Getekend Verslagraad 10112022 Raad

gemeente Tilburg Verslag van de zestiende vergadering van de raad Donderdag 10 november 2022 Aanvang: 13.00 uur

Agenda

1.

Heropening van de vergadering

2.

Amendementen en moties Inclusieve Stad

3.

Amendementen en moties Duurzame Stad

4.

Amendementen en moties Vitale Stad, inclusief grote projecten

5.

Amendementen en moties Samen & Dichtbij

6.

Raadsvoorstel Programmabegroting 2023

7.

Raadsvoorstel Najaarsbijstelling

8.

Sluiting.

AANWEZIG: de heren F.J.C.M. van Aarle en N. Agović, mevrouw A. Aboulkacem, de heren M.J.M. Antens, H.F. van den Berg en O.H.T. Broeders, de dames I.M.E.A. Couwenberg en A. Dunning, de heren J.J.V.D.M. van Esch, D.J.P. Heuvelmans en P.H.J.M. van den Hoven, mevrouw A.C.M. van Huffel, de heren S.J.A. Jansen, P.M. Janssen en J.M.A. Kokke, mevrouw E. Kostermans, de heren A.J.F. Kramer, P. Kooke, S.M. Koster en F.A.M. Kriellaars, mevrouw P.L.R. Mieris, de heer J.A.C. Molenaar, de dames L.E.C.P.M. Oerlemans en H.W.M. Oostelbos, de heer I.F.J.M. Otten, de dames S.C.M. Schampers, F. Schellekens, E.P.J.M. Smit en K. Sol, de heer R. Spieringhs, mevrouw S. Spinnewijn, de heren N.J.L. van Stappershoef, J.F.M. Sweep en H.C.A.M. van Tilborg, mevrouw A. Vlasveld, de heren M.F.L. Vriens en N. van Wanrooij, mevrouw P. Wijnans, de heren B. Yilmaz en J.M.J. Zieleman en mevrouw A. Zouridis-Veldhoven (alleen aanwezig op 14 november 2022). VOORZITTER: de heer Th. L.N. Weterings, burgemeester (10 november 2022) en J.J.V.D.M. van Esch (14 november 2022). GRIFFIER: mevrouw N. Kanters, griffier. TEVENS AANWEZIG: de heren Y. Çelik en H.J. Grashoff, de dames M.T.M. Hendrickx en A. Lahlah en de heer B.W.W. van der Pol, wethouders. AFWEZIG: de heer C.J. van Dijk, mevrouw Y.B.A. Heutmekers-Linders en de heren H.J.M.M. Roels en H.A.J. Smolders, raadsleden en de heer M. van Asten, wethouder. 1.

Heropening van de vergadering De voorzitter opent de op 7 december jl. geschorste vergadering met een kort moment van bezinning en heet allen welkom. Bericht van verhindering is ontvangen van de heren Van Dijk, Roels en Smolders en mevrouw Heutmekers-Linders, evenals wethouder Van Asten. Mevrouw Dunning en de heer Kokke zullen vanaf een later moment de vergadering bijwonen. Mevrouw Zouridis-Veldhoven is op 10 november afwezig. De vergadering start met 38 raadsleden. 2.

Amendementen en moties inclusieve stad

De voorzitter stelt amendement A 03 van de SP aan de orde. Amendement A 03 ‘Stadshoogleraar voor iedereen’ De raad van de gemeente Tilburg in vergadering bijeen op 7 en 10 november 2022;

Raadsvergadering gemeente Tilburg 10 en 14 november 2022

pagina 1

wijzigt het besluit door de tekst in bijlage 6 bij de Programmabegroting 2024 (instellingscriteria) behorend bij het raadsvoorstel als volgt aan te passen: Oorspronkelijke tekst Mandaat 2b Reserve Fonds Talentontwikkeling: Het college is bevoegd de kosten van de stadshoogleraar en bijbehorend werkbudget te onttrekken aan deze reserve. Voor andere onderdelen wordt separaat aan de raad een voorstel voorgelegd, waarna het wordt opgenomen in het bestedingsplan van deze reserve. Te wijzigingen in: Voor alle onderdelen wordt separaat aan de raad een voorstel voorgelegd, waarna het wordt opgenomen in het bestedingsplan van deze reserve. Toelichting: Met het akkoord ‘Meer voor elkaar’ is de Stadshoogleraar geïntroduceerd die onze gemeente helpt om oplossingen te vinden voor de vraag hoe een samenleving en een arbeidsmarkt dynamisch kunnen zijn met behoud van sociale cohesie en zekerheid. Een mooie en unieke samenwerking tussen de gemeente en Tilburg University. Ook de raad is benieuwd naar de oplossingen die deze samenwerking biedt en ziet graag toe op dit experiment. Het verbaast de SP dan ook te lezen dat het mandaat om de kosten en werkbudget voor deze stadshoogleraar bij het college wordt te laten. Het is immers een stadshoogleraar voor iedereen, niet alleen voor het college.

Daarbij moet de raad in de gelegenheid worden gesteld te kunnen oordelen over het budget dat voor dit experiment beschikbaar wordt gesteld zoals dat op andere onderdelen ook gebruikelijk is. Namens de SP-fractie: Helma Oostelbos. Wethouder Lahlah verduidelijkt dat op dit moment gesprekken met de Universiteit van Tilburg plaatsvinden over de inzet van de stadshoogleraar en het compenseren van het niet vervullen van onderwijstaken in verband met de inzet als stadshoogleraar. Er is geen werkbudget voor de stadshoogleraar. Het voornemen is om een overeenkomst met Tilburg University te sluiten. Nu wordt gewerkt aan een bestedingsplan voor het fonds talentontwikkeling. Input voor dat bestedingsplan is het akkoord ‘Meer voor elkaar’ en een onlangs georganiseerde regionale top op het gebied van de arbeidsmarkt, die samen met de stadshoogleraar is geïnitieerd. Daarbij is met belangrijke partners in de stad en de regio gekeken naar een plusprogramma voor een offensief voor de arbeidsmarkt. Zij kan zich heel goed voorstellen dat de stadshoogleraar daarover en over het bestedingsplan met de raad in gesprek gaat. Dat is te noteren als een toezegging. Er zijn ook meerdere gelegenheden met hem daarover van gedachten te wisselen. Met deze toelichting en toezegging ontraadt zij het amendement.

Mevrouw Oostelbos (SP) heeft het amendement ingediend gezien de vermelding van het bijbehorende werkbudget. Er ligt volgens haar een taak voor de gemeenteraad, vandaar dat zij het amendement heeft ingediend. Als het niet over het werkbudget gaat is de motie overbodig. De controlerende taak blijft echter bij de gemeenteraad en daar zal zij op letten. De voorzitter concludeert dat de SP het amendement intrekt en stelt motie M 22 van Lokaal Tilburg aan de orde. Motie M 22 ‘Niet lullen maar poetsen’ De raad van de gemeente Tilburg, in vergadering bijeen op 7 en 10 november 2022 ter bespreking van de Programmabegroting 2023; constaterende dat: •

de spanning op de huidige arbeidsmarkt ook in Tilburg structureel van aard is;

•

op dit moment in ons land ruim 400.000 vacatures open staan, hiermee heeft Nederland de hoogste vacaturegraad van Europa (cijfers Randstad/nu.nl)

Raadsvergadering gemeente Tilburg 10 en 14 november 2022

pagina 2

•

de netto arbeidsparticipatie in Tilburg ca. 70 % is. Circa 30 % is dus niet werkzaam en valt onder de categorie “onbenut talent”;

•

de Tilburgse pilot met de bijverdienpremie mislukt is (BD 27 oktober ’22);

•

de financiële prikkel (maximaal 2.629 euro per jaar) schijnbaar onvoldoende is om mensen in de bijstand te laten gaan werken;

•

“De nivelleringsslag doorschiet en de grens bereikt is”, citaat Coen Teulings (oud-directeur CPB);

•

onze stadshoogleraar kartrekker moet worden van het “Investeringsplan arbeidsmarkt” waarbij een beroep wordt gedaan op onconventionele maatregelen waar innovatiekracht en lenigheid van de partners op de arbeidsmarkt nodig is”’;

•

een van de ambities hierbij is het “beter ontsluiten van onbenut talent” (blz. 36);

overwegende dat: •

Lokaal Tilburg zich herkent in het rapport van de commissie Borstlap (“in wat voor land willen wij werken”) dat een arbeidsmarkt nastreeft waarin mensen in waardigheid, met energie, zekerheid en vrijheid kunnen werken en bijdragen aan een duurzame samenleving;

•

dit rapport spreekt over “urgentie, nieuwe ordening en bakens verzetten” maar in de praktijk het veelal gebleven is bij mooie woorden, juist de urgentie ontbreekt;

•

niet alleen de “partners op de arbeidsmarkt” betrokken moeten worden bij het investeringsplan Arbeidsmarkt, maar dat juist ook het onbenut talent in beweging moet komen;

roept het college en de stadshoogleraar op: het Rotterdamse spreekwoord “niet lullen maar poetsen” als motto te hanteren bij het opstellen van het Investeringsplan Arbeidsmarkt, hierbij ook de adviezen van de commissie Borstlap mee te nemen en te vertalen in een Tilburgse oplossing voor de spanning op de arbeidsmarkt. Namens de Lokaal Tilburg-fractie: Frans van Aarle. De heer Van Tilborg (50PLUS) steunt de sympathieke motie en adviseert als titel ‘geen woorden maar daden’ te gebruiken. De heer Broeders (VVD) spreekt het motto ‘niet praten, maar doen’ aan en vraagt of het rapport van de Commissie-Borstlap actueel is. De stadshoogleraar bevestigde dat de rapportage verouderd is. Hij vraagt hoe Lokaal Tilburg daartegenaan kijkt gezien die veroudering en wat die fractie daarin mist. De heer Heuvelmans (GroenLinks) vraagt waarop de indiener baseert dat mensen de prikkel missen om te gaan werken. Ook informeert hij naar de koppeling met het rapport van de Commissie-Borstlap, een rapport waarmee vooral de rijksoverheid iets zou moeten doen. Mevrouw Oostelbos (SP) informeert of de gemeenteraad tegenwoordig over motto’s gaat. De heer Jansen (PvdA) wil een toelichting op waar men precies voor stemt, gezien het dictum. Hij wil drie voorbeelden genoemd zien uit het rapport van de CommissieBorstlap, waarvan de indiener een Tilburgse vertaling wil hebben.

Wethouder Lahlah herinnert aan de arbeidsmarkttop eind september, die de start van een regionaal arbeidsmarktoffensief markeerde, met thema’s waaraan het rapport van de Commissie-Borstlap refereert: een inclusieve arbeidsmarkt en duurzame mobiliteit. Een van de uitkomsten van de top is een community in oprichting, die de vraag van medewerkers vanuit het bedrijfsleven op Kraaiven direct koppelt aan werkzoekenden in de woonomgeving. Er worden ook een

Raadsvergadering gemeente Tilburg 10 en 14 november 2022

pagina 3

werkcorporatie en basisbanen ontwikkeld. Het gaat daarnaast om de verbetering van arbeidsproductiviteit, beter matchen en betere communicatie over wat beschikbaar is. Het zijn zaken die recht doen aan wat wordt gevraagd. De raad is de baas en gaat over de toe te passen motto’s. Zij adviseert het Tilburgse spreekwoord ‘niet mauwen, maar douwen’ te gebruiken. De heer Van Aarle (LT) bekent schuld door te erkennen jarenlang mee te hebben gedaan aan ‘niet lullen, maar poetsen’ en vanuit een andere rol te hebben overlegd en gepraat met het MKB, gemeenten en de Kamer van Koophandel om mensen aan de kant aan het werk te krijgen, waarvan de resultaten marginaal waren. Dat is exact wat hij bedoelt met de titel van de motie. Het gaat niet alleen om praten, maar met elkaar de schouders eronder zetten en de stadshoogleraar te vragen met innovatieve en originele ideeën te komen. Het gaat erom dat er in Nederland en Tilburg heel veel wordt gepraat, waarmee uiteindelijk weinig wordt gedaan. Met aanbevelingen van de Commissie-Borstlap is bijna niets gedaan. De motie roept op de stad te activeren om met elkaar mensen aan het werk te helpen. De heer Van Aarle (LT) stelt vast dat de wethouder zich herkent in de oproep, de urgentie en de noodzaak van de motie. De eerste afspraak is gepland en met deze toezegging trekt hij de motie in. De voorzitter stelt motie M 38 aan de orde.

Motie M 38 ‘Gratis bibliotheekabonnement mbo-studenten De raad van de gemeente Tilburg in vergadering bijeen op donderdag 10 november 2022; constateert dat: -

in Nederland 1,8 miljoen volwassenen wonen die moeite hebben met lezen en schrijven;

-

van de Nederlandse 15-jarigen een op vijf laaggeletterd is. Een groot gedeelte van deze jongeren vervolgt de opleiding op het mbo;

-

de Lokale Educatieve Agenda (LEA) gericht is op de versterking van basisvaardigheden, waaronder taalvaardigheid. En erkent dat leren niet alleen op school gebeurd;

-

met ingang van de nieuwe Bibliotheekwet per 1 juli 2022 kan iedereen onder de 18 jaar in heel Nederland gratis lid worden van de bibliotheek. Volwassen in Tilburg 64 euro betalen voor een basispas of 45 euro voor een klein abonnement;

overwegende dat: -

we het belangrijk vinden dat Tilburgers kunnen lezen en schrijven op een niveau dat je echt mee kunt doen in de samenleving

-‘

deelname aan trajecten in bibliotheken aantoonbaar de taalvaardigheid van deelnemers bevorderen. De bibliotheek kan dus een belangrijke rol kan spelen in het beter leren lezen en een huiskamer kan zijn voor onze samenleving;

-

het daarmee een plek moet zijn die laagdrempelig toegankelijk is voor alle jongeren, scholieren en studenten in Tilburg;

-

de verschillen in laaggeletterdheid tussen opleidingsniveaus echter groot zijn. Minder dan 5% van de mensen die het hbo of wo hebben afgerond zijn laaggeletterd;

-

de kosten voor een jaarlijks abonnement een belemmering kunnen zijn voor lidmaatschap;

-

wij signalen ontvangen vanuit het mbo in Tilburg dat de kosten van een bibliotheekabonnement studenten er bijvoorbeeld van weerhoudt zich aan te sluiten bij een leesclub;

Raadsvergadering gemeente Tilburg 10 en 14 november 2022

pagina 4

-

de kosten voor het invoeren van deze eenvoudige maatregel naar verwachting beperkt zijn en zich zeker terugverdienen. Zowel financieel - laaggeletterden zijn bijvoorbeeld drie keer zo vaak afhankelijk van een uitkering als nietlaaggeletterden- als in sociaal kapitaal; laaggeletterden doen minder vaak vrijwilligerswerk en hebben minder vertrouwen in de medemens dan nietlaaggeletterden;

draagt het college op: -

uiterlijk in Q2 van 2023 een voorstel aan de raad voor te leggen voor invoering van een gratis lidmaatschap van de bibliotheek voor studenten van 18-jaar of ouder die een mbo-opleiding volgen in Tilburg;

-

hierin de benodigde kosten van de maatregel in beeld te brengen en wat er voor nodig is om deze maatregel onder de aandacht van mbo-studenten te brengen, en zo tot een succes te maken; daarbij alles in het werk te stellen om het gratis abonnement bij start van het nieuwe schooljaar 2023-2024 aan te kunnen bieden;

en gaat over tot de orde van de dag, Namens de CDA-fractie: Anne Zouridis-Veldhoven. Namens de Voor Tilburg-fractie: Ivan Otten. De heer Koster (VVD) is het eens met de indieners om laaggeletterden onder alle Tilburgers, ook mbo’ers, terug te dringen, maar vraagt waarom niet eerst onderzoek naar andere oplossingen is gedaan en welke oplossingen er nog meer zijn. Mevrouw Schellekens (GroenLinks) vraagt zich af waarom de indieners het probleem van laaggeletterdheid alleen bij de mbo-studenten wegleggen en informeert wat de rol van de gemeente moet zijn bij het verstrekken van gratis bibliotheekabonnementen. Mevrouw Oerlemans (ONS Tilburg) vraagt of het doel van de motie is om het taalgevoel van studenten te verhogen. De heer Molenaar (D66) vraagt of de motie de gemeente geld zal kosten ten gunste van degenen die al lezen en of men zich beter kan richten op de doelgroep laaggeletterden in de samenleving in plaats van de brede doelgroep van mbostudenten. De heer Jansen (PvdA) complimenteert de indieners met het bespreken van het onderwerp en wil weten wat uitvoering van de motie kost. Hij informeert of de indieners bereid zijn om het dictum aan te passen in de zin van het uitwerken van scenario’s om het doel van laaggeletterdheid onder mbo-studenten terug te dringen door bijvoorbeeld het verstrekken van gratis bibliotheekabonnementen.

De heer Janssen (LST) informeert of de indieners hebben nagedacht over het te selectief zijn van de doelgroep. Mevrouw Oostelbos (SP) vindt het makkelijker om te zeggen dat iedereen met een studentenpas gratis mag lezen en gratis boeken mag lenen. Wethouder Hendrickx vindt de motie positief en ook voor het college is de bibliotheek ontzettend belangrijk. Haar vraag is wat de ambitie is. Tegen laaggeletterdheid gebeurt al heel veel en daar zit nog steeds urgentie in. De laaggeletterdheid is nog steeds niet teruggedrongen. De gemeente investeert echter al jaren in de bibliotheken. De motie kost 500.000 euro, zodat het belangrijk is naar het onderwerp inhoudelijk te kijken. Staatssecretaris Uslu heeft deze week een brief uitgedaan met de aankondiging dat er meer geld naar bibliotheken komt. Mogelijk zijn die middelen te gebruiken om een integraal plan op te stellen. Daarom ontraadt zij de motie op dit moment. Mevrouw Couwenberg (CDA) licht toe dat het voorstel rechtstreeks komt van de werkvloer van het ROC. Daar kunnen kinderen niet meedoen met de leesclub, omdat ze daarvoor een abonnement nodig hebben. Dat is een drempel om mee te doen.

Raadsvergadering gemeente Tilburg 10 en 14 november 2022

pagina 5

Naar aanleiding daarvan heeft zij zich verdiept in de rol die de bibliotheek tegen laaggeletterdheid kan vervullen. Volgens onderzoeken kan een bibliotheekabonnement wel degelijk het verschil maken. Laaggeletterdheid speelt veel breder. Zij snapt echter dat men grenzen moet stellen en niet alles tegelijk kan. Voor veel mensen is de uitgave voor een abonnement groot. Van mbo-1-studenten is 25% laaggeletterd. Zij vindt het belangrijk om dat aan te pakken, omdat dan hun kansen op de arbeidsmarkt vergroten. De LocHal is ook een fijne en veilige plek, misschien fijner en prettiger dan thuis, wat een bijdrage levert tegen laaggeletterdheid. Men is al jaren met het onderwerp bezig, maar een oplossing is er nog niet. Zij wil geen onderzoek of een plan, maar nu stappen zetten in de vorm van het verstrekken van abonnementen. Als 150.000 studenten een abonnement krijgen, kunnen zij beter meedoen, stukken lezen, formulieren lezen en hun kansen op de arbeidsmarkt verbeteren. Waarschijnlijk zullen er minder mbo-studenten zijn die van een gratis abonnement gebruik maken. Een abonnement is geen toverstok, maar kan wel bijdragen om de groep te laten lezen. Zij vindt dat men dat dan ook moet doen. Het gaat om drempels wegnemen en mbo’ers een stap dichter bij meedoen brengen, waardoor de kans op gelijkheid toeneemt.

Tweede termijn motie M 38 Mevrouw Schellekens (GroenLinks) meent dat het CDA heel veel suggestieve dingen vertelt, zoals dat veel mbo-studenten geen fijne plek thuis hebben. Voor het komen in de LocHal is een bibliotheekabonnement niet nodig. Stemverklaringen motie M 38 Mevrouw Oerlemans (ONS Tilburg) meent dat men Tilburgers niet alleen maar een hengel kan geven en zelf kan leren vissen. Zij gelooft dat er andere middelen zijn om het taalniveau van jongeren te verhogen. Motie M 38 wordt bij handopsteken in stemming gebracht en met 5 tegen 34 stemmen verworpen, met de stemmen van het CDA, de PvdD, de SP en LT voor (de leden Kokke en Zouridis-Veldhoven zijn bij de stemming afwezig). De voorzitter stelt amendement A 01 aan de orde. Amendement A 01 ‘Verhogen inkomensgrens minimaregelingen’ De raad van de gemeente Tilburg in vergadering bijeen op donderdag 10 november 2022; de raad besluit het volgende beslispunt toe te voegen: 13.

De volgende minimaregelingen als volgt aan te passen:

a.

Vanaf 2023 de inkomensgrens van de Collectieve Ziektekostenverzekering Minima (CZM) vaststellen op 130% van het sociaal minimum;

b.

vanaf 2023 de inkomensgrens van de Meedoenregeling vaststellen op 130% van het sociaal minimum;

c.

de kosten in 2023 te dekken vanuit de investeringsreserve sociaal domein en de begroting hierop aan te passen bij de tussenrapportage;

d.

de structurele kosten vanaf 2024 mee te nemen bij het opstellen van de Begroting 2024.

Toelichting: •

De afgelopen jaren de gemeentelijk bijdragen voor de collectieve ziektekosten minima verlaagd zijn.

•

Het college zelf al de grens voor de energietoeslag van 120% naar 130% heeft verhoogd.

•

Armoede steeds meer Tilburgers treft en dat de toeloop naar de voedselbank groter wordt.

Raadsvergadering gemeente Tilburg 10 en 14 november 2022

pagina 6

•

Gemeente Tilburg voldoende financiële middelen heeft om opnieuw de grens voor inkomensregelingen te verhogen van 120% naar 130% van het sociaal minimum.

De incidentele kosten voor 2023 kunnen worden betaald uit de reserve investeringsfonds sociaal domein. Eerder is het uitstel van maatregelen hier immers ook incidenteel uit gefinancierd. Namens de SP-fractie: Hans Kokke. Namens de Voor Tilburg-fractie: Ivan Otten. De heer Heuvelmans (GroenLinks) vraagt waarom de indieners niet hebben gekeken naar de bijzondere bijstand of individuele inkomenstoeslag, die ook krachtige instrumenten voor bestaanszekerheid zijn. Ook wil hij weten wat de uitvoering van het amendement kost. De heer Koster (VVD) herkent zich in het beeld dat niet iedereen de rekeningen kan betalen, maar is dan liever voor maatwerk. Hij vraagt waarom de indieners daarvoor niet hebben gekozen. Mevrouw Smit (D66) gelooft ook in een maatwerkaanpak en doen wat nodig is, ongeacht in welk hokje iemand past. De heer Sweep (50PLUS) is wel voor de motie, die mensen met een kleine portemonnee, waaronder veel AOW’ers met een klein pensioen, wat meer mogelijkheden biedt en die ook hiervan kunnen profiteren. Wethouder Lahlah herkent de bezorgdheid en de reflex om regelingen te gaan stapelen. Het college kan echter geen bestaanszekerheid bieden aan de hand van allerlei regelingen. Maatwerk past veel beter om te doen wat nodig is, zodat zij het amendement ontraadt. Mevrouw Oostelbos (SP) lijkt het een goed plan om ook te kiezen voor individuele inkomenstoeslag.

Op maatwerk wacht de raad al drie jaar. De groep met een inkomen tussen de 120% en 130% van het wettelijk sociaal minimum heeft al drie jaar niet de mogelijkheid om met minimaregelingen mee te doen, wat haar reden is om de motie in te dienen. Zij vraagt in welke studie zij kan zien dat maatwerk beter is dan een generieke maatregel. Nu zijn er nog steeds gesprekken nodig om er bovenop te komen. Panteia zegt minimaregelingen in stand te houden, vooral mensen in armoede die een mindere verdiencapaciteit hebben. Met de Meedoenregeling is zij blij. Stemverklaringen amendement A 01 De heer Heuvelmans (GroenLinks) vindt het belangrijk om bestaanszekerheid te versterken voor alle Tilburgers in kwetsbare posities. GroenLinks staat een andere aanpak dan de SP voor, omdat hij wel voor maatwerk wil kiezen. Dat is volgens hem de beste weg vooruit en zal hij tegen het amendement stemmen. Amendement A 01 wordt bij handopsteken in stemming gebracht en met 10 tegen 29 stemmen verworpen, met de stemmen van de LST, de PvdD, FvD, ONS Tilburg, de SP en Voor Tilburg voor (de leden Kokke en Zouridis-Veldhoven zijn bij de stemming afwezig). De voorzitter stelt motie M 57 aan de orde. Motie 57 ‘De bomen en het bos van regelingen’ De raad van de gemeente Tilburg in vergadering bijeen op maandag 7 november 2022; constateert dat: -

Tilburg veel regelingen en voorzieningen kent die bedoeld zijn om armoede te verzachten, door het beschikbaar stellen van extra financiële middelen, producten of diensten;

Raadsvergadering gemeente Tilburg 10 en 14 november 2022

pagina 7

-

veel van deze regelingen en voorzieningen door partijen in de stad worden uitgevoerd, zoals Stichting Leergeld, Voedselbank, Jeugdfonds Sport en Cultuur of het Tilburgs Ondersteuningsfonds (TOF);

-

de gemeente zelf eveneens uitvoerder is van regelingen en voorzieningen, grotendeels maar niet uitsluitend via de bijzondere bijstand;

overwegende dat: -i

in het akkoord Meer voor elkaar reeds is aangekondigd dat er een onderzoek komt naar de werking van bijzondere bijstand in Tilburg;

-

de Rekenkamer op dit moment onderzoek doet naar het beleid bestaanszekerheid en de uitvoering daarvan;

-

elke regeling en voorziening eigen voorwaarden kent om er voor in aanmerking te kunnen komen zoals de inkomensgrens (120/130%), vermogensgrens, maximale gebruikersperiode etc.;

-

elke regeling/voorziening via een eigen systeem moet worden aangevraagd (offline/online/verschil in verzoek om bewijzen/het rechtstreeks kunnen aanvragen of enkel via een (professionele) doorverwijzer) etc.;

-

dit als ongewenst effect heeft dat de mensen waarvoor deze regelingen/voorzieningen zijn gemaakt door de grote verscheidenheid in uitvoerders en criteria door de bomen het bos niet meer zien en daardoor regelmatig besluiten maar geen gebruik te maken van deze regelingen/voorzieningen;

-

ook de begroting een indicatie bevat van deze beweging doordat in 2021, in een tijd van enorme armoede, een afname van 2.100 aanvragen kwijtschelding gemeentelijke belastingen te zien is;

verzoekt het college om: -

een duidelijk overzicht te maken van alle regelingen/voorzieningen die door, namens of met subsidie van de gemeente Tilburg worden uitgevoerd voor minimahuishoudens;

-

daarin per regeling/voorziening duidelijk te maken wie de uitvoerder van de regeling is en wat de voorwaarden/criteria zijn;

-

in overleg met de raad te bezien of er mogelijkheden zijn het systeem te vereenvoudigen, bijvoorbeeld door versimpeling van het aanvraagsysteem, minder verscheidenheid in uitvoerders of meer eenduidige voorwaarden/criteria/toetsing, zowel bij de gemeente als uitvoerders in de stad;

-

in overleg met de raad te bezien of de doelgroep waarvoor deze regelingen/voorzieningen bestaat gezien de armoede in de stad aanpassing verdient en in dit overleg het lopende onderzoek van de Rekenkamer te betrekken;

-

voor het zomerreces 2023 de overzichten gereed te hebben en de overleggen te voeren met elkaar;

en gaat over tot de orde van de dag. Namens de PvdA-fractie: Stefan Jansen. Namens de Voor Tilburg-fractie: Ivan Otten. Namens de ONS Tilburg-fractie: Linda Oerlemans. Namens de GroenLinks-fractie: Dwayne Heuvelmans. Namens de Lokaal Tilburg-fractie: Frans van Aarle. De heer Janssen (LST) is de motie uit het hart gegrepen en informeert naar het vervolg daarop.

Raadsvergadering gemeente Tilburg 10 en 14 november 2022

pagina 8

Mevrouw Couwenberg (CDA) vindt het ook een mooie motie en hoopt dat die in de tussentijd niet als excuus gebruikt zal worden om iets niet te doen. Mevrouw Smit (D66) is ook enthousiast over de motie en kijkt ernaar uit om wat meer zicht te krijgen op regelingen. Wat betreft het laatste dictum heeft zij het idee dat de PvdA al verder vooruit wil en vraagt hoe die fractie daar tegenaan kijkt. De heer Van Tilborg (50PLUS) is enthousiast over de motie en wil die graag mede indienen. Wethouder Lahlah omarmt de motie en kan een overzicht maken van alle individuele regelingen en voorzieningen die namens de gemeente worden uitgevoerd. Voor inwoners is de website www.WerkeninkomenTilburg.nl gemaakt, die overigens samen met inwoners laagdrempelig en toegankelijk is vormgegeven. Ook is te bezien om een overzicht van regelingen en voorzieningen te bekijken van partners waaraan de gemeente subsidie verleent. De motie roept op met elkaar in gesprek te gaan over regelingen, welke doelgroepen men bereikt en men zou willen bereiken. Het lijkt haar raadzaam om daarbij ook de tussenevaluatie van de huisbezoeken te betrekken, evenals het onderzoek naar de versimpeling van de bijstand en de uitkomsten van het onderzoek van de rekenkamer naar bestaanszekerheid. Daardoor is het integrale gesprek met elkaar te voeren. Dat betekent niet dat het college in de tussentijd niets doet en stil gaat zitten.

De heer Jansen (PvdA) zegt dank voor alle steun en roept op het overzicht van regelingen breed, laagdrempelig en in begrijpelijke taal beschikbaar te maken. Het dictum vermeldt het overzicht volgend jaar gereed te hebben. In de tussentijd moet alles waar mogelijk verbeteren. Het gaat ook om regelingen die bij andere uitvoerders is neergelegd en die de gemeente als overheid mede betaalt. De website is een goede tussenstap, maar niet het resultaat waartoe de motie oproept. Vervolgens gaat hij in op de vraag hoe het vierde punt van het dictum moet worden gelezen. Er zijn veel verschillende regelingen en de vraag is of die vanuit doelgroepen goed op elkaar aansluiten. Men moet integraal naar regelingen en voorzieningen kijken en of doelgroepen daarmee gedekt zijn. Het onderzoek naar bijzondere bijstand en het onderzoek van de rekenkamer naar bestaanszekerheid zijn in de motie genoemd. Een goede toevoeging aan de motie is de resultaten van de huisbezoeken meenemen. De voorzitter proeft steun bij de raad voor de motie, die het college wil gaan uitvoeren. De heer Jansen (PvdA) wenst de motie toch in stemming te brengen, om de verschillende standpunten van de fracties daarover tot uiting te laten komen. Stemverklaringen over motie M 57 Mevrouw Oerlemans (ONS Tilburg) hoorde het idee om aan te sluiten bij wat er al is zoals de nieuwe website Werk en Inkomen.

Zij wil bij laagdrempelig en begrijpelijk de oproep doen om de website in andere talen beschikbaar te maken. Motie M 57 wordt bij handopsteken in stemming gebracht en unaniem aangenomen. De voorzitter stelt motie M 06 aan de orde. Motie M 06 ‘Geen huisuitzettingen door betalingsachterstanden’ De raad van de gemeente Tilburg in vergadering bijeen op donderdag 10 november 2022; constateert dat: veel Tilburgers door de forse prijsstijgingen hun rekeningen niet meer kunnen betalen; de effecten van de voorgenomen maatregelen van dit kabinet nog niet duidelijk zijn, maar wat wel duidelijk is, is dat voor dit en volgend jaar de prijsstijgingen niet volledig gecompenseerd gaan worden;

Raadsvergadering gemeente Tilburg 10 en 14 november 2022

pagina 9

veel Tilburgers al problemen hadden om rond te komen voordat de prijzen zo enorm stegen; overwegende dat: als huurachterstanden ontstaan door betalingsproblemen het risico op huisuitzetting ontstaat; huisuitzettingen grote invloed hebben op de levens van mensen en in het bijzonder gezinnen. Dat problemen die er al zijn vele malen erger worden door een huisuitzetting en dat deze gevolgen zoveel mogelijk voorkomen moeten worden; draagt het college op: ervoor te zorgen dat geen enkele Tilburger door betalingsachterstanden uit huis wordt gezet; en gaat over tot de orde van de dag. Namens de SP-fractie: Helma Oostelbos. Namens de Voor Tilburg-fractie: Ivan Otten. Namens de ONS Tilburg-fractie: Linda Oerlemans. Mevrouw Schampers (D66) vindt de motie sympathiek, maar denkt dat het helemaal voorkomen van huisuitzettingen onmogelijk is. In het convenant wonen 2020-2025 is vastgelegd dat het maximale gedaan moet worden om huisuitzettingen te voorkomen, waardoor de motie mogelijk overbodig is. De heer Janssen (LST) vraagt wat men gaat doen als een betalingsachterstand moedwillig tot stand is gekomen en of aan schulden schuldhulpverlening en bewindvoering gekoppeld kunnen worden. Mevrouw Couwenberg (CDA) dient de motie graag mede in. Mevrouw Mieris (CDA) meent dat woningcorporaties zich al inzetten tegen huisuitzettingen en vraagt wat het college hieraan nog kan doen.

Ook wil zij weten wat bij particuliere verhuur te doen is. De heer Kriellaars (VVD) vraagt ook aandacht voor private woningen en vraagt of door de verscherpte inkomenstoets het moeilijker zal worden voor mensen met een kleine beurs om een woning te huren. Wethouder Çelik stelt dat Tilburg al heel veel doet op dit onderwerp. Op grond van de Wet op de schuldhulpverlening leveren huurders al huurachterstanden aan de gemeente aan. Vroeg erbij-teams proberen dan op maat contact te leggen, ook fysiek. Daarnaast zijn er met woningcorporaties afspraken gemaakt over samenwerking. Die samenwerking is intensief, nauw en goed. De woningcorporaties zetten veel in op het thema, zodat betalingsproblemen aan de voorkant worden voorkomen. Commerciële verhuurders hebben nu al de verplichting om betalingsachterstanden bij de gemeente te melden. Als ze dat niet doen wijzen rechters een verzoek tot ontruiming af. In een stad is er altijd een aantal mensen dat geen hulp wil. Dus helemaal uitsluiten kan hij betalingsachterstanden door het niet betalen van de huur niet. Hij ontraadt de motie omdat de gemeente al heel veel doet. Mevrouw Oostelbos (SP) laat weten dat deze tijd om zo’n motie vraagt, omdat veel mensen het heel erg moeilijk hebben. Zij vraagt zich af of onzichtbaren voor de gemeente wel zichtbaar zijn.

De gemeente doet al heel veel, maar deze tijd vraagt om extra aandacht, omdat je zonder huis eigenlijk niet kunt leven. Het is belangrijk dat niemand zijn huis wordt uitgezet, tenzij het gaat om criminaliteit. Gezinnen met kinderen mogen nooit hun huis worden uitgezet. Zij weet dat na drie maanden betalingsachterstand particuliere verhuurders toch de mogelijkheid hebben om huurders uit hun huis te zetten. Motie M 06 wordt bij handopsteken in stemming gebracht en met 10 tegen 29 stemmen verworpen, met de stemmen van de LST, de PvdD, Voor Tilburg, het CDA,

Raadsvergadering gemeente Tilburg 10 en 14 november 2022

pagina 10

ONS Tilburg en de SP voor (de leden Kokke en Zouridis-Veldhoven zijn bij de stemming afwezig). De voorzitter stelt motie M 16 aan de orde. Motie M 16 ‘Geen afsluitingen van gas en elektra’ De raad van de gemeente Tilburg in vergadering bijeen op donderdag 10 november 2022; constateert dat: veel Tilburgers door de prijsstijgingen de energierekening niet meer kunnen betalen; de effecten van het voorgenomen prijsplafond nog niet duidelijk zijn en ondanks het prijsplafond de energierekening voor een aantal Tilburgers toch te hoog kunnen zijn; veel Tilburgers in een slecht geïsoleerd (huur) huis weinig mogelijkheden hebben om hun energieverbruik omlaag te brengen, anders dan in de kou te zitten; energiearmoede ook al voor de prijsstijgingen in Tilburg een groot probleem was voor veel huishoudens; overwegende dat: energie, kunnen koken, warm douchen en je huis verwarmen een basisvoorziening is en het ontnemen van deze basisvoorziening grote gevolgen heeft voor mensen en hun gezinnen; dat de effecten van maatregelen voorgenomen door het Rijk nog niet duidelijk zijn, maar dat dat geen belemmering is om uit te spreken dat geen inwoner van Tilburg mag worden afgesloten van gas en elektra; draagt het college op: ervoor te zorgen dat geen enkele inwoner van Tilburg door betalingsachterstanden wordt afgesloten van energie; en gaat over tot de orde van de dag.

Namens de SP-fractie: Helma Oostelbos. Namens de Voor Tilburg-fractie: Ivan Otten. Namens de ONS Tilburg-fractie: Linda Oerlemans. https://nos.nl/l/2449857 Mevrouw Schampers (D66) weet dat vanuit het Rijk al is bepaald dat mensen in principe niet afgesloten mogen worden, op voorwaarde dat ze in contact blijven met hun energiemaatschappij over een betalingsregeling. Tilburg kent ook een energietoeslag en een maatwerktraject vanuit het Tilburgs Ondersteuningsfonds. D66 is dus van mening dat er al een maximale inspanning geleverd wordt om mensen te helpen met de huidige energietarieven. De heer Heuvelmans (GroenLinks) sluit zich daarbij aan. Het dictum is zo breed geformuleerd dat hij zich afvraagt wat de SP eigenlijk met de motie wil. De heer Janssen (LST) informeert naar de omgang met gezinnen met kinderen en vraagt de SP om haar noodplan naar hem toe te sturen. Mevrouw Mieris (PvdA) vraagt hoe de SP denkt ervoor te kunnen zorgen dat geen enkele inwoner door betalingsachterstanden zal worden afgesloten van energie. Wethouder Çelik deelt mee dat energiemaatschappijen bij een achterstand van drie maanden of een schuld van 900 euro verplicht zijn dat te melden bij de gemeente, die dan in actie zal komen. Energiemaatschappijen mogen in de periode tussen oktober en april niet afsluiten. Met EnNatuurlijk is afgesproken dat niemand wordt afgesloten.

De gemeente probeert aan de voorkant vroegtijdig bij betalingsachterstanden te zijn. Afsluitingen zijn echter nooit volledig te voorkomen, omdat mensen niet altijd willen meewerken. Hij ontraadt de motie.

Raadsvergadering gemeente Tilburg 10 en 14 november 2022

pagina 11

Mevrouw Oostelbos (SP) merkt op dat de energietoeslag geldt voor mensen met een inkomen tot 130% van het wettelijk sociaal minimum. Ook mensen met een inkomen boven 130% van het sociaal wettelijk minimum kunnen echter in de problemen komen. De oproep is niemand af te sluiten van gas en elektra. Sommige mensen zetten hun verwarming niet aan. Mensen aangesloten op het warmtenet in TilburgNoord kunnen niet zien wat hun verbruik is. Het noodplan heeft zij al aan de fractievoorzitters gestuurd. Een energiebedrijf mag klanten pas afsluiten na drie aanmaningen en na contact met de gemeente. Zij meent dat de gemeente te allen tijde afsluiting moet voorkomen, tenzij er criminele activiteiten hebben plaatsgevonden waardoor de rekening heel hoog is. Zij wil toch een extra stap zetten om te zorgen dat niemand in de kou zit. Tweede termijn motie M 16 Mevrouw Mieris (PvdA) kan die laatste woorden onderschrijven, maar vraagt of het juridisch mogelijk is en of de gemeente te allen tijde een afsluiting kan voorkomen. De heer Heuvelmans (GroenLinks) vindt het dictum algemeen en vraagt nogmaals wat de indieners willen. Er zijn een energietoeslag voor mensen tot 130% van het wettelijk sociaal minimum, een maatwerkoplossing bij het TOF, een prijsplafond en een landelijk fonds waartoe mensen met schulden zich kunnen wenden, waardoor het overgrote deel van de mensen niet in problemen hoeft te komen.

Hij vraagt wat de indieners aanvullend nog willen. Mevrouw Schampers (D66) sluit zich daarbij aan. Voor de mensen met een inkomen boven de 130% boven het wettelijk sociaal minimum is er het TOF. Mensen worden niet afgesloten tot 1 april 2023 zodra zij in onderhandeling zijn met hun energiebedrijf over een betalingsregeling. Wethouder Çelik kan mensen niet dwingen die geen hulp accepteren of niet bereikbaar zijn, maar wel stelt hij alles in het werk om mensen van het aanbieden van hulp te overtuigen. Mevrouw Oostelbos (SP) erkent dat de gemeente al heel veel doet. Toch is er een deel van de mensen die mogelijk toch afgesloten worden. Daarvoor kan de gemeente een potje maken waardoor ze toch niet worden afgesloten. Motie M 16 wordt bij handopsteken in stemming gebracht en met 10 tegen 29 stemmen verworpen, met de stemmen van de LST, Voor Tilburg, het CDA, de PvdD, de SP en ONS Tilburg voor (de leden Kokke en Zouridis-Veldhoven zijn bij de stemming afwezig). De voorzitter stelt motie M 47 aan de orde. Motie M 47 ‘Aanpak energiearmoede versnellen’ De raad van de gemeente Tilburg in vergadering bijeen op maandag 7 november 2022; constateert dat: -

de energiearmoede breed in de stad aanwezig is en diep ingrijpt in de levens van veel mensen;

-

de gemeente een middellange/lange termijn agenda heeft om te verduurzamen, maar het nu nodig is op korte termijn al het mogelijke te doen om energiearmoede te verlichten;

-

de gemeente de intentie heeft uitgesproken een witgoedregeling te gaan onderzoeken, maar er nog geen duidelijkheid is of deze regeling er komt en per wanneer;

-

energiecoaches op dit moment enkel aangevraagd kunnen worden door ‘huishoudens die van de gemeente of woningcorporatie een brief hebben gekregen’;

-

de gemeente zeer recent is begonnen met de duurzaamheidsmakelaar in de wijk Quirijnstok;

Raadsvergadering gemeente Tilburg 10 en 14 november 2022

pagina 12

overwegende dat: -

inwoners die in armoede leven vaak een gebrek hebben aan doe-kracht;

-

gemeenten Amsterdam, Nijmegen en Arnhem FIX-brigades kennen die inwoners helpen met het aanbrengen van energiebesparende middelen en recent de Stichting FIX-brigade Nederland is opgericht;

-

het niet ter discussie staat dat de komende winter voor veel gezinnen financieel zeer spannend gaat zijn en extra maatregelen op korte termijn daarmee noodzakelijk zijn;

-

verschillende gemeenten, zoals Heerenveen, Loon op Zand en Amsterdam, op dit moment al een witgoedregeling hebben ingesteld;

-

energiebesparing de meest duurzame oplossing is om energiearmoede aan te pakken;

verzoekt het college om: -

op een zo’n kort mogelijke termijn een lokale witgoedregeling in te stellen, die minimahuishoudens in staat stelt om tegen gunstige voorwaarden bij ondernemers in onze stad energieonzuinig witgoed in te wisselen naar nieuw energiezuinig witgoed;

-

op een zo’n kort mogelijke termijn de bestaande voorwaarden voor de inzet van gratis energiecoaches en vouchers uit te breiden, deze op aanvraag beschikbaar te stellen voor alle minima huishoudens en per huishouden daarbij een gratis toolbox beschikbaar te stellen;

-

de benodigde gelden, indien deze niet uit bestaande middelen kunnen komen, uit het crisisherstelfonds dan wel klimaatfonds beschikbaar te stellen;

-

te onderzoeken of het breed beschikbaar maken van lokale FIX-brigades in Tilburg mogelijk is en zo ja, wat er voor nodig is om dit concept uit te rollen;

-

te onderzoeken of een opschaling van het concept van de duurzaamheidsmakelaar mogelijk is en zo ja, wat er voor nodig is om dit concept uit te rollen;

-

beide onderzoeken uiterlijk eerste kwartaal 2023 terug te koppelen aan de raad;

en gaat over tot de orde van de dag. Namens de PvdA-fractie: Stefan Jansen. Namens de GroenLinks-fractie: Evelien Kostermans. Namens de Voor Tilburg-fractie: Ivan Otten. Namens de Partij voor de Dieren-fractie: Anne-Miep Vlasveld. Namens de ONS Tilburg-fractie: Linda Oerlemans. De heer Janssen (LST) informeert wat de motie voor de burgers betekent en waarschuwt voor versnippering. Wellicht is het beter eerder aan mensen aan te geven welke de kosten zijn als mensen achter de voorkeur komen. De heer Broeders (VVD) is voor structurele oplossingen voor iedereen en wil ook weten wat de kosten zijn. Beter kan men misschien kijken naar structurele oplossingen. Mevrouw Schampers (D66) sluit zich aan bij de vorige sprekers. D66 ziet graag één te trekken lijn bij energietoeslag en de doelgroep aan te houden die bij de energietoeslag is besproken. Zij vraagt of de indieners zich daarbij kunnen aansluiten. Mevrouw Oostelbos (SP) noemt de motie sympathiek, maar betreurt het dat die nu pas voorligt. Eerder was er een bijeenkomst over energiearmoede waarover op 3 oktober een plan zou liggen. Daarna is het criterium om in aanmerking te komen voor energietoeslag van 120% naar 130% van het wettelijk sociaal minimum gegaan.

Raadsvergadering gemeente Tilburg 10 en 14 november 2022

pagina 13

Toch wil zij de motie ondersteunen en raadt zij aan vouchers voor het vervangen van witgoed te gebruiken. Wethouder Çelik geeft een reactie op de zes verzoeken in de motie: 1. het college staat sympathiek tegenover een witgoedonderzoek/-regeling; de voor- en nadelen van de gekozen werkwijzen van de diverse gemeenten worden onderzocht, evenals de financiering; het onderzoek rondt het college nog dit jaar af; een voorstel hierover is begin 2023 te verwachten; er is ook dekking nodig voor ambtelijke capaciteit om een witgoedregeling te kunnen uitvoeren, evenals voor het stellen van gunstige voorwaarden; 2. de bestaande voorwaarden voor vouchers en coaches zijn al uitgebreid; in de wijken waar de nood het hoogst is krijgen mensen een uitnodiging voor een coach en een voucher; er wordt daarnaast doorverwezen vanuit partners, zoals woningcorporaties, schuldhulpverlening en ContourdeTwern; de capaciteit van energiecoaches is deze maand verdubbeld, waarmee 60 tot 70 huisbezoeken per week af te leggen zijn; die capaciteit is echter nog te laag om alle minimahuishoudens te voorzien; 3. de opdracht om gelden vanuit het crisisherstelfonds en klimaatfonds beschikbaar te stellen kan hij overnemen; 4.

wat betreft lokale FIX-brigades zijn er al organisaties die al werken; het college onderzoekt mogelijkheden om het takenpakket van energiecoaches uit te breiden met producten, zoals radiatorfolie; afhankelijk van de opgedane ervaringen kan besloten worden om verder op te schalen en daarvoor komt het college terug naar de raad; 5. de duurzaamheidsmakelaar is nu in proefwijk Quirijnstok actief; door in de wijk te zijn is ook advies te geven en zijn mensen ook te helpen; de intentie is te kijken wat het kenmerk van de wijk is en welk type makelaar daarbij hoort; 6. hij verwacht later dit jaar met een plan van aanpak te komen over energiearmoede met het inzetten van soortgelijke concepten als de duurzaamheidsmaatregelen; de financiële gevolgen daarvan zal het college in kaart brengen; in eerste instantie worden bestaande middelen gezocht, zoals de Rijksmiddelen, indien nodig volgt een voorstel voor aanvullende middelen aan de raad. Hij adviseert de motie met de gemaakte kanttekeningen over te nemen. De heer Jansen (PvdA) bevestigt veel ambitie te hebben, er is ook veel nodig om de energiearmoede aan te pakken. Gekozen is voor de beste methode, namelijk energiebesparing. Het gaat erom te zorgen dat er geen energie uit gaat en structureel kosten bespaard worden. Of burgers te maken krijgen met kosten hangt af van de uitvoering van de regeling.

Wat hem betreft zijn burgers zo weinig mogelijk kosten kwijt. Voor hem is het ook niet altijd duidelijk wie coach, adviseur of makelaar is, misschien moeten nieuwe namen bedacht worden. Wat hem betreft wordt zo veel mogelijk aangesloten bij wat er is. De doelgroep moet nog bepaald worden, maar bestaande maatregelen voor bepaalde groepen moeten niet op de schop gaan. Er is de afgelopen tijd al heel veel gebeurd en er zijn veel stappen gezet. De motie is een aansporing om nog meer te doen. Er is dekking nodig voor uitvoering van de motie, wat kan vanuit het klimaatfonds en het crisisherstelfonds. De middelen zijn volgens hem niet de beperking. De motie roept op tot het maken van een regeling waarvan mensen die een stap willen zetten ook gebruik kunnen maken. Vanwege overlap tussen de doelgroepen denkt hij dat de extra capaciteit beperkt is. De motie roept op om alle minimahuishoudens gebruik te laten maken van maatregelen. FIX-brigades kunnen ook groepen burgers zijn. Er zijn al goede initiatieven in de stad, zoals de klimaatklussers, maar ze zijn nog druppels op een gloeiende plaat. Daarom is het nodig te kijken naar opschaling en het komen tot een systeem van doecapaciteit. De duurzaamheidsmakelaar betreft een onderzoek om te kijken of opschaling nodig is. De aanpak daarvan is succesvol en wordt gewaardeerd.

Raadsvergadering gemeente Tilburg 10 en 14 november 2022

pagina 14

Tweede termijn motie M 47 Mevrouw Oostelbos (SP) vraagt wat mogelijk is om alle minimahuishoudens te bereiken en waarom wordt gewacht op gelden vanuit het Rijk. De gemeente zou namelijk ook geld kunnen voorschieten, waarna het rijksgeld wel komt. Wethouder Çelik kijkt in eerste instantie naar rijksmiddelen en doet wat nodig is. De capaciteit om alle minimahuishoudens te bereiken is er niet, maar het is wel mogelijk om zaken op een slimme en andere manier te organiseren, zoals met inloopspreekuren in een aantal wijken. Er is daardoor een geografische dekking mogelijk. Stemverklaringen motie M 47 Mevrouw Couwenberg (CDA) staat zeker voor alle mensen die hulp nodig hebben, wat vaak mensen zijn die zitten in de inkomensgroep tot 130% van het wettelijk sociaal minimum. Ook de middenklasse gaat echter kopje onder en zij willen ook geholpen worden. De motie vergroot juist de afstand tussen de minima en de anderen. Daarom stemt zij tegen de motie. De heer Broeders (VVD) stemt voor de motie, gehoord de toelichting van de wethouder dat het inwoners raakt en dat het structureel voor de lange termijn is. Mevrouw Schampers (D66) stemt voor, omdat de motie inzet op een duurzame oplossing.

Motie M 47 wordt bij handopsteken in stemming gebracht en met 33 tegen 6 stemmen aangenomen, met de stemmen van de LST, het CDA en FvD tegen (de leden Kokke en Zouridis-Veldhoven zijn bij de stemming afwezig). De voorzitter stelt motie M 08 aan de orde. Motie M 08 ‘Terugdringen van gezondheidsongelijkheid begint met een gezond gebit’ De raad van de gemeente Tilburg in vergadering bijeen op 10 november 2022; constateert dat: sinds mondzorg voor volwassenen niet meer wordt vergoed, gaan ongeveer 1,5 miljoen Nederlanders mensen niet of nauwelijks naar de tandarts. Zij kunnen de tandarts gewoon niet meer betalen; •

de organisatie Dokters van de wereld het hele land door trekt met de Mondzorgkaravaan. In deze mobiele tandartspraktijk voert een tandarts als vrijwilliger noodbehandelingen uit. De mensen die behandeld worden, zijn geselecteerd door lokale organisaties zoals de schuldhulpverlening, daklozenopvang en voedselbanken;

•

de Mondzorgkaravaan van Dokters van de wereld op dinsdag 12 juli in Tilburg is geweest en ze heeft members van de Quiet Community geholpen met een gratis mondzorgbehandeling. Daarnaast was er ook individueel advies van de mondhygiëniste en poetsvoorlichting;

•

wethouder Lahlah en zes andere partners een intentieverklaring ondertekend hebben waarmee zij zich hiermee committeren om een jaar lang gratis basale mondzorg te blijven bieden aan kwetsbare mensen in Tilburg;

•

de gezondheidsverschillen tussen bewoners van ‘goede’ en ‘slechte’ wijken gigantisch zijn. Lager opgeleiden leven maar liefst 15 jaar minder in goede gezondheid dan hoger opgeleiden. Deze verschillen zijn ook te zien als het gaat om het bezoek aan de tandarts, als ook de kwaliteit van de gebitten;

•

een slechte mondgezondheid de kans op gezondheidsklachten zoals longontsteking, aderverkalking en hart en vaatziekten en nog andere ziektes verhoogd;

Raadsvergadering gemeente Tilburg 10 en 14 november 2022

pagina 15

•

armoede de mens tekent en dat begint in de mond, rotte tanden en kiezen, dat is geen visitekaartje bij ontmoetingen met andere mensen. Vaak sta je dan al met 1-0 achter;

•

TOF (Tilburgs Ondersteunings Fonds) en TOM (Tandzorg op Maat) onvoldoende middelen beschikbaar hebben om alle aanvragen in behandeling te nemen;

•

TOF en TOM niet bekend zijn bij bewoners die in aanmerking komen voor TOF en TOM;

•

TOF en TOM niet bekend zijn bij alle Tilburgse tandartsen en professionals van sociaal maatschappelijke instellingen;

overwegende dat: •

dit college inzet op gezondheidspreventie; daar hoort een gezond gebit bij. Want de mond geeft vaak het eerste signaal, dat er iets in het lijf niet goed gaat;

•

gemeente Tilburg een motie aangenomen heeft om een plan te maken om het aantal kinderen dat niet naar de tandarts gaat flink te verlagen. Dit plan is inmiddels in uitvoering gegaan. Het begin is gemaakt;

•

een goede gezondheid begint bij de tanden en niet pas in de keelholte;

•

een goed gebit zorgt voor inwoners die gelukkiger en langer in goede gezondheid leven;

draagt het college op: •

om een uitvoeringsplan te maken samen met andere partners om tandzorg breed beschikbaar te maken;

•

om de mogelijkheden van het TOF (Tilburgs ondersteuningsfonds) en het TOM (Tandzorg op Maat) meer bekendheid te geven zowel bij inwoners als bij de professionals;

•

om mogelijkheden te creëren tot een drempelloos bezoek aan de tandarts en mondhygiënist voor preventie en tijdige behandeling bv door ondersteuning en voorlichting op maat aan burgers in de pactwijken;

•

om tandzorg gemeentelijke basiszorg te maken voor mensen met een inkomen tot 130% van het bestaansminimum en deze zorg te versterken in samenwerking met zorgverzekeraars en andere partners;

Namens de SP-fractie: Helma Oostelbos. Namens de Voor Tilburg-fractie: Ivan Otten. Namens de ONS Tilburg-fractie: Linda Oerlemans. De heer Molenaar (D66) heeft berekend dat alle Tilburgers met een inkomen tot 130% van het wettelijk sociaal minimum een pakket aanbieden de gemeente jaarlijks 10,8 miljoen euro zou kosten. Hij vraagt of de indieners het dat waard vinden. De heer Van Aarle (LT) vindt de motie positief, maar heeft moeite met de specificatie van de PACT-wijken. Het probleem speelt volgens hem ook in andere wijken. De heer Jansen (PvdA) zit op een lijn met de SP wat betreft het beschikbaar stellen van mondzorg in brede zin voor mensen die het nodig hebben. Met er gemeentelijke basiszorg van maken heeft hij moeite, omdat het in Nederland anders geregeld is. Dat is voor de PvdA een stap te ver. Wethouder Lahlah ziet de motie als een oproep om tand- en mondzorg voor iedereen toegankelijk te maken. Zij kan zich vinden om de lobby richting het Rijk te verstevigen. De wethouder ontraadt de motie echter, omdat de gemeente al stevig inzet op het toegankelijk maken van mondzorg voor alle Tilburgers. Vorig jaar is het mondzorgpreventieplan vastgesteld, om meer kinderen onder de 18 jaar periodiek mondzorg te geven om zo het bereik te vergroten. Daarnaast zet de gemeente al

Raadsvergadering gemeente Tilburg 10 en 14 november 2022

pagina 16

langer in op de toegankelijkheid van mondzorg voor volwassenen. Er is een zorgverzekering voor minima. Mensen die tussen wal en schip dreigen te vallen en hun mondzorg niet kunnen betalen kunnen een beroep doen op het Tilburgse ondersteuningsfonds. De gemeente is met de zorgverzekeraar aangesloten bij een regionaal convenant, waarbij gezamenlijk wordt ingezet op mondzorg voor Tilburg. Er wordt dus al zo drempelloos als mogelijk gebruik gemaakt van mondzorg binnen het huidige systeem. Het college zou echter graag een ander systeem zien waarbij mondzorg voor iedereen in de basisziektekostenverzekering zit. Het is gênant dat mond- en tandzorg niet in het basispakket zit. Het college gaat zich daarvoor inzetten en brengt dat onder de aandacht bij de landelijke wetgever. Zij roept eenieder op om dat te steunen en de petitie van Dokters van de wereld te tekenen. Mevrouw Oostelbos (SP) constateert dat armoede vaak af te lezen is aan de staat van iemands gebit. Zij wil eigenlijk dat mondzorg laagdrempeliger wordt en tandartsbezoek collectief wordt geregeld in samenwerking met de scholen. De gemeente doet al het een en ander, maar er kan meer. Lokaal Tilburg heeft volgens haar gelijk en niet alleen in de PACT-wijken heeft men tandzorg nodig. Met tandzorg leven mensen langer. Het gaat erom het voor mensen makkelijker te maken om tand- en mondzorg te bereiken.

Het college roept zij op om te kijken hoe meer mensen en kinderen te bereiken zijn. Tweede termijn motie M 08 De heer Molenaar (D66) ziet dissonantie in de tekst waar staat dat tandzorg in de collectieve verzekering moet komen en de uitleg van mevrouw Oostelbos die aangeeft huidige regelingen beter en toegankelijker te maken. Mevrouw Oostelbos (SP) bevestigt die dissonantie en stelt daarom een aantal wijzigingen in de motie voor. In de eerste bullet is ‘breed beschikbaar’ naar ‘laagdrempelig’ veranderd, om het voor mensen makkelijker en inzichtelijker te maken waar zij terecht kunnen. Bij de derde bullet heeft zij ‘PACT-wijken’ geschrapt. Ook heeft zij de vierde bullet geschrapt. Het gaat haar erom dat veel mensen niet weten waar zij terecht kunnen voor laagdrempelige mondzorg. Motie M 08 (nieuw) ‘Terugdringen van gezondheidsongelijkheid begint met een gezond gebit’ De raad van de gemeente Tilburg in vergadering bijeen op 10 november 2022; constateert dat: sinds mondzorg voor volwassenen niet meer wordt vergoed, gaan ongeveer 1,5 miljoen Nederlanders mensen niet of nauwelijks naar de tandarts. Zij kunnen de tandarts gewoon niet meer betalen; •

de organisatie Dokters van de wereld het hele land door trekt met de Mondzorgkaravaan. In deze mobiele tandartspraktijk voert een tandarts als vrijwilliger noodbehandelingen uit. De mensen die behandeld worden, zijn geselecteerd door lokale organisaties zoals de schuldhulpverlening, daklozenopvang en voedselbanken;

•

de Mondzorgkaravaan van Dokters van de Wereld op dinsdag 12 juli in Tilburg is geweest en ze heeft members van de Quiet Community geholpen met een gratis mondzorgbehandeling. Daarnaast was er ook individueel advies van de mondhygiëniste en poetsvoorlichting.

•

Wethouder Lahlah en zes andere partners een intentieverklaring ondertekend hebben waarmee zij zich hiermee committeren om een jaar lang gratis basale mondzorg te blijven bieden aan kwetsbare mensen in Tilburg;

•

de gezondheidsverschillen tussen bewoners van ‘goede’ en ‘slechte’ wijken gigantisch zijn. Lager opgeleiden leven maar liefst 15 jaar minder in goede

Raadsvergadering gemeente Tilburg 10 en 14 november 2022

pagina 17

gezondheid dan hoger opgeleiden. Deze verschillen zijn ook te zien als het gaat om het bezoek aan de tandarts, als ook de kwaliteit van de gebitten; •

een slechte mondgezondheid de kans op gezondheidsklachten zoals longontsteking, aderverkalking en hart en vaatziekten en nog andere ziektes verhoogt;

•

armoede de mens tekent en dat begint in de mond, rotte tanden en kiezen, dat is geen visitekaartje bij ontmoetingen met andere mensen. Vaak sta je dan al met 1-0 achter.

•

TOF (Tilburgs ondersteuningsfonds) en TOM (Tandzorg op Maat) onvoldoende middelen beschikbaar hebben om alle aanvragen in behandeling te nemen;

•

TOF en TOM niet bekend zijn bij bewoners die in aanmerking komen voor TOF en TOM;

•

TOF en TOM niet bekend zijn bij alle Tilburgse tandartsen en professionals van sociaal maatschappelijke instellingen;

overwegende dat: •

dit college inzet op gezondheidspreventie; daar hoort een gezond gebit bij. Want de mond geeft vaak het eerste signaal, dat er iets in het lijf niet goed gaat;

•

gemeente Tilburg een motie aangenomen heeft om een plan te maken om het aantal kinderen dat niet naar de tandarts gaat flink te verlagen. Dit plan is inmiddels in uitvoering gegaan. Het begin is gemaakt;

•

een goede gezondheid begint bij de tanden en niet pas in de keelholte;

•

een goed gebit zorgt voor inwoners die gelukkiger en langer in goede gezondheid leven;

draagt het college op: •

om een uitvoeringsplan te maken samen met andere partners om tandzorg laagdrempelig te maken;

•

om de mogelijkheden van het TOF, Tilburgs ondersteuningsfonds en het TOM, Tandzorg op Maat meer bekendheid te geven zowel bij inwoners als bij de professionals;

•

om mogelijkheden te creëren tot een drempelloos bezoek aan de tandarts en mondhygiënist voor preventie en tijdige behandeling bv door ondersteuning en voorlichting op maat aan burgers.

Namens de SP-fractie: Helma Oostelbos. Namens de Voor Tilburg-fractie: Ivan Otten. Namens de ONS Tilburg-fractie: Linda Oerlemans. Stemverklaringen over motie M 08 (nieuw) De heer Jansen (PvdA) stemt voor de nieuwe motie, met de oproep om het plan zo kort, klein en krachtig mogelijk te maken, en vooral te richten op waar er nog drempels zijn en hoe die weggenomen kunnen worden. De heer Molenaar (D66) stemt tegen de nieuwe motie, omdat er niets meer in de motie staat wat er nog niet gebeurt of helpt bij de uitvoering van plannen. De heer Van Aarle (LT) stemt voor de nieuwe motie, nu die is aangepast. Die is volgens hem wel degelijk een stimulans om op de ingeslagen weg door te gaan. Motie M 08 (nieuw) wordt bij handopsteken in stemming gebracht en met 28 tegen 11 stemmen aangenomen, met de stemmen van de LST, GroenLinks, de PvdA, het CDA, Voor Tilburg, de PvdD, FvD, de SP, Lokaal Tilburg, ONS Tilburg en 50PLUS voor (de leden Kokke en Zouridis-Veldhoven zijn bij de stemming afwezig). De voorzitter stelt motie M 17 aan de orde.

Raadsvergadering gemeente Tilburg 10 en 14 november 2022

pagina 18

Motie M 17 ‘Terugdringen van gezondheidsongelijkheid begint met het vergoeden medische kosten via bijzondere bijstand’ De raad van de gemeente Tilburg in vergadering bijeen op donderdag 10 november 2022; constateert dat: •

de gezondheidsverschillen tussen bewoners van ‘goede’ en ‘slechte’ wijken zijn gigantisch. Lager opgeleiden leven maar liefst 15 jaar minder in goede gezondheid, dan hoger opgeleiden. De ongelijkheid groeit, en de coronacrisis heeft dat alleen maar erger gemaakt;

•

de kosten voor brillen, beugels en gehoorapparaten elk jaar stijgen;

•

we in Tilburg al jaren geen medische kosten meer vergoeden via de bijzondere bijstand;

•

de afgelopen jaren de gemeentelijke bijdragen voor de collectieve ziektekosten minima verlaagd zijn;

•

mensen eerst een afwijzing moeten hebben via de bijzondere bijstand, voordat ze beroep kunnen doen op het Tilburgs Ondersteuningsfonds. En dat alleen hulpverleners een aanvraag kunnen doen;

•

alles duurder wordt. Zoals boodschappen, benzine en energie;

•

het platform Sociale Zekerheid al langer aandringt op het opnieuw vergoeden van de medische kosten via de bijzondere bijstand;

overwegende dat: •

dit college al eerder heeft aangegeven dat ze er voor ieder Tilburg willen zijn;

•

gezondheidsongelijkheid is een hardnekkige en langdurige problematiek is;

•

bij hardnekkig problemen het belangrijk is, om buiten gebaande paden te denken;

•

gemeente Tilburg voldoende financiële middelen heeft, om opnieuw de medische kosten te vergoeden van bijzondere bijstand;

draagt het college op: te onderzoeken hoe op korte termijn, de medische kosten weer vergoed kunnen worden via de bijzondere bijstand en de raad hierover te rapporteren in het eerste kwartaal van 2023 en eventuele financiële gevolgen te verwerken in de tussenrapportage 2023; en gaat over tot de orde van de dag. Namens de SP-fractie: Hans Kokke. Namens Voor Tilburg-fractie: Ivan Otten. Namens de ONS Tilburg-fractie: Linda Oerlemans. De heer Heuvelmans (GroenLinks) memoreert dat GroenLinks dezelfde motie in juli jl. bij behandeling van de tussenrapportage heeft ingediend en informeert naar de toegevoegde waarde om deze motie opnieuw in te dienen. Wethouder Lahlah bevestigt dat de motie bij de tussenrapportage voorbij is gekomen, die is ingetrokken na haar toezegging de kwestie te betrekken bij een onderzoek naar versimpeling en vereenvoudiging van de bijzondere bijstand, welk onderzoek begin 2023 zal plaatsvinden. Het doel is vooral om te onderzoeken hoe inwoners passend en doelgericht te ondersteunen zijn als medische kosten zich voordoen. Mevrouw Oostelbos (SP) bevestigt dat eenzelfde motie eerder is ingediend bij behandeling van de perspectiefnota, waar voorstellen werden gedaan om bij de begroting terug te zien. Zij vindt het onderzoek lang duren. Om medische kosten bij het Tilburgse ondersteuningsfonds te laten vergoeden moet eerst een aanvraag bij