaarheid van het openbaar vervoer en oversteekbaarheid voor langzaam verkeer. Variant 2x1 kort is verkeerskundig uitvoerbaar Deze variant laat een duidelijke daling zien in verkeersintensiteiten op Ringbaan West, vooral op het noordelijke deel. Wachttijden en wachtrijen blijven er binnen aanvaardbare marges, zonder structurele terugslag. Reistijden voor auto en OV zijn acceptabel. Wel zijn er enkele knelpunten aan de zuidzijde, met name bij de Baroniebaan en het Rooseveltplein, die aandacht vragen. Variant 2x1 lang scoort het best op robuustheid en netwerkwerking Deze variant leidt tot de grootste daling in verkeersdruk op Ringbaan West, inclusief het zuidelijke deel. Hierdoor worden ook de knelpunten bij het Rooseveltplein en de Baroniebaan beter beheerst.

De variant scoort goed op verkeersafwikkeling, OV-prestaties en oversteekbaarheid. Wel is er een verhoogd risico op verschuiving naar niet-voorkeursroutes en vraagt daarom om aanvullende maatregelen op wijkniveau. Geen van de varianten haalt de streefwaarde van 22.000 mvt/etmaal De beoogde streefwaarde uit de Netwerkanalyse 2040 wordt in geen van de varianten gehaald. Wel liggen de intensiteiten in de 2x1-varianten aanzienlijk lager dan in de huidige situatie en de 2x2-variant. De 2x1varianten dragen bij aan het terugdringen van verkeersdruk, maar aanvullende maatregelen blijven nodig. In bijlage 4 wordt dit nader toegelicht. Flankerende maatregelen zijn essentieel voor netwerkwerking Het verkeersonderzoek laat zien dat het functioneren van Ringbaan West sterk samenhangt met de afwikkeling op omliggende routes. Maatregelen op de Baron van Voorst tot Voorstweg, Blaakweg, Noordknoop en Bredaseweg zijn noodzakelijk om de varianten goed te laten functioneren.

Raadsvoorstel Netwerkanalyse 2040

7

Niet beïnvloedbare risico’s Het niet behalen van het met het Rijk afgesproken tempo van de woningbouwproductie kan directe gevolgen hebben voor de financiële haalbaarheid van enkele maatregelen uit dit voorstel. Voor een deel van deze maatregelen is namelijk gerekend op cofinanciering vanuit Rijkssubsidies, zoals via het NOVEX-programma. Indien de woningbouwproductie stagneert door factoren buiten onze invloedsfeer, zoals bijvoorbeeld netcongestie of vertraging in gebiedsontwikkeling, bestaat het risico dat deze middelen niet beschikbaar komen of teruggevorderd worden. Dit kan leiden tot een financieringsvraagstuk en vraagt om alertheid en tijdige risicobeheersing.

Kosten en dekking De herinrichting van de Ringbaan West op het noordelijke deel, inclusief vrijliggende busbanen, is opgenomen in de Programmabegroting 2026. Voor deze variant is een voorbereidingskrediet voorgesteld, met een geraamd uitvoeringsbudget van € 12,5 miljoen. De bijbehorende kapitaallasten worden gedekt via het budget “kapitaallasten stedelijke ontwikkeling”. Daarbij is uitgegaan van een rijksbijdrage van 50%, waarvoor een aanvraag bij het ministerie is ingediend. Voorstellen voor het beschikbaar stellen van uitvoeringskredieten worden per project separaat aan de raad voorgelegd, waarbij de raad een afweging kan maken. De voorliggende OV-maatregelen maken ook onderdeel uit van het Regionaal Mobiliteitsprogramma van de Stedelijke Regio Breda-Tilburg (RMP-SRBT 2025). Dit programma is een uitwerking van het Meerjaren Multimodaal Mobiliteitspakket (MMMP-SRBT), dat in 2024 gezamenlijk is opgesteld door de regio, de provincie Noord-Brabant en het ministerie van I&W. De maatregelen dragen bij aan de ontwikkeling van de BRT-corridor Tilburg – Efteling – Waalwijk – Den Bosch, waar de betrokken partners samen aan werken. Bij een hiervoor benoemde Rijksbijdrage van 50% heeft de provincie hieraan gekoppeld een bijdrage van 25% toegezegd; de gemeente dekt de resterende 25%. De provinciale bijdrage wordt via de jaarschijven van het RMP daadwerkelijk toegekend door de provincie.

Ook de flankerende maatregelen zijn financieel geborgd in de begroting 2026. Hiervoor zijn in de periode 2026–2029 vier uitvoeringskredieten van ieder € 3,75 miljoen voorzien. De kapitaallasten hiervan worden eveneens gedekt via het genoemde budget “kapitaallasten voor stedelijke ontwikkeling”. In 2023 heeft de gemeente voor onderdelen op hetzelfde tracé Rijkssubsidie ontvangen in het kader van NOVEX Kenniskwartier. De toen afgesproken maatregelen en bijbehorende middelen worden tevens betrokken bij de uitvoering van de nu voorliggende projecten. De begroting houdt nog geen rekening met de kosten voor de inrichting van het zuidelijke deel van de Ringbaan West. Hiervoor wordt op een later moment een voorstel aan de raad voorgelegd, zodra de verkenning en het ontwerp meer duidelijkheid geven over de benodigde investeringen en fasering. De kosten van de verdiepende verkenning naar de inrichting van het zuidelijke deel van de Ringbaan West worden gedekt uit reguliere mobiliteitsbudgetten.

Uitvoering Voorbereiding van de uitvoering van het noordelijke deel start in 2026, conform in juni jl. bij het raadsbesluit opgenomen planning. De verkenning van het zuidelijke deel wordt in 2026 afgerond, waarna besluitvorming volgt. Realisatie van het zuidelijk deel zal na herbouw viaduct, op z’n vroegst vanaf 2029/2030, en in afstemming met andere maatregelen, plaatsvinden. Flankerende maatregelen worden gefaseerd uitgevoerd, deels in samenhang met andere projecten en zoveel als mogelijk voor de uitname van het viaduct op de Ringbaan West. Op dit moment is de uitvoeringscapaciteit voor projecten openbare ruimte al een beperkende factor. Om die reden wordt binnen het Meerjarenprogramma openbare ruimte (MJP) voor de jaren 2025 tot en met 2027 gewerkt met een uitvoeringsplafond. De mobiliteitsmaatregelen in het kader van de netwerkanalyse hebben

Raadsvoorstel Netwerkanalyse 2040

8

een hoge prioriteit, mede vanwege de relatie met de vervanging van het spoorviaduct. Om dit mogelijk te maken moet rekening worden gehouden met gevolgen voor de uitvoerbaarheid van andere projecten, in ieder geval in de jaren 2026 en 2027. Om het flankerende maatregelenpakket (deel A) tijdig te kunnen realiseren, onderzoeken we aanvullende mogelijkheden, zoals alternatieve aanbestedingsvormen, slimme fasering en bundeling met andere werkzaamheden. Ook wordt bekeken of uitbreiding van uitvoeringscapaciteit nodig is. Daarbij wordt nadrukkelijk rekening gehouden met de bereikbaarheid van de stad tijdens de bouwfase van het viaduct, zodat hinder zoveel mogelijk wordt beperkt en de stad functioneel bereikbaar blijft.

Participatie Bij de uitwerking van de herinrichting van Ringbaan West en de bijbehorende flankerende maatregelen is intensief ingezet op participatie met bewoners, ondernemers en andere belanghebbenden. Deze participatie vond plaats in verschillende vormen en fasen, en heeft aantoonbaar bijgedragen aan de inhoud en richting van het voorliggende raadsvoorstel. Een overzicht van de participatiemomenten en opgehaalde zorgen en ideeën en de manier waarop deze zijn verwerkt, is te vinden in ‘Overzicht participatie en communicatie Verkeersplan’ (bijlage 6). In april 2025 vond een stadsgesprek plaats in de LocHal, waarin de mobiliteitsvisie en de eerste voorstellen voor de Ringbaan West zijn besproken. De input van deze avond is meegenomen in de verdere uitwerking. Aansluitend zijn in mei en juni 2025 wijkgerichte bijeenkomsten georganiseerd, waaronder in Oud-Noord, voor de wijken langs de voorkeursroutes aan de westzijde van de stad en de binnenstad. Tijdens deze bijeenkomsten is specifiek ingegaan op de effecten van de voorgestelde maatregelen op de Ringbaan West, de Gasthuisring, Hart van Brabantlaan en omliggende straten. Ook partners zoals BORT, het Fietsforum en BMT zijn actief betrokken via gerichte sessies en overlegstructuren.

Na de zomervakantie vonden op 24 en 25 september vervolgbijeenkomsten plaats waarin de resultaten van het onderzoek naar flankerende maatregelen en verkeerssimulaties zijn teruggekoppeld. Deze bijeenkomsten vormen een belangrijke schakel richting de besluitvorming over dit voorstel in het najaar van 2025. De voorliggende keuze voor in inrichting van de gehele Ringbaan West met 2x 1 rijstroken voor autoverkeer en vrijliggende busbanen is mede gebaseerd op de opgehaalde inzichten en reacties uit de stad. Richting de uitvoering wordt participatie voortgezet, waarbij afhankelijk van de mate van vastlegging van ontwerpkeuzes ruimte blijft voor co-creatie. Dit gebeurt onder andere via planteams en gebiedsgerichte participatie, waarbij belanghebbenden actief kunnen meedenken over de inrichting en fasering van de maatregelen. Met deze aanpak zorgen we ervoor dat de uitvoering van de maatregelen niet alleen technisch mogelijk zijn en bestuurlijk gedragen, maar ook dat deze zoveel mogelijk aansluit bij de wensen en zorgen van inwoners en andere betrokkenen.

Communicatie Het hoe en waarom van de mobiliteitsveranderingen delen we met inwoners en belanghebbenden, omdat zij de veranderingen zullen merken. Mobiliteit raakt iedere inwoner. We richten ons daarom op de hele stad, inclusief inwoners, belanghebbenden en partners. In de communicatie leggen we uit wat de veranderingen inhouden, waarom ze nodig zijn, wat de voordelen kunnen zijn en hoe we de nadelen kunnen verzachten. Dat doen we via de gemeentelijke website, geijkte kanalen en de media, wijkgerichte kanalen en de informatiebijeenkomst. We informeren daarbij ook over aankomende ontwikkelingen en participatiemogelijkheden.

Raadsvoorstel Netwerkanalyse 2040

9

Evaluatie Evaluatie van mobiliteitsmaatregelen is een continue proces en daarvoor gebruiken we onder andere: • dashboard stedelijke mobiliteit (in ontwikkeling) • continue monitoring Parkring tot 2028 • gebiedsuitwerkingen • ervaringen van belanghebbenden Indien uit de monitoring volgt dat aanpassingen uit dit voorstel zouden moeten worden herzien, dan zal als daar aanleiding toe is de raad daarbij worden betrokken.

Bijlagen Bijlage 1 Bijlage 2 Bijlage 2a Bijlage 2 Bijlage 3 Bijlage 4 Bijlage 4a Bijlage 4b Bijlage 4c Bijlage 5 Bijlage 6

Uitvoeringslijst flankerende maatregelen Verkeersonderzoek Ringbaan West (Goudappel d.d.25 september 019966.20250925.R1.01) Toelichting verkeersmodel Goudappel Toelichting verkeer op niet-voorkeursroutes Goudappel Projectenboek fysieke flankerende maatregelen Ringbaan West Afwegingskader varianten Ringbaan West Rebel Beoordeling gezondheid Ringbaan West Arcadis Verkeersveiligheidseffect Ringbaan West DokData Economische effectenanalyse Goudappel Advies GGD Overzicht participatie en communicatie Verkeersplan

Ter inzage gelegde stukken Geen.

Tilburg, 28 oktober 2025 Het college van burgemeester en wethouders van Tilburg, de secretaris,

de burgemeester,

Raadsvoorstel Netwerkanalyse 2040

10

Raadsbesluit De raad van de gemeente Tilburg; -

gezien het voorstel van het college van burgemeester en wethouders;

Besluit 1.

De Ringbaan West tussen de Baroniebaan en de Hasseltrotonde in te richten met één rijstrook per rijrichting voor autoverkeer (variant 2x1 lang), waarbij op enkele kruispunten dubbele opstelstroken voor het rechtdoorgaand autoverkeer in stand worden gehouden, en op het wegvak tussen de kruising met de Professor Cobbenhagenlaan en de Hasseltrotonde worden tevens vrijliggende busbanen in beide richtingen aangelegd.

2.

In principe te kiezen voor inrichting van het zuidelijke deel van de Ringbaan West (tussen de Professor Cobbenhagenlaan en de Baroniebaan) met vrijliggende busbanen. Onderwerp van verkenning is in ieder geval; a. zodanige uitvoering van de ontwerpverkenning dat verkeerskundige aspecten, ruimtelijke impact, effecten op leefbaarheid (zoals geluid en luchtkwaliteit), benodigde investeringen en uitvoerbaarheid in samenhang worden onderzocht, en; b. nadere toets in hoeverre de aanleg van vrijliggende busbanen op dit zuidelijke deel substantieel bijdraagt aan de doorstroming van het openbaar vervoer en de ruimtelijke kwaliteit, mede in het licht van de verstedelijkingsopgave in Tilburg-Zuid en nadere uitwerking van de OV-concessie.

3.

De flankerende maatregelen in de omliggende wijken en op het hoofwegennet, gericht op het borgen van bereikbaarheid, leefbaarheid en/of verkeersveiligheid; a. zoals opgenomen in bijlage 1 (deel a) op korte termijn uit te voeren, en daarvoor spoedig meer gedetailleerde planvorming te doen en daarbij benodigde participatieprocessen te starten, en; b. zoals opgenomen in bijlage 1 (deel b) op middellange termijn (2029-2035) uit te voeren en hiervoor tijdig planvorming en participatieprocessen op te starten.

Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van de griffier,

In overeenstemming met het ondertekeningsmandaat raadsstukken worden raadsbesluiten alleen door de griffier ondertekend.