Bijlage 1 - Raadsbrief evaluatie en aanbevelingen jaarwisseling d.d. 14-5
Tekst van het document
Onderwerp
Aan de leden van de gemeenteraad
Datum
Evaluatie jaarwisseling
14 mei 2024
Portefeuillehouder Theo Weterings
Uw kenmerk
Behandelend ambtenaar Rikie de Veer
Afdeling PPI i.o.v. V&W
Postadres Postbus 90155 5000 LH Tilburg
Beste raadsleden, Met deze raadsbrief presenteren wij u de evaluatie van afgelopen jaarwisseling (zie bijlage 1) en informeren wij u over de collegebesluiten voor komende jaarwisselingen.
Aanleiding De actuele motie ‘Vuurwerkverbod’ die op 22 mei 2023 is aangenomen door de gemeenteraad, is de aanleiding geweest om de jaarwisseling 2023-2024 volgens ‘nieuwe stijl’ in te richten. Dat betekent op hoofdlijnen dat er in heel de gemeente een verbod op het afsteken van particulier vuurwerk van kracht was, er wijk- en dorpsinitiatieven zijn georganiseerd, twee jaarwisselingsshows plaatsvonden en dat het verkopen van vuurwerk binnen de gemeente als minder vanzelfsprekend benaderd werd. Eerder informeerden wij u over het verloop van de jaarwisseling voor wat betreft incidenten, overlast, schade en letsel. Daarbij hebben wij ook toegezegd dat u een uitgebreide evaluatie van de jaarwisseling zou ontvangen in het kader van Tilburg Vuurwerkvrij. Met deze raadsbrief sturen wij u deze evaluatie en de voorstellen van het college om toe te werken naar een vuurwerkvrij Tilburg. De eerste jaarwisseling nieuwe stijl heeft plaatsgevonden en is door veel inwoners met veel enthousiasme ontvangen. We kijken dan ook op een succesvolle eerste editie terug. De successen en verbeterpunten zijn opgenomen in het evaluatierapport. Deze treft u in de bijlage bij deze raadsbrief. In deze evaluatie wordt ook vooruit gekeken naar toekomstige jaarwisselingen.
Daarvoor zijn concrete aanbevelingen voor komende jaarwisseling en een lange termijn uitvoeringsrichting opgenomen om de komende jaren toe te werken naar een vuurwerkvrij Tilburg.
Aanpassingen komende jaarwisselingen Naar aanleiding van de evaluatie van deze eerste jaarwisseling, heeft het college op 14 mei 2024 het volgende besloten: 1. Maakt Wijk- en dorpsinitiatieven mogelijk voor een bedrag van 100.000 euro met een maximum per initiatief van 5.000 euro. 2. Verleent een financiële bijdrage van maximaal 50.000 euro aan de vijf horecapleinen in de binnenstad om activiteiten in de binnenstad te stimuleren op oudejaarsavond en tijdens de jaarwisseling. 3. Organiseert twee jaarwisselingsshows (vuurwerk) op 31 december; in het centrum en in Reeshofpark. 4. Werkt voor de jaarwisseling van 2025-2026 naar 'digitale' jaarwisselingsshows overwegend bestaande uit licht-, laser en projectie-effecten en stelt hiervoor een krediet beschikbaar van 150.000 euro voor de investering in een digitale show, waarbij de bijbehorende kapitaallasten binnen het huidig werkbudget worden gedekt. 5. Zal de verkoop van particulier vuurwerk in de gemeente verder ontmoedigen. 6. Stelt bij de tussenrapportage 2024 aan de raad voor om aanvullend incidenteel budget voor de jaarwisseling 2024-2025 beschikbaar te stellen van 296.000 euro.
Bezoekadres Stadhuisplein 130
7.
Stelt bij de programmabegroting 2025 en verder aan de raad voor om de benodigde budgetten beschikbaar te stellen.
De besluiten worden hieronder per deelopgave toegelicht.
Wijk- en dorpsinitiatieven Bijbehorend besluit: Wijk- en dorpsinitiatieven mogelijk te maken voor een bedrag van 100.000 euro met een maximum per initiatief van 5.000 euro. Met het stimuleren van wijk- en dorpsinitiatieven door een financiële bijdrage te leveren zetten we mensen aan het denken over een alternatief voor het afsteken van vuurwerk en stimuleren we momenten van verbinding. Stimuleren van wijk- en dorpsinitiatieven draagt bij aan de doelstelling ‘verbinden’ en aan de bewustwording van het afsteekverbod. Daarmee worden de eerste stappen naar een nieuw soort Oud & Nieuw beleving gezet. De wijk- en dorpsinitiatieven zijn ook bedoeld als alternatief voor het afsteken van particulier vuurwerk. De initiatieven in de wijken vonden veelal in de middag en aan het begin van de avond plaats. Daarom waren ze nog niet zozeer een alternatief voor het afsteken van vuurwerk, wat voornamelijk later op de avond en in de nacht gebeurt. Komende jaren wil het college de wijk- en dorpsinitiatieven blijven stimuleren met een financiële bijdrage. Om zoveel mogelijk wijk- en dorpsinitiatieven te kunnen ondersteunen, wordt een maximum per initiatief vastgesteld.
Horeca binnenstad Bijbehorend besluit: Een financiële bijdrage te geven van maximaal 50.000 euro aan de vijf horecapleinen in de binnenstad om activiteiten in de binnenstad te stimuleren op oudejaarsavond en tijdens de jaarwisseling. Levendigheid in de binnenstad rondom de jaarwisseling kan een alternatief bieden voor het afsteken van vuurwerk. Afgelopen jaarwisseling heeft de gemeente voor de eerste keer initiatieven van horeca gestimuleerd. De initiatieven van de horeca vonden plaats in de avond en nacht. Deze initiatieven zijn over het algemeen goed bezocht. Met name de evenementen ‘JeetjeMina’ in het Wilhelminapark en ‘Korte Heuvel countdown to 2024’ op de Korte Heuvel waren goed bezocht. Beide evenementen vonden buiten plaats en trokken veel bezoekers (respectievelijk ongeveer 600 en 1400 op het drukste moment). Dit smaakt voor zowel gemeente, bezoekers als de betrokken ondernemers (in de binnenstad) naar meer. Voor de volgende jaarwisseling hopen we daarom meer horecaondernemers enthousiast te maken om samen te zorgen voor een levendige binnenstad op oudjaarsavond. Door voor wijk- en dorpsinitiatieven en levendigheid binnenstad apart bedragen te oormerken en door een maximum subsidiebedrag vast te stellen, bevorderen we dat er zoveel mogelijk initiatieven kunnen worden bevorderd.
Afgelopen jaar zijn we niet alle aanvragen gehonoreerd, omdat het subsidieplafond bereikt was. Met name door horeca werden grotere bedragen per initiatief gevraagd. Komend jaar verwachten we, dankzij goede ervaringen en grotere bekendheid van de subsidieregeling, meer aanvragen. Door de horeca in de binnenstad geen beroep te laten doen op de subsidieregeling, maar separaat te financieren en door het maximale bedrag per wijk- of dorpsinitiatief te verlagen kunnen meer aanvragen worden gehonoreerd uit de wijken en dorpen. In totaal zij er vier aanvragen van horecaondernemers uit de binnenstad ontvangen en goedgekeurd. Voor wat betreft het proces tot aanvragen gaven horecaondernemers aan dat het aanvraagproces omslachtig was voor het doel dat we wilden bereiken (veel horecazaken open en levendigheid buiten). Iedere horecaondernemer organiseerde iets individueels wat niet afgestemd was met andere
initiatieven. Initiatieven in de binnenstad zijn over het algemeen goed bezocht. Horecaondernemers en gemeente ervaren ruimte voor groei. Horecaondernemers zijn enthousiast en hebben aangegeven te willen onderzoeken of zij samen een binnenstad-breed evenement kunnen organiseren. De bijdrage aan de horecapleinen vergt een meerjarige insteek, maar wel met een afbouwend karakter. De afbouw laat zien dat we de horeca in het begin graag financieel stimuleren om levendigheid en openheid mogelijk te maken. De verwachting is dat door hen ontplooide initiatieven stijgend rendabel worden en een bijdrage vanuit de gemeente daarom minder nodig is.
Jaarwisselingsshows Bijbehorende besluiten: Organiseert twee jaarwisselingsshows (vuurwerk) op 31 december; in het centrum en in Reeshofpark. Werkt voor de jaarwisseling van 2025-2026 naar 'digitale' jaarwisselingsshows overwegend bestaande uit licht-, laser en projectie-effecten en stelt hiervoor een krediet beschikbaar van 150.000 euro voor de investering in een digitale show, waarbij de bijbehorende kapitaallasten binnen het huidig werkbudget worden gedekt. komende jaarwisseling nog jaarwisselingsshows met voornamelijk vuurwerk. Daarna ‘digitale’ shows. Voor komende jaarwisseling zijn we gebonden aan de lopende overeenkomst met de dienstverlener die de shows verzorgd. Vanaf 2025-2026 werken we toe naar shows die voornamelijk bestaan uit licht, laser- en projectie-effecten. Vuurwerk zal nog wel deel uitmaken van de shows, maar voor een veel kleiner aandeel. Hiervoor dient een aanbesteding te worden uitgevoerd. Het liefst werken we hiervoor samen met (lokale) kunstenaars. Wanneer de shows digitaal zijn is het denkbaar dat deze (ook) op 1 januari getoond worden en mogelijk op een andere locatie.
De afwegingen hierbij zijn onder andere: Bijdrage van shows aan tradities van het vieren van de jaarwisseling en nieuwjaarsdag Kosten Bereidheid medewerking externe partners uit de stad zoals horeca Technische mogelijkheden shows Veiligheidscirkels We werken voor de jaarwisseling vanaf 2025-2026 toe naar ‘digitale’ shows die voornamelijk bestaan uit licht-, laser- en projectie-effecten omdat: Shows met licht, laser en projectie-effecten bieden de mogelijkheid om er typische Tilburgse shows te maken. Bijvoorbeeld door (lokale) kunst en/of kunstenaars te betrekken in de shows. Shows met licht, laser en projectie-effecten hebben een minder ongunstig effect op het milieu en (geluids)overlast. Shows met licht, laser en projectie-effecten zijn minder gevoelig voor weersomstandigheden. Daardoor is de kans dat ze door kunnen gaan bij bijvoorbeeld harde wind groter en is de kans op annuleren kleiner. Naar verwachting kunnen projectie-effecten voor meerdere jaarwisselingen en andere Tilburgse evenementen ingezet worden. De ontwikkeling van deze shows vragen om een eenmalige investering van ongeveer 150.000 euro en zijn voor meerdere gelegenheden/evenementen bruikbaar, zoals voor de kermis. Deze investering is aanvullend op de opgenomen bedragen voor de jaarwisselingsshows.
Wanneer deze investering niet gedaan wordt, kijken we de komende jaren wat mogelijk is binnen het budget van het project Tilburg vuurwerkvrij voor het ‘digitaliseren’ van de shows. Jaarwisselingsshows met een groot component vuurwerk sluit aan bij de verwachting van inwoners. Komende jaarwisseling (2024-2025) bestaan de shows nog voor een groot gedeelte uit vuurwerk. De meningen van inwoners over de afgelopen jaarwisseling zijn gemeten in een online enquête. Meer dan
90% van de bezoekers van de jaarwisselingsshows die de enquête invulde gaf aan (zeer) tevreden te zijn over de jaarwisselingsshows die voor ongeveer voor 80% uit vuurwerk bestonden. Shows met vuurwerk bieden het meest gelijkwaardige alternatief voor het particulier afsteken van vuurwerk. Bij weersomstandigheden waardoor de shows op 31 december niet afgestoken kunnen worden dient 1 januari als alternatieve datum om de shows alsnog door te laten gaan. Vanwege financiële overwegingen vinden de shows niet bij voorbaat op twee dagen plaats (31 december en 1 januari) maar alleen op 31 december. Daarom wijkt dit besluitpunt af van de aanbeveling in het evaluatierapport. We houden wel rekening met 1 januari als back-up.
Vuurwerkverkoop Bijbehorend besluit: De verkoop van particulier vuurwerk in de gemeente verder te ontmoedigen. De verkoop van particulier vuurwerk binnen de gemeente Tilburg past niet binnen de doelstelling Tilburg vuurwerkvrij. Het is voor inwoners verwarrend wanneer zij wel particulier vuurwerk mogen kopen maar niet mogen afsteken binnen de gemeente. Daarom wordt de verkoop van particulier vuurwerk binnen de gemeente de komende jaren zoveel mogelijk ontmoedigd.
Voor alle besluitpunten geldt: Om te kunnen beoordelen of deze initiatieven een alternatief kunnen bieden voor vuurwerk is het nodig dat dit meerdere jaren wordt voortgezet. Het is belangrijk dat er voor de komende jaarwisselingen een duidelijke uitvoeringsrichting ligt die bijdraagt aan de doelstelling Tilburg vuurwerkvrij. Een vuurwerkvrij Tilburg vraagt om een lange adem. Om de ingezette koers vast te houden en continu te verbeteren is een lange termijn commitment van het college en de raad nodig. Voor een toelichting op het genoemde bedrag zie de paragraaf Kosten en Dekking.
Financiën Bijbehorende besluiten: Bij tussenrapportage 2024 aan de raad voor te stellen om aanvullend incidenteel budget voor de jaarwisseling 2024-2025 beschikbaar te stellen van 296.000 euro. Stelt bij de programmabegroting 2025 en verder aan de raad voor om de benodigde budgetten beschikbaar te stellen. Algemene toelichting op het budget tot op heden en de ontwikkeling daarvan Afgelopen jaarwisseling was er een budget voor de jaarwisseling van 224.000 euro. Dit budget is gebaseerd op het oorspronkelijke Raadsbesluit jaarwisseling 2020-2021 d.d. 25-05-2020 wat enkel uitging van twee vuurwerkvrije zones met elk een vuurwerkshow. De kern van de actuele motie ‘Vuurwerkverbod’ is grootser en ziet toe op het gemeente breed verbieden van vuurwerk en daarvoor een alternatief te bieden met vuurwerk- en licht-/lasershows, alsmede alternatieve ontmoetingen organiseren. Ofwel, een langdurige transitie in te zetten naar een volledig vuurwerkvrije gemeente. Om dit te bereiken is het budget afgelopen jaar incidenteel verhoogd met 100.000 euro om de wijk- en dorpsinitiatieven te organiseren. Uit de evaluatie van afgelopen jaarwisseling is gebleken dat de uitvoering van de motie ‘Vuurwerkverbod’ meer kostte, namelijk 485.000 euro. Voor komende jaarwisseling (2024-2025) is er wederom een budget van 224.000 euro beschikbaar.
Voor de jaarwisselingen van 2025-2026 en verder is er nog geen budget gereserveerd.
Wat is er nodig? In onderstaande tabel is per editie aangegeven welke budgetten nodig zijn voor de uitvoering:
Onderdeel Wijk- en dorpsinitiatieven Levendige en open binnenstad* Organisatie** Jaarwisselingsshows*** Totaal per editie in euro
Editie 2024-2025 2025-2026 2026-2027 2027-2028 2028-2029 100.000 100.000 100.000 100.000 100.000 50.000
47.500
40.000
32.500
30.000
80.000 290.000
75.000 290.000
70.000 290.000
65.000 290.000
60.000 290.000
520.000
512.500
500.000
487.500
480.000
* Dit bedrag bouwt af. De afbouw laat zien dat we de horeca in het begin graag financieel stimuleren om levendigheid en openheid mogelijk te maken. De verwachting is dat door hen ontplooide initiatieven stijgend rendabel worden en een bijdrage vanuit de gemeente daarom minder nodig is. ** Dit bedrag bouwt af vanaf o,8 fte voor 2024-2025 . De organisatiekosten bouwen af in de loop der jaren wanneer de uitvoering van de jaarwisseling een meer permanent karakter krijgt. *** Dit is het bedrag van jaarwisselingsshows met 80% vuurwerk, vergelijkbaar met de shows van afgelopen jaarwisseling. Voor het uitvoeren van de jaarwisseling 2024-2025 is een budget nodig van 520.000 euro. Dat betekent dat het beschikbare budget van 224.000 euro incidenteel verhoogd moet worden met 296.000 euro. Voor jaarwisselingen vanaf 2025-2026 dienen de budgetten beschikbaar gesteld te worden. Dit betreft het eerste jaar een bedrag van 512.500 euro aflopend naar een bedrag van 480.000 euro voor 2028/2029. Voor de investering in de digitale show is een krediet benodigd van 150.000 euro. De bijbehorende kapitaallasten worden binnen het huidige werkbudget gedekt. Het beschikbaar stellen van het budget voor jaarwisseling 2024-2025 wordt meegenomen bij de Tussenrapportage. Hierover wordt een besluit genomen op 1 juli 2024. Deze evaluatie bereikt de gemeenteraad eerder dan de Tussenrapportage.
Het beschikbaar stellen van budget voor jaarwisseling 2025-2026 en verder wordt meegenomen in de integrale afweging bij de Programmabegroting 2025.
Bijlage 1
Evaluatierapport jaarwisseling 2023-2024
Met vriendelijke groet, Het college,
mr. A. van Berckel, MBA gemeentesecretaris
drs. Th.L.N. Weterings burgemeester