Printversie verslag
Tekst van het document
En ga vooral geen onderscheid maken, want een van de mogelijkheden kan zijn om de
Raadsvergadering gemeente Tilburg 13 april 2023
pagina 17
andere 794 woningen niet te verduurzamen ofwel een eigen bijdrage te laten leveren. Dat wil zij niet. Zij wil Tilburg een sociale stad laten zijn en nu alvast de keuze maken te gaan voor het verduurzamen van 895 woningen. Motie M 11-3 van de SP en PvdD, ‘Garantie volkshuisvestingsfonds’, wordt bij handopsteken in stemming gebracht en met 5 tegen 37 stemmen verworpen, met de stemmen van de SP, de PvdD en ONS Tilburg voor. Motie M 11-4 ‘Een woonkamer en een kwartiermaker voor de wijk Wandelbos’ De raad van de gemeente Tilburg in vergadering bijeen op donderdag 13 april 2023; constateert dat: in de focuswijk Wandelbos voor 895 goedkope koopwoningen een landelijke subsidie is toegekend, voor het nemen van energetische maatregelen; deze subsidie is toegekend op 15 juli 2021 voor de periode 2021 t/m 2031; het college nu met dit raadsvoorstel, de raad vraagt geld beschikbaar te stellen voor de eerste fase van de verduurzaming van 101 koopwoningen; naast CO2-reductie en het tegengaan van energiearmoede wil het college met dit voorstel ook een verbetering van de sociale situatie bereiken in de wijk; de eigenaren van deze woningen gevraagd zal worden als tegenprestatie een maatschappelijke bijdrage te leveren; de kwartiermaker en de Stichting De Reinevaar een belangrijke rol spelen bij het begeleiden en organiseren van de bewonersinitiatieven door en voor bewoners; de huidige
kwartiermaker elk half jaar moet afwachten of haar contract wordt verlengd; het pand De Reinevaar slechts voor maximaal vijf jaar beschikbaar wordt gesteld voor de maatschappelijke functie als “Woonkamer van de Kruidenbuurt”, terwijl het project duurt tot 15 juli 2031; overwegende dat: onduidelijkheid over het wel of niet aanblijven van de kwartiermaker het proces om naast het verduurzamen van de woningen ook de verbetering van de sociaal economische situatie in de wijk het Wandelbos niet ten goede komt; het pand De Reinevaar een belangrijke bijdrage kan leveren aan de verbetering van de leefbaarheid van de wijk als woonkamer van de Kruidenbuurt, maar ook omdat van daaruit de sociale bijdrage vanuit de eigenaren van de koopwoningen georganiseerd kan worden. Vandaar dat er een noodzaak is om het pand minstens tot het einde van het project beschikbaar te houden; plannen voor de lange termijn, vragen ook om inzet voor de lange termijn; draagt het college op met de kwartiermaker die actief is bij “De Reinevaar” in gesprek te gaan en mogelijk voor tenminste de komende twee jaar een contract aan te bieden, om in ieder geval de pilot met 101 woningen goed te kunnen begeleiden; daarnaast het pand De Reinevaar voor de totale looptijd van dit project te weten tot 31 juli 2031 ter beschikking te stellen als “Woonkamer van de Kruidenbuurt”.
Mocht het pand niet voldoen, dan een alternatief pand ter beschikking te stellen; en gaat over tot de orde van de dag. Namens de SP-fractie: Helma Oostelbos. Namens de PvdD-fractie: Anne-Miep Vlasveld. De voorzitter stelt motie M 11-4 aan de orde. Mevrouw Schampers (D66) steunt de gedachte achter de motie en ziet de logica van de sociale en maatschappelijke cohesie in de wijk. Wat voorligt is een raadsvoorstel over de eerste fase die een soort pilot is. De eerste fase is een uitgelezen
Raadsvergadering gemeente Tilburg 13 april 2023
pagina 18
mogelijkheid om te onderzoeken of die woonkamer en kwartiermaker in de huidige variant die gedachte cohesie brengen. Ook kunnen de financiële consequenties van het structureel vastklinken van die aanpak worden onderzocht, aangezien gesproken wordt over een substantiële investering in het pand. Daarom vraagt zij de wethouder of het mogelijk is om in de eerste tranche te onderzoeken wat de financiële consequenties en de voor- en nadelen zijn. Ook wil zij weten wat de mogelijkheden zijn als het over een ander pand zou moeten gaan, omdat dit pand gewoon een te grote investering vraagt. Wethouder Çelik werkt aan het voor langere tijd beschikbaar krijgen van de kwartiermaker, maar dat is niet eenvoudig. Dat is ook zijn dilemma bij de motie. Voor dit jaar zijn er gelden vanuit de PACT-middelen voor de kwartiermaker beschikbaar. De gemeente is ook gebonden aan regels qua inkoop, evenals de juridische regels. De gemeente mag de kwartiermaker niet zomaar langer dan twee jaar een contract aanbieden, omdat zij dan boven de Europese aanbestedingsregels uitkomt. Onderzocht wordt waar de speelruimte zit en hoe concreet tot een oplossing te komen is. Het college ziet de waarde van de kwartiermaker en gelooft in de aanpak van nabijheid. Of nu al het gebruik na 2027 een harde toezegging kan zijn ligt niet in de lijn van de eerder gemaakte afspraken.
In januari 2022 is voor de duur van vijf jaar De Reinevaar beschikbaar gesteld voor de maatschappelijke functie als woonkamer voor de Kruidenbuurt. Voor deze functie is het pand technisch geschikt gemaakt en opgeknipt voor een periode van vijf jaar en zijn ook de financiële middelen geborgd. Als de raad nu al langer financiële middelen beschikbaar wil stellen zal eerst bekeken moeten worden welke aanpassingen in het gebouw nodig zijn om het langere gebruik te kunnen faciliteren en waaruit de dekking van huur en kosten betaald kan worden. Destijds, in 2022, is dat door het college besproken en verkend zal worden hoe de programmering, het beheer, het eigenaarschap en de financiering van het gebruik van het pand Reinevaar voor de periode 2023-2026 zodanig met partners kan worden vormgegeven dat het eigenaarschap vanuit bewoners en wijkpartners wordt versterkt en dat er zicht komt op duurzame financiering vanuit publiek-private partnerschappen. Dat gesprek loopt nog en om daarop vooruit te lopen betekent het verstoren van het gesprek met de partners in de wijk. De motie is sympathiek, maar hij ontraadt die. Mevrouw Oostelbos (SP) merkt op dat de gemeente een traject aangaat tot juli 2031. Het college stelt voor om subsidie in te zetten voor verduurzaming van koopwoningen in de wijk en daarvoor als vergoeding een maatschappelijke tegenprestatie te vragen.
Dat voorstel past heel mooi bij de sociale stad die Tilburg wil zijn. Door deze aanpak probeert men meer samenhang in de wijk te krijgen en de leefbaarheid van de wijk te verhogen. Als je elkaar kent ben je meer betrokken bij de medewijkbewoners. Mevrouw Schampers (D66) meent dat de gemeente geen traject aangaat tot 2031, maar de raad slechts stemt over fase 1. Mevrouw Oostelbos (SP) stelt vast dat de gemeente een subsidie toegekend heeft gekregen tot 2031 voor 895 woningen. De keuze is volgens haar niet een heel groot bedrag terug te betalen. Mevrouw Schampers (D66) bepaalt dat bij het raadsvoorstel over fase 2. Mevrouw Oostelbos (SP) hoopt dat er voor de mensen in de wijk een fase 2 komt. Het project loopt dus door tot 2031. Maar het wijkgebouw, de huiskamer van de Kruidenbuurt, van waaruit vele activiteiten tot ieders tevredenheid georganiseerd worden, wordt nog maar ondersteund voor de komende 3,5 jaar, want het is 1 januari 2022 besloten. Een mooie gebruiker van het gebouw, te weten Broodje Aap & Linke Soep, heeft nog maar tot die datum een huurcontract. Daarnaast is er tot ieders tevredenheid een kwartiermaker actief in de wijk, die elke keer maar moet afwachten of haar halfjaarlijkse contract verlengd wordt. Dat roept bij haar de vraag op hoe je kunt borgen dat die van mensen gevraagde maatschappelijke prestaties ook echt gaan plaatsvinden.
Hoe zorg je er dan voor dat hetgeen je opbouwt in zo'n wijk niet verloren gaat, omdat het over 3,5 jaar afloopt. Zij zou graag zien dat deze
Raadsvergadering gemeente Tilburg 13 april 2023
pagina 19
raad zich uitspreekt om de inzet van het wijkgebouw en de kwartiermaker te omarmen en de wethouder vraagt zo spoedig mogelijk met een voorstel te komen waardoor de inzet van de kwartiermaker en een wijkgebouw wordt geborgd voor tenminste de termijn dat het project loopt. Zij verwacht dat de motie niet zal worden aangenomen, wat zij bijzonder jammer vindt, vooral voor de enorm hardwerkende kwartiermaker. Daarom past zij de motie dusdanig aan dat de raad zich uitspreekt voor ondersteuning van de kwartiermaker en dat de wethouder wil kijken om voor een wat langere termijn een goede kwartiermaker te hebben, die de sociale prestatie van mensen coördineert en de verbinding in de wijk tot stand brengt. Mevrouw Schampers (D66) vindt de motie in aangepaste vorm dan overbodig, omdat de wethouder zei in gesprek te zijn met o.a. de kwartiermaker om te kijken hoe het mogelijk is om de werkzaamheden voor langere tijd te doen. Mevrouw Oostelbos (SP) heeft met de kwartiermaker gesproken, die de raad vraagt zich uit te spreken voor steun voor haar werkzaamheden. De heer Van Aarle (LT) roept op de motie aan te passen, zodat die unaniem aangenomen kan worden.
Gewijzigde motie M 11-4 ‘Een woonkamer en een kwartiermaker voor de wijk Wandelbos’ De raad van de gemeente Tilburg in vergadering bijeen op donderdag 13 april 2023; constateert dat: in de focuswijk Wandelbos voor 895 goedkope koopwoningen een landelijke subsidie is toegekend, voor het nemen van energetische maatregelen; deze subsidie is toegekend op 15 juli 2021 voor de periode 2021 t/m 2031; het college nu met dit raadsvoorstel, de raad vraagt geld beschikbaar te stellen voor de eerste fase van de verduurzaming van 101 koopwoningen; Naast CO2-reductie en het tegengaan van energiearmoede wil het college met dit voorstel ook een verbetering van de sociale situatie bereiken in de wijk; de eigenaren van deze woningen gevraagd zal worden als tegenprestatie een maatschappelijke bijdrage te leveren; de kwartiermaker en de Stichting De Reinevaar een belangrijke rol spelen bij het begeleiden en organiseren van de bewonersinitiatieven door en voor bewoners; de huidige kwartiermaker elk half jaar moet afwachten of haar contract wordt verlengd; het pand De Reinevaar slechts voor maximaal vijf jaar beschikbaar wordt gesteld voor de maatschappelijke functie als “Woonkamer van de Kruidenbuurt”, terwijl het project duurt tot 15 juli 2031; overwegende dat: onduidelijkheid over het wel of niet aanblijven van de kwartiermaker het proces om naast het verduurzamen van de woningen ook de
verbetering van de sociaal economische situatie in de wijk het Wandelbos niet ten goede komt; het pand De Reinevaar een belangrijke bijdrage kan leveren aan de verbetering van de leefbaarheid van de wijk als woonkamer van de Kruidenbuurt, maar ook omdat van daaruit de sociale bijdrage vanuit de eigenaren van de koopwoningen georganiseerd kan worden. Vandaar dat er een noodzaak is om het pand minstens tot het einde van het project beschikbaar te houden; plannen voor de lange termijn, vragen ook om inzet voor de lange termijn; draagt het college op:
Raadsvergadering gemeente Tilburg 13 april 2023
pagina 20
met de kwartiermaker die actief is bij “De Reinevaar” in gesprek te gaan en mogelijk voor tenminste de komende twee jaar een contract aan te bieden, om in ieder geval de pilot met 101 woningen goed te kunnen begeleiden; steun uit te spreken aan een kwartiermaker; en gaat over tot de orde van de dag. Namens de SP-fractie: Helma Oostelbos. Namens de PvdD-fractie: Anne-Miep Vlasveld. De heer Van den Berg (LST) vindt de aangepaste motie ook overbodig. Wethouder Çelik is in gesprek met de kwartiermaker, wil niet het personeelsbeleid op individueel niveau met de raad bespreken en onthoudt zich daarom verder van een bijdrage. Mevrouw Oostelbos (SP) gaat het erom dat de raad unaniem vindt dat het zo belangrijk is dat er een kwartiermaker is en dat die zich ondersteund voelt. De voorzitter stelt vast dat het college de motie ontraadt, omdat de raad zich niet met steunbetuigingen naar individuele personeelsleden zou moeten uitspreken. De gewijzigde motie M 11-4 van de SP en de PvdD, Een woonkamer en een kwartiermaker voor de wijk Wandelbos’, wordt bij handopsteken in stemming gebracht en met 19 tegen 23 stemmen verworpen , met de stemmen van GroenLinks, de PvdA, VT, de PvdD, de SP, LT en ONS Tilburg voor. Motie M 11-5 ‘Eerlijke energietransitie’ De raad van de gemeente Tilburg in vergadering bijeen op donderdag 13 april 2023; constateert dat: •
er een voorstel voor ligt om getrapt 895 koopwoningen in de Kruidenbuurten en Kleurenbuurten in Wandelbos te isoleren;
•
de raad voorgesteld wordt om voor de eerste fase van 101 koopwoningen en de voorbereiding van de volgende fase in totaal 3,34 miljoen euro beschikbaar te stellen, waarvan 1 miljoen uit eigen reserves;
•
de geschatte totale kosten voor rekening van de gemeente Tilburg (de cofinanciering) voor het gehele project 5,6 miljoen euro bedraagt;
•
de raad voorgesteld wordt om geen eigen financiële bijdrage te vragen aan de eigenaren van de koopwoningen die binnen het project “dubbel duurzaam” geïsoleerd gaan worden. Ook niet achteraf, bij eventuele waardevermeerdering van de woning;
overwegende dat: •
er geen plan is om een vergelijkbaar project en subsidie toe te kennen aan Tilburgers in andere wijken;
•
behoorlijk bestuur ook eerlijk bestuur is. Alle Tilburgers in een vergelijkbare situatie zouden een beroep moeten kunnen doen op vergelijkbare regelingen en tegemoetkomingen’;
•
woningeigenaren in een financieel kwetsbare situatie enkel een lening aanbieden of een financiële bijdrage vooraf vragen, een hoge drempel kan opwerpen voor deelname aan het project;
•
het wenselijk is dat een deel van het geïnvesteerde geld uiteindelijk terugvloeit naar de gemeente, zodat ook andere wijken en Tilburgers geholpen kunnen worden bij het verduurzamen van hun woning;
draagt het college op: indien het raadsbesluit aangenomen wordt: •
voor start van de eerste tranche een voorstel aan de raad voor te leggen om woningeigenaren in de Kruidenbuurt en Kleurenbuurt die meedoen aan het
Raadsvergadering gemeente Tilburg 13 april 2023
pagina 21
project “dubbel duurzaam” achteraf – bij verkoop én waardestijging van de woning- bij te laten dragen aan de gemaakte kosten voor isolatie; •
zo snel mogelijk- uiterlijk in Q4 2023- een voorstel aan de raad voor te leggen om vergelijkbare huishoudens in Tilburg (lage middeninkomens, slecht geïsoleerde woningen) een subsidieregeling voor isolatie van de woning aan te bieden;
en gaat over tot de orde van de dag, Namens de CDA-fractie: Anne Zouridis-Veldhoven. De voorzitter stelt motie M 11-5 aan de orde. Mevrouw Schampers (D66) vraagt of het zal lukken voor 15 juli a.s. met 101 mensen in gesprek te gaan om nu al een renderend element toe te voegen. Mevrouw Heutmekers-Linders (VVD) heeft met verschillende punten van het raadsvoorstel erge moeite. Haar grootste pijnpunt is publiek geld geven aan woningeigenaren en dat er geen enkele sprake is van enige tegenprestatie of afspraken bij verkoop. De motie roept op om vanaf tranche met een voorstel te komen om bij de combinatie van verkoop en waardestijging een deel te Laten terugvloeien. Dat is wat de VVD betreft een mooie oplossing, waarbij woningeigenaren geen enkel risico lopen. Die oplossing zorgt er wel voor dat het terugvloeiende geld weer kan worden uitgegeven aan Tilburgers die dat ook nodig hebben. Er is een toezegging gedaan om te kijken of deze handelwijze vanaf tranche 2 mogelijk is, maar dat is voor de VVD te weinig. Zij vindt het namelijk moeilijk uitlegbaar dat er tussen de twee tranches verschillen gemaakt worden. Zij denkt ook dat het relatief eenvoudig is om zo'n regeling op te stellen, omdat woningcorporaties dat al vrij lange tijd doen bij verkoop van hun voormalige woningbezit aan huurders.
Spreekster vraagt daarom aan de wethouder of die al contact heeft gezocht met de woningcorporaties hierover en als hij dat nog niet gedaan heeft, wanneer hij dat van plan is te gaan doen. De heer Van den Berg (LST) wil met name van de wethouder weten waarom mensen die al geïnvesteerd hebben in isolatie en duurzaamheid worden gestraft en geen geld krijgen. De indienster vraagt hij of deze mensen hun geld terugkrijgen. De heer Sweep (50PLUS) staat sympathiek tegenover de motie als het gaat om het terugbetalen van de extra waarde die huiseigenaren verkrijgen door isoleren. Hij wil ook enige coulance toepassen en de terugbetalingsplicht laten vervallen als huiseigenaren nog vijf jaar in de woning wonen. De heer Van Aarle (LT) citeert de NVM-website, waarop staat dat de 75% tot 85% van de kosten van verduurzamende maatregelen terugkomt in waardevermeerdering van de woning, zeker als het om energielabel A of B gaat. Verduurzaming is ook een garantie dat een woning sneller verkocht wordt. Het lijkt hem dan ook niet meer redelijk de motie te steunen. Maatwerk kan altijd van toepassing zijn. Wethouder Çelik wijst erop dat het voorstel voor fase 1 een pilot is en daarover in oktober een evaluatie wordt gepresenteerd, na bevindingen en realisatie. Wandelbos is een van de zestien prioritaire gebieden door het ministerie aangewezen.
Er wordt ook kennis gedeeld met andere gemeenten en ervaringen daarmee uitgewisseld. Hij is benieuwd hoe andere gemeenten met prioritaire gebieden het doen en waar succes- en faalfactoren liggen. Het is de vraag of het lukt om gelden te laten terugvloeien. Het opstellen en uitvoeren van zo’n regeling is erg kostbaar en het aantal woningen dat wordt verkocht is beperkt, zodat de nettowinst ook beperkt is. Uitvoering van een terugbetalingsregeling kan zelfs extra geld kosten. In de praktijk gaat men bovendien tegen allerlei ingewikkelde zaken aanlopen. Het programma ‘Tilburg Verduurzaamt’ loopt en daar wordt ook een subsidieregeling voor isolatiemaatregelen in het leven geroepen. Die zal het college vaststellen en gelijkschakelen aan het bedrag dat in dit voorstel als cofinanciering is opgenomen. Als men € 5,6 miljoen deelt door 895
Raadsvergadering gemeente Tilburg 13 april 2023
pagina 22
woningen komt men ongeveer uit op het bedrag dat het college beschikbaar stelt voor huishoudens in de gehele stad. Het college heeft daartoe de bevoegdheid en zal de raad daarover nader informeren. Mevrouw Heutmekers-Linders (VVD) is niet zo gelukkig met die berekening en wijst erop dat mensen bij gebruikmaking van de regeling Tilburg Verduurzaamt meer kosten dan 6.000 euro kunnen hebben, welke kosten zij dan zelf moeten bijleggen. In het voorliggende raadsvoorstel is dat door input van het Rijk niet het geval.. Wethouder Çelik legt uit dat het volkshuisvestingsfonds voor het Wandelbos specifiek is bedoeld voor het gebied. Daarin legt het Rijk de gemeente beperkingen op met betrekking tot het gebruik van rijksmiddelen. Daarmee wordt geprobeerd de leefbaarheid in het gebied omhoog te krijgen. Die investering wil het college met volle kracht inzetten. Er moeten doorbraken worden geforceerd, wat de pilot ook beoogt en daarvan moet worden geleerd. Hij wil daarom bezien hoe andere gemeenten het doen die prioritair in het volkshuisvestingsfonds zitten. Gemeenten hebben daarvoor verschillende instrumenten. Het is goed om die in de evaluatie te betrekken. Daartoe is een onafhankelijk onderzoeksbureau aangetrokken, PON & Telos. De raad is ook nog nadrukkelijk aan zet en kan hierna nog keuzen maken.
De heer Van den Berg (LST) vraagt wat de wethouder zegt tegen de mensen die in de afgelopen jaren geld bij elkaar hebben geschraapt om hun huis te verduurzamen. Nu zien die dat hun buren 30.000 euro krijgen. Wethouder Çelik denkt dat de LST oproept om het instrument subsidie af te schaffen. Als men zaken wenselijk vindt is daar dat instrument voor. Het Rijk helpt met een gebiedsgerichte aanpak. Er is ook een generieke aanpak voor alle inwoners om hen te helpen met besparen en isoleren en de winter door te komen. De heer Van den Berg (LST) herhaalt zijn vraag wat de wethouder zegt tegen mensen die de afgelopen jaren al hebben geïnvesteerd om hun woning te verduurzamen. Wethouder Çelik vult aan dat de overheid altijd instrumenten heeft om de regie op een bepaalde ontwikkeling te voeren. Als de gemeente zaken wenselijk vindt en die wil bevorderen, dan is daar het subsidie-instrument voor, waarmee accenten te leggen zijn. Het Rijk helpt nu met een gebiedsgerichte aanpak. Daarnaast is er een generieke aanpak voor alle inwoners. De gemeente staat voor alle inwoners aan de lat om ze te helpen bij het besparen en isoleren en hen heel te houden om de winter door te komen. Het college gaat voor een sociale energietransitie en laat niemand achter in deze barre periode, waarin de energieprijzen de pan uitrijzen.
In antwoord op mevrouw Heutmekers merkt hij op dat hij niet heeft gesproken met de woningcorporaties. De voorbeelden van woningcorporaties kan hij betrekken bij de evaluatie. Mevrouw Zouridis-Veldhoven (CDA) stelt dat behoorlijk bestuur voor het CDA ook eerlijk bestuur betekent. Zij is niet bang om verschil te maken tussen wijken, maar dat is dan verschil in publieke voorzieningen en niet in giften aan individuele Tilburgers. Zij benadrukt dat voor het CDA niet alle huiseigenaren gelijk zijn, maar Tilburgers met een vergelijkbaar inkomen en hetzelfde huis wel. De gemeente kan niet alle inwoners 30.000 euro geven en het is ook maar zeer de vraag of dat de meest effectieve besteding van het publieke geld is. Haar voorstel is daarom dat ook de eigenaren van woningen in de Kruiden- en Kleurenbuurt meebetalen aan de verduurzaming van hun bezit als hen dat iets oplevert. Zij geeft de vrijheid aan het college hoe het dat voorstel vorm geeft. Zij roept het college daarnaast op om zo snel mogelijk met een regeling voor alle Tilburgers in een vergelijkbare situatie te komen.
Zij wil die terugbetalingsregeling voor het in werking treden van de pilot laten maken, omdat zij twee problemen heeft met het starten van tranche 1: de juridische basis en gelijke behandeling van gelijke gevallen, waarbij niet de ene eigenaar een hogere woningwaarde vanwege verduurzamingsmaatregelen moet terugbetalen aan de gemeente en de andere woningeigenaar niet. In reactie op de LST is het CDA geen voorstander van een volledige gift van 30.000 euro, maar zij wil ook niet volledig compenseren wat mensen hebben gedaan. Haar
Raadsvergadering gemeente Tilburg 13 april 2023
pagina 23
inzet is bedoeld om mensen in de wijk mee te krijgen, maar wel onder eerlijke voorwaarden. Stemverklaringen over motie M 11-5 Mevrouw Heutmekers-Linders (VVD) stemt voor de motie en maakt zich daadwerkelijk zorgen over het gelijkheidsbeginsel binnen de wijk. Zij vindt de regeling niet uitlegbaar als de ene groep subsidie niet hoeft terug te betalen en de andere groep wel. De heer Van den Berg (LST) zegt ook nee tegen de motie, wat te maken heeft met het hele voorstel. Degenen die al zelf in duurzaamheid hebben geïnvesteerd en alles opzij hebben gezet om hun energierekening te betalen laat het college volledig vallen. Dat moet het college naar zijn mening niet vaker doen, omdat de LST dan andere moties zal indienen. Hij stelt dat het echt gênant is hoe de voorlopers op het gebied van het nemen van duurzaamheidsmaatregelen volledig in de steek worden gelaten. Hij verzoekt het college heel goed na te denken wat daarmee gebeurt. De heer Sweep (50PLUS) zal voor de motie stemmen en vindt dat alle huiseigenaren op dezelfde manier behandeld moeten worden. Motie M 11-5 van het CDA, ‘Een eerlijke energietransitie’, wordt bij handopsteken in stemming gebracht en met 11 tegen 31 stemmen verworpen, met de stemmen van VT, het CDA, de VVD, LT en 50PLUS voor.
Motie M 11-6 ‘Van aardgas naar groen gas’ De gemeenteraad van Tilburg in vergadering bijeen op 13 april 2023, voor de behandeling van het raadsvoorstel `Fase 1 Volkshuisvestingsfonds Wandelbos’; constaterende dat : •
het college voorstelt om relatief dure maatregelen te laten nemen om woningen die slechts voor het koken en de warm tapwatervoorziening op het aardgasnet van dit net af te sluiten;
•
dichtbij de woonwijk biogas (100% groen gas) gewonnen wordt door Atterro en binnenkort ook VTTI (“voor 7200 huishoudens”, zo wordt op hun website gesteld) en dit ingevoerd wordt in het regionale aardgasnet;
•
over de mate van duurzaamheid van het warmtenet, zowel nu (biomassa) als in de toekomst (mogelijk afvalverbranding) de nodige twijfel bestaat;
overwegende dat •
er nauwelijks aardgasverbruik gemoeid is met koken en warm water in vergelijking met verwarming;
•
de kosten onevenredig hoog zullen zijn voor elektrificatie van de kook- en tapwatervoorzieningen;
•
het gebruik van aardgas op exact dezelfde wijze (op papier) volledig vergroend kan worden als dat dit met “groene” elektriciteit gedaan wordt;
•
de besparingen op het weglaten van “van het gas af” voor deze én alle andere woningen gebruikt kunnen worden voor aanzienlijk effectievere maatregelen elders;
•
de aardgasleidingen ook gebruikt kunnen worden voor “duurzaam” geproduceerde gassen in de toekomst;
roept het college op: •
af te zien van “van het gas af” bij woningen met een warmtenetaansluiting en te kijken naar mogelijkheden voor “groen gas” vanuit de Spinder;
•
te kijken of invoeren van “groen gas” ook mogelijk is voor alle andere woningen die op het aardgasnet aangesloten zijn;
•
hoe dan ook het aardgasnet te laten liggen in verband met mogelijke ontwikkelingen in de nabije toekomst;
Raadsvergadering gemeente Tilburg 13 april 2023
pagina 24
en gaat over tot de orde van de dag. Namens de LST-fractie: Harry van den Berg. De voorzitter stelt motie M 11-6 aan de orde. Mevrouw Schampers (D66) stemt in met het laten liggen van de aardgasinfrastructuur en vraagt of de LST voor een mestfabriek in Tilburg-Noord is. De heer Kooke (FvD) wil de motie graag mede indienen. De heer Van Aarle (LT) meent dat niet de gemeente maar de netbeheerders over de aardgasinfrastructuur gaan. Er is volgens al een uitspraak van de regering dat het gasnetwerk behouden moet blijven. In dat geval is de motie overbodig. Mevrouw Vlasveld (PvdD) verbaast de motie, omdat de raad zich unaniem tegen een mestfabriek in Noord heeft uitgesproken, die meer dan 70 miljoen euro rijkssubsidie krijgt. De LST vindt het blijkbaar niet goed om 12 miljoen euro van het Rijk te krijgen om Tilburgers te laten verduurzamen, maar wil wel 70 miljoen euro aan een mestfabriek laten besteden. Wethouder Çelik merkt op dat de door de raad vastgestelde Transitievisie Warmte juist woningen benoemt met een dubbele aansluiting, die kansrijk zijn om als eerste aardgasvrij te kunnen worden. Dat leidt tot lagere vastrechtkosten en is dus financieel interessant. Conform de Transitievisie Warmte is groen gas geen oplossing die grootschalig toepasbaar is voor 2030. Wel onderzoekt het college in regionaal verband de potentie en beschikbaarheid van groen gas na 2030.
De verwachting is echter dat groen gas maar zeer beperkt beschikbaar zal zijn om woningen van energie te voorzien. Het verwijderen van het gasnet is op dit moment niet aan de orde en is niet de bevoegdheid van de gemeente. Daarmee concludeert hij de motie te moeten ontraden. De heer Van den Berg (LST) licht toe dat onder meer GroenLinks, de VVD en D66 als ondertekenaars van het Energieakkoord voor duurzame groei in Den Haag hebben ondertekend en mogelijk hebben gemaakt dat niet 72 miljoen euro, maar 105 miljoen euro subsidie op De Spinder naar biomassa gaat. Dat is niet zijn voorkeur, maar wel een voldongen feit, zo ook dat er daar groen biogas opgewekt gaat worden. Met wind- en zonne-energie kan men groene energie verkrijgen, terwijl die elektriciteit daadwerkelijk uit een kolen- of gascentrale komt. Dat werkt met certificaten en dat ook met biogas. Het betreft dus een heel eenvoudige en goedkope methode om op papier te verduurzamen. De LST heeft nog nooit voor de mestfabriek gestemd, maar als de regeling er toch is, wil hij er wel gebruik van maken. Motie M 11-6, de LST en FvD, ‘Van aardgas naar groen gas’, wordt bij handopsteken in stemming gebracht en met 7 tegen 35 stemmen verworpen, met de stemmen van de LST en FvD voor. Motie M 11-7 ‘Van evalueren kan je leren’ De raad van de gemeente Tilburg in vergadering bijeen op donderdag 13 april 2023; constateert dat: •
voor de energetische verbetering van in totaal 895 goedkope koopwoningen in Wandelbos vanuit het Volkshuisvestingsfonds op 15 juli 2021 12 miljoen euro subsidie is verstrekt voor de periode 2021 t/m 2031;
•
deze subsidie onderdeel is van de Nationale aanpak leefbaarheid en veiligheid in wijken, waarbij vanuit verschillende ministeries wordt geïnvesteerd, om stapeling van problemen aan te pakken. Gebieden waar de leefbaarheid het sterkst onder druk staat krijgen prioriteit, waaronder ook ‘Tilburg Noordwest’ waar Wandelbos-Noord onderdeel van uitmaakt;
Raadsvergadering gemeente Tilburg 13 april 2023
pagina 25
•
onderzoek laat zien dat energiearmoede onder de eigenaren van koopwoningen in het gebied Wandelbos hoog is (PON-TELOS 2020, en door de energiecrisis naar alle waarschijnlijkheid is gestegen);1
•
het project meerdere doelen kent: CO2-reductie, het tegengaan van energiearmoede en verbetering van de sociaal economische situatie in Wandelbos-Noord;
•
er nu een subsidieregeling voorligt voor het eerste cluster van 101 goedkope koopwoningen, waarbij geen bijdrage van de woningeigenaren wordt gevraagd, als bijdrage aan de sociale kant van de Dubbel Duurzaam aanpak;
overwegende dat: •
895 woningen voor 31 december 2031 energielabel B dienen te hebben, en minder verduurzaamde woningen een korting op de rijkssubsidie met zich meebrengt;
•
een eigen bijdrage een drempel opwerpt voor deze kwetsbare doelgroep en de subsidieregeling kan bijdragen aan de bereidheid mee te doen;
•
het tempo en efficiëntie van verduurzaming hoog blijft als geen woningen hoeven te worden overgeslagen;
•
er na verduurzaming van het eerste cluster van 101 een nieuwe inschatting wordt gemaakt van het benodigd budget voor de overige 794 woningen;
•
er op basis van het eerste cluster ervaring met deze aanpak opgedaan kan worden, die eraan kan bijdragen de aanpak en het tempo ervan voor de volgende clusters verder te verbeteren;
verzoekt het college om: •
op basis van evaluatie van deze tranche de volgende tranches vorm te geven;
•
daarbij zowel positieve als negatieve aspecten in ogenschouw te nemen, en daarbij ook de impact op CO2-reductie en de sociaaleconomische aspecten te betrekken;
•
volledige subsidiëring voor de volgende tranches niet op voorhand uit te sluiten;
en gaat over tot de orde van de dag. Namens de GroenLinks-fractie: Nicky van Wanrooij. Namens de PvdA-fractie: Bea Mieris. Namens de ONS Tilburg-fractie: Linda Oerlemans. 1 https://tilburg.notubiz.nl/document/9463450/1/Betaalbaarheid_Energietransi tie_Tilburg_def_%28PDF-A%29 De voorzitter stelt motie M 11-7 aan de orde. Mevrouw Oostelbos (SP) meent dat het gestelde in de motie al door de wethouder is toegezegd, namelijk dat er een evaluatie na de eerste tranche komt. Daarom zet zij in op het gestelde achter de derde bullet in het dictum: volledige subsidiëring van de volgende tranches niet uit te sluiten. Wethouder Çelik merkt op dat het voorstel vermeldt dat het college eind 2023 de uitwerking van de eerste tranche van 101 woningen wil evalueren. Hiervoor is reeds een offerte opgevraagd bij PON & Telos. En volledige subsidiëring wordt voor de volgende tranches niet op voorhand uitgesloten, maar dat wordt onder andere bepaald aan de hand van de evaluatie. En daarmee kan hij de motie overnemen. De heer Van Wanrooij (GroenLinks) zegt dank voor het overnemen van de motie, evenals aan mevrouw Oostelbos voor de gegeven complimenten. De voorzitter concludeert dat de overgenomen motie niet in stemming hoeft te komen.
Raadsvergadering gemeente Tilburg 13 april 2023
pagina 26
Stemverklaringen over collegevoorstel De heer Van den Berg (LST) is heel erg tegen het voorstel. Het college schrijft zelf dat het voorstel heel weinig doet aan de energierekening en niets aan de energiearmoede. Ook schrijft het college dat er geen CO2-reductie en waardevermeerdering van de woningen aan de orde zijn. Hij vraagt zich dan af hoe het college het in zijn hoofd haalt om dan 30.000 euro hieraan te besteden, terwijl dat geld zo verschrikkelijk veel effectiever besteed kan worden. Vooral dat mensen die al voor hun woning in duurzaamheid hebben geïnvesteerd niets krijgen noemt hij schandalig. Hiermee ontmoedigt het college mensen in PACTwijken en andere wijken om te gaan investeren in verduurzaming. Isoleren is namelijk heel goed en verdient zich heel snel terug. Mensen zullen echter gek zijn om nu te gaan investeren als het schip met gratis geld aan komt varen. Het college schiet dus zichzelf in de voet en daarom stemt de LST mordicus tegen het voorstel. Mevrouw Vlasveld (PvdD) noemt armoede een probleem van alle tijden. Partijen in de raad spraken zich uit om armoede tegen te gaan. Sommige deden dat feller dan andere, maar in principe vinden alle partijen dat er geen ruimte is voor armoede in de gemeente. Dat de weg naar een armoedevrij Tilburg kan verschillen laat deze discussie zien.
Dat de bewoners van het Wandelbos met rijksgeld zijn te helpen zegt niet dat men andere bewoners niets gunt. Sterker nog, wat de Partij voor de Dieren betreft is er dusdanig sterk overheidsingrijpen nodig om de energietransitie op gang te brengen. Hierin moeten keuzes worden gemaakt. In een rijk land als Nederland en in een rijke gemeente als Tilburg is niet het geld het probleem, maar de prioritering. Wat de Partij voor de Dieren betreft is dit dan ook een goede eerste stap om een deel van de inwoners uit de energiearmoede te halen en stemt zij dan ook volmondig voor. De heer Van Wanrooij (GroenLinks) noemt Wandelbos-Noord een PACT-wijk of prachtwijk. Bewoners hebben er veel minder perspectief dan elders in de stad. Ze hebben minder kansen op de arbeidsmarkt, meer schulden en zijn minder gezond en minder gelukkig. Woningeigenaren kunnen onmogelijk zelfstandig meedoen aan de energietransitie. Meer dan een derde van deze bewoners leeft in armoede en daarom is het goed dat de gemeente ze een handje helpt. Het voorstel kan dan ook zeker op de steun van GroenLinks rekenen. Het zorgt voor verbetering van de leefbaarheid in de wijk, die dubbel duurzaam aanpakt, die nu ook bij de goedkope koopwoningen wordt toegepast. Dat is al succesvol gebeurd bij sociale huurwoningen.
Het voorstel zorgt voor vermindering van de energiearmoede en dat is nodig ook met een kwart van de huishoudens die in deze wijk hiervan last heeft. Het zorgt voor verbetering van het wooncomfort, voor CO2-reductie en voor het aardgasvrij-ready maken van de wijk. Daarom is GroenLinks hartstikke voor het voorstel. Mevrouw Mieris (PvdA) vertelt dat een isolatieoffensief met rijksgeld voor mensen in een in een sociale koopwoning met een smalle beurs een sociaal plan is. Zonder eigen bijdragen, dus zonder drempels kan men meters maken in CO2- besparing en het creëren van een comfortabel huis, waarbij er aan het eind van de maand meer geld in de portemonnee overblijft. De PvdA stemt daarom van harte voor. Mevrouw Oostelbos (SP) is enorm verheugd met het mooie voorstel en hoopt zo snel mogelijk van de PACT-wijk een prachtwijk te laten maken. Mevrouw Schampers (D66) ziet de noodzaak van verbetering van woningen en de wijk van de inwoners en wil hen helpen verduurzamen en een leefbaarder wijk te creëren. Zij ziet de twijfels, zowel juridisch als financieel, maar heeft er vertrouwen in dat met de verkregen toezegging en een grondige evaluatie na de eerste tranche die weggenomen kunnen worden. D66 wil een voorsprong nemen op de bredere aanpak van een eerlijke energietransitie en voor het voorstel stemmen.
Mevrouw Oerlemans (ONS Tilburg) stelt dat men soms juist het moet verschil maken door verschil te maken. Juist dat is dan eerlijk beleid voeren, want de uitgangspositie van mensen in deze wijk is niet gelijk aan die van inwoners uit andere delen uit de stad. ONS Tilburg is dan ook voorstander van deze aanpak, waardoor wonen in deze
Raadsvergadering gemeente Tilburg 13 april 2023
pagina 27
prachtige wijk met wel degelijk aantoonbare problemen op verschillende domeinen aantrekkelijker wordt gemaakt. En tevens draagt die aanpak bij aan klimaatdoelstellingen en kan die mensen helpen die een kwetsbare positie zitten. De heer Kooke (FvD) constateert dat een vurig debat is gevoerd en er veel is gezegd omtrent de doeltreffendheid, de effectiviteit en de voor ogen staande reductie, die volgens Forum voor Democratie weinig tot niets zal opleveren. Wat hem tevens grote zorgen baart is dat de gemeente Tilburg een voorstel vanuit Den Haag in de maag wordt gesplitst, die het handelen beperkt, waardoor de gemeente niet efficiënt en doeltreffend Tilburgers kan helpen. Alleen aan dit gebied geld beschikbaar stellen vindt hij een vreemde constructie voor de lokale democratie en de soevereiniteit van de gemeente, evenals gezien de taken van de gemeente voor de burgers. Hij zal dan ook waakzaam zijn voor verdere ontwikkelingen tegen het voorstel stemmen. Mevrouw Heutmekers-Linders (VVD) vindt het voorstel erg moeilijk uitlegbaar. Bepaalde groepen Tilburgers krijgen geld en andere Tilburgers niet, terwijl zij mogelijk in dezelfde en vergelijkbare situatie zitten. Verduurzaming raakt alle Tilburgers en daarom moet de gemeente slim omgaan met de middelen. Om het geld dan zo cadeau te doen aan een klein deel van de inwoners en niet aan de rest, is voor haar echt niet te begrijpen.
De rijksvoorwaarden bij deze subsidies zijn haar helder: investeren in kwetsbare wijken. Maar er staat nergens dat het geld cadeau gedaan moet worden. Zo is de oorspronkelijke aanvraag volgens haar ook nooit bedoeld geweest. Daarin was duidelijk nagedacht over een terugvloeiing van besparingselementen of afspraken over waardevermeerdering van de woning bij verkoop. Van beide is in dit voorstel geen sprake. Daarom stemt de VVD tegen het voorstel. Mevrouw Zouridis-Veldhoven (CDA) ziet het voorstel aan alle kanten rammelen. Zij stelt dat het niet goed is onderbouwd. Het college stelt al voor de start dat de gestelde doelen niet bereikt gaan worden. Het voorstel is naar haar mening bovenal niet eerlijk naar de inwoners toe. En het is ook volstrekt onduidelijk welke risico’s de gemeente met het aannemen van het raadsvoorstel loopt. Met pijn in het hart moet juist het CDA stemmen tegen een voorstel dat zegt de energiearmoede bij lage middeninkomens te willen verzachten. Het college heeft het nu echt te bont gemaakt. De heer Sweep (50PLUS) onderschrijft de zojuist uitgesproken woorden en vindt het jammer dat er niet meer balans en eerlijkheid in het voorstel staat. Daarvoor moet hij helaas tegen stemmen.
Het voorstel van burgemeester en wethouders wordt bij handopsteken in stemming gebracht en 24 tegen 18 stemmen aangenomen, met de stemmen van GroenLinks, de PvdA, de PvdD, de SP, ONS Tilburg en D66 voor. 12. Raadsvoorstel Kadernota Integraal Veiligheidsplan 2023-2027 Amendement A 12-1 ‘Aandacht voor dieren in het IVP’ De raad van de gemeente Tilburg in vergadering bijeen op donderdag 13 april 2023; wijzigt het besluit behorend bij het raadsvoorstel als volgt: 1.
Aan het Integraal Veiligheidsplan (IVP) 2023 – 2027 integraal onderstaande toe te voegen als paragraaf 2.8:
2.8 Aandacht voor dieren Het is bekend dat er bij huiselijk geweld ook vaak sprake is van dierenmishandeling, omdat huisdieren vaak een belangrijk onderdeel uitmaken van een (gezins)systeem. Samenwerking tussen professionals die werkzaam zijn in de sectoren Gezondheidszorg, Onderwijs, Kinderopvang, Maatschappelijke ondersteuning, Jeugdzorg en Justitie, dierenartsen en andere professionals die in aanraking komen met dieren is van groot belang. Veilig Thuis heeft afspraken met partners, zoals
Raadsvergadering gemeente Tilburg 13 april 2023
pagina 28
politie, dierenbescherming en Dierenopvang Hart van Brabant. Veilig Thuis neemt tevens bij de risicotaxatie en intake van ernstige huiselijk geweldzaken ook dierenwelzijn mee zodat signalen worden opgepakt met betrekking tot dierenmishandeling. De controle op dierenmishandeling en dierenverwaarlozing berust bij de Landelijke Inspectiedienst Dierenbescherming (LID), Dierenpolitie (DCG; themahouders Dieren binnen Criminaliteit & GGP), de Dierenbescherming en Dierenopvang Hart van Brabant. Natuurlijk wordt er ook aandacht gevraagd door onze uitvoerende partners zoals Veilig Thuis en ContourdeTwern. Er wordt ambtelijke kennis verworven via Diervizier. Voor de regio Hart van Brabant is er via de website van het Regionaal Expertisecentrum huiselijk geweld en kindermishandeling een webinar beschikbaar om deskundigheid en handelingsbekwaamheid bij professionals rondom dit onderwerp (dierenmishandeling en huiselijk geweld) te bevorderen. Toegang Tilburg doet in zaken waar huiselijk geweld en kindermishandeling voorkomt een uitgebreide analyse, waarin gekeken wordt naar de aanpak van risicofactoren en stressoren zodat geweld in het gezin / huishouden stopt. Bevordering dierenwelzijn -
Professionals die verwaarlozing of mishandeling van dieren in beeld krijgen worden gewezen op de adviesfunctie van Veilig Thuis wanneer zij zorgen hebben over de situatie thuis.
-
Er is een flyer en signalenkaart ontwikkeld vanuit Dierenbescherming voor hulpen dienstverleners met informatie over wat zij kunnen doen bij zorgen over verwaarlozing of mishandeling van dieren. Deze kaart wordt onder de aandacht gebracht bij onder andere professionals van Toegang Tilburg die werken met huiselijk geweld en kindermishandeling casuïstiek.
-
De integrale samenwerking wordt voortgezet. Het is daarbij belangrijk efficiënt te blijven communiceren met de huidige partners en verder te kijken of andere mogelijke partners een rol kunnen spelen bij het opsporen en effectief bestrijden van dierenmishandeling en -verwaarlozing.
2. Het `Integraal Veiligheidsplan (IVP) 2023 – 2027 vast te stellen. Toelichting: In het Integraal Veiligheidsplan 2023 – 2027 wordt gesproken over 'kwetsbare groepen' waar dieren volgens de ambtelijke organisatie ook deel van uitmaken. Als een van de ingebrachte punten, bij onder andere de ‘doorleefsessie IVP’, in het raadsvoorstel wordt genoemd: ‘aandacht voor dierenmishandeling bij huisbezoeken door onze toezichthouders, en de relatie tussen huiselijk geweld en dierenmishandeling.’ Wettelijke taken en verplichtingen die elke gemeente heeft die raken aan de omgang met dieren en dierenwelzijn en met veiligheid te maken hebben bijvoorbeeld zijn: -
hulp aan dieren in nood;
-
bestrijding van gevaar voor mens én dier;
-
handhaven openbare orde en veiligheid;
-
voorkomen buurtoverlast, en
-
minimabeleid.
Er is in Tilburg helaas (nog) geen toereikende integrale dierenwelzijnsnota. Uitvoerende partners besteden dagelijks aandacht aan dierenzaken zoals huiselijk geweld en dierenmishandeling zonder duidelijke kaders of overkoepelend beleid terwijl het doel bij een ieder helder is. In aanloop naar deze raadsvergadering werd dit onderschreven door bij het IVP betrokken ambtenaren en de portefeuillehouder tijdens de informatie- en debatbijeenkomsten.
Raadsvergadering gemeente Tilburg 13 april 2023
pagina 29
Naast de wettelijke taken die de gemeente heeft omtrent zorg voor en bescherming van dieren hebben het Rijk, de Provincie en verschillende regionale en lokale instanties ook verantwoordelijkheden. In het kader van integraliteit is het verstandig om de Tilburgse situatie te beschrijven in overkoepelend Tilburgs beleid zoals deze Kadernota IVP. Namens de PvdD-fractie: Pam Wijnans. Namens de VT-fractie: Ivan Otten. Namens de SP-fractie: Helma Oostelbos. Namens de ONS Tilburg-fractie: Linda Oerlemans. De voorzitter stelt amendement A 12-1 aan de orde. De heren Agović(GroenLinks), Van den Hoven (LST), Van Tilborg (50PLUS)en Molenaar (D66) en mevrouw Aboulkacem-Jardaoui (PvdA) dienen het amendement mede in. De voorzitter beveelt het amendement positief aan en vindt het terecht dat is aangegeven dat het onderwerp belangrijk genoeg is voor opname in het integraal veiligheidsplan. Het amendement voegt in feite een paragraaf toe, die het college zeer goed uitvoerbaar acht en ook van belang vindt om vast te stellen. Mevrouw Wijnans (PvdD) zegt dank voor de steun voor het amendement. Amendement A 12-1 van de PvdD, VT, de SP, ONS Tilburg, GroenLinks, de LST, 50PLUS, D66 en de PvdA, ‘Aandacht voor dieren in het IVP’, wordt bij handopsteken in stemming gebracht en unaniem aangenomen.
Het gewijzigde voorstel van burgemeester en wethouders wordt bij handopsteken in stemming gebracht en unaniem aangenomen. 13. Raadsvoorstel Addendum Woonagenda 2020-2025 Amendement A 13-1 ‘Kaderstellende rol gemeenteraad bij percentages voor woningbouwcategorieën’ De raad van de gemeente Tilburg in vergadering bijeen op donderdag 13 april 2023; wijzigt het besluit behorend bij het raadsvoorstel door beslispunt 4 als volgt aan te passen: Oorspronkelijke tekst beslispunt 4: We monitoren de gerealiseerde en geplande netto toevoeging van het aantal woningen in de sociale huur, (lage) middenhuur en betaalbare koop en geven het college van B&W opdracht bij te sturen op de bij punt 2 beschreven percentages, wanneer de realisatiecijfers daar aanleiding toe geven in relatie tot de opgave. Te wijzigen in: We monitoren de gerealiseerde en geplande netto toevoeging van het aantal woningen in de sociale huur, (lage) middenhuur en betaalbare koop. Aan de raad wordt een raadsvoorstel voorgelegd om bij te sturen op de bij punt 2 beschreven percentages, wanneer de realisatiecijfers daar in relatie tot de opgave volgens het college aanleiding toe geven. Toelichting: -
In beslispunt 4 van het raadsvoorstel wordt aan de raad voorgesteld om de bevoegdheid om de percentages voor woningbouwcategorieën aan te passen bij het college te leggen. Het vaststellen van dergelijke percentages is echter een belangrijk onderdeel van de kaderstellende bevoegdheid van de gemeenteraad op het gebied van woningbouwbeleid. We zien reeds dat de kaderstellende bevoegdheid van de raad op het gebied van woningbouwbeleid in gedrang komt bij de SRBT-Woondeal 2022-2030,
Raadsvergadering gemeente Tilburg 13 april 2023
pagina 30
waarbij de richtinggevende percentages voor woningbouwcategorieën niet door de raad zijn vastgesteld. Het is, mede in dit licht, onwenselijk om op gemeentelijk niveau de kaderstellende rol van de raad te beperken. Indieners hebben begrip voor het argument van het college dat bijstelling van de percentages, zo nodig, snel gerealiseerd kan worden als het college deze bevoegdheid heeft. Echter, dit argument zou in theorie bij alle bevoegdheden van de raad kunnen worden aangevoerd. Tevens duurt het traject om van planvorming van woningbouwprojecten tot realisatie te komen vaak enige jaren en vraagt ook de doorwerking van nieuwe percentages in concrete planvorming tijd. In deze context heeft een proces met een raadsvoorstel geen onevenredige nadelige effecten vanuit het oogpunt van snelheid. Al met al is het onwenselijk om de kaderstellende rol van de raad op het gebied van woningbouwbeleid in te perken. Namens de D66-fractie: Julian Zieleman. Namens de VVD-fractie: Frank Kriellaars. Namens de CDA-fractie: Anne Zouridis. Namens de GroenLinks-fractie: Arne Kramer. Namens de PvdA-fractie: Bea Mieris. Namens de LT-fractie: Frans van Aarle. Namens de 50PLUS-fractie: Frans Vriens. Namens de ONS Tilburg-fractie: Linda Oerlemans. De voorzitter stelt amendement A 13-1 aan de orde. De heer Van den Hoven (LST) wil een percentage inzake woningen voor echte Tilburgers toevoegen.
Het gaat om een percentage van 30. De kansen voor echte Tilburgers om een woning te krijgen zijn namelijk aan de orde. De LST wil het amendement mede indienen. Mevrouw Oostelbos (SP) vraagt wanneer een voorstel dusdanig is dat er moet worden ingegrepen en hoe de kaderstellende rol van de gemeenteraad wordt gezien. Wethouder Çelik neemt het amendement over. De beoogde tijdwinst op de totale looptijd van woningbouwprojecten is beperkt. De kaderstellende bevoegdheid van de raad op het gebied van het woningbouwbeleid komt niet in het gedrang als gevolg van de SRBT-woondeal, maar wel ziet het college dat de gemeentelijke beleidsvrijheid wordt beïnvloed. Dat is meer het gevolg van de regierol die het Rijk inmiddels pakt in de woningbouwopgave. De heer Zieleman (D66) ziet iedereen als echte Tilburgers, zodat dat begrip niet hoeft te worden geëxpliciteerd. De SP stelde een goede vraag over wanneer men wil bijsturen en dat vindt hij een politieke afweging . Uiteindelijk zijn kwantitatieve aantallen het uitgangspunt om op te sturen. Tegelijkertijd kan hij zich voorstellen dat men vanuit politieke overwegingen andere percentages wil hanteren. Het voorstel gaat daartegen ook niet in.
Het raadsvoorstel zegt die bevoegdheid naar het college te brengen, maar de indieners van het amendement zeggen dat de raad zelf aan zet blijft en op elk moment een voorstel kan doen om percentages bij te stellen. Tweede termijn amendement A 13-1 De heer Van den Hoven (LST) vindt dat de bestaande Tilburgers in het gedrang zitten en daarnaar kritisch gekeken moet worden. Daarom wil hij een pas op de plaats maken wat betreft nieuwe Tilburgers. Als het woningaanbod niet stijgt, dan blijven de bestaande Tilburgers in de knel zitten en hij blijft daarvoor strijden. De heer Zieleman (D66) vindt statushouders ook echte Tilburgers, die recht hebben op een woning. D66 maakt in dat opzicht geen verschil tussen bestaande en nieuwe Tilburgers.
Raadsvergadering gemeente Tilburg 13 april 2023
pagina 31
Amendement A 13-1 van D66, de VVD, het CDAS, GroenLinks, de PvdA, LT, 50PLUS en de LST, ‘Kaderstellende rol gemeenteraad bij percentages voor woningbouwcategorieën’, wordt bij handopsteken in stemming gebracht en unaniem aangenomen. Motie M 13-1 ‘Concrete afspraken lage middenhuur in Convenant wonen 20252030’ De raad van de gemeente Tilburg in vergadering bijeen op donderdag 13 april 2023; constaterende dat: •
in het Raadsvoorstel bij beslispunt 2 wordt voorgesteld bij nieuwbouw op het niveau van de gemeente in te zetten op een percentage van 35% sociale huur, (lage) middenhuur en onzelfstandige wooneenheden (studenten en doelgroep `Een thuis voor iedereen’), te realiseren door woningcorporaties;
•
in het raadsvoorstel onder argument 1.1 wordt beschreven dat waar het gaat over de opgave voor sociale huurwoningen op basis van het Regionale woningmarktonderzoek Hart van Brabant (december 2022) hier afspraken over worden gemaakt in het te actualiseren Convenant Wonen;
•
in het raadsvoorstel onder argument 2.2 wordt beschreven dat, indien gewenst, er in het Convenant Wonen met corporaties aanvullende afspraken kunnen worden gemaakt over de realisatie van woningen in de lage middenhuur;
overwegende dat: •
woningen in de lage middenhuur van essentieel belang zijn voor middeninkomens/woningzoekenden die een te hoog inkomen hebben voor een sociale huurwoning en een te laag inkomen voor een dure huurwoning of een koopwoning;
•
woningen in de lage middenhuur een belangrijke bijdrage kunnen leveren aan doorstroming en de woonopgave voor starters en senioren;
•
Aedes aangeeft dat woningcorporaties ook graag middenhuur woningen willen bouwen;1
•
in het akkoord ‘Meer voor elkaar’ expliciet staat beschreven dat bij nieuwbouw op het niveau van de gemeente wordt ingezet op minimaal 35% te bouwen woningen door woningcorporaties, bestaande uit zowel sociale huur als lage middenhuur. En het daarmee wenselijk is om zowel ten aanzien van sociale huurwoningen als ten aanzien van woningen in de lage middenhuur concrete afspraken te maken in het Convenant Wonen;
•
de raad op 22 juni 2020 aan de hand van een aangenomen motie reeds heeft uitgesproken het wenselijk te vinden convenantafspraken te maken over het realiseren van middenhuur woningen;2
•
er ondanks de aangenomen motie geen concrete convenantafspraken over het realiseren van middenhuur woningen zijn gemaakt in het Convenant Wonen 2020-2025;
verzoekt het college: •
in het Convenant Wonen 2025-2030 concrete kwantitatieve afspraken te maken over het realiseren van woningen in de lage middenhuur door woningcorporaties;
•
met de woningcorporaties in gesprek te gaan over de mogelijkheden om in aanvulling op het Convenant Wonen 2020-2025 concrete kwantitatieve afspraken te maken over het realiseren van lage middenhuur in de periode tot 2025;
•
de raad te informeren over de uitkomsten van het gesprek met de woningcorporaties over het Convenant Wonen 2020-2025 en de gemaakte afspraken in het Convenant Wonen 2025-2030;
Raadsvergadering gemeente Tilburg 13 april 2023
pagina 32
en gaat over tot de orde van de dag. Namens de D66-fractie:Julian Zieleman. Namens de PvdA-fractie: Bea Mieris GroenLinks Tilburg – Arne Kramer Lokaal Tilburg – Frans van Aarle 50PLUS Tilburg – Frans Vriens 1
Aedes: Schaf markttoets voor bouw middenhuurwoningen corporaties af | Aedes Raadsvoorstel: Raadsvoorstel Addendum Woonagenda 2020-2025
De voorzitter stelt motie M 13-1 aan de orde. Mevrouw Zouridis-Veldhoven (CDA) heeft vorige week een agenderingsvoorstel gedaan over de rol van corporaties bij het realiseren van meer betaalbare woningen, ook in de middenhuur. Daarover heeft zij voorgesteld om een gesprek tussen de raad en de corporatiebesturen te laten voeren. Zij vraagt of de indieners vinden dat een breder gesprek met de raad gewenst is. De heer Kriellaars (VVD) onderschrijft het belang van de lage middenhuur en dat die voldoende beschikbaar moet zijn, maar worstelt met de onder druk staande bouw van woningen. Hoe meer percentages en doelstellingen men vastlegt, hoe minder rendabel een ontwikkelaar kan bouwen. Hij vraagt hoe de indieners de doelstelling precies voor zich zien. Wethouder Çelik vindt het wenselijk in het convenant voor de periode 2025-2030 ook afspraken voor lage middeninkomens te maken en hen van passende huisvesting te voorzien. Daarbij kan het gaan om een breed scala aan maatregelen, waaronder afspraken over het uitbreiden van het aanbod lage middenhuurwoningen. Het college zal dit punt daarom bij de voorbereidingen van de afspraken voor de periode 2025-2030 betrekken en de raad daarover informeren. Het college ontraadt de raad om deze afspraken aanvullend te maken voor de lopende convenantperiode, die volgend jaar afloopt.
De tijd voor het maken en realiseren van deze afspraken is te kort. Het huidige convenant biedt corporaties overigens al ruimte om in te zetten op de huisvesting van lage middeninkomens. Op dit moment ziet hij dat ze dat met name doen door woningen toe te voegen aan de sociale voorraad en deze deels toe te wijzen aan de lage middeninkomens. Een huurverhoging tot de lage middenhuur kan daarbij aan de orde zijn. Ook ziet men steeds vaker dat corporaties het aanbod krijgen om extra woningen, waaronder middenhuurwoningen, te verwerven binnen lopende projecten. Corporaties en het college staan positief tegen dit soort voorstellen, mits passend in het gebied en er sprake is van een passende prijs- en kwaliteitsverhouding. Mevrouw Zouridis heeft een agenderingsverzoek ingediend om met de corporaties in gesprek te gaan en dat doet de raad periodiek ook. Hij juicht dat gesprek ook toe, want dan kunnen deze onderwerpen daarbij aan bod komen. Het gesprek tussen raad en de woningcorporaties zal het college blijven faciliteren, omdat het belangrijke maatschappelijke partners zijn die de gemeente helpen met bouwen en ook werken aan de doelstellingen van de stad. De heer Zieleman (D66) is het met het CDA eens dat de raad een rol vervult op dit dossier. Met een destijds ingediende motie is vrij weinig gedaan.
In het huidige convenant zijn laag- en middenhuur een of twee keer benoemd, maar totaal niet concreet. Vandaar dat hij de voorliggende motie heeft ingediend, ook omdat in het raadsvoorstel het punt onderbelicht blijft en niet concreet is gemaakt. Met het akkoord is beoogd om expliciet de woningcorporaties, ook op middenhuur, een rol te geven, met name op lage middenhuur, omdat de markt daar de positie en rol niet pakt. Hij is niet bang dat dit leidt tot onrendabele projecten, maar ziet nu juist de markt behoorlijk stokken. Woningcorporaties kunnen een motor zijn. Opdrachten kunnen worden belegd en woningcorporaties uitgedaagd niet alleen in te zetten op sociale huur, maar ook op lage middenhuur. Onderdeel van de landelijke afspraken is dat als
Raadsvergadering gemeente Tilburg 13 april 2023
pagina 33
gemeenten boven 30% sociale huur zitten ze meer moeten inzetten op lage middenhuurwoningen. Dat wil hij expliciteren met de voorliggende motie. Hij snapt het punt van de wethouder en schrapt daarom het tweede dictum in de motie. Ook het derde dictum wordt dan geschrapt. Hij wil de motie in stemming laten brengen, vanwege het signaal naar de corporaties en omdat met de vorige motie te weinig is gedan. Gewijzigde motie M 13-1 ‘Concrete afspraken lage middenhuur in Convenant wonen 2025-2030’ De raad van de gemeente Tilburg in vergadering bijeen op donderdag 13 april 2023; constaterende dat: •
in het Raadsvoorstel bij beslispunt 2 wordt voorgesteld bij nieuwbouw op het niveau van de gemeente in te zetten op een percentage van 35% sociale huur, (lage) middenhuur en onzelfstandige wooneenheden (studenten en doelgroep `Een thuis voor iedereen’), te realiseren door woningcorporaties;
•
in het raadsvoorstel onder argument 1.1 wordt beschreven dat waar het gaat over de opgave voor sociale huurwoningen op basis van het Regionale woningmarktonderzoek Hart van Brabant (december 2022) hier afspraken over worden gemaakt in het te actualiseren Convenant Wonen;
•
in het raadsvoorstel onder argument 2.2 wordt beschreven dat, indien gewenst, er in het Convenant Wonen met corporaties aanvullende afspraken kunnen worden gemaakt over de realisatie van woningen in de lage middenhuur;
overwegende dat: •
woningen in de lage middenhuur van essentieel belang zijn voor middeninkomens/woningzoekenden die een te hoog inkomen hebben voor een sociale huurwoning en een te laag inkomen voor een dure huurwoning of een koopwoning;
•
woningen in de lage middenhuur een belangrijke bijdrage kunnen leveren aan doorstroming en de woonopgave voor starters en senioren;
•
Aedes aangeeft dat woningcorporaties ook graag middenhuur woningen willen bouwen;1
•
in het akkoord ‘Meer voor elkaar’ expliciet staat beschreven dat bij nieuwbouw op het niveau van de gemeente wordt ingezet op minimaal 35% te bouwen woningen door woningcorporaties, bestaande uit zowel sociale huur als lage middenhuur. En het daarmee wenselijk is om zowel ten aanzien van sociale huurwoningen als ten aanzien van woningen in de lage middenhuur concrete afspraken te maken in het Convenant Wonen;
•
de raad op 22 juni 2020 aan de hand van een aangenomen motie reeds heeft uitgesproken het wenselijk te vinden convenantafspraken te maken over het realiseren van middenhuur woningen;2
•
er ondanks de aangenomen motie geen concrete convenantafspraken over het realiseren van middenhuur woningen zijn gemaakt in het Convenant Wonen 2020-2025;
verzoekt het college: •
in het Convenant Wonen 2025-2030 concrete kwantitatieve afspraken te maken over het realiseren van woningen in de lage middenhuur door woningcorporaties;
en gaat over tot de orde van de dag. Namens de D66-fractie:Julian Zieleman. Namens de PvdA-fractie: Bea Mieris GroenLinks Tilburg – Arne Kramer
Raadsvergadering gemeente Tilburg 13 april 2023
pagina 34
Lokaal Tilburg – Frans van Aarle 50PLUS Tilburg – Frans Vriens 1
Aedes: Schaf markttoets voor bouw middenhuurwoningen corporaties af | Aedes Raadsvoorstel: Raadsvoorstel Addendum Woonagenda 2020-2025
De gewijzigde motie M 13-1 wordt bij handopsteken in stemming gebracht en unaniem aangenomen. Stemverklaringen over het collegevoorstel Mevrouw Vlasveld (PvdD) beziet de woningmarkt met de bijbehorende problematiek van betaalbare woningen. Of de lage middenhuur die problemen oplost is wat haar betreft maar de vraag. Zij vreest dat dit een extra markt schept waar burgers met een iets minder kleinere portemonnee alsnog worden uitgeknepen. Zij ziet echter dat lage middenhuur op dit moment eigenlijk de enige oplossing is voor de woningmarkt. Hoe het probleem langdurig kan worden opgelost is eigenlijk een politiek-filosofische kwestie op rijksniveau. Voor nu stemt zij met enige aarzeling voor het voorstel. De heer Van Tilborg (50PLUS) vindt het belangrijk dat de woningbehoefte regionaal wordt afgestemd en dat er 35% sociale huurwoningen, lage middenhuurwoningen en onzelfstandige wooneenheden voor de doelgroep ‘Een thuis voor iedereen’ met de corporaties worden afgestemd. Wat voor ouderen en kwetsbaren belangrijk is, is dat een college zich ook blijft inzetten voor minimaal 10% particuliere middenhuur- en betaalbare koopwoningen. Vooral het laatste is voor deze doelgroep op dit moment onbereikbaar en hier zal een inhaalslag gemaakt moeten worden. 50PLUS zal voor het voorstel stemmen. De heer Van den Hoven (LST) heeft duidelijke standpunten over wonen in het nu en in de toekomst.