Raadsbrief septembercirculaire 2025

Onderwerp

Aan de leden van de gemeenteraad

21 oktober 2025 Uw kenmerk

Behandelend ambtenaar P. Peeters

Afdeling P&C

Postadres Postbus 90155 5000 LH Tilburg

Beste raadsleden, De grootste inkomstenbron van gemeenten is de uitkering uit het gemeentefonds. De ontwikkeling ervan heeft daarom grote invloed op de financiële ruimte van gemeenten. Deze brief gaat over de gevolgen voor Tilburg van de Septembercirculaire 2025 die op 16 september jl. is gepubliceerd. De septembercirculaire is gebaseerd op de Miljoenennota 2026. In 2025 heeft de Septembercirculaire 2025 een positief effect van € 1,4 miljoen op het financieel beeld ten opzichte van de Najaarsbijstelling 2025. Dit komt vooral door de afrekening van het BTWcompensatiefonds in 2025. In 2026 en volgende jaren is het effect beperkt, nadelig € 0,6 miljoen. Gevolgen Septembercirculaire De effecten van de Septembercirculaire 2025 ten opzichte van het beeld in de Programmabegroting 2026 en Najaarsbijstelling 2025 zijn samengevat in onderstaande tabel. N = Nadeel, V = Voordeel (bedragen x € 1 miljoen) Maatstaven

2024/ 2025 0,7 N

2026

2027

2028

2029

0,1 V

0,1 V

0,1 V

0,1 V

-

0,9 N

0,9 N

0,9 N

0,9 N

-

-

0,8 N

0,8 N

1,4 N

Plafond BTW-compensatiefonds

2,1 V

-

-

-

-

Hervormingsagenda Jeugd 2023 en 2024 Vervroegde Tweede Kamerverkiezingen

11,1 V

-

-

-

-

0,8 V

-

-

-

-

Overige taakmutaties

0,6 V

0,8 V

0,5 V

0,5 V

0,5 V

Decentralisatie - en integratieuitkeringen (DU/IU) Omzetting SPUK naar DU

0,9 V

1,1 V

1,3 V

0,7 V

0,9 V

-

8,3 V

0,2 V

0,2 V

0,2 V

Toename uitkering gemeentefonds

14,8 V

9,4 V

0,4 V

0,2 N

0,6 N

Reservering volume -accres

-

-

0,8 V

0,8 V

1,4 V

Verlaging compensatie (LPO) budgetten

-

0,2 V

0,2 V

0,2 V

0,2 V

Reservering budgetten (indexatie Wmo, overige taakmutaties en DU/IU’s) Financieel effect septembercirculaire 2025 Waarvan reeds verwerkt in NJB 2025

1,5 N

10,2 N

2,0 N

1,4 N

1,6 N

13,3 V

0,6 N

0,6 N

0,6 N

0,6 N

Loon-/prijsontwikkeling (LPO) accres 2026 Volume accres

11,9 V

Datum

Septembercirculaire 2025 Portefeuillehouder Maarten van Asten

Bezoekadres Stadhuisplein 130

Maatstaven Door wijzigingen in de maatstaven (zoals aantal inwoners en woningen) en de uitkeringsfactor (een rekenkundige eenheid) wijzigt de uitkering uit het gemeentefonds. Dit leidt tot een nadeel van € 0,4 miljoen voor uitkeringsjaar 2024, een nadeel van € 0,3 miljoen voor uitkeringsjaar 2025 en structureel een voordeel van € 0,1 miljoen. Loon-/prijsontwikkeling (LPO) accres 2026 De raming voor het loon-/prijsaccres (LPO) in 2026 is naar beneden bijgesteld op basis van de bbp-cijfers uit de MEV2026. De uitkering daalt daardoor met € 0,9 miljoen. Doorrekenen van de indices uit de MEV2026 leidt ertoe dat de toegekende prijscompensatie aan de gemeentelijke budgetten zal dalen met € 0,2 miljoen. Per saldo resteert een nadelig effect van structureel € 0,7 miljoen. Volume accres In de circulaire is het volumeaccres voor het jaar 2026 en verder ook geactualiseerd op basis van de bbp-cijfers uit de MEV 2026. Dit leidt er toe dat het accres neerwaarts is bijgesteld. Voor 2026 is het effect te verwaarlozen. In 2027 is sprake van een nadeel van € 0,8 miljoen, oplopend tot een nadeel van € 1,4 miljoen in 2029. Deze nadelen verrekenen we met de stelpost voor volumeontwikkeling die al in de begroting is opgenomen. Plafond BTW-compensatiefonds In de circulaire is de afrekening voor het BTW-compensatiefonds over 2025 opgenomen.

De ruimte onder het plafond voor gemeenten is voor 2025 geraamd op € 428 miljoen. Voor Tilburg een hogere uitkering van € 6,1 miljoen. In de huidige begroting is rekening gehouden met een voordeel van € 4,0 miljoen, zodat nog een voordeel van € 2,1 miljoen resteert. Hervormingsagenda Jeugd 2023 en 2024 Voor de compensatie voor de incidentele tekorten 2023 en 2024 in de jeugdzorg ontvangen gemeenten in totaal € 728 miljoen. Voor Tilburg een hogere uitkering van € 11,1 miljoen. Vooruitlopend op de volledige verwerking van de septembercirculaire is deze compensatie reeds verwerkt In de Najaarsbijstelling 2025. Daarin wordt ook voorgesteld om deze middelen te storting in de reserve Investeringsfonds Sociaal Domein om de voorgenomen Beweging sociaal domein te kunnen bekostigen. Vervroegde Tweede Kamerverkiezingen Het kabinet stelt eenmalig € 60 miljoen beschikbaar aan gemeenten voor de organisatie van de vervroegde Tweede Kamerverkiezing op 29 oktober a.s.. Het aandeel van Tilburg bedraagt € 0,8 miljoen. In de Najaarsbijstelling 2025 is rekening gehouden met de hogere kosten om deze verkiezingen te organiseren. Vandaar dat in afwijking van de gebruikelijke verwerkingssystematiek deze compensatie reeds verwerkt is in de Najaarsbijstelling 2025.. Overige taakmutaties Taakmutaties zijn de financiële gevolgen van wijzigingen in gemeentelijke taken.

Per saldo leiden de overige taakmutaties tot een hogere uitkering van € 0,6 miljoen in 2025, € 0,8 miljoen in 2026 en aflopend tot € 0,5 miljoen vanaf 2027. Betreffende middelen hebben we gereserveerd, op basis van onze financiële spelregels. Pas later beoordelen we of het nodig is ze in te zetten. De belangrijkste taakmutaties zijn: Implementatie Participatiewet in balans; ten behoeve van de implementatie van deze wet worden in de periode 2025-2030 middelen beschikbaar gesteld. Dit betekent een hogere uitkering van € 0,626 miljoen in 2025, € 0,267 miljoen in 2026 en aflopend naar € 0,018 miljoen in 2030; Wet integrale suïcidepreventie; deze wet treedt op 1 januari 2026 in werking. Gemeenten worden op grond van deze wet geacht suïcidepreventie in hun gezondheidsbeleid op te nemen en uit te voeren. Voor Tilburg een hogere uitkering van structureel € 0,145 miljoen.

Decentralisatie- en integratie-uitkeringen (DU/IU) In de septembercirculaire is hierin een aantal wijzigingen opgenomen. Ook voor deze middelen geldt in principe dat we deze vooralsnog reserveren en later beoordelen of inzet nodig is. Enkele opvallende mutaties ten opzichte van de voorgaande circulaire zijn: Toekenning volumegroei 2026 Beschermd wonen, structureel € 0,578 miljoen; Rijksbijdrage Beschut Werk 2025 t/m 2027, resp. € 0,532 miljoen, € 0,570 miljoen en € 0,608 miljoen; Spreidingswet, incidenteel € 0,115 miljoen; Omzetting SPUK naar DU In de septembercirculaire zijn een aantal specifieke uitkeringen (SPUK’s) omgezet naar een decentralisatie-uitkering. Bij de omzetting is voor alle uitkeringen de 10% korting doorgevoerd. Voor Tilburg betreft het de volgende DU’s: Capaciteit decentrale overheden klimaat- en energiebeleid (CDOKE) incidenteel € 7,507 miljoen in 2026; Overheidsbrede Dienstverlening (SPUK Informatiepunten Digitale Overheid), structureel € 0,196 miljoen v.a. 2026; Regeling heroïnebehandeling, incidenteel € 0,639 miljoen in 2026. Vooralsnog reserveren we ook deze middelen vanuit het uitgangspunt dat we het doen met de middelen die beschikbaar zijn. Bij de latere beoordeling bezien we ook welke consequenties de 10% korting heeft. Actualisatie van het begrotingsbeeld in de Programmabegroting Op 3 en 6 november a.s. behandelt de raad de Programmabegroting 2026.

De effecten vanuit de Septembercirculaire 2025 zijn niet in het financieel beeld van deze Programmabegroting verwerkt. In onderstaande tabel ziet u de impact van de circulaire op het beeld van de Programmabegroting en het lopende jaar. N = nadeel, V = Voordeel (x € 1 miljoen) Financieel beeld Programmabegroting 2026 -2029 Resultaat t/m Najaarsbijstelling 2025

2025

2026

2027

2028

2029

0,0

0,0

5,7 V

1,1 N

Effect septembercirculaire 2025 Actualisatie van het financieel beeld

1,4 V

0,6 N

0,6 N

0,6 N

0,6 N

9,1 V

0,6 N

0,6 N

5,1 V

1,7 N

7,7 V

Bovenstaande effecten inclusief de uitkomsten van de nadere beoordeling van de reserveringen worden verwerkt in de Jaarstukken 2025.

Met vriendelijke groet, Het college,

mr. A. van Berckel, MBA gemeentesecretaris

O. Hoes wnd. burgemeester